Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
NETFLIX PRZEDSTAWIA
Nie wydawajmy zbyt dużo.
- Ma pan kurty? - Tak. Jaką konkretnie?
Nie za elegancką, nie za zwyczajną.
Coś standardowego.
Po ile?
750 rupii.
Proszę pokazać białą.
Tę na górze.
Co sądzisz?
Ładna.
Najlepiej przymierzyć.
Na scenie musi być wygodnie.
Dzięki za radę, babciu. Pierwszy raz kupuję ciuchy.
Chciałbym założyć i usiąść.
Nie mogę się zgodzić. Pobrudzi się.
Szal też przymierzyć?
Tylko szal?
Obwieś się jeszcze złotem i diamentami.
Sędziowie nie dają punktów za ubranie.
Ojciec mawiał, że na scenie
wizerunek jest częścią występu.
Następny uczestnik to Sharad Nerulkar.
Wykonam ragę Bageshree,
tradycyjną kompozycję w szybkim tempie.
Zajęty?
Przecież widzisz, Ajji.
Matka dzwoni. Porozmawiaj z nią.
Później oddzwonię.
Cały czas to przekładasz.
Daj mi spokój. Mówię, że oddzwonię.
Podobno od trzech dni nie odbierasz od niej telefonu.
Bo mi się zepsuł.
Viju od dawna źle się czuje.
Stąd jej nie pomogę. Musi sobie jakoś radzić.
Pojedź do niej.
Za dwa dni jest konkurs.
Daj mi ćwiczyć. Przekaż jej, że zadzwonię.
Sam jej to powiedz. Na mnie nie licz.
Ja się nie wtrącam.
Mam tego dość.
To zaraz powód do płaczu?
Święci i asceci nauczyli się tego rodzaju muzyki
po tysiącach lat duchowego dążenia.
Nie jest to proste.
Człowiek żyje zbyt krótko.
W świętych tekstach nie znajdziesz instrukcji typu:
„W tej radze nie ma Pancham,
a w tej pomijamy Dhaivat”.
Dzięki tej muzyce
odnajdujemy drogę do Boga.
Nie bez powodu klasyczną muzykę indyjską
nazywa się Wiecznym Poszukiwaniem.
Trzeba jej całkowicie poświęcić
całe swoje życie.
Jeśli chcesz zarabiać
lub założyć rodzinę,
śpiewaj piosenki miłosne albo do filmów.
Nie krocz tą drogą.
Bo jeśli to zrobisz,
zaznasz samotności i głodu.
Proszę.
Coś jeszcze?
Nie.
Podobno Sumit Khade z Nagpuru też występuje.
Jest niezły.
Dlaczego mówisz to przy nim?
Na zewnątrz spotkałem Rishiego i Kruti.
Chytrusy.
Od niechcenia zapytałem, którą ragę będą wykonywać.
Nic nie powiedzieli. Od razu zmienili temat.
- Przestań. - Sharad Nerulkar?
Sharad?
- Powodzenia. - Dzięki.
Wykonam ragę Bageshree.
Tradycyjną kompozycję w szybkim tempie.
Dziękuję.
Brawo! Cóż to był za występ.
Następny uczestnik to Nitin Avasthe.
Dobrze było.
- Serio? - Tak.
A jak pogłos? Ze sceny trudno określić.
Było dobrze.
Proszę o aplauz.
Oto chwila,
na którą wszyscy czekali.
Sędziowie wyłonili zwycięzców.
Nagrody Gupte Builders
Młode Talenty 2006
wręczy pan Dattatreya Kirloskar.
Proszę o brawa.
To syn maestra Balkrishny Kirloskara.
Troszkę się spóźnił, ale przyjechał do nas aż z Mulund.
Pan Dattatreya wręczy zwycięzcom nagrody.
Trzecie miejsce – Namita Satam.
Drugie miejsce – Sumit Khade.
Naszą dzisiejszą najważniejszą nagrodę
i tytuł Młodego Talentu 2006 zdobywa…
Chinmayee Wadhawkar!
Gratulacje dla zwycięzców w imieniu firmy Gupte Builders.
Wielkie brawa.
Przy wdechu tylko pozytywne myśli.
A wydychając,
pozbywamy się myśli negatywnych.
Zaczynamy medytację.
Nie powstrzymujcie myśli.
A teraz oddech.
Niespokojny umysł
nie zdoła zaśpiewać Khayal
z odpowiednią głębią i autentycznością.
Żeby uczcić każdą nutę,
każdy mikroton,
należy mieć czysty i nieskalany niczym umysł.
Czym jest Khayal?
To stan umysłu wykonawcy utworu
w chwili śpiewania.
Przedstawia go słuchającym za pomocą ragi.
Śpiewając, sam nie wiesz,
jaki nowy aspekt ragi
zdołasz odkryć.
Jeśli chcesz, by objawiła ci się Prawda ragi,
musisz oczyścić umysł z wszelkiego fałszu,
chciwości i nieczystych myśli.
Nie każdy ma dość wymaganej do tego
samodyscypliny i wiary…
Dalej to robisz?
Skończ już z tą Maai.
To wciąż moja praca.
Taśmy trwają po godzinie. Wymagają dużo czasu.
Zrób je później.
Skończyłeś już te z Konferencji Sadarang?
Tak, '72 i '74 są już gotowe.
Nie mogę znaleźć '73.
Jak to?
Leżała tutaj. Widziałem ją.
Ja nie widziałem.
Była na niej Basant-Bahar Rambhau Arolkara.
Ależ on śpiewał.
Mistrz łączenia rag.
Poszukaj jej.
Mamy zamówienie na zestaw płyt CD, lata 1972-1975.
Ile?
Stwórz mastera. Potem zrobimy z 30-40 zestawów.
WYKŁADY MAAI
Ma pan płyty Shankara Bhatta?
Nie.
A Sultana Saheba?
Skończyły się.
A co by pan polecił?
Specjalizujemy się w mniej znanych nagraniach.
Wszystkie te płyty zostały przekonwertowane ze starych kaset.
Nie znam tych wykonawców.
W niczym nie ustępują tym sławnym.
Na przykład Ustad Nissar Aslam Shaikh
z Agry.
Uczył go guru Sultana Saheba.
Po prostu nie zyskał rozgłosu.
- Po ile? - 150 rupii.
Podziękuję.
Obecnie mamy w promocji
zestaw 12 płyt All India Radio.
Normalna cena to 1500 rupii. Z naszą zniżką 1000.
Nie, dzięki.
Macie muzykę religijną?
Chyba nie, co?
Tylko muzyka klasyczna.
Zajdę jeszcze w przerwie.
Wszyscy pytają o religijną.
Pójdziemy posłuchać?
Zwariowałeś?
Uszy ci zwiędną.
Co to, kurwa, miało być?
Jak można tak się płaszczyć przed tymi zarozumiałymi pyszałkami?
Co on w ogóle grał?
A oni i tak klaszczą.
Bo roczną składkę płacą.
Przy byle czym biliby brawo.
Sama kompozycja też lipna.
Jak stół szwedzki…
Poważna raga 20 minut, lekka 15, potem pieśń miłosna i religijna.
I koniec.
Sponsorzy to lubią.
Chrzanić ich.
Promują cztery czy pięć nazwisk.
Występują tylko oni i wszystko brzmi tak samo.
Każda raga ma tę samą strukturę, te same chwyty.
Wszystko przewidywalne.
Poproszę ryż.
Nie rozumiem tego.
A Shakir Bhai kiedyś tak pięknie grał.
Słyszałem jego nagrania z lat 80.
Miał tyle gracji, takie czyste tony.
Jak można się tak zmienić?
Wiadomo. Dla kasy.
Dlatego Guruji i Maai
nie wkręcili się w koncertowanie.
Co?
Co się stało?
Nie wiem.
Jak to?
Nie mogłem wymyślić nowej frazy.
Było powtarzalnie.
Dlaczego?
Nie wiem.
Ćwiczyłeś?
Tak.
To czemu się zablokowałeś?
Spróbuj jeszcze raz.
Powtarzam się.
Teraz ty.
Dobrze.
Ładnie.
Słuchaj.
Daruj już mu.
Koledzy go wołali.
Chcesz iść?
Jasne.
Oczywiście, że chce. Nawet w niedzielę go uczysz.
No i?
Co w tym złego?
Ustad Saheb bił swoje dzieci, póki się nie nauczyły.
- Słyszeliśmy to sto razy. - Ale to prawda.
Wiązał je za włosy do gwoździa w ścianie.
A my dobrze się bawimy, prawda?
Nauczę cię tradycyjnej kompozycji tej samej ragi. Graj.
Bardzo dobrze.
Shaardya.
Chodź. Czekamy na ciebie.
Wejdź.
Nie chcę.
Wejdź i usiądź.
Uczę go czegoś, co nazywamy bandish.
Ja nic z tego nie rozumiem, wujku.
Mogę wyjść z Shaardyą?
Bandish to bardzo cenna kompozycja.
Kiedy dwoje muzyków brało ślub,
dostawali te kompozycje w posagu.
Były dla nich bezcenne.
Przestań ich zamęczać.
Niech idą się bawić.
Leć, leć do swego domu
Leć, leć do swego domu…
Pięć, cztery, trzy, dwa, jeden.
Witamy ponownie w programie Gharana.
Przed przerwą
pan Mukund opowiadał nam o historii alwarskiej szkoły muzycznej.
Będąc ekspertem tego stylu,
napisał również książkę o jego historii
zatytułowaną Wieczny płomień.
Zmieńmy temat, panie Mukund.
Napisał pan w książce, że z czasem muzyka ta uległa zmianie
i obecnie zatraciła gdzieś swoją esencję.
To prawda.
Wielu ludziom to się nie spodobało.
Byłem za te słowa krytykowany.
Gdyby ktoś chciał posłuchać tej muzyki, gdzie można ją znaleźć?
Nie da się.
Obecnie niemal już jej nie ma,
tej boskiej czystości.
Mój guru, maestro Vinayak Pradhan, zawsze powtarza,
że jeśli chcesz doświadczyć mistrzowskiego wykonania,
musisz posłuchać śpiewu jednej osoby, maestry Sindhubai Jadhavy.
Nazywamy ją pieszczotliwie „Maai”.
Nasz guru twierdzi, że jego muzyka
nie może w ogóle równać się z jej geniuszem.
Dlaczego była wyjątkowa?
Wiele razy pytałem o to Gurujiego.
Odpowiadał, że jej muzyki nie da się opisać słowami.
- Z pewnością są nagrania. - Nie ma.
Maai nie pozwalała nagrywać swojej muzyki.
Prawie nie ma żadnego jej zdjęcia, a już na pewno wywiadu.
Była inna. Była ascetką.
Byłeś uroczym chłopcem.
Naprawdę.
A teraz?
Czemu tego nigdy nie pokazałeś?
Tyle słyszałam o twoim ojcu, a nigdy go nie widziałam.
Było tylko na kasecie VHS.
Wczoraj ją zgrałem.
Chciałabym posłuchać, jak śpiewa.
Potrafił ciekawie opowiadać.
Śpiewał bez szału.
- Mogę o coś zapytać? - Jasne.
Tejas powiedział, że twój ojciec miał taśmy z Maai.
Jakie taśmy?
Nagrania jej wykładów dla starszych uczniów w Belgaum.
Jak to możliwe?
Podobno Karim Saheb nagrał ją w tajemnicy.
Tata coś raz wspominał.
Nigdy ich nie widziałem.
Nieważne. Pokazywałeś to mamie?
Pokaż. Ucieszy się.
Jest bardzo sentymentalna.
Tylko pogorszę sprawę.
Idę. Późno już.
PRZEPRASZAM
WIADOMOŚĆ WYSŁANA
Pozwólcie myślom płynąć.
Obserwujcie je.
Niech ujawnią się
wyparte emocje.
Wszystkie. Dobre i złe.
One istnieją. Obserwujcie je.
Podobnie jak umysł, wasze ciało próbuje z wami rozmawiać.
Wysłuchajcie go.
Chciałam ci coś powiedzieć.
Ale nie pamiętam co.
Jeśli chodzi o rachunek za prąd, zapłacę.
Nie o to chodziło.
Coś innego.
O twoje leki?
O to też nie.
Nieważne. Zapomniałam.
Rozmawiałeś z matką?
Wczoraj.
Co powiedziała?
Że wszystko w porządku.
Nie rozumiem jej.
Tobie mówi jedno, a mnie drugie.
I chodzi jej o coś zupełnie innego.
Co tym razem?
Płakała mi wczoraj do słuchawki.
Mówiła, że mam z tobą porozmawiać.
O czym?
Żebyś znalazł pracę.
Przecież pracuję dla Kishore'a.
Powiedziałam jej to samo.
Mówi, że to żadna praca.
Że zarabiasz grosze.
To jej słowa czy twoje?
Czemu tak mówisz?
Skąd wie, ile zarabiam?
Nie mówiłem jej.
Wie, że ciągle brakuje nam pieniędzy.
Czynsz, stawka Viju…
Ile sama ma opłacać?
Nie zasłaniaj się mamą.
Jeśli cię nie stać, żebym tu mieszkał, to powiedz.
Wyprowadzę się.
Nie bądź taki.
Martwimy się o twoją przyszłość.
Słuchaj, babciu. Albo muzyka, albo kariera.
Nie mogę mieć tego i tego.
Dlaczego?
Twoi znajomi pracują.
Tejas ma pracę. Sneha też.
Ale ja nie chcę.
Mogę się wynieść.
Przestań tak mówić.
Jesteś uparty jak twój ojciec.
A jak później cierpiał.
Nie porównuj mnie do taty.
Jeśli nie odniosę sukcesu, nie będę winił za to świata.
Jak ja mam do niego dotrzeć…
Zaczynamy, Guruji?
Jesteśmy gotowi.
Wielu z was jest tutaj z powodu mojego artykułu.
Nie przesadzałam, nazywając tego człowieka niedocenionym geniuszem.
Nieodkryty klejnot Mumbaju.
Guruji, w imieniu wszystkich zgromadzonych
dziękuję ci za ten występ.
Przestanę już mówić i pozwolę Gurujiemu nas oczarować.
Nie rozumiem, co mówiła Reena,
bo słabo znam angielski.
Postaram się przyzwoicie przed wami wypaść.
Nie, nie słuchasz.
Z otwartym gardłem.
Proszę wstać.
Po prostu spadło mu ciśnienie.
Bardzo?
Teraz ma 60. Poprzednio było 80.
Boże.
Jeszcze jakieś dolegliwości?
Bardzo mnie boli w dole pleców.
Mocz i stolec w normie?
Tak. Tylko te plecy.
A kaszel?
Racja.
W nocy miewam napady kaszlu.
Kiedy się zacznie, nie potrafię przestać.
Jest panu wtedy zimno lub gorąco?
Nie, po prostu kaszlę.
W porządku.
Proszę brać to
i przyjść za miesiąc.
Dobrze.
Na plecy przepisałem środek przeciwbólowy.
Proszę go brać tylko, gdy ból będzie bardzo silny.
I proszę pić dużo wody.
- Ćwiczy pan? - Nie.
Proszę chodzić z nim na spacer dwa lub trzy razy w tygodniu.
Dobrze, panie doktorze.
Ile płacę?
Razem z ostatnią wizytą 450 rupii.
Mogę zapłacić w przyszłym tygodniu?
- Dobrze. - Nie. Ja zapłacę.
- Można później. - To żaden problem.
Co się stało?
Nic.
Gniewasz się?
Nie. Ale dbaj o siebie.
Nie o to mi chodzi.
Mówię o występie.
Co z nim?
Byłeś zły?
Tylko na siebie.
Dlaczego?
Nie szło ci najlepiej. Bywa.
- Ktoś ci coś powiedział? - Nie.
Czemu jesteś niespokojny?
Dokąd tak pędzisz?
W tym wieku po prostu się ćwiczy. Na tym się skup.
Cały czas ćwiczę,
a ciągle mi się to przytrafia.
Potem jestem na siebie zły.
Naprawdę? Już teraz jesteś zły?
Ile ty masz lat?
Dwadzieścia cztery.
Do czterdziestki myślimy tylko o ćwiczeniu.
Przed Maai nie byliśmy w stanie słowa wydusić.
Śpiewaliśmy z opuszczonymi głowami.
A ty wszystko chcesz mieć od razu?
Nie.
Kishore mówił ci o koncercie z okazji Dnia Nauczyciela?
Tak. Tejas i Sneha wystąpią.
A ty nie?
Kishore nic nie mówił.
- Też będziesz śpiewał. - Dobrze.
- Zacznij się przygotowywać. - Dobrze.
Zimno jak cholera.
Rankiem będziemy się trząść.
Idealna pogoda
na placki ziemniaczane i herbatkę w Ramdas.
Jedzie taki kawał tylko dla tych placków.
Koncert ma w nosie.
No pewnie.
Słyszałem maestra milion razy.
A placki są nieziemskie.
Płatki ryżowe z orzechami też mają dobre.
Dałem się nabrać.
Myślałem, że tłuczemy się w środku nocy,
żeby posłuchać maestra,
a wy jedziecie na wyżerkę.
Z maestrem różnie bywa.
Dobry występ jest naprawdę świetny.
Zły – naprawdę fatalny.
Pół na pół, jak to u geniuszy.
Przy każdym występie próbuje czegoś nowego.
Kiedy mu się uda, trafia w sedno.
Dlatego trzeba go posłuchać dziesięć razy.
I tylko cztery razy warto.
Czuję, że dziś wypadnie dobrze.
Tak tu pięknie na łonie natury.
Natura nie ma tu nic do rzeczy.
Potrzebuje rumu.
Jeśli go dostanie, zagra dobrze.
Bez przesady. Rum o poranku?
Pora dnia nie ma znaczenia.
Kiedy sobie golnie,
ręce same zaczną grać.
Którą ragę dziś zagra, tato?
Nie śpisz?
Zamknij oczy.
Bo zaśniesz na koncercie.
A jakie ragi są poranne?
- Todi… - I?
- Bhairav… - I?
Jeśli wymienisz jeszcze dwie,
dam ci rano czekoladki.
Lalit?
Brawo! Jeszcze jedna.
- Marwa? - Marwa to poranna raga?
Nie.
Więcej nie znam.
Wymieniłeś Bhairav. Podobna do niej.
Ahir Bhairav.
Zgadza się.
Pamiętaj upomnieć się o czekoladki.
A teraz śpij.
Obudziliście mnie.
Dobrze, już dobrze. Śpij.
Z maestrem i Lalit wiąże się pewna anegdota.
Opowiedział mi ją Shubho z Kalkuty.
Pewnego razu miał występ o 5 rano na festiwalu Dover Lane.
Zapowiedział, że zagra Lalit.
Na widowni ktoś powiedział:
„Grałeś to w zeszłym tygodniu w Delhi.
Zagraj coś innego”.
Odpowiedział:
„Nie tylko w zeszłym tygodniu. Gram Lalit od dwóch miesięcy.
Raga się na mnie gniewa.
Staram się ją ugłaskać”.
I tak wspaniale zagrał Lalit,
że cała widownia była oczarowana.
O rany.
Walnięty skurczybyk.
Co się dzieje? Nic ci nie jest?
Nic.
Napij się wody.
- Wyjdź. Zaraz przyjdę. - Dobrze.
Syrop na kaszel.
Nie chcę.
A gdzie kurta?
Założę na miejscu.
- Wygniecie się po drodze. - Chodźmy.
Pobłogosław mnie.
Tutaj? Mamy jeszcze czas.
Pojadę motorem. Dojdziesz później.
Jestem gotowa.
Chcę się wyciszyć po drodze.
Będę milczeć.
Przyjedź sama.
Twoja kurta.
Przepraszam.
- Mogę ponieść. - Nie trzeba.
Czekaj. Dam ci jogurt.
Przed występem?
No to cukier na szczęście.
Do zobaczenia.
Jeśli chcesz się nauczyć mojej muzyki,
zapomnij o widowni i tym podobnych rzeczach.
Nie śpiewam dla widowni czy sponsorów.
Nie interesuje mnie chwalenie się,
jak wiele rag mistrzowsko opanowałam
ani jak bardzo jestem w tym dobra.
Śpiewam wyłącznie dla swojego guru
i dla Boga.
Kiedyś ktoś zapytał mnie:
„Maai, czy nie powinniśmy
dobierać rag do aktualnej widowni?”.
Odparłam: „Na sali jest 200 ludzi.
A to oznacza 200 odrębnych umysłów.
Ilu z nich zdołam zadowolić?
Nie jestem małpką w cyrku”.
Nie brakuje pozorantów,
którzy w imię muzyki klasycznej prężą przed ludźmi swe wokalne muskuły.
Mój Guruji nauczył mnie czegoś innego.
Mawiał:
„Kiedy zamkniesz oczy i wydasz pierwszy dźwięk,
nie wolno ci myśleć o niczym innym poza ragą.
Nie ma wtedy znaczenia, czy występ się uda,
bo twój wysiłek był szczery”.
Dzień dobry.
Witam na koncercie z okazji Dnia Nauczyciela.
To idealna okazja,
aby uczcić wieloletnią tradycję mistrza i ucznia.
Pochodzący z Alwaru maestro Vinayak Pradhan
uczył na przestrzeni 40 lat wielu uczniów.
Dzisiaj pięciu z nich
dla was zagra.
Zacznie Sharad Nerulkar.
Na tabli towarzyszy mu Amar Moghe.
Na fisharmonii Tushar Modak.
Jeśli Guruji pozwoli, zaczniemy.
Ten, kto pokłada wiarę w Saraswati, boginię muzyki,
zostanie przez nią pobłogosławiony.
Doskonalisz nie tylko muzykę,
ale również swą wytrzymałość i wytrwałość.
Bo przed tobą długa i żmudna droga.
Widziałam, jak wspaniali artyści
poddają się w połowie tej drogi.
Będziesz mieć wiele okazji, żeby odpuścić i pogodzić się z porażką.
Nie wolno ci tego robić.
Ten, kto panuje nad swym umysłem,
nie zboczy z obranej drogi bez względu na okoliczności.
Bez patrzenia w obiektyw.
Może teraz swobodniejsza poza?
Z szerokim uśmiechem.
Czy tylko na poważnie?
Nie, może być.
Będziesz miał więcej opcji.
Dobrze. Co mam zrobić?
Trochę w tę stronę.
Nie aż tyle. Trochę mniej.
Idealnie.
Wzrok na dłoń i uśmiech.
Nie, jakbyś śpiewał.
Musi być widać, że to kochasz.
SHARAD NERULKAR – BIOGRAFIA
Niezłe. Kto to zrobił?
Kolega.
Prześlij mi do niego numer.
Też chcemy zrobić stronę.
W sumie mamy już,
ale nie była uaktualniana od dwóch lat.
Jasne, dam namiary.
Byłem w okolicy i pomyślałem, że wpadnę.
Cieszę się. Zaglądaj czasem.
Chciałem pana zaprosić osobiście.
Tak? Na co?
- Na mój występ na festiwalu Kalyan. - Nieźle!
Chciałbym pana zaprosić.
Przyjdę. Wyślij mi szczegóły.
Mam oficjalne zaproszenie.
Bardzo bym się ucieszył.
My też zorganizujemy ci koncert.
Dziękuję.
Ludzie chętnie przychodzą posłuchać nowych wykonawców.
Tak.
- Ostatnio zrobiliśmy występ Siła Kobiet. - Rozumiem.
Przyszło dużo ludzi.
Na takim nie mógłbym wystąpić.
Występowały Shahana i Gayatri.
- Ach tak. - Dobrze wypadły.
Teraz szykujemy koncert z okazji święta Diwali.
- Tam zaśpiewasz. - Będę zaszczycony.
Ty, Aditya, Shivani…
troje młodych wykonawców.
Oczywiście.
Trudno obecnie znaleźć sponsorów.
- Dla nieznanych artystów. - To prawda.
- Dam ci znać. - Dobrze.
Ale proszę przyjść na mój występ.
Na pewno.
Prowadzę zajęcia.
Co się stało?
Bardzo jest źle?
Co się stało?
Bardzo bolą go stawy.
Rozumiem.
Guruji?
Masz gorączkę?
Nie.
Daliście mu jakieś leki?
Coś na ból.
Same tabletki nie pomogą.
- Masowaliście mu nogi? - Nie.
To co robiliście przez ten czas?
Nic?
Przepraszam.
Idźcie stąd.
Możemy zostać.
Może trzeba będzie coś przynieść.
Nie. Możecie iść.
- Chcesz się położyć, Guruji? - Tak.
Bardzo boli?
Chodźmy do lekarza.
Bezużyteczny konował…
rzuca tylko receptami i zdziera pieniądze.
To nieprawda.
Od nas bierze mniej.
W zeszłym miesiącu zapisał leków za 1000 rupii.
Musiałem pożyczyć od Mukunda.
Oddam mu.
Nie pożyczaj od niego.
Do mnie się zwracaj.
To cwaniak.
Kiedy tobie pożycza, później dzwoni
i pyta mnie, czy możesz wystąpić.
Co mu wtedy mówisz?
A co mam mówić?
Że przez kilka dni nie możesz występować.
Dałbym radę.
Nie ma potrzeby.
Później cierpisz.
Kolejny przypadek wydarzył się wczoraj w Jharkhandzie.
Dwóch mężczyzn zabito za rzekomą kradzież bydła.
Lincze są bardzo podobne.
Czy zaczynamy dostrzegać pewien schemat?
A może to odosobnione przypadki?
Program Fame India dotarł do Kalkuty.
PRZESŁUCHANIA
Tysiące pełnych nadziei uczestników liczy na to,
że zdoła oczarować sędziów i zdobyć Złoty Bilet.
Gdy stracili już wszelką nadzieję…
Nie.
…zjawiła się pewna nieśmiała dziewczyna.
- Witam. - Cześć.
Jak się nazywasz?
Shaswati Bose, przyjechałam z Jhargramu.
Co dla nas zaśpiewasz?
„Aaye Aaye Sajana Mere”
Ustada Abdula Rashida Khana.
Powodzenia! Zaczynaj.
Dobrze. Wystarczy.
Shaswati, ten śpiew…
Co to było?
Kiepsko wypadłam?
Nie było dobrze.
Było bardzo dobrze! Cudownie!
Zgadzam się. Masz fantastyczny głos.
Do zobaczenia w Mumbaju. Gratulacje!
Chodź tutaj!
- Dziękuję. - Widzimy się w Mumbaju.
PRZESŁUCHANIA W KALKUCIE
Jestem taki szczęśliwy.
Spełniło się nasze marzenie
o występie w programie. Jestem przeszczęśliwy.
Trochę głośniej.
Więcej tunpary.
Sudarshan Kalamanch, dziękuję za szansę.
To był dla mnie zaszczyt.
Dziękuję Manojowi Rane za obecność.
OZNACZ PRZYJACIÓŁ
Manoj Rane, Sneha Ketkar Godbole, Gauri Limaye
WSCHODZĄCE GWIAZDY
Pierwszy koncert w USA!
Dziękuję Raju bhai. Komentujcie.
Wschodząca gwiazda! Genialnie.
Jestem z Dubaju. Masz fenomenalny głos!
Wrzuć więcej piosenek.
Obecnie chcę się skupić
na pisaniu o muzyce.
Nie jesteśmy w stanie
racjonalnie spojrzeć na historię
i oddzielić ją od tego, co robimy.
Zastanawiamy się nad tożsamością
i jej miejscem we współczesnej kulturze.
CZERWIEC 2017
Ujdzie
Nuda
Racja. Po co brać się za bandish genialnego Khana Saheba
i kaleczyć w taki sposób?
W ogóle nie rozumiesz tej muzyki
i tego, jak bandish…
Nie zaprzątaj sobie głowy techniką.
Możesz ją ćwiczyć przez całe lata,
mistrzowsko ją opanować,
ale nie zaprowadzi cię ona do Prawdy.
Technika jest jedynie środkiem wyrazu twojego wnętrza.
Można się jej nauczyć.
Prawdy nie.
Ona wymaga siły,
żeby spojrzeć szczerze w głąb własnej duszy.
To niezwykle trudne.
Przedsięwzięcie na całe życie.
Dlatego nazywamy ją ascetyzmem.
A kiedy już dotrzesz do Prawdy,
musisz mieć odwagę się z nią zmierzyć.
Bywa ona bowiem często brzydka.
Dopiero wtedy twoja muzyka…
Frazy mogłyby być lepsze.
Kiedy już znajdziesz dobry układ, nie przeciągaj go.
Bo wtedy wygląda to, jakbyś tylko wypełniał czas.
Organizatorzy wkurzyli mnie przed występem.
Nie chodzi o organizatorów, Sharad.
Brak ci perspektywy.
Czasem za bardzo upiększasz.
Czasem jest nijako.
Wychodzi nierówno.
Zaczynasz jedną melodią,
potem skaczesz do następnej,
a później jeszcze do innej.
Pomieszanie z poplątaniem.
Muzyce brak życia.
Ostatnio też tak było.
Musisz się bardziej przyłożyć.
W końcu ci się uda.
Ile jeszcze lat chcesz na to tracić?
Jak długo jeszcze?
Chcesz skończyć jak twój ojciec?
Był on moim najwierniejszym,
ale też najmniej uzdolnionym uczniem.
Nikt mu nie powiedział,
że obracanie się wśród dobrych muzyków
i pisanie o nich książek
nie uczyni człowieka zdolnym.
Do samego końca
żył złudzeniami.
Ty jesteś inny, prawda?
Ty rozumiesz.
Guruji nie powie ci tego w twarz.
Kocha cię.
Polega na tobie.
Ale ty…
Mogę?
Proszę.
Słucham.
Chciałbym oddać centrum te taśmy.
Są sprawne?
Tak.
- Czyje to nagrania? - Maai.
- Maai? - Przepraszam. Maestry Sindhubai Jadhavy.
Jak się pisze Sindhubai?
S-I-N-D-H-U-B-A-I.
Jaką muzykę śpiewała?
Klasyczną.
Zdobyła jakieś nagrody?
Tak, Sangeet Natak Akademi w 1973 roku.
Nie ma jej na liście, więc stawka będzie inna.
Nie chcę za nie pieniędzy. Chcę je tylko oddać.
Ile ma pan tych taśm?
Osiem.
Ale nie ma na nich śpiewania.
A co?
To jej wykłady na temat muzyki z 1972 roku.
Proszę zostawić jedną.
Muszę spytać, czy mogę je przyjąć.
To bardzo cenne nagrania.
Nikt ich nigdy nie słyszał.
Rozumiem.
Jest pan kolekcjonerem?
Nie, ktoś dał te taśmy mojemu ojcu.
Rozumiem.
Dam panu do wypełnienia formularz.
Proszę przyjść znowu, żeby je opisać.
Już to bardzo dokładnie zrobiłem.
W porządku.
Czy trafią do biblioteki?
Tak. Po zatwierdzeniu
zostaną dodane do naszego cyfrowego archiwum.
Ile ma pan kopii?
Ta jest jedyna.
Laxmitai, zabierz to!
Witamy w drugim sezonie Fame India.
Naszą kolejną finalistką jest Shaswati Bose z Jhargramu.
Zachwyciła sędziów i zapewniła sobie bilet do Mumbaju.
Przyjrzyjmy się jej bliżej.
Muzyka jest dla mnie wszystkim.
Śpiewam, gdy jestem smutna i gdy jestem szczęśliwa.
Chcę zrobić karierę w śpiewaniu i być w tym dobra.
Już kiedy była dzieckiem, chciałam, żeby nauczyła się śpiewać.
Zawsze ją wspierałam i nadal będę to robić.
Ten program to dla mnie wielka szansa.
Tak wielu ludzi mnie wspiera. Jestem szczęściarą.
Dzięki programowi zrealizuję marzenia rodziców.
Nigdy nie sądziłam, że spotka mnie coś takiego.
Pięć minut przerwy.
Proszę podejść.
Karan, krzesło.
- Jak się pan ma? - Dobrze. A pani?
Ja też.
Przepraszam, że musiała pani czekać.
Nie szkodzi.
- Kawy lub herbaty? - Nie, dziękuję.
Słucham.
Czy Karan coś panu mówił?
Tylko tyle, że pani przyjdzie.
Dostał propozycję śpiewu w zespole.
Ale przyjmie ją tylko, jeśli pan się zgodzi.
Prosi o pańską zgodę.
Co to za zespół?
Co to?
Uniwersytecki.
Starszy rocznik tworzy zespół fuzyjny.
Poprosili mnie o klasyczny wokal.
Rozumiem. Będą nagrywać płytę?
Nie. To tylko na potrzeby szkolnych festiwali,
jak Malhar albo Mood Indigo.
A później Młodzieżowy Festiwal Uniwersytecki.
Rozumiem.
Radziłam mu, żeby się zgodził.
Nabrałby doświadczenia scenicznego. Może ktoś go dostrzeże.
Ale chce pańskiej zgody.
Czyli to raczej muzyka zachodnia, nie klasyczna?
Trochę tego i tego.
Angielskiego wokalistę już mają, ja mam być od klasyki.
Rozumiem.
Może dołączyć, nie widzę problemu.
Ale wtedy nie musi tu już przychodzić.
Dlaczego?
A po co?
Traciłby tylko czas.
Da sobie radę ze śpiewem w zespole.
Nauczył się tonacji, nabrał praktyki. Wystarczy.
Gniewa się pan?
Jestem szczery. Powinien odpuścić sobie muzykę klasyczną.
Zepsuje dobre imię szkoły i moje.
Dlaczego pan tak mówi?
Daleko mu jeszcze do śpiewania Khayal.
A w zespole na pewno takiego poziomu nie osiągnie.
Po co tracić czas i pieniądze. I tyle.
Nie rozumie pan.
To pani nie rozumie,
że nim nauczy się biegać, musi umieć chodzić.
I już.
Zdenerwowałem cię?
Wybacz, jeśli przesadziłem.
Nie przejmuj się.
Nie robi nam łaski. Płacimy mu.
Nie uczy cię za darmo.
Nie potrzebujemy zgody.
Złożymy skargę do dyrektora.
Dostanie nauczkę.
A zespół też cię czegoś nauczy.
Nie przejmuj się nim. Jasne?
Nie becz, duży jesteś.
Cześć, mamo. Słyszysz mnie?
Ja cię słyszę.
Co u ciebie?
U mnie dobrze.
Przepraszam, zapomniałem.
Powiedz Viju, że się tym zajmę.
Wyślę za miesiąc, nie martw się.
Tak.
Może powinienem przyjechać do ciebie na kilka dni?
Tak.
W przyszłym miesiącu.
Jasne.
Proszę cię. Jeśli będziesz o tym mówić, nie przyjadę.
Jeszcze tylko cztery lata.
Po czterdziestce
zaczniemy szukać dla mnie żony.
Wdowa, rozwódka, bez znaczenia.
Mówię poważnie.
Co?
Coś przerywa.
Halo?
Dobrze, pa.
Mogę raz uderzyć?
Raja.
Rzucaj.
Pięknie!
Dziś wypada 35. rocznica śmierci Maai.
Boję się, że jeśli źle zaśpiewam,
pojawi się nagle przede mną
i zbeszta mnie przed wami,
aż mi w pięty pójdzie.
Dam z siebie wszystko.
Dajcie mi trochę czasu,
żeby rozgrzać gardło.
Oby głos mnie nie zawiódł.
Tak. Jesteśmy tu.
Przepraszam za spóźnienie.
Długo czekacie?
Nic się nie stało.
- Witam. Rajan Joshi. - Sharad.
Usiądźmy.
A gdzie twoja szklanka?
Nie piję.
Tylko jednego. Ja tylko wyglądam staro.
Nie krępuj się.
Nie pije, bo jest wokalistą.
- Nieźle! Klasycznym? - Tak.
Whiskey i wodę.
A dla ciebie?
- To samo? - Tak.
- A ty? - Nie trzeba.
To może coś bezalkoholowego?
Wodę z limonką. Nieschłodzoną.
- Jesteś z Mumbaju? - Tak.
Jest pańskim fanem.
Czytał wszystkie pańskie recenzje w Sancharice.
Dlatego muzycy z Mumbaju mnie nienawidzą.
Bo mieszam ich z błotem.
Lubię pański styl.
Dziękuję.
Posiadł pan ogromną wiedzę na temat historii naszej muzyki, i to w Ameryce.
To inspirujące.
- Wspaniałe. - Dziękuję.
Dobrze wiedzieć, że młodsze pokolenie
wciąż interesuje się czymś takim.
Dzięki Internetowi jest dużo łatwiej.
Można znaleźć wszystko.
Szczerze mówiąc,
materiału starczy mi na kolejnych dziesięć lat.
- Nieźle. - A to tylko kolekcja z Park City.
W Mumbaju mam jeszcze lepszą.
Zapytaj Kishore'a, jak mnie zwali.
- „Złodziej muzyki”. - Co?
Nie wiadomo, gdzie wynajdywał najrzadsze nagrania i książki.
Faiyaz Khan, Imrat Hussain, Kesarbai. Miał wszystkich.
Nieźle.
Dlatego nie spotykamy się u mnie w domu.
Tak wielu ludzi mnie okradało, że już straciłem rachubę.
Jak to?
Kradli, kiedy na przykład wychodziłem do kuchni.
I to znani artyści.
Zazdrosne sukinsyny.
Taki Kishore latami wierci mi dziurę w brzuchu.
Ale jest uczciwy.
Chce dostać coś za darmo.
Oferowano mi miliony rupii.
A ja nie rozstałbym się z niektórymi nagraniami,
nawet gdyby oferowano mi trzy domy w Colabie.
Mów, o co chodzi.
Jak mówiłem przez telefon, chodzi o…
Shantidevi?
Tak. Mało kto ją słyszał.
Chciałbym wydać jej płytę.
Sprawdzę, co mam.
Dziękuję panu.
Ktoś ostatnio pytał Sharmę
z All India Radio o taśmy Shantidevi.
I?
Odpowiedział, że muzyki kurew nie trzymają.
Co takiego?
Bo była prostytutką. Wszyscy to wiedzą.
- Co pan opowiada… - To prawda.
Istnieją nawet jej zdjęcia w bikini.
To było w latach 40. Zanim jeszcze została sławna.
Pozowała dla pewnego czasopisma.
Żartuje pan?
Nie.
Potem została kochanką jakiegoś gudżarackiego biznesmena.
Opłacał jej naukę muzyki.
Dlatego później dodała do imienia „devi”.
Żeby się „oczyścić”.
- Ale dalej chcesz jej nagrania? - Tak, oczywiście.
- A ma pan nagrania Maai? - Maai?
Sindhubai.
Coś tam mam.
Naprawdę?
Przecież nie istnieją.
Bo nie występowała publicznie?
- To nie tak… - Przestań.
Więcej nie powiem, bo możesz być jej fanem.
- Pochodzi z Alwaru… - Proszę opowiedzieć.
Odpuśćmy.
Proszę mówić.
Nigdy nie wierzyłem w bajeczkę, że nie lubiła występować publicznie.
Że śpiewając, wpadała w trans i inne takie.
Każdy artysta kocha publiczność.
- Ona była inna. - Trochę zbyt „inna”.
Była stuknięta.
- Porozmawiajmy o… - Moment. O co panu chodzi?
Zmieńmy temat.
Chcę o tym usłyszeć.
Byłem u niej w domu na występie.
Słuchał pan Maai?
Jakieś 30 lat temu, byłem w twoim wieku.
Jakim cudem?
Nie pytaj.
Niejedno w życiu odstawiłem.
Śpiewała doskonale,
ale była okropną, ordynarną babą.
Straszne rzeczy wygadywała.
„Mogołowie zbrukali naszą muzykę”.
„Nie będę śpiewała muzułmańskich kompozycji”.
Zniszczyła nawet karierę własnej córki.
Była mentorką wielu uznanych muzyków.
Na przykład?
Satish Raichand?
On już wcześniej był sławny.
Khan Saheb go uczył.
Devendra Bhise?
Nie lubię go. Wcale nie jest taki dobry.
- Sharad, odpuść. - Nie, robi się ciekawie.
Maestro Vinayak Pradhan?
Ona też go uczyła.
- Ten koleś z Dadaru? - Tak.
Kolejna bajeczka:
„Nie interesują go występy, chce jedynie uczyć.
Zależy mu tylko na przekazaniu alwarskiego dziedzictwa”.
Tak naprawdę zwyczajnie nie wytrzymywał presji publiki.
Panie Joshi, to jego guru.
Przepraszam.
Nie wiedziałem.
- Kończymy temat. - Słusznie.
Wiesz co, Kishore?
Trzeba umieć odróżnić prawdę od fikcji.
Czasy robienia z artystów półbogów przeminęły.
Zbyt wielu obecnie naciągaczy.
Chyba jednak nie kończymy.
Posłuchaj.
Fani lubią ciekawe historyjki.
Uczniowie Maai zrobili z niej jakąś mityczną istotę.
„Maai śpiewała, mając zerowe ciśnienie”.
Co to za bzdura?
„Maai znała 23 tajne ragi Khana Saheba”.
Skąd niby wzięli tę liczbę?
Ostatnio się dowiedziałem, że ktoś w tajemnicy nagrał jej wykłady.
Jeszcze ich nie słuchałem,
ale jestem pewny,
że to jeden wielki stek pretensjonalnych bzdetów.
Usiądź.
- Chcesz herbaty? - Tak.
Nie zgadzaj się więcej na wyjazdowe koncerty.
Wczorajsza podróż cię wykończyła.
Co mam poradzić?
Biorę, co dają.
Nie mam emerytury.
Przecież nie możesz mnie utrzymywać.
Brakuje ci czegoś?
Po co się tak męczysz na starość?
Jakby tego było mało,
pieniądze za śpiewanie dostaję z opóźnieniem.
Pamiętasz tę ceremonię w Satarze?
Do tej pory mi nie zapłacili.
Dali mi wtedy wielki czek z kartonu.
Prawdziwego nie wysłali nigdy.
Zadzwonię do nich.
Albo koncert u Gokhalów.
Nie wspomnieli o pieniądzach.
Poczęstowali mnie tylko herbatą i ciastkami.
Niech nam chociaż oddadzą za koszty podróży.
Nie opłacili ci taksówki?
Guruji?
Złap ten.
Teraz ten.
Teraz te wieżowce.
DZIEDZICTWO ALWARU
Zaczynamy?
Chwileczkę.
Proszę opowiedzieć o Anhad Sounds.
To nasza nowa firma.
Chcemy promować północnoindyjską muzykę klasyczną,
aby dotarła do szerszego grona odbiorców.
Zaczynamy od wydania Dziedzictwa Alwaru.
Jest to kolekcja 300 rzadkich kompozycji
pochodzących z Alwaru.
Nie chcieliśmy, żeby dwustuletnie dziedzictwo
zostało zapomniane.
Chciałem je uwiecznić.
Projekt ten jest zwieńczeniem czterech lat badań.
Maestrowie Vilas Bhat, Manoharbhau Mane, Archana Bhave
i wielu innych weteranów przyczyniło się do jego powstania.
W jaki sposób można nabyć kolekcję?
Jest dostępna na pendrivie.
Można ją zakupić na naszej stronie.
Co jeszcze mają państwo w planach?
W przyszłości wydamy kolejne kolekcje,
nad którymi obecnie pracujemy.
Chcemy wydać książkę o muzyce, organizować wykłady online…
Mamy wiele pomysłów. Zobaczymy.
- To wszystko? - Tak. Dziękujemy.
Mamy herbatę, kawę i przekąski.
Proszę się częstować.
Dziękujemy.
Poszukiwaczu!
Na skraju studni, poszukiwaczu
Tamaryndowiec zasiałem
Na skraju studni, poszukiwaczu
Tamaryndowiec zasiałem
Drzewo wyrosło
I dało miły cień
Na skraju studni
Poszukiwaczu
Na skraju studni, poszukiwaczu
Para jeleni pobrała się
Na skraju studni, poszukiwaczu
Para jeleni pobrała się
Pięcioro jelonków na świat przyszło
Na skraju studni, poszukiwaczu
Napisy: Krzysztof Wollschlaeger