Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Lima, apat, tatlo, dalawa, isa.
Madalas, dito magsisimula ang pelikula
pero gusto kong ipaalam
na sa pelikulang ito ay sinusuri ang police history
na gusto kong pag-isipan ninyo.
Kailangan ninyong maging mapagtanong
o kahit magduda man lang.
Kayo na ang bahala.
Ang police power
ay immediate power.
Dapat ngayon 'yon mismo.
Dapat...
gawin mo ang inutos ko, ngayon din.
Walang hintay-hintay. Wala. Walang tawag-tawag. Walang gano'n.
Dahil kung hindi.
Ako ang magdedesisyon kung ano ang mangyayari.
Isa lang ang kailangan para maging mabuting pulis: puso.
Pero minsan dapat... maging walang hiya ka rin.
Minsan, kailangan mong magmukhang masama.
Pulis! Walang gagalaw!
- Ano'ng ginawa ko? - Naiintindihan mo ba ang sinasabi ko?
Wala akong oras para sa 'yo.
ITINATAG SA BOSTON ANG UNANG PUBLICLY FUNDED POLICE FORCE NOONG 1838.
Hanggang tuhod, hut.
Hanggang balakang, hut.
SA SUMUNOD NA DALAWANG DEKADA, NAGTAYO NG KANI-KANILANG DEPARTMENTS
ANG NEW YORK CITY, PHILADELPHIA, CINCINATTI, AT CHICAGO.
Sa maraming institution, 'yong mindset, "Ganito na namin ginagawa."
"Kaya dapat ganito na lang."
Di man lang binabalikan ang simula para malaman kung,
"Ano ba 'yong plano natin noong sinimulan natin 'to?"
Saan ba nanggaling ang salitang "police"? Nanggaling 'yon sa salitang "polis".
Ang idea kasi, kaya nating pamahalaan ang ating mga sarili
at naniniwala tayo sa principle of self-government.
Ang problema, mahirap alamin kung sino ang kumukontrol sa mga pulis.
Mahirap na alamin
kung ano ang nagbibigay sa kanila ng authority sa mga tao.
Sinasakop na ng pulisya sa amin ang aming lugar, ang aming komunidad,
katulad ng ginagawa ng mga tropang banyaga.
Maraming nakakaramdam na hindi na makontrol ang kapulisan.
Pero may mga malagim na krimen at matinding karahasan din
sa ilang mga komunidad na hindi na rin makontrol.
18,000 STATE AT LOCAL POLICE AT PUBLIC SAFETY AGENCIES SA U.S.
ANG MAY HIGIT 100 MILYONG PULIS HALOS KASINGDAMI NG POPULASYON NG DELAWARE
Ang kalupitan ng pulisya
ang nagpapakita na hindi pa tayo ganap na mamamayan.
Iyon kung bakit ang mga pulis ang dahilan ng napakalaking protesta.
Paglabag kasi 'yon sa karapatan nating maging bahagi ng lipunan,
ng karapatan nating manatili rito.
Magsialis na kayo o huhulihin kayo!
Ngayon na!
Kung bukas, gagawa tayo ng bansa
at kabilang sa iimbentuhin natin
ang sistema ng batas at kaayusan, ng criminal justice, ng pulisya,
napakamalabong magiging katulad 'yon ng sistema natin ngayon.
Pero hindi pa rin natin pinapalitan 'yon.
Ang police power ay malawak ang sakop,
makapangyarihan,
at mahirap maipaliwanag.
Lakas ito ng 100 milyong pulis na ginagamit sa lahat ng lugar,
nang sabay-sabay.
Pero ang police power ay napaka-intimate din.
Ang higanteng institusyong ito ay makakapaghalughog sa bulsa mo,
mate-trace ang cellphone mo, makahihingi ng identification mo,
mapapanood ka sa surveillance cameras, o makakakuha ng DNA mo.
Sa United States,
walang kumukontrol sa police power.
Sa ganitong uri ng demokrasya, sino ba ang mas makapangyarihan?
Ang mga mamamayan ba
o ang mga pulis?
Ano krimen ang pinakamadalas mangyari
sa north side?
Ano ang mga kinakaharap ninyo sa presinto ninyo?
Maraming nangyayaring karahasan, patayan. North High School, o. Do'n ako nag-aral.
ANG 4TH PRECINCT AY NASA HILAGA NG MINNEAPOLIS.
Marami kaming kaso ng violence.
Kailan lang, isa sa mga atheletes namin,
'yong quarterback, binaril siya at pinatay dalawang linggo na'ng nakakaraan.
Ano'ng nangyari?
Akala nila, maaga silang palalabasin ng school para makasali sila
sa protesta sa pagbaril kay Amir Locke.
Kaya, si D. Hill, umalis siya ng school kasama ng ibang players.
Pauwi na sana siya o papunta sa bahay ng kaibigan niya
nang may nadaanan siyang lalaki sa Golden Valley Road.
Dadaan tayo sa site.
Dinaanan niya lang 'yong lalaki.
Lumingon 'yong lalaki, at di namin alam kung nagkabanggaan sila o ano,
pero naglakad lang si D.
Bumunot ng baril sa backpack 'yong lalaki at binaril niya sa likod ng ulo si D.
Doon siya mismo pinatay.
- Mga kamay n'yo, boys. - Eto na.
- Alagaan n'yo ang isa't isa. - Concentrate, focus.
Bukas ang front door. Bubuksan ko.
Ang police department o law enforcement, paramilitary organization 'yon, di ba?
Pulis 'to! May search warrant kami!
Tirahin mo!
- Go! - Pulis!
- May search warrant kami! Dapa! - Dapa sa sahig!
Nakasunod ako!
At di alam ng mga tao kung bakit naging paramilitary organization 'yon.
'Yong police, galing sa slave patrol.
Tayo!
Tayo, iha! Tayo!
'Yong mga alipin sa bayan, kung wala silang sulat galing sa amo nila,
binubugbog sila nang matindi.
At 'yong mga amo, napuno na sa mga slave patrol.
Kaya tinanong nila 'yong The Citadel,
"Puwede ba silang i-train? Bigyan ng structure?"
Hulaan n'yo kung ano 'yong structure.
Paramilitary.
Saan ka nakatira?
- Sa 80th... - Ibaba mo ang kamay mo.
- Saan? Pumunta ka do'n. - Sa 80th at Figueroa.
Kung naiintindihan ng officers natin 'yon,
kung napag-usapan at naituro 'yon,
maiintindihan nila kung ba't sinasabi ng African-Americans na,
"Oo, produkto kayo ng slave patrols."
Maiintindihan niya kung ano ang tinutukoy nila, di ba?
Kasi, gaya ng salitang "patrolling", di naman natin iniba 'yon, di ba?
Napag-usapan natin ang sulat galing sa amo pag pupunta ng bayan, di ba?
Ano'ng ginagawa ng mga pulis, pag may nakitang grupo ng Black na lalaki?
"Uy, patingin ng ID n'yo."
Ano ba'ng pinagkaiba?
ARI-ARIAN
Kung iisipin natin ang mga pinagmulan ng policing sa America,
gusto nating makahanap ng iisang pinagmulan nito.
Pero, ang totoo,
nabubuo 'yon sa iba't ibang lugar sa pagdaan ng panahon.
Ang frontier ang isa sa mga pinanggalingan nito,
doon ang lugar kung saan naranasan ng white settlers
na makipag-agawan sa lupa kalaban ang indigenous people.
At sinusubukan ng white settlers na itatag
ang karapatan at pagmamay-ari nila sa lupa.
MULA 1830-1847, NAGPADALA ANG US GOVERNMENT
NG ARMY TROOPS PARA SAPILITANG PAALISIN ANG INDIGENOUS PEOPLE SA LUPAIN NILA.
Ang frontier militia
ay maituturing nating isang pinagmulan
ng policing na alam natin ngayon.
Sa South, medyo iba ang sistema.
Doon, may slave patrol system na may kaugnayan sa mga militia.
Grupo 'yon ng mga lalaki
na inatasang maglibot sa plantations
at sinisigurado nila na ang slaves na naninirahan doon ay hindi manggugulo.
Sila 'yong nagbabantay sa mga grupong 'yon.
Lumaki ang slave patrol hanggang maging institution
na may kaugnayan sa slavery,
makikita rin natin na parang dito nagsimula ang police force.
Sabihin ninyo kung ayos na, ha?
Oo, ayos na.
Magaling. Action.
Noong 18th at 19th century, makikita natin ang municipal policing
na ang layunin ay ang pagpapanatili ng kaayusan sa mga natatrabaho
o ng mga working class.
Kaya parang iyon ang pangatlong lugar
kung saan nabuo ang kapulisan para mag-maintain ng class order.
Nag-aklas ang fire at auto accessory workers sa Toledo.
Kinailangan ng state guardsmen na gumamit ng tear gas, mga bala, at patalim
para mapahupa ang galit ng mga nag-aklas na indudyok ng mga radikal na nanggugulo.
Umulan ng tear gas at knockout gas.
Isang lugar ng labanan kung saan dalawa ang namatay at pito ang nasugatan
bago nabuwag ang hanay ng mga nag-aklas, at bago nadakip ang kanilang mga pinuno.
Digmaan sa mga lansangan. Pinakamalalang hidwaan sa komunidad.
'Yong police, mula 1800s hanggang 1900s,
isa sa mga pangunahing papel nila
ang pagbuwag ng strikes ng mga manggagawa,
at ang pagprotekta sa property ng employers.
Balikan natin ang pinag-usapan simula pa noong umpisa.
May tatlo tayong dimensions ng American political project.
'Yong isang bunga ng slavery
at ang paghuli at sapilitang pagpapatrabaho sa mga Black.
'Yong nabuo sa frontier, sa pagpapalawak ng teritoryo,
kagustuhang magmay-ari ng lupa, at pananakop ng indigenous people.
At 'yong bunga ng paglaganap ng American capitalism
at ng pangangailangan nito ng mga manggagawa.
Laging nagsisimula ito sa kaugnayan ng mga tao sa mga ari-arian.
Laging nagsisimula sa idea na ang mga taong walang ari-arian...
o 'yong mga taong itinuturing na ari-arian,
kumbaga, 'yong mga inalipin,
ay banta sa social order kung saan ari-arian ang batayan,
kasi, di sila kabilang sa order na 'yon.
Sa katunayan, biktima sila ng order na 'yon.
HINULING MGA ANARKISTA, 1910
Malamang, patay na ang lahat ng nasa eksenang ito.
Ang mga patay, nambubugbog o binubugbog.
Karahasang nabuhay sa malayong nakaraan.
Mananatili ba sa nakaraan ang karahasan o sasabay sa agos ng panahon?
May sayaw dito,
isang sayaw patawid ng linya ng karahasan at pabalik.
Ano kaya ang naramdaman ng mga taong ito noong panahong iyon?
Ano kaya ang nararamdaman nila pagkatapos ng labanan?
Marangal ba?
Makapangyarihan ba?
Kung ang trabaho mo ay ang pagkulong at pagkontrol sa iba,
ano ang epekto ng kapangyarihang ito sa 'yo?
Gigibain ang ilegal na tindahan ng alak, bahay-aliwan, pasugalan, at inuman
mula sa South Canal hanggang North Haven.
Huhulihin natin ang bawat unggoy hanggang sa mapuno na sila,
na gugustuhin na lang nilang makulong o umalis sa bayan.
Umalis sa bansa! Hindi lang sa bayan, sa bansa!
Huwag.
Huwag kayong pumalakpak.
Gawin ninyo iyang kamao, at gamitin ninyo.
Ayon sa kasaysayan, ang batas at kaayusan
ay ang paglulupig ng maliit na bahagi ng populasyon
para sa ikabubuti ang mas malaking bahagi ng populasyon.
Kung susuriin natin ang batas at kaayusan,
magkaiba silang dalawa, ha.
Di ba? Kung ganoon, anong bahagi ng policing ang pagsasatupad ng batas?
At anong bahagi nito ang pagpapanatili ng kaayusan ng lipunan,
at sino ang magsasabi kung ano ang maayos na lipunan?
Hindi mapaghihiwalay ang policing at ang racial history ng bansang ito.
At para maintindihan ang mismong pundasyon nito,
kailangang balikan natin ang pinakasentro
ng cultural logics ng Europe mismo.
Hindi ito Ferguson.
Hindi ito kung ano lang.
Baltimore City ito.
'Yong philosopher na si David Hume, halimbawa,
sinabi niya na kung Black ka o negro, nanggagaya ka lang ng pananalita.
Ba't di ako pumunta sa store nang hindi pinipigilan?
Ibig sabihin, parang parrot ka lang, isang exotic bird.
Kami daw na mga Black, wala kaming mga original idea.
Sinabi nga rin ni Thomas Jefferson na wala raw talaga kaming creativity.
Naniniwala si Immanuel Kant na ang maging Black mula ulo hanggang paa
ay malinaw na katunayan na katangahan ang kahit anong sabihin ng isang Black.
Sinabi ng German philosopher na si Hegel
na ang mga Black, wala ng German word na "Geist" o "spirit".
Habambuhay lang kaming bata
at primitive sa regions ng Africa,
siyempre, maliban sa Egypt.
Tama! Kayo ang dahilan kung bakit ganito ang nangyayari!
May nangyari na ang imahinasyon ng mga white
ang nagbigay ng kahulugan sa katawan ng mga Black, na ang naging resulta,
'yong pagiging white, ang naging ibig sabihin noon ay tao ka,
at kinikilala ka bilang tao,
at ang mga Black naman,
'yon ang laging problemado o mapanganib o di normal ang pangangakatawan.
Ano ang gumugulo sa kapayapaan?
Malakas magasalita?
Nakatayo nang masyadong malapit?
Masyadong matanong?
Hindi sumusunod sa utos?
Baka natawag ka nang mapanganib o deviant.
Siguro, nailang ka na
dahil may taong di normal ang pangangatawan na napasobra ng lapit.
Ano ang ginawa mo?
Ito ba talaga ang lalaki
na wala pang 24 oras...
ay itinaya ang kaniyang buhay para sa mas mababang suweldo...
kumpara sa taong ito?
ISINALAYSAY NI BEN GAZZARA
Ang trabaho ng pulisya at ang responsibilidad nito sa grupo
ay maihahambing sa nangyari ilang milyong taon na ang nakakaraan
kung kailan may sariling uri ng pulisya ang mga ninuno ng mga langgam na ito.
Kaya ngayon, pagkatapos ng milyon-milyong taong evolution,
may social system ang mga langgam kung saan may mga langgam
na bumabantay at sumusuri sa ibang langgam na sumusubok pumasok ang kanilang anthill.
Kung naituring na kaaway, nagsi-signal ang mga police o guard ants,
at darating ang ibang langgam para tumulong sa pagpatay ng nanghimasok.
Sa tingin ko, may magandang dahilan para paniwalaan na ang pagbuo
ng modern police departments na nagsimula noong 19th century
ay itinatag bilang tugon sa mga tao sa lipunan ng America
na itinuturing na magkaiba at iba.
May matibay na patunay, halimbawa,
ang unang New York Police Department
nong 1844
ay direktang tugon sa pagdami ng immigrants galing Europa,
lalo na ng mga Irish, na itinuturing na mas mababa o mas inferior.
Sa katunayan, iniisip nating white ang Irish population ngayon
pero noong mid-19th century, di talaga sila itinuturing na white.
PAGKUHA NG LARAWAN NG BABAENG KRIMINAL
Sa United States, lalo na noong late 19th century,
noong maraming nag-i-immigrate sa US,
maraming di pagkakasundo sa kung sino ang nabibilang sa anong lahi,
kung ano ang pinagkaiba ng mga lahi.
Kaya ang pagiging target ng mga pulis,
kadalasan 'yon ang itinuturing na tanda ng pagiging non-white.
Kaya noong inire-regula ng mga pulis
ang mga Italian Americans o Greek Americans o Irish Americans,
naging biktima sila ng iba't ibang uri ng pang-aabuso o discriminatory policing
na nararanasan pa rin ng maraming non-white hanggang ngayon.
Hindi sila itinuring na white at may halong ibang lahi,
kundi itinuring silang non-white.
Ang policing ay daan sa pagkamit ng kapangyarihan.
Kaya ang nakita natin sa kasaysayan ng America,
ay ang pagpasok ng iba't ibang ethnic groups sa US,
na noong una ay naging target ng American policing
at nagsisikap na mapabilang hindi lang sa American whiteness
pero pati na rin sa American policing.
Pag tiningnan mo ang police forces ng maraming malaking American cities,
makikita mong binubuo sila ng maraming white ethnic identities,
na baka dati ay naging biktima pa
ng marahas, discriminatory, at agresibong pamumulisya.
Bago ang slavery at pagkatapos ng slavery,
'yong mga white indentured servants o mahihirap na white,
indentured servants bago pa'ng slavery, ang mahihirap na white matapos 'yon,
ay inalok ng tinatawag ng historians na racial bribe, at iyon ay
"Lumayo kayo sa kapareho n'yo ng katayuan. Wag kayong bumuo ng solidarity networks."
"Bilang kapalit, bibigyan namin kayo ng itinatawag na whiteness."
"Sa pamamagitan ng mga konkretong batas at kasanayan,
magkakaroon kayo ng mga pribilehiyo."
At importante ang mga pulis sa paggawad ng mga pribilehiyong 'yon.
Noong 1960s sa Virginia,
may idea na naisip ang governors ng Virginia colony,
"Masisigurado nating hindi magkaisa ang mga alipin at utusan
para maibagsak tayo kung sasabihin nating
puwedeng nakadamit ang mga utusan habang nilalatigo,
pero dapat nakahubad ang mga alipin."
Dalawang bagay ang sinasabi nito.
Sinasabi nitong di maganda ang white privilege kung malalatigo ka pa rin.
Sinasabi rin nito na sinisikap nila na linawin ang pagkakaiba,
na sinisigurado nila na literal na maipakita na ang mga Black
ang pinakanaaapektuhan ng dahas at kalupitan ng estado.
Kung gaano ang ka hindi ka-Black,
ganoon ang kung gaano ka ka-white.
Kung gaano ka kalapit na maging white, ang level, kung gaano kadalas,
ang panganib na dala ng kapulisan ay talagang mag-iiba.
Ikukuwento ko na noong baguhang pulis ako, may hinabol akong nagnakaw ng kotse,
Sinunggaban ko ang lalaki, nahuli ko siya.
Tapos, bigla na lang may humampas ng flashlight sa ulo ko.
Liningon ko 'yong pulis, sabi ko, "Ba't mo ginawa 'yon?"
Sabi niya, "May dalawang Black dito."
"Hinampas ko lang 'yong una kong nakita." 'Yon.
Alam mo, ano... Ginawa niya 'yon at di niya pinagsisihan.
Hindi kami nagagalit sa negro.
Ginawa silang Black ng Diyos, at ginawa Niya kaming white.
At makikita ninyo ito sa ika-11 kabanata ng Genesis,
kung saan pinaghiwalay Niya ang mga lahi.
At kaming 5,000 taon nang alam na ang white ang pinakanangingibabaw na lahi,
plano naming Knights ng Ku Klux Klan, na panatilihin sa ibabaw ang lahing white.
Dahil sa segregation, dahil sa marka ng lahi sa African Americans,
maraming immigrants na naging biktima din ng pag-alipusta,
ng oppression at exclusion,
ay puwedeng mag-iba ng pagkatao.
Puwede mong palitan ang apelyido mo, pati na 'yong accent mo.
Puwede kang maging white sa lipunang iyon sa mga paraang hindi magagawa
ng African Americans kasi di natin mapapalitan ang kulay ng balat natin.
Sinubukan ng mga pulis na magpakawala ng tear gas papunta sa direksyon ng kuyog.
Kapag papunta sa iyo ang ihip ng hangin,
gumamit ng gas gun para magpakawala ng long-range CN projectiles
sa likuran ng kuyog para dalhin ito ng hangin sa mga nagkakagulo.
Sa pagsimula ng 20th century, ang police sa iba't ibang siyudad sa US
ay talagang naging bahagi na ng political system ng mga siyudad.
Noong naging parte ang mga police ng makinarya ng politika
hindi na nila nagawang makontrol sa krimen.
Sa katunayan, naging parte pa sila ng criminal organizations.
Kaya sinubukan iyong baguhin ng isang henerasyon ng police reformers.
Marami sa kanila ang may karanasan sa militar sa ibang bansa.
Bumalik sila sa United States dahil ginusto nilang baguhin ang pulisya
sa parehong paraan na binago ng military
sa kanilang colonial military operations
ang nasa Caribbean, ang Pilipinas, at iba pang mga lugar.
Ginusto nilang maging professionals ang mga pulis
kagaya ng mga sundalo, na nagiging mas professional na rin.
Para maintindihan ang policing sa kasalukuyan, dapat balikan natin
ang mga naunang American interventions sa ibang bansa.
At pag iniisip ko ito, naaalala ko si August Vollmer.
PINAKAUNANG POLICE CHIEF NG BERKELEY, CA
Pambihira talaga si August Vollmer.
Sikat siya sa mga pulis.
Itinuturing siyang father of modern policing.
Nagsilbi sa militar si August Vollmer,
at nadestino siya sa Pilipinas
noong Spanish-American War.
Hindi nabanggit ng United States na colony nito ang Pilipinas.
Pero inukupa nito ang Pilipinas
ng halos kalahating siglo.
At nagresulta 'yon sa madugong counterinsurgency war.
Noong colonial war sa Pilipinas,
naperpekto ng US Military ang maraming techniques at tactics
na ginamit nila sa mga insurgents, sa mga rebelde,
sa mga Pilipino na tinawag nilang "little brown brothers".
Importante si August Vollmer sa kampanyang 'yon.
Napili siya para mismong maglingkod
sa isa sa mga elite mobile counterinsurgency units
kung saan gumamit sila ng mobile forces para pasukin
at hanapin at puksain ang mga Pilipinong insurgent.
Isa si Vollmer sa mga magandang pag-aralan
dahil pulis siya,
nandoon siya sa Pilipinas,
nagpaplano ng policing institutions, tapos naging academic siya.
Isa siya sa mga taong nagsusulat kung ano dapat ang kagamitan ng police.
Marahil sa pagka-engganyo sa Forty-and-Eights noong digmaan,
kumuha ng truck ang nakakabayong sangay ng mga pulis.
Kasya sa sasakyan ang sampung opisyal, mga machine gun,
mga tear gas, at iba pang kagamitan laban sa kaguluhan.
Kinokonekta ni Volmer ang iba't ibang domain
na pinag-uusapan natin.
Nakatuon siya sa pagpapanatili ng kaayusan sa lugar.
Nadadagdagan ang karanasan niya sa paglaban sa mga nagrerebelde,
'yong situwasyon na iisipin nating parang giyera na
pero pinapanatili pala ang kaayusan.
At pinag-isipan niya
kung paano mapapanatiling lehitimo ang pagpupulisya.
Gumamit ulit ng tear gas ang mga pulis para maiwasan ang pagsasagupaan,
at sa pagkakataong ito, bumalik ang mga tao sa monument grounds.
Ang counterinsurgency tools at tactics ay nagtatanim sa utak ng mga pulis
ng idea na ang mga mamamayan o ang mga maaaring maging kriminal,
ay katulad ng insurgents sa ibang bansa,
samakatuwid, mga kaaway sila ng estado, at maaari silang patawan
ng anumang parusang kinakailangan.
Kapag pinag-uusapan ang katangian ng pulisya,
para talaga itong colonial institution.
Kapangyarihan ito ng pamahalaan
kung saan hindi makakaimik ang mga tao sa kung paano sila pamumunuan.
Kaya, para sa akin, dahil colonial institution ang pulisya,
uunahin nito ang pagsilbi sa interes
ng mga "mananakop",
ng mga settlers na iniuugnay sa karangyaan at whiteness.
Napakaraming magaganda sa lupain natin.
Lahat ng maisip mong kulay, may ganoong Amerikana.
Sineseryoso ni Miss America ang kanyang panlabas na ganda,
at ang ganda ng kaniyang isip at katawan ay dahil sa kaniyang pagiging Amerikana,
karapatan niya ito dahil sa pumunta ang kaniyang mga ninuno sa bansang ito
para gumawa ng bagong mundo para sa anak at anak ng mga anak nila.
Sa malayang lupaing ito,
maraming mga lahi, ng maraming bansa ang nakakilala at nagpakasal
at pinalaki ang kanilang mga anak bilang mga Amerikano.
TRABAHONG MAY KINALAMAN SA KARAHASAN
Naiiba talaga ang pulisya sa ibang bahagi ng pamahalaan
dahil kinakatawan nila ang fundamental na kapangyarihan ng estado
na sila lang ang makakagamit ng dahas nang naayon sa batas,
kaya masasabi nila kung okay ba ang ganitong klase ng dahas o hindi.
Kung susuriin ang policing noon,
iyon ang pagsuri sa kapangyarihan at ginagampanan ng pulisya sa lipunan
para mapanatili ang partikular na status quo.
Kung alam man nila o hindi.
Tinitingnan natin ang kapangyarihan,
at kung ano ang iniambag ng mga pulis
sa di pagkakapantay-pantay ng kapangyarihan sa lipunang ito.
Teka.
Isi-spray ko na lang nga 'yan. Atras.
- Sige. - Isi-spray kita.
- Bakit? - Labas.
- Labas o isi-spray kita. - Ba't ako lalabas?
Ba't ako lalabas?
Mga kamay mo. Pag tumakas ka, babarilin kita.
Padadaliin ko na, ha.
Kung papaandarin mo 'to, babarilin kita sa dibdib.
Wala akong pakialam sa lintik na dala mo, anuman 'yan...
Pero alam mo kung ano? Mananagot ka.
Subukan mong magloko, babarilin kita sa dibdib.
Babarilin mo 'ko?
Oo.
- Bakit? - Oo. Kung di ka makikinig, tapos ka na.
Ang trabahong may kinalaman sa karahasan ay hindi karahasan mismo.
Kayong dalawa, kamay sa bubong ng kotse. Ngayon na! Ngayon na mismo!
State violence 'yon.
At epektibo iyon kung hindi ipinapataw,
kung banta lang at hindi pinapataw,
pero malinaw na puwedeng ipataw kahit anumang oras.
- Tinutukan nila ako ng kutsilyo! - Sige, gawin mo, hahatiin kita!
Naiintindihan mo 'ko?
Lahat kayo, doon sa harap. Ngayon na. Pasok na!
Kapag sinasabi kong parang dystopic threats ang mga marginalized,
kailangang ipaliwanag ko na nakakahawa ang tingin sa kanila
kaya maaapektuhan nila ang iba.
Kaya ang layunin ay sapilitan silang pabalikin sa lugar nila,
hindi lang sa lugar sa lipunan
kundi pati na sa pisikal na lugar na inilaan natin sa kanila.
Ang mga Black ang malaking impluwensiya sa pagbuo ng "carceral logic".
Ito ay dahil nag-develop ang policing sa pag-aalipin ng mga Black.
Noong ipinagbawal na ang slavery,
nakakatakot 'yon sa maraming tao.
Una, na-isip nilang magkaroon ng Black Codes,
at 'yon ay mga batas na Blacks lang ang sakop.
Kaya napakahalata na gusto lang nilang kontrolin ka
sa paraang hindi nila gagawin sa iba.
DAHIL SA BLACK CODE, ANG BLACK AMERICANS AY HINDI MAKAPAGTRABAHO
BUKOD SA PAGSASAKA, MANUAL LABOR, O DOMESTIC SERVICE
PINAGBAWALAN NILA ANG MGA BLACK SA PAGBILI NG MGA ARMAS
PINAYAGAN NILA ANG KAHIT SINONG WHITE NA ARESTUHIN ANG MGA BLACK
KUNG PINANINIWALAAN NILANG GUMAWA ITO NG KRIMEN
Ititigil ninyo ang pagmartsa. Malinaw ba?
Malinaw na ang carceral logic,
hindi lang Black ang naaapektuhan, hindi lang mga brown ang naaapektuhan.
Lahat, apektado.
Kung wala tayong kasaysayan ng takot,
ng, "Ano ang gagawin natin pag hindi na inaalipin ang mga Black?"
"Kung hindi natin sila makokontrol, paano masisigurong hindi sila manggugulo?"
Kung wala tayong ganoong pinagdaanan,
baka nagkaroon ng public safety system
na ibang-iba.
NIG, NASA IYO NA ANG LAHAT. ANO PA BA ANG GUSTO MO?
HINAHANAP KA NG ZOO
Paano tayo nakarating dito?
Nawawalan ng saysay ang tanong, pagkatanong mo pa lang nito.
Sino ang "tayo"? Nasaan ang "dito"?
Handa... harap!
Ikaw at ako,
naghahati tayo sa bansang ito,
magkalapit na ba tayo para matatawag tayong "tayo"?
Magkapareho ba ang America mo at America ko?
Naging magkapareho man lang ba?
PAGLABAN
Police brutality ba ito?
O self-defense?
Ano sa tingin mo?
Maliban kung sinabi mong di mo alam, may kinilingan ka,
pabor ka man o laban sa pulis.
At dapat malaman natin ang lahat ng katotohanan
para talagang maunawaan ang pulisya,
ginagampanan nila, at responsibilidad sa lahat ng mamamayan.
Kaya, insekto man o sangkatauhan,
nagkaroon ng police force o ng ginagampanan dahil kinakailangan.
Kahit ang katawan ng tao ay may police force,
kapag nagkasakit o nasugatan,
ang mga white blood cells kagaya nito
ay pinoprotektahan tayo sa masasamang bacteria
at iba pang nagbabanta sa katawan.
Noong naging mas sibilisado ang sangkatauhan,
kinailangan ding mamuhay na may mas komplikadong mga patakaran, mga batas.
Mga batas para protektahan ang mahihina mula sa agresibo at malakas.
Sa ganitong kaayusan, ang kapangyarihan at lakas ng grupo
ay ibinigay sa mga iilan para magamit ito sa kapakanan ng grupo.
Ganoon din sa modern police force.
North Minneapolis 'to. Plymouth Avenue 'to.
Nakilala ang Plymouth Avenue noong '60s matapos 'yong, alam mo na...
May mga pag-aaklas noong '60s. Siguro noong mga '67, '68.
Dati, maraming stores, delicatessens, at kung ano-ano pa.
At, alam mo 'yon, nagalit ang mga Black.
Sinunog nila.
Malinaw ang pagkakaalala ko. Five years old ako no'n.
Pero naaalala ko 'yong nangyari kasi naaalala ko na noong kasunod na araw,
isinakay kami ng tito ko sa kotse at pumunta rito,
at pumunta kami sa Jewish deli at pinagnakawan niya, kuha mo?
Nagnakaw siya ng karne at kung ano-ano pa.
Naaalala kong pinipigilan siya ng mama ko,
kasi pinapautang ng may-ari 'yong mama ko dati.
Ano'ng nangyari na nagalit 'yong mga tao?
May police incident.
Di maganda 'yong lugar para sa mga Black.
May police harassment sa North Minneapolis.
May insidente sa isang bar, na 'yong isa sa mga bar owners,
may binugbog siyang Black na lalaki, at walang ginawa 'yong mga officers,
kaya naisip ng mga taong tama na.
Maraming iba't ibang establishments sa Plymouth Avenue.
At, isang gabi, sinunog nila lahat.
Maraming nangyari sa America noong taong 'yon.
PAGKATAPOS NG ILANG ARAW NG WALANG HABAS NA KARAHASAN
Mga natupok na gusali, hindi mapigilang apoy,
at pagkabahala pa rin
ang nangingibabaw sa pakalma nang Watts section ng Los Angeles.
Bitawan mo ang wallet mo at itaas ang mga kamay.
Itaas ang mga kamay!
Itaas ang mga kamay. Patayuin mo! Itaas ang mga kamay. Lakad.
Sinisi ito ng mga namumuno sa iba't ibang sakit ng lipunan.
Kahirapan, kawalan ng trabaho, mahihirap na paaralan, di magandang tirahan.
Ang lahat ng iyon ay nagiging sanhi ng diskriminasyon.
Pero ang kalupitan ng pulis ang nagunguna sa lahat, sabi ng tagapagsalita nila.
Ang alam ng lahat, ng mga residente,
lalo na ang Black na residente,
ang nagsimula ng paggamit ng dahas laban sa kapulisan
at sa mga institution sa komunidad nila.
Pero kung titingnan natin ang kasaysayan
at kung gaano kalaganap ang ganitong uri ng protesta,
may mga 2,000 rebelyon mula 1964 hanggang 1972.
Makikita natin na, ang totoo, mga pulis ang nagpasimula ng ganitong mga insidente.
Pambihira talagang tingnan.
Palitan ng bala sa gitna ng Broadway.
Granada sa mga kalye ng Los Angeles.
Ipinaparating ko sa inyo na di na mauulit iyong sa Harlem, Rochester, o New York.
Maaayos natin ito. May oras pa.
Ang sinasabi ko lang, mangyayari ulit iyon mamayang gabi, gustuhin n'yo man o hindi.
Hindi, sandali. Makinig kayo.
Ganito. Tayong mga negro na nandito, nawalan na tayo ng pasensiya.
Alam ba ninyo ang gagawin nila? Wala silang pakialam.
Hindi na sila makikipaglaban dito.
Mga white na ang hahabulin nila.
At walang sinuman sa lipunang ito
ang nagtangkang pumigil sa kanila noong sinunog nila ang simbahan natin.
Pero kapag gumanti tayo, nagagalit ang lahat.
Sa maraming paraan, iniisip naming ang riots noong 1960s
ay pagtugon lang sa police brutality.
Pero tugon din iyon
sa mahabang panahon ng karahasan ng mga white na nanggugulo.
Huwag kayong mabahala. Hindi na tayo magtitiis pa.
Sa Lowndes County, Alabama,
noong nakaraang buwan, dalawang simbahan ang sinunog nila.
Simbahan ng mga Black iyon.
Matapos ng isang lingggo, may simbahan ng mga white na naging abo.
Kung wala kaming simbahan, wala rin kayo.
May naganap na rebelyon sa industrial Midwest,
sa Sun Belt, Rust Belt, East Coast, at Southern States.
Sa madaling salita, kahit saang may nakatirang mga Black
na naka-segregate, di pantay ang pagtrato, bukod pa sa mas madalas na ma-harass,
at ma-harass sa bagong paraan sa kasagsagan ng war on crime noong 1960s,
ay naging dahilan ng nagpasiklab ng mga rebelyon
sa buong bansa, sa malalaki or malilit mang siyudad.
Pagod nang api-apihin ng mga kagaya mong white.
Gaano katindi inaapi? Gaano kalala? Sa anong paraan?
Pinipigilan kami sa kalye, sinisipa ang mga pinto namin,
dinadala sa istasyon, sinipa ang ngipin.
Pinipigilan na nila ang mga tao sa kalye, pero di nila ginagawa 'yon noon.
Matagal na nila iyong ginagawa.
Ang mga pulis, wala sila... wala sila sa komunidad namin
para itaguyod ang aming kapakanan o para sa ating seguridad at kaligtasan.
Nandoon sila para ikulong kami, para pagmalupitan at patayin kami
dahil inutusan silang gawin iyon.
Imposibleng nandoon ang pulisya
para protektahan ang ari-arian namin dahil wala kaming pag-aari.
Imposibleng nandoon sila
para masiguro nilang makatatanggap kami ng due process sa simpleng kadahilanang
ang mga pulis mismo ay hindi ibinibigay sa amin iyon.
Kaya napakalinaw na ang mga police ay nasa komunidad lang namin,
hindi para sa kaligtasan namin,
pero para sa kaligtasan ng mga negosyante sa komunidad,
at para mapanatili ang status quo.
Sa oras na maisip ninyong nagbabayad kayo ng buwis,
buwis para sa mga pulis na nambubugbog sa inyo.
Binabayaran ninyo sila.
Binabayaran ninyo sila para bugbugin kayo.
Binabayaran ninyo sila para bugbugin ang mga anak ninyo.
Binabayaran ninyo sila para paalisin kayo sa kalsada.
Binabayaran ninyo sila para patayin kayo.
PAG-AAKLAS NG BUONG MUNDO
Huwag matakot. Wag mahiya.
Gusto natin ng Black Power!
Si Stokely Carmichael, isang 25-year old na rebolusyonaryo.
Dito sa Mississippi ngayong summer
na sa paghingi ni Carmichael ng Black Power
ay naging national figure siya, at para sa karamihan, nakakatakot siya.
Bawat korte sa Mississipi ay dapat sunugin bukas
para maalis ang dumi.
Kapag tinanong nila kayo ng gusto ninyo, alam na ninyo ang isasagot!
- Ano ang gusto ninyo? - Black Power!
Nakita ng mga pulis ang Black radicalism
noong 1960s na isang global formation.
Naintindihan ng pulisya na ang banta ng komunismo
na parang kaakibat ng Black radicalism ay isang pandaigdigang problema,
isang problema na hindi lang "nandoon".
Tiningnan ng mga security officials ng United States
ang mga nangyayari sa mga kalye sa America.
Nakita nilang ang mga kilusang ito ay katumbas
at katulad ng liberation movements na nagaganap sa buong mundo.
Matindi ang naging takot sa radicalism, sa communism.
Sa planong militarization ng police,
kailangan nating magdagdag ng notion na awkward pakinggan,
pero kailangan nating isipin kung paano naging "policified" ang military.
Isang libo.
Standby.
Markahan ang target.
Mas importanteng category ang pulis.
'Yong trabaho ng military, nagiging pagpupulisya na.
Hindi na tungkol sa giyera o paglaban para sa national defense
laban sa ibang sovereign powers matapos ng World War II.
Tungkol na ito sa mga projects na may kinalaman sa overseas counterinsurgency,
pacification.
Ilang aspekto ng military ay napapasok na rin ang pulisya,
at ang pagpupulisya ay humahalo na rin sa gawain ng military.
Nagiging mas radical ang conclusions ng mga tao,
at sa United States,
ang conclusions ay ginagatungan ng international movements,
ng anti-colonial movements.
Sa mga bansang iyon,
sinusunod na ng mga tao ang radical political frameworks.
Socialists ang tawag nila sa sarili nila.
Nanghahamon sila at nanghihingi ng karapatang mamuno batay doon.
May saysay ang mga idea na 'yon para sa mga radikal sa bansang ito
na puwedeng hindi naman talaga parehong-pareho ang pagkaka-colonize.
May pagkakapareho lang ang mga pinagdadaanan ninyo.
Hindi man ito traditional colonialism,
pero may pagkakahawig ito.
Sinunod na rin ng mga tao ang parehong mga idea
at retorika at kinuwestiyon na nila ang kapitalismo.
Ang mga Negro na leader ng komunidad natin...
nasaan na ba sila?
Wala sila rito at hindi sila makakarating dahil...
Oo. Tama, ibinebenta na naman nila tayo,
at pagod na tayong ibenta bilang alipin.
- Wag n'yo akong patayin, pakiusap. - Tumayo ka at umalis sa kanall.
Pakiusap, wag n'yo akong patayin.
Noong natapos iyon, isang mas batang miyembro ng rally
ang binaril at namatay.
Halos mga 30 ang nasugatan, 19 ang may sugat ng bala, 88 ang arestado.
Noong 1960s,
maraming police officials ang naniwala na ang civil rights movement
at ang Black Power movement ay panlilinlang lang ng Soviet Union,
na minamanipula sila,
may nanggugulo na nagtatanim ng mga idea sa ulo
ng African Americans sa buong bansa,
at kinukumbinsi silang magrebelde.
Doktor si Samuel Cartwright
at madalas sa kanya nagpapakonsulta ang white na plantation owners
kasi napansin ng mga may-ari na 'yong mga Black,
tumatakas ang sa mga plantation, na kung iiisipin, natural naman.
Gusto mong maging malaya. Kaya nga tatakas ka sa plantation.
Di iyon naintindihan ng plantation owners.
Kung mas mababang uri nga ang mga Black, kung para lang silang ari-arian,
bakit pa sila tatakas?
Pumunta sila kay Samuel Cartwright. Nag-isip siya. Sabi niya, "Alam ko na."
Ang sinabi niya, may "drapetomania" ang mga Black,
at 'yong sakit na 'yon ang pagtakas sa mga plantation.
Ginagamot ang katawan ng mga Black ayon sa pagtingin sa kanila ng mga white,
kasi daw malabong gustuhin ng mga Black na maging malaya.
Pero tumatakas talaga sila kasi gusto nila ng kalayaan,
at 'yon ang nagpapasinungaling sa idea na mga alipin lang ang mga Black.
Sandali lang. Trabaho lang ang gusto namin.
Kung bibigyan ninyo kami ng trabaho, wala kaming guguluhin.
Kung hindi, wawasakin namin ang Los Angeles. 'Yon.
Kapatid, ano ba'ng tingin mo sa problema sa pulisya? Ano ba...
Pulisya?
Ang pulisya? Susunugin din namin sila.
Di nakita ng mga pulis na ang mga kilusan ay may katotohahan, makatuwiran,
at nag-ugat sa tunay na kawalang hustiya.
Ibig sabihin noon, ang mga kilusang ito ay itinuturing
na plano lang ng mga kaaway.
Dahil doon,
'yong mga kagamitang ginamit nila para mapigilan ang mga kilusan,
puwede ring magamit sa bahay.
Mga kapuwa ko Amerikano,
tiniis natin ang isang linggo na hindi dapat natin pinagdaanan.
Sa tingin ko, dapat nating malaman ang sagot
sa tatlong simpleng tanong tungkol sa mga riot na ito.
Ano ang nangyari? Bakit ito nangyari?
Ano ang magagawa natin para hindi na ito maulit?
Ngayong gabi, itatalaga ko
ang isang special advisory commission para sa civil disorders.
Pumayag na si Governor Otto Kerner ng Illinois na maglingkod bilang chairman.
ANO ANG NANGAYARI SA RIOT REPORT
Sobrang kapal ng Kerner Comission report.
Importanteng watershed 'yon sa kasaysayan ng American government.
Sa unang pagkakataon, malinaw mong makikita
kung paano
na ang policing ng American society
ay naging malalim ang pagkakaugnay
sa paggawa ng isang lipunan
na pinaghihiwalay ng lahi,
at, gaya ng sinasabi ng commission, hiwalay at hindi pantay-pantay.
Talagang naging bestseller ang report.
740,000 kopya ang naibenta sa unang tatlong linggo.
Mahigit sa isang milyon na ang nailimbag.
Ayon sa Bantam Books na naglathala sa unang edisyon,
ito ang pinakamabilis na naibentang paperback
mula noong Valley of the Dolls, na iba naman ang style.
NAGBIGAY ANG COMMISSION NG ILANG DAHILAN NG MGA RIOT,
KATULAD NG DISCRIMINASYON SA TRABAHO, EDUKASYON, PABAHAY,
AT PAGIGING RACIST NG PULISYA.
Sa riot commission kayo bumili ng mga libro tungkol sa riot.
Maraming batang pari sa Bushwick ang aktibo sa likod ng mga eksena,
at hinihimok ang pagbenta ng report bilang unang hakbang ng mga white
tungo sa pagkilala sa nakita ng mga pari at ng report
na pangunahing problema, ang white racism.
Ano ang magiging tugon sa report na ito?
Ano ang gagawin ng Washington bilang sagot?
Nandito si Roger Mudd, ang nagko-cover sa Congress.
Ano ang epekto doon?
Wala pang anumang nanggaling sa White House kundi katahimikan.
- Bakit wala silang sinabi? - Siguro, plano nila ito.
Kailangan ng panahon ng pangulo para maintindihan ang report.
May mga bagay na may kinalaman sa politika ang kailangang pagplanuhan nang mabuti.
Dalawang bagay ang dapat tandaan tungkol sa Congress.
Karamihan sa miyembro ng Congress, white na middle-class, small-town America.
Kaya ngayon pa lang, may kumokontra na sa report na gaya nito
na itinuturo ang mga taong ito na pangunahing dahilan ng kaguluhan.
Ang totoo, may maibibigay ang Kerner Commission sa lahat.
Sa mga makakaliwa,
maraming analysis doon tungkol sa talagang dahilan ng krimen.
Sa mga conservative, maraming sumusuporta sa policing at pamamaraan ng mga police.
MUNGKAHI NG COMMISSION NA MAGDAGDAG NG TRABAHO, MURANG PABAHAY,
POLICE SURVEILLANCE AT PERSONNEL PARA PIGILAN ANG KAGULUHAN.
Nadaig ng recommendations ng conservatives ang analysis ng mga makakaliwa.
Ginamit talaga ni Johnson ang mga recommendation,
lalo na 'yong nasa Kerner report, 'yong magdagdag ng pulis.
Karaniwan, itinuturing na problema ng malalaking siyudad ang krimen.
Ngayon, nararamdaman sa suburbs ang pagtaas ng crime rate.
Sa halip na patrol carls, mga helicopter ang gamit ng Lakewood, California.
Tinatawag na Project Skyknight, ang experimentong ito sa Lakewood.
Kinokonekta nito ang kotseng nasa lupa sa pulis na nasa ere.
Ang pera mula sa federal government ay nagpadami ng mga tao
na kinuha bilang uniformed at civilian police.
136, ito si Sky Night. Bumibiyahe na kami mula Compton pa-Downey.
At dumami rin dahil dito ang technology at materials
na ginagamit nila sa trabaho.
PINABILIS NG MGA BATAS NA NAIPASA NOONG 1968 ANG PAMIMIGAY NG MILITARY GEAR
SA LAHAT NG POLICE DEPARTMENTS, GAANO MAN KALAKI.
Sky Knight, nakita ko na sila. Papatigilin ko ang suspect.
KASAMA NA ANG TEAR GAS, RIOT HELMETS, BULLETPROOF VESTS, AT HELICOPTERS
Ang pangingialam ni Johnson
ay hindi lang tungkol sa professionalization ng pulisya
pero ipinapasok nito ang federal government sa pagpupulisya,
sa lokal na pagpupulisya, sa panibagong paraan.
Puno na ang mga Amerikano
sa tumataas na bilang ng krimen at paglabag ng batas sa bansang ito.
Alam din ng mga tao na kaya ng national government,
at dapat tulungan ng national government ang mga siyudad at estado
sa giyera nila laban sa krimen.
Kapag gusto ng mga tao ng giyera,
ang nangyayari, tinatanong ang publiko na pahintulutan ang gobyerno
na gawin ang anumang kailangan.
Gawin ang mga kinakailangan.
Daan ito para maipaliwanag ang issue para hilingin sa mga tao na wag ipilit
ang masyadong pagbabantay at pananagutan,
na hayaan ang mga pulis na gawing ang kahit ano,
at magtiwalang magiging tama ang husga nila.
Dahil kung iisipin, nilalabanan nila ang isang existential threat
laban sa lipunan na inatasan silang protektahan.
Mas lumalala na ang problema sa krimen.
Pinapabigat ito ng mas malalang banta sa bansa
kumpara sa kung ano ang puwedeng mangyari ilang dekada na ang nakakalipas.
May katuwang ang krimen sa pagbubuo ng common denominator
ng pagkasira ng moralidad.
Magpapatuloy kami sa pagsulong ng mga batas
na magpoprotekta sa mga mamamayan mula sa karahasan,
at nagsimula pa lang ang trabaho namin.
Nauubos na ang oras ng mga mangangalakal ng krimen at katiwalian
sa lipunan ng Amerika.
Ang alon ng krimen ay hindi magiging alon ng hinaharap
sa United States of America.
Dumami kami. Mula sa orihinal na 55 katao noong 1925,
naging 4,000 na lalaki at babae sa kasalukuyan.
Muli, pinupuri ko kayo
sa pagsali sa mga pulis na pumipigil sa kagubatan
na nagbabantang babawi sa lugar na tinatawag nating sibilisasyon.
Noong Pebrero, humingi ako ng 700 milyong dolyares na pagtaas
sa drug budget sa darating na taon.
Kailangan namin ng dagdag na isang bilyon at kalahating dolyares.
Sa dagdag na 2.2 billion,
ang 1990 drug budget ay itinatayang walong bilyong dolyares na.
Nandito ako para sabihin
na sa binalanse kong budget proposal sa Congress,
magkakaroon tayo ng halos 1.3 billion dollars
para i-renew ang ating community policing program.
Homeland Security Grant Program ang nagpopondo sa state at local governments
sa planning, organization, pagbili ng equipment, training, at sa exercises
para maghanda sa posibilidad ng terrorist attacks.
Kaya mula pa noong simula, ang administration ko ay dedikado
na magbigay ng resources sa state at local law enforcement para magawa ang trabaho.
Sa ngayon, 3.5 billion dollars
ng Recovery Act ang napunta sa pagsuporta sa local law enforcement.
Lalaban ako para protektahan kayo.
Ako ang president ninyo sa batas at kaayusan.
Ngayon, mariin kong inirerekomenda sa bawat gobernador
para magtalaga ng sapat na bilang ng National Guard
para tayo ang maghari sa lansangan.
Dapat magkasundo tayo na hindi ang pag-defund sa police ang sagot.
Dapat pondohan ang police.
Pondohan sila.
NOONG 2023, ANG U.S. GOVERNMENT AY NAGLAAN NG HALOS $129.2 BILLON
PARA SA LAW ENFORCEMENT, POLICING, AT MGA CORRECTIONAL.
Status quo.
Ang kasalukuyang lagay ng mga bagay,
lalo na 'yong mga may kinalaman sa social o political issues.
Ang paglawak ng kapangyarihan ng police ang resulta
ng bawat lokal na digmaan at panahon ng kaguluhan sa lipunan sa US history.
Kapag nilabanan ang status quo,
pinipigilan ang mga lumalaban gamit ang napakalakas na puwersa.
Armadong pagbuwelta,
ito ang pagpapalawak ng sakop ng pulisya para ibalik tayo sa status quo.
Tinitingnan ko 'yong...
Gusto kong may camera sa McDonald's, at saka sa JJ's Fish House ba 'yon?
Sa gitna nila, tapos kailangan ko ng isa pang backup sa Merwyn's.
Drugs ang kinakaharap natin ngayon, kaya... Tinitingnan ko 'yong...
Hindi ko alam kung nagtuturukan sila, Naka-heroin pa rin ba sila d'yan?
O nagbebenta ng marijuana?
Mga mas bata 'tong pinapanood ko.
Sana meron ako ng mga 'to sa bawat sulok.
Kasi ang laking tulong nila, sa ano,
di naman sa pagpigil krimen,
kasi maraming di nakakaalam na nandoon ang mga 'yon.
Di naman namin sinusubukang isekreto.
May mga tao sa council noong nakalipas na taon
na ayaw ng mala-"pinapanood ka ni Big Brother".
Pero sa dami ng camera sa buong siyudad,
ang laki talaga ng natulong ng mga to sa paghuli namin ng masasamang tao
at mga binibini sa kalsada.
Recorded lagi 'to, di ba?
Ang maganda rito, alam namin kung ano 'yong sasakyan. Black SUV.
Ilang oras nang may apat na lalaking African-American d'yan.
Pinanood ko silang magsuntukan, puwedeng pasukin na lang at hulihin sila.
May probable cause kami.
Walang inosenteng madadamay rito.
Babasahin ko ang mission natin,
kung ano'ng gagawin natin, mag-lilibot, at titingnan ang lagay ng mga bagay.
Kami ang Police sa Black Men Project.
Ang mission namin, grupo kami ng police officers sa Minneapolis
at miyembro ng Black community
na bumubuo ng tiwala para itaguyod ang kaligtasan ng komunidad.
'Yong sa akin, 'yong pagdami ng carjacking, di ba?
Ang problema lang, 'yong mga...
'Yong mga carjacker, malamang 99% sa kanila, juvenile, di ba?
Bihirang matanda ang gumagawa no'n kahit meron din.
'Yong pinakabatang carjacker, di ba nine years old pa lang?
Tapos may dalagita pa, 16 na siguro 'yon,
pero mga higit 20 na ang na carjack niya, di pa kasama 'yong felony.
'Yong pag-uusapan natin, 'yong revolving door
ng juvenile criminal justice system ba?
Ayaw nating maging kriminal 'yong mga bata, di ba?
Pero di rin natin iniintindi pag naging kriminal na.
Pinapalabas lang natin at hinahayaang gumawa ng mas malala.
Eto ang problema, 'yong nangyayari,
kapalpakan 'yon ng criminal justice system, Charlie.
Tandaan mo, sa pananaw ko, dapat tina-transform ang lahat ng bagay...
'Yong mga babae, mamamatay lang sila.
Makakapatay ang mga 'yon kung hindi pa.
Pero 'yong nakakabaliw, di natin mahulaan
paano mapa-Zoom ang mga batang 'yon sa harap ng judge
para mabigyan ng intervention.
Ipinapakita no'n ang tingin nila Black na mga bata. 'Yong mga white na bata?
Binibigyan sila ng pre-trial interventions.
Mga pre-trial intervention.
Pinapagamot nila. Pinapadalhan ng iba't ibang...
'Yong gagong bumaril kay Deshaun,
sigurado akong binigyan 'yon ng pre-trial intervention.
'Yong realidad, ganoon tayo...
Ganoon kung paano tayo binibigo ng criminal legal system.
Ni di mo nga magawa ang trabaho mo.
Ano na'ng gagawin natin?
Nagsimula 'to noong may nahuli kaming mga bata, mga African-American,
at ikinulong sa County Home School.
Baka di tama 'yon. Di dapat sila nandoon.
- Pero di natin sila binabantayan. - Tama.
Ikinulong sila para sa ginawa nila, hindi sa kung sino sila.
Puwede nating pag-usapan kung ano dapat 'yong intervention, tama?
Ayos sa akin 'yon.
Ang problema natin ngayon, 'yong proseso sa pagkuha ng intervention,
hindi 'yon ibinibigay sa mga bata.
At 'yong criminal legal system natin, iniisip no'n na palalabasin lang sila
nang walang intervention at sisiguraduhing di nila ulit gagawin 'yon. Kalokohan 'yon.
Sine-set up nila para hindi magtagumpay.
Lahat tayo, ginaganoon. Hindi nangyayari 'to sa Edina.
Bawat pag-aresto, bawat patagong stop-and-frisk,
bawat sandali ng police violence ay nagpapakita ng paradox ng police power.
Malaking institusyon
at may 18,000 police departments.
Pero sila rin ang pinaka-tangible kasi nakikita nang malapitan.
Sa temang ito ng dominasyon,
sabi ni Ray Kelly, ginawa ang stop-and-frisk para
"magtanim ng takot" sa mga batang Black at brown, para di lumabas na walang armas.
Hindi ito sagot sa krimen. Anyo ito ng domination at control.
Araw-araw, walang mukha ang institution ng policing
pero ang bawat taong nahuli sa makinarya ng pagpupulisya, meron.
Pagsapit ng 2008, kilala na ako bilang bulakbol
DATING TAGA-NEW YORK CITY
malapit nang i-kick out sa school.
'Yong buhay ko, gano'n lang. Madalas, cutting classes lang.
Mahirap sa bahay.
Mahirap sa eskuwelahan.
Hinaharap ko lang sa pagitan ng pag-iwas sa lahat ng responsibilidad.
At dahil doon, nakilala ako sa Flushing.
Pinapatigil ako at kinakapkapan mga dalawang beses sa isang linggo.
Halos isang beses sa isang araw, may pinapatigil. 30 o 40 kami.
"Di tayo puwede sa Bowne Park ngayon kasi may mga pulis."
Ano lang... "Pinatigil na si Navfinder."
O "Pinatigil si Asha" or ano man 'yon.
Minsan, parang ang friendly,
o minsan, ang aggressive din.
Mas naiinis ako do'n sa friendly.
- Ano'ng pangalan mo? - Art.
- Ha? - Art.
- E, 'yong sa kanya? - Eddie.
Halika nga rito, pare.
Saan ang punta mo, Eddie?
Pag nakita ko siya ulit, magkakaproblema siya.
- Kuha mo? - Alam ko.
Eddie! Halika nga rito, Eddie!
Normal na 'yon.
Alam na namin ang pangalan ng isa't isa.
Nangyari sa 'kin 'yon sa park bench, noong nagbabasa ako ng libro.
Noong araw na 'yon, naalala ko, wala lang 'yon sa 'kin.
Wala naman siyang maibibintang sa 'kin.
Sinabi ko, "Hi, Amanda. Kumusta?"
"Ayos ba'ng araw mo?" Sabi niya, "Oo, Nilesh."
"Ayos ang araw ko. Ilagay mo ang mga kamay mo sa bench."
Gusto mong pa-station tayo at pag-usapan?
- Ayoko. - Sasabihin mo'ng pangalan niya?
Eddie.
- Eddie ano? - Smith.
- Ano ba, pare? Ano ba? - 'Yon nga, Eddie Sm...
Pasok sa kotse.
Di kita hahawakan. Pasok na.
- At pupunta tayo sa station? - Pasok sa kotse.
Kung ganoon ang pakikitungo ng mga pulis sa 'yo,
tuwing nangyayari 'yon,
'yong isang minuto, parang sampu, alam mo 'yon?
'Yong five minutes na nandoon kayo, parang 30.
Mabilis kang magiging submissive, alam mo 'yon?
At... gago ako noon.
Kasi alam mo ano? 'Tang ina mo, 'tang inang n'yong mga pulis.
At uulitin ko, di naman ako...
bayolenteng gago o kung ano.
Patpating batang Indian lang ako.
Parang ganito ka guilty,
"Diyos ko, pinapatigil ko ng mga pulis."
"Ang sama ko siguro para..."
E...
"Kasalanan ko."
"Kasi ganito ako," alam mo 'yon?
Tapos, parang tatanggapin mo na lang ang gano'ng pakiramdam.
'Yong kung paano ka nila tingnan.
At kung tatanungin mo 'ko kung ano 'yon, di ko alam.
Pero pakiramdam ko, parang masahol na kriminal ako.
Pakiramdam ko, para akong salot,
parang walang kuwentang tarantadong drug pusher, alam mo 'yon?
'Yon ang naramdaman ko.
Pakiramdam ko ganoon ako
dahil sa pagtrato nila sa akin, at parang, ano, siguro...
Di ko ginawa ang mga bagay na 'yon.
Totoo, pero...
'Yong palagi kang itinutulak pababa.
Konting tulak lang.
Palaging ganoon, at kalaunan, sobrang mapapagod ka na,
o magiging sobrang galit, o emosyonal,
at mamamatay ka, alam mo 'yon?
Isa sa mga halimbawa na sobrang interesting para sa akin
ay nasa New York City sa kasagsagan ng "stop-and-frisk",
na halos parang
mas mobile at mas flexible na uri ng pamamahala,
hindi 'yong physical na pagkakahati sa iba't ibang lugar sa siyudad,
kahit na meron pa ring ganoon,
pero 'yong pagmamahala ng paggalaw ng tao sa siyudad.
ANG NEW YORK CITY POLICE DEPARTMENT AY GUMAWA NG 4.4 MILLION NA STOP
SA ILALIM NG STOP-AND-FRISK POLICY MULA 2004 HANGGANG 2012.
HIGIT 80% NG MGA PINA-STOP AY MGA BLACK AT LATINO.
May nakukuhang mga armas, 1.5 porsiyento ng oras.
'Yong gun recovery rate, 0.1 porsiyento.
Ganoon ka lala ang problema ng programang 'yon.
'Yon, sa ilang paraan,
para 'yong algorithmic na racial project
kapag iniisip mo kung ano talaga 'yon,
kung saan naglilibot 'yong police, pinapanood ang iba't ibang tao
sa gumagalaw sa siyudad,
at sila mismo ang nagdedesisyon
na hulihin ang mga taong 'yon.
Stop-and-frisk, di ba?
Parang ginagawa silang kahina-hinala dahil lang nandoon sila.
Halos maituturing mo na
na parang mobile segration project.
Alam mo 'yon, maglilibot kami at sisiguraduhing...
Di namin sasabihing di puwede ang mga tao dito, o doon.
Pero 'yong iba, mapagbibintangan talaga
na wala sa tamang lugar, na wala sa kung nasaan sila dapat.
Hulaan mo. Wala akong pinapalampas doon.
Pumasok siya, sumunod ang dalawang kaibigan niya.
Sige, dapat clear ang sulok na 'yon.
Tingin ko, lumalabas sila. Tumatambay ng ilang minuto.
Kung di sila pinapaalis, lumalabas na silang lahat.
Kailangan mo silang paalisin sa simula pa lang
kasi pag sobrang dami na ng tao doon
hindi na sila makokontrol at iisipin nilang sa kanila 'yong block.
Sa atin 'yon. Hindi sa kanila.
Doon nga sila nakatira, pero atin 'yon.
Atin ang mga kalsada rito.
Hindi iyon patalim o baril
pero noong itinapon ng babaeng ito ang kanyang sapatos, may maaresto.
Kasi inakala ni Flynn na bato iyon o brick.
Ang magdemanda ka na sundin ka ng walang reklamo, na dinedemanda ng police,
taliwas 'yon sa paniniwala ng karamihan ng Americans na kung ano ang lipunan natin
na dapat ay democratic
kung saan hindi mo kailangang sumunod sa utos ng authority.
ATM ang tawag dito dati, "Ask, Tell, Make."
Ang una, makikiusap ako. Tapos, uutusan ko silang gawin.
Mapipilitan sila kasi pinipisikal ko na pag di pa nila ginawa.
Pag nanonood tayo ng palabas sa TV at authoritarian ang gobyerno,
o pag nagbasa tayo tungkol sa authoritarian government kung saan
ang mga citizen ay inaasahang sumunod na lang sa utos
at maging masunurin sa may kapangyarihan,
tinatawanan lang natin at sinasabing, "Ang sama naman. Pang-aapi na 'yan."
Buti na lang, malaya tayong mga American."
Nahuli ko siya, Kyle. Nahuli ko.
Bitawan mo nga 'ko!
Ang chokehold, galaw 'yon na ginagamit ng ilang police officers
para pilitin kang gawin ang ipinagagawa nila sa 'yo,
pero hindi mo kaya kasi di ka makahinga.
Siyempre, sa anumang marahas na komprontasyon sa kalye,
mahirapan ang pulis na maalala
kung saan ang mga ugat sa leeg, kung nasaan ang mga nerves.
Sa kabilang banda, naniniwala kami,
mula sa panig ng mga medical advisers at ng training instructors ninyo,
na kung mas madalas kang magsasanay, mas magiging pamilyar ka sa anatomy,
at mas liliit ang tsansa ng injury at disability.
Sa paniniwala ko matapos suriin ang ilang kaso,
na ang special holds na ito, kapag ginawa nang maayos,
ay napakaliit ng dalang panganib.
Di ako makahinga.
Ang mga taong umagamit ng police power
ay may ginagawang partikular na bagay.
Sila ang kumakatawan sa mahalagang bahagi ng state power,
sila lang ang makakagamit ng dahas nang naayon sa batas at magagawa nila ito.
- Ano? - Buksan mo'ng pinto.
- Ba't mo binuksan? - Labas.
- Di ko alam ang nangyayari... - Labas.
Okay, ihinto mo ang kotse. Tigil!
Okay, lalabas na 'ko.
Tama na! Lalabas na ako!
Tama na!
Sinusubukan kong lumabas!
'Tang ina! Tama na, lalabas na 'ko!
Labas!
Lumabas ka sa lintik na kotseng 'yan!
Itigil mo d'yan.
Okay.
Roll black.
Kung dito ko ititigil ang karahasang ito, mas katanggap-tanggap na ba?
Inilagay ko sa blind spot.
Pero hanggang saan ang maitatago sa blind spot?
- Hindi siya responsive. - May pulso ba siya?
Wala, bro, tingan mo nga siya. Hindi siya responsive.
- Tingnan mo kung may pulso. - Seryoso ka?
- Nakatayo ka dito may ganyan sa leeg niya? - Patingin ng pulso!
Humihinga ba siya ngayon?
- I-check mo ang pulso niya! - Ayoko nang makipag-usap.
- Tingnan mo ang pulso niya. - Thao, tingnan mo ang pulso niya.
Bro, tingnan mo ang pulso niya. Bogus ka, bro.
- Wag kayong mag-drugs, guys. - Wag mag-drugs?
'Yon ang tingin mo? Sinasabi mo bang okay lang siya?
- Atras. - Sinasabi mo bang okay lang siya?
Tingin mo, okay lang ang ginagawa mo?
- Firefighter ka ba talaga... - Oo, dito sa Minneapolis.
- E di, doon ka sa sidewalk. - 'Yong pulso niya!
- I-check mo ngayon na! - Doon ka sa sidewalk.
Di pa siya gumagalaw, bro.
Mahirap i-prosecute ang mga pulis sa pagpatay sa people of color
kasi, kadalasan, legal 'yon.
Itaas ang kamay! Gawin mo na.
Tumalikod ka!
Dapa!
Nagbigay sa pulis ang Supreme Court ng tinatawag kong superpowers
para tumarget ng mga tao base sa lahi nila, umaresto, at pumatay.
Sa paggamit ng pulis ng dahas, 'yong Graham v. Connor ang dapat tingnan.
Sinabi ng Supreme Court
na puwedeng gumamit ng dahas hangga't sa tingin ng ordinaryong pulis
na angkop sa sitwasyon na gumamit ng dahas. 'Yon ang patakaran.
At pambihira na maraming police departments
ang ayaw ng regulation sa paggamit ng dahas maliban doon.
Ngayon, ang ilang dekada nang nangyayari
ay mas nagiging agresibo ang police unions sa collective bargaining process
para dagdagan ang nasa kontrata nila, at minsan,
dagdagan ang state laws ng provisions na di lang pabor sa kanila
pero mababali nila para madaling matakasan ng mga pulis ang accountability.
Siguro 'yon ang bahay.
Naka-mute ka ba?
Naka-mute ako, puwede...
Nakakatuwang makita kayo dito.
I-mute mo.
Umuulan ng tanong ngayong gabi
kung bakit nag-mute ng body camera ang Sacramento police officers.
Naka-mute ka ba?
- Off na. Off lahat. - Okay.
Nakipag-usap ang police unions at sinabi nila sa government officials
na may utang na loob sa kanila,
na yumukod at yumuko sa kanila, "Ito ang kailangan namin."
"Kailangan namin ng 24 hanggang 48 oras bago ang pulis na 'to
ay maglabas ng statement tungkol sa kung anumang ginawa niya,
hanggang sa, at kasama na 'yong pagbaril sa taong 'yon.
"Kailangang itago ang disciplinary records."
"Kailangan malinis ang mga record pagkatapos ng maikling panahon,
siguro mga six months.
"Dapat mawala ang recording na 'yon."
At ito ang bagay na nagbibigay-daan sa mga pulis
na paulit-ulit takasan ang accountability,
at di pa kasali dito ang qualified immunity.
ANG QUALIFIED IMMUNITY NA GINAWA NG SUPREME COURT
AY NAGPOPROTEKTA SA MGA PULIS SA CIVIL LIABILITY,
KAHIT NA LUMABAG SILA SA BATAS.
- D'yan ka lang. - Ite-taser kita!
- Taser! - Tigil!
Binaril niya 'ko.
Please, tama na.
Binaril ko siya.
- Talaga? - Oo!
Okay.
Binaril ko siya! Diyos ko!
Kim, umupo ka.
Malaking bahagi ng sistema ng policing ang binuo
sa labas ng nakikita ng ordinaryong Amerikano,
at 'yong mga batas na namamahala sa American policing ay pinagpapasyahan
ng mga police mismo at mga kakampi nila?
Ibig sabihin no'n, nakakapaglagay ang pulis ng sistema,
na doblehin at triplehin ang kapangyarihan nila nang paulit-ulit.
Kung batas ang pag-uusapan, sobrang konti lang ang national standards natin.
Halos wala.
At sobrang konti lang din ng state standards natin.
At sobrang konti ng municipal standards.
Kaya ang standards na ginagamit ng police para mag-operate ay ginawa
ng mga pulis, police department policies, at ng professional associations nila.
Ang pinag-uusapan, ang pagtiyak na umaayon sa batas ang pulisya,
at kung di ayon sa batas ang mga ikinikilos nila,
pinapanagot sila.
Ang pinakamalaking problema sa policing ngayon,
ang karamihan sa pinsalang dulot ng policing ay legal.
Nakakatakot, di ba? 'Yon ang sinasabi ko pag sinabi kong kasalanan natin.
Kasi tayo ang nagpapalegal nito.
Di ko inaabsuwelto ang pulis sa responsibilidad.
Pero ang totoo, legal ang karamihan sa pinsalang dulot nila.
Interesado ako...
Interesado ako sa involvement natin.
Dalawa kayo ang may pagkakapareho ng sinabi tungkol sa batas
na hinayaan "natin" na ipatupad ng police
at mga bagay na hinayaan "natin" na gawin ng police.
Nakaupo ako rito, naisip ko, "Di ko naman hinayaan ang police na..."
"Ayokong gawin ng police 'yon. Hindi ko alam na legal pala 'yon."
Kasama ba ako dito?
Kaya kung pwede mong mas ipaliwanag
kung sino talaga ang pumapayag
na takasan ng legislators ang responsibilidad nila,
na sabihan ang police kung ano'ng gagawin at kung paano sa mas epektibong paraan,
maganda sana 'yon.
Sinumang may authority
na magpapanagot sa mga pulis,
haharapin niya ang police department
at iba pang taggapagtanggol ng status quo sa kahit anong lugar.
Iisa lang ang suspect, kahit nasaan ka pa. Corporate America, malalaking tao.
Tingnan mo na lang ang makasaysayang papel ng police sa Amerika.
Sinira nila ang mga labor union sa North noong bago pa lang sila.
Kasama sila sa slave patrols sa South noong bago pa lang sila,
laging pinoprotektahan ang interes
ng mga nagsasamantala sa masa para sa kapakanan nila.
Kung iisipin mo 'yong mga politicians at mga police,
mga individual na tao ang iniisip mo, mga totoong tao,
hindi 'yong sistema.
At 'yong mga tao na inuuna ang interes ng sistema
na hindi nila hayagang sinusuportahan, na minsan pa nga ay pinupuna pa nila.
Pero ang malaking bahagi ng trabaho nila, nakatuon sa pagpatibay at pagsuporta nito.
Sistema iyon na pinapaboran ang class elite,
ang racial elite, mga taong di naaapektuhan ng social stigma.
Pero maraming tao ang sumusuporta dito
at napapadpad sa maling panig.
Mahirap ang pagpupulis ngayon. Mahirap talaga.
Araw-araw, parang...
Grabe, parang pagod na 'ko, alam mo 'yon?
Noong nakaraang taon, may 12-year-old na binaril dito. Dito mismo...
Makikita mo kung saan siya binaril nong may nakaaway na isa pang bata.
Hindi ko... Noong pumara ako rito,
'Yon ang pinakamabilis na nagsumbong kung sino'ng gumawa.
Kasi 'yong ibang nakatira dito, nakasama ko no'ng lumalaki ako.
- Ano'ng nangyari sa 12-year-old? - Namatay siya.
Maraming vulnerable communities sa bansang ito.
Kung pupunta ka doon at magtatanong, "Gusto n'yo bang mawala ang pulisya?"
Marami ang sasagot ng, "Hindi, gusto naming mas madami."
Sa kabilang banda, kung pupunta ka doon at kakausapin ang mga tao
kung paano sila tinatrato ng police, nagagalit siya.
Uulitin ko, kasalanan natin 'yon.
May mga paraan para makatulong sa communities
maliban sa aggressive carceral policing.
Hindi lang natin ginagawa.
Noon pa, isinusulong ko na'ng,
"Mas maraming Black na pulis, mas konting problema."
"Bigyan n'yo kami ng Chief na Black, mas kokonti ang problema."
Pinaniwalaan ko 'yon ng higit 30 years.
Sa tingin ko, hindi 'yon ang solusyon.
Marami nang nawala sa akin sa pagkampi ko sa Black na police.
Napapaisip ako minsan.
Paano kung isa ako sa mga taong nanahimik at ginawa na lang ang trabaho ko?
Saan kaya ako ngayon?
Si Charlie Adams ay pulis mula pa noong 1986 at walang planong magretiro.
Gusto niyang tapusin ang misyon niya bilang inspector sa 4th precinct.
O!
Nasaksihan ng mga mata ko
Ang kaluwalhatian ng pag...
Nagsimula tayo bilang 13 states sa kahabaan ng Atlantic Seaboard.
Nagdala tayo ng kalayaan.
Kung ang polis at ang polity self-governing sa ilalim ng demokrasya,
ang police ang nakatagong puwersa na nagsasabing,
"Nandito kami para mag-take charge kung hindi na ninyo kayang mamuno."
"Nandito kami para i-control at i-regulate ang karahasan sa lipunan,
at kami na lang ang makakagamit ng dahas."
'Yong sagot ng law enforcement sa hinihingi ng mga Black
na pagrespeto sa buhay, mga tahanan, mga pamilya, at mga kabataan,
lagi 'yong, "'Tang ina n'yo, bahala kayo."
"Tikman n'yo 'tong lakas namin, tingnan natin kung magugustuhan n'yo."
Kung iisipin mo ang sistema ng pulisya,
at kung paano 'yon lumaki sa United States,
kung paano naging napakalaking puwersa...
Kung iisipin mong hindi lang pulis,
pero pati na ang network ng mga kulungan, bilang ng mga inaaresto,
ang bilang ng mga taong nahatulan ng felony,
lahat doon nagsimula,
lahat ng mga may kinalaman sa mga tao na pinaparusahan, kinokontrol, nakakulong,
tinitingnan mo ang karamihan ng mga tao sa bansang ito ngayon.
Hindi 'yong minority, 'yong majority ng nasa bansa.
Sumusobra na ang kapangyarihan ng pulisya sa lipunan natin,
at ibig sabihin no'n,
hindi na proportional ang dami ng police sa dami ng mga tao.
Imbes na dumami ang mga tao
na puwedeng maging parte ng self-governing democratic world
ng mga taong sumusubok na magkasundo
at ayusin ang mga problema sa pamamagitan ng politika, pagpoprotesta,
sa halip na ganoon, mas paliit nang paliit hanggang sa konti na lang ang puwedeng
gawin ang gusto nila kumpara sa napakalaking grupo
na sinusubaybayan ng police.
Exit 161.
Okay, nakikita ko na.
Isa sa mga unang bagay na ginagawa ng mga fascist at totalitarian regimes
ay ang palakasin ang pulisya.
Isang paraan 'yong palakasin ang police power, ang ikaapat na branch ng gobyerno.
Papalakasin natin ng pulisya, at wawakasan no'n ang demokrasya.
Minsan, gusto kong sabihin, "Isipin mo ang pinakamakakapangyarihang tao
na maiisip mo sa US, si Joe Biden man, si Donald Trump, o si Hillary Clinton,
kung tingin mong palihim pa rin nilang pinapamahalaan ang lahat.
Wala sa mga 'yon ang makakabaril sa 'yo sa dibdib.
Bawat pulis na sumumpa sa USA
ay may karapatan, may kapangyarihan, na bumunot ng baril at barilin ka.
- Dumudugo! - Dumudugo ang tenga niya!
- Alisin n'yo siya rito! - Dumudugo ang tenga niya!
Tumawag ka ng medic.
Ano 'yang tinatapakan mo, ha?
Walang kinalaman ang pagkawala ng democracy natin
sa right-wing demagogue na si Donald Trump.
Ang dahilan noon, ang malalim at mahabang kasaysayan
kung saan hindi natin hinaharap
'yong problema sa sistema na pagpapalaki ng pulisya
kapalit ng pagpapayabong at paglilinang ng ating democratic reflex
at ng suportang kailangan natin para maging self-governing people.
Nandito tayo, isang dekada matapos ng kay Trayvon Martin,
halos isang dekada matapos ng kay Michael Brown
at kailangang magdesisyon ng mga Amerikano.
Kung tatalakayin natin ang mga isyung ito at pag-uusapan natin
ang pagtalo ng sistemang ito, na sinasabi ng marami na gagawin nga nila,
kung ganoon, dapat talagang makibahagi ang mga tao sa pagsagot ng mga tanong.
Dahil matatag ang mga sistemang ito.
Mahirap. Komplikado.
Makapangyarihan.
Sabi nga ni Frederick Douglass, "Power concedes nothing without a demand."
At wala pang ibinibigay sa atin ang power ng American policing,
Sa halip, nadoble at natriple pa ito ng kapangyarihan niya.
Tabi!
"Walang ibibigay ang may kapangyarihan kung wala kang hihingin."
"Hindi pa nagbigay, at hindi talaga magbibigay."
Frederick Douglass.
Nagsalin ng Subtitle: J.M.B. Descalso