1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:03,545 --> 00:00:09,467
Żarłacze białe.
Przerażające i fascynujące.

3
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

4
00:00:09,634 --> 00:00:12,095
Ale czy jest w nich coś więcej,

5
00:00:12,721 --> 00:00:14,472
niż mogłoby się wydawać?

6
00:00:16,349 --> 00:00:18,184
- Dwóch naukowców.

7
00:00:18,351 --> 00:00:21,354
Przełomowa teoria.

8
00:00:23,231 --> 00:00:25,275
- To nam da dobre dane.
- Mam rekina.

9
00:00:25,442 --> 00:00:28,945
Rozpoczyna bezprecedensowe śledztwo,

10
00:00:30,905 --> 00:00:35,035
by dowiedzieć się,
czy ci wybuchowi łowcy...

11
00:00:35,618 --> 00:00:36,828
O rany! Tak!

12
00:00:37,162 --> 00:00:44,169
...potrafią się maskować,
by stać się drapieżnikiem idealnym.

13
00:00:50,633 --> 00:00:55,430
Jest uzbrojony w ponad 300 zębów,

14
00:00:55,597 --> 00:01:00,185
mierzy do 6 metrów,
waży ponad 2 tony,

15
00:01:04,355 --> 00:01:09,778
porusza się
z prędkością ponad 30 km/h.

16
00:01:09,944 --> 00:01:13,448
Żarłacz biały
jest idealnym drapieżnikiem

17
00:01:14,783 --> 00:01:18,036
od 12 milionów lat.

18
00:01:21,706 --> 00:01:23,917
W Mossel Bay, w RPA,

19
00:01:24,084 --> 00:01:28,963
łatwo spotkać żarłacza białego.

20
00:01:29,130 --> 00:01:33,843
Każdego dnia
w zatoce pływa około 50

21
00:01:34,010 --> 00:01:37,222
różnych żarłaczy białych.

22
00:01:37,388 --> 00:01:38,681
Nazywam się Ryan Johnson.

23
00:01:38,848 --> 00:01:41,518
Jestem biologiem,
badaczem rekinów w RPA.

24
00:01:41,684 --> 00:01:43,978
- Tu są dwa rekiny.
- Jestem Gibbs Kuguru.

25
00:01:44,145 --> 00:01:46,898
Badam genetykę rekinów.
Mieszkam w Holandii.

26
00:01:47,482 --> 00:01:52,070
Wspólnie opracowali oni potencjalnie
przełomową teorię na temat

27
00:01:52,237 --> 00:01:54,656
osławionego
oceanicznego drapieżnika.

28
00:01:54,823 --> 00:01:58,827
Ja i wielu innych naukowców
zawsze skupialiśmy się na szybkości,

29
00:01:59,410 --> 00:02:02,497
na sile i rozmiarze żarłaczy białych.

30
00:02:02,664 --> 00:02:07,877
Ale gdy się im przygląda,
dostrzega się coś bardzo subtelnego.

31
00:02:08,044 --> 00:02:11,339
Wtedy zaczęliśmy się zastanawiać

32
00:02:11,506 --> 00:02:16,678
←Czy rekiny manipulują swoim kolorem,
aby się kamuflować?”.

33
00:02:17,887 --> 00:02:20,515
Maskowanie jest powszechne
wśród morskich stworzeń.

34
00:02:20,682 --> 00:02:23,977
Ośmiornice, kałamarnice i mątwy

35
00:02:24,144 --> 00:02:27,272
potrafią błyskawicznie
zmieniać kolor.

36
00:02:27,605 --> 00:02:34,612
Wtapianie się w otoczenie służy
i drapieżnikom i ich ofiarom.

37
00:02:34,904 --> 00:02:37,240
Pozostałe zwierzęta
wykorzystują kamuflaż

38
00:02:37,407 --> 00:02:40,535
i wyrafinowane techniki,
by wtopić się w otoczenie.

39
00:02:40,702 --> 00:02:43,288
Ale z rekinami jest inaczej.

40
00:02:43,454 --> 00:02:48,918
Żarłacze białe mają różne odcienie
szarości na grzbietowej części ciała,

41
00:02:49,085 --> 00:02:51,462
a na dole białe podbrzusze.

42
00:02:51,629 --> 00:02:57,969
Przeciwcieniowanie pomaga rekinom
wtopić się w tło z dołu i z góry.

43
00:03:03,766 --> 00:03:09,272
Ale zdolność rekinów do aktywnego
maskowania byłaby rewelacją.

44
00:03:09,439 --> 00:03:12,400
To pierwsza teoria mówiąca,
że żarłacze białe

45
00:03:12,567 --> 00:03:15,069
potrafią zmieniać
i modulować swój kolor.

46
00:03:15,236 --> 00:03:19,115
Przeprowadzono badania
na mniejszych gatunkach rekinów,

47
00:03:19,282 --> 00:03:23,161
ale nigdy ma tak wielkich,
jak żarłacz biały.

48
00:03:23,328 --> 00:03:27,373
Nigdy na tak słynnych
drapieżnikach jak żarłacz biały.

49
00:03:27,540 --> 00:03:31,294
Udowodnienie tego będzie
ogromnym wyzwaniem.

50
00:03:31,461 --> 00:03:33,963
By sprawdzić swoją teorię,

51
00:03:34,130 --> 00:03:38,968
Ryan i Gibbs rozpoczynają
unikatowe śledztwo.

52
00:03:41,054 --> 00:03:43,640
Znamy opowieści rybaków,

53
00:03:43,806 --> 00:03:46,768
o rekinach zmieniających kolor.

54
00:03:46,935 --> 00:03:50,855
Ale w książkach
nie ma wielu przesłanek,

55
00:03:51,022 --> 00:03:53,399
że to naprawdę może zachodzić.

56
00:03:53,566 --> 00:03:58,863
Żarłacze białe żyją w chłodnych
przybrzeżnych wodach całego świata.

57
00:03:59,447 --> 00:04:02,909
W RPA jest ich dużo.

58
00:04:03,076 --> 00:04:05,912
Mam te zdjęcia
od mojego kolegi, Dylana.

59
00:04:06,079 --> 00:04:09,749
To ogromna baza danych
z terenu całego RPA.

60
00:04:09,916 --> 00:04:12,335
Dopasował zdjęcia płetw z wielu lat.

61
00:04:12,502 --> 00:04:16,881
Kolekcja zawiera tysiące rekinów.

62
00:04:17,757 --> 00:04:19,801
Te stare zdjęcia wywołują nostalgię.

63
00:04:19,968 --> 00:04:21,135
Niektóre są twoje.

64
00:04:21,302 --> 00:04:24,639
Kluczowe cechy: blizny,
czy unikalne płetwy grzbietowe,

65
00:04:24,806 --> 00:04:29,769
umożliwiają naukowcom porównanie
koloru poszczególnych rekinów.

66
00:04:30,561 --> 00:04:33,314
Ten jest o wiele lżejszy
od tego drugiego.

67
00:04:33,481 --> 00:04:35,191
Ten jest ciemny, a ten jasny.

68
00:04:35,358 --> 00:04:37,318
Ale materiały są wadliwe.

69
00:04:37,485 --> 00:04:39,612
Tak. To ten sam rekin.

70
00:04:39,779 --> 00:04:44,575
Problemem przy sprawdzaniu,
czy rekiny zmieniają barwy, było to,

71
00:04:44,742 --> 00:04:48,413
że w przeszłości bazy danych
nie miały układu odniesienia,

72
00:04:48,579 --> 00:04:52,667
pozwalającego stwierdzić, czy rekin
był ciemniejszy czy jaśniejszy.

73
00:04:52,834 --> 00:04:56,963
Oświetlenie, pogoda,
a nawet ustawienia kamery

74
00:04:57,547 --> 00:05:00,216
mogą całkowicie zmienić
wygląd rekina.

75
00:05:00,383 --> 00:05:03,094
Jeśli mamy udowodnić,
że rekin zmienia kolor,

76
00:05:03,261 --> 00:05:07,765
musimy to uporządkować.

77
00:05:07,932 --> 00:05:09,600
Wymyśliłem tablicę kolorów

78
00:05:13,730 --> 00:05:17,317
Tablica kolorów jest kluczem
do zebrania dowodów

79
00:05:17,483 --> 00:05:20,903
na zmianę koloru
za pomocą serii eksperymentów.

80
00:05:21,070 --> 00:05:26,284
Nie jesteśmy w stanie dokładnie
ocenić kolorów dziko żyjących rekinów.

81
00:05:26,451 --> 00:05:27,994
Po to jest tablica kolorów.

82
00:05:28,161 --> 00:05:30,371
Jeśli uda mi się
zrobić zdjęcia tablicy

83
00:05:30,538 --> 00:05:33,833
i rekinów jednocześnie,
wrzucić je do komputera

84
00:05:34,000 --> 00:05:37,670
i skorygować kolory, dowiem się,
jaki dokładnie kolor ma ten rekin.

85
00:05:37,837 --> 00:05:41,299
Te eksperymenty powinny również
wyjaśnić czynniki,

86
00:05:41,466 --> 00:05:43,468
które prowadzą do maskowania.

87
00:05:43,634 --> 00:05:46,179
Badania na osobnikach
w niewoli dowodzą,

88
00:05:46,346 --> 00:05:51,017
że rekiny potrafią zmieniać kolor
za pomocą hormonów.

89
00:05:51,184 --> 00:05:54,395
Liczę na bezsprzeczne udowodnienie,

90
00:05:54,562 --> 00:05:57,231
że żarłacze białe
mogą zmieniać kolor

91
00:05:57,398 --> 00:06:01,361
i że jest to związane
z pewnymi zachowaniami.

92
00:06:01,527 --> 00:06:05,073
Kiedy się temu przyjrzeć,
to takie proste, a jednocześnie

93
00:06:05,239 --> 00:06:07,992
w genialny sposób
rozwiązuje problem

94
00:06:08,159 --> 00:06:11,037
zauważenia tej zmiany koloru.

95
00:06:11,204 --> 00:06:13,539
Pierwszy raz nazwano mnie geniuszem.

96
00:06:13,706 --> 00:06:15,500
Nie zaprzeczę.

97
00:06:15,666 --> 00:06:19,837
Kolejne wyzwanie: jak ustawić
tablicę kolorów obok rekina

98
00:06:20,004 --> 00:06:22,256
w różnych okolicznościach?

99
00:06:22,423 --> 00:06:24,300
Wymaga to odrobinki kreatywności.

100
00:06:27,845 --> 00:06:30,014
- Masz to?
- Tak. W porządku.

101
00:06:30,181 --> 00:06:32,934
- Ruszajmy.
- Ostrożnie, ostrożnie, ostrożnie.

102
00:06:33,101 --> 00:06:34,644
Utrzymuj napięcie.

103
00:06:36,312 --> 00:06:38,147
Lecimy.

104
00:06:41,025 --> 00:06:42,402
To będzie ekscytujące.

105
00:06:42,568 --> 00:06:46,739
Jednym z najważniejszych
testów jest test wyskoku z wody.

106
00:06:53,871 --> 00:06:59,335
To rodzaj ataku z zaskoczenia.
Potrzebują szybkości, mocy, ciszy.

107
00:07:02,422 --> 00:07:05,716
W tym momencie
będziemy mogli zmierzyć kolor

108
00:07:05,883 --> 00:07:09,554
żarłacza białego
w trybie totalnego polowania.

109
00:07:11,764 --> 00:07:16,310
Pośrodku Mossel Bay
leży Seal Island.

110
00:07:17,812 --> 00:07:21,357
To centrum żarłaczy białych w RPA.

111
00:07:28,906 --> 00:07:33,828
Codziennie setki uchatek karłowatych
próbują przetrwać

112
00:07:36,831 --> 00:07:39,417
płynąc w pobliżu żarłaczy białych.

113
00:07:39,584 --> 00:07:42,753
Wskaźnik sukcesu żarłaczy białych
w polowaniu na uchatki

114
00:07:42,920 --> 00:07:48,009
wynosi prawie 50%, a to bardzo dużo
niezależnie od rodzaju drapieżnika.

115
00:07:48,176 --> 00:07:53,181
Rekiny mają konkretne obszary,
gdzie chcą polować i patrolować.

116
00:07:53,347 --> 00:07:56,642
Zwykle to tuż pod trasami,
których używają uchatki

117
00:07:56,809 --> 00:07:58,936
do dotarcia na wyspę
i opuszczenia jej.

118
00:08:00,897 --> 00:08:04,275
Ryan i Gibbs holują atrapę uchatki.

119
00:08:04,442 --> 00:08:09,405
Liczą na sprowokowanie rekinów
do wyskoku.

120
00:08:09,572 --> 00:08:13,201
Chodzi o to, by jednocześnie
sfilmować rekina,

121
00:08:13,367 --> 00:08:15,453
oraz tablicę kolorów,

122
00:08:15,620 --> 00:08:18,498
aby móc ustalić kolor tego rekina.

123
00:08:22,043 --> 00:08:28,132
Poranek jest spokojny,
ale Seal Island rzadko rozczarowuje.

124
00:08:29,383 --> 00:08:33,638
O, tutaj dochodzi do drapieżnictwa!

125
00:08:34,889 --> 00:08:39,143
Dalej próbuje.

126
00:08:39,310 --> 00:08:43,439
- Robi się gorąco.
- Ta foka jest w tarapatach.

127
00:08:44,023 --> 00:08:45,691
Tak. Używa łodzi jako osłony.

128
00:08:45,858 --> 00:08:48,027
Choć rekinowi się nie udało,

129
00:08:48,194 --> 00:08:49,737
bardzo wystraszył fokę.

130
00:08:49,904 --> 00:08:52,240
Teraz ukrywa się w pobliżu łodzi.

131
00:08:52,406 --> 00:08:57,036
Foka prowadzi rekina do przynęty.

132
00:08:58,746 --> 00:09:02,041
Tak!

133
00:09:02,208 --> 00:09:05,628
- Mam to!
- Nieźle.

134
00:09:08,881 --> 00:09:13,553
Rekin i tablica kolorów
są wyraźnie w kadrze.

135
00:09:13,719 --> 00:09:17,014
To pierwsze udane nagranie
podczas eksperymentu.

136
00:09:17,181 --> 00:09:20,268
Za każdym razem mam gęsią skórkę.

137
00:09:20,434 --> 00:09:24,981
Wzruszam się za każdym razem,
gdy to widzę.

138
00:09:25,147 --> 00:09:26,983
Jest tu bardzo dużo rekinów.

139
00:09:27,149 --> 00:09:29,569
- Powinieneś...
- Och!

140
00:09:29,735 --> 00:09:31,279
Tak jest!

141
00:09:31,445 --> 00:09:33,322
Polowanie na foki

142
00:09:34,740 --> 00:09:40,496
przez cały dzień.

143
00:09:40,663 --> 00:09:41,581
Atakuje ją.

144
00:09:49,130 --> 00:09:52,842
Słońce zachodzi.
Po całym dniu zbierania danych,

145
00:09:53,009 --> 00:09:55,803
zespół ma nadzieję
na ostatnie zdjęcie.

146
00:09:57,013 --> 00:09:58,639
Chodź tutaj.

147
00:10:03,144 --> 00:10:04,770
Och!

148
00:10:06,772 --> 00:10:08,399
Przepadła tablica kolorów
i przynęta.

149
00:10:08,983 --> 00:10:09,859
Niech to!

150
00:10:10,026 --> 00:10:12,403
Jest ciemno,
rekin nie wie, gdzie płynąć.

151
00:10:12,570 --> 00:10:14,447
Znów to robi!

152
00:10:25,583 --> 00:10:28,252
Rekiny często polują o zmierzchu,

153
00:10:28,794 --> 00:10:32,673
ale w ciemności nawet żarłacz biały
może się pomylić.

154
00:10:32,840 --> 00:10:35,384
Cholera.

155
00:10:35,551 --> 00:10:38,888
Trzeba to będzie naprawić.

156
00:10:39,055 --> 00:10:42,516
Muszą to odbudować,
zanim wrócą na ocean.

157
00:10:46,687 --> 00:10:49,982
Ale budowanie bazy danych
z dowodami trwa.

158
00:10:50,149 --> 00:10:53,110
Wystarczy popatrzeć
i porównać z tablicą kolorów.

159
00:10:53,277 --> 00:10:55,321
O tutaj, prawda? Ciemniej.

160
00:10:55,488 --> 00:10:58,658
Nauka nie jest szybka.
Wymaga czasu, wymaga masy danych.

161
00:10:58,824 --> 00:11:00,576
Nieźle.

162
00:11:00,743 --> 00:11:04,330
Zwłaszcza gdy próbujesz
przebudować całą koncepcję

163
00:11:04,497 --> 00:11:06,332
opartą o naukowy paradygmat.

164
00:11:06,499 --> 00:11:08,209
To strzał w dziesiątkę.

165
00:11:08,376 --> 00:11:11,921
Ale w tym badaniu
chodzi o coś jeszcze.

166
00:11:13,130 --> 00:11:15,591
Zachowanie to tylko
jeden aspekt badania.

167
00:11:15,758 --> 00:11:20,179
Drugi to badanie komórek
i jest ono równie ważne.

168
00:11:20,346 --> 00:11:23,474
Tak. To samiec. Na pewno młody.

169
00:11:23,641 --> 00:11:28,729
Ryan i Gibbs mają rzadką sposobność.

170
00:11:28,896 --> 00:11:33,734
Szansa na pracę z żarłaczem
takim jak ten zdarza się

171
00:11:33,901 --> 00:11:35,444
raz, czy dwa w karierze.

172
00:11:35,611 --> 00:11:37,321
Przynajmniej dla mnie.

173
00:11:37,488 --> 00:11:41,283
Kiedy rekiny wplątują się
w sieci rybackie,

174
00:11:41,867 --> 00:11:44,245
naukowcy tacy jak dr Matt Dicken
dbają o to,

175
00:11:44,412 --> 00:11:46,163
żeby był z tego jakiś pożytek.

176
00:11:46,330 --> 00:11:48,249
Jednym z zadań jest zebranie

177
00:11:48,416 --> 00:11:50,084
jak największej ilości próbek.

178
00:11:50,251 --> 00:11:53,587
To bardzo zwiększa naszą wiedzę
o tym niezwykłym gatunku.

179
00:11:53,754 --> 00:11:58,509
Autopsja pozwoli naukowcom
udowodnić teorię zmiany koloru,

180
00:11:58,676 --> 00:12:01,178
dzięki wskazówkom w żołądku rekina.

181
00:12:02,388 --> 00:12:04,890
Dieta żarłaczy białych
jest sezonowa.

182
00:12:05,057 --> 00:12:09,687
Zmienia się wraz ze zwiększaniem się
ich rozmiaru.

183
00:12:09,854 --> 00:12:13,274
Co i gdzie jedzą rekiny

184
00:12:13,858 --> 00:12:17,194
może wpływać
na ich potrzebę maskowania.

185
00:12:17,361 --> 00:12:20,573
Ciężka sprawa, co?
Potrzebuję niezbitego dowodu,

186
00:12:20,740 --> 00:12:24,076
że te żarłacze żywią się
na powierzchni wody,

187
00:12:24,243 --> 00:12:26,537
poniżej powierzchni i na samym dnie.

188
00:12:26,704 --> 00:12:29,039
Trzeba przeprowadzić śledztwo,

189
00:12:29,206 --> 00:12:31,876
by faktycznie określić,
co jedzą te zwierzęta.

190
00:12:32,042 --> 00:12:33,669
- Wiesz, co to jest?
- Co?

191
00:12:33,836 --> 00:12:35,588
- Kolec płaszczki.
- Nie!

192
00:12:35,755 --> 00:12:41,302
Wydaje mi się, że to może być
prawdziwy dowód na to,

193
00:12:41,469 --> 00:12:43,846
że rekiny żerują na dnie.

194
00:12:44,013 --> 00:12:47,141
- Super. Niesamowite.
- Cholera.

195
00:12:47,308 --> 00:12:51,312
To niewielkie znalezisko
udowadnia coś istotnego.

196
00:12:51,479 --> 00:12:55,357
Umiejętność stosowania kamuflażu
może być wielką zaletą,

197
00:12:55,524 --> 00:12:58,694
w przypadku polowania
w różnych miejscach.

198
00:12:58,861 --> 00:13:03,115
Przy jasnej powierzchni wody,
oraz na ciemnym dnie morza.

199
00:13:05,618 --> 00:13:07,661
Sukces dzięki zawartości żołądka.

200
00:13:07,828 --> 00:13:09,580
Znalezienie kolca płaszczki

201
00:13:09,747 --> 00:13:13,834
udowadnia, że rekiny polują
w różny sposób, tak jak sądziliśmy.

202
00:13:14,001 --> 00:13:15,711
Jest ich całe mnóstwo.

203
00:13:15,878 --> 00:13:19,715
Ale udowodnienie,
że zmiana koloru jest możliwa,

204
00:13:19,882 --> 00:13:21,801
wymaga głębszej analizy.

205
00:13:21,967 --> 00:13:24,845
Zajmuję się badaniem skóry rekinów.

206
00:13:25,012 --> 00:13:26,972
Przystosowują się do środowiska,

207
00:13:27,139 --> 00:13:29,183
przez co ich skóra różnie funkcjonuje.

208
00:13:30,726 --> 00:13:32,895
Jednym ze sposobów
przystosowania się

209
00:13:33,479 --> 00:13:35,439
jest zdolność do zmieniania koloru.

210
00:13:35,606 --> 00:13:37,858
Chcieliśmy stworzyć eksperyment,

211
00:13:38,025 --> 00:13:40,945
który pokaże, czy to w ogóle możliwe.

212
00:13:41,111 --> 00:13:45,199
Tajemnica zmiany koloru może
kryć się na poziomie molekularnym,

213
00:13:45,366 --> 00:13:48,994
w mało znanych komórkach
zwanych melanocytami.

214
00:13:49,161 --> 00:13:54,792
Melanocyt to tkanka, która
wytwarza pigment u zwierząt.

215
00:13:54,959 --> 00:13:58,003
Działa jak układ scalony pod skórą.

216
00:13:58,170 --> 00:14:03,467
Zgina się i kurczy
zależnie od potrzeb zwierzęcia.

217
00:14:03,634 --> 00:14:07,805
Powiedzmy, że światło słoneczne
jest bodźcem.

218
00:14:07,972 --> 00:14:11,600
Układ scalony mówi skórze,
by była ciemniejsza.

219
00:14:11,767 --> 00:14:14,979
I vice versa, gdy słońca jest za mało.

220
00:14:15,145 --> 00:14:18,566
Pigment się tak jakby kurczy.

221
00:14:18,732 --> 00:14:20,401
Skóra staje się bledsza.

222
00:14:20,568 --> 00:14:23,362
Aby zrozumieć,
czy melanocyty są obecne

223
00:14:23,529 --> 00:14:26,866
i czy mogą zmienić
kolor skóry rekina,

224
00:14:27,032 --> 00:14:30,619
zespół opracował serię testów.

225
00:14:30,786 --> 00:14:34,707
Pobierzemy próbki tkanki
ze skóry rekina i wystawimy ją

226
00:14:34,874 --> 00:14:36,500
na działanie hormonów,

227
00:14:36,667 --> 00:14:41,797
aby przekonać się, czy to
faktycznie wywoła zmianę koloru.

228
00:14:41,964 --> 00:14:46,218
Liczymy, że interakcja różnych
hormonów z tkanką sprawi,

229
00:14:46,385 --> 00:14:48,721
że stanie się ona jaśniejsza
lub ciemniejsza.

230
00:14:48,888 --> 00:14:53,976
Hormony naśladują te,
które występują u żywych rekinów

231
00:14:54,143 --> 00:14:57,688
podczas polowania lub odpoczynku.

232
00:14:57,855 --> 00:15:01,734
Mamy hipotezy dotyczące
efektów działania hormonów.

233
00:15:01,901 --> 00:15:07,031
Pierwszy, MSH,
to hormon, który stymuluje

234
00:15:07,197 --> 00:15:10,200
rozrost melanocytów

235
00:15:10,367 --> 00:15:13,245
u niemal każdego gatunku
posiadającego melaninę.

236
00:15:13,412 --> 00:15:19,293
Mamy adrenalinę, która u niektórych
rekinów wywołała blednięcie,

237
00:15:19,460 --> 00:15:22,671
a u niektórych ryb ściemnienie skóry.

238
00:15:22,838 --> 00:15:25,633
Ostatnim hormonem jest melatonina.

239
00:15:25,799 --> 00:15:29,345
Powinna spowodować blednięcie.

240
00:15:29,511 --> 00:15:34,350
Jeśli test zadziała,
kolor skóry się zmieni.

241
00:15:34,516 --> 00:15:36,185
To prawdziwa chwila prawdy.

242
00:15:36,352 --> 00:15:39,730
Zobaczymy,
jak rekiny zareagują na hormony.

243
00:15:41,941 --> 00:15:43,776
- Gotowy?
- Tak.

244
00:15:46,570 --> 00:15:49,031
Ale próbki nie ulegają zmianie.

245
00:15:49,198 --> 00:15:52,034
Nie sądzę, żeby skóra
faktycznie reagowała.

246
00:15:52,201 --> 00:15:54,912
Wygląda mniej więcej tak samo.

247
00:15:56,121 --> 00:15:58,874
Skóra martwego rekina się nie nadaje.

248
00:15:59,041 --> 00:16:03,420
To dlatego, że tkanka rekina
jest martwa fizjologicznie.

249
00:16:03,587 --> 00:16:08,801
Wszystkie ścieżki
biochemiczne są nieczynne.

250
00:16:08,968 --> 00:16:10,094
To nowy eksperyment.

251
00:16:10,260 --> 00:16:13,681
To typowe dla nauki,
że za pierwszym razem nie działa.

252
00:16:13,847 --> 00:16:17,685
Tak. Ja i Ryan
musimy poprawić metodykę.

253
00:16:20,479 --> 00:16:24,942
Większość rekinów
jest szara lub brązowa.

254
00:16:25,109 --> 00:16:27,736
Niektóre, podobnie jak
tygrysy lub zebry,

255
00:16:27,903 --> 00:16:31,407
mają charakterystyczne,
wyróżniające ich wzory.

256
00:16:31,573 --> 00:16:33,993
W False Bay w RPA

257
00:16:34,159 --> 00:16:36,286
Ryan i Gibbs szukają gatunku

258
00:16:36,453 --> 00:16:42,835
który potrafi adaptować się
zmieniając kolor.

259
00:16:43,002 --> 00:16:45,462
Haploblepharus edwardsii
to łagodny rekin.

260
00:16:45,629 --> 00:16:49,091
Często można zobaczyć go
ukrytego pomiędzy kamieniami,

261
00:16:49,258 --> 00:16:50,926
lub tulącego się do wodorostów.

262
00:16:51,093 --> 00:16:54,096
Są urocze.
Na pewno nie są jak żarłacz biały.

263
00:16:54,263 --> 00:17:01,020
Niedawno odkryto, że ten gatunek
zdolny jest do biofluorescencji.

264
00:17:01,186 --> 00:17:03,689
Ten rekin świeci w ciemności.

265
00:17:03,856 --> 00:17:08,652
Nie wiemy, dlaczego u rekinów
pojawiła się zdolność do świecenia.

266
00:17:08,819 --> 00:17:13,115
Świetnie się maskują w rafach
w których je znaleźliśmy.

267
00:17:14,867 --> 00:17:17,119
Zastanawia mnie, czemu zwierzę

268
00:17:17,286 --> 00:17:21,915
słynące z maskowania zaczyna świecić?

269
00:17:22,082 --> 00:17:26,837
Ryan zaprojektował specjalną kamerę
ze światłami UV,

270
00:17:27,004 --> 00:17:29,757
by obserwować świecące
Haploblepharus edwardsii.

271
00:17:29,923 --> 00:17:32,176
Gotowy?

272
00:17:32,342 --> 00:17:34,678
Dokumentowanie ich osobiście

273
00:17:34,845 --> 00:17:40,142
wymaga nurkowania nocą
w zatoce pełnej rekinów.

274
00:17:44,021 --> 00:17:45,981
Nocne nurkowanie trzeba polubić.

275
00:17:46,148 --> 00:17:49,860
Dziś w nocy
będziemy mieć światło UV,

276
00:17:50,027 --> 00:17:52,196
dla nas praktycznie niewidoczne.

277
00:17:52,362 --> 00:17:54,323
Reszta będzie czarna.

278
00:17:54,490 --> 00:17:57,409
W ciemnych oceanach na całym świecie

279
00:17:57,576 --> 00:18:04,291
niektóre gatunki wyewoluowały
aby się świecić, a nie maskować.

280
00:18:04,458 --> 00:18:09,546
To tak zwane bioluminescencja
i biofluorescencja.

281
00:18:09,713 --> 00:18:14,927
Bioluminescencja to proces, w wyniku
którego organizm wytwarza światło.

282
00:18:15,094 --> 00:18:19,389
Jak rekin karłowaty, który świeci,
by uniknąć drapieżników.

283
00:18:19,556 --> 00:18:22,476
Lub plankton świecący
na powierzchni oceanu.

284
00:18:22,643 --> 00:18:26,980
Biofluorescencja to inny,

285
00:18:27,147 --> 00:18:31,235
bardziej tajemniczy proces.

286
00:18:31,819 --> 00:18:33,904
Biofluorescencja to zdolność organizmu

287
00:18:34,071 --> 00:18:38,200
do przyjęcia danego rodzaju światła i
emisji światła o innej długości fali.

288
00:18:38,367 --> 00:18:41,829
Na dużej głębokości znika
światło, z wyjątkiem niebieskiego.

289
00:18:41,995 --> 00:18:45,040
Haploblepharus edwardsii
absorbują niebieskie światło,

290
00:18:45,207 --> 00:18:47,876
a potem emitują żółtozielone światło.

291
00:18:48,043 --> 00:18:50,712
Dzięki temu świecą w ciemności.

292
00:18:50,879 --> 00:18:54,842
Musimy zbadać, jak rekiny
wykorzystują światło i kolor,

293
00:18:55,008 --> 00:18:58,762
by lepiej przystosować się
do środowiska. Zbadamy,

294
00:18:58,929 --> 00:19:01,265
jak wpływa to
na ich zdolności przetrwania.

295
00:19:01,431 --> 00:19:05,936
Wiele koralowców,
ponad 180 gatunkach ryb,

296
00:19:06,103 --> 00:19:12,651
a nawet niektóre kraby prezentują
barwy neonowe w świetle UV.

297
00:19:12,818 --> 00:19:16,280
Cephaloscyllium ventriosum
również świecą na zielono

298
00:19:16,446 --> 00:19:21,118
pod światłem naśladującym sposób
w jaki widzą siebie nawzajem.

299
00:19:21,285 --> 00:19:23,412
Nie do końca wiadomo dlaczego.

300
00:19:23,579 --> 00:19:28,125
Wielu naukowców uważa,
że chodzi o komunikację

301
00:19:28,292 --> 00:19:31,295
przy zachowaniu maskowania
przed drapieżnikami.

302
00:19:32,546 --> 00:19:36,466
Sądzimy, że oczy rekina wyewoluowały

303
00:19:36,633 --> 00:19:40,846
by widzieć to żółtozielone
spektrum światła.

304
00:19:41,013 --> 00:19:42,306
To adaptacja.

305
00:19:42,472 --> 00:19:46,310
Mogą poruszać się
po tych wodach nocą,

306
00:19:46,476 --> 00:19:50,522
niezauważeni przez inne organizmy,
ale nadal mogą się widzieć.

307
00:19:50,689 --> 00:19:52,774
Chociaż potrafią świecić,

308
00:19:52,941 --> 00:19:58,697
do przetrwanie wymagają maskowania,
podobnie jak żarłacze białe.

309
00:19:58,864 --> 00:20:01,867
Biologia to właściwie
sztuka porównawcza.

310
00:20:02,034 --> 00:20:07,080
Wiemy więcej o jednym gatunku,
gdy wiemy dużo o innych gatunkach.

311
00:20:08,290 --> 00:20:11,418
Zarówno w przypadku
maskowania jak i komunikacji,

312
00:20:12,711 --> 00:20:18,175
wygląd Haploblepharus edwardsii
ma związek z jego zachowaniem.

313
00:20:18,342 --> 00:20:20,719
MOSSEL BAY, RPA

314
00:20:20,886 --> 00:20:22,429
Co do teorii kolorów,

315
00:20:22,596 --> 00:20:26,308
pojedyncze rekiny
mogą zmieniać kolor skóry.

316
00:20:26,475 --> 00:20:31,939
A na kolor wpływa rodzaj
wykonywanych czynności.

317
00:20:32,105 --> 00:20:34,024
Po naprawieniu tablicy

318
00:20:35,484 --> 00:20:38,737
ekipa wyrusza na poszukiwanie
kolejnych żarłaczy

319
00:20:38,904 --> 00:20:41,657
do umieszczenia w bazie danych.

320
00:20:42,241 --> 00:20:44,451
Wiem, że to obszar odpoczywania
żarłaczy białych.

321
00:20:44,618 --> 00:20:48,372
Chodzi o to, żeby umieścić
tablicę kolorów

322
00:20:48,538 --> 00:20:52,125
obok odpoczywającego rekina.

323
00:20:55,379 --> 00:20:59,466
A jeśli kolor ten jest kontrolowany
poziomem hormonów,

324
00:20:59,633 --> 00:21:04,054
być może kolor odpoczywającego
rekina jest zupełnie inny,

325
00:21:04,221 --> 00:21:06,848
niż kolor rekina polującego.

326
00:21:12,938 --> 00:21:18,694
Ryan steruje dronem, a Gibbs
uruchamia zdalnie sterowaną łódź.

327
00:21:22,614 --> 00:21:23,490
Mam rekina!

328
00:21:23,657 --> 00:21:25,242
Gibbs, mam rekina!

329
00:21:25,409 --> 00:21:27,953
- Jestem nad rekinem.
- Dobra.

330
00:21:28,120 --> 00:21:29,579
Wrzućmy tę zdalną łódź.

331
00:21:31,248 --> 00:21:32,582
Dobra. Puść, puść.

332
00:21:32,749 --> 00:21:34,668
Daj z siebie wszystko.

333
00:21:34,835 --> 00:21:36,545
Płyń szybko.

334
00:21:39,047 --> 00:21:41,258
- Widzisz mnie?
- Jeszcze nie.

335
00:21:41,425 --> 00:21:45,304
Jeszcze nie. Nadal płynę do przodu.

336
00:21:45,470 --> 00:21:46,805
- Mam cię.
- Tak.

337
00:21:46,972 --> 00:21:49,182
Mam cię. Jesteś?

338
00:21:51,601 --> 00:21:52,936
Ładnie.

339
00:21:53,103 --> 00:21:55,188
- Obrócę ją.
- Tak.

340
00:21:55,355 --> 00:21:58,066
- Pilnujesz mnie?
- Tak. Zejdę niżej

341
00:21:58,233 --> 00:22:01,611
Żeby złapać kolor.
Mamy tablicę kolorów.

342
00:22:01,778 --> 00:22:04,656
Mamy ją.
Wypłynęła na powierzchnię.

343
00:22:04,823 --> 00:22:06,199
- Niesamowite.
- Tak.

344
00:22:06,366 --> 00:22:10,537
Odpoczywający rekin i tablica barw
są w kadrze.

345
00:22:10,704 --> 00:22:15,042
To może dostarczyć innych danych,
niż w przypadku rekina polującego.

346
00:22:15,208 --> 00:22:18,503
To tylko część większego eksperymentu.

347
00:22:20,005 --> 00:22:26,011
By porównać przykłady odpoczynku
na powierzchni i polowania nad nią,

348
00:22:26,178 --> 00:22:32,184
zespół musi zdobyć dane o kolorach
rekinów polujących pod powierzchnią.

349
00:22:33,602 --> 00:22:38,065
Kolor zmienia się bardzo szybko,
wraz z obniżaniem się w kierunku dna.

350
00:22:38,648 --> 00:22:41,568
Interesują mnie eksperymenty
na dużej głębokości,

351
00:22:41,735 --> 00:22:45,280
bo sposób, w jaki rekin
maskuje się na powierzchni

352
00:22:45,447 --> 00:22:48,700
różni się od tego,
w jaki maskuje się na dnie.

353
00:22:50,243 --> 00:22:55,207
Ryan zostanie opuszczony
do oceanu w specjalnej klatce.

354
00:22:56,917 --> 00:22:57,959
Spuśćmy ją pod powierzchnię.

355
00:23:03,465 --> 00:23:04,424
Jest bardzo nisko.

356
00:23:05,717 --> 00:23:07,177
Będzie w klatce.

357
00:23:09,805 --> 00:23:13,183
Rusza prosto na klatkę.

358
00:23:13,350 --> 00:23:15,394
Pięknie.

359
00:23:15,560 --> 00:23:18,563
Zwabiamy rekiny w pobliże łodzi,

360
00:23:18,730 --> 00:23:20,690
aby zbliżyły się do tablicy kolorów.

361
00:23:24,277 --> 00:23:28,115
Kolejny rekin. Patrz, jak nurkuje.

362
00:23:28,281 --> 00:23:32,786
Kiedy jesteś tak głęboko,
nie wiesz czy widzisz poprawnie.

363
00:23:32,953 --> 00:23:37,874
Światło się pogarsza,
a widoczność jest fatalna.

364
00:23:38,041 --> 00:23:41,002
Bardzo ważne jest,
by mieć tablicę kolorów

365
00:23:41,169 --> 00:23:44,256
i by uchwycić rekina
i tablicę kolorów jednocześnie.

366
00:23:44,423 --> 00:23:46,299
Można ją potem skorygować

367
00:23:46,466 --> 00:23:49,553
i ustalić faktyczny kolor rekina.

368
00:23:55,559 --> 00:23:58,770
Nurkuje.
Rekiny dostarczają nam mnóstwo danych.

369
00:24:13,702 --> 00:24:18,707
To rzadki wgląd w świat żarłaczy
na dużej głębokości,

370
00:24:18,874 --> 00:24:21,960
gdzie żerują na płaszczkach
i innych zdobyczach.

371
00:24:22,127 --> 00:24:24,045
System zadziałał.

372
00:24:24,212 --> 00:24:28,008
Zwróciłem uwagę na ich maskowanie.

373
00:24:28,175 --> 00:24:31,303
Dzięki maskowaniu
te rekiny odnoszą sukces.

374
00:24:31,470 --> 00:24:33,930
Potrafią wtopić się w otoczenie,

375
00:24:34,097 --> 00:24:38,393
a środowisko na dole
jest jednokolorowe.

376
00:24:38,560 --> 00:24:41,188
- To ciężka praca.
- Jasne.

377
00:24:42,397 --> 00:24:44,691
Wraz z ukończeniem bazy danych,

378
00:24:44,858 --> 00:24:48,570
Ryan i Gibbs
mogą rozszerzyć obszar badań

379
00:24:48,737 --> 00:24:52,574
na bardziej odległe części świata,

380
00:24:52,741 --> 00:24:57,871
oraz inną wyjątkową
adaptację skóry rekina.

381
00:25:01,791 --> 00:25:05,003
W ramach naszego badania
koloru skóry rekinów

382
00:25:05,170 --> 00:25:07,255
szukamy innego gatunku rekina,

383
00:25:07,422 --> 00:25:11,593
który potrafi zmieniać kolor
w celu maskowania.

384
00:25:14,012 --> 00:25:18,099
Gatunki takie jak brodatkowate,
czy raszplowate

385
00:25:18,266 --> 00:25:22,437
używają wzorów na skórze
wykształconych przez miliony lat

386
00:25:22,604 --> 00:25:26,816
by wtopić się w otoczenie.

387
00:25:27,400 --> 00:25:31,988
Ale rekiny ze zmiennymi wzorami
na skórze to rzadkość.

388
00:25:33,031 --> 00:25:37,369
Badania na Malediwach ustalają,
czy genetyczne zaburzenie

389
00:25:37,536 --> 00:25:41,456
u pewnego gatunku wywołuje
rzadką zdolność do adaptacji.

390
00:25:41,623 --> 00:25:46,127
Jesteśmy na pięknych Malediwach,
na Atolu Baa.

391
00:25:46,294 --> 00:25:49,631
Szukamy rzadkiego gatunku
żarłacza czarnopłetwego.

392
00:25:49,798 --> 00:25:54,803
Rafy tropikalne są aktywnymi
ośrodkami życia i adaptacji.

393
00:25:54,970 --> 00:26:01,017
Jedne stworzenia próbują się wyróżnić,
inne starają się wtopić w tło.

394
00:26:01,476 --> 00:26:06,856
Czy ten przypadek pomoże nam ustalić,
jak może zmienić się skóra żarłacza?

395
00:26:07,023 --> 00:26:10,860
Mój pogląd na to,
co zbliża żarłacze białe

396
00:26:11,027 --> 00:26:14,364
do żarłaczy czarnopłetwych,
sięga poziomu molekularnego.

397
00:26:14,531 --> 00:26:16,866
Ten raport ukazał się kilka lat temu

398
00:26:17,033 --> 00:26:19,536
i zawierał zdjęcia rekinów,

399
00:26:19,703 --> 00:26:22,247
u których pojawił się dziwny,
plamisty wzór.

400
00:26:22,414 --> 00:26:27,294
Mogło to być spowodowane
chorobą genetyczną zwaną leucyzmem.

401
00:26:27,460 --> 00:26:33,133
Leucyzm jest cechą genetyczną.
Powodują go niesprawne melanocyty.

402
00:26:33,300 --> 00:26:35,885
Kiedy przestają poprawnie działać,

403
00:26:36,052 --> 00:26:39,055
zaczynają pojawiać się plamy tam,

404
00:26:39,639 --> 00:26:43,226
gdzie melanina u rekina zanika.

405
00:26:45,562 --> 00:26:49,524
Gibbs używa nowych i starych metod.

406
00:26:50,942 --> 00:26:56,698
Szuka dowodów wśród zdjęć i próbek
genetycznych rekinów z leucyzmem.

407
00:26:57,907 --> 00:27:00,910
Czy ten stan to niefortunne
odstępstwo od normy?

408
00:27:01,077 --> 00:27:03,872
A może to szybka adaptacja?

409
00:27:04,039 --> 00:27:07,334
Zaburzenie genetyczne, leucyzm,
jest jak przedziwny wypadek.

410
00:27:09,711 --> 00:27:11,713
Może być ono kluczem

411
00:27:11,880 --> 00:27:15,008
do lepszego maskowania się rekinów.

412
00:27:16,760 --> 00:27:20,764
Jeśli te żarłacze czarnopłetwe
potrafią się kamuflować,

413
00:27:20,930 --> 00:27:24,726
to znaczy, że jakimś cudem
udało im się znaleźć sposób

414
00:27:24,893 --> 00:27:28,647
na dostosowanie się do
wpływu człowieka na zmianę klimatu.

415
00:27:30,190 --> 00:27:31,816
Mówię to, bo na Malediwach

416
00:27:31,983 --> 00:27:35,612
negatywne skutki zmiany klimatu
są mocno odczuwalne.

417
00:27:35,779 --> 00:27:39,199
Temperatura powierzchni morza
przekroczyła 30 stopni.

418
00:27:39,366 --> 00:27:41,242
Koralowce zaczęły blaknąć.

419
00:27:41,409 --> 00:27:44,829
Na rafie koralowej widać
wiele martwych koralowców

420
00:27:45,413 --> 00:27:46,956
zmieszanych z żywymi.

421
00:27:47,123 --> 00:27:50,669
To sprawia, że otoczenie
staje się rozproszone.

422
00:27:50,835 --> 00:27:55,256
Te chore rekiny lepiej wtapiają się
w swoje środowisko naturalne,

423
00:27:55,423 --> 00:27:58,718
niż inne rekiny
bez tej choroby genetycznej.

424
00:28:01,054 --> 00:28:05,934
Wiemy, że te rekiny cierpiące
na leucyzm, to młode osobniki.

425
00:28:06,101 --> 00:28:10,355
Dlatego myślę,
że albo one przeżywają,

426
00:28:10,522 --> 00:28:15,318
a wzór na ich skórze znika, albo
ta choroba genetyczna jest śmiertelna.

427
00:28:15,485 --> 00:28:20,740
Potrzebujemy dowodu w postaci
jednego prawie dorosłego osobnika

428
00:28:20,907 --> 00:28:24,994
z tą cechą, by stwierdzić,
że rekiny faktycznie przeżywają.

429
00:28:28,456 --> 00:28:32,168
Malediwy to idealne miejsce,
by znaleźć żarłacze czarnopłetwe.

430
00:28:32,335 --> 00:28:34,879
Niestety są bardzo płochliwe.

431
00:28:45,807 --> 00:28:48,309
- Jak leci, Ryan?
- W porządku.

432
00:28:48,476 --> 00:28:51,146
Jestem ciekawy,
jak tam idzie na Malediwach.

433
00:28:51,312 --> 00:28:53,231
Udało ci się złapać rekiny?

434
00:28:53,398 --> 00:28:55,650
Zbadałeś próbki genetyczne?

435
00:28:55,817 --> 00:28:58,069
Nie mogę złapać tych rekinów.

436
00:28:58,236 --> 00:29:02,699
To niestety trudniejsze,
niż się spodziewałem.

437
00:29:02,866 --> 00:29:07,996
Ale widzieliśmy jednego żarłacza
czarnopłetwego chorego na leucyzm.

438
00:29:08,163 --> 00:29:09,497
Dobre i to.

439
00:29:09,664 --> 00:29:11,166
Wtapiają się w otoczenie?

440
00:29:11,332 --> 00:29:14,586
Jestem pewien,
że ich losowy wzór na skórze

441
00:29:14,753 --> 00:29:17,422
pasuje do losowego wzoru
raf koralowych.

442
00:29:17,589 --> 00:29:19,799
W przeciwieństwie do małych osobników,

443
00:29:19,966 --> 00:29:24,262
objawy leucyzmu są u nich mniejsze.

444
00:29:24,429 --> 00:29:27,724
Jakby te starsze z niego wyrastały.

445
00:29:27,891 --> 00:29:31,895
Dokładnie to samo dzieje się
u rekinów lamparcich,

446
00:29:32,061 --> 00:29:33,813
a potem zmieniają kolor.

447
00:29:33,980 --> 00:29:36,858
Tak jak rekiny lamparcie,
ta grupa czarnopłetwych

448
00:29:37,025 --> 00:29:41,696
może zmieniać wzory skóry, gdy rosną
i stają się mniej bezbronne.

449
00:29:41,863 --> 00:29:43,698
Choć intensywne maskowanie

450
00:29:43,865 --> 00:29:46,951
zdaje się mieć związek
z melanocytami w skórze,

451
00:29:47,118 --> 00:29:51,289
leucyzm mocno różni się
od zmian hormonalnych

452
00:29:51,456 --> 00:29:54,042
wpływających na skórę
żarłaczy białych.

453
00:29:54,209 --> 00:29:56,336
Dostrzegamy odchylenia kolorów,

454
00:29:56,503 --> 00:30:00,548
ale to chyba nie jest to,
czego tutaj szukałem.

455
00:30:00,715 --> 00:30:02,675
Myślałem o żarłaczu białym,

456
00:30:02,842 --> 00:30:05,220
o próbce skóry i teście hormonalnym.

457
00:30:05,386 --> 00:30:06,596
Nie było reakcji.

458
00:30:06,763 --> 00:30:09,641
Chcę dowiedzieć się więcej
i znaleźć rozwiązanie.

459
00:30:09,808 --> 00:30:12,435
Martwe komórki
rzecz jasna nie zadziałały.

460
00:30:12,602 --> 00:30:15,980
Proponuję, żebyśmy tam wrócili

461
00:30:16,147 --> 00:30:19,275
i pobrali żywą tkankę
żarłaczy białych,

462
00:30:19,442 --> 00:30:22,487
żebyśmy mogli
zmusić te komórki do zmiany.

463
00:30:23,696 --> 00:30:28,034
Zespół przygotowuje się do ostatniej
próby pobrania żywych próbek.

464
00:30:28,201 --> 00:30:34,082
Ryan pierwszy raz przetwarza dane
uzyskane dzięki tablicy kolorów.

465
00:30:34,249 --> 00:30:37,168
Deskę ustawiliśmy wzdłuż klatki łodzi,

466
00:30:37,335 --> 00:30:41,089
by móc zobaczyć rekiny
w trybie polowania.

467
00:30:41,256 --> 00:30:46,386
Zabraliśmy też tablicę kolorów
na dno oceanu.

468
00:30:46,553 --> 00:30:48,972
Szukaliśmy też rekinów w spoczynku.

469
00:30:49,138 --> 00:30:51,683
Najbardziej ekscytujący
i trudny eksperyment

470
00:30:51,850 --> 00:30:56,354
to ustawienie tablicy kolorów
obok żarłaczy wyskakujących z wody.

471
00:30:56,521 --> 00:30:58,064
W tym trybie zachowania

472
00:30:58,231 --> 00:31:00,942
rekiny muszą zmaksymalizować
poziom maskowania.

473
00:31:03,945 --> 00:31:06,781
Jeśli dopasujemy rekiny
z różnych eksperymentów,

474
00:31:06,948 --> 00:31:10,952
dowiemy się,
czy faktycznie zmieniają kolor,

475
00:31:11,119 --> 00:31:16,499
i czy zmiany koloru powiązane są
z różnymi zachowaniami.

476
00:31:17,083 --> 00:31:20,587
Pierwszy krok to zidentyfikowanie
obrazów pojedynczego rekina

477
00:31:20,753 --> 00:31:23,506
uchwyconego podczas różnych
eksperymentów.

478
00:31:23,673 --> 00:31:27,844
Identyfikujemy konkretnego rekina

479
00:31:28,011 --> 00:31:31,222
na podstawie wielu obrazów i sytuacji.

480
00:31:31,389 --> 00:31:32,599
Mam tu rekina,

481
00:31:32,765 --> 00:31:36,644
który ma na szczęce
bardzo charakterystyczny ropień,

482
00:31:36,811 --> 00:31:40,231
widzieliśmy go w wielu miejscach.

483
00:31:40,815 --> 00:31:42,400
Ryan starannie dopasowuje obrazy,

484
00:31:42,567 --> 00:31:46,446
by do każdego ujęcia dopasować
odcienie szarości tablicy kolorów.

485
00:31:46,613 --> 00:31:49,324
Chodzi o dopasowanie,
aby uzyskać prawdziwą biel.

486
00:31:49,490 --> 00:31:52,577
Możemy to zrobić tak,
by uzyskać prawdziwą czerń.

487
00:31:52,744 --> 00:31:57,081
Gdy to zrobimy, wiemy, że każdy piksel
tego obrazu jest poprawny.

488
00:31:57,248 --> 00:32:02,462
Po kalibracji Ryan może wyizolować
i zbadać kolor rekina w różnych

489
00:32:02,629 --> 00:32:04,088
stanach aktywności,

490
00:32:04,672 --> 00:32:06,716
przypisując wartość liczbową
odcieniom skóry.

491
00:32:06,883 --> 00:32:13,306
1 to bardzo ciemny, prawie czarny,
100 to biały, prawie czysta biel.

492
00:32:13,473 --> 00:32:17,769
Nie zawsze możemy sfilmować
całego rekina,

493
00:32:17,936 --> 00:32:21,147
ale możemy pracować
z widocznymi częściami ciała.

494
00:32:26,694 --> 00:32:27,820
Mamy go tutaj.

495
00:32:27,987 --> 00:32:31,616
Mamy żarłacza polującego
na powierzchni, uzyskał 22 punkty.

496
00:32:31,783 --> 00:32:34,452
To bardzo ciemny kolor
w porównaniu z tym.

497
00:32:34,619 --> 00:32:40,166
Ten sam rekin na innym zdjęciu
ma ok 54, 53 punkty.

498
00:32:40,333 --> 00:32:42,669
Wyraźnie widać
jasne i ciemne zabarwienie.

499
00:32:42,835 --> 00:32:46,631
Czy na tym etapie możemy
już wyciągnąć wnioski?

500
00:32:46,798 --> 00:32:51,010
Nie. Ale mamy dowód,
że ten konkretny rekin

501
00:32:51,177 --> 00:32:52,845
potrafi zmieniać kolor.

502
00:32:53,012 --> 00:32:55,848
Z biegiem czasu
rozbudujemy bazę danych

503
00:32:56,015 --> 00:32:59,602
zobaczymy, jak poszczególne
rekiny zmieniają kolor

504
00:32:59,769 --> 00:33:02,814
i czy kolor przyjmowany
w danym momencie

505
00:33:02,981 --> 00:33:05,942
zależy od rodzaju
wykonywanych czynności.

506
00:33:06,109 --> 00:33:09,320
To satysfakcjonujący wynik
po miesiącach pracy w terenie.

507
00:33:09,487 --> 00:33:12,365
Ale kolejny etap badań

508
00:33:12,532 --> 00:33:17,286
będzie kluczem do udowodnienia,
że żarłacze białe maskują się.

509
00:33:17,453 --> 00:33:20,373
Przejdziemy na poziom molekularny.

510
00:33:20,540 --> 00:33:23,084
Pobierzemy żywe próbki
od żarłaczy białych.

511
00:33:23,251 --> 00:33:27,130
Weźmiemy je do laboratorium
i zbadamy pod mikroskopem.

512
00:33:27,296 --> 00:33:29,549
W końcu poznamy odpowiedź na pytanie,

513
00:33:29,716 --> 00:33:32,927
czy żarłacze białe
faktycznie potrafią zmienić kolor.

514
00:33:37,849 --> 00:33:43,604
Gibbs i Ryan mają ambitny plan
ostatniego testu molekularnego.

515
00:33:43,771 --> 00:33:46,024
Zachowanie to jeden aspekt badań.

516
00:33:46,190 --> 00:33:50,111
Badanie komórek to drugi,
równie ważny.

517
00:33:50,278 --> 00:33:57,118
Tym razem potrzebują próbki skóry
żywego żarłacza białego.

518
00:33:57,285 --> 00:33:59,829
Chcemy pobrać świeże próbki tkanki,

519
00:33:59,996 --> 00:34:03,207
bo żywa skóra rekina powinna w teorii

520
00:34:03,374 --> 00:34:06,127
reagować na hormony
które jej dostarczymy.

521
00:34:06,294 --> 00:34:09,839
Dlatego podejmujemy kroki,
by upewnić się, że badanie się uda.

522
00:34:11,049 --> 00:34:12,675
Bierzemy laboratorium ze sobą.

523
00:34:12,842 --> 00:34:16,763
Sondy do pobrania próbek.
Przyczepię je do broni strzałkowej.

524
00:34:16,929 --> 00:34:21,017
Mam trzy roztwory
specjalnego odżywczego płynu.

525
00:34:21,184 --> 00:34:24,520
Utrzyma tkankę przy życiu
w drodze do laboratorium.

526
00:34:26,147 --> 00:34:29,859
Jeśli dostarczymy żywą tkankę
do laboratorium, zastosujemy hormony

527
00:34:30,026 --> 00:34:33,863
i zaobserwujemy pod mikroskopem,
rozpraszanie i skupianie się pigmentu,

528
00:34:34,030 --> 00:34:37,992
to coś z tego będzie.
Jeśli obumrze, to wszystko na nic.

529
00:34:38,159 --> 00:34:42,246
Udany eksperyment może dostarczyć
niepodważalnych dowodów

530
00:34:42,830 --> 00:34:45,750
na potwierdzenie
teorii zmiany koloru.

531
00:34:45,917 --> 00:34:49,295
Ale najpierw potrzebują próbki.

532
00:34:49,462 --> 00:34:51,589
Klatka w pobliżu rekinów

533
00:34:52,173 --> 00:34:55,176
to najlepsze miejsce
do pobrania próbek.

534
00:34:55,343 --> 00:34:57,470
Przyznaję, że trochę się boję.

535
00:34:57,637 --> 00:35:00,973
Obcowanie z tymi zwierzętami
niesie ze sobą ryzyko.

536
00:35:03,476 --> 00:35:07,396
Spróbuję umieścić przynętę
poniżej ciebie.

537
00:35:07,563 --> 00:35:09,732
Spróbuję zwabić rekina,

538
00:35:09,899 --> 00:35:12,985
by podpłynął jak najbliżej ciebie.
Wtedy pobierzesz próbkę.

539
00:35:13,152 --> 00:35:16,405
Damy radę.

540
00:35:21,327 --> 00:35:26,624
To chyba przynęta.
Już po niej. Stracona.

541
00:35:26,791 --> 00:35:29,460
Dawaj, Gibbsy, rekin nie próżnuje!

542
00:35:29,627 --> 00:35:32,046
Margines błędu jest dość mały.

543
00:35:32,213 --> 00:35:35,508
Muszę pobrać właściwą próbkę
z odpowiedniego miejsca

544
00:35:35,675 --> 00:35:37,635
nie raniąc rekinów.

545
00:35:37,802 --> 00:35:39,512
Zaczyna się.

546
00:35:43,808 --> 00:35:45,810
- Szybkie są. Cholera!
- Tak.

547
00:36:09,792 --> 00:36:11,627
Nieźle.

548
00:36:14,839 --> 00:36:18,050
Udało mu się.

549
00:36:18,217 --> 00:36:22,555
Nieźle. To było dobre miejsce.

550
00:36:22,722 --> 00:36:25,892
Dobra robota, Gibbs! Idealnie.

551
00:36:26,934 --> 00:36:29,854
Jak wyszło? Myślę, że wyszło idealnie.

552
00:36:30,897 --> 00:36:34,734
Super. Muszę to obrobić.

553
00:36:34,901 --> 00:36:38,613
Właśnie tego szukamy, skóry.

554
00:36:38,779 --> 00:36:40,615
Pierwsza próbka zebrana.

555
00:36:40,781 --> 00:36:44,493
Teraz mają tylko godzinę
na zebranie pozostałych próbek.

556
00:36:44,660 --> 00:36:46,579
Tkanka musi pozostać żywa

557
00:36:46,746 --> 00:36:48,164
w drodze do laboratorium.

558
00:36:48,331 --> 00:36:49,415
Spójrz na to.

559
00:36:50,917 --> 00:36:52,293
Znów płynie rekin.

560
00:36:52,460 --> 00:36:55,630
- I bardziej szary. Widziałeś?
- Tak. Widziałem to.

561
00:36:59,008 --> 00:37:00,885
Mam! Mam! Tak!

562
00:37:01,052 --> 00:37:03,095
Dwa z głowy.

563
00:37:03,262 --> 00:37:06,974
Idealny strzał. Młody dał radę.
Gibbs dobrze strzela.

564
00:37:07,141 --> 00:37:08,601
Tu tkanka jest najgrubsza.

565
00:37:08,768 --> 00:37:10,978
Trzeba trzymać się z dala od narządów.

566
00:37:11,145 --> 00:37:13,439
Trzeba trafić u nasady
płetwy grzbietowej.

567
00:37:13,606 --> 00:37:18,069
Idealna próbka skóry.

568
00:37:18,236 --> 00:37:21,530
Wiem, że bardzo się stresował.

569
00:37:21,697 --> 00:37:24,533
Bał się, że nie trafi,
a wyszło idealnie.

570
00:37:24,700 --> 00:37:27,078
- U nasady płetwy grzbietowej.
- Idealnie.

571
00:37:27,245 --> 00:37:29,413
Cieszę się jego szczęściem.

572
00:37:32,333 --> 00:37:34,335
Zaskoczenie, co?

573
00:37:34,502 --> 00:37:36,545
- To nowy rekin.
- Tak.

574
00:37:36,712 --> 00:37:40,925
Był taki nieśmiały.
Nagle poszedł jak torpeda.

575
00:37:41,092 --> 00:37:43,386
Widać, co potrafią
kiedy chcą dopaść ofiarę

576
00:37:43,552 --> 00:37:45,638
- Ten sam.
- Przynieś ten, co mamy.

577
00:37:45,805 --> 00:37:47,974
Musimy spojrzeć na tę stronę.

578
00:37:48,140 --> 00:37:49,934
Upewnić się, że to inny rekin.

579
00:37:50,101 --> 00:37:53,646
Nie możemy pobrać skóry
z tego samego rekina dwa razy.

580
00:37:53,813 --> 00:37:55,856
O nie.

581
00:37:56,315 --> 00:37:58,401
Charakterystyczna płetwa grzbietowa.

582
00:37:58,985 --> 00:38:00,528
Chyba się udało.

583
00:38:05,992 --> 00:38:07,952
Dalej, Gibbs, strzelaj!

584
00:38:12,832 --> 00:38:15,251
To może być trzecia udana próbka.

585
00:38:15,418 --> 00:38:17,962
O ile Gibbsowi uda się pobrać próbkę.

586
00:38:21,173 --> 00:38:23,050
Płynie. Płynie.

587
00:38:27,221 --> 00:38:29,056
- Może się udać.
- Skręca.

588
00:38:29,223 --> 00:38:31,600
Zwabię go tutaj

589
00:38:32,143 --> 00:38:33,894
- Och.
- Rany.

590
00:38:42,611 --> 00:38:45,531
Nie, Gibbs! Dasz radę. Dasz radę!

591
00:38:45,698 --> 00:38:48,367
Ryan i Gibbs mają coraz mniej czasu.

592
00:38:48,534 --> 00:38:51,037
Zestresował się,
gdy rekin uderzył w klatkę.

593
00:38:52,246 --> 00:38:54,707
Miał dwie idealne okazje,
ale nie strzelił.

594
00:38:54,874 --> 00:38:59,420
Skóra rekina zaczyna
obumierać od razu po pobraniu.

595
00:38:59,587 --> 00:39:01,839
Potrzebują ostatniej próbki skóry,

596
00:39:02,006 --> 00:39:05,760
jeśli chcą zdążyć do Kapsztadu
z żywą tkanką.

597
00:39:07,261 --> 00:39:08,637
Prosto przed nim.

598
00:39:12,433 --> 00:39:15,853
- Udało mu się.
- Udało mu się. Idealnie.

599
00:39:19,315 --> 00:39:21,609
- Pięknie.
- Tak. To było niezłe.

600
00:39:21,776 --> 00:39:23,986
Mamy dobry materiał badawczy.

601
00:39:27,615 --> 00:39:29,617
Dobra robota, stary!

602
00:39:29,784 --> 00:39:33,329
- Przebierz się. Podnosimy kotwicę.
- Tak. Wracajmy.

603
00:39:33,496 --> 00:39:37,124
Musimy wrócić do Kapsztadu
w ciągu czterech, pięciu godzin.

604
00:39:38,584 --> 00:39:40,378
Ruszamy!

605
00:39:42,421 --> 00:39:46,175
Ryan i Gibbs zabierają próbki
do laboratorium w Kapsztadzie.

606
00:39:47,676 --> 00:39:50,721
Poszukują doświadczonego
biologa komórkowego

607
00:39:50,888 --> 00:39:54,475
i specjalisty od obrazowania,
dr Dirka Langa.

608
00:39:54,642 --> 00:39:58,229
Musieliście mieć dziś
bardzo napięty grafik.

609
00:39:58,396 --> 00:40:01,732
Okazało się, że mamy tylko dwie
godziny na zebranie próbek.

610
00:40:01,899 --> 00:40:04,276
Chciałem zebrać przynajmniej trzy.

611
00:40:04,443 --> 00:40:08,489
Jeśli udowodnimy,
że skóra żarłacza białego

612
00:40:08,656 --> 00:40:10,908
reaguje na hormony,

613
00:40:11,075 --> 00:40:15,121
to ponad połowa naszej misji
zostanie wykonana.

614
00:40:15,287 --> 00:40:18,457
Gdy Gibbs przygotowuje
roztwory hormonów,

615
00:40:18,624 --> 00:40:23,087
Dirk przygotowuje próbki skóry rekina,
aby upewnić się, że pozostaną żywe.

616
00:40:24,505 --> 00:40:26,340
- Cześć.
- Jak ci idzie, Gibbs?

617
00:40:26,507 --> 00:40:29,009
Pierwszy raz z morza do laboratorium.

618
00:40:29,176 --> 00:40:30,219
To nie dla mnie.

619
00:40:31,429 --> 00:40:35,099
Reakcje skóry rekinów
na testy hormonalne

620
00:40:35,266 --> 00:40:38,853
będą dokumentowane przy pomocy
mikroskopu konfokalnego .

621
00:40:39,019 --> 00:40:41,772
Jeśli pod mikroskopem zobaczymy,

622
00:40:41,939 --> 00:40:45,568
że komórki pigmentowe
skupiają się i rozpraszają,

623
00:40:45,734 --> 00:40:48,612
będziemy pewni,
że rekiny zmieniają kolor.

624
00:40:49,822 --> 00:40:55,202
Potężny mikroskop umożliwi
dostrzeżenie melanocytów w skórze

625
00:40:55,369 --> 00:40:58,831
i ustalenie, czy reagują
na bodźce hormonalne.

626
00:40:58,998 --> 00:41:01,709
Nagranie poklatkowe
może pomóc nam zrozumieć,

627
00:41:01,876 --> 00:41:04,086
jak działa mechanizm zmiany koloru.

628
00:41:05,629 --> 00:41:09,925
Pierwszy test to hormon
stymulujący melanocyty.

629
00:41:10,092 --> 00:41:11,969
Jeśli teoria jest słuszna,

630
00:41:12,136 --> 00:41:14,972
to dojdzie do
rozproszenia melanocytów,

631
00:41:15,139 --> 00:41:17,349
i przyciemnienia pigmentu.

632
00:41:17,516 --> 00:41:19,977
Drugi hormon to adrenalina,

633
00:41:20,144 --> 00:41:24,732
która jest obecna przy zachowaniach
takich jak polowanie.

634
00:41:26,901 --> 00:41:31,113
Trzeci to melatonina,
hormon kojarzony z odpoczynkiem.

635
00:41:31,280 --> 00:41:35,201
Odpowiednik rekina
w stanie spoczynku.

636
00:41:35,367 --> 00:41:37,119
To są hormony, które rekiny

637
00:41:37,286 --> 00:41:40,164
wytwarzają samodzielnie
w różnych środowiskach.

638
00:41:40,331 --> 00:41:43,626
Teraz nasączamy nimi skórę.
Próbujemy odtworzyć reakcję.

639
00:41:44,835 --> 00:41:47,922
Ludzie sądzą, że praca w terenie
jest bardziej ekscytująca,

640
00:41:48,088 --> 00:41:52,426
ale to, co robię w laboratorium,
to zupełnie inny poziom ekscytacji.

641
00:41:52,593 --> 00:41:54,595
Gdy pojawiają się wyniki,

642
00:41:54,762 --> 00:41:58,015
wyraźnie widać, że hormony
wpływają na próbki skóry.

643
00:42:00,893 --> 00:42:05,147
W próbkach poddanych działaniu
hormonu pobudzającego melanocyty,

644
00:42:05,314 --> 00:42:09,360
rozproszyły się one, przez co skóra
wygląda na ciemniejszą.

645
00:42:09,527 --> 00:42:12,238
Próbka pochodzi od
żywego żarłacza białego.

646
00:42:12,404 --> 00:42:14,031
Zebrana pięć godzin temu.

647
00:42:14,198 --> 00:42:15,533
To niesamowite.

648
00:42:15,699 --> 00:42:20,538
Wbrew przewidywaniom, w skórze
rekina nasączonej adrenaliną

649
00:42:20,704 --> 00:42:25,251
melanocyty skurczyły się
prowadząc do rozjaśnienia.

650
00:42:25,834 --> 00:42:28,170
To wywołuje efekt blednięcia. Hmm.

651
00:42:28,337 --> 00:42:30,297
Jest też melatonina.

652
00:42:30,464 --> 00:42:33,342
Widzimy mieszankę jasnego i ciemnego.

653
00:42:35,177 --> 00:42:37,972
- Tworzymy historię.
- Widzimy zmiany

654
00:42:38,138 --> 00:42:41,600
i wyobrażamy sobie ten moment,
na który czekaliśmy.

655
00:42:41,767 --> 00:42:45,854
←Te komórki reagują na różne hormony”.

656
00:42:46,021 --> 00:42:50,442
To nie mieści się w głowie.
To niesamowite, to fantastyczne.

657
00:42:50,609 --> 00:42:52,820
Żarłacze białe zmieniają kolor.

658
00:42:52,987 --> 00:42:54,655
To ekscytujące.

659
00:42:54,822 --> 00:42:56,448
To zaledwie wstępne wyniki.

660
00:42:56,615 --> 00:43:01,745
Potrzeba więcej badań, by zrozumieć
związek między hormonami rekinów,

661
00:43:01,912 --> 00:43:06,584
a ich zachowaniem.
Reakcja mikroskopijnych melanocytów

662
00:43:06,750 --> 00:43:09,086
jest bardzo znacząca.

663
00:43:09,253 --> 00:43:12,506
To oznacza, że żarłacze białe
mogą kontrolować swój kolor.

664
00:43:12,673 --> 00:43:15,009
Kolor, który wybierają,

665
00:43:15,175 --> 00:43:18,596
jest kontrolowany przez hormony
wydzielane do krwiobiegu.

666
00:43:18,762 --> 00:43:21,599
Nie sądziłem, że wzruszę się
w laboratorium naukowym.

667
00:43:21,765 --> 00:43:24,602
Przywykłem już do rekinów
wyskakujących z wody.

668
00:43:24,768 --> 00:43:26,645
Ale zejście na poziom komórkowy,

669
00:43:26,812 --> 00:43:28,731
zobaczenie czegoś niesamowitego,

670
00:43:28,897 --> 00:43:33,110
świadomość, że ma ono znaczenie dla
nauki, to coś wyjątkowego.

671
00:43:33,277 --> 00:43:36,780
To niesamowite odkrycie
może całkowicie zmienić

672
00:43:36,947 --> 00:43:40,326
- naszą wiedzę o żarłaczu białym.
- Nie wiem, co powiedzieć.

673
00:43:40,492 --> 00:43:43,537
Brak mi słów, bo to jest niesamowite.

674
00:43:43,704 --> 00:43:45,664
Myślę, że w mojej
karierze naukowej

675
00:43:45,831 --> 00:43:48,667
nieprędko doświadczę
czegoś takiego ponownie.

676
00:43:48,834 --> 00:43:52,129
Dowody fotograficzne
i biologiczne wskazują,

677
00:43:52,296 --> 00:43:56,508
że ten gatunek potrafi
subtelnie zmieniać kolor.

678
00:43:57,718 --> 00:43:59,345
To dopiero początek

679
00:43:59,511 --> 00:44:04,683
badania żarłacza białego
jako rekina maskującego się.

680
00:44:04,850 --> 00:44:08,103
Tekst polski: Łukasz Drozd



