Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
O, Dani, tapos na ang session. Kumusta ka?
Mabuti naman. Mas maayos na ang pakiramdam ko.
'Yan ang gusto kong marinig. Tuloy-tuloy lang.
-Sige, see you next week. Salamat. -See you next week.
Dani, wag mong kalimutang i-send 'yong bayad!
'Yong bayad, Dani!
DANI ROVIRA IT'S WORTH IT
Hirap na hirap ako lately.
Maraming salamat sa pagpunta.
Masuwerte kayo kasi ngayon,
pag-uusapan natin ang kalungkutan.
May mga aaminin ako ngayon.
Ang una kong aaminin,
nitong mga nakaraang taon,
nakikipaglandian ako sa kalungkutan, okay?
Sa mga nakaraang taon, may natutunan ba ako? Meron.
Marami akong natutunan.
Una, ayaw natin ng kalungkutan.
Ayaw nating maramdaman 'to, at ayaw nating danasin 'to ng iba.
Di natin alam kung paano 'to harapin. Problema man natin 'to o sa iba.
Sa mga nakaraang taon,
iisang tao lang, literal na iisa,
ang nagsabi sa 'kin ng isang bagay na di ko makalimutan.
Naalala ko, isang hapon, nagkakape kami ng kaibigan ko.
Sobrang lungkot ko.
Nagbukas ako sa kanya, sinabi ko na di ko na kaya.
Bigla niyang sinabi…
Sini-share ko 'to sa inyo para magamit n'yo sa buhay n'yo.
Biglang sinabi ng kaibigan ko, "Dani, bro."
"Wag kang malungkot."
Di ko pa siya tinatawagan.
Ayaw nating malungkot
o kahit anong pangit na emosyon, di ba?
Pero mas malala ang kalungkutan kasi ine-expose tayo, e.
Kapag sobra 'yong kalungkutan,
umiiyak tayo, at ine-expose tayo nito.
At totoo na, kahit sa ngayon,
parang bawal umiyak sa public, di ba?
Nagpapakita 'to ng kahinaan.
At di mo na napapansin,
pinagbabawalan na natin ang mga bata na maging malungkot, di ba?
Sinasabi nating, "Wag kang umiyak. Papangit ka."
Sa susunod na makarinig pa ko niyan, tatadyakan ko talaga sa dibdib.
'Yong matanda, ha.
Sa pag-iyak naman,
hanggang ngayon, binabase pa rin sa gender.
May isang sikat na kasabihan na nasa 500 years old na.
Malamang narinig na 'to ng ilan sa inyo.
Panahon pa ng mga Catholic Monarchs noong masasakop na ulit ang Spain,
at 'yong Kingdom of Granada na lang ang natitirang lumalaban.
Tanda n'yo 'yon?
Andun si Boabdil kasama ang grupo niya. Matagal na silang sinasakop.
Spoiler alert. History 'to. Alam na natin ang mangyayari.
Pero kinailangan nang ibigay ni Boabdil 'yong mga susi ng city.
Isa 'yon sa pinakamasaklap na sandali sa kahit sinong historical figure.
At no'ng sandaling 'yon, 'yong nanay ni Boabdil,
hindi kung sinong biyenan lang ng pinsan ng kapatid niya,
sinabihan si Boabdil ng mismong nanay niya
na, "Umiyak kang parang babae kasi di mo kayang magtanggol gaya ng lalaki."
Excuse me?
Walang hiya kang Boabdila ka!
Panimula lang ang nakaraan, di ba?
Tama lang sigurong sabihing lahat tayo, nakakadama ng kalungkutan,
'yong iba, mas matindi, minsan, mas madalas.
May panahong napaisip ako kung may punto ba sa buhay ko
na nilamon ako ng kalungkutan.
'Yong tipong hindi ko kayang balewalain.
At meron nga sa tingin ko, may gano'n nga
11 years ago,
kasabay no'ng paglabas ng movie na Spanish Affair.
Pamilyar ba? Pamilyar, di ba?
Di pa ako nakakaganap sa pelikula. Hindi pa, ni minsan, okay?
Ganito ang ginagawa ko do'n, kung ano'ng ginagawa ko rito,
tapos biglang nagkaroon ako ng chance na gawin 'yong movie.
Ginawa ko, siyempre.
Gano'n-gano'n lang, kinabukasan, naging bida ako
sa highest-grossing film sa history ng Spanish cinema.
Sa lagay ng industriya, mamatay akong hawak ang record na 'yon.
Di ko alam kung matatawa ba ako o maiiyak,
pero 'yon ang katotohanan.
Di ko alam kung ano'ng tingin n'yo do'n, big event ba 'yon o ano,
pero di ko alam kung may nakaisip ba kung ano'ng epekto no'n sa 'kin.
Para sa akin, ilang buwan 'yon na nakakabaliw
bago nagsimula 'yong magagandang bagay,
at di ko alam kung paano haharapin 'yon.
Mula sa dating di gumagawa ng pelikula, bigla na lang akong inulan
ng mga script at offer mula sa mga direktor at producer.
Sabi ko, "Nakakabaliw 'to!"
'Yong demand sa theater shows.
Dati na akong nagte-theater, pero nagtriple 'yong demand.
Parang, "Dani, mag-show ka sa Alicante!" "Okay!"
"Dani, mag-show ka sa Barcelona!" "Okay!"
"Dani, mag-show ka sa Murcia!"
"Bakit Murcia?" Sabi niya, "Oo nga." Di ako pumunta.
Kung di ko titirahin nang konti ang mga taga-Murcia,
hindi ako sasaya, pati sila.
May mga taga-Murcia ba rito? Ang totoo, wala tayong pakialam.
Alam n'yo kung paano gumagana ang brands, di ba?
Kukuha sila ng sikat na tao para sa isang bagay…
Effective sa 'kin. Pag nakapanood ako ng ad ng sikat na tao,
tumatakbo na ako na naka-underwear para bilhin 'yon.
Kaya, siyempre, tatawagan ako ng brands. "Dani, ang brand namin…"
"'Yong mukha mo sa brand namin, brand namin sa mukha mo."
Sabi ko, "Wala akong naiintindihan."
Tapos nag-date kami no'ng bida ng movie.
Napakagandang love story no'n. Sobrang ganda.
Sa script, kung papanoorin mo, di ba?
Di n'yo lang alam kung gaano kabigat 'yon sa akin.
Pagkalipas ng tatlo o apat na buwan,
isang umaga, nagising ako…
Bigla na lang, nagising ako isang umaga,
umiiyak ako, 'yong hagulhol talaga, sabi ko, "A, shit."
'Yong parang pag natatae ka, tapos sasabihin mo, "Shit."
Di ko mapigilan, di ko alam kung bakit.
Tapos bigla na lang, may sinabi 'yong girlfriend ko noon
na napaka-sensible na bagay na narinig ko.
"Uy, Dani, bakit di ka magpa-therapy?"
At sabi ko, "Okay, sige."
Ang weird kung iisipin mo, di ba?
Di magkatugma ang dalawang linyang 'yon.
"Bakit di ka magpa-therapy?" Tapos may magsasabi, "Sige." Hindi, e.
Ang nangyayari kasi, "Bakit di ka magpa-therapy?"
"Therapy?!"
"Ano, shrink? Sa mental? Ano ako, baliw?"
Sabi ko, "Di naman sa gano'n."
"Baliw ba 'ko?" Sabi nila, "Di ka baliw, Dani."
Sabi ko, "Kasi 11 years na akong nagpapa-therapy, pre."
At may sasabihin pa ako, okay?
Pagod na akong magpa-therapy dahil sa mga taong di nagpapa-therapy.
Sinasabi ko lang.
Kung ayaw mong magpa-therapy,
tulungan mo man lang kaming bayaran 'yong amin at inaayos namin ang problema.
May nag-recommend sa 'kin ng therapist,
'yong therapist ko nang 11 years.
Sa kanya pa rin ako pumupunta. Kay Salvador.
Di pa ako nakakapagpa-therapy, tapos biglang nando'n ako sa kuwarto,
kasama ng lalaking maamo ang mukha na nakaupo sa armchair,
tapos may upuan sa harap niya.
Umupo ako, tapos sabi niya, "Dani, bakit ka naparito?"
No'ng una, di ko alam ang sasabihin ko.
Pero nag-open up ako sa kanya, hindi na ako tumigil sa pagsasalita.
Isang oras akong nagsalita.
Di normal 'yon sa 'kin.
Tapos no'ng natapos, pinigilan niya ko at sinabing,
"Dani, matinding kalungkutan ang nakikita ko sa 'yo."
Sabi ko, "Kalungkutan?" Di ko naisip 'yon.
Iniisip ko, baka frustrated lang, pressured, o kaya stressed.
Lungkot 'yon. Sabi ko, "Ano 'yon?" "Dani, dalawa ang dahilan niyan.
"Una, nagluluksa ka.
"Pangalawa, di mo alam na nagluluksa ka."
Sabi ko, "Wala akong kilalang namatay."
Sabi niya, "Di naman 'yon literal.
"Pwedeng metaphorical na pagkamatay ng isang bagay sa buhay mo."
Tapos biglang naintidihan ko na lahat.
Halimbawa, di natin napapansin ang halaga ng mga bagay
habang nasa atin pa 'yon.
Nami-miss lang natin 'yon pag wala na.
Halimbawa, alam ko na karamihan sa inyo,
merong mga bagay na di napapansin kasi hindi pa 'yon kinukuha sa inyo.
Parang mga braso, okay? Obvious naman, di ba?
Di naman kayo gigising tuwing umaga tapos sasabihing, "Thank you, Lord"
"Isang araw na namang may mga braso." I mean, may braso tayo, di ba?
Pero ang sinasabi ko, 'yong mas simple, 'yong pagiging anonymous.
Di mo mapapansin ang halaga no'n hanggang sa mawala 'yon.
Na-realize ko no'ng napansin kong
di ko na nagagawa ang ilang bagay araw-araw,
gaya ng pagsundo sa mga pamangkin ko sa school,
o bumili ng sandwich at beer at dumeretso sa Málaga beach
at magbasa ng libro sa ilalim ng payong, at maiwang mag-isa.
Wala na 'yan ngayon. Tapos na.
Kailangan n'yong initindihin na noon, paglabas ko,
para akong rare na Pokémon.
Sobrang saya noon, 11 years na ang lumipas.
Baka may magtanong, "Dani, kumusta ka?"
Sasagot ako, "Mas okay na ngayon."
Hindi "okay." "Mas okay."
Dahil una, 11 years na ang lumipas.
Sa paglipas ng panahon, matututo kang harapin ang lahat ng problema sa buhay.
Tapos nalaos na ako. Hindi na ako gano'n kauso.
Nagpapasalamat ako nang sobra.
Sa totoo lang, nasa bahay lang ako madalas.
At ngayon, ipapakita ko sa inyo ang ilang tools
na nakatulong sa 'king makabangon.
Magpapayo rin ako. Mahilig akong magpayo.
Pero ayaw ng iba.
"'Yong mga taong nagpapayo…" E di, wag. Ayos lang.
Bibigyan ko kayo ng payo, unang payo ngayong araw.
Pag naglalakad ka at may nakita kang hinahangaan mo,
'yong totoong paghanga, ha,
di ’yong pekeng paghanga lang para lang may mai-post at iyabang online,
kahit pa sina Pepón Nieto o Ortega Smith pa 'yan.
Ibig kong sabihin, 'yong totoong paghanga.
Pag nakakita ka ng gano'n sa labas,
ang payo ko,
hayaan mo lang sila.
Hayaan mo lang.
Tingnan mo lang sa malayo, parang nasa safari ka.
Nasa habitat sila. Tingnan ang ginagawa nila.
Pero hayaan mo lang sila.
Kasi di mo alam kung saan sila papunta.
kung sa'n sila galing, o ano'ng pinagdadaanan nila.
Pero kung di n'yo pa rin mapigilan ang kagustuhan n'yong
makausap ang taong 'yon,
eto ang isa pang tip.
Una, pag-isipan n'yong mabuti kung ano'ng sasabihin o gagawin n'yo.
Tapos, i-execute n'yo.
I-execute n'yo 'yong plano, wag n'yong patayin.
Ang daming nangyari sa mga nagdaang taon, 'yong iba, naulit pa talaga.
Ikukuwento ko 'yong ilan para matawa kayo,
pero may isang classic.
May lalapit sa 'yo at sasabihing,
"Wow, si Dani Rovira, bro! Wow, bro, fan kita!"
Ewan ko sa 'yo, honey.
O kaya naman,
"Wow, Dani Rovira, bro! Idol mo ako!"
Ako naman, "Oo, naman. Puro poster mo nga 'yong kuwarto ko… pare."
Hindi magkapareho ang "fan" at "idol", pero di sila magkaiba.
Naiintindihan ko pa rin. Nakakalito ang salita, lalo na pag kabado.
Madalas 'tong mangyari sa 'kin.
Tulad ng sa "tunnel" at "tulay."
Alam ko kung ano ang tunnel, ingat ka. Alam ko kung ano ang tulay, ingat ka.
Pero minsan, pag nagsasalita ako, napagpapalit ko sila. Kailangang…
Sabi ko sa kapatid ko, "Kumusta 'yong dental tunnel mo?"
Sabi niya, "Anong tunnel, tanga?"
Gano'n din sa "backpack" at "suitcase," "shirt" at "T-shirt."
Tapos sa English, lagi akong naguguluhan sa ilang salita.
Di ako magaling mag-English, nagkukunwari lang ako.
Pero may dalawang salita na napapatigil ako't napapaisip.
'Yong "after" at "before."
Kasi 'yong "after" sa atin, kumbaga…
"Kailan 'yon?" "'After' ng kahapon 'yon." Parang…
Ang "before" naman, makakapaghintay pa. "Kailan 'yan?" "'Before' pa 'yan."
Sinasabi ko sa inyo, tingin ko talaga, sila ang mali.
Tapos may mga taong nalilito… Sa bagay, may kanya-kanya namang dahilan.
"Nalilito ako sa salitang 'burat' at sa 'pinakurat.'"
Ayos 'yan, Kirat.
Anyway…
Madalas, pag may nakakasalubong ako sa kalye at kinakausap ako,
kadalasan, nadi-disappoint sila.
Pag mabilisang usap lang, nadi-disappoint sila,
kasi wala lang.
Tapos maraming tao ang nag-iisip
pagkatapos ng usapang 'yon.
Alinman sa bastos ako,
o mahiyain ako.
Di ako mahiyain.
Tahimik lang ako.
Sa kalye, lagi mo akong makikitang nakasumbrero,
walang pakialam sa iba, naka-headphones,
nakatungo lang.
Kung di mo 'ko papansinin, di kita papansinin.
Hindi ko talaga… I mean, hindi ako…
Nangyari 'to sa akin noong nakaraang may show ako sa Burgos.
Burgos, 'yong city na di natutulog.
4:00 p.m. pa lang, wala nang katao-tao.
Sabi ko, "Ang saya nito."
Biglang may lalaki sa kabilang bangketa na sumisigaw,
"Siya 'yong sikat!"
Sabi ko, "Seryoso?"
"Kung tatawagin mo ako, maging specific ka man lang."
"'Yong sikat.'"
"Malamang sikat ka rin sa 'tang inang pamamahay mo."
Ewan ko. Kahit man lang sana, "Magandang tanghali."
Sabihin mo, "Hello," "Kumusta?," o kaya pandiwa.
Sabi ng iba, "Dani, picture!"
Parang, "Dani, ingat!" Parang binato nila ako.
Ano ba 'yan? Alam n'yo…
Naaalala ko, isang beses nasa elevator ako.
Sa hotel yata 'yon.
Pipindutin mo 'yong button paakyat ng floor,
pasara na 'yong pinto, tapos may nakita kang parating.
Gagawin mo 'yong pangmalupitan, "Uy, teka…"
Ayaw mo silang papasukin.
Gawin mo 'yong, "Uy, teka…"
Pero di mo talaga pinipindot 'yong buttons.
"Ah…" Ano 'to?
Kunwari lang. Kunwari…
"Ah…"
Kunwari, nanay n'yo 'yon na naka-whelchair. "Dani…"
Tapos ikaw, "Opo, Ma. Ah…" Sumarado na. Sabi mo, "'Tang ina ka!"
Bakit? Ayaw natin no'n.
Gano'n tayo.
Hindi ko alam. Gusto nating masolo ang elevator.
Siguro para manalamin, mag-picture, kumambiyo, o kahit ano.
Anyway, may pumasok na matandang may puting balbas,
puting buhok, maluwang ang suot, zen ang dating, alam n'yo 'yon?
Sabi ko, "Ano kaya 'to?"
Pinindot niya 'yong button.
Nakatayo lang kami na parehong walang imik.
Sabi niya, "Excuse me, pwede ba akong magtanong?"
Sa isip-isip ko, "Nagtanong ka na nga, kaya pangalawa mo na 'to."
Sabi ko, "Oo naman."
Tinitigan niya ako,
tapos sabi niya…
"Ikaw ba 'yan?"
Pucha, seryoso ang pagkakasabi niya, naguluhan ako.
Tumingin ako sa salamin.
"Naka-Spider-Man suit ba ako o ano ba?"
"Ikaw ba 'yan?", tanong ng gago.
Naalala ko tuloy 'yong interview sa Estopa.
Sabi no'ng isa, naglalakad daw siya, tapos may nagsabi,
"Uy, ikaw ba 'yan o 'yong kapatid mo?"
Ang labo.
Alam n'yo, mula noong pandemic hanggang ngayon…
Wag kayong mag-alala, una't huli 'to
na babanggitin ko ang global event na 'yon na tuluyang binago ang buhay natin
at nag-iwan ng dagdag na pasanin sa ating lahat.
Mas mabigat pa nga sa iba.
Ako nga, mula noon, puro pasanin na ang dala-dala ko.
Sa totoo lang, hindi ko na mabilang 'yong dami ng kabiguang hinarap ko.
Mas mahirap harapin 'yong iba, pero pare-pareho lang naman sila.
Ishe-share sa inyo ang dalawang kabiguang hinarap ko sa nagdaang mga taon
na dinibdib ko nang husto.
'Yon 'yong nawala ang dalawa kong kaibigan,
na itinuturing ko nang pamilya,
mga kasama ko sa buhay,
'yong mga aso kong sina Bullo and Carapapa, okay?
Halos eight months lang ang pagitan ng pagkamatay nila.
Di pa ako nakaka-recover sa una no'ng namatay 'yong pangalawa.
Sabi ko, "Wow."
Napaiyak ako.
Umiyak ako…
Umiyak ako na parang babae
kasi hindi ko kayang magtanggol na gaya ng beterinaryo."
Pero alam n'yo, sa tindi ng pag-iyak ko, nasabi ko na
"Pucha, ngayon lang ako umiyak nang ganito."
Kilala n'yo naman ako. Mahilig akong magbansag ng mga bagay-bagay.
'Yong gano'ng klase ng iyak na tinawag kong "clean cry."
"Clean cry." Kasi ramdam ko 'yong sakit.
Na-miss ko sila. Nalungkot ako. Humagulhol nga rin ako…
Gano'n talaga. Pero malinis. Alam n'yo kung bakit?
Kasi di ako nakonsensiya.
Hindi ako nakonsensiya. Namatay sila no'ng 12 years old sila.
Pwede pa bang humaba ang buhay nila no'n? Oo.
Pwedeng mas maagang namatay? Oo.
Pero naging masaya naman kami. Iniligtas ko sila.
Iniligtas din nila ako.
Ayos lang 'yon.
Ang laging sinasabi ng therapist ko na si Salvador,
"Dani, ang pag-iyak ay nakakapagpagaan ng dibdib,
"at paraan din 'yon para alalahanin ang mga nawala, di ba?"
"Pag ang luha ay nauwi sa kuwento, tawanan, at mga alaala,
"kailangan mong magpatuloy
"kasi paraan 'yon ng pagdakila sa mga nawala."
At dahil do'n,
may ikukuwento ako sa inyo
no'ng bago pa lang 'yong unang aso kong si Carapapa.
Wala akong alam, kasi di pa naman ako nagkakaaso dati.
Tapos biglang
mag-isa ako sa apartment kasama ang mabalahibong aso ko,
isang tuta na halos tatlong kilo, at tatlo o apat na buwan pa lang.
No'ng una, 24/7. Di kami mapaghiwalay.
Sabi ko, "Pa'no kaya 'to?" Sabi niya, "Ano kaya'ng trabaho nito?"
Para kaming…
Pero siyempre, kailangan mo pa ring magtrabaho.
Kung mag-isa ka sa bahay, iiwan mo siyang mag-isa.
No'ng una, parang, "Wow."
Inayos ko lahat para sa kanya.
May higaan, maiinom. Tubig lang, siyempre. Di ko siya pinapainom ng Coke.
Iniiwan kong may pagkain.
Sisiguraduhin mong safe lahat. Okay na.
Papasok ako sa trabaho, pero parang alangan pa ako, gets n'yo?
Paglipas ng ilang oras, uuwi ako,
lalabas 'yong kapitbahay ko,
"Dani, kanina pa siya iyak nang iyak at kinakalmot na ’yong pinto."
Ako naman, "Naku…"
Binuksan ko 'yong pinto at nakita ko, basang-basa sa ihi, may tae.
May ngatngat 'yong paa ng upuan, tapos…
Ayun siya, nasa hallway, mukhang kinakabahan.
Umiihi siya. Sabi ko, "Kawawa ka naman.
"Ano'ng problema ni Carapapa?
"Ayan. Okay lang 'yan. Wag kang mag-alala.
"Gusto mong magpa-therapy?
"Sige." Okay.
Tingnan n'yo.
So ayun, may nag-suggest sa akin ng trainer ng aso, ethologist daw.
Kinausap ko siya at pinaliwanag ko 'yong nangyari.
Sabi niya, "Dani, wag kang mag-alala.
"Normal lang 'yon, lalo na sa mga bagong tuta.
"'Yong inaalala mo ngayon ay tinatawag na separation anxiety."
Sabi ko naman, "Wow!"
Tapos tinanong ko, "Ano 'yon?"
Sabi niya, "Basically,
'yong aso mo ang may seperation anxiety."
Obvious naman sa pangalan.
Kaya sabi ko, "Okay, may magagawa ba ko?"
Sabi naman niya, "Oo, may ilan. Di naman gano'n kahirap.
"Consistency lang ang kailangan."
Sinubukan ko 'yong ilan, pero may isang sobrang nakatulong.
Na-touch ako do'n, kaya gusto ko lang i-share sa inyo.
Sabi niya, "Dani, pag lumabas ka,
iwanan mo lang siya ng damit mo na may amoy mo, okay?"
Mas matalas ang pang-amoy ng mga aso nang isang libong beses kesa sa tao.
At 'yong pang-amoy nila, konektado rin sa nararamdaman nila,
na talagang special.
Meron din tayo noon, pero nawala na kasi sinusubukan nating maging civilized.
Akala natin, okay 'yon. Sabi niya, "Mag-iwan ka ng damit mo na may amoy mo.
"May sariling pag-iisip ang mga aso,
"na kapag may naamoy silang
"kumakatawan sa kaibigan nila, sa tagapagtanggol nila,
"tagapag-alaga o pamilya nila, napapakalma sila no'n."
Sabi ko, "Angas no'n, tol. Susubukan ko nga."
Bago ako pumasok sa trabaho,
pumunta ako sa aparador kung saan maraming damit,
tapos naghalungkat ako…
Nakakita ako ng pantulog na mula pa no'ng Stone Age.
Kinuha ko, inamoy, at sabi ko, "Pucha, amoy ako 'to, a!
"Mas amoy ako pa 'to kesa sa 'kin."
Bago ako umalis, inilabas ko 'yong kama niya
sa hallway,
kinuha ko ang pantulog, binuhat ko ang tuta.
Inilapag ko siya do'n.
Humiga lang siya sa damit na parang ganito…
Sobrang kalmado.
Napaisip ako,
"Either mamamatay ka dito, o lalakas ka lalo."
Kaya umalis ako at napaisip, "Tingnan natin kung uubra 'to."
Bumalik ako seven o eight hours later. Di ako nagtatrabaho nang eight hours.
Hindi lumabas 'yong kapitbahay para kausapin ako.
Binuksan ko 'yong pinto.
Nakita ko 'yong kama,
at 'yong pantulog,
pero walang aso,
na siyempre, pangunahing focus ko.
Huminto ako, tumingin sa paligid, at nakinig nang mabuti,
tapos narinig ko…
May hallway dito at sala…
'Yong sala. Wala naman akong 17 sala.
Pumunta ako,
at sa may sahig malapit sa sofa, nakita ko…
May kumot kasi ako sa sofa.
'Yong tipikal na kumot na gamit para magsiyesta.
Andalusian ako. Ano'ng magagawa ko?
Nakalaylay siguro 'yon,
tapos hinila siguro ng aso para maialis sa sofa.
So, ayun na nga. Nakita ko 'yong kumot sa sahig,
nakakumpol,
tulog na tulog 'yong aso do'n,
sobrang komportable.
Sabi ko, "Siyempre, kaamoy ko 'yong kumot.
"Nag-self-medicate ang gago."
Siyempre naman.
Tapos sabi ko, "Basta effective…"
Kinuha ko 'yong kumot, binalik ko sa sofa, kasama ko siya buong araw,
tapos pantulog ulit kinabukasan.
Inulit pa nang tatlong beses.
No'ng pang-apat na beses, no'ng sinubukan kong ibalik,
tiningnan niya ako na parang si Joe Pesci, at sabi,
"Akin na 'tong kumot na 'to." Tapos…
Mula noon, kanya na 'yong kumot na 'yon.
Di na niya binitawan 'yon habambuhay,
hanggang sa huli.
Siyempre, no'ng tumagal, mas kaamoy na niya 'yon kesa sa 'kin.
Baka may bago kayong aso sa bahay na hindi pa maka-adjust,
tumawag kayo ng propesyonal.
Dapat n'yong malaman na may techniques na sobrang nakakatulong.
Ito na yata ang turning point ng show.
Naging magaling kayong audience.
Sinuportahan n'yo ako sa lahat ng 'to.
Kaya gusto ko kayong pasalamatan sa pamamagitan ng pagshe-share ng sikreto.
Totoo 'to kasi mapapanood ang show na 'to sa streaming platforms.
Di ko nilabas 'yong isa. Pangit kasi 'yong audience.
Ipapalabas 'to.
Totoo 'yon.
Pag nalaman n'yong sinabi ko rin ‘yon sa ibang show…
May aamin ako. Konting regalo para sa inyo, okay?
Makinig kayo.
Malaking fan ako,
I mean, talagang fan ako…
Aba, naintriga kayo, 'no?
Baka sumali kayo sa kulto pag sinabi ko.
Ingat kayo. Joke lang.
Okay, eto na.
Isa akong malaking fan ng…
pagkain ng puki.
Fan na fan ako.
Isa siguro sa top ten na paborito kong gawin 'yon.
Pag nagpalit ako bigla ng topics, sasabihin n'yo, "Ano 'yon?
"Kanina, trauma, ngayon, puki."
Wag kayong mag-alala. Tara, do'n tayo sa safe place.
Wag kayong mag-alala.
Okay.
Dahil sobrang fan ako,
tuwing may pagkakataon,
at pinapayagan ng sitwasyon,
nagpapaalam ako, nire-request ko.
Sabi sa Mateo 7:7, "Humingi kayo at kayo'y bibigyan." Nasa bibliya 'yon.
Alam n'yo, di ko alam kung bakit, sa mga nagdaang taon,
tingin ko, napakasuwerte kong tao,
kasi nagkaroon ako ng maraming pagkakataon
para masabing mahusay ako sa pagkain ng puki.
Pagdating sa kainan ng puki, walang makakapantay sa 'kin, okay?
Wala.
Okay.
Dahil d'yan…
Dahil d'yan,
gusto ko kayong alukin ng munting regalo ngayong gabi…
Napaisip kayo do'n, 'no?
Magkaka-six-pack ang dila ko sa dami n'yong 'yan.
Hindi 'yon. Gusto ko kayong bigyan ng ilang tip,
ilang payo,
para, mula ngayon,
tuwing sisisid kayo para gawin ang napakasarap na pagbrotsa,
magagawa n'yo 'tong mas satisfying na experience, okay?
Baka iniisip n'yo, "Pucha, tuturuan tayo ni Dani
"ng tamang pagkain ng puki."
Hindi gano'n.
Hindi 'to tungkol sa gano'n.
Ang payo ko
ay para sa mga may puki na pumayag na kainin namin.
Binaliktad ko lang 'yong sitwasyon. Okay.
Dahil d'yan, bago tayo dumeretso, tingin ko, sakto ang sandaling 'to
para pahapyaw na talakayin ang konteksto ng genital anatomy, okay?
Kailangan 'yon. Malamang sabihin n'yo, "Wag na."
Kailangan palaging magbigay ng konting konteksto, okay?
Pasensiya na kung medyo technical 'to, okay?
Ano ang titi?
Maraming beses kong sasabihin ang "titi" at "puki." Paumanhin.
Apat na syllables lang naman 'yon, gaya ng ibang inuulit na salita.
Matatanda na tayo.
Di na kailangang magpaligoy-ligoy, deretsahan na 'to.
Ano ang titi?
Ang titi ay isa sa mga parte ng katawang may kinalaman sa genital system,
na nasa ibaba lang ng pubic area.
Parte ito ng katawan na nakalawit, okay?
'Yong iba, mahaba ang lawit, 'yong iba, kailangan pang manalamin.
Alam n'yo…
Dahil mahilig ako sa mga bansag at metaphor…
Kung cathedral ako…
I-imagine n'yo 'to. Kung cathedral ako,
'yan 'yong gargoyle, okay?
Mga cathedral at gargoyle… Iba't iba.
Nakakita na ba kayo ng malaking cathedral,
tapos nakakadismaya 'yong gargoyle?
Baka nakakita na kayo ng maliit na simbahan,
tapos hindi magkasya sa pinto 'yong gargoyle.
O kaya 'yong cathedral na "Asan 'yong gargoyle?"
Meron naman, pero dahil di naalagaan 'yong cathedral at madamo na,
natakpan na.
Kailangan nang linisin.
O baka masyadong makinis 'yong cathedral
na nakikita mo 'yong gargoyle kahit malayo.
Malaki ang ulo ng ibang gargoyle. Kulubot 'yong ibang gargoyle.
Baliko dito 'yong ibang gargoyle, 'yong iba sa kabila.
Nawala na ang tikas ng ibang gargoyle paglipas ng panahon.
May bulinggit na gargoyle, merong parang lapis…
Napakaraming klase ng gargoyle.
At ayos lang lahat ng 'yon.
Karapatan nilang makadama ng sarap, okay?
Saka, sa tingin ko,
mas accessible na body part ang titi, 'no?
Nagdadamit tayo, pero pag naglakad tayong nakahubad…
Ako, nag-e-enjoy akong pumunta sa nude beach pag summer paminsan-minsan.
Gusto ko 'yong feeling ng nakahubad. "Aling beach?" Ayokong sabihin.
Lagi kaming pumupunta ng tropa ko sa beach na 'to.
Palagi siyang nahuhuling dumating.
Pagbaba pa lang ng sasakyan, hubo't hubad na siya.
Hubad na siya, ha?
Nasa beach na ako, at kita ko siyang dumarating,
may bitbit siyang cooler, payong,
may bag dito… ang dami niyang bitbit.
Lumalapit siya sa akin, naghe-hello, pero di niya binababa ang mga dala niya.
"Kumusta, Dani? Ano'ng balita?" Tapos ako naman…
Di ko siya hahalikan sa pisngi. Sabi ko, "Kumusta ang batuta?"
Kunwari may modernong monarkiya, nakahubad ang mga tao.
Dumalo ka sa pagtitipon ng hari. "Hi, ano'ng balita? Kumusta?"
"Magandang araw, Kamahalan. Kumusta ka?"
O kaya sa subway.
Kunwari nasa subway ka.
May magsasabi sa 'yo, "Nakahawak ka na ba?"
Sasagot ka, "Oo." "Pareho tayo. Tara na."
"Iliko mo nga nang sagad." Nakakaloka, di ba?
Anyway…
Ano naman ang puki?
Ang puki ay isa pang parte ng katawan na may kinalaman sa genital system,
pero sa halip na nasa ibaba ng pubic area,
nakatago ito sa may bandang ilalim
na tinatawag kong Mt. Pinahubo, este Mt. Pinatubo, okay?
Sa panlabas, medyo mas nakatago,
medyo mas pribado.
Mas nakatago ang puki.
Pero…
may nakita na akong puki na parang cold cut sandwich na minadali.
Pag kinain mo, puro karneng nakalawit.
Kahit konting tinapay man lang sana.
Pero panalo ang lahat ng puki,
at karapatan nilang makadama ng sarap, okay?
Pero ang tingin ko,
mas madali ang tsumupa ng titi.
Tingin ko, may mas madaling techniques.
Di kailangang maganda ang katawan para tsumupa nang di nag-a-acrobatics.
Eto ang taong may titi.
Sabihin mo, "Uy." Good vibes dapat. "Patsupa nga!"
Sasagot siya, "Sige, tsupain mo na."
Yuyuko ka lang nang ganito…
Pwedeng ganito, o kaya ganito. Kahit di n'yo na hawakan.
Kung nakahiga, pwedeng ganito, o wag n'yo nang hawakan.
Kung nakatayo na nakatalikod, pwede mong dukutin mula sa likod.
Sa tingin ko, mas masayang tsumupa.
Tingin ko lang, ha? 'Yon kasi ang naririnig ko.
Teka muna. May sasabihin ako.
Sa sobrang saya ko nitong nakaraan, baka pagbalik ko next year,
maikuwento ko na kung gaano kasarap.
Ingat lang.
Wag n'yong hayaang pigilan kayong sumaya ng heterosexuality.
Iisa lang ang buhay. Ingat lang.
Kung tsumutsupa ka, e, gano'n talaga.
Kaso lang,
kung kakain ka ng puki, tapos di ka tutulungan no'ng may puki,
pagdating sa alwan,
medyo mahirap 'yon.
Magkapareho ng sitwasyon.
Kasama mo 'yong may puki. Nagkakagustuhan kayo.
"Gusto mo, kainin ko ang puki mo?" "Sige."
Kadalasan, sasabihin no'ng tao na "Sige, kainin mo ang puki ko."
Sige na!
Tititigan n'yo lang sila…
Nakatingin kayo sa kanila, at gusto n'yong sabihing
"Parang nahulog si Squidward mula sa fifth floor, a."
Sisipain n'yo tapos sasabihin n'yo, "Uy, girl."
Di n'yo alam kung kakainin n'yo ba o tatawag kayo ng pulis.
Bahala ka diyan. Walang kuwenta.
Pero dahil nag-e-enjoy akong gawin 'yon, gagawin ko na lang ang lahat.
Tapos,
hindi komportable sa umpisa 'yong mismong posisyon.
Pasensiya na kayo.
Tapos, magiging ganito ang puwesto n'yo… Tingnan n'yo 'yong…
Ang sagwa ng posisyon kasi 'yong tao… kasi…
At dahil patay ang ilaw,
imbes na kapain n'yo para mahanap n'yo,
mukha n'yo na ang nginungudngod n'yo para maghanap.
Nginungudngod n'yo ang mukha n'yo…
Para kayong baboy, gano'n.
Naghahanap… Andun ka na…
Pero sobrang sagwa ng posisyon.
Sobrang sagwa, mapapasabi ka na lang na
"Pucha, tumulong ka naman. Bumukaka ka.
"Iangat mo nang konti 'yang balakang mo. Iayos mo naman 'yong anggulo, okay?"
Ang matindi d'yan, pag nag-umpisa na silang masarapan,
ano'ng madalas nilang ginagawa? Napapaatras…
Lalo silang umaatras kaya mas humihirap.
Hindi ka na baboy.
Naging anteater ka na.
Pag tumayo sila't umalis at may biglang pumasok,
aabutan nila kayong parang umiinom sa lusak.
"Hi."
"Tagtuyot ba dito?" Anyway… May sasabihin ako sa inyo.
May tinatawag na cervical vertebrae ang mga tao, okay?
Aabot sa puntong hindi na 'yon hahaba.
Tatagal kayo do'n nang 10, 15 minutes, kalahating oras, gaano man 'yon katagal!
Pero pag tapos na kayo, nakaganito na ang leeg n'yo…
Magkaka-stiff neck kayo.
"Nagustuhan mo ba?" "Oo. Ano'ng nangyari sa leeg mo?"
"May violin class kasi ako.
"Pag alis mo, ipapatong ko na lang dito."
Pwedeng isang linggo kayong ganito. "Ano'ng gagawin ko?"
Maghahanap ako ng apartment. Ayun.
"For sale, fourth floor."
Habang nandito kayo…
Pambihira naman, o!
Okay.
Pangalawang tip.
Alam kong napakatagal n'yo nang nagrereklamo,
at may dahilan 'yon,
na sarili lang ang iniintindi ng mga partner n'yo,
na palagi silang makasarili,
na mas mahalaga ang kaligayahan nila kesa sa inyo,
na pag nilabasan na sila, tapos na ang sex.
At tama kayo. Napakatagal na panahon nang ganyan.
Mabuti na lang, nabubuhay na tayo sa panahon
ng pag-unlad, ng pagkakapantay-pantay, ng bukas na pag-iisip,
ng kabutihang-loob sa pangkalahatan.
At sobrang cool no'n.
Kung sasabihin mo sa 'kin ang "tinggil" 25 years ago,
baka sabihin kong, "Water Pokémon!"
Pero masasabi ko na sa inyo ngayon,
"Alam n'yo ba na ang tinggil ang tanging organ sa katawan ng tao
na eksklusibong dinisenyo para makadama ng kaligayahan?"
-Putik! -Oo!
"Oo," sabi niya. Siyempre naman.
Isang kamay niya lang ang nakataas.
'Tang ina, kung gano'n pala, sulitin na natin, di ba?
Kung kakain kayo ng puki,
may puki meal kayo,
laging nandito 'yong tinggil, di ba?
Di 'yon literal. Kung minsan lang.
Pero siyempre, kailangan n'yong hanapin.
Hindi 'to tulad ng…
Kung pamilyar 'yong puki…
"Pamilyar" ha, hindi "pamilya." Teka…
Pamilyar… Ibig kong sabihin…
Pamilyar sa 'yo 'yong tao. Pucha, nakakalitong salita.
Gamitin mo 'yong ilang segundo sa umpisa para kabisaduhin 'yong mapa.
Magkakaiba ang bawat puki. Tandaan n'yo 'yan.
Kinakalikot mo na, tapos biglang…
Wag n'yong hanapin 'yong G-spot, 'yong tinggil ang hanapin n'yo.
Hanapin n'yo 'yong…
Pag nasalat n'yo, mapapasabi kayo ng "Eto!" Hindi 'yon.
"Eto pala." Hindi rin.
Hindi kayo baka na humihimod ng poste.
Kailangan n'yong…
Magkakaiba ang mga 'yan. 'Yong iba, sa banda rito, 'yong iba, dito naman.
Pakinggan n'yo, obserbahan. Napaka-magical niyan.
Paglipas ng dalawa o tatlong minuto, pag nahanap n'yo na,
pag nasasarapan na sila,
bigla na lang, "Ay!"
Sasabihin nila, "Uy!" At lalayo sila nang kalahating metro.
Tapos kayo naman…
Habang kumakayat ang laway n'yo, sasabihin n'yo,
"Pucha, dapat tinandaan ko o minarkahan kung saan 'yon."
Para bang nagbabasa kayo ng Don Quijote at nailaglag n'yo,
sasabihin n'yo, "Di ko nalagyan ng bookmark. Di ko alam kung asan na 'ko."
Alam kong pag nasasarapan kayo, nangingisay kayo,
pero please lang, wag kayong umusod.
Nagsimula akong kumain ng puki dito, napunta ako rito.
Para akong Roomba na naghahanap ng charging station. Wag gano'n!
Pangatlong tip.
Wag kayong magsasabi ng importante habang nakasubsob kami.
Mahirap marinig.
Naiiba 'yong message.
Napakaraming umaga na sinasabihan ako ng
"Uy, di ba bumili ka ng kape?"
"Hindi ko alam na kailangan natin ng kape."
"Sinabihan kita kagabi."
"Kagabi, kailan?"
"Kagabi, noong nakasubsob ka…" Sabi ko, "Ah."
"Marami akong narinig. Wala akong naintindihan kahit isa"
Nakasubsob ako, at may narinig ako na parang…
Sabi ko…
"Akala ko nabaliw ka na at kumakanta ng kanta ni Maluma."
At panghuli, ang pang-apat at pinakamahalagang tip.
Hindi 'to fairy tale. Hindi 'to fantasy. Hindi 'to alamat. Hindi 'to ilusyon.
Hindi gano'n. Isa itong realidad.
Pwede kayong labasan
habang kinakain ang puki n'yo.
Napakasarap no'n.
'Yon dapat ang lagi nating goal.
Sobrang sarap no'n. Walang halong bola.
Pero paalala lang,
kung sakaling
labasan kayo habang gano'n,
please lang, wag n'yong kalimutan…
Napakaseryoso nito.
Wag kalimutan
na 'yong nasa pagitan ng mga hita n'yo…
ay tao rin
na gusto pang mabuhay.
Please lang.
Alam ko na pag na-realize n'yong may nasa pagitan ng hita n'yo
na nagpapaligaya sa inyo,
lumalabas 'yong survival instinct n'yo na parang bear trap, sasabihin n'yo,
"Gusto kong diyan ka na lang habambuhay."
Pero tandaan n'yo, may pakiramdam din sila,
at kailangan ng utak nila ng sapat na oxygen, okay?
Apat o limang beses na akong nag-agaw-buhay sa gano'ng sitwasyon.
Nagsasabi ako ng totoo.
Di ako kakain ng puki maliban na lang kung may alalay na jack 'yong kama.
Ginawa ko na lahat. Nagpatay-patayan ako.
"Baka pag nakita niyang patay na, mainip siya't bumukaka."
Naglagay ng Vaseline sa may tenga
gaya no'ng nilalagay sa makukulit na bata para di ma-stuck ang ulo sa barandilya.
Isang beses, nilagyan ko ng pakwan para di niya mahalata.
'Yong pakwan, napisat! Muntik na ako do'n!
Nasobrahan na kayo
sa Body Pump, sa Pilates, at sa CrossFit.
Wag gano'n!
Please lang.
Please.
Wag n'yo namang pahirapan 'yong nagpapaligaya sa inyo.
Ishine-share ko ang tips na 'to sa inyo
dahil gusto ko, mula ngayon,
maging maligaya ang buhay
ng city na 'to at lahat ng manonood nito pag kumakain o nagpapakain ng puki.
Gusto ko lang sumaya ang mga tao.
Galit na galit ang mga tao.
Pero alam kong may mga tao talagang palagi na lang may "pero."
Sasabihin na, "Okay, sige.
"Payo sa mga taong may puki. Pero… paano naman 'yong may titi?
"Pag tsinutsupa kayo, ginagawa n'yo ba ang dapat?"
Sabi ko, "Ako? Excuse me, ginagawa ko ang dapat kong gawin."
Ginagawa ko ang part ko.
Tulad ng ano? Tulad ng availability, halimbawa.
Lagi akong pumapayag.
Tumanggi ako minsan, pero nangungumpisal kasi ako no'n.
Tapos…
Masasabi ko
na mahigit 90% ng mga pagkakataong
may nag-alok sa 'kin ng blowjob,
usually mahaba ang buhok nila.
Madalas, di sila nagtatali ng buhok.
Tapos, ano?
Habang sinusubo ka nila para paligayahin,
makikita n'yo na lang sila…
Papanoorin n'yo na lang ba silang gano'n
at wala kayong gagawin?
Lagi akong…
Tapos…
Sasabihin ko, "Mag-focus ka lang diyan. Ako na…"
Ako na ang magtatali ng buhok niya.
May ilang beses na pagkatapos nila, mananalamin sila,
sabi nila, "Caribbean braids 'to?" tapos ako…
"Kung libre ka bukas, kukulayan ko na."
Isa sa mga nakatulong sa 'kin
para malabanan ang depression, at di ako nahihiyang aminin 'yon,
ay magical thinking, okay?
Maraming nagsasabi, "Dani, 'yong magical thinking…"
May mga taong di naniniwala do'n o kaya… Makinig kayo.
May magical thinking talaga, maniwala man kayo o hindi.
Daan-daang taon nang may gano'n.
Nakagawa na tayo ng magical thinking nang di natin alam.
Halimbawa, birthday mo.
Tapos may cake ka na may kandila. May sindi 'yong kandila.
Kumakanta ang pamilya at mga kaibigan mo ng "Happy Birthday."
Pagkatapos no'ng kanta,
hihipan mo 'yong kandila, sasabihin nila, "Teka lang!
"Mag-wish ka muna."
Kahit di ka naniniwala, sasabihin mo, "Okay, sige."
Maiisip mo, "Ang kulit. Mag-wish na nga lang ako."
At pag magwi-wish ka na, 'yong pinaka-cool ang hihilingin mo.
Iisipin mo, "Baka sakali."
Magical thinking 'yon.
'Yong magical thinking, kunwari isang tanghali,
meron kang isang klase ng challenge o event
na inaalala mo dahil mahirap,
tapos meron kang, kahit ano, dress man o damit
na may emosyonal na koneksiyon sa 'yo sa anumang dahilan.
May dalang suwerte, good vibes, good energy.
Sasabihin mo, "Isusuot ko 'tong dress kasi tutulungan ako nito."
Magical thinking 'yon.
'Yong magical thinking, kunwari nasa bahay ka at nagkakape,
mabigat ang loob mo,
tapos may nakasulat na maikling sawikain 'yong tasa mo
na dinidedma ng karamihan.
Pero kung napagaan nang konti ng sawikaing 'yon ang loob mo,
magical thinking 'yon.
At totoo 'yon kasi nakatulong sa 'yo.
Kung makakatulong, gawin mo lang ang magical thinking.
Halimbawa, palagi kong ginagawa ang magical thinking.
No'ng may problema ako, madalas kong gamitin 'yon.
Mas madalas kong ginagamit.
Halimbawa, pag nag-e-exercise ako.
Nag-e-exercise ako, training. Nag-aral ako ng Sports Science.
Sa totoo lang, sa panahon na 'yon,
dahil blangko ang utak mo,
ramdam 'yon ng katawan mo.
Di ka makakilos. Mabigat ang loob.
Nakakawala ng gana dahil sa lungkot.
Tumatakbo ako sa Retiro Park,
isang araw, may nakasalubong akong mime. Sabi ko, "Lungkot naman!
"Ang lungkot."
Mahilig akong tumakbo sa may Madrid river.
Naalala ko, isang araw, tumatakbo ako.
Nakaisang kilometro na 'ko.
Tapos napasabi ako, "Di ko na kayang tumakbo."
Gusto ko na lang umiyak. Wala nang natira sa 'kin.
Sabi ko…
Sabi ko, "Dani, sige na. Mag-magical thinking ka."
Sabi ko, "Sige na."
Tapos tumingin ako sa daan,
siguro mga 500 metro ang layo,
may tunnel, okay?
O tulay, di ko alam.
Ewan, pero 500 metro ang layo.
Sabi ko sa sarili ko,
"Kung aabot ako do'n
sa loob ng dalawa't kalahating minuto…"
Bigla ko na lang naimbento.
Sabi ko,
"Lalaya ang mga magulang ko
na na-kidnap
sa Colombia
ng sindikato ng droga."
Di naman totoo,
pero naniwala ako.
Dapat nakita n'yo akong tumakbo sa Madrid river no'ng araw na 'yon.
Sabi ko,
"'Yong mga magulang ko!"
Nakarating ako sa tulay. Boom! Sakto sa oras.
Gumagana ba ang magical thinking?
Nagawa ko 'yon. Di naman talaga totoo.
Halatang gawa-gawa lang 'yon.
Hostage pa rin ang mga magulang ko.
Hihingi ako ng maliit na pabor sa inyo.
Itaas ang kamay ng mga may jowa.
Kahit hindi n'yo sila kasama dito, basta meron.
Di bale. Walang personalan 'to.
Gusto ko lang makita…
'Yong mga may jowa d'yan, taas ang kamay.
Okay.
Kadalasan nasa kalahati, minsan mas marami, minsan mas konti.
May kakaiba sa kilos niya.
Salamat. Minsan, may nagtataas ng kamay,
titingin, tapos, "Ano?" "A, di kami…"
Parang limbo.
Kung gano’n, lalagyan ko ng asterisk, "Gustong makipag-date."
Para malinaw.
May sasabihin akong totoo pero di nakakatuwa.
Sigurado akong totoo 'to.
Sasabihin ko ngayong gabi.
Lahat ng couple ay nagsisinungaling sa isa’t isa.
Lahat.
Meron bang hindi sang-ayon?
Okay.
Ipapahinga ko muna ‘yang idea sa utak ko.
Okay?
Gagayahin ko 'yong mga chef na napapanood n'yo sa TV.
Hinahalo nila ang sauce,
at sasabihing "Itatabi muna natin ang sarsa na ‘to para mamaya…"
Andun lang, okay?
Di ko 'yon kakalimutan. Nando'n.
May isa pa akong gustong i-share sa inyo.
Meditation.
Malaki ang naitulong sa 'kin ng meditation.
May iba na pag naririnig ang "meditation," "Dani, ‘yang meditation na ‘yan…
"Para sa yogi 'yan, di ba?
"'Yong mga espiritwal na tao na weirdo mag-pose."
Hindi.
Lahat, pwedeng mag-meditate.
Nagme-meditate ako, kaya…
May app ako sa cellphone na may guided meditations.
Gano'n lang kasimple.
Kailangan mo lang gawin.
Paano ko ba i-e-explain
kung ano ang meditation para sa 'kin sa ilang salita?
Sa 'kin.
Para sa 'kin, ang meditation ay ‘yong pagpili na…
maglaan ng lima, sampu, o kahit 15 minuto kada araw,
di na kailangang dagdagan,
na mag-concentrate lang sa sarili mo
at bawasan ang ingay sa labas
para maharap mo 'yong ingay sa utak mo,
na mas maingay pa nga minsan, tama ba?
At sa panahong 'yon na naka-focus ka sa sarili mo,
ang focus sa exercise na 'yon
ay pagiging aware sa sarili mo, at sa nangyayari ngayon, di ba?
Pinipigilan mong mabaling ang isip mo sa ibang bagay.
Ikaw lang, 'yong kwarto, at 'yong postura mo.
Meron namang mga anchor na nakakatulong d'yan,
tulad ng paghinga, halimbawa.
Kung paghinga lang ang iisipin mo habang nagme-meditate,
may mas present pa ba kesa sa paghinga mo, di ba?
Okay, eto, quick demo lang,
share ko lang kung paano ang meditation ko araw-araw.
Maririnig n'yo ngayon ang internal monologue ko,
parang sinasabi ko 'yong laman ng isip ko, okay?
Nagsisimula ‘to sa gong,
at matatapos sa isa pang gong.
Tapos ‘yong posture, dapat comfy pero tuwid pa rin ang likod, gets?
Pwede sa sahig na may kutson, o kahit sa upuan…
Di naman kailangang magarbo. Parang ganito lang.
Tingnan natin ang mangyayari ngayong araw.
Magsimula tayo sa paghinga. Okay.
Tara na.
Hinga.
Inspire.
Expire.
Inspire.
'Yong magbigay ng inspirasyon…
parang pag may idea ka, na-i-inspire ka bigla.
Ayos ‘yon. Sa isang hinga, parang na-i-inspire ka.
At expire… pucha, pag expire, ibig sabihin, mamamatay.
May idea ka, tapos mamamatay ka.
Nawawala ako sa focus.
Sige. Mag-concentrate ka. Focus sa paghinga.
May idea ako.
Susundan ko ‘yong daloy ng hangin habang dumadaloy sa katawan ko.
Tingnan natin.
Pumapasok sa butas ng ilong ko 'yong hangin.
Tapos papunta 'na sa…
Ano'ng tawag do'n?
Larynx ba 'yon? Hindi, ano'ng tawag do'n?
A, pharynx, di ba?
Trachea pala! Oo, ‘yon nga ‘yon. Trachea.
Tang-ina, ‘yong mga nagta-tracheotomy, matatapang 'yon.
Ballpen lang tapos tracheotomy? Grabe, kakaiba 'yon.
Nawala na naman ako sa focus.
Tara na.
Eto na.
Okay. Humihinga ako sa ilong ko.
Dapat daw sa ilong huminga, kasi may maliliit na buhok
na nagfi-filter ng mga alikabok at bacteria.
Ang tagal na palang tumutubo ng buhok ko sa ilong!
Sabi ko, "Ano 'to?"
Tumutubo na rin 'yong buhok sa tenga ko. Tol, minsan nga…
Minsan, tinitingnan ko sa salamin, tapos sabi ko, "Mukha na 'kong lynx!"
Okay, sige na. Tara na.
Magfo-focus na ako. Sige na.
Okay.
Inspire.
Bakit ini-import nila 'yong avocado mula sa New Zealand?
Gano'n 'yon.
Laging lumilipad ang isip n'yo.
Para sa 'kin, di 'yon labanan. Parang sayaw 'yon.
Pag na-realize mo na lumilipad na ang isip mo,
bumalik ka lang at mag-focus ulit.
Wala namang masamang meditation. Dapat subukan n'yo lang. Ang ganda.
Lahat ng magjowa, nagsisinungaling sa isa’t isa.
Lahat.
Nagsisinungaling siya. Siya rin.
Nagsisinungaling sila.
Bro to bro lang.
Olé, olé. Aioli.
Lahat sila. Kahit sino pa 'yan.
Dahil sa bawat relasyon,
minsan, sa gitna ng isang intimate na moment,
pag lumingon ang isa at sinabing
"Mahal,
ano'ng iniisip mo?"
At 99.9% pag gano'n,
ang sagot ay…?
Wala.
"Wala."
Tsupain n'yo 'yong burat.
Sinasabi n'yo sa 'kin,
sa akin na 11 years nang nagme-meditate,
11 years 'yon,
daan-daang oras ng meditation,
na pag may nagtanong, "Sa tagal na 'yon,
"nablangko ba ang isip mo?"
Sasabihin ko, "Two o three seconds siguro ng buhay ko."
Sa totoo lang, 'yong mga segundong 'yon, 'yon 'yong bago ako mautot.
Pag umutot ka, 'yong isip mo…
Tapos sasabihin n'yo sa 'kin,
kayong mga kumag kayo,
na pag may nagtanong sa inyo, blangko ang isip n'yo?
E, di wow. Sino kayo, si Siddhārtha Gautama?
Sino kayo, si Krishnamurti?
Sino kayo, si Mahatma Gandhi?
Sino kayo, si Buddha?
Sino kayo, si Shiva?
Nuknukan kayo ng sinungaling.
Sabihin n'yo! Sabihin n'yo ang iniisip n'yo.
Di naman ibig sabihin na di natin sinasabi kasi masama palagi ang iniisip natin.
Parang, "Ano'ng iniisip mo, mahal?"
"Iniisip ko na nakikipag-orgy ako sa 50 katao,
"habang nanonood ang nanay mo at nagsasarili…" Hindi!
Di gano'n. Ang ibig kong sabihin, "Ano'ng iniisip mo?"
Sasabihin n'yo, "Asa ka namang sabihin ko!"
Nasa la-la land ka. "Asa ka naman!"
"Ini-imagine ko na 4 meters ang taas ko, tapos nasa beach ako.
"Éclair 'yong mga paa ko, may higanteng lollipop ako na may spikes,
"tapos kinakalaban ko 'yong dambuhalang sponge cake
"na gustong wasakin ang planeta.
"Ano sa palagay n'yo?"
Sabihin n'yo nga. Tingnan natin kung kaya n'yo.
At sinasabi ko sa inyo,
pag sinabi n'yo 'yan sa partner n'yo,
at hindi nila kayo iniwan,
soulmate n'yo sila.
Sila ang soulmate n'yo.
Pero sinasabi ko rin sa inyo,
pwede rin namang option
na pag tinanong kayo ng partner n'yo kung ano'ng iniisip n'yo,
sabihin n'yo, "Alam mo, mahal, hindi yata tama sa ngayon
"na i-share ko ang iniisip ko kasi private ang mga iniisip ko."
Mas safe siguro 'yong kuwento ng sponge cake.
Ini-encourage ko kayong tanungin ang isa't isa at magsabi ng totoo.
Magugulat kayo.
Tingin ko, nabubuhay tayo sa panahon, sa isang magandang yugto sa lipunan,
kung saan mas binibigyang-pansin, mas may malasakit,
mas may kabaitan, at mas pinahahalagahan
ang usapin ng mental health, o ang kawalan nito, di ba?
Sa ngayon, alam na natin ang ilang sakit o disorder.
Sa pagbibigay pa lang ng pangalan, nagiging totoo na sila,
at napakalaking tulong no'n kung paano natin aalagaan ang mga ito.
Hindi ko alam kung may makaka-relate sa inyo na ka-edad ko o mas matanda,
pero noong nakaraang 15 o 20 years,
lahat ng may kinalaman sa mental health, pinagsasama-sama lang sa iisang tawag,
tinawag na "baliw."
Iisa lang ang tawag, alam n'yo 'yon?
At para bang dapat n'yo 'tong layuan o iwasan.
"Buong araw umiiyak ang taong 'yan, baliw 'yan. Buong araw siyang lasing."
"Buong araw siyang sumisigaw, baliw 'yan."
Sa panahon ngayon, may malasakit na ang pagharap sa mga ganitong bagay.
At sa tingin ko, dapat nating ikatuwa 'yon.
Sasabihin ko rin sa inyo…
Sasabihin ko rin sa inyo,
sa pagitan ng taong may maluwag na turnilyo sa ulo…
at sa taong nauntog noong baby pa lang,
sa pagitan ng range na 'to…
nasa banda rito tayo.
100% na stable ang pag-iisip,
hindi tayo 'yon.
Kung wala kayong tic,
may OCD naman kayo.
O may TikTok sila. Alin ang mas malala?
Ibig kong sabihin…
Pero sa lahat ng disorder o sakit,
gusto kong i-highlight ang dalawang reyna ng mental health.
Hindi dahil pinakaastig,
kundi dahil pinakatalamak ang mga ito sa lipunan.
Kung di pa natin 'to naranasan, kalaunan, mararanasan din natin 'to o ng iba pa.
Ang tinutukoy ko, 'yong anxiety.
Matindi 'yon, 'no?
At ang depression.
Okay.
Para sa ating merong anxiety, ang hirap.
Wag natin 'yong dedmahin o balewalain lang.
Mahirap magka-anxiety.
Maraming taon ko na 'tong iniinda.
Nitong huli, mga nasa four o five out of ten ang hirap.
Tapos titindi. Dapat alam n'yo kung paano haharapin.
Maraming taon ko nang sinubukang burahin,
burahin ang anxiety sa buhay ko.
Ngayon, nasa punto ako na tanggap ko na 'to.
Tanggap ko nang may anxiety ako,
at pag sinusumpong ako, hinaharap ko lang nang maayos,
inuunawa kong maitim na ulap 'to na biglaang dumadating.
Pero bigla ring nawawala, tama ba?
Kunwari, nagka-anxiety attack kayo sa hapon,
pero no'ng umaga, tinutukan kayo ng balisong,
parehong masama, pero pucha, gano'n talaga.
Kung P, e di, Q.
Medyo magaan kung alam mo 'yong dahilan. "Naholdap ako kaninang umaga. Normal 'to."
Ang masaklap pag may anxiety, 'yong bigla na lang susumpong.
Pwedeng nagre-relax ka lang sa bahay,
parang ayos naman ang lahat,
tapos biglang dadating 'yong maitim na ulap.
Bigla mong mararamdamang kumakabog ang dibdib mo,
manunuyo ang lalamunan, di ka makahinga, sasama ang pakiramdam mo.
Sasabihin mo, "Gusto kong tumalon sa bintana." Ang hirap.
Gusto kong palakasin ang loob ng sino mang dumadaan sa gano'n.
Sa opinyon ko, tayong mga nakakaranas ng anxiety,
medyo hindi lang tayo tugma
sa agos ng buhay.
Ibig kong sabihin, parang…
Palagi tayong advance mag-isip. Napakarami nating "paano."
Nag-aalala tayo sa mga bagay na di pa nangyayari, di ba?
May sinabi nga si Descartes,
'yong philosopher, hindi 'yong magulang dumiskarte…
Sabi niya, "Punung-puno ng kamalasan ang buhay ko,
at karamihan do'n ay hindi pa nangyayari."
Naiisip na kaagad natin ang lahat ng pinakamasamang pwedeng mangyari,
parang nangyayari na sa isip, kahit di naman talaga mangyayari.
Pero 'yong katawan natin, ramdam na 'yong hirap, di ba?
At ang depression,
sa tingin ko,
ay trauma na hindi gumagaling.
Isang kalungkutan na nagkaugat
pagkatapos ng traumatic na pangyayari,
breakup man 'yon, namatayan ba, o kahit ano pa 'yon, okay?
May nangyayari,
lumilipas ang panahon, di nalulunasan 'yong trauma,
naiipon lang ang kalungkutan.
Mabilis lang lumipas ang two years, at tuloy lang ang agos ng buhay,
pero 'yong feelings, 'yong mga naiisip,
nakatali pa rin ang lahat sa kung anong nangyari two years ago.
Kaya patuloy kayong nabubuhay sa nakaraan.
Obsession sa hinaharap ang anxiety.
Obsession sa nakaraan ang depression.
Parang pinapanood mo ang buhay sa rearview mirror
o sa telescope, alam n'yo 'yon?
Minsan, sabi ng kaibigan ko,
"Dani, kung nasa nakaraan 'yong isang paa mo at nasa hinaharap 'yong isa,
ang mangyayari, magkakalat ka sa kasalukuyan."
Napakamakata.
Nakakamangha talagang malaman na ang "present" ay "regalo."
May isa pang konsepto na… Ay!
Parang nasa gray area,
pero usong-uso 'to ngayon, 'yong nostalgia.
Maganda ba ang nostalgia o hindi?
May dalawang klase ng nostalgia, isang maganda at isang di-kagandahan.
Ano 'yong maganda?
'Yong magandang nostalgia, ibinabalik ka sa mga lumang alaala,
sa mga bagay sa naranasan mo dati pa.
Na-e-enjoy mo, at hindi nagdudulot sa 'yo ng lungkot.
Bibigyan ko kayo ng nakakatuwang halimbawa.
1980 ako ipinanganak, di ba?
'Yong ibang mas matanda nang 10 years, o mas bata nang 15 years,
baka maka-relate kayo.
Kung sasabihin kong
"Kami ang Maliliit…"
Walang nakakaalam kung nasaan sila
Tuloy lang tayo Kasama nina Willy Frog at Captain Tsubasa
Dungeons & Dragons, Juana Hazuki, Candy Candy, Sailor Moon…
Pwede kong isama sa inuman 'tong mga taong di ko kakilala,
magkakantahan kami buong gabi,
at uuwi kaming lasing na lasing,
at sasabihin namin, "Ang sarap alalahanin ng nakaraan,
nang di man lang nalulungkot kahit konti, di ba?"
'Yong pangit na nostalgia, makakaramdam ka ng lungkot.
Sa katunayan, tinatawag 'yong melancholy ng mga propesyonal.
Ibang level na 'yon.
May mga taong nasa-stuck sa ibang panahon.
Sila ang "Nostalgians,"
na mga taong nagsasabing mas maayos ang buhay dati.
At pwedeng ma-stuck ang mga taong 'yon sa ibang panahon sa anumang dahilan.
Pwedeng dahil sa mga dati nilang kaibigan,
lugar na tinirhan, dati nilang partner, o baka dahil bata pa sila dati,
wala pa silang problema o responsibilidad,
wala pang namamatay… parang gano'n.
Tuwing ikinukuwento ko 'to, naiisip ko 'yong kaibigan ko
na nakasabayan kong lumaki.
Para siyang na-stuck sa panahong 'yon.
Pag kinausap mo sa taong 2000,
maririnig n'yo sa mga kuwento, background, jokes, at binabanggit niya,
tungkol sa nakaraan lahat.
Masasabi n'yo, "Pucha, di ka na nakaalis sa 10 years ago."
Makikita n'yo siya sa 2010. Gano'n pa rin. "Para kang nasa 20 years ago."
Makikita n'yo sa 2025,
tapos tungkol pa rin sa 35 years ago ang mga sinasabi niya.
Para bang hinihila ka ng oras paabante,
pero gusto mong manatili, kaso kailangan mong umusad,
na para kang naglalaho.
Gaya ng pictures sa Back to the Future.
Sa mga nakakaranas ng melancholy,
o nagiging nostalgic, gaya ko, eto ang isa pang tip.
Sa tingin ko, maganda, sa ngayon,
na pag okay ang buhay n'yo, pag masaya ang buhay n'yo,
kahit simpleng kaligayahan, 'yong parang, "Tol, ang astig nito,"
dapat lasapin n'yo talaga.
Lasapin n'yo at sabihing "Grabe, sobrang ganda ng moment na 'to."
At saka "Susubukan kong alalahanin ang moment na 'to buong buhay ko."
At kung may kasama kayo, sabihin n'yo nang malakas.
Pag sinabi nang malakas, mas tatanim 'yon sa alaala n'yo,
kahit na maging sanhi 'yon ng nostalgia sa hinaharap.
Isipin n'yo 'to. Nandito kayo ngayon para manood.
Kasama n'yo ang partner n'yo, kaibigan,
papa n'yo, katrabaho, o sino man 'yan.
At sa anumang dahilan, nag-enjoy kayo nang sobra.
Lasapin n'yo.
Kung masayang moment 'to sa palagay n'yo,
kahit maikling panahon lang tayong nagkasama,
lasapin n'yo.
Namnamin n'yo. Pag-alis n'yo, sabihin n'yo nang malakas.
"P're, astig 'yon."
Sobrang astig no'n.
Dahil baka 20 years mula ngayon,
habang nakaupo kayo sa Plaça de Catalunya, kayo pa rin ang magkasama,
tumatagay, at sasabihin n'yo,
"Pucha, naaalala mo 'yong show ni Rovira na It's Worth it?"
"Pucha, naaalala mo?"
Sasabihin niya, "Pucha, 20 years ago na 'yon, di ba?"
"Pucha, 20 years ago na."
"Grabe 'yon. Tawang-tawa tayo."
"Nakakatawa 'yon. Sobrang kuwela no'ng taong 'yon."
"Napakahusay no'n!" "Tama na, baka maiyak ka na niyan."
"Oo, the best 'yon. Nakakalungkot, patay na siya."
"Nakakalungkot nga."
Tandaan n'yo 'yan.
Maraming salamat.
Buweno, malapit nang matapos 'tong show.
At dahil pinag-uusapan natin ang nostalgia,
naalala ko 'yong magandang lyric ni Sabina.
"Ang pinakamalupit na nostalgia ay para sa bagay na hindi nangyari."
May sasabihin ako sa inyo.
Walang nagkukuwento sa 'kin no'ng bata ako.
Lagi akong nano-nostalgia sa bagay na hindi nangyari.
Dahil siguro, bilang matanda, pagdating sa oral communication,
pati na rin sa sex…
Bilang huling munting regalo at konting sweet nostalgia,
dahil mukhang matagal-tagal na rin,
kukuwentuhan ko kayo
ng sa tingin ko ay may kaugnayan sa lahat ng napag-usapan natin, okay?
Sa lahat pala ng pinagsasabi ko.
Nangyari ang kuwentong 'to sa maliit na baryo,
isang mahirap na bayan,
napakaliit at di kaaya-ayang bayan.
At ang bida sa ating kuwento ay isang matandang lalaki,
pero hindi ibig sabihin na mahina na siya,
o wala nang lakas o liksi, okay?
May habit ang taong 'to
mula noong nagkamalay siya
na gumising tuwing umaga
bago tumilaok ang manok at lumitaw ang araw sa mga bundok.
Gigising siya,
babangon,
magsusuot ng sandals,
at kukunin niya ang dalawang malalaking banga,
at mag-uumpisang lakarin ang makipot na limang kilometrong daan
papunta sa napakalinaw na bukal.
Doon, pupunuin niya ang mga banga,
at lalakad siya nang limang kilometro pabalik.
Pagbalik niya sa baryo,
gagamitin niya 'yong tubig sa lahat ng pangangailangan niya.
Iinumin niya, ipangluluto, ipangdidilig,
ipanghuhugas, at gagamitin sa mga hayop, okay?
Makalipas ang walo o sampung taon,
nag-uumpisa nang masira ang isa sa mga banga,
nagkakabiyak na.
Ang dami nang tama. Ang dami nang lamat.
Dumating sa puntong marami nang natatapong tubig.
Kadalasan, pagdating niya sa baryo,
lampas na sa kalahati ang natapong tubig sa daan.
At dahil pwede naman sa kuwento na may buhay ang mga bagay,
isang gabi,
bago humiga ang ating bida,
'yong sirang banga,
pasensiya na kung paulit-ulit,
ay nagsalita.
Nagsimula itong maghinanakit sa kanyang amo,
"O, aking amo!
"Mabigat ang aking loob.
"Alam kong sira na ako at di na kita napagsisilbihan gaya ng dati.
"Labis akong nahihiya at nalulungkot.
"Ayos lang sa aking palitan mo ako ng bagong banga
dahil wala na akong kuwenta!"
Nang di natitinag at mahinahon ang tono, sabi ng lalaki,
"Hindi kita ipagpapalit sa bago.
"Pero hindi ko pa sasabihin kung bakit.
Bukas ko na sasabihin, habang naglalakad."
Tapos natulog na 'yong lalaki gaya ng ginagawa niya gabi-gabi.
Naiwan doon ang dalawang banga, sabi nila, "Sige."
Kinabukasan,
gaya ng dati, tumilaok ang manok at sumikat ang araw,
nagising ang lalaki, nagsuot ng sandals,
tapos binuhat ang dalawang banga.
Lagi niyang binubuhat ang bawat banga sa parehong braso.
Laging nasa kanan ang basag na banga.
Lagi 'yon.
Papunta at pabalik mula sa bukal.
No'ng sinimulan na niyang lakarin ang limang kilometro,
walang nagsalita.
Maririnig mo lang 'yong huni ng mga ibon,
at kaluskos ng dahon sa hangin.
Pagdating niya sa napakalinaw na bukal,
naupo siya't pinuno ang mga banga.
Wala pa ring nagsasalita.
Tunog lang ng tubig ang umaalingawngaw sa kuweba.
Pabalik, wala pa ring nagsalita,
hanggang makakalahati na sila.
Ang dami nang nabawas na tubig sa banga.
Tapos doon mismo,
huminto ang bida.
Huminto siya't lumingon
para harapin ang basag na banga, at sinabing
"Nakikita mo ba kung ba't di kita pinapalitan?
"Tingnan mo.
"Tingnan mo 'tong daang 'to.
"Puno ng bulaklak
dahil sa 'yo."
Masayang mabuhay.
Hindi na pinag-iisipan 'yon, halata naman,
pero naiisip ko, sa sobrang halata ng mga obvious na bagay,
hindi na natin napapansin.
Pero ang mismong kalungkutan,
mahalaga din 'yon.
Ngayong gabi,
sa pagitan ng tawanan at ilang pag-amin,
ikinuwento ko ang ilang kalungkutang naranasan ko,
ilang kabiguang kinaya ko sa mga nagdaang taon.
Pero sinadya kong itira 'yong isa para sa dulo
para mai-share ko sa inyo ang pinakamalaking kabiguan ko,
'yong pinakamahirap na pinagdaanan ko.
'Yong lungkot no'ng nawala ang sarili ko.
Baka naiisip n'yo, "Ano 'yon?
"Ano'ng ibig sabihin no'n? Paano mawawala ang sarili mo?"
Madali lang.
Nakakagulat nga, e.
Kasi tingin ko, nagsisimula 'yon nang di natin napapansin.
No'ng maliliit pa tayo,
wala naman tayong ibang gusto kundi ang pagmamahal ni Mama, di ba?
Gusto nating mahalin at yakapin niya tayo.
At may malalim nang nakaugat na takot na iwan tayo.
Walang nakakaalam kung bakit.
Kaya lagi mong ginagawa
ang lahat ng makakaya mo para mahalin ka ng mama mo.
At marami siguro do'n,
hindi pinapakita ang totoong ikaw.
Pero alam mo ang dapat at hindi dapat gawin
para lambingin ka at hindi parusahan.
Pero marami do'n, hindi pinapakita ang totoong ikaw, di ba?
Hindi ba 'yon, sa napakamurang edad,
ay para na ring pagsusuot…
ng maskara?
Gano'n din kay Papa.
No'ng lumalaki tayo, ilang beses ba nating
inasam na maging proud si Papa sa 'tin?
Ilang beses nating inasam 'yong tapik sa likod natin?
Ilang beses nating naramdamang paborito 'yong kapatid natin,
tapos gagayahin mo 'yong ginawa niya,
para maging proud din sa 'yo si Papa?
Tapos marami sa mga 'yon, no'ng ginawa mo,
hindi pinapakita 'yong totoong ikaw.
Hindi 'yon parte ng pagkatao mo.
Pero ginawa mo 'yon kasi gusto mong mahalin at tanggapin ka ng tatay mo.
Hindi ba 'yon…
pagsusuot din ng maskara?
O halimbawa, 'yong mga relasyong magjowa.
Mga relasyong romantic.
Ilang beses na ba nating narinig o sinabing
"Wow! Nagiging mabuting tao ako dahil sa kanya"?
At pwedeng totoo 'yon minsan.
Pero madalas, ang ibig sabihin no'n,
"Wow! Ginagawa niya akong tao
na pinakamagugustuhan ng jowa ko."
Kasi madalas, kilala natin ang isa't isa,
at alam natin ang bagahe natin,
ang mga kalokohan natin, ang mga tinatago natin.
Pag pinakita natin ang totoong pagkatao natin sa jowa natin,
natatakot at natataranta tayo na baka iwanan nila tayo.
Kaya gagawin ko ang gusto ng partner ko para di niya ako iwan.
Hindi ba 'yon ay…
pagsusuot na naman ng maskara?
Social media.
Parang do'n na tayo lumaki, 'no?
Tingin ba talaga natin,
pinapakita ng profile natin ang 100% ng pagkatao natin?
Kasi madalas tayong gumagawa ng bagay na ikakatuwa ng mga taong di natin kilala.
Para saan?
Para sa followers?
Para sa likes?
Tayo ba talaga 'yong taong pinapakita ng social media natin?
Kung totoo 'yon, sasabihin ko,
"Pucha, hindi ako makapaniwala sa dami ng kalokohan
"lalo na sa Twitter.
"Di rin ako makapaniwalang may mga taong perpekto ang buhay
"parang sa Instagram."
Pero ginagawa natin 'yon.
Tayo ba talaga 'yong pinapakita natin sa social media,
o…
nagsusuot lang tayo ng maskara?
Sa kaso ko naman, sikat akong tao.
Halos 20 years na akong sikat.
Sa loob ng 20 years na 'yon,
gusto kong magustuhan ako ng mga tao.
Gusto kong magpasikat.
Isa sa pinakamalaking kinatatakutan ko
ay iisipin ng mga taong gago ako,
o hindi nila ako magustuhan, o isipin nilang bastos ako.
O, ewan ko, baka isipin nilang lumaki na ang ulo ko.
At para siguraduhing di mangyayari 'yon, pinapabayaan ko ang sarili ko.
Lagi kong kinakawawa ang sarili ko,
para lang mahalin ako ng mga tao.
Nagpa-picture pa nga ako sa punerarya.
Di ko alam kung ano'ng susi sa tagumpay, pero nadeskubre kong susi sa kabiguan
ang pilit na pagpapasaya sa lahat ng tao.
Pag nagsuot ka ng napakaraming maskara,
aabot sa puntong sasampalin ka na lang ng buhay
sa hirap o ginhawa pag lumiko ka.
Di lang matatanggal lahat ng maskara mo, magbabago din ang numero sa ID mo.
Tapos pwedeng gumuho ang mga pundasyon at islands mo.
Tanda n'yo 'yong unang Inside Out? 'Yong may bata.
No'ng naligaw na siya
at gumuho 'yong mga island na akala mo, hindi matitibag.
Family Island, Friendship Island, Magic Island,
Goofball Island, Honesty Island…
May panahong sinampal ako ng buhay
na natanggal lahat ng maskara ko at gumuho lahat ng island ko.
Tapos tumingin ako sa salamin, at hindi ko nakilala ang sarili ko.
Maniwala kayo, ang pangit ng pakiramdam.
Muntik ko nang masabing
may panahong pakiramdam ko, wala nang lupa sa paanan ko.
Pakiramdam iyon na inabandona ka,
pakiramdam na nalilito ka,
na natatakot ka…
Sobrang takot.
Takot, kasi iisipin mong hindi mo na kaya
kasi takot kang magpatuloy, kasi ayaw mo nang magpatuloy.
Ang tawag pala ng mystics do'n, "ang madilim na gabi ng kaluluwa."
Ang dami ko nang iniyak.
Sabi nga ng Maná, "I cried a river, and cried an ocean."
Pero gaya ng sabi ng Vetusta Morla,
"Lalaya lang tayo pag wala nang mawawala sa atin."
May nabasa akong tula ni Mario Benedetti noon.
Ang sabi, mas maganda ang ngiti
pag kasunod 'yon ng luha.
Parang pag sumikat 'yong araw
pagkatapos ng ilang araw ng pag-ulan,
tapos malamang, magkaro'n pa ng rainbow.
Pagkatapos ng buong prosesong 'yon,
hindi ko masasabi kung mas maayos ba akong tao o hindi.
Ang masasabi ko, mas authentic na ako,
at 'yon ang importante.
Ngayon lang ako naging ganito katotoo sa sarili ko.
Actually, naaalala ko 'yong taong patagong pumasok sa elevator.
Tanong niya, "Ikaw ba 'yan?" Tapos natawa lang ako.
Baka may nakita siya sa 'kin tapos gusto niya akong warningan.
Kung nandito siya ngayon, sasabihin ko,
"Ngayon lang ako naging ganito katotoo sa sarili ko."
At para sa inyong lahat,
sakaling dumaan kayo sa panahon ng kalungkutan,
o kung may pinagdadaanan kayo ngayon,
tandaan n'yo ang tatlong 'to.
Una, kapit lang.
Kapit lang. Lilipas din 'to.
Pangalawa, dahil dumadaan kayo sa panahon ng kadiliman at sakit,
subukan n'yong pagpulutan ng aral.
Para hindi mauwi sa wala.
At pangatlo, gawin n'yo ang pinakamakabubuti sa inyo.
'Yong pakiramdam n'yong makabubuti sa inyo.
Kung masama ang umaga n'yo, tapos may corny na quote sa mug n'yo
na nag-i-inspire sa inyong lumabas nang may energy,
gawin n'yo, at hayaan n'yo ang iniisip ng ibang tao.
Pero sasabihin ko din 'to.
Pag kinapitan kayo nang gano'n ng kalungkutan,
hindi na kayo pakakawalan no'n.
Para na 'yong bubble gum na dumikit sa suwelas n'yo.
At para sa 'kin, pag nagpakita ang kalungkutang 'yon,
lagi 'yong may kasamang pakiramdam ng pag-iisa.
Talaga.
Dahil sa labas, pakiramdam ko, ang dami-daming ingay
at ang daming poot.
At pag pumasok na 'yong kalungkutan at pag-iisa,
tapos mag-isa ako sa bahay,
alam n'yo ang ginagawa ko?
Magical thinking.
Pwedeng nakaupo ako sa sofa, titingin sa kanan ko…
tapos makikita ko 'yong kumot.
Alam n'yo ang gagawin ko?
Hahawakan ko 'yon.
Tapos aamuyin ko.
Tapos may maiisip akong magical at mapapatingin ako sa pinto
at iisipin ko na lahat ng bagay na hindi na parte ng buhay ko,
lahat ng ipinagkait sa 'kin ng buhay, lahat ng mahal kong nawala na,
balang-araw, kahit paano, isosoli 'yon ng buhay sa 'kin.
Wala akong pakialam sa iisipin n'yo
kasi effective 'yon sa 'kin.
Maraming salamat sa inyo…
at kung may sasabihin pa ako, ang masasabi ko lang,
lagi, lagi, lagi, lagi, lagi talaga 'yong
worth it.
Nagsalin ng Subtitle: Jobert Villanueva