Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
INSIPIRASYON NG KUWENTO MULA KAY IFAYEMI ELEBUIBON
Kapag may namamatay sa lupain ng Yoruba,
hindi sila inililibing.
Sa halip, dinadala sila sa sagradong kagubatan.
Kapag may namamatay, sinasabing namamahinga sila.
Namamahinga sila…
Ganoon inililibing ang mga patay sa lupain ng Yoruba,
noong sinaunang panahon.
Nagbago ang panahon,
at ngayon ay hinuhukay na namin ang lupa upang ilibing ang patay.
Ayon kay Ifa,
ang ibong Akala ay may kapangyarihang bumuhay ng patay.
Kapag namatay ang tao
sa hindi inaasahang panahon,
ang mahimalang ibong Akala ay may banal na kakayahang buhayin siya.
Ngunit kapag oras na ng taong namatay,
pinahihintulutan siyang dumaan ng mahimalaang ibon sa malayong ibayo.
May isang berso sa panghuhula ng Ifa
na tinatawag na "Idin'osun…"
Isang matapang na batang nakabihis sa anyo ng Akala,
ang kumokonsulta sa orakulo para sa Hari ng Oyo
at sinasabihan siyang mag-alay
upang hindi masunog ang kanyang palasyo.
Isang suwail na bata
ang nakaririnig ng pagaspas ng mga pakpak ng kalapating lumilipad.
Isang orakulo ang kinokonsulta para kay Saro, isang kaibigan ni Elemele.
Salagereje.
Kalaunan, ang tagapag-ingat
ang nagiging alay na tupa.
Magtipon lahat,
hindi ba ninyo nakikitang natupad ang hula?
INIHAHANDOG NG NETFLIX
Ano ang sanhi ng iyong kamatayan?
Binata!
Mukhang malayo ang nilakbay mo upang panoorin ang pista.
Hindi ako naparito para sa pista.
Anong pista?
At mukhang napakarumi mo.
Huwag ka lang lalabag sa batas.
-Tumuloy ka na. -Salamat.
-Mag-ingat ka!
Ang aming ina.
-Maligayang pagdating. -Mag-ingat kayo. Naiintindihan ninyo?
Sino ito?
Magtrabaho na kayo.
Magandang araw.
Sino ka?
Taga-saan ka?
Isa lang akong manlalakbay. Magandang umaga.
-Isang manlalakbay? -Oo.
Kinailangan ko lang ng matutulugan kagabi, iyon lang.
Aalis na ako ngayon.
-Huwag kang umalis. Hindi ako galit. -Huwag kang magalit.
-Ang isang manlalakbay… -Oo.
…sa Oyo ay hindi na bago.
Malugod na tinatanggap ng mga taga-Oyo ang mga dayo.
Saan ka nagmula?
-Nagmula ako sa Gbogan. -Gbogan?
Ngunit kung saan-saan na ako tumira sa paghahanap ng mapagnenegosyohan.
Negosyo?
Anong klaseng negosyo?
-Manghahabi ako ng telang aso-ofi. -Aso-ofi?
Oo. Natuto at nagtrabaho ako sa pinakamagagaling, sa bayan ng Iseyin.
-Talaga? -Katunayan, isa akong eksperto dito.
-Talaga? -Oo.
Mabuti kung ganoon. Napakasuwerte mo.
At kung may mapatunayan ka agad, yayaman ka rito sa Oyo.
Salamat.
-Ano ang pangalan mo? -Saro.
-Ha? -Saro. Ako si Saro.
Saro… Saro, ang manghahabi ng aso-ofi mula sa Gbogan.
Oo.
Huwag ka munang umalis.
Ikukuha kita ng pagkain. Sandali.
Pagkatapos mong kumain,
-maaari ka nang magpatuloy. -Salamat.
-Salamat, Ina. -Wala iyon. Tumayo ka.
Tutulungan mo akong bumili…
Iyan ba ang ipinunta mo rito?
Ha? Hangal!
Kanyang Kamahalan.
Ipinatawag mo ako.
Ang mabigyang-babala
ay pagiging handa.
Kung mabibigo tayong maghanda, naghahanda tayong mabigo.
Tama, Kanyang Kamahalan.
Nagsisimula na ang mga kapitbahay sa karaniwan nilang gawi.
Aling mga kapitbahay?
Kailan natin pinagpasyahan ang mga buwis?
Ang tribong Tapa siguro iyon.
-Mga matataas na pinuno ng Oyo! -Kanyang Kamahalan.
Kanyang Kamahalan.
Kagalang-galang! Mabuhay ang Hari!
Ipinapayo kong… umuwi ang lahat,
itulog ito, at pag-isipang muli.
Bukas sa ganitong oras,
kung makikipagdigmaan tayo o hindi, malalaman natin.
-Umalis na tayo. -Kanyang Kamahalan.
-Taga-ayos ng buhok. Maligayang pagdating. -Magandang araw sa ating mga ina.
-Taga-ayos ng buhok. Magandang araw. -Salamat, Ina.
-Ang taga-ayos ng buhok ng maharlika. -Salamat, Ina.
Sino ang ipinunta mo at pagagandahin sa araw na ito?
Pinapunta ako ni Reyna Arolake.
-Mabuti nawa ang lahat sa iyo. -Amen.
-Ayusin mo nang maganda ang buhok niya. -Oo, Ina.
-Salamat, Ina. -Ay, pakiusap.
Ay, Prinsesa Kikelomo!
Pakitawag mo si Reyna Arolake.
Maupo ka ulit, pakiusap!
Sinong Kikelomo ang dapat tumawag kay Reyna Arolake?
Mukha bang alila ang anak ko? Kilala ako ng lahat sa palasyong ito,
hindi ako lumalagpas sa nasasakupan ko.
Hindi ako nakikialam sa buhay ng iba.
Pakiusap, utang na loob,
kung gusto niyang ayusin ang buhok ni Reyna Arolake
at hindi niya kayang siya mismo ang tumawag sa kanya,
dapat ay lumabas si Reyna Arolake.
At kung hindi niya kayang lumabas, mag-anak siya, utusan niya ang anak niya.
Kung hindi niya magagawa iyon, utusan mo ang sarili mong anak.
Tama.
Pakiusap, utusan mo ang sarili mong mga anak.
-Reyna Arolake! -Prinsesa.
Ano iyon?
Talagang malambot ang buhok mo.
Dumating na ang ipinatawag mong taga-ayos ng buhok.
Mabuti. Lalabas na ako.
Reyna, huwag mo kaming pakialaman!
Kayong dalawa, ay ikamamatay ang inyong inggit.
Pareho kayong pinakasalan pagkatapos ko.
At may iba pang pakakasalan pagkatapos ninyo.
-Ina, huwag kang sumigaw. -Kumalma ka, Ina.
Hindi ka ganyang kababa.
Makinig ka, Reyna Arolake.
Dumating ka sa palasyong ito.
May mga anak sila. May anak din ako. Magkakaroon ka rin.
Amen.
Hindi ka magiging baog sa palasyong ito.
Ang aming ina, ang manghuhula!
Ayos lang, makikita natin.
Saro, ang manghahabi ng aso-ofi mula sa nayon ng Gbogan.
-Masarap ba ang luto ko? -Oo. Masarap.
Naisip mo na ba kung ano ang gagawin mo habang narito ka?
Bakit? Hindi na kailangang pag-isipan pa.
Itutuloy ko ang paghahabi.
Wala na akong iba pang alam na gawin.
Naiintindihan kita.
Alam ko. Alam kong manghahabi ka ng aso-ofi.
Ngunit wala akong nakikitang anomang senyales…
Wala akong nakikitang anomang senyales na handa ka nang magtrabaho.
O may naitatabi ka bang salapi at hindi mo sinasabi sa akin?
Hindi, wala akong salapi.
Tama. Sabi ko na nga ba. Kaya ko naitanong.
Saro, bakit hindi ka na muna rito magtrabaho?
Kapag nagtrabaho ka, kikita ka, makaiipon ka,
at maitatayo mo ang negosyo mo.
Ano sa tingin mo?
Umasa akong may makikilala akong manghahabi rito
na makikisosyo sa akin upang makapagsimula.
Saro, ang manghahabi ng aso-ofi mula sa Gbogan.
Para kang bata. Talagang nakakatawa ka.
Kung tatanggapin mo ang mungkahi ko, may iaalok akong trabaho sa iyo.
Kapag inalok kita ng trabaho, kikita ka.
Makaiipon ka.
Mabilis mong masisimulan ang sarili mong negosyo.
Nang ikaw lang. Ayos ba iyon?
Sige, walang problema. Ano ang trabahong iyan?
-Magaling, kayong lahat. -Salamat, Ina.
-Kumusta ang trabaho? -Mabuti naman.
-Kinuha na ng babae ang mga palayok niya? -Kinuha na niya ang mga iyon.
-Gusto pa niya ng marami? -Oo, gusto niya pa.
-Sige, mabuti. -Walang anoman, Ina.
-Magaling. Maganda ba ang putik? -Oo, maganda.
Mabuti. Magaling.
Salamat.
Magaling.
-May bisita tayo. -Ayos.
-Salamat, Ma. Magaling. -Magaling.
Siya si Saro.
Saro…
-Oo. Sasama siya sa ating magtrabaho. -Ayos iyon.
Magtatrabaho kayong magkakasama.
-Maligayang pagdating sa grupo namin. -Salamat.
Saro… Sabi nila, "Magtrabaho habang may araw pa."
Ito ang trabaho.
Tumingin ka rito.
Alam ko. Alam kong mahirap na trabaho ito.
Ngunit marangal na trabaho ito.
Araw-araw kang mababayaran.
At dalawang beses magbibigay ng pagkain.
Araw-araw. Bago ka magtrabaho at bago ka umuwi sa dapithapon.
Maghuhulma ng putik?
Saro…
Kaibigan, makinig ka. Patas na pinaghahatian ang trabaho rito.
Kung magsimula ka ng isang bahagi
at hindi mo iyon magustuhan, maaari mong ikabit ang ibang bahagi.
At babayaran ka.
Kumikita kami sa paghuhulma ng putik.
-Magaling. -Aming ina.
Nakita mo, Saro, ikaw na ang magpapasya ngayon.
-Magandang araw, Ina. -Magaling.
Reyna.
Reyna Wojuola.
Sino iyan?
Reyna Arolake, magandang araw.
-Pakiusap, maaari… -Ano na naman?
Gusto ko lang itanong kung maaari ko nang makuha ang malaki kong salamin.
Iyong salaming matagal mo nang hiniram.
-Salamin mo? -Oo.
Iyong ginamit ko at binalik ko sa iyo agad?
-Hindi mo ibinalik sa akin. -Talaga?
Naku, nakikita mo namang walang salaming nakatali sa leeg o baiwang ko.
Pagbalik ko sa aking kuwarto, hahanapin ko at ibabalik sa iyo.
Narinig mo?
May mga taong hindi nagsasawang tingnan ang sarili araw at gabi.
Ikaw, sa palasyong ito? Tingnan natin.
-Dahan-dahan lang. Magandang gabi. -Magandang gabi. Salamat.
-Magandang gabi. -Ang bisita natin mula sa Gbogan.
Hindi ako bisita ninoman.
-Sige. Magandang gabi kung ganoon. -Magandang gabi.
Huwag kang manatili nang matagal at umuwi na agad.
Alam mo ang sinasabi nilang nangyayari sa pamilihan sa takipsilim.
Ano ang sinasabi nila?
Kung mananatili ka, malalaman mo.
Bilis!
Hindi tayo nagpapagabi sa pamilihan.
Nanay ni Ajiun, hindi mo ba ako mahihintay?
-Kanyang Kamahalan. -O? Mahal kong Wojuola…
Ang may malambing na boses. Anak ng magagaling na mga musikero.
-Kanyang Kamahalan. -O?
Bakit mo ako pinabayaan?
-Ako? -Oo.
Matagal mo akong hindi pinuntahan sa aking kuwarto.
May napansin ka siguro kaya mo nasabi iyan.
Ikaw ang paborito ko.
Bakit kita pababayaan?
Hindi kita pababayaan kailanman. Napakalayo na ng ating narating.
Kanyang Kamahalan, sabi mo'y ako ang paborito mo.
Oo.
Kung gayon, bakit sa tuwing hahanapin ka namin sa palasyo,
lagi kang naroon sa kuwarto… sa kuwarto ng batang babaeng iyon?
Kanyang Kamahalan, ayaw kong pag-usapan ang mga detalye.
-Wojuola. -Kanyang Kamahalan.
-Totoo iyon. -Wojuola.
Kanyang Kamahalan.
Akala ko ay ang pagpunta sa iyong kuwarto ngayong gabi
ay makapagpapakalma sa akin at mapapatulog ako nang mahimbing.
Hindi ko akalaing babagutin mo ako sa dada.
-Ganito… -Kanyang Kamahalan,
pakiusap, huwag mong masamain ang sinabi ko.
Alam mo, hindi naman ganoon kahirap ang buhay na ito tulad ng inakala mo.
Kanyang Kamahalan, unawain mo naman ako.
Hindi mapagkakatiwalaan ang buhay.
Walang pag-ibig kung walang pagseselos, Kanyang Kamahalan.
Alam mo, pagod na pagod ako ngayong gabi.
Nagbibihis ka talaga. Kanyang Kamahalan.
Kanyang Kamahalan, magtagal ka pa rito, pakiusap. Bumalik ka. Pakiusap--
Ipagpaumanhin mo ako, pakiusap.
Mahal kong Arolake.
Kanyang Kamahalan, huwag mo akong hawakan, pakiusap.
-Bakit? -Hindi ito ang gabi ko.
Sino ang nagsabi niyan sa iyo?
Bawat gabi ay gabi mo kasama ako.
Ha? Sige na, lumapit ka.
Huwag, Kanyang Kamahalan. ayaw ko ng anomang gulo.
Anong gulo, Arolake? Sino ang manggugulo sa iyo?
Sandali lang, ano ba ang nagawa mo sa akin, binibini?
Ano ang nagawa mo sa akin? Ha, mahal kong Arolake?
-Makinig ka-- -Hindi natin maaaring gawin ito.
Ano ang ibig sabihin niyan? Ha?
-Panahon ko sa buwang ito. -Hindi tama iyan.
Huwag mo iyang idahilan. Kailan pa?
-Ha? -Totoo. Hindi ako nagsisinungaling.
-Talaga? -Medyo napaaga ito.
Sa tingin ko ay dahil ito sa iba't ibang halamang pampabuntis
na iniinom ko kung kaya't pabago-bago ang araw ng aking regla.
-Mga halamang pampabuntis? -Oo.
Kung ganoon, may iba pang paraan para sa mga bagay na ito.
-'Wag kang mag-alala. Alam ko ang gagawin. -Talaga?
-Sige na, lumapit ka. Tsk. -Kanyang Kamahalan.
-Ano ba iyon? -Kanyang Kamahalan, huwag kang umasal--
Ipagpaumanhin mo ako, pakiusap.
Pakiusap, sino sa inyo si Saro?
Ako iyon.
Kunin mo ito. Sabi ng ating ina ay ibigay ko raw ito sa iyo.
Salamat.
-Sige. -Salamat.
Bilisan ninyo.
-Ano ang tinitingin-tingin ninyo? -Hoy. Nagtataka rin ako.
Kumuha kayo ng sarili ninyong pagkain at magpasalamat kayo.
Kakain ba kayong lahat o hindi?
Heto na. Kukunin ba ninyo o hindi?
-Halikayo at kunin ninyo. -Kunin ninyo ito. Huwag magtulakan.
-Heto. Kunin mo ang pagkain mo. -Pakipasa ito sa kanya.
-Nasaan ang pagkain ko? -Bigyan mo kami ng pagkain.
-Paubos na ang pagkain. -Bigyan mo kami ng pagkain.
Gusto ko iyong gaya ng kanya.
-Nakatatandang Reyna. -Nakababatang Reyna.
-Nahanap mo na… ang salamin ko. -Oo.
Ang salamin.
Maganda ito. Parang ikaw.
Salamat sa pagbabalik nito.
Ipinadala na mo na lang sana sa isa sa mga bata.
Ayaw kong mabagsak nila ito.
Alam ko kung gaano ito kahalaga.
Malaki ang ibinayad ng asawa natin para dito.
Kumikinang na parang buwan ang paborito ng hari.
Bakit sa iyo lang ibinibigay ang pinakamagagandang mga regalo?
Aking Reyna, ikaw ang paborito ng hari.
Hindi siya naaakit sa sinoman sa amin.
-Ganoon ba? -Oo.
Kung ganoon, bakit niya iniiwan ang kama ko
para lang pumunta sa iyo tuwing panahon ko nang makasama siya?
Nagulat ka ba kung paano ko nalaman?
Kaawa-awang kang babae.
-Mangkukulam! Puno ng galit. -Hindi ako mangkukulam.
At kung mangkukulam man ako,
gagamitin ko ang kapangyarihan ko sa mabuti at 'di sa pang-aakit ng matanda…
Ano?
Sige, tapusin mo ang sinasabi mo.
Tama ba ang narinig ko?
Matandang babaero lang ang Hari para sa iyo, ganoon ba?
Wala nang halaga sa iyo ang isang haring naghahari sa lahat?
Pakiusap, Nakatatandang Reyna, huwag mong baluktutin ang sinabi ko.
Hindi ko alam kung ano ang narinig ninyo.
Maniwala ka, hindi ko tinanggap ang Hari nang hindi ko pa panahon.
Tama na. Hindi mo kailangang magmakaawa.
Huwag ka nang magsalita pa.
May kanya-kanya tayong silbi sa palasyong ito.
Para sa iba sa amin… Nakikinig ka ba?
Kailangan naming magsilang ng mga mahaharlikang anak.
Ngunit ikaw… mayroon kang ibang silbi.
Para ka lang sa kaligayahan ng hari.
Oo! Wala ka nang iba pang silbi.
Binabalaan kita. Makinig kang mabuti.
Sa susunod na panahon kong makasama ang Hari
at siya ay nawawala
at malalaman kong siya ay nasa iyong kuwarto…
magtutuos tayo.
Nakatatandang Reyna. Pakiusap, ang salamin ko.
Kunin mo ang salamin mo.
Mas mabilis.
Kaibigang mula sa Gbogan!
Magandang umaga.
Kasal siyang babae, alam mo ba?
Sino?
Si Awarun.
Si Awarun ay may anyo ng isang babae ngunit isa siyang lalaki.
Bakit mo ito sinasabi sa akin?
Tungkulin kong sabihin ito sa iyo.
Bagong salta ka rito at bata ka pa.
Sa katunayan, gusto kong sabihing estupido ka,
ngunit ayaw kong insultuhin ang iyong manlilikha.
Si Awarun…
Pitong taon na ang nakararaan, nag-alsabalutan siya
at iniwan ang kanyang asawa.
Hindi ikaw ang una. Oo…
Lahat ng lalaking nagtatrabaho sa kanya ay minsan niyang naging kalaguyo.
Ngayon ang oras mo. Naiintindihan mo?
May nakakaalam ba rito ng tungkol sa amin?
Iyan ang hindi ko alam.
Hindi tsismoso't tsismosa ang karamihan sa mga tao rito.
Abala sila sa sarili nilang buhay.
-Talaga? -Oo.
Ngunit hindi ikaw, tama?
Aba.
Hindi mo kasalanan. Hindi mo talaga kasalanan.
Sinisisi ko ang konsensiya kong nagtulak sa aking sabihin sa iyo ang katotohanan.
Ang babaeng kinakasama mo ay manggagamit ng lalaki.
Nakikinig ka ba?
Mahilig siya sa mga bata at mga guwapong tulad mo.
Nakikipagtalik siya sa kanila, tapos ay ginagawa niya silang mga alipin.
Manahimik ka!
Ano ang kalokohang sinasabi mo?
Hindi mo kasalanan. Naiintindihan mo? Ginawa ko na ang tungkulin ko.
Mag-ingat ka, ha?
Sige na, bilisan ninyo!
Hoy! Parating na siya.
Pagala-gala nang walang direksyon na tila isang tupa.
-Heto na siya. -Piliin mo nang maayos ang mga iyan.
-Ay, hayan. Nagkalat na nga. -Dahan-dahan lang.
Ano?!
Ano?! Denike!
Anike!
Hindi ba't binalaan ko na kayong huwag na muling lalapit sa kanya?
-Huminahon ka! -Sige na, umalis kayo sa lugar na ito.
Matulog kayo kung wala kayong magawa. Pumasok kayo!
Akalain mo, Ina?
Kailangan mo talagang huminahon.
Natapon ang kanyang mga abaloryo,
at tinulungan nila siyang pulutin ang mga iyon.
Krimen ba ang pagtulong? Bakit mo pinalo ang mga inosenteng bata? Ano iyon?
Paumanhin, Ina. Kilala ako ng lahat sa palasyong ito.
Hindi ako lumalagpas sa hangganan ko.
At hindi ako nakikialam sa buhay ng iba. Ano iyon?
Bakit kailangang pulutin ng aking mga anak ang mga abaloryo?
Mga alila ba niya sila?
Sino ang nagsabing pang-aalipin ito? Kumalat ang mga abaloryo niya sa lupa.
Nagkasala ba ang mga anak mo sa pagtulong sa kanyang pumulot?
-Kailangan mo talagang huminahon. -E ano kung nagkalat ang mga abaloryo?
E ano kung nagkalat ang mga abaloryo? Malinaw na mga kamay niya ang problema.
Masyadong mabigat ang mga abaloryo para sa kanya. Hindi niya kayang buhatin.
Aking anak, maayos ba ang lahat sa iyo?
Hindi ko kasalanang hindi siya magkaanak na mauutusan niya. Pakiusap. Ipokrita.
-Kanyang Kamahalan. -Sino iyan?
Kanyang Kamahalan, ako ito, si Ogunjimi, ang iyong lingkod.
Pumasok ka.
Kanyang Kamahalan.
-Wala naman sanang problema? -Nilalagnat si Reyna Arolake.
-Nilalagnat si Arolake? -Oo, Kanyang Kamahalan.
-Anong klaseng lagnat iyan? -Hindi ko rin ito naiintindihan.
Arolake.
Bakit hindi mo ako hayaang…
Ano ang nangyari sa iyo?
Aking asawa, Arolake. Ano ang problema?
Arolake…
Mapanlinlang ka.
Halika, tara na.
Ako'y gigising, maliligo, at gagayak
Ako si, Saro
Ako, si Saro, ay maliligo Mas madalas kaysa sa mga kababaihan
Ako'y gigising, maliligo, at gagayak
-Magandang araw. Kumusta? -Maligayang pagdating.
-Magandang araw, sir. -Maligayang pagdating.
Magandang araw.
-Ikaw ba si Saro, manghahabi ng aso-ofi? -Oo, ako nga!
Sabi ni Awarun, makakukuha raw kami ng magandang aso-ofi mula sa iyo.
Oo, heto, ipakikita ko sa inyo ang ilan sa mga iyon.
Sige.
-Heto ang mga iyon. -Patingin ako.
Heto ang mga iyon.
Hindi ba't maganda ito?
Nasisiraan ka ba?
Napakaganda niyan, Nanay.
Reyna Arolake, dinalhan kita ng mga halamang-gamot.
Sino iyan?
Pumasok ka at magpakita sa akin.
Sino ka? Ngayon lang kita nakita sa palasyo.
Bago lang ako sa palasyo.
Hinatid sa kusina ang mga halaman at inutusan akong dalhin ito sa iyo.
Bakit hindi si Doja? Nasaan siya?
Hindi ko alam. Inutusan lang akong dalhin ito sa iyo.
Sige, kung ganoon
Salamat.
Sandali.
Ibalik mo ang cabalash sa kusina.
Bagay sa iyo ang istilo ng buhok na ito.
-Alam kong ito ang gusto mo. -Oo, napakaganda niyan.
-Akano Erin. -O?
-Oo, ako talaga ito. -Nagbago ka na talaga.
-Napapanot na ba ako? -Oo, napapanot ka na.
Hindi mo ba ka alam na senyales ito ng pagyaman?
-Talaga? -Oo.
Sino ang nariyan?
-Saan? -May tao rito.
Sino iyan?
Mag-ingat ka nang mabuti, pakiusap.
Saan mo siya nakita?
Sino ka?
Naririnig mo?
Pakiusap, mag-ingat ka. Dalhin mo kaya ang sulo?
Oo.
Dahan-dahan lang.
-May nakikita ka? -Wala, wala akong nakikita.
-Ang hangin lang iyon kung ganoon. -Mabuti kung ganoon.
Ibaba mo ang sulo at pumasok ka na.
Pumasok ka na, nauubos na ang oras.
-Awarun! -Oo, ako ito. Sabi ko'y pumasok ka.
-Sige. -Sige na, pasok na.
Amo.
-Hindi mo ba kami aawitan ngayon? -Aliwin mo kami ng musika mo.
Ayos lang ba kayong dalawa?
Dapat ko kayong aliwin ng aking musika?
Tapos na ba ang mga trabaho ninyo?
Kung ano-ano ang sinasabi ninyo.
Tapusin ninyo ang ipinagagawa ko at ayusin ninyo itong nasa may binti ko.
Dapat ko kayong aliwin.
Magandang hapon.
Maraming trabaho rito.
-Maligayang pagdating, Ina. -Ina.
Magtatagumpay kayong dalawa.
-Sana'y maayos lang kayong lahat. -Oo, Ina.
Babarinsa, sana'y maayos ang nanay mo.
Maayos siya, salamat.
-Malusog siya? -Oo, malusog siya.
Mabuti. Adigun?
Nakikita rin kita. Magaling. Ingatan mo ang sarili mo.
Saro?
Hindi ba ako karapat-dapat sa pagbati mo?
Pagbati, maligayang pagdating.
Babarinsa… Halika.
Halika.
-Adigun. -Ina?
Halika rin.
Halikayo rito.
Pumunta kayo sa nagbebenta ng Kolanut at ibili ninyo ako.
Bumalik kayo agad. Huwag kayong magtagal.
Ano ang problema?
Kinakausap kita.
Sino ang kasama mo kagabi?
Sino ang lalaking iyon?
Saro.
Ikaw pala iyon kung ganoon.
Ikaw ang sumisilip sa bintana ko kagabi, ano?
Isa kang hangal.
Saro.
Ang lakas ng loob mong buksan ang marumi mong bibig
para kwestyunin ako.
-Ikaw? Kasasabi ko lang. Oo, syempre. -Ako?
-Narinig mo ang sinabi ko. -"Maruming bibig"?
Saro.
Hindi iyon pagkakamali. Seryoso ako sa sinabi ko.
Oo. Tingnan mo ako.
Hindi lang marumi ang bibig mo…
nangangamoy din.
Nangangamoy ang bibig mo.
Bulok na iyan.
Oo, sinasabi ko sa iyo. Tingnan mo ako nang maayos.
Anoman ang gawin ko, walang kumukuwestiyon.
Maaari ko ring gawin anoman ang nais ko sa sinomang nais ko.
At walang nangangahas na kumuwestiyon sa akin.
Sandali lang, Saro.
Sinabi ko ba sa iyong kailangan ko ng asawa?
O hiniling ko ba sa iyong tumulong? Ano sa mga ito ang ginawa ko?
Hay, Saro.
Huwag kang kumagat ng higit sa kaya mong nguyain. Narinig mo ako?
Mag-ingat ka at asikasuhin mo ang trabaho mo.
Ang babaeng kinakasama mo ay manggagamit ng lalaki.
Nakikinig ka ba?
Mahilig siya sa mga bata at mga guwapong tulad mo.
Nakikipagtalik siya sa kanila, tapos ay ginagawa niya silang mga alipin.
Binabati ko kayong lahat na mga matataas na pinuno ng Oyo.
Kanyang Kamahalan.
Hindi mawawasak ang imperyong ito.
-Amen. -Amen.
Kasasabi lang ni Akiniku
ng mahalagang bagay tungkol sa mga nagbebenta ng alipin.
Sandali,
saan ba tayo eksaktong patungo?
Kanyang Kamahalan.
-Ang haring may magagandang palamuti. -Salamat.
-Magtatagal ang paghahari mo. -Amen.
Kanyang Kamahalan.
Binabati ko ang lahat ng matataas ng pinuno ng Oyo.
-Mga ina, kayo'y mabubuhay nang matagal. -Amen.
Sa sandaling narinig kong parating sila,
sinabi ko agad sa hari.
Ngunit bago ko sinabi sa kanya,
nagtalaga na ako ng mga armadong lalaki sa bawat sulok
at butas ng nayon.
Noon mayroon lamang dalawang lalaki, ngayon mayroon nang apat.
-Magaling. -Magaling.
Kung noon ay sampung kalalakihan, ngayon ay 20 na. Sila ay nadoble.
Wala na akong alam na iba pang daraanan nila
para alipinin ang mga mamamayan ng Oyo.
-Tingnan natin. -Malakas kang lalaki.
Magaling, mandirigma.
Kanyang Kamahalan.
Magtatagal ang paghahari mo.
-Mabubuhay ka nang matagal. -Amen.
Matagal na kaming nagnenegosyo sa nayong ito.
Kahit sino ay maaaring magsumikap at kumita.
Maaari silang magtayo ng bahay, mag-asawa, at magkaroon ng mga anak.
Pagkatapos ay aalagaan ang mga anak.
Kapag panahon na para magpahinga ang tatay
sa katandaan at tamasahin ang bunga ng kanyang pinaghirapan,
ineengganyo nila ang mga bata at ipinagbibili sila bilang mga alipin.
Nakakita na ba kayo ng inaliping batang bumalik sa nayon niya?
-Hindi pa. -Hindi pa.
Kaya pakiusap, dahan-dahanin natin ito. Hindi maganda ang pang-aalipin.
Ni huwag itong bigyan ng pagkakataon kahit minsan. Huwag magbaka-sakali.
Pakiusap, huwag nating paguluhin ang mga simpleng bagay.
Paano?
Bakit palagi nating pinangungunahan ang ating mga sarili?
Bakit?
Iyong mga dumarating, mga Puting taong nagsabing makikisosyo sa atin…
Bakit hindi natin sila pakinggan para lang alamin
kung sa anong negosyo nila tayo gustong makasosyo?
Hindi ba't mga Puting tao ang parating?
Huwag mong sabihin iyan. Ni huwag mong isipin iyan.
Bakit ka naman magsasabi ng ganyan?
Ibig mong sabihin, ang mga batang mapakikinabangan natin sa hinaharap,
dapat ba silang ipagbili? Ano ba naman!
Alam ninyo, natatakot na ako.
Takot na ako.
Maging maingat tayo.
Nang 'di natin maipagkanulo ang ating mga sarili sa kaaway.
Ganoon ang kailangang mangyayari.
Maging maingat tayo.
Baba Oloye… Wala tayong mapapala sa pang-aalipin.
Huwag mo nang ulitin ang sinabi mo. Maling pangangatuwiran iyan.
Ang pagbebenta ng alipin ay opisyal na paraan lang ng pagdukot.
Akala mo ba ay nakauuwi pa ang sinomang ipinagbili bilang alipin?
-Hindi na. Habang-buhay na silang wala. -Habang-buhay nang wala ang taong iyon.
Kanyang Kamahalan.
Namumuhay kaming kasama ng taumbayan. Nakikita at nalalaman namin ang lahat.
Walang anomang nangyayari sa nayong ito ang bago sa amin.
Lahat ay malinaw sa amin.
Tinitiyak namin sa iyo, sa awa ng Diyos,
magtatagal ka sa trono mo.
-Amen. -Amen.
Matataas na pinuno ng Oyo.
Kanyang Kamahalan.
Saro…
Nagmamakaawa ako.
Gaano katagal akong magmamakaawa para patawarin mo, Saro?
Saro.
Gusto mo ba akong pakasalan?
Saro.
Huwag mong gawin iyan.
Kahit pa magdesisyon akong mag-asawa ulit,
ay, Saro, hindi isang tulad mo.
Hindi kita maaaring pakasalan.
Tingnan mo ako, Saro. Masyado kang bata para sa akin.
Hindi mo ako maaaring pakasalan.
Saro, pakiusap.
Ang gusto ko para sa iyo ay isang babaeng…
mamahalin at igagalang ka,
aalagaan ka, itatrato kang parang hari, at bibigyan ka ng mga anak.
Iyon ang klase ng babaeng gusto ko para sa iyo.
Saro,
sa takdang panahon, makukuha mo ang basbas ko.
Narinig mo ba ako?
Susuportahan kita.
Ibibigay ko rin sa iyo ang lahat ng akin. Narinig mo ba ako?
Iyon nga lang, wala sanang mamagitan sa atin.
Narinig mo ba ako?
Sige na, yakapin mo ako. Huwag ka nang magtampo.
Huwag ka namang ganyan.
Saro…
may maganda akong balita sa iyo.
May napakaganda akong balita sa iyo.
Nalaman kong ang mga asawa ng hari…
at iba pang mga babaeng maharlika ay nangangailangan ng mga bagong damit.
Oo. Kaya inirekomenda kita sa trabaho.
Oo.
-Totoo? -Oo, totoo.
Iyon ay…
Ako, si Saro, gagawa ng mga bagong damit para sa mga asawa ng hari?
Inaasahan ka bukas sa palasyo.
-Maaari na akong pumunta doon. -Sandali! Bakit agad-agad?
Magtalik muna tayo hanggang umaga. Bukas ka pa inaasahan.
-Ako, si Saro… -Oo, ikaw, Saro. Halika na.
-Ang anak ni Tewogbola, gagawa ng aso-ofi… -Oo.
-…para sa tahanang maharlika? -Oo.
-Ay, Awarun. -Halika na. Tara?
-Maligayang pagdating, Reyna. -Magaling.
Nawa'y maayos ang lahat sa iyo.
Maligayang pagdating.
-Dala mo ang pinakamagaganda? -Tingnan mo ang mga ito, Ina.
-Oo, siyempre. -Magandang araw.
-Nawa'y walang mangyaring masama sa iyo. -Amen.
Binata.
-Ikaw raw ang may pinakamagagandang damit. -Oo, siyempre naman.
Sige, tingnan natin ang mga iyan.
Magaganda nga ang mga ito.
-Hindi ito makulay. -Hindi naman pangit.
-May iba ka pa bang disenyo? -Ito ang mga aso-ofi.
-Ibigay mo iyan sa kanya. -Marami pa. Marami pa rito.
-Ay, oo! -Maganda ang isang ito.
Ano sa tingin mo?
-Mayroon ka pang ganitong disenyo? -Oo, mayroon pa.
Ina, iyan ang gusto mo?
Ano ang problema? Bakit hindi ko ito pwedeng isuot?
Magmumukhang sobrang kaakit-akit.
Bigyan mo ang prinsesa ng sarili niya.
-Gusto mo ang isang ito? -Maganda ito.
Babagay talaga sa iyo ito. Kunin mo ito.
Sige. Ito ang sa akin.
Paano ang ibang mga maharlikang anak?
Mananamit sila nang nararapat.
Sa ngayon, itabi mo ito para sa akin. Narinig mo ako? Itabi mo ito para sa akin.
-Kukunin din namin ang mga ito. -Kukunin namin ang mga ito.
Kukunin ng prinsesa ang isang ito.
Oo. Para ito sa prinsesa. Maganda iyan.
-Maraming salamat. -Salamat.
Salamat.
Huwag mong pagpapalitin ang mga iyan, pakiusap.
Pakiusap. Salamat.
Ito ang pinili ng aming ina, iyong isa ang pinili namin.
Kaawaan ka ng Diyos.
Mga anak ng hari, magandang araw. Huminahon kayo.
Binata, may isa pang reyna.
-Maghintay ka rito, tatawagin ko siya. -Sige.
Kung sino ka mang sumusunod sa akin, tao o halimaw, magpakita ka!
Reyna!
-Nanay ko. -Oo, nakikinig ako.
Napakasaya ko sa mga damit na bibilhin natin.
Hindi mo ba nakita kung gaano kaguwapo iyong lalaki?
Tulad rin ng mga telang dinala niya.
Magaganda ang lahat ng iyon.
Napakahirap pumili.
Napakaguwapo niya, Nanay.
Sabihin mo na lang na gusto mo siya.
-Nanay… -Tumahimik ka.
Hindi iyon ang sinabi ko.
Hindi ba totoo ang sinasabi ko?
Nanay, dahil ba sinabi kong magaganda ang mga damit niya?
Ay, pakiusap.
Hindi mo ba alam? Ako ang nagluwal sa iyo.
Anoman ang edad mo, ako pa rin ang nanay mo.
Akala mo ba ay hindi kita nakita?
Nakita ko kayong dalawang nagtitinginan nang malagkit.
Hindi ko siya tinitingnan nang malagkit.
Siguro ay tinitingnan niya ako, hindi ko alam.
Ganoon pa man, ako, si Omowunmi Ayanladun Omofadeke,
ay hindi siya tinitingnan nang malagkit.
Lokohin mo ang sarili mo.
Ang totoo, napakaguwapo niya talaga.
Kasal na kaya siya?
Paano naman natin iyan malalaman ngayon?
-Nanay ko. -Ano?
Parang gusto kong baguhin ang ilan sa mga pinili ko.
Maaari mo ba siyang pabalikin para matingnan ko ulit ang mga disenyo?
At makapili ng iba.
Siyempre naman, bakit hindi?
-Iyon lang ba? -Salamat, nanay ko.
Saan ka galing?
Tinakot mo ako.
Saro.
Saan ka nanggaling?
Bakit mo ako tinatanong?
Tinatanong ba kita kung saan ka nagpupunta?
Mayroon lang… akong binisitang mga kaibigan.
Talaga? Saro.
Nagsisinungaling ka.
Wala kang mga kaibigan. Kailan ka pa nagkaroon ng mga kaibigan?
Marami akong mga kaibigan.
-Talaga? -Oo.
Sinasabi ko sa iyo, marami akong mga kaibigan.
-Talaga? -Oo.
Mabuti kung ganoon.
Reyna Arolake.
-Sino iyan? -Si Omowunmi ito.
Tumuloy ka.
Prinsesa Omowunmi, narito ka ba para nakawin ang mga abaloryo ko?
Hindi naman.
Nagpunta ako para ilabas ka sa kuwarto mo kung saan ka nagtatago araw-araw.
Bakit hindi ka lumalabas para magpaaraw?
Para ba mas kuminis ang kutis mo?
Hindi ko talaga gusto ang araw. Mas gusto ko ang buwan.
Malambing na kalaguyo ang buwan.
Wala akong alam sa ganyang mga bagay.
Maiintindihan mo rin, sa takdang panahon.
Hintayin mong ihanap ka ng lalaki ng tatay mo,
isang guwapong prinsipe.
Hindi iyon mangyayari!
Walang sinomang pipili ng mapapangasawa ko para sa akin.
Ako mismo ang pipili.
Ayos. Mabuti iyan.
Heto.
Ay, para sa akin?
Salamat. Natutuwa ako. Napakaganda nito.
Gumagawa ako ng mga ganyan, ngunit hindi ko maaaring ibenta.
At hindi ko rin naman kayang isuot ang lahat ng mga ito.
Baka magustuhan din ng ibang mga prinsesa ang mga ito.
Tama ka riyan.
May nagugustuhan ka bang binata sa ngayon?
Kailan ka ba huling nakakita ng guwapong lalaki,
iyong maaaring pakasalan, sa palasyo?
Bukod sa manghahabi ng aso-ofi na dumating noong isang araw.
-Gusto mo siya? -Hindi, hindi naman.
Ang sinasabi ko lang, kawili-wili siya at guwapo.
Pupunta rin siya sa palasyo mamayang gabi.
Gusto kong tingnan ulit ang mga disenyong iyon at mas maingat akong pipili ngayon.
Talaga? Ngunit ang sabi mo ay wala kang pagtingin sa sinomang lalaki.
Ang tela o ang manghahabi ng tela?
Palabiro ka.
Ingatan mo ang mga binti ko!
Wala ka pa talagang nakikitang gusto mo?
Magaganda ang mga ito.
Iniisip kong idagdag ang mga ito
sa mga unang pinili ko.
Reyna!
Reyna.
Saan siya nagpunta?
Reyna.
Saan ka galing? Hinahanap kita.
Ano…
Nagpahangin lang ako sa ilalim ng buwan.
Naalala mong sinabi ko sa iyong ang buwan ang lihim kong kalaguyo?
Bakit mo ako hinahanap?
-Wala. Nalimutan ko na. -Sige.
-Magandang gabi. -Magandang gabi, kaibigan.
-Mag-ingat ka. -Magkita tayo bukas.
-Magaling. -Maligayang pagdating.
Saro.
May karapatan kang magalit sa akin…
Saro. Sino ang galit sa iyo?
Pakiusap, nagmamakaawa ako.
Hindi ko alam kung bakit ganoon ang ikinilos ko sa iyo.
Ang sabi ko, sino ang galit sa iyo?
Siguradong hindi ako.
Bakit mo ako nilayuan kung ganoon?
Kahit na nag-aaway tayo, dapat bang matagal tayong magkalayo?
Seryoso ako, hindi ako galit sa iyo.
Natatakot lang ako para sa iyo.
Dahil kumukuha ka ng higit sa kaya mo.
Saro…
kumukuha ka ng hindi sa iyo.
-Iyon lang. -Ganoon ba?
Ano ang ibig mong sabihin?
Sinasabi ko ito sa iyo dahil ayaw kong masangkot ka sa gulo.
Saro, binabalaan kita.
Pakiusap, umalis ka na.
Huminahon ka.
Huwag kang magsalita, nagmamakaawa ako.
Ang mahalaga ay narito na ako. Namnamin natin ang sandali.
Paano mo nagagawang maglabas-pasok nang hindi nakikita?
Parang isang ahas,
kaya kong pumuslit saanman nang hindi nahuhuli.
Sige, pasensiya na.
Pinagtatakpan ako ng sarili kong tagapagbantay.
Ano? Ano ang sinabi mo?
Alam ng tagapagbantay mong nakikipagkita ka sa akin?
-Sa ganitong oras? -Hindi naman.
Sinasabi ko sa kanyang pupuntahan ko ang nanay ko.
Magkasama kaming umalis sa palasyo ngunit 'di kami magkasamang pumunta rito.
Binigyan ko siya ng pera at sinabihan siyang magpakasaya,
saka ako pumunta rito.
Saro, alam ko…
Natatakot din ako, ngunit…
hinahanap-hanap kita at kailangan kitang makita.
Maaari palang maging ganito kasaya.
Ito ang pinakamalapit sa kasiyahang naranasan ko.
Oo, nagpunta ako upang magpasalamat sa iyo.
Maayos ang nagiging takbo ng mga bagay-bagay.
Payapa ako at masaya. Salamat.
Salamat sa Makapangyarihang Diyos.
Walang anoman.
-Ganito ang nararapat. -Mismo, Kanyang Kamahalan.
Kung magkakaroon ng sigalot sa komunidad,
tungkulin ng Haring ayusin ang problema.
Labinlimang taong gulang lang ako nang ipakasal sa hari.
Hindi ba't ito si Arolake, iyong musmos noon?
Siya mismo. Siya nga.
-Malaki na siya ngayon. -Kanyang Kamahalan.
-Maaari ko siyang kunin bilang asawa, ano? -Ay, Kanyang Kamahalan…
Gagawin ko ang gusto ng hari.
Sinubukan kong magpakamatay.
Ngunit hindi ako nagtagumpay.
Pakiramdam ko'y nakakulong ako, tila isang bilanggo.
Lubos ang aking galit, at lubos ang aking lungkot.
Wala na akong ibang dinanas
kundi galit mula sa ibang mga reyna.
Kamakailan lang…
-May nagtangkang lumason sa akin. -Ano?
Lason?
Arolake, hindi ka maaaring mamatay! Hindi ka maaaring mamatay.
Inumin mo ito. Kahit kaunti lang.
Magaling.
Sige, isuka mo iyan.
Sige lang.
Ibig mong sabihin, pinagdaanan mo ang lahat ng iyon?
Marami rin akong pinagdaanan sa buhay ko…
Saro!
Anim na taong gulang lang ako nang inilayo ako
-upang bayaran ang utang ng magulang ko. -Bilisan mo, halika na!
Malaking pagbabago ang pagpunta ko sa Oyo.
Kumita ako rito dahil sa pagsisikap ko.
Kaya nagdesisyon akong magtatagumpay ako rito…
o mamamatay akong nagpapakahirap.
Isa roon ang dapat mangyari.
Hindi masasayang ang pagsusumikap mo.
Naging mabuti sa iyo ang Oyo.
Naging mabuti nga sa akin ang Oyo.
Ngunit…
noong araw na nasilayan kita
ay ang araw kung saan sinabi ko sa sarili ko,
na kung mapapasaakin ang ganitong kagandahan…
tanging kamatayan lang ang makapaghihiwalay sa amin.
-Talaga? -Maniwala ka.
-Saro… -Ano iyon?
Magtanan tayo.
Ano ang sinabi mo?
Ikaw at ako, mag-alsabalutan tayo at umalis tayo, ngayon na!
Naku, hindi.
Saro, huwag kang matakot. Kaya natin ito.
Alam mo ba ang sinasabi mo?
Magtatanan tayo? Papunta saan?
Kahit saan huwag lang dito.
Makinig ka, alam ko kung saan itinatago ng hari ang pera
at mga kayamanan niya.
Maaari akong bumalik sa palasyo para kumuha ng magagamit sa paglalakbay.
Hindi ko sinusuportahan ito. Kung malalaman ito ng hari…
Saro, huminahon ka at makinig ka sa akin.
Ayaw ko nang bumalik sa masalimuot na buhay na iyon.
Hindi na, matapos ng lahat ng narinig ko sa iyo ngayong gabi.
Sigurado akong pinagtagpo tayo ng tadhana.
At magagawa natin ito nang magkasama.
Saro…
Sinasabi ko ito sa iyo dahil ayaw kong masangkot ka sa gulo.
Saro, binabalaan kita.
Arolake, magtanan tayo.
Oo.
Ngunit kailangang ngayong gabi na.
Magmamadali ako sa palasyo upang kunin ang mga gamit ko.
-Arolake! -Ano iyon?
Huwag mong hayaang magsuspetsa sila.
Mag-iimpake ako ng mga gamit ko rito.
Prinsesa Omowunmi.
Ano ang problema?
Wala naman sanang problema? Ano iyon?
Saan ka nanggaling?
Nag… Nagpahangin ako sa labas.
Ang kalaguyo mo.
Ano ang sinabi mo?
Ang kalaguyo mo,
ang buwan.
"Malambing na kalaguyo ang buwan," sabi mo.
Ay, hindi ko alam na iyan ang tinutukoy mo.
Huwag mong pansinin ang mga kalokohang sinasabi ko minsan.
Sabihin mo lang sa akin, ano ang problema?
Sabi ko, saan ka nanggaling?
Sinabi ko na sa iyo. Nagpahangin ako.
Sinungaling!
Tama ang nanay ko. Isa kang puta! Mang-aagaw ng asawa!
Omowunmi.
'Mowunmi.
Nanay ko!
Omowunmi!
-Ano ang nangyari? -Nanay ko!
Magsalita ka, nakikinig ako. Ano ang nangyari?
-Ano ang ginawa ko? -Pinatatawag ka sa palasyo.
Si Saro, ang taksil!
Saro.
Nakakalungkot naman.
Mga mamamayan ng Oyo.
Kanyang Kamahalan.
Mga matataas na pinuno ng Oyo.
-Kanyang Kamahalan. -Kanyang Kamahalan.
Taksil ang isang ito.
Tinatanggap ng Oyo sinoman mula sa malayo.
Totoo.
Tinanggap ka namin.
At ang lakas ng loob mong tusukin ang mata ng Oyo.
Kahit hari ay 'di nangahas gawin ito. Pero ikaw, dayuhan, ang lakas ng loob mo.
Totoo.
Sino ang nagpalaki sa iyo?
-Hindi nagmumungkahi ang hari. -Oo.
-Nag-uutos ang hari. -Oo.
-Kayong mga bantay… -Kanyang Kamahalan.
Kunin ang kriminal na ito at gawin sa kanya ang nararapat.
Mabuhay ang Hari.
Si Saro, ang taksil!
-Si Saro, ang taksil! -Bugbugin siya!
Isa kang taksil!
Taksil! Isa kang taksil! Taksil!
Taksil ka.
Dapat patayin ang sinomang nagtaksil.
Taksil.
Taksil ka.
Taksil.
Walang silbing taksil.
Gusto mo rin lang maging taksil…
Saro.
Patawad.
Patawarin mo ako. Pakiusap, umalis na tayo.
Wala na sila. Umalis na tayo.
Saro. Tumingin ka sa akin.
Saro. Halika na.
Pakiusap, tumayo ka. Saro.
Saro.
Saro!
Saro…
Bumangon ka, mortal.
Hindi ka nararapat mabuhay.
Bumalik ka sa iyong kamatayan.
Patawad. Tumayo ka.
Halika na.
Patawad.
-Arolake… -Ano?
Pagod na ako.
MAKALIPAS ANG ILANG LINGGO
Pakiusap, maupo tayo banda roon.
Maupo tayo roon. Nahihilo ako.
-Masakit ang buong katawan ko. -Patawad.
Dito, pakiusap. Hindi ko na kayang maglakad.
Dahan-dahan lang.
Maupo ka. Maupo ka rito.
Pagod na ako.
Hindi ko na kayang maglakad.
Sana lang ay hindi tayo mamatay dito sa gubat.
Saro.
Masakit ang buong katawan ko. Gutom na gutom na ako.
Nanatili na lang dapat tayo at namatay.
Arolake, huwag kang mag-isip ng ganyan.
Huwag kang mag-isip ng ganyan.
Maupo ka rito at hintayin mo ako.
Titingnan ko kung may makakain tayo sa paligid.
Saan? Saan ka maghahanap ng makakain natin?
Titingnan ko muna ang paligid.
Baka may makita tayong maaaring kainin.
Hindi ko kayang mag-isa rito.
Paano kung maligaw ka at hindi ka makabalik sa akin?
Hindi ako lalayo, hindi ako maliligaw.
Babalik ako. Magpahinga ka lang.
Narinig mo? Babalik ako.
-Saro. -Ano iyon, Arolake?
Pakiusap, huwag mo akong pabayaan.
Hindi kita kayang pabayaan, Arolake.
Hindi kita kayang iwan, anoman ang mangyari.
Babalik ako.
Basta't magpahinga ka lang, babalik ako.
Pagkain.
Pele?
Saan ka nakahanap ng pawpaw?
-Sa malapit lang. -Salamat.
Akin na ang iyo. Mukhang mas malambot itong sa akin.
Tutulungan kitang balatan ang iyo. Hindi mo kayang balatan iyan.
Matigas ang isang ito.
Ano ang itinago mo noong padating ako?
Wala, wala akong itinago.
Dahan-dahan mong kainin iyan.
-Ano ang sinabi mo? -Huwag mong kainin… ang bagay…
sa loob. Ang buto.
Uy! Isang ilog!
Dahan-dahan lang. Baka mahulog ka.
Baka mahulog ka.
-Tutulungan kita. -Salamat.
Sige. Heto.
Huwag mo akong itulak.
Arolake, magpatuloy tayo. Magpatuloy lang tayo sa paglakad.
Makakarating din tayo sa isang bayan. Hindi ba't taniman ito ng kamoteng-kahoy?
-Magandang araw, mga manlalakbay. -Ginoo.
-Magandang araw. -Ginoo.
Saan kayo pupunta? Saan kayo galing?
Natutuwa kaming makita ka. Pakiusap, may malapit bang nayon dito?
Malapit-lapit na ang Nayon ng Ojumo.
Ngunit kung maglalakad lang kayo, hindi kayo aabot sa Ojumo bago magdilim.
Wala kaming mapamimilian. Magpapatuloy kami sa paglakad.
Sige.
Mga manlalakbay, makinig kayo bago kayo umalis.
Sabi nila, ang pagsunod ay mas mainam kaysa sakripisyo.
Kung makikita ninyo ang daan, ayos sa akin iyon.
Ngunit unawain ninyo, maraming nang-aalipin sa daang ito.
Napakarami nila.
Kung magpapatuloy kayo,
siguradong pareho kayong mahuhuli at maaalipin.
Ginoo, pakiusap, ano ang dapat naming gawin?
Ang totoo niyan…
may kubo ako sa gubat
kung saan ako natutulog kapag nangangaso ako sa kalaliman ng gabi.
Kung gusto ninyo, maaari kayong sumama sa akin at matulog doon.
At bukas ng umaga, maaari kayong magpatuloy sa Nayon ng Ojumo.
Hindi. Ayaw kong bumalik sa masamang gubat na iyon.
Sandali. Sino kayong dalawa?
Ano ang mga pangalan ninyo at saan kayo nagmula?
-Ginoo, pakiusap. -Ha?
Sabihin na lang nating galing kami sa malayong lugar. Napakalayo noon.
Pakiusap. Pupunta kami sa nayon.
-Pakiusap, ginoo. -Mabuti.
Pakiusap.
Kung gusto ninyo, sumunod kayo sa akin sa kubo ko sa gubat.
Kung gusto ninyo, maaari kayong umalis. Magiging mga alipin kayo.
Parating na ang digmaan at wala na tayong mapupuntahan. May kalalabasan bawat galaw.
Anoman ang kanilang ialay, wala itong magagawa.
Pagbati, mga manlalakbay.
-Ano ang pangalan mo? -Saro.
-Saro ang pangalan mo? -Saro. Saro ang pangalan ko.
-At ang asawa mo? -Arolake, ginoo.
Arolake. Kunin mo ito mula sa akin.
Tingnan mo.
Makakapagpahinga ka. Heto ang upuan. Huwag kang matakot.
Gusto kong mangaso. Ngunit hindi ako lalayo.
A… Kung talagang pagod at inaantok kayo,
maaari kayong pumasok sa kubo.
At kung tawagin kayo ng kalikasan, maaari kayong pumunta sa gubat.
Palayok ito, may laman itong tubig.
Maaari kayong maglaga ng kamote para kainin.
-Salamat. -Salamat.
-Huwag kayong matakot. -Salamat.
Mas mahaba ang buhay ng lumaban at tumakas. Nawawala ang lahat sa namatay.
Para akong maliit na dahong hindi maipambalot sa pagkain.
Magandang araw.
-Maligayang pagdating, mangangaso. -Pagbati.
-Magandang araw, ginoo. -Magandang araw.
-Maligayang pagdating mula sa paglalakbay. -Salamat.
Salamat.
-Naghahari si Ogun. -Naghahari si Ogun, naghahari siya.
Salamat.
-Mabunga sana ang maghapon natin. -Amen.
Nakauwi na tayo.
Kung gusto ninyo, maaari kayong tumira kasama namin.
Ang bahay ko ay bahay ninyo.
Kung gusto naman ninyo, maaari kayong magpatuloy sa paglalakbay ninyo.
-Maluwag ang daan para sa inyo. -Anak ko…
Akin!
Mahabag kayo!
Akin!
Ano ang problema?
Bakit may pagtangis?
Padaanin ninyo ako!
-Patawad. -Akin, mahal naming anak.
Mopelola.
Dinala nila siya mula sa Oluyolu, nananangis sa buong paglalakbay.
Hindi ito maaari!
Akin.
Akin, anak ko.
Hindi ito maaari! Akin!
Tumayo ka at tumingin sa akin. Akin, inuutusan kitang bumangon at tumayo!
O, Akin!
-Kaawa-awa naman. -Akin!
-Wala na si Akin? -Wala na siya.
Talaga bang nararapat ito sa akin?
-Hindi, hindi sa iyo. -Hinding-hindi sa iyo.
O, kamatayan, ikaw ay dumating na
Noong kami ay isinilang
Ang aming kapalaran ay dapat…
Patay na si akin, patay na siya
-Saro. -Ano? Ano iyon?
Magbabago na ang mga buhay natin.
Paano?
Naalala mong sinabi kong nakita ko ang mahimalang ibong binuhay ka?
Oo.
-Kunin mo ito. -Ano ito?
Huwag kang sumigaw.
Ang kapangyarihan ng Akala.
Ang kapangyarihan ng Akala?
Ito ang ginamit ng ibon upang ibalik ka mula sa kamatayan.
Nang itinaboy ko ang ibon palayo sa iyo, nahulog ito.
At pinulot ko ito. Heto, kunin mo.
Hindi. Bakit ko kukunin iyan mula sa iyo?
-Saro. -Ha?
Makinig ka sa akin.
Hindi ngayon ang oras para matakot.
Hindi ko ginustong sabihin sa iyo.
Naghihintay ako ng tamang oras. At ito na iyon.
-Kunin mo ito at magpakalalaki ka. -Hindi ko kayang hawakan iyan.
Hindi mo pa ba naiintindihan?
Kapangyarihan ito.
Isang malakas na mahimalang kapangyarihan.
Babaguhin ng kapangyarihang ito ang buhay natin. At naniniwala akong Diyos
ang nagbigay nito sa atin.
Isipin mo na lang, ano ang mangyayari
kung malalaman ng mundong kaya mong bumuhay ng patay?
Wala na si Akin!
O, Diyos ko!
Sino ang aalo sa akin?
Akin, tumayo ka.
Akin, tumayo ka!
O, Panginoon!
Dapat ko bang tanggapin ito?
Bangon!
-Tulong! -Tulong!
-Tulungan ninyo ako! -Ano ito?
Mahal ko…
Akin!
Akin.
Bisita.
Hindi ko alam kung paano mo iyon ginawa. Hindi pa ako nakakikilala
ng sinomang nilikha ng Diyos na may kapangyarihang bumuhay ng patay.
Oo. Maligayang pagdating.
-Magpasalamat na lang tayo. -Magpasalamat tayo sa Diyos.
-Salamat sa inyong dalawa. -Salamat sa inyo.
Salamat sa inyo.
-Hindi ninyo iiyakan ang mga anak ninyo. -Amen.
-Sige. -Salamat.
Heto, mga bisita…
Ito ay alak ng palma.
Pagkatapos ninyong kumain, uminom kayo nito.
Mga hitik na palma lamang ang pinagkukunan namin nito.
Alak mula sa langis ng palma.
Iniingatan namin iyong tumutubo sa may lawa.
Magandang araw, mangangaso.
Ang mensahero ng hari.
Narinig naming may pinatuloy kang bumubuhay ng patay.
A, oo, mensahero ng hari.
Pinatatawag siya sa palasyo.
-Wala naman sanang problema? -Walang problema.
Mabuti kung ganoon. Susunod kami pagkatapos niyang kumain.
Hindi. Siya lang. O bumubuhay ka na ba ngayon ng patay?
Hindi.
Tumayo ka.
Ako ang mensahero ng hari.
Anomang sabihin ko ay galing sa Hari.
Pagdating natin sa palasyo, yumuko ka
at maliwanag mong sagutin ang mga katanungan. Naiintindihan mo?
Tumayo ka. Bilisan mo.
Ikaw, magpahinga ka at kumain. Magpahinga ka.
Kasama natin si Anikulapo Hindi tayo dapat matakot sa kamatayan
-Kanyang Kamahalan. -Maligayang pagdating.
-Binabati ka ng hari. -Salamat.
Ikaw ba ang ginoong tinatawag na "Anikulapo"?
Kaibigan, magsalita ka nang marinig kang mabuti ng hari.
Hindi Anikulapo ang pangalan ko, dakilang hari.
Ano ang pangalan mo kung ganoon? At saan ka nagmula?
Saro ang pangalan ko, Kanyang Kamahalan.
At nagmula ako sa Gbogan ako.
Gbogan…
Gbogan… Malayo ka sa tahanan mo.
Oo. Maraming mga lupain ang nilakbay ko.
Dumaraan lang ako sa lupain mo, Hari.
Talaga bang binuhay mo ang bata?
Oo.
Sa harap ng maraming mga saksi.
At kaya mong ulitin iyon?
Malayo nawa sa atin ang kamatayan, dakilang hari.
-Amen. -Amen.
At walang hindi kayang gawin ang Diyos.
Pakiusap, kaibigan.
At sabihin mo, saan mo nakuha ang ganitong uri ng kapangyarihan?
Totoo. Natakot kaming lahat.
Sa mga kuwento ko lang naririnig na maaaring buhayin ang patay.
Ngunit para magpatotoo ang mga saksing
may nabuhay mula sa pagkamatay, ikaw ang una.
Wala akong kilalang sinomang tao, patay man o buhay,
na may ganitong uri ng pambihirang kapangyarihang mayroon ka.
Kahit hindi ko pa nasasaksihan.
Ganoon pa man, hinihikayat kitang magpalipas ng oras dito sa amin.
A… Tumira kang kasama namin. Makipagkaibigan ka sa amin.
Mahal namin ang mga bisita. Hindi ba?
Totoo iyon.
Mahal namin at tinatanggap namin ang mga tao.
Wala kang anomang dadalhin sa nayon naming hindi namin tatanggapin.
At hindi ka dapat mahiya.
-Salamat. -Kanyang Kamahalan.
Pakiusap, nais kong imungkahing
ipaalam natin agad ang nangyaring ito sa punong paring si Fakunle.
Salamat, Kanyang Kamahalan. Salamat.
Salamat.
Ano ang hitsura ng hari? Sabi nila ay hangal raw siya.
Arolake naman, o.
Hindi siya hangal.
Narinig kong mayroon siyang mensahero.
Oo.
Ang narinig ko, kahihiyan para sa kanya
ang magsalita sa publiko.
Kinakausap din niya ang punong pari tuwing mga seremonya at pag-aalay.
Bakit hindi siya nagsasalita sa publiko kung ganoon?
O paghuhukom ba ito ng langit?
Hindi ako magsisinungaling, hindi ko rin ito naiintindihan.
Sabi ng iba,
nanumpa siya ilang taon na ang nakalipas,
ipinagpalit ang dila sa kapangyarihang upang matalo ang kanyang mga kalaban.
Sinasabi rin ng ibang
huli raw siyang nagsalita nang makita niyang pinatay ang tatay niya
na parang hayop noong panahon ng digmaan.
Kaawa-awa naman.
Napakasama noon.
Ngunit Diyos lang ang nakaaalam kung alin ang totoo o hindi.
Malay natin?
Tagapagbantay ko.
Matagumpay na tayo ngayon.
Heto na iyon.
Ano na ang susunod?
-Mamumuhay lang tayo ngayon. -Oo.
-Sa kasiyahan. -Oo.
At kagalakan.
Ano na ang susunod?
Tama ka. Oo.
Ganoon pa man, iniisip kong magtrabaho.
-Trabaho? -Oo. Ano ang kakainin natin?
Magugutom tayo.
Saro. Hindi na tayo magugutom pang muli.
-Hindi mo ba nauunawaan? -Ipaunawa mo sa akin. Ipaliwanag mo.
Lagi na lang ba akong bubuhay ng patay?
O hihiling sa mga taong magbigay ng pagkain kapalit ng pagbuhay sa patay?
-Nagtatanong lang ako. -Saro, ang manghahabi ng aso-ofi.
-Mahal ko. -Mahal ko.
-Asawa ko. -Maghintay ka lang.
Ang pasensyosong aso ang nakakakain ng pinakamasarap na buto.
Pasensyoso ako, ngunit wala akong makitang posibleng trabaho.
Anikulapo! Pakiusap, iligtas mo kami.
-Anikulapo! -Anikulapo!
-Ibaba siya. -Anikulapo! Tulungan mo kami, pakiusap.
Anikulapo!
-Saro! -Ano?
Gumising ka. Tinatawag ka sa labas.
-Anikulapo! Anikulapo, iligtas mo kami! -Sino ang…
Sino iyan?
Anikulapo, iligtas mo kami! Pakiusap.
Pakiusap, iligtas mo kami.
Iligtas mo kami!
Tulungan mo ako.
Huwag kayong umiyak. Pagtatagumpayin siya ng Diyos.
Amen.
Nanay ni Akano.
Tulungan mo ako!
-Tingnan mo ang anak mo. -Tulungan mo ako.
Tulungan mo ako!
Bumangon ka!
Salamat. Nagpapasalamat kami sa iyo.
-Nagpapasalamat kami. Salamat. -Salamat.
-Nagpapasalamat kami. -Salamat.
Nagpapasalamat kami sa Diyos.
-Sige, tumayo ka. Tayo. -Pabayaan ninyo siya.
Si Anikulapo ay nagsagawa ng milagro Sa aming nayon
Narito kami upang pasalamatan ka
Si Anikulapo ay nagsagawa ng milagro Sa aming nayon
Narito kami upang pasalamatan ka
Si Anikulapo ay nagsagawa ng milagro Sa aming nayon
Narito kami upang pasalamatan ka
Si Anikulapo ay nagsagawa ng milagro Sa aming nayon
Narito kami upang pasalamatan ka
Bumangon ka!
Ano?! Anikulapo, nagpapasalamat ako!
Kapatid ko. Akanmu. Naku, salamat.
Nanay ko.
-Salamat, Panginoon. -Inang.
-Ano ito? -Panginoon, salamat.
Sinabi kong hayaan na ninyo akong mamahinga nang payapa.
-Nanay ko, pakiusap, huwag muna. -Huwag ka munang umalis.
-Ano ba talaga ito? -Huwag kang umalis.
Sino ang humingi ng tulong mo?
-Ilan pa ang natitira? -Mga anim pa.
Oo. Eksaktong anim.
O dapat ko bang gawing apat?
-Pakibilisan mo. -Paumanhin.
Magandang araw.
Maligayang pagdating.
Kanyang Kamahalan.
Matatalino na aming bayan, binabati ko kayong lahat.
Alam naman nating lahat na mas mainam ang dalawang ulo kaysa isa.
Tungkol ito sa kakaibang lalaking dumating sa ating nayon
at tinatawag ang sariling tagapagpabuhay ng patay.
Si Anikulapo ang nais kong talakayin natin.
Dahil kung papayuhan ko ang aso at hindi ito makikinig,
ang aso ay babarilin.
Ang tupang hindi nakikinig ay magiging alay ng iba.
Sinomang bibigyan ko ng payo at hindi ito tatanggapin
ay hahayaing gawin ang kanyang gusto.
Aanihin niya ang bunga ng gawa niya.
Natuklasan na
noong mag-aaral lumangoy si Orunmila mula sa Olokun,
gumugol siya ng apat na taon para matutunan ang mga panimula,
at anim na buwan pa para sa susunod na hakbang.
Gumugol siya ng 16 na taon upang matutong lumangoy
sa malalaking alon ng karagatan, sa kabila ng mga panganib.
Hindi ba ninyo nakikitang nagliliyab ang apoy ng kahahantungan?
Hayaan natin siyang umalis.
Ginoo.
Ginoo. Pakiusap, sabihin mo sa akin,
ano ang ginawa ni Anikulapo na dahilan upang isumbong mo siya sa palasyo
at pagpasyahan ring paalisin siya?
Bakit gusto mo siyang paalisin?
Huwag mo siyang tawaging Anikulapo.
Siya si Anikulapo!
Nasa bulsa niya ba ang kamatayan?
O kontrolado niya ang kamatayan? May mamamatay kalaunan.
Otun, hindi mo naiintindihan? 'Di mo alam kung ba't ganito siya kumilos?
-Ay, pakiusap. -Naiinggit lang siya, iyon lang.
-Inggit iyan, tama. -Ako?
-Inggit iyan. -Naiinggit ka sa kanya.
-Naku naman. -Sa lahat ng kapangyarihang taglay mo?
Sa edad mo, Punong Pari,
tapos magbabanggit ka ng mahaba at paulit-ulit na kantang panghula
dahil sa maliit na bagay na ito. Ano ba?
Nagiging ipokrito ka lang.
Ano ang pinakamasamang nagawa niya?
Hindi namin naiintindihan.
Pakiusap, isipin mo ang kinabukasan.
Dahil lahat ng ginagawa mo ay maitatala sa kasaysayan.
Mga pinuno, huwag tayong mainip.
Alam ninyong ang punong paring si Fakunle ay malawak ang pang-unawa.
Ang sinabi niya ay marahil ang katotohanan.
Sabi nila ay naiinggit ako.
Naiinggit kanino? Kailan ako nawalan ng silbi sa inyong lahat?
Kayong lahat,
Punong Paring Fakunle,
hindi ka gustong ipahiya ng ibang mga pinuno.
Sinusubukan nilang unawain kang mabuti.
Alam nating lahat kung anong klaseng tao si Anikulapo.
Pati na rin ang lahat ng nagawa niya sa nayong ito at mga karatig-nayon.
Libre ba niyang ginagawa iyon? Binabayaran siyang gawin iyon.
Masyado lang siyang malaya dito sa nayon.
Hindi ninyo alam kung saan siya galing o ang kapangyarihan niya.
Ipadala sa kanya rito ang kikayon nang ating masuri.
Omowon!
-Omowon! -Papunta na ako!
-Ang mga mata ko. -Ano ang problema?
-Ano ang nangyari? -Omowon.
Mayroong pumasok sa mata ko.
Pakihipan mo ito.
Mas lumapit ka pa. Mas malapit. Halika! Hipan mo.
Ay. Ang mga mata ko.
-Wala akong makita. Hipan mong mabuti. -Hinipan ko na.
Okay.
Huwag mong kuskusin. Huwag…
Huwag!
Maligayang pagdating.
Kanyang Kamahalan.
-Binabati ka ng hari. -Binabati ka ng hari.
Salamat.
Mukha yatang…
Salamat.
Anikulapo, binabati ka ng hari.
Walang makapagkakaila ng kadakilaan mo
at ng saklaw ng kontribyusyon mo sa nayong ito
at sa aming mga karatig-nayon.
-Oo. -Salamat.
Binabasbasan ka ng Hari.
Amen.
Ganoon pa man, nababahala kami…
at nais naming maintindihan nang detalyado
ang uri ng kapangyarihang mayroon ka at ang pinanggagalingan nito.
Ang kapangyarihan ko ay galing sa Diyos,
-Kanyang Kamahalan. -Iyon lang.
Totoo iyan.
Alam ng lahat na makapangyarihan ang Diyos.
Itong ginagamit mong kapangyarihan, natutunan mo ba ito?
O minana mo ito?
Ang gusto ng punong paring ipaunawa mo sa amin ay
ano ang tunay na pinanggagalingan ng kapangyarihan mo?
May nagawa ba akong mali?
Wala, wala naman. Wala kang ginalit na sinoman.
Sa dami ba naman ng mabubuti mong gawa.
Pakiramdam ko ay tinitira ninyo akong lahat.
"Tinitira"?
Huwag kang mag-isip ng ganyan.
Walang tumitira sa iyo. Sa katunayan, mahal ka namin sa nayong ito.
At nakikita namin ang mga ginagawa mo sa nayong ito at mga karatig-nayon namin.
Sinasabing kapag ang dalawang kasapi ay nagkita, nagbabatian sila.
Naiintindihan mo ba?
Gusto lang niyang malaman ang pinanggagalingan
ng kapangyarihan mo, nang may kompletong detalye
at siguruhing walang masamang mangyayari sa nayong ito
at sa mga kapitbahay namin sa hinaharap.
-Iyon lang. -Wala nang iba pa.
-Walang galit sa iyo. -Walang galit sa iyo.
-Walang magsasabing ginalit mo sila. -Huwag na tayong magpaligoy-ligoy pa.
Hindi ko kailangang sabihin kaninoman ang pinanggagalingan ng kapangyarihan ko.
Hindi ko ito sasabihin.
Isuko mo ang kikayon sa amin.
Gagana ba iyan kung iba ang susubok gumamit?
Sandali lang… Hindi. Talaga ba?
Bakit ko dapat gawin iyan? Hindi naman ako sinasaniban.
"Sinasaniban"?
Punong Pari,
isusuko mo ba sa iba ang kapangyarihan mo?
Anikulapo, hindi naman seryoso ito. Nahihiwagaan lang kami.
Gusto lang suriin ng punong pari ang kikayon mo para malaman
kung ang kapangyarihan ay mapanganib para sa mga mamamayan ng Ojumo.
Kung gusto ninyo akong umalis sa nayon ninyo,
aalis ako.
-Hindi naman sa ganoon. -Iyan din ang iniisip ko.
Ngunit para isuko ko sa inyo ang kikayon, hindi ito posible.
Kung may ibang taong maliban sa akin, si Saro Tewogbola,
ang hahawak sa kikayon, handang mamatay nang wala sa oras ang taong iyon.
Panginoon, huwag mo hayaang mamatay kami nang wala sa oras.
Aalis na lang siya.
-Kanyang Kamahalan. -Nagsasabi siya ng totoo.
-Kanyang Kamahalan, totoo iyon. -Nagsasabi siya ng totoo.
Narinig ba ninyo iyon?
-Umaalis na siya. -Hindi natin siya mapapayagan.
-Umaalis na siya. -Pabalikin siya. Umaalis na siya.
-May katuturan ba ang sinabi niya? -Napakalupit mo.
Hoy.
Uy. Omowon, uy! Tumayo ka.
Ano ang nangyari sa iyo? Ano ang problema?
Buntis ka.
Ano? Hindi mo alam na buntis ka?
Hindi problema iyan.
Dapat malaman ng sinomang may pananagutan at panagutan iyan.
Hindi ba?
Hindi ka ba makapagsalita?
Magandang araw.
Maligayang pagdating. Ang tagal mong nawala.
Salamat. Ano ang nangyayari rito?
Wala.
Hindi ito mukhang wala lang.
Ano ang problema niya? Ano ang ginawa mo?
Magsalita ka!
-Buntis siya. -Ano?
-Omowon. -Ano?
Buntis ka?
Talaga?
-Saro… -Ano?
Ano naman ang ginawa mo?
Ina, patawarin mo ako, pakiusap.
Pakiusap, Ina. Pakiusap, patawarin mo ako.
Omowon, makakaalis ka na.
Arolake, pakiusap, huwag mo itong dibdibin.
Hindi ito malaking problema.
Hindi ito malaking problema?
Saro?
Hindi ito malaking problema?
Arolake.
Napag-usapan na dapat natin ito.
Siguro ay panahon na para pag-usapan natin.
Totoo iyon.
Binuntis ko si Omowon.
Arolake, anak natin iyon.
Para sa ating lahat ang bata.
Isipin mo na lang
na ang pag-ibig ko ay iyo at laging magiging iyo.
Palagi.
Anomang mangyari.
Ngunit hanggang kailan tayong magiging ganito, Arolake?
Walang anak sa tahanan natin, Arolake.
Alam mo rin na upang makapagtatag ng matibay na sambahayan,
kailangan nating magkaroon ng mga anak.
Alam mo ito.
Arolake. Arolake, pakiusap.
Arolake, pag-isipan mo ito, pakiusap.
May kanya-kanya tayong silbi sa palasyong ito.
Para sa iba sa amin… Nakikinig ka ba?
Kailangan naming magsilang ng mga mahaharlikang anak.
Ngunit ikaw…
mayroon kang ibang silbi.
Para ka lang sa kaligayahan ng hari.
MAKALIPAS ANG ILANG MGA TAON
Bimpe, halika na.
Papunta na ako.
Mukha kang… Bimpe, maganda ka na.
Pakiusap, tulungan mo akong ayusin ang sombrero ko.
Tignan mo kung kasya. Parang malaki ito para sa ulo ko.
O hindi ba?
Asawa ko, mahal ko.
Kasyang-kasya iyan sa ulo mo.
Halika rito. Saan ka pupunta?
Ano iyan?
-Ano na naman iyon? -Bakit ba
lagi mong pinapalo ang mga anak ko?
Lagi mo na lang silang pinaiiyak. Ibigay mo siya sa akin.
Akin na siya! Ano ba? Ano ang problema?
Ano ang nangyayari dito?
Hindi ako ang dahilan kung bakit hindi ka magkaanak.
Pasensiya ka na, anak. Tahan na.
Lagi mong pinaiiyak ang mga bata.
Omowon, tama na iyan!
Tumigil ka na.
Bakit niya pinalo ang anak ko? Dahil sa mga walang kwentang abaloryo?
-Sabi ko ay tama na, Omowon! -Kalokohan!
Pasensiya na, anak. Pasensiya na. Tahan na.
Ilagay mo ang mga gamit mo sa hindi maaabot ng mga bata.
Pasensiya na, mahal kong Banke.
Pasensiya na.
Ngayon umiiyak na naman ang bata.
Dapat itago niya nang maayos ang gamit niya sa hindi abot ng mga bata.
Tama na iyan.
Sa susunod na may daliring dumampi sa sinoman sa mga anak ko,
magkakagulo tayo.
-Kalokohan. -Omowon, sabi ko ay tama na iyan!
Tahan na, anak ko. Makipaglaro ka sa kuya mo.
Nasaan ang mga lalaking ito? Mongudu!
Amo!
Tulungan mo siyang pulutin ang mga abaloryo niya.
Ayos lang. Hindi ko kailangan ng tulong.
Ano ang ginawa sa iyo ng kawawang lalaki, mapagpanggap na reyna?
Bakit mo sinabi iyan?
Isang bagay na lihim nating pinag-usapan at sasabihin mo lang nang ganyan.
At ano naman? Pakiusap. Paano naging sekreto iyon?
Na baog siya o dati siyang Reyna?
Pakiusap, umalis na tayo. Huwag na nating pagtalunan ang walang katuturan.
Ibinunyag mo rin ang sekreto ko sa munting putang tinatawag mong asawa.
Tama?
Arolake. Makinig ka. Hindi ito tulad ng iniisip mo.
-Hindi ito tulad ng iniisip ko? -Oo, hindi ito ganoon.
Walang problema.
Pakinggan mo ako.
Hindi pa ba sapat na dinurog mo ang puso ko at pinabayaan mo ako?
Hindi pa ba sapat na ginawa mo akong katatawanan
sa harap ng mga asawa mo at lahat ng tao?
-Gusto mo bang patayin din ako? -Ano ka ba?
Patayin ka paano?
Ano sa tingin mo ang mangyayari
kung kumalat ang balitang buhay ang puganteng asawa ng dakilang hari
at namumuhay bilang asawa ng iba sa Ojumo?
Arolake,
wala kang dapat ipag-alala.
Wala talaga akong sinabi sa kanyang anoman.
Kung ipapahamak kita, 'di ba't ipapahamak ko rin ang sarili ko?
O sa tingin mo ay mas magaan ang magiging problema ko?
Halika na.
Ang tagapagbantay ko, Arolake, hayaan mong yakapin kita…
Lumayo ka, pakiusap!
Nakapanghihinayang.
Naging isa akong hangal.
Kahit papaano, bilang asawa ng dakilang hari ng imperyo ng Oyo,
ako ang paborito.
Ang paborito ng hari.
Tulad ng buwan, nakaaangat sa lahat.
At minahal niya ako.
Lubos niya akong minahal.
Naging katatawanan na ako sa iyo ngayon,
ingratong halimaw na lalaki ka!
Ano?!
Paano mo nagawang sabihin iyan?!
Ang kapal mong pagsalitaan ako ng ganyan!
Arolake.
Asawa ko, gising ka na pala.
Narito ang mensahero ng hari, hinahanap ka.
Kanyang Kamahalan. Nakausap ko ang mensahero mo.
Binabati ka ng hari.
Talagang ipinatawag ka ng hari.
Nakikita mo ang nangyari. Patay na ang prinsipe.
Talaga? Hindi ito maaari.
Namatay siya.
Mahabag ka.
Pakiusap, ibalik mo ang anak ko.
Kaawa-awa.
Mahabag ka.
Anikulapo.
Pakiusap, buhayin mo ang anak ko.
Anomang maibigan mo
sa nayong ito at saan pa man ay mapapasaiyo.
Ibalik mo lang ang anak ko, Anikulapo.
Masyadong malaking gantimpala naman ito, Kanyang Kamahalan.
Madali lang ito.
Bubuhayin ko ang anak mo, Kanyang Kamahalan.
At hindi ka gagastos ng malaking halaga.
Ngunit bago ang lahat,
hayaan mong makipagpulong ako nang pribado sa iyo.
-Sandalli lang. -Huminahon ka, Kanyang Kamahalan.
Dahan-dahan.
Kanyang Kamahalan.
-Huminahon ka, Kanyang Kamahalan. -Panginoon ko, huminahon ka.
Huminahon ka.
Kanyang Kamahalan, huminahon ka.
Hindi natin alam kung ano ang hiniling niya.
Anikulapo.
Ang lakas ng loob mo. Ang anak kong babae?
Iyon ang gusto ko. Hindi malaki ang hinihingi ko.
Gusto ko lang mapangasawa ang prinsesa.
Higit pa riyan ang ibinayad sa akin ng iba bilang pasasalamat.
Paano pa kaya kung mula sa hari?
Anikulapo.
Napakalakas ng loob mo.
Aba! Ingratong lalaki!
Pagkatapo ng lahat ng ginawa ko para sa iyo
at lahat ng ginawa ng komunidad na ito para sa iyo,
ganito mo susuklian ang kabutihan ko?
Ingrato sa anong paraan?
Anong espesyal na bagay ang ginawa ng sinoman sa Ojumo para sa akin?
Ano ang mayroon ako sa lupaing ito na hindi ko pinagtrabahuhan?
Aba naman. Sa tingin ko… Nakikinig ba kayo?
Kayo ang mga ingrato.
-Ingratong nilalang. -Kahihiyan.
-Hindi ito dapat marinig ng mga diyos. -Anikulapo!
-Binigkas mo ito? -Makinig kayo sa akin.
Wala nang dapat pag-usapan pa.
Bubuhayin ko ang prinsipe ninyo.
Ngunit pagkatapos noon, ipakakasal mo sa akin ang anak mo.
Kapag handa ka na, Kanyang Kamahalan.
Maghihintay sa bahay si Anikulapo.
Anikulapo, pakiusap, buhayin mo ang anak ko.
-Ibigay natin sa kanya ang prinsesa. -Pakiusap.
-Wala namang asawa ang prinsesa. -Pakiusap.
Tanggapin ninyo ang pakikiramay ko.
Huwag! Hindi mo kailangang ilabas ang punyal mo.
Hayaan mong maging mas mahalaga sa atin ang kamatayan ng prinsipe kaysa kasal.
Pakiusap.
Hayaan siyang buhayin ang prinsipe.
Hayaan siyang pakasalan ang prinsesa.
Gisingin mo ang anak ko, Kanyang Kamahalan.
Tulungan mo akong gisingin ang anak ko.
Pagbati sa maharlika
Pagbati sa anak Na magiging hari pagdating ng araw
Isang selebrasyon Ng aming pinaka-iingatang yaman
Sa selebrasyong ito, mayroong yaman na…
Ginoo, may narinig ako kaninang umaga.
Ngunit hindi ko alam kung totoo iyon.
Sabihin mo sa akin.
Alam mong katulong ng Reyna sa palasyo ang tiya ko.
Tama, oo.
Sinabi niya sa aking may lagnat kagabi si Prinsipe Adeoye.
At kaninang umaga,
namatay ang prinsipe.
Naku! Kaawa-awa naman!
Inilihim nila,
sapagkat gusto nilang buhayin siya ni Anikulapo.
Oo… Sigurado akong aayusin iyan ng ating amo.
Hindi ito mahirap na gawain para sa kanya.
-Iyon ang totoo. -Hindi nga ito mahirap na gawain.
Sabi ni Anikulapo, kung hindi siya ipakakasal kay Prinsesa Ajoke,
hindi niya bubuhayin si Prinsipe Adeoye.
Makinag ka, ginoo. Nagmamakaawa ako sa iyo.
Huwag mong sasabihin kahit kaninong sinabi ko ito sa iyo.
Magtrabaho na tayo. Walang dapat makarinig nito.
Oo, tama.
-Magtrabaho na tayo. -Oo.
-Magandang araw. -Maligayang pagdating.
-Nasaan ang mga bata? -Natutulog sa loob.
Maligayang pagdating, asawa ko.
Dalhin mo ang pagkain ko.
Kumusta ang pulong?
-Mabuti. -Salamat sa Diyos.
Papunta na ako.
-Maligayang pagdating. -Salamat.
Salamat.
Nasaan si Arolake?
Umalis siya.
Umalis siya papunta saan?
Paano ko naman malalaman kung saan siya pupunta?
Nag-alsabalutan siya at umalis.
Paumanhin, gusto kong umidlip.
Ang mensahero ng hari.
Pumayag na ang Hari at kailangan mong pumunta ngayon din.
Pumayag siya!
Kanyang Kamahalan.
-Binabati ka ng hari. -Maligayang pagdating.
Anikulapo, natanggap mo ang mensahe ng hari.
Sinabi sa aking pumayag ka na.
Hindi lang ang Hari ang pumayag.
Pumayag ang bawat isa sa amin.
Pumayag ang Hari.
Pumayag ang Reyna.
Maging ang prinsesa ay pumayag na makasal sa iyo.
Basta't ibalik mo lang ang buhay ng kapatid niya.
Walang problema.
Bubuhayin ko ang prinsipe ninyo.
Magaling.
Nakikipag-ugnayan yata siya sa mga diyos.
Inilalabas niya ang gagamitin niya.
Pinakikita niya ito sa mga diyos upang bigyan nila siya ng lakas.
-Tingnan natin. -Magaling.
Dumating na ang mga diyos.
Magaling.
Bumangon ka!
Anak ko.
Maghintay lang tayo.
Tumayo ka na.
Bumangon ka!
-Ito na ang ikalawang beses. -Kanyang Kamahalan.
Bigyan natin siya ng ikatlong pagkakataon.
Hoy. Anikulapo o anomang pangalan mo,
bakit natatagalan ito?
Hindi siya nag-aaksaya ng oras. Ganito niya ito ginagawa.
-Ganito iyon. Maghintay tayo. -Ikalawang beses na ito.
Ganito niya ito ginagawa kapag bumubuhay siya ng patay.
Makikita ninyong lahat ngayon.
Sino ang nagsabing hindi niya ito kayang gawin?
Bumangon ka!
Prinsipe, tinatawagan kang bumangon!
-Prinsipe. -Sagutin mo kami!
Tapos na!
Ang aking pagiging ina! Tapos na!
-Prinsipe, bumangon ka! -Kailangan niya tayong harapin.
Ganito ka na ba mawawala?
Iniwan ako ng kapatid ko, ng prinsipe.
Nagdurusa ako sa kamay ng kamatayan.
Agilinti, kaibigan ni Olatesu.
May problema tayo.
Awan, kaibigan ni Awedowu.
Sumangguni sa orakulo para kay Olapade.
Anak ni Ebediowu.
Binalaan kang huwag magtaksil.
Binalaan kang huwag magsinungaling.
Olapade, anak ni Ebediowu,
ang lubos mong pagmamataas ay humantong sa iyong pagbagsak.
Kapag may gagawin ka,
humanda kang harapin ang mga kalalabasan.
Olapade, anak ni Ebediowu,
ang lubos mong pagmamataas ay humantong sa iyong pagbagsak.
Ang pagsasalin ng subtitle ay ginawa ni Ewygene Templonuevo