1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

3
00:00:20,187 --> 00:00:23,565
AFRIKA

4
00:00:23,649 --> 00:00:30,113
De Kalahariwoestijn in het zuiden
van Afrika is ongelooflijk droog.

5
00:00:30,656 --> 00:00:34,618
Maar elk jaar
stroomt er een rivier uit de bergen...

6
00:00:34,701 --> 00:00:37,913
die het hart van deze woestijn
omtovert.

7
00:00:39,998 --> 00:00:44,378
Er bloeit dan een enorme,
groene oase uit het stof op.

8
00:00:51,385 --> 00:00:57,224
De Okavangodelta stroomt
al millennia steeds weer vol en leeg.

9
00:00:59,226 --> 00:01:03,480
Alle planten en dieren
die hier ooit hebben geleefd...

10
00:01:03,564 --> 00:01:07,860
hebben op het ritme
van deze seizoenscyclus gedanst.

11
00:01:11,405 --> 00:01:16,410
Dit water is als bloed dat door aderen
stroomt en voedt hier alle leven.

12
00:01:32,968 --> 00:01:37,222
Eén dier heeft
een extra hechte band met het water.

13
00:01:46,899 --> 00:01:51,653
Deze Kalahari-olifanten zoeken
bijna het hele jaar naar voedsel en water.

14
00:01:51,737 --> 00:01:56,408
Voor hen is de overstroming van de delta
een vreugdevolle tijd.

15
00:02:03,373 --> 00:02:06,585
Deze kant zien we
maar zelden van olifanten.

16
00:02:44,665 --> 00:02:47,376
Een wijfje van veertig jaar
houdt de kudde in de gaten.

17
00:02:48,752 --> 00:02:54,800
Shani is de oudste en wijste,
na haar zus, de grote matriarch.

18
00:02:55,676 --> 00:02:58,220
Dat maakt haar de opvolgster
om de kudde te leiden.

19
00:02:58,303 --> 00:03:02,057
Een grote verantwoordelijkheid
als het zover is.

20
00:03:02,933 --> 00:03:07,896
Voorlopig heeft ze haar handen vol
met de opvoeding van haar zoon van één.

21
00:03:09,314 --> 00:03:11,567
Een echte robbedoes.

22
00:03:14,945 --> 00:03:19,199
Jomo is één van de jongste leden
van de kudde.

23
00:03:20,534 --> 00:03:26,206
Alles is nieuw voor hem en
er zijn allerlei dieren om mee te spelen.

24
00:03:26,498 --> 00:03:31,086
Het is niet eens zeker
of hij al snapt dat hij een olifant is.

25
00:03:32,421 --> 00:03:36,425
Hij kan niet hoog springen,
dus hij is vast geen moerasantilope.

26
00:03:40,721 --> 00:03:44,683
Maar een baviaan...
Dat lijkt er meer op.

27
00:03:48,061 --> 00:03:50,480
Maar die trappen er niet in.

28
00:03:52,357 --> 00:03:57,654
Jomo moet duidelijk nog veel leren
over het leven in de kudde.

29
00:04:02,659 --> 00:04:06,205
Families zijn heel belangrijk
voor olifanten.

30
00:04:07,331 --> 00:04:11,627
In deze hechte groep is er
altijd iemand die je een handje helpt.

31
00:04:12,419 --> 00:04:16,548
En dat is meestal Gaia,
de zus van Shani.

32
00:04:17,257 --> 00:04:21,595
Zij is dankzij haar leeftijd en wijsheid
de matriarch.

33
00:04:22,513 --> 00:04:25,516
De kudde volgt haar in alles.

34
00:04:30,229 --> 00:04:33,565
Ze zijn bijna allemaal familie van Gaia.

35
00:04:33,649 --> 00:04:37,361
Zussen, nichten, dochters, kleinkinderen.

36
00:04:39,571 --> 00:04:43,283
De oudere jongens
verlaten als tiener de kudde...

37
00:04:43,367 --> 00:04:46,078
om hun heil elders te zoeken.

38
00:04:46,161 --> 00:04:49,164
Maar ze komen af en toe terug
om mam te bezoeken.

39
00:04:49,248 --> 00:04:53,836
En om jongens zoals Jomo te laten zien
hoe je heibel maakt.

40
00:05:02,302 --> 00:05:05,097
Gaia weet dat de delta opdroogt...

41
00:05:05,180 --> 00:05:08,767
en dat ze haar familie
weldra weg moet leiden...

42
00:05:08,851 --> 00:05:13,438
om naar voedsel en water te zoeken,
tot het water terugkeert...

43
00:05:13,522 --> 00:05:15,232
en zij dus ook.

44
00:05:17,317 --> 00:05:20,112
Dit zijn de laatste olifanten op aarde...

45
00:05:20,195 --> 00:05:26,159
die migraties van duizenden kilometers
kunnen maken, net zoals hun voorouders.

46
00:05:30,581 --> 00:05:36,253
Voor velen is de reis nieuw en opwindend,
maar ook gevaarlijk.

47
00:05:36,795 --> 00:05:39,798
Veel hangt af van de ervaring van Gaia...

48
00:05:39,882 --> 00:05:44,636
en van de kennis die door
generaties olifanten is doorgegeven.

49
00:05:46,221 --> 00:05:49,057
De trek is elk jaar een uitdaging...

50
00:05:50,225 --> 00:05:54,479
maar dit jaar
zal hij al hun levens veranderen.

51
00:06:14,958 --> 00:06:20,047
Twee maanden later trekt het water
zich terug en verdroogt het paradijs.

52
00:06:31,308 --> 00:06:34,019
Jomo rent naar het water.

53
00:06:43,987 --> 00:06:47,324
De delta bestaat nu nog
uit een aantal opdrogende plassen.

54
00:06:47,407 --> 00:06:52,829
Bij deze laatste drinkplekken
kunnen ze andere families ontmoeten.

55
00:07:00,295 --> 00:07:03,131
Deze olifanten
zijn gek op sociaal contact.

56
00:07:05,843 --> 00:07:08,178
Ze maken contact met hun gezicht.

57
00:07:13,016 --> 00:07:15,561
Shani is Jomo al uit 't oog verloren.

58
00:07:16,353 --> 00:07:18,021
Daar is hij.

59
00:07:18,105 --> 00:07:19,648
Hij...

60
00:07:20,899 --> 00:07:22,442
Wat doet hij?

61
00:07:28,282 --> 00:07:33,829
De oudere olifanten weten dat ze
maandenlang op zoek naar water moeten...

62
00:07:33,912 --> 00:07:36,331
dus ze nemen het er nog even van.

63
00:07:38,417 --> 00:07:40,878
Tijd voor een feestje.

64
00:08:01,732 --> 00:08:06,778
Met zo veel prikkels
wordt Jomo soms te enthousiast.

65
00:08:11,074 --> 00:08:12,242
Zo.

66
00:08:12,326 --> 00:08:15,287
Deze jongens
zijn tenminste van zijn formaat.

67
00:08:41,271 --> 00:08:44,399
Het meeste drinkwater
is nu in modder veranderd.

68
00:08:46,318 --> 00:08:48,237
Maar die is goed voor olifanten.

69
00:08:48,320 --> 00:08:54,201
Modder beschermt tegen de zon,
modder eten bevordert de spijsvertering.

70
00:08:58,539 --> 00:08:59,706
Tjonge.

71
00:09:03,377 --> 00:09:05,254
Wie was dat?

72
00:09:07,840 --> 00:09:13,178
Maar als modder dik wordt,
kun je vast komen te zitten.

73
00:09:15,013 --> 00:09:18,183
Gaia maakt zich zorgen
en roept iedereen uit de modderpoel.

74
00:09:28,443 --> 00:09:30,237
Jomo redt het ternauwernood.

75
00:09:36,660 --> 00:09:39,663
Een jong mannetjeskalf
zit vast en verstikt.

76
00:09:40,914 --> 00:09:43,041
De matriarch gaat hem helpen.

77
00:09:43,959 --> 00:09:45,878
Het is niet Gaia's kalf...

78
00:09:45,961 --> 00:09:50,090
maar ze weet dat hij doodgaat
als ze z'n kop niet uit de modder krijgt.

79
00:09:51,049 --> 00:09:54,261
Zij heeft hier als enige ervaring mee.

80
00:10:01,393 --> 00:10:03,979
Z'n kop is boven. Dat is stap één.

81
00:10:07,441 --> 00:10:09,985
Z'n moeder is overstuur.

82
00:10:10,068 --> 00:10:14,698
Maar als ze erheen gaat,
maakt ze de modder nog gevaarlijker.

83
00:10:19,453 --> 00:10:22,456
Zelfs voor Gaia is dit moeilijk.

84
00:10:24,708 --> 00:10:26,502
Ze houdt z'n kop omhoog...

85
00:10:26,585 --> 00:10:29,963
en ze haalt de modder uit z'n bek
en slurf, zodat hij kan ademen.

86
00:10:31,632 --> 00:10:34,551
Als z'n luchtwegen vrij zijn,
hebben ze meer tijd.

87
00:10:45,145 --> 00:10:49,441
Shani moet Gaia helpen door
de moeder van het kalf te kalmeren.

88
00:10:53,070 --> 00:10:57,324
Het kalf is uitgeput
en z'n poten zitten diep in de modder.

89
00:10:57,950 --> 00:11:00,577
Maar Gaia heeft een plan.

90
00:11:00,661 --> 00:11:04,456
Als ze een vluchtroute
in de modder kan graven...

91
00:11:04,540 --> 00:11:07,876
kan het kalf
wellicht op eigen kracht ontkomen.

92
00:11:25,185 --> 00:11:28,355
Shani kan zich geen betere mentor wensen.

93
00:11:30,148 --> 00:11:34,778
Gaia geeft het nooit op
en ze laat nooit een familielid achter.

94
00:11:54,423 --> 00:11:57,009
Met deze matriarch valt niet te spotten.

95
00:11:58,010 --> 00:12:01,388
Ze is een indrukwekkend rolmodel
voor de hele kudde.

96
00:12:08,395 --> 00:12:15,777
Gaia ziet de delta al vijftig jaar
elk jaar opdrogen. Ze herkent de tekenen.

97
00:12:16,820 --> 00:12:18,655
Ze weet wanneer ze weg moeten.

98
00:12:20,282 --> 00:12:25,370
Ze draagt de herinneringen aan
alle voorgaande trektochten met zich mee.

99
00:12:29,583 --> 00:12:34,379
Alle paden en rustplaatsen om te eten.

100
00:12:39,676 --> 00:12:43,055
De oriëntatiepunten en gevaren.

101
00:12:44,014 --> 00:12:48,727
Die kennis heeft ze nodig om door
deze onvoorspelbare gebieden te trekken.

102
00:12:52,314 --> 00:12:55,567
Gaia leidt de kudde
de bloedhete Kalahari in.

103
00:12:55,651 --> 00:12:57,361
Het lijkt waanzin.

104
00:12:58,070 --> 00:13:01,073
Maar als ze langer wacht,
zijn de waterplaatsen onderweg...

105
00:13:01,156 --> 00:13:03,325
opgedroogd voor ze ze bereiken.

106
00:13:04,826 --> 00:13:06,954
Dan komen ze de woestijn niet door.

107
00:13:08,580 --> 00:13:13,126
Er vindt een exodus van dieren
uit de delta plaats.

108
00:13:41,238 --> 00:13:44,867
Ze beginnen aan
een retourreis van 1600 kilometer.

109
00:13:45,534 --> 00:13:48,745
Die kan acht maanden duren.

110
00:14:02,843 --> 00:14:08,015
Na vier dagen leidt Gaia
de familie naar een schaduwrijk bos.

111
00:14:08,098 --> 00:14:11,560
Ze herinnert zich dat hier
eetbare zaaddozen groeien.

112
00:14:13,312 --> 00:14:15,731
Ze treffen er een onverwachte verrassing.

113
00:14:17,858 --> 00:14:19,651
Verre familie.

114
00:14:20,319 --> 00:14:24,031
Leden van hun clan die de familie
al ruim een jaar niet heeft gezien.

115
00:14:25,866 --> 00:14:29,328
Zij maken hier op hun eigen reis
ook een pitstop.

116
00:14:35,667 --> 00:14:39,421
Het is een mooie kans
om bij te praten met oude vrienden...

117
00:14:39,505 --> 00:14:42,424
en om misschien
nieuwe vrienden te maken.

118
00:14:43,217 --> 00:14:48,764
Voor Jomo kan dit 't begin
van een levenslange vriendschap zijn.

119
00:14:48,847 --> 00:14:52,935
Een waardevolle band
met een andere tak van de familie.

120
00:15:06,073 --> 00:15:11,954
De emotionele banden van olifanten zijn
net zo hecht en duurzaam als de onze.

121
00:15:19,336 --> 00:15:24,591
Shani begroet een nicht
die ze al tijden niet heeft gezien.

122
00:15:27,678 --> 00:15:31,974
Ze communiceren middels diepe bromgeluiden
die dichtbij goed te horen zijn...

123
00:15:33,225 --> 00:15:36,144
en via de grond
lange afstanden afleggen.

124
00:15:38,897 --> 00:15:41,733
Maar elkaar aanraken werkt het best.

125
00:15:47,781 --> 00:15:52,119
Oké, ze hebben elkaar nu begroet.
Ze zijn hier eigenlijk voor de lunch.

126
00:15:53,370 --> 00:15:57,165
De aloude techniek
van het bomen schudden levert...

127
00:15:59,251 --> 00:16:01,003
één zaaddoos op.

128
00:16:01,545 --> 00:16:04,006
Daar kan de kudde zich niet mee voeden.

129
00:16:05,048 --> 00:16:07,801
Shani kan goed bomen schudden.

130
00:16:13,807 --> 00:16:15,184
Niets.

131
00:16:15,893 --> 00:16:19,188
Deze lunchpauze draait op niets uit.

132
00:16:21,648 --> 00:16:25,652
Wacht eens.
Wie is die jongen?

133
00:16:26,653 --> 00:16:30,824
Hij bezoekt z'n moeder
in de andere familie.

134
00:16:34,369 --> 00:16:39,750
Het prachtige mannetje
weet een speciale truc.

135
00:16:54,181 --> 00:16:57,726
Hij zal met z'n truc
veel nieuwe vrienden maken.

136
00:16:58,685 --> 00:17:01,480
Iedereen is gek op de zaaddozen.

137
00:17:13,992 --> 00:17:16,370
Jomo heeft een rolmodel gevonden.

138
00:17:22,543 --> 00:17:24,044
Nog niet.

139
00:17:32,678 --> 00:17:36,014
De zaaddozen zijn goed
voor Gaia en haar familie.

140
00:17:36,515 --> 00:17:39,726
Ze leveren veel energie
voor de lange weg die ze moeten afleggen.

141
00:17:48,151 --> 00:17:52,573
Shani voelt de grond onder haar poten
weer vibreren.

142
00:17:56,201 --> 00:18:00,122
Lage, diepe tonen.
Veel lager dan mensen kunnen horen.

143
00:18:01,915 --> 00:18:04,793
Boodschappen van olifanten verderop.

144
00:18:06,336 --> 00:18:07,504
Ze moeten verder.

145
00:18:12,968 --> 00:18:17,431
Er ligt een verbluffend netwerk
van cirkels en lijnen voor ze...

146
00:18:17,514 --> 00:18:20,100
dat zich tot aan de horizon uitstrekt.

147
00:18:25,105 --> 00:18:29,568
De geheimzinnige lijnen
zijn oude olifantenpaden.

148
00:18:30,819 --> 00:18:34,948
De cirkels zijn waterplaatsen waar
regenwater 'n paar maanden blijft staan...

149
00:18:35,032 --> 00:18:36,992
voor het verdampt.

150
00:18:41,079 --> 00:18:47,461
Soms is het drinkwater net genoeg
om de volgende waterplaats te bereiken.

151
00:18:50,547 --> 00:18:52,799
Andere liggen te ver uit elkaar.

152
00:18:55,844 --> 00:18:58,555
En sommige staan droog.

153
00:19:03,644 --> 00:19:07,439
De waterplaatsen
zijn onontbeerlijk voor de familie...

154
00:19:07,523 --> 00:19:10,484
om de woestijn te doorkruisen.

155
00:19:11,693 --> 00:19:18,450
Uitvogelen welke waterplaatsen je
aan moet doen, vergt vele jaren ervaring.

156
00:19:22,538 --> 00:19:26,041
Na een dag marcheren
onder de brandende zon...

157
00:19:26,124 --> 00:19:28,710
snakt de familie wanhopig naar water.

158
00:19:29,962 --> 00:19:32,422
Shani en Jomo
rennen naar de waterplaats...

159
00:19:32,506 --> 00:19:36,301
in de hoop schoon water
te kunnen drinken voor het modder wordt.

160
00:19:54,319 --> 00:19:56,029
Droog.

161
00:20:00,492 --> 00:20:05,205
Shani kan wel water ruiken,
maar het zit diep onder de grond.

162
00:20:08,709 --> 00:20:11,170
Jomo's dorst wordt niet gelest.

163
00:20:18,093 --> 00:20:20,304
Ze ruiken nog iets anders.

164
00:20:21,388 --> 00:20:25,267
Een ongewone
maar ook vaag bekende geur.

165
00:20:44,328 --> 00:20:47,289
Shani vergeet haar dorst even.

166
00:21:02,804 --> 00:21:08,435
Er moet hier zo'n jaar geleden
een dorstige olifant zijn gekomen...

167
00:21:08,519 --> 00:21:10,896
die ook geen water aantrof.

168
00:21:11,647 --> 00:21:13,524
Het toont wat er op het spel staat.

169
00:21:14,691 --> 00:21:17,528
De zoektocht naar waterplaatsen
is geen spelletje.

170
00:21:26,203 --> 00:21:30,541
De botten zijn door het zand
en de zon verweerd en gebleekt.

171
00:21:30,624 --> 00:21:35,295
Toch lijkt Shani
de olifant evengoed te herkennen.

172
00:21:35,879 --> 00:21:38,006
Misschien een familielid.

173
00:21:38,173 --> 00:21:41,677
Of een olifant die ze
maar één keer heeft ontmoet.

174
00:21:41,760 --> 00:21:46,223
Het is waar dat olifanten
een heel goed geheugen hebben.

175
00:22:01,738 --> 00:22:05,742
Jomo werd pas geboren
rond de tijd dat deze olifant stierf.

176
00:22:06,285 --> 00:22:11,123
Shani geeft hem een bot
alsof ze hem iets wil leren.

177
00:22:16,170 --> 00:22:20,299
Olifanten lijken een diepe band
met hun verleden te hebben...

178
00:22:20,382 --> 00:22:23,635
en eerbied te voelen
voor hen die ze voor zijn gegaan.

179
00:22:48,035 --> 00:22:50,370
Ze moeten nog ver lopen.

180
00:22:51,413 --> 00:22:55,167
Of dat één of twee dagen duurt,
hangt af van hun snelheid...

181
00:22:55,250 --> 00:22:59,546
en of Gaia de meest directe route
naar de volgende waterplaats neemt.

182
00:23:02,758 --> 00:23:05,344
Ze mogen geen fouten meer maken.

183
00:23:11,141 --> 00:23:15,521
Er is zo veel voor de kleintjes om zich
op hun eerste safari over te verwonderen.

184
00:23:19,858 --> 00:23:23,737
Jomo heeft op deze lange trektocht
geen speelgenootjes.

185
00:23:29,910 --> 00:23:33,497
Hij zou graag met
dit schattige jachtluipaardje spelen.

186
00:23:34,623 --> 00:23:37,334
Maar misschien niet met de moeder erbij.

187
00:23:48,804 --> 00:23:51,181
Eindelijk een bemoedigend teken.

188
00:23:52,933 --> 00:23:56,353
Karmijnrode bijeneters
nestelen op plekken met veel insecten...

189
00:23:56,436 --> 00:23:58,647
zodat ze hun jongen kunnen voeren.

190
00:24:00,148 --> 00:24:05,028
Het is een teken voor Gaia
dat de kudde dicht bij water komt.

191
00:24:22,171 --> 00:24:27,342
Gisteren werden ze aan de dood herinnerd.
Maar vandaag is er overal leven.

192
00:24:27,926 --> 00:24:31,972
Ze voelen het
diep in hun reusachtige botten.

193
00:24:42,524 --> 00:24:45,027
Er is hier zeker water.

194
00:24:46,236 --> 00:24:48,071
Uit de weg, allemaal.

195
00:24:52,242 --> 00:24:54,077
Delen is belangrijk...

196
00:24:54,161 --> 00:24:58,999
maar als olifanten moeten drinken,
geldt het recht van de grootste.

197
00:25:22,231 --> 00:25:24,441
Jomo heeft speelmaatjes gevonden.

198
00:25:25,734 --> 00:25:27,653
Knobbelzwijnen.

199
00:25:28,529 --> 00:25:30,614
Je kunt vast lol met ze hebben.

200
00:25:30,697 --> 00:25:35,244
Eerst moet hij wachten
tot z'n moeder niet kijkt.

201
00:25:35,911 --> 00:25:39,873
En... daar gaat hij.

202
00:25:45,295 --> 00:25:47,130
Hij gaat verstoppertje spelen.

203
00:25:59,393 --> 00:26:01,687
Maar de knobbelzwijnen
hebben geen zin.

204
00:26:04,731 --> 00:26:07,025
Hij gaat tikkertje proberen.

205
00:26:11,280 --> 00:26:13,657
Deze zwijnen zijn veel te snel voor hem.

206
00:26:28,338 --> 00:26:32,384
Jomo zou wel de hele dag
achter dieren aan willen rennen.

207
00:26:35,304 --> 00:26:37,222
Behalve achter die.

208
00:26:43,979 --> 00:26:49,026
De buffel is het enige dier
dat niet voor een olifant wijkt.

209
00:26:51,904 --> 00:26:55,115
Geen haarbreed.

210
00:26:58,076 --> 00:26:59,995
Jomo is heel moedig...

211
00:27:02,873 --> 00:27:04,791
met z'n mama in de buurt.

212
00:27:20,724 --> 00:27:25,187
Shani slurpt het meest frisse water
van de bovenkant. Dat lukt meestal wel.

213
00:27:27,105 --> 00:27:29,816
Maar dit water is verpest...

214
00:27:29,900 --> 00:27:33,111
door dieren die erin lopen
en wie weet wat nog meer doen.

215
00:27:41,370 --> 00:27:43,413
Geen drinkbaar water.

216
00:27:43,956 --> 00:27:49,294
Maar in deze oase is er
tenminste een klein mopanebos.

217
00:27:50,295 --> 00:27:52,548
Olifanten zijn gek op mopanebomen.

218
00:27:53,173 --> 00:27:56,426
Hun bladeren bevatten
tenminste een beetje water.

219
00:28:00,764 --> 00:28:05,102
Een olifant kan wel 275 kilo
bladeren en takken per dag eten.

220
00:28:06,770 --> 00:28:11,191
Dat staat gelijk
aan 2500 cheeseburgers.

221
00:28:12,776 --> 00:28:18,323
Maar ze hebben geduchte concurrenten.
Die zijn van een heel ander niveau.

222
00:28:30,836 --> 00:28:35,465
Mopanewormen eten twee keer
hun lichaamsgewicht aan bladeren per dag.

223
00:28:37,885 --> 00:28:40,512
Deze rupsen van de mopanemot...

224
00:28:40,596 --> 00:28:44,141
kunnen
honderden hectaren bos verwoesten.

225
00:28:45,809 --> 00:28:51,356
De beestjes zijn niet te verjagen.
Het zijn met recht geduchte concurrenten.

226
00:28:58,322 --> 00:29:01,200
Er worden er vast
een paar per ongeluk opgegeten.

227
00:29:01,783 --> 00:29:04,203
Olifanten zijn planteneters...

228
00:29:04,286 --> 00:29:07,539
maar wat extra eiwitten
kan geen kwaad.

229
00:29:27,809 --> 00:29:29,394
Zet hem op, Jomo.

230
00:29:36,610 --> 00:29:39,530
Het grootste landdier op aarde...

231
00:29:39,613 --> 00:29:43,784
wordt afgeschrikt
door 'rupsjes nooitgenoeg'.

232
00:29:49,790 --> 00:29:53,752
Dit verwoeste bos
heeft ze nu niets meer te bieden.

233
00:29:53,836 --> 00:29:55,838
Waar nu heen?

234
00:29:56,630 --> 00:29:59,466
Diep in haar geheugen weet Gaia het.

235
00:30:06,682 --> 00:30:09,685
Een plek waar velen van hen
nog nooit zijn geweest.

236
00:30:10,394 --> 00:30:14,648
De tocht erheen zal hun vertrouwen
in Gaia op de proef stellen.

237
00:30:19,319 --> 00:30:23,657
Voor ze
ligt de grootste zoutvlakte van Afrika.

238
00:30:25,117 --> 00:30:30,247
De vlakte is uitgestrekt, onherbergzaam
en lijkt onmogelijk over te steken.

239
00:30:40,007 --> 00:30:43,927
De oude paden
leiden naar een wonderbaarlijke plek.

240
00:30:46,471 --> 00:30:49,975
Een eiland dat als een luchtspiegeling
uit het zout oprijst.

241
00:30:54,813 --> 00:30:57,733
Toch is dit eiland echt.

242
00:30:57,816 --> 00:31:00,944
En het biedt reizigers
iets verrassends om te overleven.

243
00:31:03,906 --> 00:31:05,532
Baobabbomen.

244
00:31:09,286 --> 00:31:12,247
Hun opgezwollen stammen
zitten vol water.

245
00:31:12,331 --> 00:31:15,042
Dat is er maanden terug
in het regenseizoen opgeslagen.

246
00:31:21,673 --> 00:31:24,843
Gaia hoopt dat 't sap
haar familie in leven houdt...

247
00:31:24,927 --> 00:31:27,846
tijdens het tweede deel
van de trek over de zoutvlakte.

248
00:31:29,056 --> 00:31:32,643
Dit is het enige water
in honderden kilometers omtrek.

249
00:31:34,520 --> 00:31:36,438
Gaia heeft het eiland gevonden...

250
00:31:36,522 --> 00:31:42,110
maar Shani leert de jongere olifanten
wat je met de baobabs moet doen.

251
00:31:42,903 --> 00:31:45,155
Ze scheurt de dikke schors open...

252
00:31:45,239 --> 00:31:49,451
zodat Jomo en de kleintjes
bij het vocht eronder kunnen.

253
00:32:10,889 --> 00:32:13,851
Het silhouet van deze bomen
aan de horizon...

254
00:32:13,934 --> 00:32:19,940
moet al generaties lang een teken
van redding voor vermoeide olifanten zijn.

255
00:32:31,785 --> 00:32:35,622
En onder hun takken... een bed.

256
00:32:51,096 --> 00:32:55,809
Pas als er sterren aan de hemel glinsteren
en de hitte afneemt...

257
00:32:55,893 --> 00:32:59,229
komen de vreemdste dieren
van het eiland tevoorschijn.

258
00:33:30,010 --> 00:33:34,890
Dit is een magische plek
waar olifanten kunnen dromen.

259
00:33:36,391 --> 00:33:41,396
De jongere zijn misschien opgewonden
omdat ze hier voor het eerst zijn.

260
00:33:43,440 --> 00:33:46,235
Wellicht dromen Shani
en de oudere dieren van de tijd...

261
00:33:46,318 --> 00:33:49,655
dat zij hier
voor het eerst heen werden geleid.

262
00:33:50,322 --> 00:33:57,120
Ze maken deel uit
van een millennialange keten van kennis.

263
00:34:18,350 --> 00:34:20,727
Het is 's morgens koud in de woestijn.

264
00:34:21,270 --> 00:34:24,982
Jomo en Shani
hebben daarom geen zin om op te staan.

265
00:34:27,234 --> 00:34:29,570
Gaia moet op pad met haar familie...

266
00:34:29,653 --> 00:34:33,574
ook al kraken haar botten nogal
de laatste tijd.

267
00:34:35,701 --> 00:34:41,039
Hoe oud of jong je ook bent, opstaan
is altijd lastig voor zulke grote dieren.

268
00:34:46,503 --> 00:34:49,673
Een helpende slurf
maakt een groot verschil.

269
00:35:05,439 --> 00:35:07,232
Dat helpt niet, Jomo.

270
00:35:18,035 --> 00:35:21,580
De kalveren hebben het water
in de moedermelk nodig...

271
00:35:21,663 --> 00:35:24,416
om de tocht over de zoutvlakte
te overleven.

272
00:35:25,667 --> 00:35:29,046
Het baobabsap is niet genoeg
voor de volwassen dieren.

273
00:35:30,797 --> 00:35:33,842
Ze moeten de oversteek wagen
voor het te heet wordt.

274
00:35:36,428 --> 00:35:39,056
Maar de woestijn
denkt daar anders over.

275
00:35:56,740 --> 00:36:01,787
De wind heeft over honderden kilometers
verschroeid zout gewaaid en is gortdroog.

276
00:36:10,170 --> 00:36:14,132
Er is geen bescherming
tegen de dehydraterende zoutkristallen.

277
00:36:14,216 --> 00:36:16,969
De jongen lopen het risico
uitgedroogd te raken.

278
00:36:25,143 --> 00:36:27,479
Doorgaan is de enige optie.

279
00:36:47,916 --> 00:36:51,837
Jomo heeft het zwaar,
maar Shani verzekert hem...

280
00:36:51,920 --> 00:36:55,007
dat ze hem nooit achter zou laten.

281
00:37:05,559 --> 00:37:09,271
Het zout en de wind
hebben het vocht uit hun lijf gezogen.

282
00:37:09,354 --> 00:37:13,066
Als ze niet snel iets drinken,
gaan ze dood.

283
00:37:22,826 --> 00:37:25,412
Gaia is niet zeker van de route...

284
00:37:25,495 --> 00:37:27,831
maar ze voelt iets via haar poten.

285
00:37:28,498 --> 00:37:30,834
Misschien is het water in de verte.

286
00:37:44,598 --> 00:37:47,809
Shani voelt het ook en leidt de weg.

287
00:38:37,568 --> 00:38:39,736
Zo dichtbij.

288
00:38:42,030 --> 00:38:45,325
Shani voelde correct aan
dat er water was.

289
00:38:45,409 --> 00:38:48,745
Maar het diepe ravijn is een verrassing.

290
00:39:01,550 --> 00:39:04,052
Hoe kunnen ze het water bereiken?

291
00:39:17,149 --> 00:39:18,942
Roodbekwevers.

292
00:39:20,986 --> 00:39:26,491
Gaia herinnert zich hoe die vogels haar
moeder lang geleden naar water leidden.

293
00:39:29,870 --> 00:39:31,747
Misschien lukt dat opnieuw.

294
00:39:37,211 --> 00:39:41,215
Ze volgen de vogels
naar een doorgang hoog boven de rivier.

295
00:39:58,232 --> 00:40:00,359
Een stroompje water.

296
00:40:00,442 --> 00:40:04,738
Het is genoeg voor een vochtige bek
en om de jongen overeind te houden.

297
00:40:22,047 --> 00:40:26,385
Shani heeft vandaag
een belangrijke les van Gaia geleerd.

298
00:40:26,468 --> 00:40:29,930
Deze kleine vogeltjes
kunnen grote redders zijn.

299
00:40:35,352 --> 00:40:38,230
Maar de roodbekwevers
blijven hier niet drinken.

300
00:40:40,023 --> 00:40:42,860
Gaia neemt een gok en volgt ze.

301
00:41:00,711 --> 00:41:03,881
Het beekje voegt zich
bij de rivier de Zambezi...

302
00:41:03,964 --> 00:41:06,675
op z'n meest magnifieke punt.

303
00:41:10,470 --> 00:41:15,058
Mosi-oa-Tunya, 'de rook die dondert'.

304
00:41:16,435 --> 00:41:19,146
Oftewel de Victoriawatervallen.

305
00:42:02,981 --> 00:42:07,945
Stroomopwaarts ligt de locatie
waar Gaia naar op zoek is.

306
00:42:08,028 --> 00:42:12,824
Beschutte eilanden met voedsel
en een onbeperkte hoeveelheid drinkwater.

307
00:42:15,202 --> 00:42:17,996
De eilanden staan vol palmbomen...

308
00:42:18,080 --> 00:42:21,959
een teken dat er al vele malen eerder
olifanten zijn geweest...

309
00:42:22,042 --> 00:42:26,839
aangezien palmpitten het beste
ontkiemen met behulp van olifantenmest.

310
00:42:30,509 --> 00:42:33,679
Gaia heeft de oversteekplaats
naar de eilanden gevonden.

311
00:42:37,099 --> 00:42:41,520
Plotseling voelen de enorme lijven
een tikje lichter aan.

312
00:42:54,825 --> 00:42:58,370
Jomo zit weer vol energie.

313
00:43:08,005 --> 00:43:10,841
Ze steken weldra naar het eiland over.

314
00:43:10,924 --> 00:43:17,014
Maar eerst kunnen ze voor het eerst
in bijna twee maanden echt drinken.

315
00:43:22,144 --> 00:43:27,441
Heerlijk koel water
uit de machtige Zambezi...

316
00:43:27,524 --> 00:43:29,943
één van de grootste rivieren
van Afrika.

317
00:43:32,446 --> 00:43:34,323
Antilopen.

318
00:43:35,741 --> 00:43:38,243
Jomo speelt weer als vanouds.

319
00:43:40,329 --> 00:43:44,666
Ze doen hem denken
aan de onbezorgde dagen in de delta...

320
00:43:44,750 --> 00:43:50,964
toen hij onbekommerd
constant achter dieren aan zat.

321
00:43:51,590 --> 00:43:53,050
Een krokodil.

322
00:43:55,636 --> 00:43:58,889
Hij kan maar beter bij de kudde blijven.

323
00:44:04,019 --> 00:44:07,814
Stroomopwaarts zijn ze
door hongerige krokodillen opgemerkt.

324
00:44:13,320 --> 00:44:17,199
Stroomafwaarts stort
de grootste waterval ter wereld omlaag.

325
00:44:21,745 --> 00:44:26,166
Maar voor ze ligt alles
waar ze naar op zoek zijn.

326
00:44:27,835 --> 00:44:30,629
Gaia besluit de oversteek te wagen.

327
00:44:52,776 --> 00:44:54,987
Aan de rand is het water ondiep.

328
00:44:55,779 --> 00:45:00,033
Maar krokodillen
jagen juist het best in ondiep water.

329
00:45:02,411 --> 00:45:04,705
Shani aarzelt.

330
00:45:05,163 --> 00:45:06,790
Ze wil terug.

331
00:45:09,626 --> 00:45:11,879
Maar Gaia spoort haar aan.

332
00:45:18,135 --> 00:45:22,139
Shani en Gaia beschermen de jongen
aan beide kanten...

333
00:45:22,639 --> 00:45:25,225
zodat de krokodillen
lastig bij ze kunnen komen.

334
00:45:39,072 --> 00:45:44,244
Na de krokodillen wacht ze
een nieuw en nog groter gevaar.

335
00:45:45,996 --> 00:45:49,833
Als het water dieper wordt,
wordt de stroming veel sterker.

336
00:45:50,918 --> 00:45:55,172
Ze kunnen makkelijk mee
naar de waterval worden gesleurd.

337
00:45:56,673 --> 00:46:00,427
Dat is al veel olifanten overkomen.

338
00:46:05,098 --> 00:46:10,812
De Zambezi is hier
ruim vijftien meter diep en stroomt woest.

339
00:46:11,855 --> 00:46:16,568
Hebben ze kracht en uithoudingsvermogen
genoeg om de rivier te weerstaan?

340
00:46:44,471 --> 00:46:46,390
Ze zijn er bijna.

341
00:47:38,775 --> 00:47:43,780
Een plek die eten,
water én bescherming biedt.

342
00:47:44,615 --> 00:47:47,284
Hier kunnen ze
de komende maanden uitrusten...

343
00:47:47,367 --> 00:47:52,206
tot al het eten op is
en het water naar de Okavango terugkeert.

344
00:47:56,001 --> 00:47:59,630
Die palmnoten zijn perfect rijp.

345
00:48:00,756 --> 00:48:02,925
De huidige bewoners moeten oppassen.

346
00:48:04,801 --> 00:48:07,638
Het is tijd voor een olifantenfeest.

347
00:49:02,776 --> 00:49:07,698
De noten zitten vol olie en
alle voedingsstoffen die ze nodig hebben.

348
00:49:07,781 --> 00:49:11,535
Ze groeien hier dankzij
eerdere generaties olifanten.

349
00:49:11,618 --> 00:49:15,163
Geen wonder dat ze
plantaardig ivoor worden genoemd.

350
00:49:30,971 --> 00:49:35,726
Het eiland is een prima verblijfplaats
tot er weer water in de Okavango staat.

351
00:49:36,727 --> 00:49:38,437
Net als de olifanten...

352
00:49:38,520 --> 00:49:43,233
onderneemt het water een enorme reis
door Afrika om de delta te bereiken.

353
00:49:44,776 --> 00:49:47,779
Een reis die net begint.

354
00:49:55,162 --> 00:50:01,710
1600 kilometer verderop in de hooglanden
van Angola slaat het weer om.

355
00:50:06,131 --> 00:50:11,637
Waterdamp uit de Atlantische Oceaan
stoot op de bergen en veroorzaakt regen.

356
00:50:27,986 --> 00:50:31,573
Het water van de zuidelijke hellingen
stroomt naar de Okavango.

357
00:50:31,657 --> 00:50:37,663
Duizenden Kalahari-olifanten
zijn van dat water afhankelijk.

358
00:50:43,335 --> 00:50:48,048
Niets is waardevoller
voor het leven op onze planeet.

359
00:51:01,270 --> 00:51:07,150
Zo begint de bijna duizend kilometer
lange reis naar de Okavangodelta...

360
00:51:07,234 --> 00:51:12,781
waar het water het stof
weer om zal toveren in een paradijs.

361
00:51:15,200 --> 00:51:19,955
Gaia en haar familie trekken binnenkort
weer terug naar de Okavango...

362
00:51:20,038 --> 00:51:23,917
zodat ze in de delta aankomen
als die op z'n groenst is.

363
00:51:24,001 --> 00:51:27,504
VICTORIAWATERVALLEN
OKAVANGODELTA

364
00:51:28,463 --> 00:51:33,385
Op de palmeilanden bij de watervallen
vordert het seizoen ook.

365
00:51:34,720 --> 00:51:39,183
De noten zijn opgegeten
en de overige planten zijn uitgedroogd.

366
00:51:39,266 --> 00:51:41,476
Geen goed voedsel voor olifanten.

367
00:51:41,560 --> 00:51:44,855
De familie
zal hier niet lang op kunnen leven.

368
00:51:50,402 --> 00:51:53,530
De verandering is met name zwaar
voor de oudste dieren.

369
00:51:53,614 --> 00:52:00,078
Gaia is moe. Haar zesde
en laatste gebit is bijna versleten.

370
00:52:00,162 --> 00:52:05,417
Ze vindt het voedsel hier
moeilijk te eten, dus ze verzwakt.

371
00:52:07,836 --> 00:52:14,343
Jomo heeft nog nooit een oude olifant
weg zien kwijnen en lijkt verward.

372
00:52:16,595 --> 00:52:20,849
Gaia heeft hun voedsel heel vaak
met het seizoen zien afnemen.

373
00:52:21,642 --> 00:52:24,770
Ze wist ook
van de andere grote verandering.

374
00:52:27,731 --> 00:52:32,027
Toen ze aankwamen,
was de Zambezi een kolkende rivier.

375
00:52:32,110 --> 00:52:36,323
Nu is daar nog
maar een stroompje van over.

376
00:52:37,324 --> 00:52:40,911
Het droge seizoen
heeft het gebied zwaar getroffen.

377
00:52:44,540 --> 00:52:47,626
Gaia wist
dat ze hier niet lang konden blijven.

378
00:52:49,086 --> 00:52:52,381
Olifanten kunnen
niet op kleine eilandjes overleven.

379
00:52:52,464 --> 00:52:56,260
Ze hebben grote gebieden nodig
om in rond te zwerven.

380
00:53:03,183 --> 00:53:08,188
Gaia besluit te vertrekken.
Shani helpt de kudde te verzamelen.

381
00:53:09,606 --> 00:53:15,195
Gelukkig zal hun vertrek
veel makkelijker zijn dan hun aankomst.

382
00:53:17,030 --> 00:53:21,118
Waar ze eerst moesten zwemmen,
kunnen ze nu lopen.

383
00:53:25,956 --> 00:53:30,586
Op het vasteland leidt Gaia haar familie
op de lange trek naar de delta.

384
00:53:31,837 --> 00:53:35,257
Ze reizen waar mogelijk
via schaduwrijke bossen...

385
00:53:35,340 --> 00:53:37,968
om hun krachten
voor de woestijn te bewaren.

386
00:53:39,094 --> 00:53:45,350
Op het vasteland kan ze
weer naar olifanten elders luisteren.

387
00:53:46,894 --> 00:53:50,022
Die laten haar weten
dat de overstroming dit jaar vroeg begint.

388
00:53:50,981 --> 00:53:52,608
Om op tijd te komen...

389
00:53:52,691 --> 00:53:56,987
moet ze direct weg
en de kortst mogelijke route nemen.

390
00:54:00,991 --> 00:54:03,702
Ze zullen andere gevaren tegenkomen...

391
00:54:05,996 --> 00:54:07,623
en andere paden bewandelen.

392
00:54:08,498 --> 00:54:11,251
Maar hun doel blijft: het paradijs.

393
00:54:18,258 --> 00:54:22,846
Via de snelste route is de familie voor
't hoogtepunt van de overstroming terug.

394
00:54:26,433 --> 00:54:28,727
Maar daar zit een risico aan vast.

395
00:54:32,356 --> 00:54:36,318
Er is een reden waarom ze
meestal niet de kortste route kiezen.

396
00:54:40,280 --> 00:54:43,200
Die loopt door een gebied met leeuwen.

397
00:54:44,660 --> 00:54:48,372
En deze leeuwen jagen op olifanten.

398
00:54:53,877 --> 00:54:56,630
Er zijn overal tekens van aanvallen.

399
00:55:00,926 --> 00:55:05,931
De leeuwen vallen normaal pas aan 't einde
van het droge seizoen olifanten aan.

400
00:55:06,014 --> 00:55:08,225
Als die door de honger zijn verzwakt.

401
00:55:10,102 --> 00:55:12,688
Dat is pas over een maand.

402
00:55:12,771 --> 00:55:16,441
Als ze bij elkaar blijven,
moet het goed gaan.

403
00:55:23,198 --> 00:55:27,619
De kudde moet toch drinken
en de dieren vertrouwen Gaia...

404
00:55:28,245 --> 00:55:31,123
maar dit maakt ze nerveus.

405
00:55:47,556 --> 00:55:51,435
De wind van een opkomende storm
camoufleert de leeuwen.

406
00:55:51,518 --> 00:55:56,690
De olifanten kunnen ze
nu minder goed horen of ruiken.

407
00:55:56,773 --> 00:56:01,111
De leeuwen weten dat,
wat ze stoutmoedig lijkt te maken.

408
00:56:07,743 --> 00:56:10,412
De leeuwen omcirkelen de familie.

409
00:56:32,601 --> 00:56:36,021
Gaia moet ze laten zien
dat haar familie sterk is.

410
00:56:37,272 --> 00:56:40,150
En dat de roofdieren
hun tijd verdoen.

411
00:56:45,239 --> 00:56:48,659
De leeuwen lijken overtuigd
dat dit geen makkelijk maal is.

412
00:56:50,619 --> 00:56:55,582
In ieder geval niet overdag,
als de olifanten in het voordeel zijn.

413
00:57:05,384 --> 00:57:07,761
De olifanten tasten de weg af.

414
00:57:08,554 --> 00:57:11,557
Ze kunnen in 't donker niet goed zien.
Roofdieren weten dat.

415
00:57:12,140 --> 00:57:16,144
De familie moet 's nachts doorlopen
om hier zo snel mogelijk weg te komen.

416
00:57:23,277 --> 00:57:26,947
De onheilspellende roep van de hyena's
maakt ze gespannen.

417
00:57:28,740 --> 00:57:32,119
De familie kan geen risico's nemen.

418
00:57:32,202 --> 00:57:34,705
Hyena's staan bekend als aaseters...

419
00:57:35,247 --> 00:57:39,626
maar als ze de kans krijgen,
zouden ze ook 'n jonge olifant aanvallen.

420
00:57:59,313 --> 00:58:03,066
Gaia en Shani houden de hyena's
bij Jomo en de andere jongen weg.

421
00:58:10,157 --> 00:58:13,243
Gaia is bang
dat ze een grote fout heeft gemaakt.

422
00:58:14,953 --> 00:58:18,624
De hyena's eten
het karkas van een grote olifant.

423
00:58:18,707 --> 00:58:21,502
Te groot voor de hyena's om te doden.

424
00:58:22,461 --> 00:58:24,505
Dat kan maar één ding betekenen.

425
00:58:25,672 --> 00:58:30,761
Do olifant is door leeuwen gedood
en het jachtseizoen is begonnen.

426
00:58:40,312 --> 00:58:42,689
Shani pikt de angst van Gaia op.

427
00:58:42,814 --> 00:58:47,569
Als de matriarch bezorgd is,
raakt iedereen in paniek.

428
00:59:02,459 --> 00:59:05,170
De leeuwen komen dichterbij.

429
00:59:22,104 --> 00:59:24,648
De leeuwin heeft Jomo in het vizier.

430
00:59:31,280 --> 00:59:35,242
Shani ziet de leeuwin, gaat achter
haar aan en laat haar zoon alleen.

431
00:59:50,841 --> 00:59:54,761
Shani en Jomo zouden
eenvoudig omsingeld kunnen worden.

432
01:00:07,691 --> 01:00:09,693
Ze moeten daar weg.

433
01:00:16,283 --> 01:00:20,412
Tijdens de achtervolging hebben de leeuwen
Jomo van z'n moeder gescheiden.

434
01:00:36,428 --> 01:00:38,472
Jomo moet verscholen blijven.

435
01:00:45,938 --> 01:00:49,107
Shani komt terug om Jomo te beschermen.

436
01:00:52,152 --> 01:00:55,072
Ze zal haar zoon
nooit aan z'n lot overlaten.

437
01:01:01,036 --> 01:01:03,372
Gered. Voorlopig.

438
01:01:20,305 --> 01:01:24,142
Gaia had gedacht
deze ochtend al veel verder te zijn.

439
01:01:25,352 --> 01:01:27,688
Maar de afgelopen nacht was een chaos.

440
01:01:30,107 --> 01:01:35,487
Shani komt onder de bomen vandaan
om zich weer bij de kudde aan te sluiten.

441
01:01:48,208 --> 01:01:50,627
Iedereen staat rond een lichaam.

442
01:01:57,301 --> 01:01:58,844
Gaia.

443
01:02:03,473 --> 01:02:07,311
De kudde had het zo druk
met het beschermen van de jongen...

444
01:02:07,394 --> 01:02:09,688
dat de oudste werd vergeten.

445
01:02:11,648 --> 01:02:14,985
Door haar slechte gebit
was ze door de honger verzwakt.

446
01:02:15,110 --> 01:02:18,655
En de nachtelijke stress
bleek te veel voor haar.

447
01:02:32,503 --> 01:02:35,839
Ze is in leven... nog wel.

448
01:02:36,673 --> 01:02:41,136
Dit zijn haar laatste momenten
en de familie weet dat.

449
01:02:46,016 --> 01:02:49,603
De afgelopen twintig jaar
was ze hun rots...

450
01:02:50,854 --> 01:02:54,149
hun metgezel en hun leider.

451
01:03:10,707 --> 01:03:13,377
Met haar slurf op de bek van haar zus...

452
01:03:14,002 --> 01:03:16,839
voelt Shani
haar laatste ademtocht.

453
01:03:40,737 --> 01:03:43,031
Ze kunnen haar nu niet meer helpen.

454
01:03:58,422 --> 01:04:01,425
Jomo werpt een laatste blik op Gaia.

455
01:04:02,885 --> 01:04:05,053
De dood van een matriarch...

456
01:04:05,137 --> 01:04:08,348
is een gedenkwaardige gebeurtenis
in z'n jonge leven.

457
01:04:19,234 --> 01:04:24,740
Het overdadige water gaat sneller stromen
als het de delta nadert.

458
01:04:25,616 --> 01:04:29,369
Shani probeert haar familie
er ook heen te leiden.

459
01:04:30,495 --> 01:04:36,543
Nu Gaia er niet meer is,
is zij verantwoordelijk voor iedereen.

460
01:04:36,627 --> 01:04:42,132
Dit is onbekend terrein voor haar.
In alle opzichten.

461
01:04:47,846 --> 01:04:51,350
De jongere wijfjes
zoeken steun bij elkaar.

462
01:04:52,684 --> 01:04:56,230
Ze hebben nog nooit
een andere leider dan Gaia gehad.

463
01:05:03,529 --> 01:05:06,323
Ze weten dat Shani
haar logische opvolgster is.

464
01:05:07,199 --> 01:05:09,493
Maar kan ze de rol wel aan?

465
01:05:16,792 --> 01:05:21,088
Alleen de tijd zal leren of ze
hun nieuwe matriarch hebben gevonden.

466
01:05:37,729 --> 01:05:41,567
Een week later wordt hun reis
onderbroken door iets prachtigs.

467
01:05:45,654 --> 01:05:51,910
Er wordt na een zwangerschap
van bijna twee jaar een kalfje geboren.

468
01:05:52,828 --> 01:05:55,539
De familie is enorm opgewonden.

469
01:06:04,006 --> 01:06:09,469
De eerste dagen van het jong zijn
heel belangrijk en iedereen wil helpen.

470
01:06:18,020 --> 01:06:21,773
Hij zal nog een tijdje
onzeker op z'n poten staan.

471
01:06:21,857 --> 01:06:25,194
Nog een nieuwe verantwoordelijkheid
voor Shani.

472
01:06:26,778 --> 01:06:29,573
Olifanten worden meestal
in het natte seizoen geboren...

473
01:06:29,656 --> 01:06:33,160
als moeders meer melk kunnen produceren
en het koeler is.

474
01:06:34,036 --> 01:06:38,123
Dit jong heeft dus extra hulp nodig.

475
01:06:47,007 --> 01:06:50,177
Shani is blij met
een nieuw speelgenootje voor Jomo.

476
01:06:50,302 --> 01:06:53,639
Jomo is minder opgetogen.

477
01:06:55,432 --> 01:06:58,810
Hij was altijd de baby van de familie.

478
01:07:00,020 --> 01:07:03,982
Maar goed, het joch lijkt
wel wat hulp te kunnen gebruiken.

479
01:07:14,576 --> 01:07:17,454
Ja, hij zal ze absoluut vertragen.

480
01:07:48,694 --> 01:07:52,698
Shani maakt ruim baan,
terwijl het kalf leert lopen.

481
01:07:54,950 --> 01:07:57,619
De moeder van het jong is onervaren...

482
01:07:57,703 --> 01:08:01,498
dus zonder de hulp van Shani
zijn z'n overlevingskansen klein.

483
01:08:05,210 --> 01:08:10,507
Het is nu Shani in plaats van Gaia
die de familie aan moet sturen.

484
01:08:11,216 --> 01:08:13,385
De beslissingen die zij vanaf nu neemt...

485
01:08:13,468 --> 01:08:16,889
zullen grote gevolgen hebben
voor de hele kudde.

486
01:08:18,223 --> 01:08:23,645
Ze denkt terug aan alle lessen die ze
in haar leven van Gaia heeft geleerd.

487
01:08:36,241 --> 01:08:40,495
Shani moet zelf
de weg terug naar de delta vinden.

488
01:08:44,333 --> 01:08:47,461
Eerst moet ze met de nieuwe moeder...

489
01:08:47,544 --> 01:08:51,632
naar de plek waar Gaia haar heen bracht
toen ze zelf was bevallen.

490
01:08:51,715 --> 01:08:54,676
Een plek waar zout uit de grond sijpelt.

491
01:08:56,512 --> 01:08:59,389
Olifanten komen hier drinken
en mineralen aanvullen...

492
01:08:59,473 --> 01:09:01,975
voor ze de woestijn oversteken.

493
01:09:04,561 --> 01:09:07,481
Shani laat de nieuwe moeder eerst gaan...

494
01:09:07,564 --> 01:09:11,527
om al het vocht aan te vullen
dat ze bij de geboorte is verloren.

495
01:09:12,194 --> 01:09:16,073
Dit is een reddingsmiddel voor de moeder.

496
01:09:18,784 --> 01:09:22,538
Maar de hele kudde
heeft de mineralen voor de tocht nodig.

497
01:09:27,960 --> 01:09:31,213
Kijk eens wie voor is gedrongen.

498
01:09:32,089 --> 01:09:33,465
Jomo.

499
01:09:34,883 --> 01:09:37,886
Hij moet leren
zich aan de regels te houden.

500
01:09:43,642 --> 01:09:47,604
Slagtanden zijn handig
om diep naar zout te graven.

501
01:10:04,329 --> 01:10:08,542
Jomo heeft geen slagtanden,
dus dan is het moeilijker.

502
01:10:08,625 --> 01:10:12,921
En z'n jonge leerlingetje helpt niet echt.

503
01:10:25,184 --> 01:10:29,146
Er komt een andere kudde aan
die ook toegang tot de mijn wil.

504
01:10:34,109 --> 01:10:38,947
Shani bevindt zich op onbekend terrein,
weg van haar sociale netwerk.

505
01:10:39,907 --> 01:10:41,617
Ze schat de nieuwe kudde in.

506
01:10:41,700 --> 01:10:45,871
De enorme groep is groot genoeg
om ze te verjagen.

507
01:10:47,247 --> 01:10:53,754
Shani moet besluiten om hun plek
te verdedigen of voor de kudde te wijken.

508
01:10:56,173 --> 01:11:00,636
Soms kidnappen rivaliserende kuddes
kalveren om hun dominantie te tonen.

509
01:11:02,930 --> 01:11:06,475
En de familie van Shani
heeft een kwetsbaar pasgeboren jong.

510
01:11:09,770 --> 01:11:12,898
De concurrerende matriarch
loert naar het kalf.

511
01:11:17,861 --> 01:11:23,450
Shani gaat de confrontatie aan.
Ze laat zich niet intimideren.

512
01:11:26,620 --> 01:11:30,332
Ze beschermt het kalf
alsof het haar eigen jong is.

513
01:11:45,264 --> 01:11:49,935
De rivalen trekken zich terug.
Ze hadden een grotere kudde...

514
01:11:50,018 --> 01:11:54,314
maar ze waren minder vastberaden
dan Shani om hun familie te beschermen.

515
01:11:56,859 --> 01:11:58,819
Het kalfje is voorlopig veilig.

516
01:12:00,320 --> 01:12:03,240
Shani besluit om op huis aan te gaan.

517
01:12:06,201 --> 01:12:10,622
Dat wordt niet makkelijk,
maar er wacht ze een grote beloning.

518
01:12:12,416 --> 01:12:17,379
Het water uit Angola
heeft net de Okavango bereikt.

519
01:12:42,404 --> 01:12:48,076
Zand dat maanden in de zon heeft gebakken
lijkt levenloos, maar dat is het niet.

520
01:12:54,458 --> 01:12:58,253
Sommige dieren hebben onder de grond
op dit moment gewacht.

521
01:12:59,796 --> 01:13:02,424
Andere dieren
hebben weer op hen gewacht.

522
01:13:14,019 --> 01:13:17,898
Het eerste water van de overstroming
zit vol visjes...

523
01:13:17,981 --> 01:13:21,693
die op insecten en spinnen jagen
die door het water worden meegesleurd.

524
01:13:22,778 --> 01:13:27,824
Daarachter zitten meervallen die zich via
de vele geulen in de delta verspreiden...

525
01:13:27,908 --> 01:13:31,828
samen met duizenden andere pioniers.

526
01:13:56,937 --> 01:13:59,523
Uit stof ontstaat een paradijs.

527
01:14:00,524 --> 01:14:03,986
En opnieuw ondergaat de delta
een transformatie.

528
01:14:07,573 --> 01:14:11,577
Shani en haar familie bevinden zich
niet ver meer in de woestijn.

529
01:14:12,911 --> 01:14:18,625
Maar er staat een droge tegenwind
en ze hebben al twee dagen niet gedronken.

530
01:14:21,211 --> 01:14:23,672
De hele kudde heeft het zwaar.

531
01:14:26,717 --> 01:14:30,304
Jomo is nu weerbaarder
dan aan het begin van deze reis.

532
01:14:31,471 --> 01:14:34,016
Maar het jonge kalfje
zit in de problemen.

533
01:14:45,861 --> 01:14:51,200
De kudde is hechter dan ooit.
Hij wordt niet achtergelaten.

534
01:14:58,832 --> 01:15:01,585
Door saamhorigheid
is de familie zo ver gekomen.

535
01:15:03,295 --> 01:15:07,508
Ze bereiken de delta met z'n allen
of helemaal niet.

536
01:15:14,097 --> 01:15:17,184
Neem zo lang je nodig hebt, kleintje.

537
01:16:19,371 --> 01:16:23,792
Hij loopt nu
op het witte zand van de delta.

538
01:16:24,459 --> 01:16:27,421
Ze zijn er echt bijna.

539
01:16:48,942 --> 01:16:54,573
Van over de hele Kalahari
stromen de dieren terug naar de Okavango.

540
01:16:56,491 --> 01:17:02,873
De dieren en het water komen bij elkaar
en het hart van de delta klopt weer.

541
01:17:26,813 --> 01:17:29,858
Er ontbreekt nog maar één groep reizigers.

542
01:17:34,821 --> 01:17:38,408
Het is Shani gelukt. Ze zijn thuis.

543
01:17:43,830 --> 01:17:48,627
Ze heeft ze allemaal teruggeloodst,
zelfs het kleintje.

544
01:17:53,131 --> 01:17:57,386
Het was Gaia
die aan deze enorme reis begon.

545
01:17:57,469 --> 01:18:02,933
Maar Shani zal vanaf nu de kennis
van generaties met zich meedragen.

546
01:18:10,607 --> 01:18:15,612
Het kalf dat onderweg is geboren, proeft
voor 't eerst het water van de delta.

547
01:18:19,658 --> 01:18:26,206
Jomo kan hem aan de andere dieren
voorstellen. Op z'n eigen speciale manier.

548
01:18:30,502 --> 01:18:34,631
Na alle beproevingen en ervaringen
van het afgelopen jaar...

549
01:18:34,715 --> 01:18:38,760
zal Jomo vast en zeker
een prima grote broer blijken...

550
01:18:39,887 --> 01:18:44,725
en hem alles bijbrengen wat hij
heeft geleerd over het leven in de kudde.

551
01:18:53,400 --> 01:18:57,988
Na alle stof en gevaren
van hun ongelooflijke trektocht...

552
01:18:58,071 --> 01:19:01,366
voelt dit vast hemels.

553
01:19:12,503 --> 01:19:18,509
Na een onzeker begin accepteert de familie
Shani nu volledig als de nieuwe matriarch.

554
01:19:22,179 --> 01:19:27,351
Ze zal het anders doen dan Gaia.
Olifanten zijn individuen.

555
01:19:29,228 --> 01:19:33,065
Shani zal op haar eigen manier leiden.

556
01:19:33,607 --> 01:19:35,859
Ze is goed begonnen.

557
01:19:41,657 --> 01:19:45,827
Over een paar maanden
verdwijnt dit waterrijke landschap weer.

558
01:19:46,411 --> 01:19:49,498
Dan moet de familie uit de delta weg...

559
01:19:49,581 --> 01:19:53,919
om opnieuw de woeste Afrikaanse
wildernis te trotseren...

560
01:19:54,419 --> 01:19:58,173
net zoals talloze
eerdere generaties Kalahari-olifanten.

561
01:20:00,759 --> 01:20:06,223
Dit zijn de laatste olifanten op aarde
die zo vrij kunnen rondtrekken.

562
01:20:12,563 --> 01:20:19,236
Hopelijk maken ze deze onvergetelijke
reizen nog vele generaties lang.

563
01:20:43,385 --> 01:20:45,637
Daar is de baby. Kijk.

564
01:21:16,793 --> 01:21:21,381
Als je leeuwen hoort brullen
op twaalf meter van je open auto...

565
01:21:21,465 --> 01:21:23,884
plas je weleens in je broek.

566
01:21:27,554 --> 01:21:30,265
Wijfjes, zout, drie uur oud.

567
01:21:31,433 --> 01:21:36,188
Niet proeven.
Dat kan ik je niet aandoen.

568
01:21:36,688 --> 01:21:40,234
Ik raakte het met deze vinger aan,
maar ik likte m'n andere vinger af.

569
01:21:41,944 --> 01:21:43,737
Over de camera.

570
01:21:49,576 --> 01:21:55,791
De kudde is nu nerveuzer omdat er
leeuwen zijn. Die azen op de jongen.

571
01:21:55,874 --> 01:21:59,962
Leeuwen? Je zei niet dat die er waren.
- Natuurlijk zijn er leeuwen.

572
01:25:31,340 --> 01:25:33,342
Vertaling: Dennis Strik