Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
MUSIMY TRZYMAĆ BESTIE NA DYSTANS I W ODPOWIEDNIM MIEJSCU.
DLATEGO RZADKO ZADAJEMY IM PYTANIA,
NA WYPADEK GDYBY ODPOWIEDZIAŁY I PRZERAZIŁY NAS, NISZCZĄC NASZE POGLĄDY.
Zgłębiając tajemnice nauki
ZATOKA KSIĘCIA FRYDERYKA ALASKA
„Staram się rozpocząć rozmowę”,
tak najprościej można to powiedzieć.
Chcę włożyć głośnik do oceanu i mówić do wieloryba
z nadzieją, że mi odpowie.
Jeśli to się uda,
będzie to pierwszy eksperyment,
w którym aktywnie wejdziemy w dialog z humbakiem.
GDY MICHELLE STARA SIĘ NAWIĄZAĆ KONTAKT Z HUMBAKAMI,
INNY NAUKOWIEC STARA SIĘ ROZSZYFROWAĆ,
JAK BARDZO ICH RELACJE ROZCIĄGAJĄ SIĘ
W PRZESTRZENI I W CZASIE.
UNIWERSYTET ST. ANDREWS SZKOCJA
Ludzie badają pieśni humbaków od 40, 50 lat.
I wciąż tak naprawdę nikt nie wie, dlaczego śpiewają.
Ptaki mają pieśni.
I inne wieloryby też.
Ale pieśń humbaków jest rozbudowana.
Ma rytm.
Oddechy rozłożone w czasie.
Rymy i powtórzenia.
Godziny wzorów we wzorach.
Bez jasnego początku ani końca.
Uważam, że pieśń humbaków to złożony sposób komunikacji...
na skalę, która nie ma porównania, które byśmy znali.
Poza nami samymi.
Mój ojczym był pianistą.
UNIWERSYTET CORNELLA ITHACA, NOWY JORK
Gdy siadał, by uczyć mnie grać,
kazał mi zagrać jedną nutę, zamknąć oczy i słuchać...
aż dźwięk zniknie.
Chciał, bym zrozumiała dźwięk, doświadczając go.
To jest łatwiejsze, gdy jesteś na lądzie.
Wtedy ustawisz minutnik.
ZAKŁAD INŻYNIERII BIOAKUSTYCZNEJ UNIWERSYTETU CORNELLA
System komunikuje się z tym pudełkiem?
Przygotowania zajęły dziesięć lat,
zanim mogliśmy zacząć tworzyć pliki, które można odtwarzać wielorybom.
- Dobrze. Działa. - Fajnie.
O tak.
- Działa? - Tak. Bardzo dobrze.
- Świetnie. - Okej.
- Włączone? - Tak.
Tak.
Tak, z tym będzie problem.
To jest to. To nawoływanie z playbacku.
To nawoływanie, które będziemy odtwarzać...
Albo jedno z nich.
Musimy je trochę dostosować.
Tak. Możemy zmniejszyć głośność.
Może...
Coś się urywa. Musisz to poprawić.
- To problem z nagraniem. - Okej.
Tak, to z nagrania.
Te nagrania nie zostały jeszcze poprawione.
Tak jest dobrze.
- Coś jest nie tak. - Masz rację.
Próbuję oszukać wieloryba.
Mówię to otwarcie.
Próbuję przekonać humbaka,
że w wodzie jest inny wieloryb, który do niego mówi.
Robiliśmy burzę mózgów i natknęliśmy się na...
LABORATORIUM BIOAKUSTYCZNE
Podobne eksperymenty w przeszłości przypadkowo wydawały okropne dźwięki.
Tak to działa. Przez pół wersu to pieśń.
Gdy poprzednio to robiliśmy,
nawoływania brzmiały, jakby humbak nawdychał się helu.
A to jest odtworzone.
A potem myśleli, czemu nikt nie odpowiedział.
- Usuwasz, co niepotrzebne. - Tak, cały hałas.
Tu masz przebieg fali.
Niebieski to sygnał wejściowy, a czerwony to to, czego słuchamy,
- Czerwony to to, co słyszymy. - Tak.
I pracujesz tylko z sygnałem?
Nie masz problemów ze spektrogramem?
Wszystkie dźwięki zostałyby odrzucone.
To świetny pomysł.
Jedyny problem, jaki widzę, to że nawoływania humbaków nie są tonalne.
To nawoływania o modulowanej amplitudzie.
I są krótkie. Wiele z nich to takie...
nawoływania nie są harmoniczne ani tonalne.
Niesamowite.
Dobrze je naśladujesz.
I znowu chodzi o przejrzystość.
- Spróbujmy jeszcze raz. - Tak.
Gdybyś miał posłuchać wszystkich wielorybów na świecie jednocześnie,
większość dźwięków stanowiłyby nawoływania.
Czasem zdarzają się w seriach, które zmieniają kolejność.
Czasem jedno po drugim.
„Droplet”
Ale są krótkie.
„Swop”
I niewiele o nich wiemy.
„Growl”
Ale ze wszystkich nawoływań humbaków...
„Teepee”
...jedno jest najważniejsze.
„Whup”.
Uważamy, że ten dźwięk wydają wszystkie.
To jest zwierzę, które ma potencjał tworzyć nieskończoną liczbę dźwięków.
Dlaczego to nawoływanie jest unikalne?
Dlaczego jest wyjątkowe?
Najlepszym sposobem, by się tego dowiedzieć,
jest puszczenie go humbakowi i zobaczenie jego reakcji.
Do tego pytania się przygotowuję.
O to walczyłam, gdy miałam 25 lat i to zaczęłam.
I to zaczęłam badać, gdy zaczęłam pisać pracę doktorską.
Muszę mieć pewność, że metodologia jest idealna.
To jest początek naszego zrozumienia,
jak humbaki widzą świat.
Jak odbierają siebie nawzajem poprzez dźwięki.
MICHELLE POJEDZIE NA ALASKĘ,
BY SPRAWDZIĆ, CZY HUMBAKI WYKORZYSTUJĄ DŹWIĘK „WHUP”,
BY SIĘ ZE SOBĄ KONTAKTOWAĆ.
Moja mama kochała ocean.
Zawsze chciała być oceanografką,
ale kobietom nie wolno było wsiadać na łodzie.
Zamiast tego została geografką.
Nigdy nie przestała kochać oceanu i bez wątpienia...
przekazała tę miłość mnie.
JEDNOSTKA BADAWCZA SSAKÓW MORSKICH
Właśnie. To jest ważne.
Zapisywanie tego, co dziwne, co inne, to najlepsze, co możesz zrobić.
Bo to przyciągnie twoją uwagę,
jeśli zauważymy te różnice na poziomie indywidualnym.
Zapisuj to.
Naukowcy zawsze myśleli, że pieśni służą łączeniu się w pary.
Mamy ładny wzór.
Czyli „violin”, „bark”,
i jestem pewna, że to będzie „whup”.
Czyli to są trzy idealne przykłady...
Ale gdy słuchałam dekady nagrań z południowego Pacyfiku,
widziałam tę samą pieśń, która pojawiała się
w populacjach oddalonych o setki kilometrów.
Ale to ważne, że widzimy strukturę.
Mamy głośny pisk, a potem niższą częstotliwość,
a potem znowu głośny pisk i niższą częstotliwość.
I gdy popatrzymy na to jak na strukturę...
Zrozumiałam, że pieśni to coś więcej niż łączenie się w pary.
Do pieśni wprowadzane są niewielkie zmiany.
A potem wszystkie wieloryby uczą się tych zmian i pieśń ewoluuje.
Rozwija się.
Pieśni są przekazywane odległym populacjom.
I gdy to się powtarza,
pieśni nadają kształt temu, jak jako całość brzmią tysiące wielorybów.
To wszystko stanowi zjawisko kulturowe.
Od Australii
najpierw przenosi się to do oddalonej o 1300 km Nowej Kaledonii.
Wszystkie uczą się pieśni w kilka miesięcy,
co jest niedorzeczne, że zwierzęta potrafią się nauczyć
takiej długiej i skomplikowanej pieśni tak szybko.
Te pieśni za każdym razem podróżują za zachodu na wschód,
łącząc ocean wielorybów z kulturą.
Staram się stworzyć mapę,
gdzie na południowym Pacyfiku następuje dzielenie się pieśniami.
By znaleźć granice.
By dowiedzieć się, gdzie się kończy kultura humbaków.
ELLEN PRZYGOTOWUJE SIĘ DO PODRÓŻY DO POLINEZJI FRANCUSKIEJ,
BY SPRAWDZIĆ, CZY TAMTEJSZE WIELORYBY
TAKŻE ŚPIEWAJĄ ŚLEDZONĄ PRZEZ NIĄ PIEŚŃ.
MĄŻ ELLEN
- Wystarczy? Nie. - Myślę, że wystarczy. Wsadź to tu.
Chodź, Zin. Co to jest?
Do góry.
I co myślisz, Zin?
W porządku?
Praca w terenie to wyzwanie,
bo jesteś z dala od ludzi, na których ci zależy.
Ale myślałem...
Czasem udawało mi się namówić Matta, by jechał ze mną.
I odkryliśmy, że ma chorobę morską.
Więc to nam nie wyszło.
Musisz zgasić kuchenkę.
- Wiem! - Widzisz dym?
Otworzyłaś... Tak.
Krok pierwszy: Ellen sprawia, że włącza się czujnik dymu.
- Wszystko okej? - Tak.
Dzięki.
Nawet nie wiem, od czego zacząć. Okej.
- Deleguj, Ellen. - Słucham?
Deleguj mi zadania.
Okej.
Możesz zdjąć pranie, które już wyschło.
Mogę.
Będziemy mieć bardzo ograniczoną możliwość komunikacji
i to jest do bani.
To naprawdę trudne.
I myślę, że to trudniejsze dla ciebie niż dla mnie,
bo ja będę ciągle wśród ludzi, wśród mojego zespołu.
I masz coś do roboty, prawda?
Podczas pracy w terenie nie ma odpoczynku.
Gdy się czymś interesujesz i jest to twoją pasją,
to oczywiste, że chcesz to robić.
Uwielbiam być w terenie.
Uszczęśliwia mnie to i naprawdę to uwielbiam.
Nie chciałabym przestać tego robić,
choć trudno jest wyjechać.
Najlepiej chyba o tym nie myśleć.
Okej.
Chodź tu.
Przytul się.
ZATOKA HOBART ALASKA
PRZEZ PIERWSZE DWA TYGODNIE PRACY W TERENIE
MICHELLE BĘDZIE TOWARZYSZYĆ DRUGI BADACZ
I STUDENT.
Cztery hydrofony. Są. Pilot. Jest.
Cztery torby wodoodporne i GPS. Są.
Urządzenie tropiące. Jest. Mała wodoodporna torba z GPS-em. Jest.
iPad, jest. Zielony ręcznik jest w plecaku.
Akumulator Goal Zero i kable,
panel słoneczny Goal Zero, wszystko jest w plecaku.
- Etui Black Pelican. - Jest.
Sprawdziłam dziś rano.
Aparat, lornetka, dodatkowa bateria do aparatu,
baterie AA, wszystko tam jest.
Super. Duża żółta torba, kurtki przeciwdeszczowe, przekąski.
PRACOWNICZKA NAUKOWA
Jest.
Okej. Głośnik. Cztery kamizelki ratunkowe.
EKOLOŻKA MORSKA
- Dwa radia. - Są.
- Prywatne torby i butelki z wodą. - Woda.
Ja mam pełne.
Krem z filtrem.
Krem, zapisałam go na liście.
Jest w torbie. Powinnyśmy posmarować twarze.
Najpierw sprawdzimy południe, a potem północ.
Okej.
Gdy jesteś w takim pięknym miejscu, łatwo jest zapomnieć...
że wieloryby mogą nas wywrócić.
A woda jest taka zimna, że mogłybyśmy umrzeć.
Coś tam jest.
Na pewno.
W poprzednich sezonach wiele tygodni nie widziałam wielorybów.
W tym roku mamy zaledwie miesiąc, by zbadać przynajmniej 30.
Okej, hydrofony. Jest 11 sierpnia, 10.28.
Dr Leanna Matthews razem z dr Michelle Fournet.
Zaklaszczę trzy razy.
Każdy playback trwa godzinę.
Pod wodą będziemy śledzić wieloryba hydrofonami,
a nasz głośnik będzie odtwarzał dźwięki.
Włączam playback.
A na łodzi będziemy zapisywać wszystko, co robi wieloryb.
To się nazywa badanie osobnika.
Łącząc zachowania, które widzimy na powierzchni, z nagraniami pod wodą,
będę miała kompletny obraz tego, jak wieloryb reaguje na nasze nagrania.
- Od pierwszego wynurzenia. - Tak.
Mam wrażenie, że pojawi się zaraz obok nas.
Tak.
Zaczynaj.
Pierwsze wynurzenie. Południowy zachód, 76,2.
Wydech.
Nieważne. Pomiń to. Nie nasz wieloryb.
- To nie nasz wieloryb. - Nie.
Wydech. Zachód.
50,1.
Wydech. Północny zachód.
Zanurzenie. 36,3.
150.
- To nasz wieloryb. - Tak. Ten jest nasz.
Okej. Ma białawą płetwę grzbietową.
- Co nie? - Tak.
Dzięki płetwie ogonowej czuję się lepiej.
Bo ten drugi też ma czarną ogonową.
Zauważyłam to i pomyślałam: „O Boże”.
- Ale nie. To nasz. - I to był ten ogon.
- Tak, to był ten. - Tak.
Czarny ogon z plamkami. Ze skorupiakami na górze.
Tak.
Okej. Koniec badania.
PIERWSZY PLAYBACK ZAKOŃCZONY
Wyciągam.
Mogę wziąć tę z cheddarem?
Bierz.
Jesteście zawiedzione, że nas tam nie zabieram?
- Nie. - Okej.
Umyślnie.
Tam jest za dużo wielorybów.
Nie powinnyśmy tam płynąć.
Łatwo się pomylić.
DRUGI PLAYBACK
- To nie nasz wieloryb. - Tak.
To nie nasz wieloryb.
- Te dwa nie są nasze. - Zgadza się.
A ten, który pluska?
- Tak. - To nasz wieloryb.
Pierwsze wynurzenie, 185,2.
200.
To nasz wieloryb.
Spróbuję go zobaczyć przez lornetkę.
Wydech.
Południe, 178,5
- 400. Ten bliżej, tak? - Tak.
- To nie nasz wieloryb. - Nie nasz.
Wykasuj to ostatnie wynurzenie.
To badanie ma dużą szansę na niepowodzenie.
Jest skomplikowane logistycznie.
Gdy jest więcej wielorybów, trudno jest śledzić tylko jednego.
MO’OREA POLINEZJA FRANCUSKA
Chodzi o to, że może uda mi się przyczynić się do wzbogacenia wiedzy.
Że może to będzie mój element, który dołożę do układanki.
Nawet najgorszy sezon w terenie, beznadziejny dzień,
sprawiają, że chce mi się rano wstać.
Jestem kujonowatą badaczką...
która chce zrozumieć planetę,
zrozumieć zwierzęta na tej planecie,
nim z niej znikną.
Nie miałeś wcześniej doświadczenia z hydrofonem?
- Niewiele. - Okej, spoko.
Chodzi o to, że ta część nie może się zamoczyć, a ta idzie pod wodę.
DOKTORANT, ZOOMUZYKOLOGIA
Te się długo uruchamiają.
Jasne.
Słyszę to tutaj.
Tak, to działa dobrze.
Chodzi o to, by nakleić taśmę
i owinąć ciasno, ale nie za ciasno.
- Jasne. - Nie zmiażdż przewodu.
Okej.
Chodzi o to, by zminimalizować szum wody?
- O to ci chodziło? - Tak.
- To zmniejsza wibracje. - Tak.
Ten pomysł przekazał przełożony mojego przełożonego,
jemu i mnie, a teraz ja wprowadzam to w laboratorium.
Czyli to jest...
Australijska technika, tak to można ująć.
- Tak, idealnie. - Okej.
Teraz potrzebujemy wielorybów.
KAPITAN ŁODZI
Też się cieszę, że cię widzę.
- Fajnie, że z tobą płynę. - Kopę lat.
Wiem, kopę lat. Tak, więc...
Mam tylko dwa tygodnie,
a potrzebuję wysokiej jakości nagrań różnych wielorybów,
bym wiedziała co śpiewają.
Przepraszam. I co uważasz?
Może spróbuj tam. Będzie lepiej dla dźwięku.
- Tak. Brzmi... - A potem...
To najlepszy pomysł.
- Gotowa? - Tak, gotowa.
- Rozwiń. Tak. Idealnie. - Proszę bardzo.
- Zaczniemy słuchać. - Okej.
Słucham na poziomie 95.
Mogę to ledwo usłyszeć.
Może tak być.
To zabawa w chowanego, akustycznie.
Rozwińmy cały przewód.
Bo nie jest pionowo,
a wolałabym zejść jak najgłębiej.
Pod powierzchnią słychać pieśń
innych wielorybów przez wiele kilometrów.
Ale mój hydrofon może nagrywać wyraźnie w odległości do trzech kilometrów.
Okej, zatrzymam. Plik 001.
- Z tej strony. - Tak.
Wieloryby śpiewają przy rafie,
ale głębokość może przytłaczać,
i jeśli się nie jest ostrożnym, można zatopić łódź.
Spróbujmy tam.
Woda jest oknem, ale potrafi być też ścianą.
Możemy potwierdzić, że słychać śpiew,
ale jakość dźwięku jest słaba do bardzo słabej.
To znaczy, że jest daleko, a niestety nie możemy podpłynąć.
5 Z 30 PLAYBACKÓW ZAKOŃCZONYCH POZOSTAŁY 24 DNI
Dziesięć lat na Alasce, a nigdy nie widziałam tylu wielorybów.
Zrobimy niedźwiedzią przysługę playbackom, jeśli nie...
zrobimy skanu.
Badamy osobnika
i odtwarzamy mu nagranie,
ale to nie jedyne zwierzę, które ten playback usłyszy.
Co oznacza, że jego zachowanie się zmieni.
Bo rozmowa między mną a tobą
a rozmowa między mną, tobą i grupą ludzi
zmieni to, jak bardzo się udzielamy.
- Tak! - I jak bardzo uważamy.
Mamy problem odpuścić.
Pewnie. Spędziłyśmy tygodnie... Ja spędziłam miesiące, lata...
- Mnóstwo czasu. - ...projektując te badania.
- A docierasz na miejsce i je robisz... - I się zmieniają.
...i widzisz masę innych rzeczy...
Nieważne, ile czasu to projektowałam.
Jaki jest najlepszy sposób,
by być pewnym odnośnie do czegoś, co widzimy w naturze,
bez wyolbrzymiania, bez wyczekiwania?
I wydaje mi się, że w kwestii tego pytania...
Skan to najprostszy sposób, by sprawdzić odbiór playbacku.
Duża zmiana planów.
Bardzo duża.
- Myślę, że... - Hej, Maggie.
Wprowadzamy zmiany do protokołu.
- Robimy skany. - Tylko skany?
- Tak. - Tylko skany?
Tylko skany.
Myślałam, że będę mieć jednego wieloryba,
więc patrzenie, co on robi, miało sens.
A okazało się, że mam wiele wielorybów, co było niezłą niespodzianką.
Więc musiałam wiedzieć,
czy liczba dźwięków, które wydaje z siebie każdy wieloryb, wzrasta,
gdy ja wydaję z siebie dźwięk.
A najlepszym sposobem, by to zrobić jest skan.
Oznaczam każdego wieloryba, którego widzę.
Jeśli liczba dźwięków „whup”, jakie wykonuje wieloryb, rośnie,
gdy ja wykonuję dźwięk „whup”...
to twardy dowód, że wykorzystują te dźwięki do komunikowania się.
PIERWSZY PLAYBACK DO WIELU WIELORYBÓW
Odtwarzam playback.
Okej.
Popłyniemy tam, by dać im przestrzeń.
A potem zawrócimy i popłyniemy powoli.
- Trzydzieści sekund playbacku. - Dziękuję. Trzydzieści.
Wielkość grupy, cztery. 131, 450 metrów.
Wielkość grupy, dwa. 154, 900 metrów.
145. Wielkość grupy, dwa.
- Możesz zwolnić? - Ledwie.
Zasięg, 180 metrów.
Powtórz azymut.
142.
Wielkość grupy, dwa...
230 metrów.
185. Wielkość grupy, jeden.
- Powtórz, proszę. Przepraszam. - 185. Wielkość grupy, dwa. 230 metrów.
180 metrów. Wielkość grupy, jeden. 256.
Jestem przy grupie czterech, 900 metrów.
- Jaki był azymut? - Nie wiem.
Dobra. Zatrzymajmy i zacznijmy od nowa.
Dzieje się to szybko i nie miałam czasu się przyjrzeć.
Wiem. I to...
Skasujmy to i zacznijmy od nowa.
Choć było to trudne, było łatwiej.
Niż badanie jednego osobnika w tym wszystkim?
Tak. Spójrzcie na to.
Dobra. Zaczynamy.
W porządku. Wielkość grupy, trzy, 159.
Chcę zobaczyć nas.
- Kiedy zaczęłyśmy odtwarzać? - 11.32.
- Brzmi dobrze. - To chyba my. Cicho.
Ale wpasowuje się.
Pasuje. O tak. Brzmi bardzo realistycznie.
Tak.
- To nie my. - Nie.
- My jesteśmy tu. To my. - Tak.
Myślę, że „whup” to dla nich powitanie.
Możliwe, że takie „Cześć, jestem...”.
Przez co nasuwa się pytanie...
czy każdy wieloryb ma swój dźwięk „whup”...
i czy mogą się po nim identyfikować?
Dlatego odtwarzam ten dźwięk.
Nim zaczniesz rozmawiać...
należy się przedstawić.
Co jeszcze tu mamy?
Chciałyśmy sprawdzić, czy wydawały ten dźwięk, nim my zaczęłyśmy.
- To my. - I to my.
Nie słychać go dużo, nim my zaczęłyśmy.
Odpowiadają.
To może być przypadek.
Jeszcze raz.
- Leanna. - Co jest?
- Chodź tu. - Okej.
- Maggie. Trzeba nas popchnąć. - O Boże.
- Dotknęłyśmy ziemi.
Trzeszczy.
Nie pomogę. Nie wezmę w tym udziału.
Nie pozwą mnie, jak coś pójdzie nie tak.
Jesteśmy na ziemi? Chyba tak.
Zostanę tu i będę was oceniać.
Twierdzisz, że się nie pobujamy?
Chodźmy w tę stronę, jest mniej ziemi.
- Gotowa? - O Boże. Popłakałam się.
O Boże. Posikam się.
O tak. Maggie.
- Proszę, ostrożnie. - To chyba zły pomysł.
- Dasz tam nogi? - Chyba.
Może jeśli złapiesz wyżej... Tak.
Tak, musisz skoczyć.
Skoczyć i siąść okrakiem. O Boże.
O Boże. Uważaj, żeby nie trafiła w drzewo.
To, co uwielbiam w byciu tu,
zabieram ze sobą do domu.
Na przykład?
Nie mam Internetu.
Tak. Nie masz w domu Internetu?
- Nie mam Internetu w domu. - Tak.
W moim domu jest cicho.
Jest z dala od hałasu,
więc gdy wychodzę, brzmi trochę jak...
Tak.
Gdy się budzę rano, czuję się, jakbym się budziła w namiocie.
Tak. Zmiana z bycia tu jest potwornie trudna.
Wiele dni zajmuje przestawienie się
na rzeczywistość i tamten świat, i...
W tym rzecz, nie czuję, jakby tamto było rzeczywistością,
tylko to nią jest.
To jest prawdziwy świat.
Tak, ale to nie jest świat, w którym żyjemy.
- Tak. - Musimy się przestawić
na codzienne życie, które miałyśmy przed tym.
To jest trudne.
Niektórych rzeczy nie robimy z natury.
Są wyuczone.
Mówią nam, z kim mamy więzi.
I gdzie jest nasze miejsce.
Pracowałyśmy dzisiaj. Byłyśmy dobrym zespołem.
Tak.
Dobrze o siebie dbałyśmy.
Dużo się śmiałyśmy.
Dużo się dziś śmiałyśmy.
Mam ci obciąć włosy?
Nazywamy te rzeczy kulturą.
Najstarsze kultury to nie te ludzkie.
Pochodzą z oceanu.
Przez pokolenia badacze sądzili, że są odosobnione,
gdy nie widzieliśmy ich razem.
Ale od wieków nie były same.
Czterdzieści milionów lat temu ich mózgi szybko urosły.
Nim my stanęliśmy na dwóch nogach.
Nim odkryliśmy ogień.
Świadomość się rozwinęła, bo stały się społeczne.
Rejony mózgu odpowiedzialne za jednostkę i społeczność
stały się bardziej złożone niż w jakimkolwiek innym mózgu.
Nawet naszym.
Zmysły wzroku i słuchu się połączyły.
To pozwala wielorybom widzieć się za pomocą dźwięku.
Wieloryby ewoluowały, by budować relacje w ciemności.
- Ogon. - Gdzie... Po lewej!
Jeden tam i tam.
Okej. Nagranie o 13.50.
Okej, mamy śpiewaka.
Te jęki są naprawdę...
Słychać w nich szczegóły, to super.
Dokładnie tego chcemy. To jest to!
To jest to. Będziemy trzymać kabel przez godzinę.
To jest nasze złoto.
- To jest nasza nadzieja sezonu. - Tak.
Pieśń, którą nagraliśmy, jest inna od tej, którą badam.
Nowa pieśń, której jeszcze nie słyszałam.
W ciągu 20 lat nagrywania na południowym Pacyfiku
pierwszy raz widzę coś takiego.
Ale nie uważam, że to anomalia.
Pieśń ma skomplikowaną strukturę i w pełni sformułowane motywy.
Może Polinezja Francuska nie jest końcem mapy.
13 Z 30 ZAKOŃCZONYCH PLAYBACKÓW Z WIELOMA WIELORYBAMI
POZOSTAŁO 20 DNI
Za tydzień Leanna i Maggie wracają do swoich zajęć.
Ale chyba w końcu zaczynamy to rozumieć.
Odkąd przeszłyśmy z badania jednego wieloryba do wielu,
najtrudniejsze było ocenianie odległości na oko.
Dlatego codziennie rano ćwiczymy.
- Moja kolej. - Okej.
- Ja... - Ty pierwsza.
Powiedziałabym 114 metrów.
- Ja powiem 135. - Może być 135.
155 metrów.
Ja myślałam między 135 a 180 metrów.
Serio? Ja bardziej 90 do 135.
- Okej. - Jestem niedokładna.
- 135 do 180 metrów. - Tak bym powiedziała.
Okej... O Boże, nie ruszaj się.
Jest 120 metrów.
- Przesadziłyśmy. - Tak.
Zawyżyłyśmy odległość.
- Gotowa? - Tak.
- Powiedziałabym 70. - 70.
- Bliżej niż 90 metrów. - 65.
- Czuję się lepiej. - My... Tak.
- Gorąco dziś. - Niewygodnie mi.
Wyglądasz bardzo...
- Francuzka idzie w teren. - Naprawdę?
Z tym kokiem i czarną koszulką.
Dzięki niej nie widać plam potu.
A włosy wkładam do czapki.
Moda funkcjonalna.
- Moda funkcjonalna. - Tak.
Nie zmieniłam koszulki od sześciu dni.
Są spektakularne. Tu jest tyle wielorybów.
Tam i tam, i tam, i tam, i tam...
Serio?
Leanna. Wycieka nam paliwo.
- Wracajmy do domu. - Tak.
Działa.
Tak, tak, tak.
Nie wiem, gdzie mamy przeciek,
więc muszę go znaleźć.
Ale wiem, że gdy tankuję, poziom paliwa się zgadza,
ale coś się dzieje. Myślę...
Nie będę spekulować, ale pracuję nad tym.
Okej.
Ale wiedz, że przez kolejne kilka godzin
nie będą miała głowy do niczego innego
i przełączę się w tryb rozwiązywania problemu, aż go rozwiążę.
- Rozumiem. - Okej.
PODCZAS OSTATNICH DNI W TERENIE LEANNY I MAGGIE
ZESPÓŁ NIE MOŻE ODTWARZAĆ PLAYBACKÓW
Z POWODU ZEPSUTEGO SILNIKA.
TYDZIEŃ 2
Zbliżamy się do 20 minut.
Wydech.
Rusza się.
O tak. I znowu.
Wydech.
- Gdzie? - Wydech?
Tak.
Zaczynam słuchać.
Nie jest śpiewakiem.
Nie jest śpiewakiem. Wiem.
Jest tam, ale... wiem.
- To igła w stogu siana. - Tak.
I trzeba...
Albo będą tam śpiewać, albo nie.
EKOLOG MORSKI
Mówi, że o 16, 16.30 w Marina de Vaiare.
- Jutro? - Tak.
Wchodzę w to. Super.
Cztery, dwa...
Właśnie powiedziałam, że nie mamy dobrej pieśni,
ale dobrze, że wypływamy, to ćwiczenia.
A tutaj ważny jest hydrofon.
Tak, hydrofon. To, co robimy, to, gdy podepniemy kabel,
układamy hydrofon tak, ogonem w dół.
Czyli działa jak boja, czy... Tak.
Tak. Ustawimy go na rafie, a tam jest dużo ryb.
- Będą fajne dźwięki. - Jasne.
Dużo ich usłyszysz i...
- Są też krewetki, ale... - Tak.
Ale o ile śpiewak jest blisko, to jakby przebija wszystko.
Robię, co mogę,
by sprawdzić, czy dzieje się tu coś innego.
Okej.
Tak.
Jest 10 września,
a my jesteśmy na rafie w pobliżu wyspy Mo’orea.
W razie znalezienia to ścieżka dźwiękowa należy do dr Ellen Garland
z Uniwersytetu St. Andrews.
Ustawiamy hydrofony przy dnie,
z nadzieją, że śpiewak się zbliży.
Dobra, ustawiam go. Tak.
Nasz sposób komunikacji nazywamy „językiem”.
Myślimy, że to, co robią wieloryby, to coś innego.
Pod wodą dźwięki potrzebują pół godziny, by dotrzeć do horyzontu.
Albo znikają w kilka sekund.
Dźwięki pojawiają się bez przerwy...
z różnych miejsc i czasów.
A w jakiś sposób humbaki odczytują świat akustyczny,
w którym przeszłość i teraźniejszość dzieją się jednocześnie.
To tak, jakby wiedzieć, kiedy powstała która gwiazda...
tylko dzięki uszom.
CZEKAJĄC NA WYMIANĘ SILNIKA,
PRZYJACIÓŁKA MICHELLE DOŁĄCZA,
BY POMÓC ZAKOŃCZYĆ SEZON.
DOKTORANTKA, EKOLOGIA MORSKA
- Ile wielorybów oznaczyłam? - Sześć.
Sześć. Wieloryby...
Grupa składająca się z dwóch, z trzech i z jednego, zgadza się?
Tak.
- To się często zdarza. - Tak.
Okej.
- Okej. - Czas na moją trzyminutową przerwę?
Tak.
Wieloryb się wynurza!
- Nie pracujemy teraz. - Tak, ale możemy oglądać.
Czas na przekąski. Weź przekąskę.
- Masz, serki. - Wspaniale. Dzięki.
Tak.
Jak daleko płyniemy, by zrobić kolejne badanie?
- Godzinę albo sześć km. - Sześć km.
Świetnie.
Ile badań staramy się zrobić w ciągu dnia?
Cztery.
Jak będziemy głodne, gdy wrócimy do domu?
- No. - Bardzo głodne.
Wiele się dzieje w tym pliku.
Nic dziwnego. Było tam wiele wielorybów.
Tu jest nawoływanie.
To jest dźwięk zwany „arches”, a to „droplet”.
„Whup”, „feeding”, „droplet”.
„Droplet”, „droplet”, „droplet”.
„Feeding”, „droplet”, „droplet”, „droplet”.
Ile z nich nazwałaś?
Wszystkie.
Wiesz, jak nazywamy to wołanie?
Słoń.
Nie, blisko. Pomyśl o innym zwierzęciu. Może być martwe.
- Mamut. - Bliżej.
Mamut włochaty.
Nie, to brontozaur.
„Może” być martwe?
Na pewno jest.
Nabrałaś mnie.
Przypominają brontozaura.
Zgadza się.
- Brzmi jak brontozaur. - Tak.
Jeszcze trzy dni, nim dostaniemy nowy silnik.
Staramy się odpowiedzieć na pytanie: „Czy »whup« to nawiązanie kontaktu?”.
I kończy nam się czas.
Tworzymy nagranie.
By móc zademonstrować światu
i kolejnemu pokoleniu,
że było tu coś pięknego.
By odpowiedzieć na te pytania, muszę uciec od społeczeństwa.
I żyć w świecie zdominowanym przez zwierzęta.
Nie czuję, że to poświęcenie.
Bardziej uwolnienie.
Wiem, że wrócę do domu odmieniona.
I nie wiem, czy ta osoba będzie pasowała...
do swojej wcześniejszej roli.
Po miesięcznym pobycie na Antarktydzie
wróciłam do domu, do partnera i psa,
i już tam nie pasowałam.
Musiałam ich zostawić.
Boję się, że to się powtórzy.
- Wiesz? - Tak.
Boję się, że nie będę pasować do roli, którą wcześniej miałam.
Trzeba ją porzucić,
ale nie tylko fizycznie, również mentalnie.
Pracowałaś w terenie siedem sezonów.
Znalazłaś sposób na powrót do domu?
Nie.
Zamiast tego...
Robię coś odwrotnego, biorę to, co cenię w domu,
jak ciebie, i sprowadzam to tu.
To ma więcej sensu.
Bo tu jest bezpieczniej być człowiekiem.
TYDZIEŃ 3
Nigdy nie widziałam tak mało wielorybów pod koniec sezonu.
Udało nam się zdobyć tylko jedno porządne nagranie.
Hydrofon leci w dół.
- Ładnie. - Świetnie.
Zajmę się danymi,
bo nie chcemy tu być dłużej niż trzeba.
Podasz czas? Słucham.
8.29.
- Okej, nagrywam. - Spoko.
To jest frustrujące.
Woda strasznie hałasuje. Dużo plusków.
Musimy to ustawić na poziomie 25. Jest...
To spore wyzwanie.
Jestem tym wszystkim wykończona.
Mówienie, że to trudne, że to wyzwanie,
jest czasem oznaką słabości.
A będąc kobietą w tej branży, nie chcesz okazywać słabości.
W tym roku obiecałam, że będę pracować w terenie tylko dwa tygodnie.
Tęsknię za Mattem.
Mam wrażenie, że widzieliśmy swoje twarze wieki temu.
19 Z 30 PLAYBACKÓW ZAKOŃCZONYCH POZOSTAŁO 6 DNI
Dziś jest wtorek, 27 sierpnia.
Mówi dr Michelle Fournet
z prawie, ale jeszcze nie całkiem, dr Natalie Mastick.
Okej. W porządku.
Jest bliżej pozostałych?
Dużo wielorybów. Tu jest dużo wielorybów.
- Okej. - To mój ulubiony problem.
To dobry problem. Spójrz na nie.
Patrz!
Idealnie.
Okej, niebieski jest zabezpieczony.
Niebieski jest w wodzie.
Czy dźwięk w iPadzie jest ustawiony na maksa?
- Tak. - Tak?
- Włącz jeszcze raz. Działa? - Działa.
- Nie włożyłyśmy go do wody. - Szlag.
- Dobra, zatrzymaj. - O nie.
Dobra. Gotowa?
Nie wiem. To było stresujące.
- Tak, gotowa. - Okej.
Jeden. Dwa. Trzy, cztery, pięć.
Sześć, siedem, osiem, dziewięć, dziesięć, jedenaście.
Gotowa? Zaczynamy.
Mamy grupę dwóch.
Trzy pojedyncze. Jedną grupę czterech. I dwa.
Tutaj. Tutaj chyba jest jeden.
Badanie numer 26.
Koniec czasu.
Wielkość grupy, trzy. 145,6.
Grupa dwóch. 356,1.
Jeden.
129,6.
Między 180 a 450 metrów.
Pierwszy raz odczuwam swój wiek.
Chcę mieć dziecko.
Co z nim zrobisz, gdy będziesz w terenie?
Zabierzesz je ze sobą.
To trudne pytanie.
Zależy, jaką pracę będę wykonywać.
Zależy, jakiego będę mieć partnera, gdy będę tę pracę wykonywać.
Jeśli takiego, który do mnie dołączy, to tak.
Jeśli będę mieć grupę wspierających osób.
Mówię poważnie.
- Sezon trwa miesiąc. - Tak.
Ktoś zbiera z dziećmi jagody,
smaży naleśniki i robi pranie,
gotuje obiad, zmywa po śniadaniu.
A potem my wracamy po badaniach
i kolejnego dnia jest moja kolej z dzieciakami.
Wezmę jednego na ręce, drugiego złapię,
jeśli spadną, to spadną, znowu je podniesiesz.
Tak.
Potem zamienimy grafik i będzie twoja kolej, by zostać w domu.
- Tak. To brzmi niesamowicie. - Tak.
Myślisz o tym, jak będziesz wykończona?
To tylko miesiąc.
Miesiąc pracowania dziewięć godzin na łodzi,
wracania do domu, niespania.
Nie ma dobrych przykładów w naszej branży.
Nie potrzebujemy przykładów.
Okej.
- Powiedział, że tam. - Masz śpiewaka?
- Tak? - Śpiewa.
- Gdy popłyniemy... - Okej. Tak.
...a one przestały śpiewać...
- Okej. Tak. - Tak.
- Bo ostatnio zaczął znowu. - Tak, okej.
Okej. To wszystko tłumaczy, bo słyszeliśmy...
słyszeliśmy ładnie pieśni, więc jeśli on tam jest... Tak.
W porządku.
Opuszczam.
Myślę, że to dobry kierunek.
Słychać go głośniej.
Tak, teraz płyniemy w dobrym kierunku.
Tak.
Okej.
To ta sama pieśń, którą słyszeliśmy w Australii.
Ta, którą badamy cały sezon.
To znaczy, że są tu przynajmniej dwie różne pieśni.
Spotkanie kultur.
Ten wieloryb śpiewa pieśń z zachodu.
A ta druga musi być skądinąd.
A kolejna najbliższa populacja jest w pobliżu Ekwadoru.
Około 8000 km na wschód.
To, co uważałam za niespotykane dzielenie się pieśniami,
może być tylko częścią sieci kulturalnej.
Tysiące mózgów uczą się i dzielą
jednymi z najbardziej złożonych wzorów akustycznych na świecie.
Efekt ewolucji, która jest milion lat starsza od naszej.
Badanie kultury wielorybów może pomóc nam przyjrzeć się naszej.
Jak możemy porozumiewać się inaczej
za milion lat.
Zaraz się dowiemy...
czy zadziałało.
Zaczyna się tu. Okej.
W pierwszej części mamy jeden, dwa...
trzy dźwięki „growl”.
Żadnych „whupów”.
W drugiej części mamy jeden, dwa, trzy „whupy”.
A potem jeden, dwa,
trzy, cztery, pięć, sześć, siedem...
osiem, dziewięć, dziesięć, jedenaście...
dwanaście, trzynaście.
Trzynaście.
- Nieźle, co? - Nieźle.
Odpowiadają ci.
Myślę, że to nie zadziała.
Bardzo się cieszę!
Trudno jest interpretować język świata natury.
Słuchać i rozumieć, co przekazuje.
To tak jakby wycelować wszystkie satelity w niebo
i czekać na znak z kosmosu.
WCZESNA ANALIZA DR FOURNET POKAZUJE,
ŻE HUMBAKI WYDAJĄ DŹWIĘKI „WHUP”, BY NAWIĄZAĆ KONTAKT
I POKAZAĆ, KIM SĄ.
JEJ PRZEŁOM WYRAŹNIE POKAZUJE,
JAK WIELORYBY PODTRZYMUJĄ WIELOLETNIE ZWIĄZKI.
DR GARLAND PRACUJE Z NAUKOWCAMI Z RÓŻNYCH KRAJÓW,
KTÓRZY BADAJĄ PIEŚNI HUMBAKÓW.
RAZEM TWORZĄ MAPĘ TEGO,
JAK WIELORYBY DZIELĄ SIĘ PIEŚNIAMI DOKOŁA PLANETY.
ZARÓWNO DR FOURNET, JAK I DR GARLAND STARAJĄ SIĘ ODSZYFROWAĆ COŚ,
CO WYDAJE SIĘ BYĆ NAJSTARSZYM NA ŚWIECIE SYSTEMEM
KULTURY I KOMUNIKACJI.
Napisy: Agnieszka Otawska