Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Şu anda çekiyorum.
Kapamak istersem yeniden tuşa basmalıyım.
Yeniden çalışacaktır.
-Evet. -Tamam.
Engellilerin insan gibi tasvir edildiğini görmek ister misin?
Anlayamadım?
Jim LeBrecht, Kaliforniya'daki
Berkeley Repertuvar Tiyatrosu'nda ses tasarımcısı.
İşiyle ilgisi olmayan bir engelle doğmuş.
Ama işinin olması, bağımsız, üretken bir hayat sürmesini
mümkün kılıyor.
Tom? Hoş.
Mesele onun durumu.
Spina bifida ile doğmuşum.
Birkaç saatten fazla yaşayacağımı düşünmemişler.
Anlaşılan farklı planlarım varmış.
Birinci sınıfın ortalarında
deneme kapsamında, devlet okuluna gitmeme izin verildi.
Yürüyor mu, göreceklerdi.
O dönemde
benim gibi çocukların çoğu hastanelere gönderilirdi.
Babam bana şöyle derdi,
"Gerçekten dışa dönük biri olmalısın Jimmy.
Gidip insanlara kendini tanıtmalısın
çünkü onlar sana gelmeyecek."
Ablam Lindsay izci kızdı
ama beni izcilere almadılar.
Engeller her yerdeydi.
Müziği severdim. Hayatı severdim.
Dünyanın parçası olmak istiyordum
ama içinde benim gibi kimse yoktu.
Derken birilerinden bir yaz kampını duydum.
Hippilerin işlettiği, "engellilere özel" bir yaz kampıydı.
Biri dedi ki
"Muhtemelen danışmanlarınla ot içeceksin."
"Yazdırın beni!" dedim.
İşin çılgıncası, bu kamp dünyayı değiştirdi
ama kimse hikâyesini bilmiyor.
NETFLIX ORİJİNAL BELGESELİ
Kamp Jened'e ilk gidişimi hatırlıyorum.
Manhattan'dan Catskills'e otobüsle gittik.
Üç saatlik bir yoldu.
Güzel, dağlık bir bölgeye gelirdiniz
ve sıcak toprağın, çamların kokusunu alabilir,
kuşları falan duyabilirdiniz.
Sonra bir otoparka girdik
ve otobüsün etrafına insanlar doluştu.
Bir sürü hippi vardı ve bazıları tuhaf görünüyordu.
Vay be, diyordunuz.
"Kimin kampçı kimin danışman olduğu belli değil."
Mobile, Alabama'da büyüdüm.
DANIŞMAN
"Yaz işleri. Kamplar. New York." diye bir ilan vardı.
Engelli kimseyi tanımıyordum.
Çocuklar konusunda biraz endişeliydim.
Engellilerle hiç deneyimim yoktu.
DANIŞMAN
Tanıdığım engellilerin sayısı sumo güreşçileriyle aynıydı.
Otobüsün önündeydim
ve o kadar engelli kişiyi bir arada görmeye hazır değildim.
Donup kaldım. Korkudan felç oldum.
Derken biri arkamdan ittirdi çünkü yollarını kesiyordum
ve o ileri ivme beni yaz sonuna kadar taşıdı.
Woodstock'ın olduğu dönemdi.
Ninemlerde transistörlü radyodan dinlediğimi
ve "Keşke gidebilseydim." dediğimi hatırlıyorum.
Sonra Jened'e gittiğimde, işte oradaydım!
Woodstock'taydım.
KAMPÇI, 18 YAŞINDAYKEN
Müzik ve insanlar...
O insanlar çılgındı.
İyi anlamda.
Kamp Jened'e gelin ve kendinizi bulun.
Çok sıra dışıydı.
KAMPÇI, 18 YAŞINDAYKEN
Ama orası ütopyaydı.
Oradayken
dış dünya yoktu.
15 YAŞINDAYKEN
Bir şeyleri çekmek isterseniz söyleyin.
Bunu yapabilirsiniz.
Pekâlâ. Burası yetişkinlerin bölümü.
-Şu sarı bina ne? -Söyledim ya. Orası...
Yetişkin bölümü.
-Orası yetişkin kampı. -Evet.
Şahane danışmanlarımızdan biri.
-Merhaba de. -Selam, nasılsınız?
Tamam.
Kızlar 1,
gülüp eğlenmek için ideal bir yer.
Kampçılarımızdan biri. Valerie Vivona.
Jimmy!
Bu gerekli mi? Yani bu önemli mi?
Aman Tanrım.
Müdürümüz mü o?
Evet, Larry Allison.
Sanırım müdürmüşsünüz?
Evet, kampın müdürüyüm ve...
KAMP MÜDÜRÜ
Ben...
Havuzun orada çocukların yüzüşünü izliyordum.
Birkaç çukur kazmaya karar verdim çünkü çocuklar biraz sakar,
takılıp düşerlerse komik olur dedim.
Biz sakatlara bir ders ver.
Aynen.
LARRY ALLISON'IN SESİ
Jened farklı şeyler yapmak için bir fırsattı.
Kamp, 1950'lerde ilk açıldığında
geleneksel bir kamp programı vardı.
1960 ve 1970'lerde evrildi.
Ergenlerin klişeler ve etiketler olmadan ergen olabileceği
bir ortam sağlamak için
elimizden geleni yaptık.
Bu, çağın, sosyal deneylerin bir ürünüydü.
Sorunun engelli insanlarda olmadığını anladık.
Sorun engelli olmayan insanlardaydı.
Sorunu olan bizdik.
Değişmemiz önemliydi.
Kamp Jened'i seviyorum deme fırsatı.
Larry Olson'ı da seviyorum.
Olson mı?
Allison.
Sağ ol Sophie.
Çemberde sırayla gidelim.
Adın ne?
Ben Ellie Abrashkin.
-Nerelisin? -Brooklyn, New York.
Brooklyn.
Merhaba, ben Jean Malafronte.
Bana otobüs çarptı.
Tebrikler.
Engelim tam olarak ne, bilmiyorum.
-Evet. -Hepsi bu.
Adım Carl
ve bu bir gün televizyonda yayınlanırsa
telefon numaram, alan koduyla birlikte 212-YU8-0367
ve konuşmak isteyen herkes beni arayabilir.
Körüm ve işitme engelliyim.
Kuvözde fazla oksijen almışım
ve işitme yetim de
taksiden düşünce kafatasımı çatlattığım için.
Bunu duyan birileri beni ararsa sevinirim.
Burada kalıyorum.
-Steve, danışmanlardan. -Fotoğrafını çekmek ister misin?
Gülümse Steve.
DANIŞMAN, 20 YAŞINDAYKEN
Kameralara çarpmayalım.
Hadi şu tarafa gidelim.
Memnun oldum Steve Hofmann.
Vay canına.
Teşekkürler.
Beni şımartma.
İçeriyi görmemiz için ışık yok mu?
Bilmem.
Ranza darmadağınık.
Ama öyle seviyoruz.
Evet!
Tommy.
Evet!
Bu, Tommy Curran.
Selam Tommy.
-Üstteki yataklar kullanılmıyor, değil mi? -Evet!
-Ne? -Üst yataklar?
-Danışmanlar kullanıyor. -Danışmanlar.
-Selam JJ. -Neler oluyor?
Danışmanların her zamanki hâli.
Ranzadaki ilk gecemde gergindim.
Yeni ameliyat olmuştum.
O ana dek altıma bez bağlıyordum çünkü idrar kesemi kontrol edemiyordum.
15 yaşında olup bez kullandığınızı saklamaya çalışmanın
nasıl olduğunu tahmin edebilirsiniz.
Öğrenilmesi riskinin baskısı hep vardı.
İdrar yolu enfeksiyonu geçirmiştim ve torbayla dolaşıyordum.
Çok iyi gitmiyordu.
Onu taşımakta zorlanıyordum, sızdırıyordu vesaire.
Ama kampta herkesin vücuduna bir şeyler oluyordu.
Büyütülecek bir şey değildi.
O yüzden...
Tamam, ilk misafirim, adın ne?
Ben Michael Tannenbaum.
Kaç yaşındasın?
Yeni 18 oldum.
Kamp Jened'in sence en dikkat çekici yanı ne?
Çalışanlar.
Harika olmaları. Kampçıları anlayabilmeleri.
-Yalan mı söylüyorsun? -Hayır.
Başka kamplara da gittim
ve hiçbirinde kampçılara böyle...
Danışmanların kampçılara davranışı böyle değil.
Bakıcı gibi değiller.
-İyi bir cevaptı. -Teşekkürler John.
Yüzde yüz kesin değil
ama yeni gezi önümüzdeki perşembe günü olduğundan...
DANIŞMAN, 23 YAŞINDAYKEN
...aşçıya çarşamba günü için izin vereceğim,
yani çarşamba biz yemek yapacağız.
Önerisi olan?
Parmesanlı dana yapabilir miyiz diye baktım
ama dana çok pahalı.
Chow mein'e ne dersiniz?
-Pastırma daha da pahalı. -Parmesanlı tavuk.
Lazanyaya ne dersiniz?
Süper!
Sessizlik!
Kaç kişi... Ellerinizi kaldırın.
Kaç kişi lazanya istiyor?
Ne zaman nişasta yemekten kurtulacağız?
Nişastalı şeyler yemek istemiyoruz,
neden lazanya yiyelim?
Kaç kişi lazanya istemiyor?
-Lazanya kazandı! -Lazanya kazanmadı.
Pekâlâ.
Döndüğünde... Mark.
Gruplarınıza döndüğünüzde şeye de karar verecek...
Ne istediğinize dair öneriler alın ve tekrar toplandığımızda
ne yiyeceğimize karar veririz.
Tamam mı? Aşçı çarşamba izinliyse.
Herkesi karara dâhil etmek benim için önemliydi
çünkü çocukluğumda
örnek alabileceğim engelli hiç kimse olmamıştı.
İnsanlar böylece ortama dâhil olduklarını hissediyorlardı.
-Çok iyi fikir. -Evet!
Evdeki gündelik hayatımdan
çok daha özgür ve açıktı.
Brooklyn, New York'ta büyüdüm. Doğu Flatbush diye bir mahallede.
O mahallede büyürken farklı hissetmedim.
Çocuk felci geçirdim.
Artık yürüyemiyordum falan
ama çok çocuk vardı.
Dışarıda oynardık. Beyzbol oynayıp ip atlardık.
Harika bir mahalleydi.
Bir gün bir grup arkadaşımla şekerciye gidiyordum.
Tekerlekli sandalyemi arkadaş itiyordu.
Köşeyi döndük
ve büyük çocuklar yanımıza geldi. Bir oğlan, "Hasta mısın?" dedi.
Gerçekten hazırlıksız yakalanmıştım.
Ezilip büzülüp "Hayır, hasta değilim." dediğimi hatırlıyorum.
Bir de
ağlamak istediğimi.
Yetişkin olarak da bu hisse çok kapılırım.
Soru yüzünden şok geçirmekle
belki öfkelenmek arasındayım
ama kendimi tutmaya da mecburum.
Bir tür uyanma anıydı.
İnsanların beni Judy olarak değil,
hasta biri olarak gördüğünü anladım.
Beş yaşındayken
annem beni mahalledeki okula yazdırdı
ama müdür yürüyemeyediğim için oraya gidemeyeceğimi söyledi.
Yangında risk olabilirmişim.
Sonuçta annem bana öğretmenlik etti.
Elbette mahalledeki tüm arkadaşlarım okula gidiyordu
ama ben evdeydim.
Derken bir gün, sekiz dokuz yaşlarındayken
annem PS 219'un özel eğitim sınıfında
yer açıldığına dair bir telefon aldı.
Engelli çocuklara ayrılan sınıflar bodrumdaydı.
Diğer sınıflar üst kattaydı.
Engelli olmayanlara "üst kat çocukları" derdik.
Cuma günü törene gitmemize yardım etmek için birkaçı aşağı inerdi.
Gelmelerine izin vardı.
Sınıfta bizimle buluşup tekerlekli sandalyeleri iterlerdi.
O sınıflarda tanıştığım insanlardan bazıları
sonradan hep birlikte Kamp Jened'e gitti.
Neil Jacobson, Stevie Hofmann ve Nancy Rosenblum.
Öğle yemeklerinde birlikte otururduk
ve insanların sandviçlerini tutacağa koymasına yardım ederdim.
Birbirimize saygı duyardık
ve söylediklerimizin önemli olduğuna inanırdık.
Bazı açılardan o yaştayken bile
kenara itildiğimizi biliyorduk.
Kimseyi kenara itmek istemiyorduk.
Herkesin söyleyeceklerini duymak istiyorduk.
Dinlemeye gönüllüydük.
-Kulağa daha çok... -Evet, vay canına.
-Hep konuşuyorsun. -Hep konuşuyorsun.
Çünkü iyi bir konuşmacı.
Jean ve ben beni sıkıcı bulurduk.
Bence de öylesin.
Jack?
Bence ranzada harikasın.
Kötü şeyler olduğunda bir köşeye çekilip gülüyorsun
ve kimse sen oradayken bunalıma giremez.
Sessizleştiğinde ne yaptığını gayet iyi biliyor.
Seni çok seviyorum Nance.
Çok şey var ve seni daha iyi tanımak isterim
ama tanıdığım kadarıyla seni sevdim.
Çok hoş ve...
Unutma, onun hakkında değil, onunla konuşuyorsun.
Hakkında pek bir şey bilmiyorum ama iyi birisin.
Bunları filme çeken
misafirlerimiz var.
Onlardan bize grup olarak hitap etmelerini istedim,
böylece fikirlerini söyleyebilirler
ve biz de soru sorabiliriz.
Biz People's Video Theater'danız.
Bu, Ken Marsh, ben Howie Gutstadt, oradaki de Ben Levine.
Bu cihazlarla çalışıyoruz.
12 milimetrelik video bandı ve kapalı devre televizyon sistemi.
Neyse. Kendinizden bahsetmek isterseniz bize haber verin.
Karşılıklı konuşalım.
-Tommy! -Hey, Tommy!
Tommy!
-Tommy bak! -Tommy!
-Televizyondaki kim Tommy?
Ne çirkin bir yüz. Aman Tanrım.
Evet.
Kampın ilk haftalarında
bir uyum sürecinden geçtim.
Devlet okuluna gittiğim için
engellilerle olmaya alışkın değildim.
Kapalı kalmıyordum. Dilediğim gibi gidip gelebiliyordum.
Kamptaki herkesin böyle avantajları yoktu.
Rory.
Bazıları özel okullara gidiyordu.
Bazıları çoğu zaman yapayalnızdı.
Hastanelerden gelenler vardı.
15 yaşında olduğumdan sigara içip müzik dinleyenler
beni kendine çekiyordu.
Kampın dışında havalı biri gibi hissetmiyordum.
Ama Jened'de öyleydim.
Kampta bir sürü hoş kız vardı ve arkadaş canlısıydım.
Evet!
Bizim oralarda bazılarına göre
bir engel hiyerarşisi vardı.
Çocuk felci geçirenler en üstteydi
çünkü normal görünürlerdi
ve serebral palsililer en alttaydı.
Ama Jened'de sadece çocuktunuz.
Jened'de tanıştık
ama o benden genç.
Evlenmeye karar verdiğimizde
annem dedi ki
"Neden engelli bir kızla
evlenmek istediğini anlıyorum.
Ama çocuk felçli birini bulamaz mıydın?"
Aman Tanrım!
Danışmanlarımdan biri, garsonla.
Şurası oturma köşesi.
Orası geceleri karanlık olur.
Ne demek bu? Geceleri orada ne oluyor?
Aşna fişne.
Bunlar... Bana yüzeysel şeyleri gösteriyorsun.
Gerçek şeyleri görelim.
O ve Nanci oraya gidip şey yapar...
-Nanci kim? -Sevgilim.
Kamp Jened ilk kız arkadaşım Nanci ile tanıştığım yerdi.
Komikti. Sevimliydi.
KAMPÇI, 17 YAŞINDAYKEN
Sürekli bir şeylerle meşguldü ve harika vakit geçirirdi.
Onu çok severdim.
15 yaşında ne kadar sevilirse.
Yemek salonunda öpüştüğümüzü hatırlıyorum.
Sanki sürekli öpüşüyorduk.
Deneyimlemek isterseniz romantizm her yerdeydi.
Kamp dışında kimseyle hiç çıkmadım.
Ama Jened'de ranzaların arkasında
ve farklı yerlerde oynaşabilirdiniz.
Kamptaki ilk yılımda
kadın danışmanlardan biri
nasıl öpüşüleceğiyle ilgili ders vermişti.
Gelmiş geçmiş en iyi
fiziksel terapilerden biriydi.
Ondan birkaç gün sonra
ilk kez biriyle,
kamptan bir kızla çıktım.
Elini
penisimde hissettim.
Cennet gibiydi.
Neler olduğunu anlatmamı mı istiyorsun?
-Evet. -Şey...
İki kişide kasık biti vardı ve herkese bulaştırıyorlardı.
İnsan vücudunda, orada oluşurlar ve bilmem...
Çoğalırlar!
Başlangıçta, dün gece bu şey olmaya başladığında
neler olduğunu çözdük.
Hepimiz çok endişelendik.
Bit mi ne olduğunu kim nereden bilecekti?
Oraya gitmek istiyorum.
Orada ne var?
Sevgilim.
Onu bugün hiç gördün mü?
Sadece buradan.
Onunla konuştun mu?
Pek sayılmaz. Sadece buradan.
Karantinadayız.
Evet.
Bugün ilk haftamızı kutluyoruz.
İlk haftanızı kutluyorsunuz ama onunla konuşamıyorsun bile.
Doğru.
-Niye mi kızgınım? -Sevgilin.
Evet.
Kızgınım çünkü bugün ilk haftamız doldu ve Jimmy'yi göremiyorum.
Ninem parmağını merdaneye sıkıştırdığından beri böyle eğlenmemiştim.
Kasık bitlerini toplayıp pişirelim diyoruz.
Hepsini yakmalıyız.
Duyduğum en saçma, en aptalca şey.
Mantıklı düşününce, kaşınmıyorsam
dezenfekte etmeye gerek yok.
Tekerlekli sandalyem kaşınmıyor ve yatağım da.
Şiltem ve oda arkadaşım Bruce da.
İnsanlıktan çıkarılma sürecindeyiz.
Kibrit var mı?
Bizde bit gücü var!
Bu bugüne kadarki en iyi etkinlik.
-Öyle ilan ediyorum. -Konuş Jean.
Bulaşıcı.
Birinin taşaklarını yıkaması hoşuna gider miydi?
-Yani mesele o. -Kim olduğuna bağlı.
Tamam, ben benimkini yıkarım. Yani umurumda değil.
Ama yıkayamayacaklar var.
Biri onlarınkini yıkamalı.
Buradakiler çoğu zaman yeterince berbat hissediyor.
Bir de biri taşaklarını fırçalamak zorunda kalırsa
daha da berbat hissederler.
Bence olan şuydu, insanlar eğleniyordu.
İş birliği yapıyorduk, yıkıyor, temizleniyor, duş alıyorduk.
Daha önce yapmadığımız şeyler yapıyorduk.
Bu çok farklı bir deneyim.
Gidip birilerine duş yaptırmalıyım.
Sonra görüşürüz.
Kamp Jened'de
muhtaç olanlara yardım etmek hayatımızın içine işlemişti.
Giyinip soyunmama yardım edebilecek kişiler vardı.
Tuvalete gitmeme, duş almama, havuza girip çıkmama.
Annem veya babam dışında birinin
bunları yapmasının nasıl olduğunu
ilk kez deneyimliyordum.
Kampta denemek istediğinizi düşündüğünüz her şeyi yapabilirdiniz.
Geldiğiniz yerde takıma bile seçilmezdiniz.
Jened'de gidip topa vurmalıydınız.
Topa vuramazsanız dışarıda sayılırdınız.
Biz Jened'deyken Engelli Yasası henüz geçmemişti.
O yüzden kampçıları dondurma almak için şehre götürdüğümüzde
kapıdan içeri sokamazdık.
Üstüne bir de bakışlar vardı,
"Onları burada istemiyoruz,
diğer müşterileri rahatsız ediyorlar." vardı.
Ben siyahi biri olarak ne zorluklar çekiyorsam
aynısı tekerlekli sandalyedeki bireyler için de geçerliydi.
Geldiğimiz yerde kime ne söylediğime dikkat etmek zorundaydım
çünkü hayatta kalmanın yolu buydu.
Bunlar hayatta kalma becerilerinizdi.
Saygısızlık etmemeye çok dikkat etmeliydim.
Beyaz adamın gözünün içine bakmamaya.
Bunları yapmak zorundaydınız. Bunların bilincinde olmalıydınız.
Bende geçmişin hüznü var
Bunu bir kere yaşarsın
Bende geçmişin hüznü var
Bunu bir kere yaşarsın
Benimle başbaşayken
Asla yetmem
Gözüm kimseyi görmez
Ne yapacağımı bilemem
Gözüm kimseyi görmez
Ne yapacağımı bilemem
Öyle acı çekiyorum ki
Hüzünlü müyüm bilmiyorum
Çünkü bende geçmişin hüznü var
Oley.
Hazır mısınız?
-Yayındasın. -Tamam.
Ailelerimizden bahsetmek için buradayız.
Ne tür bir...
Nasıl canımızı sıkıyorlar veya onlara nasıl yalan söylüyorsunuz falan.
Belki aşırı koruyuculukla
başlamalıyız. Bundan nefret ederim.
Başlamak isteyen?
Annemler harika ama bazen onlardan nefret ediyorum
çünkü fazla harikalar, fazla koruyucular.
Yapmak istediğim, yapmaktan hoşlanacağım şeyler için
"Hayır, yapamazsın. Engellisin." diyorlar.
Sürekli tekerlekli sandalyede olduğumu hatırlatıyorlar.
Yapabileceğim çok şey olduğunu anlamıyorlar.
Bence genel olarak aileler
oğullarının engelli veya özürlü, ne diyecekseniz artık,
olduğunu söylemekten korkuyor.
Ve...
Bence aşırı koruyuculuktan çok korku.
Bazı şeyler için anneme mahkûmum,
o yüzden de onunla kavga edemiyorum.
Ne gibi şeyler için?
Şey...
Bir kısmı başkalarınınkiyle aynı şeyler.
Çamaşır falan.
Bir şeylere ihtiyaç duyduğumda
o ısmarlar ve...
Bir şeyi yapamayacak durumdaysam
onun yapması gerekir.
Annenin canını sıkıp durursan...
Onunla sürekli kavga edersen
o zaman isteksiz olacağı zamanlar olacaktır.
Herkes aynı fikirde mi? Herkes ailelerin bize karşı
daha sıkı olduğunu mu düşünüyor?
Yoksa mesela bize de kardeşinize vurdukları gibi mi vuruyorlar
yoksa daha dikkatli olmaları gerektiğini mi düşünüyorlar?
İki ağabeyim var ve benden çok daha özgürler.
İşte cevabın. Onlar erkek.
-Biz... -Bu evrensel bir kavga.
-Erkek kardeşler... -Aynı yaşta sayılırız.
Onu yapmak onun sorumluluğu.
Kendisi için bir şeylerin yapılmasını kabullendiği sürece
yapılacaktır.
Bu yorum canımı sıktı.
-Öyle mi? -Evet.
Anlayan oldu mu?
Kısmen anlayan?
Sanırım Nancy'nin bahsettiği şey,
herkesin istediği şey.
Bazen yalnız olabilmek.
Yalnız düşünebilmek.
Yalnız kalmak.
Bence
Nancy
mahremiyet hakkının
elinden alındığını söylüyor.
Öyle mi?
Evet. Doğru.
Bence en önemli haklardan biri bu.
Böyle bir sorunu olan kaç kişi daha var?
O kampta hayatlarımızın daha iyi olabileceğini gördük.
Sorun şu ki
var olduğunu bilmezseniz özlemini de çekmezsiniz.
Sürekli tartışmalar düzenliyorduk.
Bir şeyleri birlikte yapış şeklimizi
gözden geçirmemiz gerektiğini görmemizi sağlıyordu.
Sadece kampta değil, kamptan sonra da.
Kamptan ayrılma zamanı geldiğinde
bazılarımız iletişimi koparmamaya, yazmaya, telefonlaşmaya söz verdi.
Sonraki yıl bazı kampçıların
gelmemesi ihtimali hep vardı.
Kampın son gecesinde
herkes bütün gece takılırdı.
Kimse yatmak istemezdi.
Mutlu bir geceydi
ama sabah ağlayacağınızı bilirdiniz.
Sanki zamanda geriye gidiyorduk.
Burada hepimiz kardeştik.
Eve dönerken toplumumun alışık olmadığı
bu fikirleri de beraberimde götürdüm.
Batik tişörtler giyerdim. Afrom uzamıştı.
Böyle kabarmıştı.
Tütsü yakardım.
Süren devrimle, barış hareketiyle,
savaşı durdurma arzusuyla çok ilgiliydim.
Jened bana Alabama dışındaki dünyayı tanıttı.
Kamptayken bambaşka bir dünyadaydım.
İlk kez kız arkadaşım olmuştu, popülerdim ve ben...
Şimdi her şeyin zor olduğu dünyaya dönüyordum.
Bazen liseden sonra eve döner,
birkaç saat yatar, o dünyadan uzaklaşırdım.
Arkadaşlarım vardı ama engelli olan sadece bendim.
Uyum sağlamayı denemeliydim.
Bana göre tasarlanmamış o dünyaya uymayı denemeliydim.
Dünyanın değişebileceği hiç aklıma gelmemişti.
Benim gibi çoğu engelli kişi toplu taşımayı kullanamaz
çünkü tasarımın erişilebilir olmaması sebebiyle
engellilere karşı ayrımcı bir yapısı vardır.
Basamaklardan bahsediyorum.
Caddeden gitmek zorundasın.
Caddeden dolaşmak zorundayım.
Çoğu hayvan türü,
sakat veya deforme üyeleri terk veya yok eder.
Bazı insan toplumları da aynı ölçüde katı.
Edebiyatımızda yüzyıllardır ve bir süredir de filmlerimizde
bir sürü yanlış anlaşılmış canavar var.
Bu koşullanmayla engellileri korkulacak, acınacak
veya küçümsenecek nesneler olarak görüyoruz.
Bu gece sorunlu insanlara göz atacağız.
Judy Heumann, engellilerin kurduğu
siyasi Disabled in Action örgütünün başkanı.
Bence engelli olarak büyürseniz esas sorunlardan biri de
erkek veya kadın olarak görülmemeniz.
Her tür ilişkinin başında bile
sadece engelli biri olarak görülüyorsunuz.
-"Biri" derken kasıt... -Aseksüel.
-"İnsan" ikinci planda... -Aseksüel, evet.
...ve "Bunu, şunu yapabilir misin?"
Bir örnek vereyim.
Okulda bir asansörcü var,
ne zaman bir katta dursa, tekerlekli sandalyede birileri varsa...
JENED DANIŞMANI, AKTİVİST
...tekerlekli sandalyedekiler bekliyorsa bağırmaya başlıyor.
"Tekerlekli sandalyeler içeri." diye bağırıyor.
İnsanları asla göz önüne almıyor.
Bilirsiniz...
-Sandalyedekileri. -O insanı.
O insanı. Adam için sadece sandalye.
Engelimden utandığımı hissetmedim.
Hissettiğim daha çok dışlanmaydı.
Kamp deneyimi gerçekten güç verdi
çünkü durumun değişmesi için
birbirimize güç vermeliydik.
Disabled in Action, New York Eğitim Kurulu'na açtığım
bir davanın sonucunda oluştu.
ÖĞRETMEK İÇİN SAVAŞTI
Büyük reklam olmuştu ve bir sürü farklı komite kurduk.
Disabled in Action'ın ilk çalışmalarından biri de
engellilerin hastanelerden çıkarılması alanındaydı.
ÖZEL HABER
Hayatın kamudan gizlenen bazı yönleri var.
İzleyeceğiniz program bunların var olduğunu...
İNSANLIĞIN SON YÜZ KARASI
...ve insanlığa karşı sorumlu olduğumuzu hatırlatacak.
Bir gün akşam yemeğinden önce televizyon izliyordum
ve New York'taki Willowbrook adlı devlet hastanesinin
hâlini gösteren bir haber geçtiler.
Sabah sisi, o mekâna korku filmi setlerini andıran
ürkütücü bir hava veriyordu.
İçeri girince bu his daha da uygun kaçıyordu.
Doktor kötü olacağı konusunda beni uyarmıştı.
Korkunçtu.
50 ciddi ölçüde özürlü çocuğa bir bakıcı düşüyordu.
Yerde, kendi dışkıları içinde çıplak yatıyorlardı.
Acıklı sesler çıkarıyorlardı.
Unutamayacağım yas çığlıkları duyuluyordu.
Şok ediciydi. Bu nasıl gerçek olabilirdi?
Kendileri beslenemezler.
Çok az görevli var, çocuk başına düşen süre çok az.
Beslemek için çocuk başına üç dakika düşüyor.
Bu işi düzgün yapmak için kaç dakika gerekir?
Sizin, benim çocuklarımızın kahvaltı etmesi için
gereken süre kadar.
Aniden bir yaz,
Kamp Jened'de Willowbrook'tan biri olduğunu hatırladım.
Yemekhanedeydim ve bu genç geldi.
Yiyebildiği kadar çok yiyordu.
O...
Kusana kadar yemekleri ağzına doldurdu.
Sanki dağdan inmişti.
Çocuk başına üç dakikalık öğünlerin sonuçları neler?
Zatürreden ölüm.
Daha önce öyle bir hastanenin içini görmemiştim.
Oradaki kargaşa beni korkuttu
çünkü arkadaşlarım ve ben de
oraya gönderilebilirdik.
O zamanlar insanlar ülkenin Willowbrook'larının
nesinin yanlış olduğuna kafa yormuyordu.
Çevremizde insan hakları hareketi sürüyordu
ve bu, neden dışlandığımızı, ne yapmamız gerektiğini
konuşma fırsatıydı.
LEYDİ VE RAMPA
Federal düzeyde ayrımcılık karşıtı yasalar yoktu.
Ama Senato ve Kongre üyeleri
bunu gerçekleştirmenin yollarını arıyordu.
1972 Rehabilitasyon Yasası mükemmel vasıtaydı.
504. Madde.
Ayrımcılık karşıtı bir yasa tasarısıydı.
Metin, 1960'ların insan hakları yasalarından alınmıştı.
Federal ödenek alan herkesin,
hastanelerin, eğitim, taşıma kurumlarının
ayrımcılık yapmaması gerektiğini söylüyordu.
"Yaşasın"lık harika bir andı.
Nixon onu veto etti.
Başkan işe dönük rehabilitasyon programı kurulmasını öngören yasa tasarısını
pahalı olduğu gerekçesiyle veto etti.
Tüm o istasyonlara asansör ve rampa koymak
ekonomik açıdan imkânsız.
Toplam masraf akılalmaz boyutlarda olacaktır.
NYC TOPLU TAŞIMA İDARESİ
Buradaki sorun,
bunun kaç kişinin işine yarayacağı.
Disabled in Action, New York'ta, Nixon genel merkezinin önünde
gösteri düzenlemeye karar verdi.
Sokakta oturma eylemi yapacak,
trafiği durduracaktık.
Öğleden sonra 16.30'da dev bir çember oluşturduk.
Dört caddeyi kapadık.
Eyleme çağrılıyorsunuz.
"Barikatlara!" Judy öyle derdi.
Koca kamyonlar üstüme gelirken yerde olduğumu hatırlıyorum.
"Vay be." dedim.
Çok değişik bir gösteriydi.
WILLOWBROOK ESKİ DOKTORU
İnsanlar tekerlekli sandalyeli bir sürü kişiyi görmeye alışık değildi.
Geri çekilmeliydiniz.
O genç kadının karşısındaysanız
geri çekilmek zorundaydınız.
Gözümüz hep haberlerin üzerinizde. Burası WINS...
"Belden aşağısı felçli kişiler Manhattan trafiğini durdurdu." diye duyuruldu.
Sadece 50 kişiydik.
Ama tek caddeyle bütün şehri kilitlemiştik.
Bu DIA gösterileri ile
ilk defa ciddi ve radikal bir ajanda için harekete geçilmişti.
DIA'i duyduğumda katılmak istedim
ama genelde gidemezdim çünkü lisede kısılıp kalmıştım.
Judy şu eyleme gideceğimizi, şuna, buna karşı
gösteri yapacağımızı haber verirdi.
Martin Luther King'in
doğum günü kutlaması çağrısı geldiğinde bunu kaçıramazdım.
Hartsdale'den Grand Central'a giden trene bindim.
Grand Central istasyonu devasaydı.
O gün rampa veya asansör bulamadım.
Sandalyemden indim, tekerlekli sandalyeyi adım adım,
ite çeke peşimden sürükledim.
Kendimi ittim, çektim.
Ama başardım.
Kamp Jened danışmanlarından Pat Figueroa ile oradaydım.
1973 ilkbaharında
bir gösteri daha düzenlemeye karar verdik.
Ama engellilerden oluşan ufak bir gruptuk.
Ulusal seviyede medyadan çok az ilgi görüyorduk
çünkü aramızda engelli gazi yoktu.
Vietnam Savaşı dönemiydi.
VİETNAM BARIŞ ŞİMDİ
VİETNAM SAVAŞINI DURDURUN
Vietnam Savaşı hakkında yalan söylediler.
Dünyadaki her şey hakkında yalan söylediler.
Watergate hakkında, bize nasıl davrandıkları hakkında yalan söylediler.
Ülkede fiziksel ve zihinsel engellilere
nasıl davrandıkları hakkında da yalan söylüyorlar.
ABD'deki engellilerin duygularını ifade etmek için
DC'deki engelli kişileri harekete geçirmek istedik.
Birlikteyken güçlüyüz,
birleşerek kitlemizi de büyütmeliyiz.
Böylece birbirimizle kavga etmeden,
hepimiz düzgün hizmetlere kavuşabilirdik.
İşin geldiği nokta bu.
Amerika'da ancak yakın zamanda
sesini duyurmaya başlayan bir azınlık var.
İşe alınma, eğitim, ulaşım ve günlük hayata dair
akla gelebilecek her konuda
ayrımcılığa uğruyorlar.
Son birkaç yıla kadar susup katlandılar ama bu değişiyor.
Örgütlenmeye ve siyasette aktif rol oynamaya başladılar.
-Ne istiyoruz? -İnsan hakları!
-Ne zaman istiyoruz? -Şimdi!
-Ne istiyoruz? -İnsan hakları!
-Ne zaman istiyoruz? -Şimdi!
Sonunda Nixon siyasi baskıya boyun eğdi
ve rehabilitasyon yasa tasarısını imzaladı.
Ama 504. Madde'yi uygulatmak için hiç çaba harcamadılar.
Üniversiteden mezun olmuş
ve ailemle yaşamak için
Bronx'a dönmüştüm.
Çok yalnızdım.
Jened'i özlüyordum.
Cesur bir adım atmalıydım.
Birleşik Serebral Palsi'de
stajyerdim.
Otobüs şoförüyle
ilişkim oldu.
Çünkü, bilirsiniz,
yaşım ilerliyordu
ve bakire olarak ölmek istemedim.
Bir gece korkunç bir
karın ağrısıyla uyandım.
Cerrah apandisit olduğuna
karar verdi.
Ameliyat edip
sağlıklı apandisi aldılar.
Doktor içeri girdi,
vajinamı muayene etti
"Sende bel soğukluğu
olabilir." dedi.
Bir anlığına da olsa
kendimle çok gurur duydum!
Ama sonra,
bunu düşününce
hepsinin olma sebebi
cerrahın cinsel açıdan
aktif olabileceğimi düşünmemesiydi.
Yani, bana bakın.
Kim benimle yatmak isterdi?
Böylece
üniversiteye dönmeye
ve İnsan Cinselliği alanında
yüksek lisans yapmaya
karar verdim.
Bronx'tan çıkış biletim
bu oldu.
BU TİŞÖRTÜN ARKASINDA EROTİK BİR KADIN YATIYOR.
1974'te sonunda liseden mezun oldum
ve 5000 km uzaktaki UC San Diego'ya gittim.
Planım akustik eğitimi almaktı.
Grateful Dead'in sesçisi olabilirdim.
Kaliforniya'ya geldiğimde hayatım değişti.
Her şeyden faydalanmak istiyordum.
Sörf öğrenmeyi denedim.
Bir gece arkadaşım Doug'ı motosikletini sürebileceğime ikna ettim.
Saçma gelse de engelimi aştığımı hissediyordum.
İlk yılımda
Kamp Jened'in Berkeley'ye taşındığını söylediklerini duydum.
Dead konserlerine gitmek için oraya giderdim
ve hep Al Levy'ye rastlıyordum.
Al, en büyük Dead hayranıydı.
Körfez Bölgesi çılgındı.
San Diego'daki gibi uyum sağlayacağım diye endişelenmeniz gerekmezdi.
Kendileri için bu yeni dünyayı yaratan sıra dışı engelli insanlar
büyük bir hareket başlatmıştı.
BAĞIMSIZ YAŞAM MERKEZİ
Bağımsız Yaşam Merkezi'nin bir benzeri daha yok
çünkü engelliler tarafından engelliler için işletiliyor.
Ülkenin kalanına örnek olmalı.
Engelli kişilerin birbirlerine yardım ettiği bir merkez.
Sanırım ilk kez ciddi ölçüde engelli bir grup birey...
GENEL MÜDÜR
...ortak sorunlarını çözmek için bir araya geldi.
Ed Roberts, Berkeley'ye gelir miyim diye sormak için beni aradı.
Tek başıma gitmek istemedim.
D'Angelo'ya dedim ki
"Berkeley'ye taşınmaya ne dersin?"
Oda arkadaşı olduk.
Dünyanın her yanından gelen azimli engelliler görmek istiyorum.
Neden diye sormadan hayırı cevap kabul etmeyecek
bir grup.
CIL'in en önemli yanı budur.
O, kapıda size verilen bir kart değil,
bu toplumda insanlardan beklenen türde bir talep.
Kendinize saygı duymazsanız,
kendinize inanmaz, hakkınızı talep etmezseniz
hiçbir şey alamazsınız.
Ev bulmakla ilgili ilk deneyimim
Berkeley'ye gelip CIL'de takılmaktı.
Hep engelli değilmiş gibi davranmıştım.
Yürüyebiliyordum. Bastonu kanepenin altına saklardım
ama hep ayağa kalktığım anda insanların topalladığımı
göreceğinden endişeliydim.
YAZAR VE AKTİVİST
Bu yükün ne kadar ağır olduğunu
numara yapmamın gerekmediği güne kadar fark etmemiştim.
Tamirat atölyesinde hemen her şey var.
Bataryalı tekerlekli sandalyeleri ayarlayacak cihazlar bile.
Merkez, ulaşım da sağlıyor.
Devlete, yerel ve federal ödeneklere güveniyorlar
ve amaç, engellilerin kendilerine yetmesi.
Nanci D'Angelo, nasıl yardımcı olabilirim?
REFAKATÇİ ATAMA DANIŞMANLAR
Bir bakalım. Size bir refakatçi bulmak sorun olmamalı.
Size birine ihtiyaç duyduğunuz saatlerde
çalışabilecek kişilerin listesini
ve telefonlarını vereceğim, tamam mı?
-Tamam, güzel. -Bir şey gerekirse biz buradayız.
-İzninizle. -Tamam.
Müstakil evde yaşamak istiyorsan bu hakkın.
İki odalı daire istiyorsan
iki odalı daire bulmana yardım edeceğiz.
Refakatçilere ödeme yapabilmek için ödenek başvuru formu burada.
Çıkmışken bir şey getireyim mi?
-Evet. -Ne?
Dondurma? Başka?
Ve şeker.
Gelmeye başladıklarında Kamp Jened çocuklarının hepsi
böyleydiler.
Biriyle sosyalleşirseniz,
"Cuma gecesi takılmak ister misin?" "Evet." falan,
onlardan biri veya beşi de
hep orada olurdu.
Kampı da yanlarında götürürlerdi.
Gezgin Kamp Jened şovuydu sanki.
İlk nereden mi duydum?
Orada olan Steve'den duydum.
Neil bilgisayar eğitimi veriyordu.
Kaliforniya'ya
Bilişim okumaya geldim.
Berkeley'deki ilk haftamda
motorlu sandalye aldım.
Hayatımda bir ilkti.
Çok özgürleştiriciydi.
Beni CIL'de Cadılar Bayramı partisine götürdüler.
O günü hatırlıyorum.
Aman Tanrım!
Hepsi sarhoştu ve içmeye devam ediyordu.
Hepsi sakat olan tüm o insanlar kostüm giymişlerdi.
Ve...
Bilmem. Hep kendimi saklamam gerektiğini hissederdim.
Dikkat çekmek istemezdiniz.
Onlarsa gururluydu.
Bu beni çok etkiledi. Bu... Farklıydı.
Çok farklıydı.
Sırada Steven Hofmann var. 28 yaşında.
Mesleği, travestilik.
Engelli çocuklar ve diğer hayvanlarla çalışmayı seviyor.
En büyük arzusu
bir sürü iri erkek arkadaşı olan kafasız amip olmak.
Engelli biriyseniz
ve pasif bir doğanız
varsa
hapı yuttunuz demektir.
İyi akşamlar Judy. Seni tekrar görmek güzel.
1973'ten beri durum ne kadar değişti?
Hâlâ o zamanki kadar üzgün ve öfkeli misin?
Sanırım kısmen o öfkeyi alıp
olumlu eyleme dönüştürmeyi denedim.
Yasa tasarısının geçmesi dışında
uygulanması açısından çok az gelişme oldu.
Federal yasa
engellilere karşı ayrımcılığı yasaklıyor.
Bir engelli örgütü, yasanın yok sayıldığını iddia ediyor.
Bugün Sağlık, Eğitim ve Sosyal Yardım Bakanlığı'nın
ülke çapındaki 11 şubesinde gösteri düzenlendi.
Carter seçilmişti.
Düzenlemelerin benimseneceğini söylemişlerdi
ama Bakan Califano
Sağlık, Eğitim ve Sosyal Yardım'ın başı olduğunda bir inceleme yaptı.
Engelli vatandaşlar Sağlık, Eğitim ve Sosyal Yardım'da protesto düzenledi.
Bakan Califano'yu 1973 tarihli engelli hakları yasasının
uygulanmasıyla ilgili düzenlemeleri zayıflatmak ve ertelemekle suçladılar.
Üç yıldır...
T.J. O'ROURKE ULUSAL SAĞIRLAR BİRLİĞİ
...bu noktadayız
ama Bay Califano bakan olduğunda
"Bu yeni bir maç." dedi anlaşılan.
Bize göre, değil. Biz hâlâ aynı maçtayız.
504!
SAĞLIK, EĞİTİM VE SOSYAL YARDIM BAKANI
Düzenlemeleri gözden geçirdim.
Zor sorular var.
Son hükûmet
iki buçuk yıl harcayıp bir şey yapmamaya karar verdi.
Benim iki buçuk ayım oldu.
Neden harekete geçmiyorsunuz? Ne bekliyorsunuz?
Çünkü onları anladığımdan emin olmak istiyorum.
-Hayır! Tek bir yasa bu! -Elimden geleni...
Mayısta değil, şimdi!
Lobicilerin geldiğini,
düzenlemelerde değişiklik istediğini duyuyorduk.
Okullar ve üniversiteler, hatta hastaneler
binalarını erişilebilir yapmak için para harcamak istemedi.
Zaruret olduğuna inanmıştık.
Çabuk hareket etmeliydik.
Bugün bize, sizin de duyduğunuz üzere, kendi beceriksizlikleri yüzünden
medeni haklarımıza
kavuşamayacağımız söylendi.
İmzala veya istifa et!
Bazı protestocular düzenlemeleri imzalayana dek
Califano'nun ofisinin önünde kalmaya yemin etti.
Bu koalisyon, ulusal hareketin parçası
ve bir arada kalıp haklarımız için mücadele edeceğiz.
Ulusal bir hareketten haberim yoktu.
504 ne, bilmiyordum.
FOTOĞRAFÇI
Teksaslı bir kızdım.
EN SEVİMLİ YÜRÜYÜŞ
22 yaşındaydım, üniversiteden yeni mezun olmuştum
ve bir gün eve dönerken kamyon çarptı.
Belden altım felç oldu.
Engellilik ve engelli kişilerle ilgili
bir sürü varsayımım ve ön yargım vardı
ve aniden onlardan olmuştum.
Hiç bu kadar engelli insanla iç içe olmamıştım.
Hepsinin engeli farklıydı, bir aradaydılar
ve haklarını haykırıyorlardı.
Beni de kapsayacağını hiç düşünmemiştim.
Ms. Magazine'i aradım ve bana görev verdiler.
Fotoğraf makinemle oraya döndüm.
Körfez bölgesindeki bizler bir arada kalmalıyız.
Bu ülkedeki en büyük siyasi gücüz.
Genciz, duyarlıyız ve zekiyiz.
Bir arada kalalım.
Protestolara gitmemi kardeşim istedi.
504 PROTESTO LİDERİ
"Tamam. Bir deneyeceğim." dedim.
Derken biri,
"Binaya girelim. Neden dışında duruyoruz?" dedi.
Binanın yolunu tuttum.
Konuşmalar bitmişti ve binaya giren grubu izledim.
300 kişi kadar vardı. Dördüncü kata çıkıp
bölge müdürünün ofisine girdiler.
Onca tekerlekli sandalyeli insanı ne yapacak?
BAKANLIK BÖLGE MÜDÜRÜ
504!
Makul olmayan bir şey istemiyoruz.
Joseph Califano ile telefonda konuşmayı
talep etmenizi istiyoruz.
Bakanlık Başdanışmanı Bay Lebossi bu konuların konuşulacağı kişi olarak
atanmıştı ve eğer...
O odada oturmuş hiçbir cevap alamazken
iyice öfkelendim
ve insanlar o zaman gidemeyeceğimiz hissine kapıldı
çünkü kimse neden bahsettiğimizi bilmiyordu
ama biz düzenlemeleri geri almaya çalıştıklarını biliyorduk.
Saat beş, altı oldu ve kimse gitmiyordu.
"Geceyi burada geçirmemiz gerekecek." dedim.
Kitty, ben ve birkaç kişi oylama yaptık.
504 PROTESTO LİDERİ
"Kaç kişi gece kalmak istiyor?" dedim.
Öyle başladı.
504!
Judy "Diş fırçası getir." dedi.
"Tamam." dedim.
"Hazırlıklı gelmedim Judy." dedim.
504 PROTESTO LİDERİ
"Kalmalısın Ron. Kalmalısın." dedi.
Sonsuza dek birlik
Birlikten kuvvet doğar
BİRİNCİ GÜN
Bu gece için, tamam mı?
Odadaki kaç kişi yerde uyuyamaz?
Körfez Bölgesi en örgütlü gruptu.
Sadece protesto düzenlemeyi değil, sürdürmeyi de biliyorduk.
San Francisco'daki bakanlık merkezinde protesto üçüncü gününde.
Sakat ordusunun ele geçirdiği
dördüncü kattaki sıcak sular kapatıldı.
FBI telefonları kesti.
İletişim kuramayacağımzı söylediler.
"Tamam, ne yapacağız?" dedik.
Sağırlar dedi ki...
"Biz ne yapılacağını biliyoruz."
Biri pencereden işaretler gönderirdi.
Dışarıdakilerle öyle iletişim kurduk.
Arkamda olan, şimdi uyuklayan bir arkadaş
buzdolabı yaptı.
Plastiği havalandırmaya bağladı
ve mukavvadan ve etraftaki eşyalardan yaptı.
Bir sürü şeyi soğuk tutabildik.
Nasıl yenir, nasıl yıkanılır, bir sürü insan çözüm üretiyordu.
"Nereden yiyecek bulacağız? Nereden battaniye bulacağız?"
PROTESTO LİDERİ & KARA PANTER
Kara Panterler'i aramak Brad Lomax'ın fikriydi.
Brad güç konuşuyordu
ama işaretlerle derdini anlatırdı.
Panterler sıcak yemek getirir,
kahvaltı ve öğle yemeği için yiyecek bırakırdı.
Karşılıksız. Ne para ne bir şey istediler.
Toplantıdan sonra onlardan birine "Anlamıyorum." dedim.
"Siz Kara Panter Partisi'siniz. Bir ton kaynağınız yok."
Oakland'da bir aşevleri vardı.
"Niye bizi beslemeyi seçtiniz?"
Bana dedi ki
"Dünyayı daha iyi bir yer yapmaya çalışıyorsunuz.
Bizim de derdimiz bu.
Dünyayı herkes için daha iyi bir yer yapmak.
Siz burada kalıp yerde yatma çilesini çekecekseniz
biz de beslenmenizi sağlayacağız."
Öyle sağ kaldık.
Kantinimiz var. Konferans salonumuz var.
Yataklarımız, şiltelerimiz, yiyeceğimiz var.
İnanılmaz.
Bizi destekleyen, engelli topluluğundan fazlasıydı.
Sendika üyeleri, diğer insan hakları örgütleri.
Yerel hükûmetle ilişkimiz vardı.
Belediye Başkanı açıkça bizi destekliyordu.
SAN FRANCISCO BELEDİYE BAŞKANI
Sacramento'daki sekreterlerden biri şilte yolladı.
Glide Memorial Kilisesi'nin ilerici bir rahibi vardı.
RAHİP, GLIDE MEMORIAL KİLİSESİ
Biz özgürlüğe inanırız.
Doğru zamanda, doğru yerdi.
Doğu Körfez'deki büyük lezbiyen barını işleten kadınlardan biri,
"Size ne lazım?" dedi.
"Leş gibi olmaktan bıktık." dedik.
Partneri hemşireydi.
Gidip bir galon şampuan ve saç kremi aldılar.
Bir gece geliverdiler.
Üç saat saçını yıkatmak isteyen saçını yıkattı.
Aman Tanrım. Güzel kokuyor.
Yaşasın gey çocuklar.
Ve gençler!
Yerimizden kıpırdamayacağız
504 oturma eyleminin nasıl olduğunu hayal edemezsiniz.
Kamptı.
Sakat kampında ne öğrendiysek uyguladık.
Kamp Jened'den bir sürü insan vardı.
kampçılar, danışmanlar, engelli olmayan kişiler...
JENED DANIŞMANI
...binaya gelmenin yolunu buldular.
JENED KAMPÇISI
Şimdi yapman gereken yarın konuşacakların
listesini okumak.
Medya, yemek, tıp gibi konulara bakan
farklı komiteler vardı.
21 Ocak toplantısında kabul edilen düzenlemeler.
O, bu gerçeği hasıraltı etmeye...
Judy herkesin konuşma fırsatı bulmasını sağladı.
...açlık grevi. Bunu isteyenler...
İşaret dili tercümanı gelmeden toplantıya başlamazdık.
Toplantılar sabahın üçüne dek sürerdi.
İnsanlar angaje olmalı, fark yarattıklarını hissetmeliydi.
Yoksa orada kalmazlardı.
Evrilip koalisyona dönüşüyor.
Konuştukça, tartıştıkça, değişip yeniden toplandıkça
koalisyonumuzun içinde kendi engellerimizi öğrendik.
İşaret dili öğrenmek, Braille öğrenmek,
epilepsi, artrit gibi gizli engelleri öğrenmek.
Tüm engellerimizi öğrendikçe
daha güçlü ve sıkı bir grup olacağız.
DÖRDÜNCÜ GÜN
Protesto dördüncü gününe girdi.
Bu bölgede engelli bir grubun düzenlediği
en büyük ve en uzun protesto.
Ama sorun salı günü neyse hâlâ o.
Washington'ın dikkatini çekmek.
BEŞİNCİ GÜN
O kadar kişinin kalmasına şaşırdım.
ALTINCI GÜN
Ve insanların katlandığı şeylere.
YEDİNCİ GÜN
Yedek solunum cihazı olmaması.
Her zamanki bakıcınızın olmaması.
Kateterinizin olmaması.
Kendi vücuduma zor bakıyorum.
Burada vücutları yara olmasın diye kendilerini döndüremeyen
kuadriparatiklerden söz ediyoruz.
Ya yerde uyumak? Felakete davetiye çıkarmaktı.
Dünya hep ölmemizi ister.
Engelliler bunu hayatlarının her günü bilir.
Dünya bizi istemez ve ölmemizi ister.
Bu gerçekle yaşıyoruz, hep şu olacak,
"Hayatta kalacak mıyım? Karşı koyacak mıyım?
Burada olmak için savaşacak mıyım?" Bu hep doğru.
Siz buna öfke diyorsunuz, ben motivasyon diyorum.
Motivasyonunuz olmalı yoksa başaramazsınız.
Çalışabilirim. Zihnim çalışıyor, ellerim çalışıyor.
Çoğumuz çalışabiliriz. Tek dediğimiz bu.
Yapısal engelleri kaldırın.
Bir kısmımız günlerce açlık grevi yaptı.
Günde iki üç bardak sıvı içiyorduk.
Judy'nin üstündeki baskı çok fazlaydı.
Sorumluluğu çoktu ve her seferinde bir birey,
derdi.
"Kalabilir misin? Bir gün daha kalabilir misin?
Bir gün daha kalabilir misin?"
Öyle başardılar. Günden güne.
Bina 11 gündür ufak bir engelli ordusunun işgali altında.
Dışarıdan gelen destek her gün arttı.
O desteğin sesi
Sağlık, Eğitim, Sosyal Yardım Bakanlığı'na kadar gidiyor.
Golden Gate Caddesi'ndeki Channel 7'deydim.
Federal binanın hemen yakınındaydı.
Yerel medya hepsini görmezden geldi.
MUHABİR
Bütün olayı çeken sadece bendim.
Evan White hep bizimleydi.
Baştan sonra bizi çekti.
Strateji toplantılarına
katılma ayrıcalığına sahip oldum.
O tür hikâyeler canıma minnetti. Ben...
Baş belalarını severim.
Gündemi kabul ettirmeye çalışıyorduk. Biri dedi ki
"Kongre'nin buraya gelmesini sağlayalım
ve Kongre oturumları binada yapılsın."
Çünkü biz gidemezdik.
Engelliler, Medeni Haklar Yasası'nın 504. Maddesi'nin imzalanmasını istiyor.
Bugün eylem talepleri iki Kongre üyesi tarafından duyuldu.
Phillip Burton ve George Miller.
Bu, militanlık ifadesi. Ülkenin her yerindeki
engelli bireylerin desteğinin ifadesi.
Bu bir medeni haklar hareketinin başlangıcı
ve geç bile kalmış bu hareketi başlatmamıza yardım etmek için
burada olmanızdan gururluyuz.
Sosyal Yardım Bakanı Califano
Kongre üyeleri Miller ve Burton'ın düzenlediği bu oturumda
kendisini temsil etmesi için Eidenberg diye bir zavallıyı yolladı.
Şimdi Washington'da şu tür soruları yanıtlamayı uman
bir araştırma analizi sürüyor:
Bağımlılar ve alkolikler kapsama alınmalı mı?
Ülkedeki her okul ve hastanenin ne ölçüde
yeniden tasarlanması gerekecek?
Yaklaşık 20 değişiklikle gelmişti
ve buna utanç verici ayrı ama eşit doktrini de dâhildi.
Bir okul bölgesi, bir okulu, engelli çocukların
ve engelli öğrencilerin gideceği okul olarak
atayabilecekti.
Bu ne? Alın size ayrı ama eşit.
Bunun Califano'nun başının altından çıktığını biliyorduk.
O kelimeleri okuması için o zavallıyı yollamıştı
çünkü bize haddimizi bildirecekti.
Sonra adam çekip gitti.
Kongre Üyesi Burton "Hayır, hayır." dedi.
Bay Eidenberg kendini bir ofise kilitlemişti.
Burton kapıyı bir tekmede açınca Eidenberg sonunda dışarı çıktı.
Burton, Eidenberg'i salona geri sürükledi.
Onu ifadelerimizi dinleyebilsin diye seyircilere dönük olarak
öndeki masaya oturttu.
Birinin beton dökmesi gerekecek.
KONGRE ÜYESİ
Birinin duvarları yıkması gerekecek.
Birinin öğretmenlerin ve sınıfların müsait olmasını sağlaması gerekecek.
Ama insanların temel şeylere erişebilmesi için 200 yıl ödemeye
razı olduğumuzu söylediğimiz bir bedel bu.
504. Madde olsun,
Brown-Eğitim Kurulu davası olsun,
tacizler olsun...
Engelli bireylere sunulanları yetersizliği
ve şimdi bu hükûmet tarafından tartışılanlar
o kadar tolere edilemez şeyler ki söyleyecek söz bulamıyorum.
Ayrı ama eşit konusunu her açtığınızda
ülkenin her yerindeki engelli bireylerin öfkesinin
devam edeceğini, ateşleneceğini söyleyebilirim.
Siz duruşumuzu anlayana dek
başka binalar da işgal edilecek.
Hükûmetin engelli bireyleri ezmesine daha fazla izin vermeyeceğiz.
Kanunun uygulanmasını istiyoruz.
Ayrımcılık istemiyoruz.
Ayrımcılık tartışmasını kabul etmeyeceğiz.
Söylediklerimi anlamadığınız hâlde katılırmış gibi
başınızı sallamayı bırakırsanız sevinirim.
Tarihin seyrinin değiştiği anlar vardır.
Judy'nin o adamla etkileşimi
tarihin seyrinin pek çokları için değiştiği andı.
Califano ne düşünmüştü?
Bize dikkat etmesi gerekmediğini düşünmüştü.
Liderlerin karar vermesinde bu, önemli bir rol oynadı.
"DC'ye gitmeliyiz. Karşısına dikilmeliyiz."
15. GÜN
Bugün 25 kişilik bir heyet San Francisco'dan ayrıldı,
taleplerini doğrudan
Başkan'a iletmek umuduyla başkentin yolunu tuttu.
Başkan'ın bizi kabul edeceğini umuyoruz.
Toplumdaki örgütlerden çok destek görüyoruz.
Washington'a gidiş ücretimizi de ödüyorlar.
Başarılı olacağımızdan, düzenlemelerin
istediğimiz şekilde imzalanacağından umutluyuz.
San Francisco Havaalanında, bu kararlı yolculuğa çıkarken.
Evan White, Channel 7 Haberler.
Uçaktan iner inmez oyun oynamadığımızı göstermenin
önemli olduğunu düşündüm.
"Şimdi ne yapacağız?" dedim.
"Yarına kadar uyuyabiliriz." dediler.
"Uyumayacağız." dedim.
Oraya gideceğiz
ve Califano'nun evinin karşısına oturacağız.
Bunun 504 olduğunu, burada olduğumuzu haber vereceğiz."
O dönemde engellilere göre toplu taşıma aracı yoktu.
Makinist sendikası zekice bir iş yapıp bir nakliyat kamyonu kiraladı.
MAKİNİST SENDİKASI KALİFORNİYA ENGELLİLERİNİ DESTEKLİYOR
Yanına amblemlerini yapıştırdılar ve DC'de ulaşımı öyle sağladık.
Seyahat ederken karanlıkta otururduk,
oraya varana dek nerede olduğumuzu bilmezdik.
Arkayı açtıklarında yeniden dışarıyı görürdük.
Doğruca Califano'nun evine gittik
ve mum ışıklı nöbet düzenledik.
Hemen polisler geldi, etraf polis aracı doldu
ama tekerlekli sandalyedeki ve koltuk değnekli insanları görünce
bulaşmak istemediler.
Bulaşmadılar da. Sokağın karşısına park edip bütün gece izlediler.
O sabah, güneş doğduğunda
Judy, Evan White ve kameramanı Califano'nun kapısını çaldı.
Adam hiç dışarı çıkmadı.
Biri arka kapıdan kaçtığını söyledi.
Başkan'ın ailesi bugün Washington First Baptist Kilisesi'nden
çıkmak için yan kapıyı kullandı.
Carter ailesi, Başkan'ın normalde çıktığı kapıyı kullanmayarak
sokağın karşısında gösteri yapan 20 engelliyi atlatmıştı.
Bugün Washington'da
100'den fazla insan Beyaz Saray'a yürüdü.
Ama San Francisco'dan bu amaçla gelmiş olsalar da
Carter göstericileri kabul edeceğe benzemiyor.
22 kişilik grup gitse de San Francisco'da bizden bir ton insan kalmıştı.
22. GÜN
FBI bizi çok sıkıştırdı.
Sabah üçte yangın alarmları çalardı, bomba alarmı verilirdi.
Bizim tek işimiz... Judy'yi bilirsiniz.
Tek işimiz, "Ben arayana kadar oradan ayrılmayın."
"Evet. Sen arayana kadar ayrılmayacağız."
Judy Heumann'ı hayal kırıklığına uğratmaktan
FBI veya polis tarafından tutuklanmaktan korktuğumuzdan daha çok korkuyorduk.
DC'dekiler çok gerilmişti.
Büyük final, zirve noktası olması gerekiyordu.
Bir şeyler olmasını sağlamalıydı, bir şeyleri sarsmalıydı ama olmadı.
Ne olacağını bilmiyorduk.
O hafta üç kez 36 saat uykusuz kaldım.
Liderler güçlüydü. "Nasıl pes edebilirsiniz?" dediler.
"Bu yapılmalı. Şimdi değilse ne zaman?"
-Dennis'in bastonunun yerini bilen var mı? -Hayır.
Dennis'in bastonunun yerini bilen var mı?
İçeride sigara içilmez.
Peki, gitmeliyiz çünkü...
Gitara oturmamalıyız.
Yerde bir kişilik yer var.
Judy, şarkı söyle.
Ellen, Bob Perkins orada mı?
Galiba Nicky oraya gitti.
Bizimle gelmek istiyor mu, sor.
Olur.
-Bir saniye. -Bunu sevmedim.
Eminim fark etmişsindir...
Bir, iki, üç, dört! Kabul edilecek 504!
23. GÜN
Bir, iki, üç, dört! Kabul edilecek 504!
Protokollere aykırı olsa da...
-Öyle. -5000 kilometre geldim.
Bu hafta göstericilerle neden görüşmediğinizi sorabilir miyim?
San Francisco'da devam eden yasa dışı bir protesto var.
Bence bunu yapmak uygun değil.
Onlarla görüşmeyi kabul etmiş ama iptal etmişsiniz. Doğru mu?
Teşekkürler.
Asla kabul etmediğini,
bunun yasa dışı bir oturma eylemi olduğunu söyledi.
Evan White her şeyi San Francisco'ya, Channel 7'ye göndermeye hazırdı
ama teknisyen grevi başladı.
Ülkenin her yanındaki ABC kanallarına pek haber ulaşmıyordu,
o zaman ABC'deki grev kırıcılar
haberi ülkedeki tüm ABC kanallarında yayınladı.
Evan White, Washington DC'den bildiriyor.
Bir, iki, üç, dört! Kabul edilecek 504!
Hükûmet tepki almaya başladı.
Joe Califano gibiler
San Francisco'da ne olduğunu umursamıyor olabilirdi
ama artık her yerdeydi.
24. GÜN
-Teşekkürler. -Evet.
Gölgenize dikkat edin beyler.
Aniden, sessiz sedasız,
basına hatta bize haber vermeden
Califano istediğimiz düzenlemeleri imzaladı.
Bence bu milyonlarca Amerikan vatandaşının
düşünme ve hareket şekillerinde
bir devrimi gerektiriyor.
Bittiğinde Dusty Irvine arkadaşlarının ekmeğini paylaştı.
AÇLIK GREVİ BİTTİ!
Açlık grevindeydi.
23 gündür yediği ilk yiyecek oydu.
Washington'da engellilerin sözcüleri çok memnundu.
Kongre, basın, Amerikan halkı
herkes gibi bizim de dirayet, güç ve zekâya
sahip olduğumuzu gördü.
Engelli bireyler sırf engelliler diye
hasta değiller.
Yeni yasaya göre ülkedeki tüm engelli çocukların
devlet okullarında okumaya hakkı var.
Engelliler bunu uzun zamandır bekliyor.
20 yıl önce uygulanması gerekirdi.
Mutlu musunuz, kaygılı mısınız, nedir?
Çok mutluyum. Evet.
Bu, ülkenin uyandığını gösteriyor.
Sonunda, onca baskı ve çileden sonra,
insanların Washington DC ve San Francisco'da gördüğü
küçük düşürücü muameleden sonra.
ABD hükûmetini yenebileceğimize inanmıştık.
Sadece inanmakla kalmadık,
bunu başardık da.
Anlıyor musunuz? Başardık ve bu...
Bunu birlikte başardık.
504 oturma eyleminin yaptığı tüm bu insanları sahiplenmekti.
Sağırları, zihinsel engellileri,
öğrenme engellileri, körleri...
Büyük bir insan yelpazesi vardı.
Hepimiz şöyleydik,
"Bunu daha önce hiç duymadım ama psikiyatri koğuşunda
hapsolma deneyiminin böyle olduğuna inanıyorum.
Özel eğitimde bunu yaşadığına inanıyorum. Sana inanıyorum."
Birbirimizin gerçeklerine şahit oluyorduk.
Birbirimizi destekliyorduk.
"Seni görüyorum. Sana inanıyorum."
Engelli olduğumda çok öz güvenim yoktu.
504 bana
bir kıymetim olduğunu söylediğinde
beni duygulandırdı.
Bu topluluğun parçası olmaktan büyük gurur duydum.
Çok gurur duydum.
Kazandık!
Dayanıklılık, cesaret, güç ve kararlılık gösterdik!
504 PROTESTOSU LİDERİ
Kapatılmış ve atılmış olanlar,
saklananlar, kırılgan ve zayıf denilenler,
hükûmetin en üst seviyesiyle mücadele edip kazanabileceğimizi
gösterdik!
504 oturma eyleminden bir yıl sonra üniversiteden mezun oldum.
Sonunda Berkeley'de Kamp Jened'den arkadaşlarıma katılacaktım.
Berkeley Repertuvar Tiyatrosu'nda
kadrolu ses tasarımcısı olarak hayallerimin işine kavuşmuştum.
Ama oradaki ilk iki yılımda
ses kabinine giden tekerlekli sandalye rampası yoktu.
Dışarıda çıkmam gereken basamaklar vardı.
Kış sonunda birden her yerde yapılmaya başlanmıştı.
Ama düzenlemeler imzalandığı için
etrafımdaki fiziksel dünya daha erişilebilir olmaya başladı.
-Selam Judy. -Selam, nasılsınız?
504. Madde'nin ödenekleri ulaşım, sağlık, eğitim ve iş fırsatlarında
büyük değişikliklere yol açtı.
Üniversiteler bina ve tesislerine engellilerin erişebilmesini sağlamalı,
kör ve sağırlar için okuyucu ve tercüman temin etmeli.
Federal ödenek alan tüm konut projeleri ve kamu binaları
tekerlekli sandalyeyle erişilebilir olmalı.
Engelli hakları hareketinin sonuçlarını
esas Berkeley sokaklarında görürsünüz.
Tekerlekli sandalye kullanıcılarının tasarladığı rampalar şehrin her yerinde.
Engelliler açısından anlamı büyük.
1980'de Berkeley Repertuvar yeni, daha büyük bir salon açtı.
504 yüzünden yeni bina engellilerce erişilebilir olmalıydı.
Etrafımdaki bariyerler kalkmaya başladı.
Kendim için belirlediğim bu standardın,
engelimi aşma zorunluluğunun beni yıprattığını kavradım.
Bir parçamı reddetmekti.
Hazır, ses. Üç, dört.
Bu gece burada olduğuma çok memnunum demek isterdim ama...
-Sorun değil. -Arkandayız.
Sorun değil.
Bir yandan her şey harika demeliymişim gibi geliyor
ve konuştuğumuzun hepsi bu değilmiş gibi hissediyorum.
Tuvaletler erişilebilir olduğu için minnettarım demekten yoruldum.
Öyle hissetmekten yoruldum
çünkü hissettiğim şu,
erişilebilir tuvalete minnettarsam
ne zaman bu toplumun eşit bir bireyi olacağım?
Yıllarca borç biriktirdik,
geleceğimizi ve çocuklarımızın geleceğini
günümüzün geçici kolaylıkları için ipotek ettik.
7 Mayıs'ta, Kongre bütçe teklifini veto edecekti.
Engellilere ayrılan programların geleceği parlak görünmüyordu.
Sadece para değil, güç bela geçirilen düzenlemeler de tehlikedeydi.
Yasa uygulansın diye seyahat edeli çok olmadı.
KONGRE ÜYESİ
Üç yıl sonra buradasınız, onu feshetmeyin diyorsunuz.
Sistemin işleyiş şekli inanılmaz.
Engelli protestocular pazar günü St. Louis Missouri'de bir sokağı kapadı.
504 düzenlemelerinin uygulanmasını sağlamak
devam eden bir mücadeleydi.
Üstelik 504 sadece federal ödenek alan
kurumları kapsıyordu.
Durmazsanız tutuklanacaksınız.
Çoğu toplu taşıma aracı engellilere uygun değildi,
işverenler hâlâ ayrımcılık yapıyordu
ve özel işletmeler hâlâ bir şey yapmak zorunda değildi.
Bizden yana bir medeni haklar yasasına ihtiyacımız vardı.
Medeni haklar ve gündelik Amerikan hayatına
entegrasyonda en son mücadele bu.
Fiziksel veya zihinsel engelli
40 milyondan fazla Amerikalı için yeni bir çağ başlıyor.
Kongre'den geçmek üzere olan
bir yasa tasarısı engellilerin iş, ulaşım
ve kamu alanlarına eşit erişimini zorunlu kılıyor.
Engelli haklarının yasalaşmasıyla
Amerika daha iyi, daha adil bir ulus olacak.
"KONGRE'YE SÜRÜNÜŞ" 12 MART 1990
Engelli Yasası!
-Ne zaman istiyoruz? -Şimdi!
-Ne istiyoruz? -Engelli Yasası!
-Ne zaman istiyoruz? -Şimdi!
-Oraya ulaşacağım. -Evet.
-Oraya ulaşacağım! -Acele etme.
Engelli Yasası, şimdi!
Gerekirse bütün gece buradayım.
Engelli Yasası, şimdi!
Pekâlâ!
Biz engelli kişiler,
bugün burada engelli Amerikalıların engelli olmayan Amerikalıların
doğal hak kabul ettiği gündelik şeylere
erişimini garantilemek için toplandık.
Otobüse veya trene binme hakkı,
niteliklerimizin uyduğu her işe girme hakkı,
her sinemaya, restorana veya kamu konutuna girme hakkı.
Bu muazzam yasa tasarısının geçmesi
hükûmetimizin ABD'deki en büyük azınlık grubunun
eşit haklardan mahrum bırakılmasına
artık izin vermeyeceğini gösterecek.
Daha azı ahlaka sığmaz.
Bay Başkan...
Bu sabah kardeşi sağır olan Senatör Tom Harkin
işaret dilinde yasanın geçmesini savunan bir konuşma yaptı.
Ama sonunda bunu gerçekleştiren engellilerin kendileri oldu.
Şu utanç verici dışlanma duvarını yıkalım.
26 TEMMUZ 1990
Tanrı hepinizi korusun.
Engelli Yasası,
muhteşem bir başarıydı.
-Selam Angela. -Selam Neil.
Nasılsın?
Üç mocha lütfen.
Mocha mı?
Lütfen.
Ama buz dağının
sadece görünen kısmıydı.
Yasa geçirebilirsiniz
ama toplumun tavırlarını
değiştirmezseniz
yasanın pek anlamı yok.
Bütün bu bölgede...
Yatakhaneler buradaydı.
Aman Tanrım. Bunu tanıyamadım.
Kamp nerede? Hepsi gitmiş mi?
KAMP JENED 1951'DE ENGELLİLER İÇİN BİR KAMP OLARAK BAŞLADI.
1977 YAZINDAN SONRA EKONOMİK ZORLUKLAR SEBEBİYLE KAPANDI.
Buraya dönmek kutsal topraklara dönmek gibi.
"Teşekkür ederim." demek istiyorsunuz.
Neredeyse tekerlekli sandalyemden
kalkıp
toprağı öpmek isteyeceğim.
Şu Denise mi? Denise?
Vay canına! Lionel!
Burası açık çayır araziydi.
Beyzbol sahamız buradaydı.
Buralara varacağımızı
hayal edebilir miydin?
Hadi!
Jacobson'lar Oakland, Kaliforniya'da yaşıyor.
Neil bir bankanın başkan yardımcısı.
Denise ise yazar.
Bir öpücük verir misin?
Beş öpücük versem?
Hayatın boyunca baba olmak istedin mi?
Evet. Hep.
David hayatımda tanıdığım,
engelli olmama aldırmayan
ilk kişi.
Ben babayım. Onun babasıyım.
Biri sana
karınla Oakland'da
yaşayacağını
ve nereye istersen
gidebileceğini söyleseydi?
Bunu hayal bile edemezdin.
Hayır.
Bu kampın verdiği özgürlük
kesinlikle babamın hayatının geri kalanını etkiledi.
Babam olduğu için...
Asi, punk, hippi yönünü ve geri kalan her şeyi
fazla açık etmek istemezdi
ama o yönüyle bağ kurabilmek gerçekten inanılmazdı.
Gözlerimi kapadığımda
tüm kampçıları duyabiliyorum.
Larry'nin sesini duyabiliyorum.
Herkesle gurur duyuyorum.
Zamanın akışı içerisinde
bir kıvılcımın değişimi başlattığı anlar vardır
ve dünyanın Judy Heumann'ları o yüzden bu kadar önemli.
Judy, tam bir karın ağrısıydın
ama seni severdim.
Judy, son 20 yılda
başına gelen en önemli şey ne?
Benim için en önemli şey
uluslararası bir hareket diyebileceğimiz
engelli hakları hareketinin yaratılması.
Judy Heumann ABD Dışişleri Bakanlığı'nda Uluslararası Engelli Hakları için
Özel Danışman olarak görev yaptı.
Meksikalı engelli hakları eylemcisi olan kocası Jorge ile
Washington DC'de yaşıyor.
-Sana sarılabilir miyim? -Evet.
Bu...
Nanci'ye sarılmamın en iyi yolu hep buydu.
-Seni seviyorum. -Ben de seni seviyorum.
Evet.
Jimmy ile görüşemediğim için öfkeliyim çünkü bugün ilk haftamızı doldurduk.
Alt yazı çevirmeni: Zeynep Simpson