Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Die film…
…Looking for Paradise…
…is een korte film van vijf minuten gemaakt door een student.
In die tijd was Bong nog niet de regisseur die hij nu is.
Wanneer heb je die film gezien?
Wanneer je de periode bekijkt waarin Yellow Door bestond…
…zou ik zeggen dat het in het begin of het midden was.
Op een dag zei Bong, in die tijd noemden we hem Joon Ho…
Hij zei dat hij wat geld verdiend had door bijles te geven.
Hij had een maand of twee gewerkt.
Van dat geld kocht hij een filmcamera…
…en maakte hij een film met zijn huiskamer als decor.
De film ging over een rups die op zoek was naar zijn paradijs.
Hij had een klein rupsje gemaakt.
Omdat het stop-motion was, moest hij het beeld voor beeld bewegen.
Aan het einde vocht het rupsje met een knuffelaap in de woonkamer.
Uiteindelijk vervolgde hij zijn weg naar het paradijs.
Het was ongelooflijk. Ik was geschokt. Ik vond dat toen zo geweldig.
Ik begon Joon Ho van een andere kant te zien.
De film was ongeveer vijf minuten lang.
Hij was 23 minuten lang.
En je haalt het hoofdpersonage en de schurk door elkaar.
O ja?
Was de rups niet het hoofdpersonage? -Nee. De gorilla.
HOOFDPERSONAGE
Ik dacht dat het de rups was. Het was dus de gorilla?
Oké.
Ik heb deze houten kist na een jaar of twintig teruggevonden.
Ik bewaarde er veel spullen in.
En ik heb iets gevonden. -O, 8mm-films?
Dit zijn de 8mm-films van de workshop bij Yellow Door.
En dit…
Wauw. -Ik heb ze hier allemaal.
Zo veel. -Super.
Ik heb allerlei dingen. Ik weet niet meer goed wat we deden.
We filmden allerlei onzin.
Ik hoop dat we er wat aan hebben in deze Rashomon-achtige situatie.
Ik heb ze hier allemaal.
Je hebt die gorilla nog, hè? -Ja, die gorilla.
Ik heb hem nog…
…maar laten we dat ontkennen.
Het is gênant.
YELLOW DOOR: '90S LO-FI FILM CLUB
BONG JOON HO
'Ik herinner me mijn debuutfilm waar ik niemand ooit over verteld heb.
Voordat ik mijn eerste korte film White Man maakte…
…maakte ik de korte animatiefilm Looking for Paradise.'
Ik heb Bong Joon Ho geïnterviewd voor mijn boek The Debut.
Hij sprak alsof hij een spion was die iets geheims vertelde.
Hij keek om zich heen en zei dat hij ooit nog een film gemaakt had.
Ik dacht: ik moet dit weglaten. Ik kan dit niet in mijn boek opnemen.
Maar het was zo interessant.
'Ik nodigde twintig mensen uit voor het kerstfeest van Yellow Door…
…en organiseerde mijn eerste première met een vuurrood gezicht.
De enige mensen die de film hebben gezien…
…waren de mensen die daar toen aanwezig waren.'
Jong-tae, hoor je me? -Hallo.
Zie je me?
Ja, ik zie je.
Je hebt het vast druk. -Best wel.
Je film komt over een paar dagen uit.
Ik had het drukker, omdat het een kleine productie is.
Ik moest wat dingen regelen.
Se-bum heeft zijn haar geverfd.
Lang geleden, Se-bum. -Hoi, Ban.
Heb je je haar geverfd?
Dat moet wel.
Anders is het helemaal grijs.
Hij lijkt wel een minister.
Je weet wel, zoals de minister van Land, Infrastructuur en Transport.
Hé, Byung-hoon. -Hij doet het.
Hallo.
Is dat Byung-hoon? -Wauw, Byung-hoon.
Zie je ons? -Ziet hij ons niet?
Ik geloof het niet. -Jawel.
Hoi. -Hoor je ons?
Ik zie jullie.
Hoe laat is het daar? Al over middernacht? -Het is bijna elf uur.
Elf uur 's avonds? -Ja.
Jeetje.
Je Koreaans klinkt een beetje vreemd.
Toe, zeg.
Zullen we het in het Engels doen, Byung-hoon?
Can you speak English?
Hallo. Mijn hemel. -Min-hyang.
Hallo.
Wie zijn dat nu? -Wanneer was dat?
Jeetje. Moet je ze zien.
Waarom zijn ze zo… -Onscherp?
Daar kon ik vroeger niet tegen.
We waren nog wel een filmclub.
Maar alles is onscherp.
Hilarisch. Wie heeft ze gemaakt? Laten we de schuldige zoeken.
Ik niet. Ik sta op de foto. -Ik ook.
Wacht, ik er sta niet op.
Ben ik dat?
Waarom maakten we foto's van kauwgom?
Vast een scherptetest. -Ja.
We wisten niet goed hoe die camera's werkten.
Eenvoudige dingen zoals belichting, diafragma…
Precies.
Sluitertijd, focus, zulke dingen.
We waren aan het oefenen om met die toestellen om te leren gaan.
Dit zijn geen kunstzinnige foto's.
Het zijn gewoon een stel saaie foto's.
Woonde Kim Hye-ja daar niet? -Jawel, dat was haar huis.
Wanneer we uit het raam keken, zagen we de tuin van mevrouw Kim.
Ja, en haar poort.
We maakten veel foto's voor die stenen muur…
…omdat hij zo mooi was.
Moet je die sexy pose van Dae-yup zien.
Als ik had geweten dat het een club was, had ik wat vaker naar buiten gekeken.
Ik dacht toen alleen maar dat ze mijn huis van boven konden zien.
Je weet nooit wat het leven voor je in petto heeft, hè?
Dit is mijn meest hartverwarmende herinnering aan Joon Ho.
Nadat Memories of Murder was verschenen…
…belde je me na 21.00 uur… Het zo moet rond 22.00 uur zijn geweest.
Ja. -En je zei:
'Jong-tae, weet je waar ik ben? Ik sta voor het Gyeongseo-pand.'
Dat zei je over de telefoon. -Ja.
Je voelde je goed omdat je film een succes was…
…en haalde herinneringen op aan vroeger. -Ja, het Gyeongseo-pand.
Hier stond vroeger een huis. -Precies.
Het is 30 jaar geleden.
Hier kwamen we langs op weg naar Yellow Door.
Ja.
Eerlijk gezegd voelde het bij Yellow Door niet als werk.
Het leek eerder een picknick.
Maar waarom het Gyeongseo-pand? Had Jong-tae daar toen al een kantoor?
Jong-tae studeerde toen aan de Dongguk-universiteit.
Hij stopte even met studeren en huurde het kantoor…
…om met zijn vrienden een modellenbureau te beginnen.
Na de eerste schooldag op de universiteit was ik erg teleurgesteld.
Het hoorde een universiteit te zijn…
OPRICHTER VAN YELLOW DOOR
…maar we leerden er maar weinig.
Ik herinner me nog één ding. Er was een 16mm-camera op school.
Het was geweldig geweest als we hem hadden leren bedienen.
Maar ze lieten hem alleen maar zien en zeiden wat het was.
En dat was alles? -Ja.
Rond die tijd…
Eh, Dong-hoon…
Rond die tijd heb ik Lee Dong-hoon ontmoet.
Ik werkte toen parttime in een boekwinkel in de buurt van de Yonsei-universiteit.
Je had geen mobieltjes of piepers.
Als je het prikbord in de boekwinkel bekeek…
…hing dat vol met berichtjes over waar mensen waren.
Ik wilde een filmstudent leren kennen en werd voorgesteld aan Choi Jong-tae…
…een student die tijdelijk gestopt was met zijn filmstudie.
Ik moest hem lesgeven over films.
Dus zei ik dat ze hem maar langs moesten laten komen.
Het is boeiend hoe dat ging.
Ik zou me nu afvragen waarom ik een vreemde meer zou leren over films.
Maar in die tijd hadden de universiteiten en de schoolclubs iets onschuldigs.
Dus was het heel natuurlijk.
Als niemand me had gevraagd om hem meer over films te leren…
…had ik nu een heel ander leven gehad.
Wellicht in positieve zin.
Het was vast veel beter geweest.
Ik was niet naar iets specifieks op zoek.
Maar ik besloot erheen te gaan en rond te neuzen.
Dong-hoon zei dat hij een oudere leerling kende…
…en vroeg of hij hem mee mocht nemen, en ik zei ja.
Ik wilde er niet in mijn eentje heen, dus nam ik Bong mee.
Ik was al sinds de basisschool dol op films…
…en ik wilde regisseur worden.
Ik weet niet waarom.
Misschien omdat ik alleen maar tv keek. Mijn familie deed nooit wat.
We gingen nooit op reis en sportten niet. De hele familie keek alleen maar tv.
Sommige films kunnen schokkend zijn als je de context niet kent.
Op de basisschool zag ik Le Salaire de la peur.
En Ladri di biciclette.
Ik was ooit mijn fiets kwijtgeraakt…
…dus kon ik me er echt mee identificeren toen ik die film zag.
Ik wist niets over Vittorio De Sica of het neorealisme.
Daarom was het een schok.
Het was voor mij de allereerste keer…
…om het uitgebreid over films te hebben, ze te bestuderen en erg vaak te bekijken.
Ik had geen filmstudie gevolgd en had nog nooit op een filmset gewerkt.
Maar voor het eerst kon ik iets met films doen.
Ik zei dat ze moesten gaan zitten en begon met Understanding Movies.
Er verschenen toen voor het eerst boeken over films.
Ja.
Nu heb je een hele afdeling in de boekwinkel.
Maar toen was alleen het idee al van boeken over films zo onbekend.
Je had Understanding Movies van Louis D. Giannetti…
En A History of Film van Jack C. Ellis.
Meer niet. -En de andere boeken…
Dat was in de tijd van de eerste gemakswinkels.
In die tijd…
Kun je eruit knippen wat hij over gemakswinkels zei?
Dat klinkt echt alsof we…
Waren er echt geen gemakswinkels?
Nee.
We dronken koffie bij Doutor.
O ja. Die zaak bestaat nu niet meer.
Ik moest ze iets leren, maar er was niets wat ik kon doen.
Joon Ho werkte toen als parttimemanager in een studieruimte.
Hij had veel vrije tijd, dus ik zei tegen hem:
'Schrijf A History of Film over in plaats van daar maar wat te zitten.'
Maar dat heb ik nooit gedaan.
Bong heeft dat vast gedaan.
Hij heeft het boek vast overgeschreven.
Ik niet, maar hij wel.
Dit is het Rashomon-effect.
Hoe kan ik zo'n groot boek nu overgeschreven hebben?
Geen idee. Geen flauw idee.
Ik ben al mijn vertrouwen in de mensheid kwijt.
Bong, weet je het niet meer?
Ik heb het aandachtig gelezen, maar ik heb het nooit overgeschreven.
Maar je hebt me je notitieblok laten zien.
Echt? -Daarom weet ik dat je het gedaan hebt.
Momentje. -Hoe kan ik dat anders weten?
Dit is het boek.
Precies. -A History of Film van Jack C. Ellis.
Je hebt het gedaan. Ik herinner me je notitieboekje.
Oké. -Vast maar een paar pagina's.
Net zoals 'to plus infinitief' bij Engels.
Ja, 'to plus infinitief'.
Meer heb je niet gedaan.
Alle Koreanen kennen 'to plus infinitief'.
Dat was het begin.
Bong Joon Ho, Choi Jong-tae en ik stonden aan de basis ervan en…
Op een dag hing ik thuis wat rond.
En plotseling werd ik bevangen door een passie om films te bestuderen.
Echt uit het niets. Vanaf die dag kon ik niet meer slapen.
Hoon-a was een van de eerste leden. -Precies.
Ik kende een psychologiestudent die evenveel van muziek hield als ik.
Hij zei dat hij Bong Joon Ho kende, die dol op films was…
…en dat ik hem moest bellen.
Dat was een ongebruikelijke naam.
Als ezelsbruggetje dacht ik aan het woord bonjour.
Toen ik hem belde, zei hij dat ik naar een plek in Hongdae moest komen.
Jong-tae, jij, ik en Hoon-a.
Herinner je je het eerste seminar van ons vieren?
We namen elk een film naar keuze mee.
Jong-tae koos Landscape in the Mist van Theo Angelopoulos.
Ik had een François Truffaut…
Ja. -Truffaut speelde een regisseur.
La Nuit américaine.
En jouw film? -Ik studeerde toen weinig.
Ik weet het niet meer. -We hadden er vier.
Ja.
We bekeken en bespraken de films die we hadden uitgekozen.
Ja. Dat klopt.
Op een dag liep ik in Baekyang-ro.
Ik zag daar een vriendin die ik vaak toevallig tegenkwam.
Ze liep aan de overkant van de straat.
We begonnen over films te praten. Destijds was ik dol op films.
Ik zei dat ik dol was op films en ze zei dat ze bij een filmclub zat…
…en dat ze de film Yol gingen kijken.
Ze vroeg of ik ook wilde komen.
Ik stemde daarmee in en zo belandde ik bij Yellow Door.
En die vriendin was Lim Hoon-a.
Ja. Nu je het zegt, begin ik het me te herinneren.
Maar ik kende Min-hyang daarvoor al.
Het College of Liberal Arts had een stuk opgevoerd…
…en een erg coole student speelde de rol van Jezus…
…in het toneelstuk Jesus of Gold Crown.
Ik was erg onder de indruk…
…en het was Min-hyang die de rol speelde.
Onze groep had toen nog geen structuur.
We kwamen allemaal naar de club…
…omdat we dol waren op films en ze wilden bestuderen.
Bij Eun-sim denk ik aan die dag.
Ze kwam aan met zo'n mannenbuste die kunststudenten gebruiken.
Ze zei: 'Laten we gaan schetsen.' Ze wilde dat we gingen tekenen.
Dat was zo onverwacht.
Ik vroeg me af waarom ze die gipsen buste had meegenomen.
Maar sommigen begonnen te schetsen.
We hadden dus veel aparte mensen bij de club.
Het was een piepkleine ruimte…
…en we hadden daar een ronde tafel met plaats voor zeven mensen.
En we kletsten maar raak.
We bekeken een film, praatten over wat we wisten…
…en bespraken ideeën van anderen en van onszelf.
Dat was toen ons niveau.
Jong-tae was onze leider en hij had geen plannen.
En we vonden het super dat we geen plannen of structuur hadden.
Een stel buitenbeentjes.
Dit zijn Choi Jong-tae en de vijf jongeren.
Een aantal mensen die daar rondhingen en dromen met elkaar deelden.
Ik weet niet waarom, maar veel mensen bestudeerden films begin jaren 90.
Dit is hoe ik erover denk:
je had toen sociale bewegingen, maar we stuitten op een muur.
Met perestrojka en glasnost en het einde van de Sovjet-Unie.
Dat is echt… -Overdreven?
Een macroscopische analyse.
Er waren veel clubjes die samen films bestudeerden.
Ik weet niet echt waarom.
Wat mij betreft…
…ben ik films gaan bestuderen om mezelf te leren kennen.
Om jezelf te leren kennen? -Ja.
Ik wilde graag iets vinden wat ik leuk vond.
Iedereen wilde een eind aan de dictatuur maken…
…en de grondwet afschaffen.
Ik denk dat iedereen terneergeslagen was nadat dat eenmaal bereikt was.
Het was niet zo dat ik iets bijzonders gedaan had.
Dus wisten we niet wat we daarna moesten doen.
We wisten niet wat we met al onze energie moesten doen.
De studentenbewegingen waren gestopt.
Dus kwamen we bij elkaar als een hoopje stof.
Of om het netjes te zeggen als een rijp wordende druivenrank.
Ik denk dat het zo gegaan is.
Er werd op buitenlandse filmfestivals in de jaren 2000 vaak gevraagd…
…waarom de Koreaanse films…
Ineens doorbraken? -Onze films kregen aandacht op festivals.
'Waar kwamen die regisseurs vandaan?'
'Wat is er in godsnaam gebeurd?'
En dan begon ik over Yellow Door.
Ik zei dat we de eerste generatie vormden die dol op films was.
Dat we de eerste generatie vomden die bewust films bestudeerde.
We waren de eersten.
De eerste generatie van filmliefhebbers die regisseurs werden.
Dat maakte het eenvoudiger voor ze om artikelen te schrijven.
Daarom zei ik dat we een hele generatie hadden en zo.
The Night Before Strike, een budget-16mmfilm…
…waarvan de vertoning verboden was door de regering…
De Jangsangot Hawks waren toen supersterren.
Er waren veel fans die elk jaar weer naar hun films uitkeken.
FILM STUDIO YOUTH
Youth was ook een goed team.
CINEMATHEQUE 1895
Nadat Cinematheque 1895 zijn naam veranderd had in SA/sé…
…werd hij beroemd als de privébioscoop die het langst bestond.
Het was net alsof al de filmliefhebbers ineens met z'n allen de straat op gingen.
THE NIGHT BEFORE STRIKE JANGSANGOT HAWKS
HOMO VIDEOCUS BYUN HYUK, E J-YONG
Het was een buitengewone situatie in de jaren negentig.
Zo denk ik erover.
De overheid heeft vast iets in het water gedaan.
Vast een landelijk project om filmliefhebbers van ons te maken.
DE JANGSANGOT HAWKS
CINEMATHEQUE 1895
Vergeleken met die groepen was Yellow Door mysterieus, zonderling…
De Jangsangot Hawks waren de Premier League.
Jung Ji-Woo's Youth was de Bundesliga. En wij waren…
Een amateurclub. -Ja, vergeleken met hen.
Het was tijd om mijn collegegeld te betalen…
…en dat vond ik een verspilling.
Ik besefte dat ik veel materiaal kon kopen…
…van dat geld.
Ik besloot me in de nesten te werken…
HONGDAE
…en richtte een filminstituut op.
Mijn familie wist daar niets van.
YELLOW DOOR TWEEDE VERDIEPING GYEONGSEO-PAND
Yellow Door was op de tweede verdieping van een gebouw in Seogyo-dong gevestigd.
Het was…
…zo'n rechthoekig gebouw.
Er was een gang in het midden.
En hier had je de deur van het Yellow Door Institute.
Als je de deur opendoet…
…zie je links een ronde tafel.
Meestal zat Joon Ho daar te studeren.
Voorin stond een kleine televisie.
Ik geloof dat we vaak naar muziekclips en zo keken.
We hadden alle meubels geel geverfd.
Dae-yup had ons toch meegeholpen?
Ik geloof dat jij en Jong-tae de verf hadden gekocht.
De meubels waren niet geel…
…maar jij wilde alles geel hebben en hebt toen alles geschilderd, toch?
In die tijd vond ik geel gewoon mooi. Felgeel, om precies te zijn.
Ik vond die kleur zo mooi.
Ik geloof dat we gewoon wat gele verf hadden.
Ik had op een bouwplaats gewerkt en had nog wat verf over.
En toevallig was dat geel.
Het was onnodig om meer te kopen…
…dus hebben we het gewoon gebruikt. Het was gewoon toeval.
Eerst heette het niet Yellow Door.
Nee.
Iets van 'Filminstituut' of zo. -Ja.
Toen bestudeerden we de tekenleer en werd het Yellow Door.
Precies.
We bespraken woorden als signifiant en signifié.
Wauw. Dit is gênant.
We plakten die woorden erop.
Zo maakten we er iets moois van. -Ja.
Het was oppervlakkig, maar we durfden het erover te hebben.
'De Sé en Sa komen overeen.'
'Kijk, we hebben een echte gele deur.'
Precies.
Daarom heette de recensentenafdeling 'SS'.
Signifiant, signifié. -Ja, precies.
En hetzelfde geldt voor SA/sé. -Signifiant, signifié.
Een beroemde cinematheek in Daehak-ro.
Zij gebruikten die woorden ook. -Ja.
We kwamen vaak met die twee woorden, hè?
Ja, dat klopt.
De woorden signifiant en signifié waren erg onbekend voor ons.
Ja.
We waren er trots op dat we dat concept hadden bedacht.
Waarom waren we zo geobsedeerd door de tekenleer?
De tekenleer, postmodernisme…
Postmodernisme.
En poststructuralisme. -Precies.
In die tijd waren Roland Barthes en dat soort concepten een rage.
We begrepen ze nauwelijks, maar gaven er toch seminars over.
Ik weet niet of ze er nog zijn, maar voor de schools had je…
Copyshops. -Populaire copyshops.
Als je binnenkwam…
…lagen daar kopieën van beroemde boeken in de originele versie.
En ze hadden ook bloemlezingen.
En dan zei Jong-tae: 'We moeten dit lezen en dit lezen.'
Nee. Ik koos die boeken niet uit.
Ik pakte maar wat. Ik wist niet waar ze over gingen.
Ik kocht gewoon een hele stapel.
We kozen er een paar uit en gingen daarna samen…
We hebben samen het boek van Dirk Andrew bestudeerd.
Dudley Andrew.
-Hij maakte het ons lastig.
Zijn boek vertalen was ellendig.
Min-hyang was goed in Engels. Je hebt Engelse literatuur gestudeerd.
Maar het was nog steeds wartaal voor me.
Andere leden waren slecht in Engels.
Se-bum, in welk studiejaar zat je toen je bij de groep kwam?
Ik studeerde toen nog niet.
O nee? -Nee.
Maar we noemden je allemaal dr. Ban. -Ja, dr. Ban.
Ik was al doctor voordat ik begonnen was.
We hebben je een rare bijnaam gegeven.
Een exegeet.
EXEGESE: DE BESTUDERING VAN LASTIGE WOORDEN
Een exegeet. -We…
Ik weet nog dat we tijdens bijeenkomsten de pagina's verdeelden en vertaalden.
En als we fouten maakten, wees jij die allemaal aan.
Ik kwam met de betekenis van elk woord…
…en vertelde hoe je het moest vertalen. Vandaar.
Theoretische seminars lijken geweldig als je bezig bent…
…maar na afloop herinner je je nooit wat.
Werkte je in die tijd voor regisseur Kim Sung-su en zijn team?
Ja, absoluut. Ik heb meegewerkt aan veel korte films.
De meeste van de 16mm-films van toen.
Dae-yup, je kent Beat van Jung Woo-sung toch?
Ja. -Ik ook.
Seok-woo was assistent-regisseur bij die film.
In die tijd was het team van regisseur Kim Sung-su heel bekend.
Ze lieten de mensen hard zwoegen.
De mensen die dat overleefden, waren zo'n beetje…
Van de mensen die we kenden, werkte Seok-woo als eerste op sets.
Dus van jouw kant gezien was het vast interessant…
'Grappig' zeggen zou gemeen zijn…
Nadat je op echte sets had gewerkt, kwam je naar Yellow Door…
…en zag je dat we graag boeken in hun originele taal bestudeerden.
We waren academici.
Wees eerlijk, vond je dat niet grappig?
Wat vond je ervan dat we rare seminars organiseerden…
…en Engelse boeken bestudeerden met Se-bum?
Toen ik het in die tijd zag…
…leek het me wat amateuristisch.
Ja, hè?
Ik was toen te verwaand.
Ik heb het al vaker gezegd, dat spijt me.
Nee, dat bedoelde ik niet.
Ik snakte ernaar om een korte film maken, maar ik wist niet hoe dat moest.
Dus dacht ik: als ik op Seok-woo vertrouw en kennis bij hem opdoe…
…kan ik er misschien mee beginnen.
Yoon-a, zat je toen al op de universiteit?
Ik ben naar Yellow Door gekomen in mijn tweede semester.
Je wilde toch in het buitenland gaan studeren?
Ik was toen al getrouwd, meneer.
Echt?
Ik was net getrouwd, dus kon ik niet zo veel meedoen…
Ik was ijverig, maar meer kon ik niet doen.
Mijn leven was te hectisch.
Dus jij was als Dae-yup. Je hoorde bij de volwassenen van de groep.
Als we de club in tweeën delen, hadden we de volwassenen en de kinderen.
Dus wanneer we met elkaar praatten, moest ik 'u' tegen haar zeggen.
Het maakte niet uit dat we close waren. Ze was getrouwd…
…dus behandelde ik haar als een volwassene.
Niet te geloven.
Ongelooflijk. -Ja?
Ik heb een vraag. Ben ik de enige die me dit herinnert?
We bestelden vaak eten.
Ja, we gebruikten de naam 'Yellow Door' wanneer we Chinees bestelden.
We bestelden eten tijdens de bouw en zeiden:
'Kom naar de unit met de gele deur op de tweede verdieping.'
Daar komt de naam vandaan. -Ah, oké.
Als iemand bij ons langs wilde komen, zeiden we:
'Er is een gele deur. Kom daardoor naar binnen.'
En op een dag zei Jong-tae: 'Laten we ons Yellow Door noemen.'
We voegden daar betekenis aan toe.
Mensen verwezen naar films…
…maar we hadden die films nog nooit gezien…
…dus wisten we niet wat ze bedoelden.
Zoals Das Cabinet des Dr. Caligari. Een Duitse film.
In het lesboek filmgeschiedenis had je één afbeelding.
Maar we konden de film niet bekijken, dus beeldden we hem in.
Om L'Arrivée d'un train en gare de La Ciotat te laten zien…
…moesten we videobanden kopiëren. YouTube bestond niet.
Nu hebben we alles.
L'ARRIVEE D'UN TRAIN EN GARE
En daarna moesten we films kijken.
Het verkrijgen van die films…
…was de grootste missie van een filminstituut.
Zodra we hoorden dat iemand een kopie had…
…leenden we hem en maakten we er een kopie van.
Dat was onze belangrijkste taak…
…en Bong had daar de leiding over.
Er waren toen weinig plekken waar je zulke films kon lenen.
Zogenaamde kunstfilms.
Maar Bong wist ze te vinden.
Omdat ze nog niet gedigitaliseerd waren, maakten we kopieën.
We moesten de film bekijken tot de kopie af was.
We hadden geen keus.
Voor twee kopieën moest je twee keer kijken.
We maakten drie tot vier kopieën.
Omdat we meerdere kopieën van de originele videoband maakten…
…hadden we ruis op de kopieën.
Als we een videoband uit de VS kopieerden…
…had je in het begin een FBI-waarschuwing.
Koreaanse videobanden beloofden tijgers of de pokken…
…wanneer je een kopie zou maken.
Eén enkele videoband kan iemands toekomst veranderen.
Maar alleen door illegale kopieën te maken konden we die films bekijken.
DEZE FILM IS OPGEDRAGEN AAN MONOGRAM PICTURES
We schreven de titel op de videoband.
We schreven hem op een sticker en plakten die erop.
Maar we vonden het niet cool als het met de hand geschreven was.
A BOUT DE SOUFFLE JEAN-LUC GODARD
Dus schreef ik de titels van Godards films in het Frans.
Ik had dat in het Koreaans kunnen doen. Dat was prima geweest.
Ik deed het in het Frans. Ik kende de spelling.
A, B, O, U, T, D, E, S, O, U, F, F, L, E.
A bout de souffle? Geen idee. Wie Frans spreekt, weet het.
Ik drukte de titels af op een A4'tje.
Daarna hield ik ze in het licht, plakte ik de stickers erop…
…en drukte ik ze nog eens af om ze op de goede plek te hebben.
En ik plakte ze erop.
Ik maakte gebruik van die methode.
Sommige videobanden hebben een handgeschreven tekst…
…maar na verloop van tijd drukten we ze netjes op stickers af.
Films kopiëren…
…en lesmateriaal verzamelen, band voor band…
Daar begonnen we ons later op te richten.
Obsessie is de drijfveer van fanaten.
Wat fanaten doen, vinden normale mensen heel vreemd.
Maar voor fanaten is dat iets wat ze van nature graag doen.
We snakten zo naar materiaal dat het een obsessie werd.
Nu zou een spreadsheetbestand genoeg zijn, maar toen moest alles met de hand.
Ik geloof…
…dat Joon Ho me geleerd geeft hoe je een muis moet gebruiken.
'Dit wordt een muis genoemd, omdat hij daarop lijkt.' Dat zei hij.
Sinds 1992. -Ja, sinds 1992.
'De videobandencollectie. Beheerd door Bong.'
Mooi handschrift. -En die sterretjes?
Waardevolle videobanden?
Misschien. Of anders…
Pantserkruiser Potjomkin. Prima della rivoluzione van Bertolucci.
Misschien zijn de films met sterretjes…
Films die we echt moesten bekijken? -Ja. Zoiets.
The Conversation hebben we samen gezien. -Inderdaad.
En we kochten videobanden.
In Hwanghak-dong. -Ja.
Daar had je groothandels. -Precies.
Op straat verkochten ze goedkope videobanden.
Die banden kostten 2500 won per stuk. -O ja?
Het was net schatzoeken. -Ja.
Tussen die rare, waardeloze films vonden we films van Kim Ki-young.
Ja. -Of van Dušan Makavejev.
Of iets van Abel Ferrara. -Andrzej Wajda.
King of New York. Andrzej Wajda.
Ze lagen ertussen, maar de titels waren vreemd vertaald.
Ja. -Je moest weten hoe je ze kon vinden.
Degene die ons vaak een lijst met nieuwe films…
…informatie en tips gaf, was Kim Hong-joon.
Ja. -Een van de eerste filmliefhebbers.
Hij is nu het hoofd van het Koreaans Filmarchief.
Hij heeft ook een boek uitgegeven. -Met een lange titel.
Two or Three Things I Know About Film.
Het verkocht begin jaren 90 goed. -Ja.
Veel mensen zoals wij kochten dat boek. -Ja.
In de jaren 60 of 70…
…toen je zulke films niet kon kijken, was dat boek nutteloos geweest.
En nu films kijken simpel is…
…is alle informatie in dat boek minder nuttig.
Er werden toen maar een beperkt aantal films vertoond…
…maar er waren veel videobanden. Er waren veel films beschikbaar.
Het was onmogelijk om te weten wat goed of slecht was.
Je weet het misschien niet…
…maar een beroemde film verscheen vaak met een andere titel.
En de titel was vrij absurd.
Bijvoorbeeld iets over liefde…
Dus als je het boek gelezen had…
…kende je de basis. -Dan kon je de film vinden.
Ik geloof dat Kim Hong-joon een pseudoniem gebruikte.
En niet Kim Hong-joon. -Nee.
Het was Gu… -Gu Hoe-yeong.
Dat betekent een filmfan die terugblikt op de jaren 90.
Het was mijn eerste artikel over films voor de massamedia.
Ik was een beetje bang en wilde mijn echte naam niet gebruiken…
…dus bedacht ik een pseudoniem. Gu Hoe-yeong.
Later zei men dat het 'filmliefhebber die terugblikt op de jaren 90' betekent.
Ik vond dat cool klinken, maar dat was niet waar.
Ik vroeg me af welke naam ik moest kiezen…
…en zag daar een krant. The Hankyoreh, geloof ik.
Tussen de overlijdensberichten trof ik de naam Gu Yeong-hoe aan…
…en toen veranderde ik dat gewoon in Gu Hoe-yeong.
Destijds werden films binnen onze cultuur een beetje geminacht.
Het was een tijd waarin een baan in de filmindustrie…
…als een schande voor de familie werd beschouwd.
Ongelooflijk dat we dit nog hebben. Tel eens hoeveel films we hadden.
Oké.
Jij kunt goed tellen.
Ik maak een schatting.
Driehonderd, vierhonderd films?
Ongeveer 427 films? -Niet zoveel als ik dacht.
Hoeveel regels heb je per pagina? -Ongeveer 30 regels.
Het alfabet heeft 26 letters. -Ik moet ze tellen.
Vier, vijf. -Laten we twintig zeggen.
Acht.
Negen, tien.
Elf en een half.
Ik geloof… -Ongeveer 17 pagina's. 17 keer 3.
Dat is 510. -Ja, 510.
We hadden ongeveer 500 videobanden.
Maar na een tijdje stopten we met noteren. -Dat klopt.
Toen ik voor het eerst bij Yellow Door was…
…tekende je een tabel op een groot stuk papier.
Een tabel? -Ja.
Je schreef vaak dingen op. -De achterstallige contributies?
Ik heb de neiging om obsessief te zijn, dus was ik daar de perfecte man voor.
Hoe moet ik het zeggen? Ik was de student met die taak.
Het hele jaar door.
Zo ongeveer.
Een leerling die bijhield wie er kletste en wie de videobanden niet teruggaven.
'Als je de banden niet goed beheert…
…raak je in een maand kwijt wat je in een jaar verzameld hebt.'
Dat zei iemand tegen me, dus zat ik die mensen op de nek.
Ik vroeg met een eng gezicht waarom ze die Godardfilm niet teruggaven.
Dat deed ik echt.
'Breng de band terug. Je hebt hem al twee weken.'
Je bent echt verachtelijk.
Ik deed echt mijn best om de collectie te beschermen.
Wat betekent dat, 'verachtelijk'?
Wat is dat?
REGIEAFDELING 'SHOCK' HET EERSTE SEMINAR OVER TEKSTANALYSE
Wauw, lieve hemel.
Dit was toen we films keken en analyseerden.
'Scèneanalyse voor meerdere situaties.'
'Pas het analysekader toe op genre, scenarioschrijver en beweging.'
Alsof we zoiets konden.
We wisten niet veel, maar schreven het toch op.
'Analyseer een film aan de hand van een scène.'
'Analyseer een film.'
De terugspoelknop.
In. -Out.
Laten we terugspoelen.
De terugspoelknop mist niets.
De terugspoelknop werd uitgevonden. -Ja.
Tegenwoordig…
…kun je iPhone-apps of andere apps gebruiken om video's te bewerken…
…en visuele effecten toe te voegen, dus dit klinkt ouderwets…
…maar we waren dolblij met die knop.
Oké.
We kunnen vooruit- en terugspoelen en scènes frame per frame bekijken.
We konden zien hoe de film was bewerkt en hoe stuntmannen werden ingezet.
De filmliefhebbers die ons voorgingen, zoals Jung Sung-il en Kim Hong-joon…
…moesten naar het Goethe-Institut of het Institut Français.
En ze konden niet terugspoelen. -Nee.
Maar wij konden voor het eerst films analyseren met de terugspoelknop.
Ik herinner me dit nog.
We organiseerden een seminar over tekstanalyse.
Wacht, heb ik Raging Bull geanalyseerd? En Citizen Kane?
Ik heb al die films gezien. City Lights, Het Offer…
Ik heb ze vast geanalyseerd. Heb je het materiaal?
Ja, dat hebben we nog. -Echt?
Zo hebben we dit gepubliceerd.
YELLOW DOOR, EERSTE EDITIE LENTE 1993
Ik kreeg hulp.
We hebben alle analyses van de afdelingen bij elkaar gevoegd.
Al was het niets bijzonders.
Het eerste nummer was het belangrijkste nummer…
…maar we konden dit niet volhouden.
Man, dit is…
BONG JOON HO REGIEAFDELING
Ik heb hier zo lang naar gezocht.
Hoe kom je hieraan? -Van Yoon-a.
O, Yoon-a had het dus. -Ja.
Er staat een analyse van Coppola's The Godfather in.
Ik heb dit getekend.
'The Godfather is qua opmaak een rigide, klassieke film.'
Ik schreef allerlei onzin alsof ik een kenner was.
Dit was van ons seminar, toch? -Ja.
Ik heb hier hard aan gewerkt.
THE GODFATHER FRANCIS FORD COPPOLA
Goed.
De spanning.
Dit is waar je het net over had, Lee.
De beschikking over informatie.
Deze informatie is alleen beschikbaar voor kijkers.
Zo wordt er spanning opgebouwd. -Spanning.
INVALSHOEK, SUSPENSE BESCHIKKING OVER INFORMATIE
Ik had dit aan Coppola moeten laten zien, maar ik heb het alleen verteld.
Er is een filmfestival in Lyon.
Elk jaar worden er tijdens dat festival…
…grote namen uit de industrie uitgenodigd om ze eer te bewijzen.
Dat jaar was Coppola de ster.
Hij kreeg een prijs voor zijn carrière en ik moest hem overhandigen.
ik ging het podium op en zei:
'Ik heb als student onder andere jouw films bestudeerd.
'Ik heb een scène uit The Godfather geanalyseerd.' Zoiets.
'Waarom stond die camera daar?' 'Waarom had je daar een nieuw shot?'
'Waarom schakelde hij over op deze scène?'
'Waarom keek de acteur nu net die kant op?'
Ik vroeg me al die dingen af en schetste de scènes uit The Godfather.
Mijn hart klopt er nu nog snel van.
Het maakte echt indruk toen ik hem daar op dat podium ontmoette…
…en daar met hem praatte.
Het was een prachtig en surrealistisch gevoel.
Ik verdeel tot op de dag van vandaag films die ik zie onder in cuts en shots.
En in de shots zoek ik de lichtbronnen…
…de mise-en-scène en alle details terwijl ik aan het kijken ben.
Eerst was ik dol op wat me deden, maar later vond ik het minder geweldig.
Ik vroeg me af…
…of ik talen moest leren om scènes te analyseren?
Ik vond het zo saai. Dat is mij overkomen.
Ik besefte dat ik er moeite mee had om elk deel van een film te analyseren.
Dat is de kracht van een film. Je wordt er onbewust door gegrepen.
Ik vond het leuk om samen films te kijken…
…omdat ik blij was dat mijn vrienden die films ook wilden zien.
Yellow Door was een plek waar we met elkaar praatten en dingen leerden.
Ik bedacht net iets.
In de film steekt de acteur een kaars aan en schermt hem af terwijl hij loopt…
…om te voorkomen dat hij uitgaat.
NOSTALGHIA ANDREJ TARKOVSKI, 1983
Die film zou ik nu nooit kijken, omdat hij saai is.
Ik weet niet waarom ik er zo aan verslaafd was.
Tijdens het kijken besefte ik dat film kunst was…
…en dat ik er mijn leven aan kon wijden.
Ik geloof dat die scène ruim vijf minuten duurde.
Krijg nou wat, is dat nu wat film is? Dat dacht ik toen.
Joon Ho was echt dol op Martin Scorsese.
De originele titel was Raging Bull.
Maar vreemd genoeg werd dat vertaald als De Vuist der Woede.
DE VUIST DER WOEDE
Er was veel mis met de Koreaanse ondertitels.
Maar desondanks waren de boksscène en zo…
…simpelweg overweldigend.
We waren zo opgewonden toen we ernaar keken.
Lee, je had het ook vaak over de montage en het camerawerk.
Ik was net begonnen aan mijn filmstudie.
Ik dacht dat ingewikkelde cuts en camerawerk goede scènes opleverden.
Maar zoals je weet, is die scène heel simpel.
M'n vrouw geneukt?
'M'n vrouw ge-piep-t'?
M'n vrouw geneukt? -Wat?
M'n vrouw geneukt?
Simpel, angstaanjagend en grappig. Je bent triest als de scène over is.
Hoe durf je? Ik ben je broer. Vraag je dat aan mij?
Je ziet Joe Pesci's gezicht en dan nog een paar shots.
En dan draait de camera.
Als De Niro de trap oploopt, is het heel eng.
En als hij eenmaal boven is, zien we enorm geweld.
Angstaanjagend. -Je had nog wat gezegd.
Die scène begint met een kapotte tv. -Ja. De Niro repareert de tv.
Je zei dat de kapotte tv de toon zette voor die hele scène…
…en ik weet nog dat ik dat toen ook besefte.
Zeiden we zulke dingen? -Nee. Jij zei dat.
Ik herinner me niets eens wat er gisteren gebeurd is.
THE MAN WHO PLANTED TREES FRÉDÉRIC BACK
Er was een animatiefilm. The Man Who Planted Trees.
Ik geloof dat ik er triest uitzag.
Hoon-a zei tegen me:
'Jong-tae, als het leven zwaar is en je je overweldigd voelt…
…moet je zo'n soort film kijken. Dat helpt.'
Dat deed me erg goed.
Ik geloof dat dat vrij brutaal van me was.
Ik dacht dat Jong-tae had gezegd dat ik die film moest kijken.
Ik dacht: hij heeft me zo'n mooie film laten ontdekken.
Het is echt een prachtige film. Ik heb hem daarna nog veel vaker gezien.
Ik vind het de allerbeste film.
Ik huil niet. Mijn ogen tranen omdat ze oud zijn.
Twee verschillende herinneringen.
Ja, net als in Rashomon.
De gele deur. -Ja, precies.
Ja.
Iemand regisseert. -We waren bezig.
Ze oefent haar houterige acteerwerk.
Dit zijn de 8mm-films.
Ze hebben de afgelopen 30 jaar in de houten kist gezeten.
Je kunt alles zien.
Camera's waren toen lastig te krijgen. -Ja.
Zeker filmcamera's. De rollen waren te duur.
Precies. -We beefden terwijl we filmden.
Het was beangstigend om 24 frames in één seconde te gebruiken.
Het was vast rond 1992. Ik heb ervoor moeten sparen.
Hij spaarde geld dat hij verdiende in de studieruimte.
Ik geloof dat hij 300.000 won per maand verdiende.
Hij vroeg me of hij van dat geld een behoorlijke camera kon kopen.
En er werd veel elektronica verkocht in Sewoon Plaza en Cheonggyecheon.
Het was toen een dure camera. Een Hitachi 8200 Super VHS.
Ik kocht hem en de volgende dag nam ik hem mee naar Yellow Door.
Ik hield hem zo vast tijdens het seminar.
Hij was reusachtig.
Ik sloeg de pagina's om en streelde de camera tegelijk.
Nerveus.
Het was ons eerste apparaat, dus waren we nerveus.
Ik deed al mijn parttimewerk met de 8200, zoals bruiloften filmen.
Ik deed allerlei filmklussen op verjaardagsfeestjes, bruiloften en zo.
Iedereen staat erop. -We zien er goed uit. Een mooie foto.
Byung-hoon en Seok-woo staan naast elkaar.
Hij zou vanwege mij de industrie hebben verlaten.
Seok-woo heeft medelijden met je.
Waarom?
Omdat hij zo tegen je schreeuwde tijdens het filmen.
Joon Ho verstopte zich achterin.
Ja. -Wat voert hij uit?
Geen idee wanneer hij gemaakt is. -Ik evenmin. Waarom hebben we hem gemaakt?
Gewoon een opwelling? -Maar we zijn allemaal erg netjes gekleed.
Mijn hemel, Hoon-a.
Dat was op dezelfde dag. -Ja.
Buig ik voor iemand?
Het is vast een ritueel. -Ja.
Ik zie daar het puntje van de Hitachi 8200.
Het is de openingsceremonie.
Daar staat het. -Precies.
Inderdaad. -Ik herinner me die varkenskop.
We hadden geen geld voor een varkenskop, dus had ik hem getekend.
Dat was ik. -Ja. Joon Ho heeft hem getekend.
Ik had de agenda op dat grote vel papier geschreven.
Echt? -Dat was dus jouw handschrift.
Dat daar? Dat is niet mijn handschrift.
Ik zie dat daar Gorilla staat.
Gorilla 2.
Was dat Gorilla 2?
Is dat Looking for Paradise? -Ja. Looking for Paradise.
Gorilla 2. Alsof het een serie is. Wat gênant.
Choi Jong-tae heeft deze club opgericht met een paar jongere filmliefhebbers.
Ze wilden aan het eind van het jaar een film vertonen.
Choi Jong-tae, Woo Hyun en Ahn Nae-sang.
Hyun en Nae-sang zijn nu veelgevraagde acteurs.
Ze waren drie vrienden.
Hyun en Nae-Sang kwamen vaak naar Yellow Door.
En we dronken veel.
Ja.
Een voorstelling?
Ik dacht dat het grandioos en chique zou zijn.
Maar het werd georganiseerd in een klein kantoor.
Ik weet nog dat ik daar ging kijken.
Het was een beetje saai. Wat suf. Ik had weinig verwachtingen.
Het boeide me dus niet echt, maar toen…
Zodra Joon Ho's film begon, dacht ik:
wat is dit nu? En ik werd er echt door gegrepen.
REGIE: BONG
Ik wil de film nog eens zien.
SPECIALE DANK: DONG HOON
Wat heb jij bij de animatiefilm gedaan?
Bij Gorilla, bedoel je?
Bewoog je de knuffels? -We deden het om de beurt.
Of bediende je de camera?
Nee, degene die moe was, bediende de camera.
Wie energie had, bewoog het speelgoed. -Jij, toch?
We moesten de ladders op om de aap op te hangen.
Jij deed de gevaarlijke dingen. -Ja.
Je hing hem aan de pijpen.
Ik dacht dat het leuk zou zijn.
In het begin? -Ja.
Twee dagen lang maakten we opnamen in het appartement in Daerim…
…de plek met de pijpen in Barking Dogs Never Bite.
We bewogen de knuffel steeds een beetje voor de film.
Het was erg lastig.
IK WIL BLAUWE LUCHT… EN
HET GROENE BOS ZIEN EN FRISSE LUCHT INADEMEN…
De Hitachi 8200 had veel complexe functies.
Ik kon ermee filmen en de film bewerken.
En ik kon ondertiteling toevoegen.
Niet in het Koreaans, maar in het Engels.
EN ELKE DAG BANANEN ETEN
Ik moest wel een stomme film maken en Engelse ondertitels toevoegen.
Het hoofdpersonage, de gorilla, klom op een steen en poepte.
O ja, dat klopt. -Ja, toch?
Hij poepte boven op de steen.
EH… O, SHIT…
Dat was de stem van Bong. Dat gekreun bij het poepen.
De poep veranderde in een poepworm en viel de gorilla aan.
En daarna…
Het is gênant om te horen.
In zekere zin was het ook een monsterfilm. Er was een vreemd wezen te zien.
We maakten die monsterachtige wormen van witte klei.
Ik vond het te vies om bruine klei te gebruiken.
Te smerig.
De monsters vallen de gorilla aan en ze beginnen te vechten.
Het was een film over een gorilla die een plek zonder monsters zocht.
Een gorilla die in een donkere, smerige kelder woonde…
…daaruit ontsnapte en zijn paradijs zocht.
Vandaar die kinderlijke titel, Looking for Paradise.
Er stond een weelderige boom midden in een veld.
De gorilla begon ervan te dromen dat hij bananen van die boom plukte en opat.
Een gorilla hoort in bomen te klimmen…
…maar deze klom in de grijze buizen op het plafond van de kelder…
…en wilde graag ontsnappen.
Toen de gorilla begon te bewegen en zich inspande om zijn doel te bereiken…
…dacht ik: wat vreemd. zo'n simpel plot, zo'n simpel verhaal.
Maar als je het combineert met cinematografische verbeelding…
…kun je er iets geweldigs van maken.
Misschien kwam het omdat ik er niet aan meegewerkt had.
Ik snapte niet hoe lastig het was om zo'n film te maken.
Ik kon niet zeggen dat ik de film niet geweldig vond.
Alle leden die film studeerden gaven de film goede recensies…
…dus kon ik daar niet tegenin gaan.
Dus zei ik gewoon: 'Goed gedaan.'
Dat was de enige reactie die ik op die film kon geven.
Dat gezegd hebbende, ik was in die tijd verwaand…
…en ik vond de film niet super.
Je noemt dat stop-motion, toch? Ook wel release shooting genoemd.
Ik dacht denk ik gewoon dat als de camera die functie had…
…iedereen wel zoiets kon filmen.
Ik schaamde me zo toen ik de film vertoonde op het eindejaarsfeest.
Ik weet nog dat ik rood werd.
Het was de eerste keer dat ik een verhaal had verzonnen.
En er waren daar vijftien tot twintig mensen.
Ze vormden publiek.
Het was een feestje, dus iedereen zei:
'Laten we kijken, dan kunnen we daarna beginnen met drinken.'
Maar ik was erg nerveus.
Ik weet nog dat ik vuurrood werd.
Toen besloot ik te stoppen met animatiefilms…
…en live-actionfilms te gaan maken.
Ik moest het speelgoed beetje bij beetje verplaatsen…
…dus kreeg ik later een beetje een hekel aan de hoofdpersoon.
Ik dacht: kun je alsjeblieft zelf wat bewegen?
Daarom stapte ik over op acteurs die zelf bewegen…
Ja. -Om die reden.
Maar als je er nu aan terugdenkt, denk je dan niet dat we gestoord waren?
Dat we de hele nacht opbleven om te filmen?
We begonnen rond 20.00 uur. -Was het toen koud of warm?
Ik was zo gefocust. Dat ben ik vergeten.
Nee, het was koud. -Frisjes.
We hadden jassen aan.
Je moeder… -Ja, mijn moeder kwam naar beneden.
Ze kwam 's avonds laat naar beneden en keek ons met medelijden aan.
Ze vroeg of we nog niet klaar waren. -Ja.
Ik was toen al ontslagen uit het leger. -Ja.
Haar volwassen zoon zat in de kelder met een knuffelgorilla midden in de nacht.
Ja. -Ze was vast erg van streek.
Vast erg gefrustreerd.
Ik denk dat de essentiële onderdelen van de films die Bong nu maakt…
…al aanwezig waren in Gorilla.
INCOHERENCE BONG JOON HO
De meeste films van hem hebben scènes in een kelder.
Ga maar naar de kelder om daar je behoefte te doen.
Het toilet in het operationele kantoor is te ver weg.
Dit is hoe de flat gebouwd werd.
BARKING DOG NEVER BITES BONG JOON HO
In 1988, toen er veel appartementen gebouwd werden…
Sinds je uit het leger bent ontslagen en naar de fabriek bent gekomen…
…zijn er een aantal incidenten voorgevallen.
Dit is geen vervalsing of een misdaad.
PARASITE BONG JOON HO
Ik ga volgend jaar naar deze universiteit. -O, je had alles al gepland.
Ik dacht: hij wordt bekend. -Ja.
Dat wist ik, maar niet dat hij zo beroemd zou worden.
Hij zei toen… Hij is erg…
Hij rekent erg snel. Hij verspilt nergens geld aan.
Deze man financierde de eerste korte film van Bong.
White Man.
Je gaf hem drie miljoen won, toch?
Nee. -Hoeveel dan wel?
Ik herinner me het nauwelijks. -Echt niet?
Een bepaald bedrag.
Zo herinner ik het me, maar hij noteerde het.
500.000 won. -Zeker weten?
Jij zei dat het drie miljoen won was. Je hebt gelogen.
Hyun was daar op het eindejaarsfeest en hij bekeek mijn animatiefilm.
Daarom heeft hij een deel van White Man gefinancierd, zogezegd.
Hij gaf me wat geld voor de korte film.
FINANCIERING: WOO HUYN-HUI
'Woo Hyun-hui'? Blijkbaar kende Joon Ho mijn naam niet.
Noemt hij je nu nog zo? Nee, hij weet het.
Dit klinkt misschien een beetje vreemd…
…maar dit was de eerste keer dat ik iemand heb geholpen…
…en ik daar spijt van kreeg.
Niet op dat moment.
Maar een paar jaar later…
…maakte hij Memories of Murder.
MEMORIES OF MURDER
Toen ik na de film naar buiten kwam…
…voelde ik me bedrukt en verbijsterd.
Ik werd overstelpt door diepe emoties.
Ik dacht bij mezelf: ik had alles moeten financieren.
De hele productie.
Waarom was ik zo gierig en financierde ik maar een deel?
Dat dacht ik toen.
Helemaal aan het einde van de film zag je een boom.
De film heette Looking for Paradise.
Nu ik erover nadenk…
…neem ik aan dat iedereen naar iets op zoek is.
Ik heb zulke gedachten.
Aan het eind bereikt de gorilla de boom en gaat hij ervoor staan.
We zien de gorilla van achteren, maar als de camera langzaam uitzoomt…
…blijkt de bananenboom op televisie te zijn.
Ik geloof dat ik ervan moest huilen.
Het zat zo goed in elkaar dat je je in de gorilla kon herkennen.
In die tijd hing ik nog rond op de universiteitscampus.
Ik was werkloos en verdiende geen geld.
Ik wist niet precies wat ik wilde doen of wat ik zou moeten doen.
Maar ik wist wel wat ik niet wilde doen.
Dus in zekere zin…
…was ik zoals de gorilla.
Echt.
Op het vlak van de videocultuur…
…zal het theater dat morgen opengaat een positieve verandering opleveren.
Ik ben erheen gegaan.
Alles ging ineens erg snel bij het honderdjarig bestaan van films.
De allereerste kunstfilmbioscoop in Korea gaat morgen open.
Na Rusland scoorde Tarkovski's Nostalghia waarschijnlijk het best in Korea.
Zo'n 60.000 mensen hebben Het Offer gezien.
Iedereen ging naar dat soort films…
…en kwam met hoofdpijn naar buiten.
Talloze bladen zoals Cine 21 en Kino publiceerden hun eerste nummers.
Ze lazen allemaal Jung Sung-ils artikelen in tijdschriften. Het was een rage.
Uit statistieken bleek dat Jurassic Park een paar jaar terug goed was…
…voor meer dan de jaarlijkse export van Koreaanse auto's…
Ik geloof…
…dat de filmindustrie midden en eind jaren 90 vorm begon te krijgen.
Sommigen werden beroemd.
Sommigen werden hoofdredacteur bij een blad.
Conglomeraten in de filmindustrie…
Ik geloof dat we enthousiast waren toen we zagen wat er allemaal gebeurde.
In de jaren 70 en 80…
…kwamen jongeren zoals ik die dol waren op films samen…
…om te klagen over de industrie.
'Waarom heeft Korea geen filmfestival?'
'Waarom heeft Korea geen filmschool?'
'Waarom financiert Korea geen korte films?'
'Er is vast een paradijs voor films ergens in het buitenland.
Hopelijk kom ik daar ooit.'
Het allereerste filmfestival in Korea…
…het filmfestival van Pusan…
…begon op uitstekende wijze aan de negen dagen.
Op een dag…
…was ik druk bezig met het schrijven van mijn scriptie.
Het was een scriptie over films.
Ik kwam Joon Ho tegen bij Gangnam Station.
'Wat doe je in Gangnam?'
Het was vreemd, omdat we elkaar altijd in Hongdae zagen.
Hij zei dat hij toegelaten wilde worden op een filmacademie.
Hij moest daarvoor een Engelse test doen…
…en was op weg naar Engelse les.
Daar was hij toen mee bezig. Engels leren.
Ik was verrast. Ik was ook jong, dus ik dacht:
o, Joon Ho denkt echt dat zijn toekomst in de filmindustrie ligt.
Voor mij stonden films enkel symbool voor romantiek.
Maar voor hem was het een carrièrepad.
Ik besefte dit pas toen ik erop terugblikte.
Films kijken en erover praten bij Yellow Door…
Dat vond ik genoeg.
Ik wist niet wat de andere leden wilden.
Wat me niet opgevallen was, was dat ze films wilden maken…
…dat ze films wilden draaien.
Er waren meningsverschillen onder de leden.
Er waren verschillen qua curriculum en qua toekomstplannen bij de leden.
En vanwege die verschillen brak er een moment aan…
…waarop we ons daar ongemakkelijk voelden.
Wat het ook is…
…het is hartverscheurend om iets te zien wat over zijn hoogtepunt heen is.
Hoewel Yellow Door niets levends was…
…takelde het af zoals elk levend wezen.
En ik zag dat gebeuren.
Iedereen had andere voorkeuren en smaken.
We waren dan wel één groep…
…maar het was ook zo dat we allemaal andere dromen hadden.
Er was absoluut iets wat ons van elkaar scheidde.
JEAN-LUC GODARD, FRANKRIJK
En dus besloten we om het instituut te sluiten.
Maar daarna…
…voelde ik me alleen.
We droomden samen hartstochtelijk en bereikten ook veel dingen.
Dat was wie wij waren…
…maar razendsnel kwam alles ten einde.
En toen het ten einde kwam…
…verdween het ineens als een vloedgolf.
En toen was er de reis.
We besloten op reis te gaan naar Gangwon-do aan de Japanse Zee.
Degenen die mee wilden, kwamen naar het station van Cheongnyangni.
Het was een fantastische reis.
Ik herinner het me als de dag van gisteren.
Net toen we langs Jeongdongjin kwamen en de zon bijna opkwam…
…begon de trein 'Moonlight Sonata' te spelen.
Het was prachtig.
We hoorden dat de laatste halte eraan kwam.
Terwijl 'Moonlight Sonata' bleef spelen, gleed de trein langs het strand.
Ik denk dat onze tijd bij Yellow Door…
…als een bedrijf in een toneelstuk was.
Het bedrijf moest hoe dan ook ten einde komen…
…zodat het stuk door kon gaan naar het tweede, derde en vierde bedrijf.
Terwijl we de volgende 30 jaar doorgingen met leven…
…begonnen we aan de volgende bedrijven…
…leerden we wat we in het eerste bedrijf nog niet wisten…
…en gebruikten we de opgedane kennis.
Zo gingen we vooruit.
Dat gold ook voor mijn leven.
Ken je dat gevoel…
…dat je iemand hebt ontmoet die je gelukkig maakt. Alles is super.
Je loopt hand in hand, maar dat kan niet eeuwig duren.
Je moet die hand ooit loslaten, maar dat is erg ongemakkelijk.
Zo voelde ik me.
Ik persoonlijk…
…vond het beter dat onschuldige mensen bijeenkwamen en weer uit elkaar gingen.
Als we bij elkaar waren gebleven voor financieel gewin of met een doel…
…hadden we nieuwe formats bedacht om iets nieuws na te streven.
Ik ben kort daarna gestopt met films kijken.
De films die ik bij Yellow Door zag…
…waren heel anders dan de films die ik daarna zag.
Ik vroeg me zelfs af of ik die films wel echt leuk vond.
Vreemd genoeg leken de films…
…meer te betekenen dan je in eerste instantie dacht.
Toen ik terugkeerde naar de realiteit en kaartjes kocht voor de bioscoop…
…had ik er een ander gevoel bij.
Ik was toen heel verdrietig dat we uit elkaar waren gegaan.
Ik heb lang die goede oude tijd gemist…
…maar nu is het een goede herinnering aan lang vervlogen tijden voor me.
Toen ik 40 en later 50 werd, was ik erg terneergeslagen.
Ja.
Omdat die tijden ineens verdwenen waren.
Film was lange tijd mijn droom.
Sinds die periode, en zelfs nu nog.
Ik denk dat je droom najagen zinvol is.
Ook al leidt het tot een banaan op tv.
Wanneer je zo aan introspectie doet, word je je wellicht van dingen bewust.
Wie nog niet aan zijn reis is begonnen, zit nog in de kelder…
…en denkt dat er bananen zijn.
Dus in zekere zin zijn er momenten…
…waarop ik die boom denk te zien.
KIM MIN-HYANG
Ik weet niet hoeveel tijd me nog rest…
…maar ik heb het gevoel dat ik die boom nu kan gaan aanraken.
Ik denk dat ik dat nu kan.
Dit is gênant, maar toen ik begon te schilderen…
…schilderde ik dingen die leken…
…op de laatste scène van Searching for Paradise…
…zonder dat te beseffen.
Ik beeldde een jong meisje af dat op zoek was naar iets.
Ik dacht niet aan Yellow Door toen ik het schilderde.
Maar als ik erover nadenk…
…heb ik vast mijn verlangen afgebeeld om naar iets nieuws op zoek te gaan.
Het feit dat we 30 jaar geleden iets unieks hebben opgebouwd…
…en dat we gedurende een korte tijd…
…gewoon rondhingen zonder enige zorgen over de toekomst…
Het voelt als een puzzelstukje.
Alles wat ik tot nu besproken heb…
…zijn verhalen van zo'n 30 jaar geleden.
Maar ik kan niet geloven dat er 30 jaar verstreken is.
We waren dolenthousiast in 1992 en 1993.
Maar we hebben er vast allemaal andere herinneringen aan.
Sommigen waren daar maar kort. Anderen bleven lang.
En je had Jong-tae, die zich midden in de storm bevond.
We hebben allemaal vast andere herinneringen.
Als ik erop terugblik…
…denk ik niet…
…dat ik ooit nog zo dol op films ben geweest als toen.
Het zijn momenten die het begin van mijn leven vormden…
…en die wil ik me herinneren.
En hoewel ik er nu weg ben…
…die plek wees me de weg die ik daarna besloot te volgen.
Het begin van mijn leven.
Yellow Door.
Zou het goed gaan als we het over zouden doen?
CHEONGGYE PLAZA
HONGIK UNIVERSITY STATION
YELLOW DOOR, EERSTE EDITIE, LENTE 1993
'Over filminstituut Yellow Door.
We vormen een groep mensen die samenkomen om films te bestuderen.
We denken dat dat iets is wat je niet alleen kunt doen.'
'Hoe meer info en materiaal we delen, hoe meer we ons ontwikkelen.
Nu zijn we met ruim 30 mensen.'
'We hebben nog een lange weg te gaan, maar we noemen ons een filminstituut.
Afhankelijk van waar je keus op valt…
…heb je secties voor recensenten, regisseurs en schrijvers.'
'Die afdelingen voeren elk hun eigen activiteiten uit.
'Het filminstituut bestaat uit allerlei soorten mensen…
…van mensen die net kennis hebben gemaakt met films…
…tot afgestudeerden en doctoraatstudenten.'
'Maar we hebben één ding gemeen.
We willen in ons leven iets met films gaan doen.'
'De programma's van het instituut voorzien in de behoeften…
…van de studenten op hun specifieke niveau.
Dit lijkt ons een goede plek voor degenen die hun studie willen beginnen…
…met een theoretische benadering.'
'Natuurlijk biedt elke afdeling eveneens…
…een trainingsprogramma voor creatieve projecten.'
'Het filminstituut Yellow…
…zoekt jonge, enthousiaste en getalenteerde filmstudenten.
Klop op de gele deur van het instituut en open de zware deur…
…die naar je leven in de filmwereld en de Koreaanse filmindustrie leidt.'
Wauw.
Dat was grandioos.
Grandioos.
Goed geschreven.
Wauw, dit is cool.
KIM DAE-YUP IS NU BINNENHUISARCHITECT.
KIM MIN-HYANG SCHRIJFT IN HET GEHEIM, TEKENT EN MAAKT FOTO'S.
KIM SEOK-WOO HOUDT VAN BERGEN EN KANOËN EN HEEFT EEN ECOLOGISCH BEDRIJF.
KIM YOON-A GEEFT LES OP DE UNIVERSITEIT OVER FILMS EN VERHALEN VERTELLEN.
KIM HYUNG-OAK WERKT ALS FILMMAKER.
BAN SE-BUM GEEFT PSYCHOLOGIELESSEN OP DE UNIVERSITEIT…
…EN MAAKT FOTO'S IN ZIJN VRIJE TIJD.
BONG JOON HO HEEFT NET ZIJN ACHTSTE SPEELFILM OPGENOMEN.
LEE DONG-HOON HEEFT EEN BEDRIJF DAT SCHAAKLESSEN GEEFT.
LEE BYUNG-HOON HEEFT EEN BEDRIJF DAT MEDISCHE APPARATEN LEVERT IN DE VS.
LIM HOON-A WERKT ALS SPRAAKTHERAPEUT VOOR KINDEREN EN JONGEREN.
CHANG EUN-SIM GEEFT WISKUNDELES AAN STUDENTEN.
CHOI JONG-TAE HEEFT VIJF SPEELFILMS UITGEBRACHT EN WERKT AAN ZIJN VIERDE BOEK.
KIM HYE-JA, KIM HONG-JOON AHN NAE-SANG, WOO HYUN, JU SUNG-CHUL
Ondertiteld door: Robby van den Hoek