Downloaded from YTS.MX
NETFLIX ORİJİNAL BELGESELİ
Official YIFY movies site: YTS.MX
GÜNEY-ORTA LOS ANGELES, KALİFORNİYA
1980 SONLARI
Altıncı sınıfın yazıydı.
Havuzdaydım. Yüzme bilmiyordum ama hava sıcaktı.
Yüzmeyi öğrenmeye çalışıyordum.
Oradaki çocuklar bana baktı ve "90. caddede oturuyoruz." dediler.
Söyledikleriyle ilgilenmedim, hiçbir şey düşünmüyordum.
Duvara tutunarak yürümeye çalışıyordum.
Sanırım "Bu kızı kullanabiliriz." dediler.
Biri geri gelip su sıçratmaya başladı.
Biri arkadan yaklaştı ve başımı suya soktu.
Onu tırmalıyordum ve itiyordum
ama sudan çıkmama izin vermiyordu.
Sonra birdenbire küçük bir çocuğun çığlığını duydum.
Kulaklarıma su dolmuştu ama çığlıkları duyabiliyordum.
Boğazımdaki baskının kalktığını hissettim ve o beni sudan çekip çıkardı.
Üstünde hâlâ kıyafetleri vardı. Etek giymişti.
Ne yaptıklarını gördüğünde çantalarını atıvermişti.
Çitten atlamış.
Benim bulunduğum havuza girmiş.
"Onu yalnız bırakın!" Çocuklardan birinin dudağı patlamıştı.
Beni sudan çıkardı ve dedi ki,
"Kızım, buradan geçtiğim ve olanları gördüğüm için şanslısın.".
Kardeşi de yanındaydı, kardeşine havlu getirttirdi.
Havluyu bana verdi. Havluya ihtiyacı vardı ama "Yok, ben kururum." dedi.
Salıncaklara gittik ve nefesimi toparlayayım diye oturduk.
"Biliyor musun? Daha küçüksün. Sana bakacak biri lazım.
Yaklaşık aynı yaştayız. Seni bir kaç kez buralarda gördüm
Yarın ne yapıyorsun?" dedi.
"Dışarı çıkacağım ama havuza gelmem."
"Korkma, yanında olacağım." dedi.
Latasha'nın annesi 1985'te vefat etti.
Bir kulüpte üst vücudundan vuruldu.
Büyükannemçocukların sisteme girmesine razı olamadı.
Büyükannemin asıl amacı çocukları büyütmek oldu
ve bunu gerçekleştirdi.
Onları yetiştirmek için sorumluluk aldı ve yapması gerekenleri yaptı,
özellikle Christina, Vester ve Latasha için.
Ben tek çocuktum.
Annem Orange County'de oturuyordu, onlar buradaydı.
Daha çok eğlendikleri için onlarla takılmak istedim.
Christina, Vester ve Latasha benim hayatımdı,
kardeşlerimdi, onlardan başka kimsem yoktu.
Bir de o, bu kadar.
Latasha daha sorumluluk sahibiydi.
Christina'nın saçını yapardı. Trell'i parka ya da markete götürürdü,
elini taşın altına koydu ve büyükanneme kardeşleri konusunda
yardımcı oldu.
Çok erken kalkmak zorundaydık.
Ta Westchester'e giden Manchester otobüsünü yakalamak için
belli bir saatte çıkmak zorundaydık.
Okuldan sonra
otobüsler dolu olurdu, herkes otobüsün arkasında kaba saba konuşurdu
ve bu şekilde yol hemen biterdi.
Figueroa'da iner,
orada, Tam's Burger'da dururduk.
Büyükannem bize günlük iki ya da üç dolar verirdi.
O iki, üç doları okuldan sonraya kadar harcamamaya çalışırdık.
O zamanlar her masada duran parayla çalıştırabileceğiniz
küçük müzik kutuları vardı.
En sevdiğimiz şarkı "Stand By Me"ydi.
Stand By Me
Şarkı orada var, değil mi?
Her gün 25 sentimizi o şarkıya saklardık.
O bizim şarkımızdı ve patates kızartması yerdik.
Figueroa Caddesi boyunca eve kadar yürürdük. Her gün.
Hayır, korkmayacağım
Benimle kaldığın...
Benimle kaldığın sürece...
Avukat olmak istiyordu, bu yüzden iyi notlar almayı hedefliyordu.
Hedefine ulaşınca büyükanneme olabildiğince yardım etmek istiyordu.
Hep A alırdı.
A'ları sıralardı.
"Annesi altı yıl önce öldü, aklı nerede?"
diye düşünürsün.
Elbette annesinden bahsederdi.
Sanırım kendini meşgul tutarak, okula yoğunlaşarak
annesini bir çok şekilde aklından çıkarmıştı.
Biraz daha çok uğraştı.
Kendinden beklendiği gibi kötü olmak istemedi.
Annesi hakkında konuşurdu. Annesini özlerdi.
Annesini çok özlerdi.
Bana bir keresinde "Biliyor musun? Annemin beni almaya gelip
bana sımsıkı sarıldığını hatırlıyorum. Onun hakkında en çok bunu hatırlıyorum.
Bana sarılışını ve kokusunu." demişti.
Latasha her zaman derdi ki;
"Büyüdüğümüz zaman plan şu.
Hâlâ avukat olabiliriz. Bu bizim günlük işimiz olur,
ve iş yeri sahibi olabiliriz.
Çünkü gittiğimiz her dükkânda ya bizi takip ediyorlar
ya pis pis bakıyorlar, ya da saygısızlık yapıyorlar.
Kendine ait bir şeyler istemiyor musun?
Bize programlar gerek. Dışarıdaki çocukların yapacak bir şeyi,
gidecek bir yeri olacak programlar. Turnuvalar düzenleyebiliriz
ve basketbolu katabiliriz." derdi çünkü basketbola bayılırdı.
Bazen parka giderdim ve onu oynarken seyrederdim,
sahadaki tek kız o olurdu.
Hoover çetesindekilerle ve büyük belalılarla basketbol oynardı
ve bazen bizden küçüklerle oyunlar oynardık,
sadece eğlenirdik.
Birçok küçük çocuk onu mahallenin ablası olarak görürdü.
Bedenimin kırılgan olduğunu Kilden yapıldığını biliyorum
Ama gitmek zorundaysam Ruhumun ölümsüzlüğü için dua ediyorum
Ve anne beni unutma
Sanırım cumartesiydi.
Büyükannem, Trell'den portakal suyu almasını istedi.
Gitmek istemedi çünkü yeni uyanmıştı.
Ben uyanıktım, Tasha'yla sinemaya gitmeye hazırdım
ama Tasha çoktan gitmişti.
Büyükannem portakal suyu almamı istedi.
"Portakal suyu almak istemiyorum. Trell'den ya da Nookie'den iste." dedim.
Ama keşke ben gitseydim.
Sanırım Latasha sabah saatlerinde ölmüştü
çünkü kahvaltı zamanıydı
fakat dedektifler büyükannemin evine ancak öğlen geldi.
Geldiklerini hatırlıyorum. Giyiniktim. Christina evdeydi.
Trell parktaydı.
Bu yüzden büyükannem bana Trell'i getirmemi söyledi.
Spor salonunda basketbol oynuyordu. Ona doğru yürüdüğümü hatırlıyorum.
İçimden "Onu öldürdüler." diyordum.
Onu çekiştirerek "Hadi gidelim, bir şey oldu." dediğimi hatırlıyorum.
İkimiz de eve koştuk.
Ortalık karışmıştı.
Siyahi bir genç kızın 1.79 dolarlık portakal suyu yüzünden vurulduğu
söylentileri yayıldı.
Herkes dağıldı.
Herkes.
Bu dükkâna girdim. Çok sıcak bir gündü.
İçecek bir şeyler aldım. Çantamı yana koydum.
"Beni vuramazsınız. Bunu almaya geldim ve gidiyorum." dedim.
Kadın bana baktı ve "O küçük kıza neler olduğunu mu duydun?" dedi.
Ben de "Evet." dedim.
Arkadaşımın öldüğünü henüz bilmiyordum.
Fakat ailem biliyordu.
Onun olduğunu bilmiyordum
çünkü onu muhtemelen bir gün önce
görmüştüm.
Sinemaya gidecekleri için heyecanlıydı.
Parka gittim.
Trell'i gördüm, ağlıyordu.
Yüzünden yaşlar süzülüyordu, Latasha'nın ceketini giymişti.
Bir mum tutuyordu, düşündüm ki...
"Gangster ceketini giymesine izin vermez ki. Ne oluyor?"
Bana baktı, kafasını kaldırdı,
ama çok canı yanıyordu, devam etti. Ben de ona aldırmadım.
"Onu rahatsız etmeyeceğim. Eve gideceğim."
Eve gittim, küçük dünyama. Babam geldi.
"Portakal suyu yüzünden vurulan genç kadını duyduğunu biliyorum." dedi.
"Şu anda bütün haberlere çıktı.
Artık senden saklayamam.
Çünkü bu çığırından çıkacak bir olay
ve ne olursa olsun
kontrolden çıkacak." dedi.
Babam konuşurken televizyona çıktı.
Üzgünüm.
Ve gördüm.
Onu görene kadar...
...dehşet nedir bilmezdim.
Ve o videoyu oynatıp durdular.
Tekrar...
Ama tekrar...
Sadece kendi kendime düşünebiliyordum.
Bir kaç ay önce bir olay olmuştu.
Annemle o dükkâna girmiştik.
Annem bir kaç şekerin parasını ödemişti,
ve dedi ki "Ben çıkıyorum
senin içeri girip kardeşine şeker alman lazım" dedi.
Ve ben içeri girdim.
Poşetim vardı. Fiş poşetteydi.
Şekeri aldım, başım öne eğilmişti
çünkü para sayıyordum.
Dükkânda bir fahişe vardı.
"Dur, bekle annesi dışarıda,
annesini getireceğim." diye bağırdı.
Yukarı baktım ve kadın horozu indirdi
ve ben tam namluya bakıyordum.
Annem dükkâna koşturdu
ve "O bunların parasını ödedi, bu da fişi.
Bu da bu şekerin parası." dedi.
"Tybie, hadi gidelim.
Arkadaşlarına söyle, buraya gelmesinler çünkü bu kadın birilerini öldürecek."
Bu, alışık olduğumuz bir şeydi.
Alışıyorsun.
İnsanların fark etmediği şey
o kadının mahalledeki bir çocuğa
ilk kez silah çekmediğiydi.
Tasha'ya bir kaç gün sonra
annemin o dükkâna bir daha gitme dediğini söyledim.
"Yine silahını çekti."
Tasha, "Her zaman silahını gösterir ama hiçbir zaman...
Hiçbir zaman tetiği çekmez.
Takma, bizi korkutmak için yapıyor." dedi. O yüzden bir daha düşünmedim.
Ama televizyonda gördüklerimi görünce
kendimi kötü hissettim çünkü ona söylemiştim.
Neden beni dinlemedi?
İçimde kötü bir his vardı. Sanki o kadın bir şeyler yapacakmış gibi.
Sadece bunun ne olduğunu bilmiyorum.
O dükkâna her gittiğimizde ya ben, ya o,
ya Shinese
ya da mahalledeki herhangi bir çocuk,
oraya her gittiğimizde "Tamam. hazırlıklı ol.
Bir şeyle sana vurulacak."
Böyle oluyordu.
"Bize maymun diyecekler ya da bizi dükkânda takip edecekler
ya da bizi yok yere dışarı atacaklar."
Ama onu gördüm ve kendimi kaybettim.
Uzun bir süre kendimi kapattım.
Bazen düşünüyorum,
"Ben bu yaşıma nasıl kadar geldim de o gelemedi.".
Şimdiye kadar kesin evlenirdi.
Erkekleri severdi.
Şimdiye kadar iki ya da üç çocuğu olurdu.
Ve onları hep desteklerdi
Özellikle de kızı olsaydı.
Harika bir anne olurdu.
Burada olsaydı
büyük ihtimalle avukat olurdum. Aslında hayır. Şu an avukat olurdum.
Bir iş yeri açardık.
Bu mahalledeki çocuklar için aktiviteler yapardık.
Bir yere gidip bir şeyler yapmaları için.
"Latasha'nın Kalkanı.
Çok güvenilir, emin ve dürüstüm.
Öz güvenli olmamı seviyorum.
Çok yetenekliyim ve aklıma bir şeyi koyarsam
başarabileceğimi biliyorum.
Gerçekten yardıma ihtiyacı olan insanlara elimdekini vererek
onları önemsediğimi gösteririm.
Aynı zamanda bütün yetişkinlere, yaşıtlarıma ve benden küçüklere
saygı duyarak önemsediğimi gösteririm. Önemsediğimi biliyorum.
Hayatta en çok istediğim şey avukat olma hayalimi gerçekleştirmek
ve liseden mezun olmak..."
Liseden tam puana yakın not ortalamasıyla
üniversiteye gitmek için mezun olmak.
Benim için en önemli şey ailemin bir kalkanla her zaman korunması.
Böylece...
Böylece onlara...
...tehlikeli, merhametsiz ve umursamayan insanlar zarar veremeyecek.
Bir dilek hakkım olsaydı annemi geri döndürmek isterdim.
Arkadaşlarımın beni tanımlayacağı üç kelime
muhtemelen önemseyen, paylaşımcı ve herkese karşı kibar olurdu.
Latasha Harlins, 6 Şubat 1991.
Bu şiir hakkında ne düşünüyorsun Shinese?
Bu şiir hakkında ne mi düşünüyorum? Bu o.
Az önce söylediğim her şey.
Az önce anlattığım...
...her şeyin...
...bir açıklaması.
Onun kim olduğunun.
Şiir tam olarak bu. Açıklama.
Ve bu şiiri o kadar uzun zamandır
okumamıştım ki hatta unutmuştum.
Gerçekti, buradaydı.
Bunu yazdığını tamamen unutmuştum.
İnsanlar bunu bilmiyor.
Sadece 1.79 dolara eden küçük siyahi bir kız
olduğunu biliyorlar.
Bir birey olarak nasıl biri olduğunu bilmiyorlar.
Bilmiyorlar.
Bazı sohbetlerimizi her zaman hatırlayacağım.
Bazılarını unutacağım ama unutmamak için elimden geleni yapıyorum.
Hep unutmaya çalıştım çünkü en yakın arkadaşımdan
bu kadar erken ayrılmak çok acı vericiydi.
Çok sıcakkanlı bir insandı.
O zamanlar olduğu kişi için hâlâ onu çok takdir ediyorum.
Renginin farkındaydı
ve kabul etti.
"Biz kraliçeyiz."
"Ben kraliçe değilim. Başımda taç yok."
"Hayır, aptal. Biz kraliçeyiz.
Kraliçe gibi davranılmamızın tek yolu
kendimizi kraliçe gibi göstermek.
Aklıma koyup yapmayacağım hiçbir şey yok.
Annem böyle derdi, bu yüzden buna inanıyorum." derdi.
Motivasyon kaynağı buydu.
Devam etmesini sağlardı.
Çok güçlüsün.
Bu güç nereden geliyor?
Ve yeniden, biz çocuğuz. Çocuğuz.
16 Mart 1991'de 15 yaşındaki Latasha Harlins
Soon Ja Du tarafından Empire İçki Dükkânı'nda öldürüldü.
Du, Latasha'yı haksız yere portakal suyu çalmakla suçlayarak
başının arkasından vurdu.
Latasha avucunda portakal suyu için duran iki dolarla öldü.
Du kasıtlı adam öldürme suçundan suçlu bulundu.
Yargıç Karlin, Du'ya şartlı tahliye, 400 saat kamu hizmeti,
500 dolar para cezası verdi. Du hapse girmedi.
Latasha'nın ölümü 1992 LA isyanlarının en önemli sebeplerindendi.
Latasha'nın teyzesi Denise Harlins
adalet ve yeğeninin unutulmaması için yorulmadan savaştı.
Latasha'nın ölümünden hemen sonra
Denise, Latasha Harlins Adalet Komitesi'ni kurdu.
Denise Harlins 2 Nisan 1963- 25 Aralık 2018
Latasha'nın kuzeni Shinese ve en yakın çocukluk arkadaşı Ty,
Latasha'nın anısına Güney-Orta Los Angeles'da
toplumun gençleri için
kendi derneğini kurma planı yapıyor.
SHINESE, TY VE TASHA İÇİN
Alt yazı çevirmeni: Özgür Gencer