Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Rewolucja przyjdzie z dołu, od korzeni, z błota.
Jeden za miłość, dwa za kasę, stary Walka o byt, Capão
Jestem wojownikiem wiary
Jeden za miłość, dwa za kasę, stary Walka o byt, Capão
Jestem wojownikiem wiary
Przestępstwo to choroba A ja ją znam
Mimo to nie pokrzyżuję nigdy planów wam
Więc jeden za miłość, dwa za kasę, stary
Trzy za Afrykę, cztery za mych braci
Tych, którzy walczą do utraty tchu
Mów, co chcesz Sądzić może tylko Bóg
Nagrywaj te wszystkie radiowozy, stary.
Wszyscy widzieliśmy koncert Dr. Dre.
Gość wszedł na scenę przez ekran,
jak na obrazie…
Trójwymiarowym.
Jak na obrazie trójwymiarowym. Jak z kosmosu.
To futurystyczne.
To, co widzieliśmy, zainspirowało nas.
„Super, to jest to.
Rapujmy, bo to jest na topie”.
I tak to się zaczęło.
Obczaj to.
Oto nasza scena.
Dla was i dla wszystkich tych, co nie dali się pożreć rekinom.
Dla tych, co przybyli z drugiej strony kontynentu,
co przeszli nieudany transatlantycki przeszczep.
Dla silnych z natury.
To dla was.
- Czy Racionais wykonują pracę społeczną? - To jest nasza praca społeczna.
Muzyka, która zmienia ludzkie postawy, wchodzi w umysły.
Raz, dwa, trzy, cztery!
PUŁAPKA NA LUDZI W CAPÃO
Najbardziej brutalny weekend w historii.
NETFLIX — FILM DOKUMENTALNY
Koniec z rasizmem! Natychmiast!
Kiedy policjanci do niego podeszli, nie prosili go o wyjaśnienie.
Zabili go z karabinów maszynowych.
W sąsiednim pokoju został zamordowany we śnie 23-letni Wanderley,
który według pani Ivandy był robotnikiem.
Wtedy wróciłem większy.
São Paulo, Brazylia.
Tu Racionais MC’s.
Capão Redondo, São Paulo, Brazylia.
W latach 70. dzielnica Południe była głównie wiejska.
Było tam dużo koni, bydła,
dróg gruntowych, płotów, boisk do piłki nożnej, latawców, wiesz?
Próbowałem sobie radzić.
Donikąd nie zmierzałem.
Taki, jaki byłem, i tak niczego bym nie osiągnął.
Bezmyślny. Kompletnie.
Gotowy, by zostać złodziejem.
Poszedłem do szkoły dla białych,
więc śmiali się z moich włosów, moich ust.
Mieli nawet rasistowskie piosenki dla dzieci.
Źle reagowałem na atak. Byłem porywczy. Lała się krew.
Bo moje serce Barabasza Co za mocno kochało
Otrzyma wyrok zaoczny Bo prawo tak chciało
Gdyby wiedzieli to, co ja wiedziałem Nie kochaliby, ha!
Nagrywanie muzyki jako artysta czy piosenkarz
wydawało mi się odległe jak Saturn czy Jowisz.
Wiedziałem, że w końcu nas usłyszą.
Wiedziałem to.
Miałem romantyczne i naiwne podejście, w stylu:
„Chcę, żeby usłyszeli mnie czarni.
Potrzebuję tego.
Potrzebuję trafić do ich serc”. Rozumiesz?
Mieszkałem w strefie wojny.
W najbardziej niebezpiecznej części dzielnicy Południe.
Moja ulica kończyła się wśród drzew.
Codziennie znajdowano tam nowe ciała.
Ale było tam boisko do piłki nożnej. Nasz kontakt z ciałami stał się naturalny.
Widziało się wisielca albo kogoś, kogo zastrzelono, i leżał tam wiele dni.
Tak właśnie wyglądały lata 80.
Niełatwo jest uświadomić ludziom,
co się faktycznie dzieje.
Moja matka i matka Browna przyjaźniły się
i obie chodziły do domu Seu Isaaca.
Staliśmy się rodziną od dzieciństwa, choć nie łączyły nas więzi krwi.
Od tamtego czasu trzymaliśmy się razem.
Pamiętam jak przez mgłę, jak mieszkaliśmy w latach 70.
na podwórzu rodziny Santa Rita.
Ponieważ teren należał do Candomblé,
rodzina udzielała ludziom schronienia.
Po niedzielnych nabożeństwach zaczynała się samba.
Niedziele wypełniała samba i grillowanie.
Dorastaliśmy przy dźwiękach muzyki.
W latach 80. dzielnica Północ była pełna niebezpiecznych miejsc.
Ale one były w głębi dzielnicy.
W Mazzei, gdzie mieszkałem,
zdarzały się akty przemocy, ale nie tak często.
W tamtych czasach większość imprez odbywała się w domach.
Taka była kultura.
Zawsze było gdzie pójść na imprezę.
Jest takie poczucie braterstwa,
które sięga 400, 500 lat wstecz.
Byliśmy razem w poprzednich wcieleniach.
Moja rodzina lubiła imprezować, a mam dużą rodzinę.
Mieszkałem w Vila Mazzei, a mając 14 lat, zacząłem wychodzić z domu.
To mnie ukształtowało. Noszę to w sobie do dziś.
W ten sposób poznałem muzykę,
ulicę, świat, życie.
Poznałem też KL Jaya w Mazzei.
Zgromadził się tłum, a KL Jay tańczył pośrodku.
Miał nawet włosy jak Ray Parker, w stylu Michaela Jacksona.
Już wtedy był legendą.
Tańcząc breakdance Zawarliśmy pakt
Kolejny duet z São Paulo Chce podbić świat
Pośród ciemności I w wilgotną noc
Wynaleźliśmy lek Co ma trucizny moc
Widzę to w oczach ludzi, kiedy wychodzą z koncertu.
Nasza misja to sprawić, że ludzie poczują się lepiej, dodać im otuchy.
To potęga, to misja.
Jesteśmy tu, by wypełnić misję.
Poprzez muzykę.
Byliśmy świetni. Pamiętasz film z domu tego białego?
Edi Rock i ja jesteśmy z Północy.
Brown i Blue – z Południa.
Świetny beat.
Jak dojeżdżałeś do centrum? Autobusem?
- Nie było wtedy metra. - Autobusem do Praça da Bandeira.
Potem metro i znów autobus.
Autobus do Praça da Bandeira, potem metro do Santany…
Odjazd był stąd.
Capão.
Wsiadaliśmy do autobusu i jechaliśmy do centrum półtorej godziny.
To była istna wyprawa, niemal duchowa podróż.
Wyjeżdżasz z biednej okolicy do miejsca, gdzie świecą się wszystkie światła.
Jechaliśmy do centrum bez grosza przy duszy,
często byliśmy głodni i chcieliśmy jakby nasycić się światłami.
I witrynami sklepowymi.
Witrynami, ubraniami.
Chodziliśmy do sklepów muzycznych, żeby zobaczyć plakaty i okładki płyt.
Albo trampki, które były w modzie.
Stary, Galeria przypominała Harlem.
Piosenki, zakłady fryzjerskie,
sklepy muzyczne…
I wszystkie gesty i rytuały czarnej młodzieży.
Naprawdę się z tym identyfikowaliśmy. To był piękny widok.
Do centrum jechaliśmy, jakby to był Nowy Jork.
Czarni z każdej dzielnicy: z Północy, Zachodu, Wschodu.
Zaczęliśmy chodzić na imprezy taneczne.
Wyjeżdżaliśmy z Południa, żeby iść na taką imprezę.
Lubiłem brać w nich udział.
Grali świetną muzykę, wszędzie wokół byli czarni, było super.
Założyliśmy własną ekipę.
KL Jay i ja.
Graliśmy u nas to, co grano na imprezach.
Przenieśliśmy centrum do nas.
Była taka tradycja, by sprowadzać międzynarodowe zespoły.
Gdy zobaczyłem, jak wystąpił jeden z nich, Kool Moe Dee,
pomyślałem: „My też możemy to zrobić”.
Rymowaliśmy, a DJ coś skreczował.
Muzykę rap, moją muzykę rap zacząłem pisać w 1988, 1987 roku.
Miałem 17 lat.
Pracowałem w magazynie przy alei Brigadeiro Luís Antônio.
Rozładowywaliśmy towar.
Kiedy ciężarówki się spóźniały, pisałem.
Byłem gońcem
i wysiadałem na São Bento, żeby iść do pracy w firmie.
Stamtąd pochodzi wiele nazwisk.
Thaíde, DJ Hum, MC Jack, Backspin, Os Gêmeos…
São Bento było punktem spotkań dla brazylijskich hip-hopowców.
To miejsce miało wielką moc.
Już za chwilę
dwie godziny najlepszych brzmień w São Paulo z ekipą Zimbabwe.
Tak brzmi tłum.
Byliśmy kiedyś w São Bento. Przyszedł jakiś koleś i spytał:
„Gdzie ci goście z Capão, co niby umieją śpiewać?”.
Mówię: „To ja!”.
Zapytał, a ja wcale nie mówiłem, że jestem super.
„Będzie konkurs raperów. Zapiszmy się, stary.
Zapiszmy się, no”.
„Jak się nazwiemy?”, „Coś wymyślimy”.
Wymyśliliśmy nazwę B. B Boys i się zapisaliśmy.
Wykonaliśmy dwie piosenki i wygraliśmy.
Cholera, po prostu się zapisaliśmy i wygraliśmy!
„B” kropka „B” Boys, czaisz? B. B Boys.
Czyli „Źli Czarni Chłopcy”. Czego się spodziewać?
Mieliśmy po 17 lat.
B. B Boys się zwiemy My jesteśmy B. B Boys
Hip-hop wykonujemy Rap to nasz głos
Wyszliśmy z podziemia Kto by to zgadł?
To nie getto w USA To brazylijski świat
Wszystko możliwe Uciec nie ma jak
Zabiję lub zginę Nawet gdy powodu brak
Wylądowaliśmy w Edifício Copan.
Trafiliśmy tam, trwało nagranie, a Edi Rock i KL Jay już tam byli.
„Jak jest, DJ?”, dokładnie to pamiętam.
Wzdrygnął się, o tak. Byliśmy chuliganami z Południa.
Kleber był dyskretny.
„Jestem Edi…”. I dodał: „Rock”.
„Jestem Edi…”, a Kleber skreczował: „rock”.
„To było zajebiste! Po prostu odlot. Tak to się robi w Nowym Jorku, stary”.
Zostaliśmy ich fanami.
Jestem Edie Rock I pokażę wam, że
Rap to jest sztuka Więc rapować chcę
Zatem włączcie radio i posłuchajcie mnie
Słuchajcie, co mówię Spodoba wam to się
Postanowiliśmy się połączyć:
B. B Boys, Brown i Blue, oraz Edi Night i KL Night,
czyli Edi Rock i KL Jay.
Zaczęliśmy się spotykać.
Poznałem Miltona Salesa, który był ważną częścią naszej historii.
Był częścią…
naszej prehistorii.
Sprzed nazwy Racionais.
Dzięki Miltonowi doszło do zapoznania się KL Jaya, Ediego Rocka, Browna i Blue.
Wtedy po raz pierwszy usłyszałem swój głos na nagraniu.
Był wielkim fanem Boba Marleya i managerem zespołu reggae.
I był pewien, że będziemy brazylijską wersją Boba Marleya,
opowiadającą o życiu naszych ludzi.
Jeśli nie zgadzał się z naszymi poglądami w którymś wersie, głośno o tym mówił.
Kierował nas we właściwą stronę.
„Mówcie o tym, bo to potrzebne, a nikt o tym nie mówi.
Macie poczucie rytmu i dobry beat. Wykorzystajcie to, by bronić innych”.
Nie miałem nawet ciepłej wody, stary.
Jak tu bronić innych?
Głupi rasiści, zostawcie nas w spokoju
Bo nasze rodziny Żyją w ciągłym znoju
My to wiemy, one się boją
Obojętności wobec tych Co się nie obronią
Przychodzą
Mając władzę I wieczne uprzedzenia
A nasz dom się nagle staje
Istnym piekłem Gdzie nic się nie zmienia
Jeśli my to obywatele A oni są systemem
To dezinformacja Jest największym problemem
Chcemy żyć w równości i w pokoju
Głupi rasiści, zostawcie nas w spokoju
Rap pomógł mi się wydostać z Capão. Dostałem pracę daleko stamtąd.
KL Jay mieszkał na Północy, więc nocowaliśmy u niego.
Inaczej może byśmy tam umarli.
Rozumiesz?
Capão nie miało wtedy nic do zaoferowania.
Tylko błoto i śmierć od strzału.
CMENTARZ S. LUÍS
Brown i ja zaczęliśmy razem pracować.
On był bezrobotny.
Byłem gońcem w firmie w centrum miasta, więc załatwiłem mu tam pracę.
Zaczęliśmy się widywać codziennie.
Dostaliśmy zaproszenie od Zimbabwe.
Zaprosili Ediego Rocka i ja też pojechałem.
Zimbabwe mieli sieć klubów na przedmieściach.
Nazywaliśmy je czarnymi tańcami,
bo 90% klienteli było czarnych.
A może nawet 99%.
Po jakimś czasie zaczęliśmy się rozwijać i rozszerzać zasięg,
aż zaczęliśmy potrzebować wykonawców na żywo,
bo takich nie mieliśmy.
Musieliśmy ściągnąć Carlosa Zafégo, który był z Rio,
Bandę Black Rio, też z Rio,
Tima Maię, również z Rio…
Gdybyśmy mieli wytwórnię, może moglibyśmy promować coś własnego.
Chcieliśmy być brazylijską Motown.
Tylko czarna muzyka, tylko czarni ludzie.
Tworzyliśmy składankę Consciência Black.
Miało na niej być kilku MC,
a ci, którzy się wyróżnią, mieli mieć własną LP.
KL Jay przyniósł nagranie Jamesa Browna.
Samplował niesamowity kawałek Jamesa Browna, a ja do niego rapowałem.
Kiedy rapowałem, każdy był pod wrażeniem. „Zajebiście, bracie! Jak prosto z getta!”
Taśma trafiła do gości z Zimbabwe
i nawet nie wiedzieli, kto śpiewa.
„Kto to śpiewa?”
- „To tacy goście z…” - „Kto?”
To my, Racionais MC’s. Ice Blue, Mano Brown, KL Jay i ja, Edi Rock
Wszystko gra, Mano Brown?
Niezbyt, stary Kto przywróci do życia niewinne ofiary?
I co? Komu zależy? Życie toczy się dalej
Społeczeństwo tylko trzaśnie drzwiami
Co tam, Ice Blue? Panika!
PRZEMOC NA POŁUDNIU SÃO PAULO
Więc kiedy ciemno się robi
Tylko kto tu mieszka Wie, o co chodzi
Niewiedza wygrywa Wiem to po prostu
Jesteśmy tu sami Nikt nie słucha naszego głosu
Mamy argumenty Pięścią mierzone
I żadnego świadka po naszej stronie
Lepiej uwierz w to Prawdę przemilcza się
Kto powie, jaka przyszłość czeka cię?
„Pânico na Zona Sul” oskarża straż obywatelską.
Nikt o tym nie mówił, choć każdy to wiedział.
Ale „Pânico na Zona Sul” jawnie ją potępiło.
To jest, kurwa, odwaga. I nazywanie rzeczy po imieniu.
Mściciele, tak nazywają siebie sami
A zabijają, poniżają Miotają kulami
A policja nie wykazuje woli
Żeby sprawdzić, kto za tym stoi
Bo przecież czemu pomóc mają
Tym, których sami Za przestępców uważają?
I tak już się toczy historia ta
A panika na Południu trwa
Panika na Południu
To był moment zwrotny.
Jak Atomrówek.
Małe i nieznane, ale mocne.
Wzbudziliśmy zainteresowanie
wielu ludzi.
Więc w naturalny sposób połączyliśmy się.
Dzieliliśmy to samo pragnienie,
by tworzyć dla ludzi muzykę z mocnym przekazem.
Muzykę aktualną w tamtym czasie. Dla getta, dla czarnych,
dla prześladowanych, dla uciśnionych.
Często czułem się winny, że nie jestem z faweli.
Dowiedziałem się, że Jorge Ben też nie był, więc uznałem: „Jest OK”.
To nasze!
Południe jest nasze!
Chodziliśmy do pani Marii,
żeby ćwiczyć u Klebera.
Pani Maria musiała nas znosić.
Robiliśmy dużo hałasu każdego dnia.
W Zimbabwe zaproponowano nam, byśmy nagrali płytę LP.
Wydanie albumu trwało zbyt długo.
Kiedy wreszcie go wydano, zespół był osłabiony.
Mieliśmy występy, ale nie wystarczało mi to,
bo miałem dziecko,
miałem dwóch braci, płaciłem czynsz.
Odszedłem z pracy, ale albumu wciąż nie wydano.
Cholera.
Nagrania nie było i nie było.
Nic się nie działo. Nie miałem pracy, nie miałem niczego.
Aż pewnego dnia Serafim przychodzi, trzymając Holocausto Urbano.
I mówi: „Już jest”.
Wszyscy się objęliśmy, mówiąc: „Kurwa, wreszcie to wydali!”.
Cholera, Holocausto Urbano wreszcie jest wydane!
Piosenki były jeszcze bardziej agresywne.
To nie było naszym celem, ale czasem okoliczności do tego zmuszają.
To był krzyk, który utknął nam w gardłach.
Powiem wam, dlaczego świat taki jest
Mogłoby być lepiej, ale jest bardzo źle
Ciężkie czasy, ciężko żyje się
Pytamy o powód
Ale kto to wie Ciężkie
Ciężkie czasy
KL Jay!
Ciężkie czasy…
Zaczęły się dziać różne rzeczy. Brown poślubił moją kuzynkę Eliane.
Było przyjęcie z okazji wydania płyty i wracaliśmy autobusem.
Jechaliśmy przez Largo 13 de Maio
i wszyscy bardzo się cieszyli. Bardzo.
Wyszliśmy, nie płacąc za przejazd. Więc po prostu zaczęliśmy iść.
Kierowca za nami krzyczał.
A my odeszliśmy w ciszy.
Uszliśmy daleko, aż zatrzymała nas policja.
Kierowca ich wezwał i szybko przybiegli.
Postawili nas twarzami do ściany. I spuścili nam łomot.
Mocno oberwali.
Zwłaszcza Blue i Brown.
Policjant kazał Brownowi kucać twarzą do ściany,
a potem bił go między nogami, pięściami od dołu.
Ręce miałem skute za plecami.
Miałem kajdanki.
Potem policjant powiedział:
„Jesteście aresztowani. A panie mogą iść do domu”.
Odpowiedziałam: „Nie idę”.
Jestem całkowicie pewna, że gdybym poszła, zostaliby zamordowani.
To było wstrząsające. Wszyscy byli zbulwersowani.
Wydajesz płytę, a w drodze do domu zostajesz pobity.
Nasze teksty już mówiły o protestach i problemach miejskich.
To był opór i konfrontacja
wobec ucisku i represji, jakie trwają nawet po ustaniu dyktatury.
Lata 80. były straszne dla czarnych w Brazylii.
W LATACH 70.-80. BIAŁA POPULACJA SPADŁA Z 61% DO 55%
W CIĄGU DZIESIĘCIU LAT CZARNA POPULACJA WZROSŁA OD 28% DO 38%
JEŚLI TA TENDENCJA SIĘ UTRZYMA, PRZED ROKIEM 2000 CZARNYCH BĘDZIE 60%
I MOGĄ ONI RZĄDZIĆ W BRAZYLII, ZAJMUJĄC NAJWAŻNIEJSZE STANOWISKA
KONIECZNA JEST KONTROLA URODZEŃ
To szaleństwo, prawda?
Facet wydaje oświadczenie,
że czarne kobiety nie mogą mieć dzieci, żebyśmy nie stanowili większości.
I nie przejęli władzy.
KONTROLA DZIETNOŚCI U CZARNYCH
To była ówczesna eksterminacja.
Zrodziła się nowa demokracja, choć tak naprawdę jej nie było.
Zrodziła się między twardą pięścią militaryzmu
a kryzysem gospodarczym.
W Brazylii panuje taki typ rasizmu, który zostawia w czarnych pustkę.
Nie czują nawet nienawiści.
A nienawiść może się przydać podczas wojny, prawda?
Czuć nienawiść to jedno, a nie czuć nic to co innego.
Gdy zaczęliśmy ambitnie podchodzić do rapu, połączyliśmy się z Public Enemy,
chociaż nie wiedzieliśmy o ich istnieniu.
Czaisz?
Chcę być tam, gdzie oni,
choćby z daleka, choćby tylko myślami.
Zaczęły się pojawiać takie nazwiska jak Malcolm X i inni.
Chcieliśmy wiedzieć więcej. Poszedłem na spotkanie ruchu Czarna Siła.
A potem inni raperzy też zaczęli przychodzić.
Musieliśmy połączyć dwie rzeczywistości,
które były powiązane, ale istniały osobno.
Zorganizowany ruch czarnych,
gromadzący wykształconych, świadomych czarnych,
którzy nie mieli kontaktu z czarną nieświadomą młodzieżą.
Racionais mogli trafić do tej młodzieży.
Wtedy wszystko się rozkręciło.
Miał się odbyć marsz gromadzący wszystkich czarnych
i poszła plotka, że mieli przyjść też skinheadzi
i wszystkich pobić.
Byliśmy w Geledés i wszyscy bardzo się bali.
„Niedobrze, trzeba to odwołać…”.
„Co?”
„Chwila. Idziemy na dzielnię i zaraz wrócimy”.
Wróciliśmy z bronią i powiedzieliśmy: „Zaczynajmy ten marsz, idziemy.
Zobaczymy, czy ci łysole odważą się przyjść. Damy im popalić”.
Zjednoczyły się dwie rodziny: polityczny czarny ruch
i nowe dzieciaki, które śpiewały.
Małostkowi
Nie słuchacie mnie Zrozumieć mnie nie chcecie
Próbuję was ostrzec A widzicie we mnie głupiego
Prymitywnego I agresywnego
Gramy znaczonymi kartami
Tylko dwa wyjścia z tej matni Wybrać świadomość lub utonąć w apatii
Sam wybieraj O jedno życie mniej
Bądź szczery i czysty Świadomym być chciej
Albo pozostań w niewiedzy swej
WYBIERZ SWĄ DROGĘ
W niewiedzy swej
O jedno życie mniej
Wybierz swą drogę
Nie wiedzieliśmy nawet, jaka będzie przyszłość Racionais,
w którą stronę zmierzała wojna ani kto był wrogiem.
To mógł być każdy.
Własna niewiedza też była naszym wrogiem.
Nieznajomość sprawy, brak doświadczenia. Wszystko było nam wrogie.
Biorąc to wszystko pod uwagę,
to niewiarygodne, ile osiągnęliśmy.
Orisze musiały maczać w tym palce, stary.
Sami nie byliśmy aż tak mądrzy.
Naprawdę.
Te zdjęcia.
Proszę. To ten sam funkowy kawałek…
To było w Zimbabwe.
- Serio? - Tak.
Uwielbialiśmy wtedy palić jointa w samochodzie, słuchając Jorge Bena.
Chciałem być jak on, chciałem tak śpiewać, wiesz?
Myślałem o swoim domu, słuchając jego muzyki.
Nie jest łatwo połączyć ideę polityczną
z tanecznym beatem.
My tego jeszcze nie umieliśmy.
Jego słownictwo było niezwykłe.
I niezwykle rytmiczne.
Wyłapałem jedną ścieżkę, pomiędzy brzmieniami, w stylu:
„Carol, Carolina”.
Powiedziałem: „To zajebiste! To arabski wokal. Z Afryki!”.
To takie piosenki miałem w głowie,
kiedy tworzyłem Raio X do Brasil.
Rok 1993 Wróciliśmy, kurwa
Racionais
Korzystamy aż do przesady Z wolności słowa
Jednego z niewielu praw
Jakie czarna młodzież Wciąż w tym kraju ma
Wkraczacie w świat informacji
Samoświadomości, potępienia i zabawy
To jest promień X z Brazylii
Witajcie
KL Jay!
Daj z siebie wszystko!
KL Jay, wściekły pies z Północy.
Elo!
Chcecie coś zobaczyć?
Jak tam, Południe?
Wszystko gra?
Północ, jestem z wami.
Wschód, jestem z wami.
Zachód, jestem z wami.
Jestem za pokojem
we wszystkich biednych wspólnotach na Południu!
Weekend w parku
Nadszedł weekend Wszyscy chcemy bawić się
Przyszło lato, wszędzie radość jest
Styczeń w São Paulo, Południe
Każdy odpoczywa Niebo nad nami cudne
Chcę się cieszyć słońcem
Z kumplami, swobodnie Pograć sobie w kosza
O problemach zapomnieć
Do mej dzielni mam jeszcze godzinę
Wkrótce zobaczę przyjaciół i rodzinę
Jedno, dwa, trzy auta na chodniku
Szczęśliwi chłopcy, forsy mają bez liku
W otwartych garażach bryki swe myją
Wodę marnują i ogólnie żyją chwilą
Spójrz na nich tylko
Ich lodziarnie i kina Podgrzewane baseny
Bogaty chłopak i dziewczyna
Niech ta suka w swym basenie utonie
Widzę gokarty po tamtej stronie
Takie, jak w telewizji pokazywali
Tam jest modny klub
A czarny dzieciak z oddali Na wszystko patrzy
Nawet nie pamięta Że ma kasę zanieść ojcu
Co po barach się pałęta
Zapomniał o wczoraj O dzisiaj i o jutrze
Marzy o bogactwie, stojąc przy murze
A na dzielni wciąż pełno uciechy
Już prawie południe, euforyczne uśmiechy
Tam z braćmi i z ziomkami mieszkamy
I wszyscy prawie tak samo wyglądamy
Tu mam szacun, każdy powie ci to samo
Ludzie tańczą sambę Od dziesiątej rano
Słuchaj beatu Niech to brzmienie cię uderzy
Co nawijasz, Mano Brown?
Po kolei, kto mi wierzy?
Numer jeden wśród biednej ludności
Społeczność Południa ma wiele godności
Na schodach leży ciało Idzie starsza pani
Policja! Śmierć! Policja! O rany!
Czarni i biedni ludzie Naprawdę utożsamiali się z tą piosenką.
To była wielka rewolucja.
Usłyszano o nas.
Pierwszą przeszkodą było dotrzeć do naszych.
Wcześniej nie mogliśmy.
Kto się interesował takimi ideami? „Voz Ativa”, „Negro Limitado”?
Jacyś studenci, nauczyciele.
Jacyś specjaliści. Ciągle tylko „jacyś”.
Gdy wydaliśmy „Homem na Estrada”, przebiliśmy się.
Kto wszystkim rządzi?
Bogaci.
Kto skazuje? Bogaci.
Kto stanowi prawo?
Bogaci.
Nigdy nie widziałem, by bogaty złodziej umarł.
Wielu z moich ziomków nie dożyło 23 lat.
Albo są w więzieniu, albo nie żyją.
Każdy może żyć w pokoju i mieć wszystko zgodnie z prawem.
Ale są ludzie, którzy myślą, że mogą wam tego odmówić,
bo uważają was za gorszych.
Każdy tu obecny może być tym, kim chce.
Radnym, kongresmenem, nauczycielem, prawnikiem,
piłkarzem, wykonawcą samby, raperem.
Człowiek na ulicy zaczyna nowe życie
Swój cel odnajduje, wolność odzyskuje
Którą mu zabrano, ograniczano
Chce sam sobie udowodnić Że zmienił się na dobre
Że znowu wie, kim jest I że żyć w pokoju chce
Bez oglądania się
Że przestępstwom mówi: „nie”
Bo jego dzieciństwo nie było kolorowe
Z poprawczaka ma wspomnienia niewesołe
Tak, wreszcie zarobił W końcu się wzbogacił
W pogoni za tym zginęło wielu jego braci
Lecz powiedz mi Kto by nie czuł desperacji
Gdy jego dzieci znów idą spać bez kolacji
W miejscu, gdzie jedyną atrakcją jest bar
I Candomblé, co błogosławi nam
Tu historia ta się toczy Bez żadnej tajemnicy
Człowiek na ulicy
Wtedy trafiłem do serc Brazylijczyków.
Do ich dusz.
Jak mówić w Brazylii o czarnych, białych, biednych i bogatych?
Nie pochodzą z Bronxu.
Nie widzieli łazienek tylko dla białych i tylko dla czarnych.
To inna perspektywa, inna wrażliwość, rozumiesz?
Ta piosenka była jak eksplozja.
Na dziesięć samochodów z ośmiu słychać było „Homem na Estrada”.
Mój Boże…
Zaczęli ją puszczać na stacjach radiowych, które nigdy nie grały czarnej muzyki
ani czarnej muzyki klubowej.
Puszczano ją w całej Brazylii.
Każdy się cieszył, że piosenka jest popularna.
LP się sprzedawały.
„Muszę z tobą pogadać”, powiedział Brown.
„Serafa, słuchaj. Naprawdę mi smutno.
Co to za ściema, Serafa? Co jest, kurde?
Wszędzie leci mój kawałek.
Na stacjach dla bogaczy, nawet na stacjach religijnych.
Nie po to go napisałem, żeby był wszędzie.
Czemu wszyscy go grają? Powiedz im, żeby go zdjęli z anteny”.
„Nie mam takiej władzy. Jak mam to zrobić?”
Zabierają ci wolność Rodzinę i zasady
Nawet jak już wyjdziesz z więzienia, stary
Za byłego więźnia Zawsze będą cię mieli
Nie ufam policji…
Jebać skurwieli!
Kiedy Racionais zdobyli sławę dzięki piosence „Homem na Estrada”,
hasło: „Nie ufam policji, jebać skurwieli” zapadło ludziom w pamięć.
Policja na to: „Co? Kim są ci goście?”.
I zaczęli nas prześladować.
Nagraliśmy ten wers,
a na koncertach go śpiewaliśmy.
Publiczność ją powtarzała.
50 tysięcy ludzi, 100 tysięcy ludzi ją powtarzało.
Podczas koncertu w Anhangabaú policja zajmowała się ochroną.
Tłum śpiewał: „Nie ufam policji, jebać skurwieli”. I co się stało?
Koncert się, kurwa, skończył.
Policja go zakończyła.
Każdy policjant marzył, żeby zaszkodzić Racionais.
Wszystkie posterunki w okolicy były w pogotowiu, kiedy miałem śpiewać.
Mówili: „Każdy może tu śpiewać, tylko nie oni.
Nie wpuszczę ich na mój rejon”.
Wtedy to była dla policjantów kwestia honoru.
„Każdy może tu być, tylko nie oni”.
Było ryzyko, że wracając, dostaniemy kulkę.
Byłam w kuchni, kiedy zadzwonił telefon.
„Powiedz swojemu synowi,
że go zabijemy.
Przestanie oczerniać policję.
Myślą, że są tacy świetni”.
A ja na to: „Zanim go zabijecie, przyjdźcie i zabijcie mnie”.
Moim przewodnikiem duchowym jest Ogum-de-Lei.
On nad nami czuwa.
Ana zawsze im towarzyszyła.
Ona też jest moją przyjaciółką…
Gdzie jest…?
Wszędzie towarzyszyła synowi.
Wszędzie z nimi podróżowała.
Idź stąd!
Była mu bliska, bardzo bliska.
Mieli tylko siebie.
Za wszystkim nadążała, znała nawet wszystkie teksty.
Elo, Blue.
Skoro idziemy na komisariat,
bo wiecie, że musimy tam iść, nie unikniemy tego.
Taki jest system.
Chcemy widzieć naszych ludzi
z dala od alkoholu, z dala od koki,
z dala od cracku, z dala od przestępstw.
Ale niektórzy chcieliby, żebyśmy utonęli w problemach i umarli.
Serio.
Bogaci mają coraz więcej władzy, a nasi obrywają.
Serio. A gdy mówisz, że tego nie chcesz, jesteś groźny.
TRZECI REJON
Kiedy określisz, po której jesteś stronie, natychmiast następuje konfrontacja.
Wszystko, co mówiliśmy, było dla nich nie do przyjęcia.
Zachowywaliśmy się dokładnie tak, jak tego nie chcieli.
Możecie stąd wyjść?
Zaczęło się prześladowanie.
Kiedy dotarliśmy na komisariat, policjant był przerażony.
„Kto jest za to odpowiedzialny? Który funkcjonariusz nadzoruje tę sprawę?
Narobiliście mi tutaj kłopotu.
Trzech prawników, jeden senator,
dwóch kongresmenów i burmistrz do mnie dzwonią”.
To wtedy Racionais pokazali swoją siłę.
Jesteście gotowi na wojnę?
Jeden za wszystkich,
wszyscy za jednego!
KL Jay!
Zróbcie trochę hałasu!
Racionais!
Dobrzy ludzie!
Chwała Bogu!
Najwyższemu!
Z ulic São Paulo na cały świat…
GNIEWNI, RADYKALNI, RACIONAIS MC’S
SĄ CZARNI, GNIEWNI I ŹLI. I NIE BIORĄ JEŃCÓW.
Zaczęliśmy występować poza São Paulo.
Zaczęliśmy podróżować.
Wsiadaliśmy do autobusu i jechaliśmy tam, gdzie miała dotrzeć muzyka, po prostu.
Rap musiał tam dotrzeć.
Wtedy doradzono nam, żeby założyć firmę.
Mieliśmy dokumenty, biuro i wszystko inne.
Nasz księgowy powiedział, że możemy zacząć nosić broń.
A ja na to: „Naprawdę?”.
Jesteśmy uzbrojeni i groźni. Co nam zrobicie? Mieliśmy myślenie…
gangu.
Dlatego mieliśmy taką reputację. „O kurde, Racionais!”
Kiedy chodziliśmy do lokali, ludzie byli wrogo nastawieni.
Byliśmy z szemranej okolicy. Graliśmy w miejscach jak Fundão,
gdzie dużo się działo.
Więc nie mogliśmy być mięczakami.
Musieliśmy być twardzi, zawsze gotowi.
Macie ciągle filmować tych gości, OK?
Cholera…
Kiedy dotarliśmy na imprezę w Pelotas,
było pełno policjantów. Wielkich, silnych białych policjantów.
Kopali jakieś dzieciaki.
KL Jay poszedł z nimi porozmawiać.
Uderzyli jakiegoś chłopaka kolbą broni.
Krwawił.
Nasz kuzyn zauważył, że jeden z policjantów się potknął,
więc zabrał jego broń i wszedł do autobusu.
Nagle autobus był otoczony,
a my byliśmy uwięzieni w środku.
Nagle zjawia się Priscilla.
„Przepraszam, jestem ich managerem. Porozmawiam z nimi. Bez obaw”.
Autobus się otwiera, Priscilla wchodzi.
Za chwilę celujemy z okien w policję z naszej broni.
„Spierdalajcie, dupki!”
Wierzcie mi! Chłopcy się zebrali, więc się zabawmy.
Niech wszyscy się wyluzują, bez spiny.
Edi Rock, KL Jay, Ice Blue i Mano Brown.
Nie myliliśmy się.
Policjant szybko odebrał swoją broń i chciał nas skrzywdzić.
„Zabierz broń i idź, dobrze?”
I pozwolili, by autobus odjechał.
Ale na drodze,
jakieś dziesięć kilometrów stamtąd
ostrzelali autobus.
Było wiele strzałów.
Ta firma już nigdy nie wypożyczyła nam autobusu.
- Spierdalaj! - Sam spierdalaj!
- Pieprz się! - Zaraz oberwiesz!
Łapy precz! Jestem policjantem!
I co z tego?
Po tych wszystkich prześladowaniach odbyliśmy pierwszy lot jako zespół.
Jesteśmy tutaj, przeżyliśmy, tak?
Zgadza się? Daj spokój, stary.
Nigdy wcześniej nie latałem, dopiero z Racionais.
- To jest André, drugi pilot. - Tu André.
Ilu ma jeszcze wejść na pokład?
Zrobimy tak. Jesteście chudzi, więc się zamienimy.
We czwórkę się nie zmieścimy.
Przygotujmy się do odlotu. Wszyscy do środka. Gotowi do startu.
Daj spokój…
Pozwólcie, że coś powiem.
Ratunku!
Zaczęliśmy więcej podróżować dopiero po 1994 roku.
Wcześniej niewiele.
Byliśmy w Brasílii.
Stamtąd są te zdjęcia.
- Dostaliśmy się tam autobusem? - Nie pamiętam. Ale nie samolotem.
To czym jechaliśmy? Pamiętam, że było okropnie.
Pamiętacie, jak Cabelo zapomniał naszego czeku w…?
„Nasz manager to kretyn! Jesteś…”
Cabelo wrócił, trzymając pieniądze.
„Chcesz pieniędzy?”
Kiedy po raz pierwszy dostałem honorarium wraz z pieniędzmi ze sprzedaży,
nie wiedziałem, co robić.
I pomyślałem: „Co mam niby zrobić z tą kasą?”
Milton kładzie kasę na stole, a ja pytam: „Chwila, co to jest?
Gdzie mam iść z tymi pieniędzmi? Nigdzie ich nie zabiorę”.
„Ale to twoje pieniądze”. A ja na to: „Cała ta forsa jest moja?”.
Kupiłem nowy motocykl. Gdy nim przyjechałem, każdy mówił:
„Teraz szpanujesz? Ludzie tego nie zrozumieją”.
Ja na to: „Stary.
Przez to, że jesteśmy czarni i aktywni politycznie,
nie możemy jeździć czymś fajnym?
W takim razie odchodzę, zostanę zbirem, za to będę mieć własne graty. Może być?
To jak, mogę jeździć swoim motocyklem? Kupiłem go za własną kasę, nie czyjąś.
Pasuje wam?”.
„No dobra”.
I kiedy się tego najmniej spodziewali, kupiłem zielone silverado.
Wow!
„Muszę mieć czym wozić motocykle”.
Capão Redondo, Południe, Ice-T i Racionais. Jest OK?
Jest ciężko. Tu jest naprawdę ciężko.
Niektórzy z South Central powinni tu przyjechać i to zobaczyć.
Tu Ice-T we współpracy z Racionais MC’s.
Tak brzmi fawela.
MTV Brazylia.
Pokój.
RACIONAIS I PUBLIC ENEMY SÃO PAULO, BRAZYLIA
Naprawdę zaczęliśmy żyć z muzyki.
Dostawaliśmy bardzo dobre wynagrodzenie.
Nie mogłem usiedzieć w domu.
Byłem sam, w domu nie bywałem. Miałem kasę…
Więc czasem przez tydzień byłem poza domem.
Mama odchodziła od zmysłów.
„Edivaldo, synu”!
Ciągle chodziłem do klubów z Edim Rockiem.
Chodziliśmy tylko we dwóch do Clubhouse’a.
Wiele razy.
To był czas przejścia
między biednym dzieciństwem, zarabianiem a byciem sławnym.
Czekają cię dość trudne czasy,
jeśli nie będziesz…
odpowiedzialny, że tak powiem. Ja byłem nieodpowiedzialny, niedojrzały.
Jechaliśmy na koncert i ja…
na autostradzie, na Marginal,
dodałem gazu, bo mieliśmy mało czasu.
Na środek drogi wjechał van. Auto, za którym jechałem, skręciło.
Przegapiłem to.
Wjechałem w to auto, potem w latarnię.
A ponieważ nie zapinało się wtedy pasów,
kierowca uderzył głową w…
Miał uraz głowy i zmarł.
W STŁUCZCE Z AUTEM RAPERA GINIE CZŁOWIEK
Moje auto się przewróciło i wylądowałem w szpitalu.
To było okropne.
Byłem szczęśliwy, aż tu nagle bum!
Cały świat się rozpada? Pomyślałem: „Co, kurwa?”.
Wplątałem chłopaków w coś, co nie było ich winą.
Sytuacja była poważna. Zespół mógł się rozpaść.
Zawsze, kiedy wydawaliśmy album, działo się coś jeszcze.
Edi Rock miał wypadek, Blue stracił syna.
Tak…
Musieliśmy być silni.
Wszystko to stało się w tym samym roku, kiedy wydaliśmy album.
Gdy po raz pierwszy posmakowaliśmy sukcesu, nadeszła śmierć.
Zaczęło brakować pieniędzy.
Zalegałem z rachunkami, ale czym miałem je opłacić?
To był beznadziejny okres.
Byłem wykończony. Mieszkałem naprzeciw cmentarza.
Nie miałem okien, więc dom był pokryty pleśnią.
Pomyślałem: „Kurde, chłopie. Nie możesz tu mieszkać.
Spójrz na swoją sytuację”.
Mieszkałem w Cohabie.
Kiedy myślałem, że życie mi się poprawi,
mieszkając tam, zobaczyłem, że może być gorzej.
Warunki były gorsze, mimo okolicy.
Było mniej romantycznie.
Działy się tam dziwne rzeczy.
Urodziła mi się córka.
Potem druga córka.
Musiałem się ustatkować.
Zawsze modlę się o to, by nosić w sobie światło.
Brown mówi: „Nagramy kolejną płytę?”. „Ale od czego zacząć?”
Rozumiesz…
W brazylijskiej polityce wrzało.
Hip-hop podbijał cały świat.
Zaczynał rozkwitać ruch wolnościowy.
Już wtedy byliśmy przekonani,
pod wpływem sił zewnętrznych, że mamy misję do spełnienia.
Odkryłem nowy sposób na życie, co znalazło wyraz w muzyce.
To była faza gotycka.
Cięższy język, bardziej hardcore’owy.
W tej płycie sięgnęliśmy głęboko, zanurkowaliśmy do piekła.
60% biednej młodzieży bez przeszłości kryminalnej
doświadczyło policyjnej przemocy.
Spośród każdych czterech osób zabitych przez policję trzy są czarne.
Tylko 2% studentów w brazylijskich college’ach to czarni.
Co cztery godziny młoda czarna osoba jest brutalnie zabijana w São Paulo.
Jestem Primo Preto, jeden z ocalałych.
Przemawiamy dla ludzi, rozumiesz?
Jesteśmy głosem tych, którzy go nie mają.
Ludzie utożsamiają się z tym, co śpiewamy, co mówimy, jak się ubieramy.
A nasz beat jest mocny,
porywający. Nie oprzesz się mu.
Brutalnie spokojny i szczery niezmiernie
Przybywam, by zmienić wasze myślenie
Zburzyć krew Wstrząsnąć systemem nerwowym
Brown to wściekły pies Co ugryźć gotowy
Numer jeden, terrorysta z obrzeży miasta
Ene due rike fake Mam tu coś dla was
Trujący rap lub serię pocisków
Znów proroctwo się spełniło Pod tym niebem
Jest rok jeden-dziewięć-dziewięć-siedem
Gniew znów zawrzał wśród czarnych dzieci Racionais, rozdział czwarty, werset trzeci
Ta płyta była ewenementem,
bo wszystkie utwory stały się hitami.
Chcieliśmy zyskać popularność wśród młodzieży.
Wśród naszych rówieśników.
Dołączyłam w czasach „Sobrevivendo no Inferno”.
Mój numer telefonu był na okładce.
Ciągle dzwonił.
Mieli dwa, trzy występy co wieczór. Zawsze im pomagałam.
Byłam w pogotowiu przez całą dobę.
Gdyby coś się działo, miałam dzwonić do przyjaciół albo prawników.
Monitorowałam sytuację przez telefon: „Dojechaliście już?”.
Telefon Meire pełnił rolę szpitala, posterunku, pogotowia, banku.
Meire wzięła na siebie trudne zadanie.
Często powtarzam, że Meire to czarna skrzynka w samolocie Racionais.
Wcześniej to ja umawiałem koncerty.
Przejęła to zadanie, organizując wszystko z domu, przez telefon.
Potrafiła odpuścić i skupić się na procesie twórczym.
Każdy człowiek ma własny tryb.
Energia wychodzi z twoich wnętrzności, z tętnic
i wnika do maszyny, rozumiesz?
Jak duch.
Wnika do maszyny, samplujesz ją, wydaje jakieś dźwięki i wychodzi.
Mogę na przykład mówić o „Czarnoksiężniku z Oz”.
Byłem w domu z Edim Rockiem.
Pokazałem mu tekst. Powiedział: „Zajebisty. Wybierzmy sample”.
I pokazałem mu nagranie Isley Brothers.
Kawałek był wolny, więc powiedziałem: „Zobacz, jak brzmi w minucie 45.”.
Wcisnąłem guzik i…
A on na to: „Super! Chcę to! Świetne!”.
Tu chodzi o refleksję, bracie
O myślenie
Policja daje zły przykład To się nie zmieni
Zmywa krwią ulice I nienawiść krzewi
Krzewi ją w zaułkach miasta Gdzie w czoła pocie
Ludzie żyją w ogromnej prostocie
Moja wolność została skradziona
A moja godność pogwałcona Nie!
Bracia, bądźmy prawdziwi Przestańmy zabijać i się do siebie krzywić
Zabierzcie ode mnie to gówno
Boże broń Nie chcę iść za mojego syna trumną
Albo by ktoś z mych bliskich Oberwał kulą
Boże, czy muszę umrzeć Byś usłyszał mój głos?
Czy muszę zmienić to miejsce W magiczną krainę Oz?
Elo…
POPRAWCZAK
Nikt nie urodził się, by żyć w zamknięciu
albo w czterech ścianach.
Ani by chodzić ze spuszczoną głową i z rękami za plecami.
Skoro jesteście w tym samym systemie,
skoro wszyscy cierpicie, wszyscy macie to samo pochodzenie,
z cierpienia i biedy. Rozumiecie?
Niektórzy mają ojca, który pije, inni nie mają ojca, jak ja.
Inni musieli wykorzystać kontakty, żeby pomóc matkom.
Nikt tu nie jest lepszy od innych.
Każdy popełnia błędy, każdy ma wady.
Nie możemy wytykać palcami ani chcieć karać,
bo wszyscy odbywacie karę i nikt tego nie chce.
- Zgadza się? - Tak!
Szukajcie swojego, ja poszukam mojego. To przepis na pokój.
To cholerne miejsce to pole minowe
Ile razy chciałem stąd uciec? Nikt się nie dowie
Ale moja dzielnia to moje życie całe
Nie mam nic innego, dlatego zostaję
Ucieczka jest zbyt łatwa Lecz ja uciekać nie chcę
Nie zdradzę tego Kim byłem i kim jestem
Podoba mi się to, gdzie idę I to, gdzie byłem
W mojej faweli Tak się dużo nauczyłem
Utwór odzwierciedlał tamte czasy, więc spodobał się.
To był pomyślny okres.
Bo to była moja rzeczywistość.
Mieszkałem tam.
Rozumiem, czemu ta piosenka jest tak ważna dla wielu ludzi.
To szczęśliwa piosenka.
Elo…
Czy ktoś pamięta, kiedy to się stało?
Wielu z was pewnie była dziećmi i nie przypomni sobie.
Ale inni będą pamiętać.
To niedawno spisany rozdział historii Brazylii.
Tak, jak to się wydarzyło w Vigário i w Candelárii.
I jak to się ciągle dzieje w São Paulo.
Kolejny rozdział naszej historii zapisany krwią.
Aż 341 policjantów z oddziałów prewencyjnych z São Paulo
otrzymało rozkaz, by wkroczyć do pawilonu 9 więzienia w Carandiru.
Żołnierze mieli opanować bunt więźniów.
JESTEŚMY W ŻAŁOBIE
Podczas operacji zabito 111 więźniów.
São Paulo, 1 października 1992 roku.
Godzina 8.00.
To kolejny dzień mojego wyroku
Unikam spragnionych krwi strażników wzroku
Nie zrozumiecie tego, co czuję ja
Żyjąc na celowniku karabinu HK
Broni prosto z Niemiec, a może z Izraela
Nigdy nie wiesz, kiedy cię rozstrzela
Było tak. Nie chciałem pisać tego kawałka.
Goście z pawilonu 9 poprosili mnie o to.
„Nikt o tym nie mówił, więc ty powinieneś”.
Niektórzy moi kumple z więzienia i inni przyglądali się tej rozmowie na boisku.
Przedstawiono mnie starszemu ode mnie gościowi.
Jocenirowi.
Napisał polityczny kawałek o masakrze.
Kiedy nas sobie przedstawiono na boisku w pawilonie 8 podczas meczu,
było strasznie gorąco i paliliśmy takie grube jointy.
Przeczytałem ten tekst i mówię: „Super”.
Wyszedłem z jego tekstem, a on o tym zapomniał.
Odszukałem go rok później, ale był już w innym więzieniu.
Szukałem przez rok, zanim go znalazłem.
A piosenka stała się hitem.
Czaisz?
Stała się hitem, bo nakręciliśmy teledysk w więzieniu
i ten teledysk wygrał nagrodę publiczności w MTV Brazylia.
To był hit.
Racionais MC’s!
NAGRODY MTV BRAZYLIA MTV – 1998 R.
NAJLEPSZY TELEDYSK RAPOWY „DIÁRIO DE UM DETENTO”, RACIONAIS MC’S
To był przełom dla całego ruchu, nie tylko dla nas.
Dla nas to było jak Puchar Świata. Każdy oglądał i kibicował.
Mówiliśmy ze sceny przez dziewięć minut,
krzycząc do ludzi, mówiąc o fawelach i systemie penitencjarnym.
Wielu ludzi nie wierzyło w naszą muzykę.
Mówili, że rap to nie muzyka.
Ale sprawa jest taka: Racionais ma misję i nie zatrzyma się.
Nasza muzyka jest z obrzeży miasta.
To muzyka czarnych. Od czarnych dla czarnych.
Czterech chłopców z faweli wciąż mieszka w faweli,
ale teraz mamy głos.
I pozostaniemy tu.
Artyści, którzy zatrzęśli światem, są z nami.
NAGRODA PUBLICZNOŚCI
Brazylia, Racionais MC’s, „Diário de um Detento”.
Album stał się sławny za granicą.
Pojechaliśmy do Kalifornii, Nowego Jorku, Niemiec, kilka razy do Japonii.
Powiedział mi, żebym poszedł na śniadanie, a potem sobie poszedł.
Prosiłem, żeby poczekał, ale drzwi się zamknęły. Czekam na klucz.
Dziękuję.
Spojrzałem na Brazylię z innej perspektywy.
Za granicą żyje się inaczej niż u nas.
- Nie próbujmy tego zrozumieć. - Co tam, stary?
Siema, jak jest?
Super, jestem tu z chłopakami. Popatrz, tutaj są.
- Elo. - Elo, bracie.
Tylu raperów!
Elo.
Napad na bank jest w toku. Obczaj plan.
To mi się podoba.
- Jak im idzie? - Zawładną światem?
- Tak jest! - Super!
Jest wielu dobrych ludzi: tekściarzy, myślicieli,
którzy są otwarci na dialog, poszerzają perspektywy,
ponawiają walkę.
Przodkowie mojej mamy byli stąd.
Z Afryki Wschodniej. Kuszyci.
To bardzo stary lud, który zamieszkuje cały ten region.
- To dziwne, nie? - Dziwne.
Większość z nich pochodzi stąd.
Tak. Do Brazylii dotarli głównie ci ze środka.
I jeszcze stąd. Z Beninu.
Przodkowie mamy wywodzili się też z Beninu.
Przeszli stąd dotąd, a potem wyruszyli z tego portu do Brazylii.
Często mówię, że Sobrevivendo no Inferno to moje wyzwolenie.
Dobry wieczór.
Jestem William. Pracuję dla Zimbabwe Records.
Jesteśmy tu, by wręczyć złotą płytę
i platynową płytę zespołowi Racionais!
Za ich ciężką pracę bez reklamy. Sami to osiągnęliście.
To jest Mano Brown.
Dopuścił do tego, że nie mamy paliwa.
Uwierzycie w to?
Mano Brown…
z Racionais MC’s!
Racionais obejmowało znacznie więcej osób, nie tylko naszą czwórkę.
To zawsze było dziedzictwo naszych sojuszników.
Każdy z nas miał powiązania z innymi artystami.
Taki był zamysł, wiesz?
Żeby promować nowych artystów i żeby wszystko się kręciło.
Ed Loco uczy nas, jak wykorzystać nasze możliwości dla innych.
Powiedz nam, jak założyć studio, by pomóc innym zespołom.
Jeszcze niewiele mogę, zaczynam działać we własnym domu,
robiąc to, co mogę, by pomóc sprawie.
Racionais byli dojrzalsi,
bardziej niezależni w kwestii tworzenia muzyki.
Mieliśmy własny sprzęt i mogliśmy nagrywać w domu.
Dexterowi złożono ofertę i zaczął nagrywać z więzienia.
Poproszono nas o produkcję albumu.
W więzieniu trwał projekt, który pozwalał na wizyty w dni robocze.
Mogliśmy zostać i z nim pogadać. Liderzy ruchu przyszli ze mną porozmawiać.
Było dużo zespołów raperów w więzieniu. To było zjawisko społeczne.
„Diário de um Detento”. Bo nagraliśmy tam wideo.
To im otworzyło oczy.
Pozostając w zamknięciu, mieli dużo czasu.
Zaczęli rapować, powstały nowe zespoły.
Kiedy zaczęliśmy słuchać Racionais, o mój Boże!
Czarni ludzie byli poruszeni
w różnych dzielnicach.
To było przebudzenie.
Przebudzenie, pobudka, wezwanie do walki, do koncentracji…
Co tylko sobie wyobrazisz.
Poprosiłem o gotycką czcionkę na okładkę, bo raperzy z Los Angeles jej używali.
Dobrze wyglądała,
z tymi symbolami i w ogóle. Chciałem ją na swojej płycie.
Na okładce umieściliśmy krzyż
i na koncerty jacyś goście przynosili wielkie Biblie,
przebrani za księży.
Jacyś ekstremiści.
Mieszali pojęcia rasy, Boga i przestępczości. Kumasz?
- Boli mnie to. - Coquinho! Zamknij okno.
Zrobisz sobie krzywdę w rękę!
O Boże…
Mógł sobie złamać rękę.
- Tak! - Kurde, gościu!
Tak. Rok 1998.
Mano Brown, KL Jay, Ice Blue, Edi Rock.
Dzielnica Południe, dzielnica Północ.
Głos faweli, która jest ich częścią.
„Chociażbym chodził ciemną doliną,
zła się nie ulęknę,
bo Ty jesteś ze mną”.
Mamy to, bracie!
Co zauważyłem?
Ta piosenka zaczęła być traktowana jak egzorcyzm.
Kiedy śpiewałem ją na koncertach i powtarzałem te słowa,
za każdym razem te same słowa wraz z tłumem,
tworzyła się okropna atmosfera.
Nie podobało mi się to, śpiewałem bez emocji.
Już nie bawiłem się dobrze.
Jesteśmy z uduchowionego środowiska.
Te piosenki mówiły o kałużach krwi.
Ludzie słuchali ich w domu,
tam, gdzie powinni dobrze się bawić.
Na miłość boską, to było niebezpieczne.
Trzeba to było zmienić. Wierzę w moc słów, w moc powtórzeń.
Elo, sprawa wygląda tak…
Kiedy na koncertach ujrzałem trupy w koszulkach Racionais,
dało mi to do myślenia.
Kiedy rzucili mi do stóp ciało w Bauru,
wtedy już miałem zupełnie inne myśli.
Zacząłem już myśleć, że jestem bezużyteczny.
Nie wiedzieli, co zrobić z ciałem zastrzelonego. Rzucili mi je.
Rozumiesz?
Ludzie po nim deptali, idąc po autograf. Widziałem to.
Gość wił się z bólu, a ludzie po nim deptali,
prosząc o autograf.
- Stop. Chłopaki, przestańcie. - Co to za farsa?
Czy jestem klaunem, żebym mówił o pokoju, a wy się zabijacie? Spierdalaj!
Czy jestem wariatem, że mówię o pokoju? Coś wam powiem.
System ma gdzieś, jeśli zginie dziesięciu gości.
Chcą, żebyście wszyscy zdechli.
Macie tylko siebie nawzajem, jasne?
I swoje głowy. Rozumiecie?
Coś ci powiem:
Sobrevivendo no Inferno wyciągnęło nas z faweli. Spodobało się studentom.
Gdy to pojąłem, musiałem zmienić strategię.
Powiedziałem: „Musimy zniknąć.
Wszystko jest nie tak. Nie podoba mi się to. Robi się nudne”.
Brown kiedyś zapytał:
„Ile jeszcze mamy koncertów?”.
Bum. „Tak dużo?
Zagrajmy je i skończmy z tym na zawsze”.
„O co ci chodzi? Umrzemy z głodu”.
„Pogódź się z tym. Nie chciałeś zostać złodziejem?
Zaakceptuj to. Nie umiesz nic, tylko śpiewać?
Wykorzystajmy to, co mamy. Zacznijmy od zera”.
I wróciliśmy na przedmieścia.
Spędzaliśmy tam czas i oddychaliśmy tamtym powietrzem.
Kiedy zostawiliśmy scenę, miałem szansę wrócić i zdziałać więcej.
Wróciłem do Jardim Leblon, do moich korzeni,
żeby sprawdzić, co u moich ziomków. Wróciłem tam.
Siema, Brazylio, a zwłaszcza São Paulo.
Pogadajmy o tych 500 latach, o tym kłamstwie.
Jebać pięćsetną rocznicę odkrycia!
Pedro Álvares Cabral i Krzysztof Kolumb,
ci bezwstydni Europejczycy
przybyli tutaj i wszystkich wyrżnęli.
A w szkole robi się z nich bohaterów.
Jebać to, bracie.
Za tydzień mamy UTen Play, dobra? Nara.
Chcesz czy nie, rok 2000 był punktem zwrotnym.
Wszystko, co było z lat 90., zaczęło wyglądać jak z lat 90.
Od 2000 roku nic nie było już takie samo.
Wraz z nadejściem metra i Luli
do Capão dotarła nowoczesność.
A wraz z nią PCC i wszystko inne.
BACACHERI – POŁĄCZENIE KOLEJOWO-DROGOWE LOTNISKO – BR116 SÃO PAULO
CARANDIRU WIĘZIENIE W SÃO PAULO
Następna stacja: Capão Redondo.
Wtedy znowu to zrozumiałem.
Było całe nowe pokolenie uzależnionych, wariatów, smutnych,
ludzi znów cierpiących z nowych powodów.
Ale zobaczyłem też ludzi radzących sobie z tym wszystkim z zajebistym wdziękiem.
Przezwyciężających choroby, biedę…
Bez płaczu i narzekania, za to z elegancją.
Pięknie.
Wtedy był z nami przyjaciel, DJ Nel.
Na etapie przejścia między albumami zaprzyjaźniłem się z tym gościem
i zaczął mi opowiadać o innych rzeczach.
Innych dźwiękach.
Powiedział mi: „Stary, posłuchaj Miltona Nascimento.
Posłuchaj Milesa Davisa.
Posłuchaj Clube da Esquina.
Twoje brzmienie nie ma głębi.
Jest jak kamień rzucony w twarz klienta.
Potrzeba mu więcej warstw, stary”.
Zapytałem: „Więcej warstw?”.
„Musisz poznać LSD”.
Zaczął opowiadać o wodzie i o dzikiej przyrodzie.
Grał muzykę, pił wino, palił jointa
w środku dnia, za dziesięć dolców.
To było coś.
Myślę: „To jest super! Sam bym tego nie zauważył”.
„Bracie, ciesz się chwilą, ciesz się tym, czym możesz.
Nie zawsze musi chodzić o społeczeństwo.
I tak nie możemy tego ogarnąć.
Najpierw poznaj siebie”.
Mogłem się z nim tylko zgodzić. Byłem zielony.
Wariat doradzał idiocie, czyli mnie.
Miałem się za mężczyznę, a byłem idiotą, tylko potakiwałem.
Tego brakowało na ostatnim albumie.
Tego nowego wymiaru.
Kiedy go odkryłem, zakochałem się.
On naprawdę czuje muzykę.
Zacząłem chodzić na zaporę, kiedy padało.
Przychodziłem, gdy było pusto.
Kiedy to wszystko było dla mnie.
Szare światło…
Coś w rodzaju introspekcji.
Wiatr, grzmoty…
nerwica…
To była perspektywa, jakiej nie osiągnęliśmy
na poprzednim albumie.
To uczucie słabości, które dzielimy, lecz pozostaje niewypowiedziane.
Pobłogosław, Mamo
Zaczynamy naszą transmisję
To wasze radio Exodus
Hej, hej
Obudźmy się
Bo słońce nie poczeka Dalej, obudźmy się
Czas się nie męczy
Prosiłeś o nią
Prosiłeś o szansę O drugą szansę
Bóg jest dobry, czyż nie?
Hej, oto nowy dzień tylko dla ciebie
Jakie piękne błękitne niebo!
Obudźmy się
Spójrz na swą twarz Ufam ci w tej wojnie
Lenistwo to wróg zwycięstwa
Nie ma miejsca dla słabych Tchórz umrze, nim zrobi ruch
Coś ci powiem, sprawy źle się mają
Nie można ufać nawet sobie
A wrogowie przyjdą za darmo
To betonowa dżungla Która miażdży skromnych
Jesteś tak wielki, jak twoje sny
Zrób to, co trzeba
Obudźmy się Trzymaj głowę wysoko, bądź szczery
Czego się boisz? Nigdy nie było łatwo
Pozbieraj się i stań do walki
Ale pamiętaj, co by się nie działo
Najważniejsze Że znów wstanie dzień
Wróciliśmy, ludziska!
Jesteś na ulicach São Paulo
Gdzie chłopcy kryją uczucia W podeszwach swych stóp
To nie pesymizm Tak sytuacja wygląda tu
Żyć, żyć na całego Chłopcy wypuszczają dym
To słodka trucizna…
Och! Canela!
Odjechałem, ale dla was wracam
Wracam dla braci
I dlatego, że tu jest kasa
Mój Boże
To jest to!
Tak to już jest
Mój umysł to labirynt A serce mi płacze
Płacze, lecz potem będzie się śmiać
Chodź ze mną, bracie, chodź ze mną
Skupiliśmy się na domu: braciach, spotkaniach, rodzinach. Stamtąd jesteśmy.
Banda wariatów Gromadzi się w rogach ulic
I mówi: „Zróbmy to, do cholery!”
Wykorzystajmy wszystko, co mamy
Zrób to sam
Ty dla nas, my dla nas samych
Dla nas i dla naszych kumpli
I dla sąsiada
I to wszystko
Czuję, co mogę, nerwy i kości mam
Jesteś tym, czym jestem ja Wiązką DNA
Z zaletami i wadami
Tak to jest, wiecie sami
Miejcie wiarę, Bóg jest wielki
Nie zapominajcie
Zawsze głowę wysoko trzymajcie
Nieważne co i kiedy
Nie trać wiary Bo kwiaty rosną nawet na śmietniku, stary
Pomódl się z nas, drogi pastorze
Dzisiejsze nabożeństwo każdemu pomoże
Podziwiam wierzących Wybaczcie mi
Co za ździerstwo, co za ściema Przykro mi
Czasem czuję się trochę niepewnie
I jak kundel Nie wiem, co ze mną będzie
Nagle: kto to? Kto tu się zjawił? Daj tę zabawkę, co ubranie dziurawi…
Powiem dość pretensjonalnie,
że tego dnia ucieleśniłem ducha São Paulo.
Cały jego kodeks.
Jestem wojownikiem rapu
Mam wysokie napięcie
Ja za ciebie, Bóg za nas Zaraz mnie tu nie będzie
Walka o byt Nie chcę żyć w roli ofiary
Sprawiedliwość i wolność Bronię słusznej sprawy
Mój rap chór szalonych I romantyków wywołuje
Cieszę się jak dziecko, gdziekolwiek…
Wędruję Dla braci
To wam swoją obecność podaruję
Może to dziwne Lecz szczere, ja to czuję
Mój najlepszy Marvin Gaye Autostrada w sobotę
Co ma być, to będzie Dokończymy tę robotę
Zawołaj nas Gdy czegoś ci trzeba
Czy to z dnia sądu, pastorze Czy nawet z nieba
Niech każdy mnie lub moich braci zawoła
Fawela, Fundão Niech nie zginą moje słowa
Walka o byt
Ludzie z przedmieścia identyfikowali się z tymi słowami.
Nie tylko Brown i Blue, ale wielu ludzi.
Zorganizowali się na jednej ulicy, na drugiej i kolejnej. Reakcja łańcuchowa.
Dużo zespołów, nazwisk i marek narodziło się na przedmieściach,
dużo czapek w różnych kolorach.
Dużo zespołów powstawało od tego momentu.
Wiesz, to było połączenie
ambicji z obrazą, pewnością siebie, niezależnością…
Wtedy naprawdę zjednoczyliśmy się z ludźmi z przedmieścia.
Ludziom, którzy nie lubili rapu, spodobało się to, że rap ich reprezentuje.
Oni nikomu się nie kłaniali.
Już nie czuli się tak uciśnieni i oszukani.
Patrząc uważnie, przy wszystkich swych wadach i zaletach
przedmieście ma swoje opinie i podejmuje różne działania.
„Tak jest, zróbmy tak itp.”.
Naprawdę dużo się tam działo.
Przed powstaniem tego albumu mieliśmy takie myślenie,
że przedmieście jest uległe i nieświadome. Wyobcowane. Rozumiesz?
Ten album obala ten mit.
Po raz pierwszy gramy taki otwarty koncert w środku nocy w São Paulo.
O świcie, o czwartej, może piątej nad ranem.
FESTIWAL VIRADA CULTURAL SÃO PAULO, 2007 R.
Kto właśnie idzie do pracy,
niech weźmie płaszcz i czapkę,
bo w São Paulo jest dziesięć stopni.
Ulice Capão oświetla księżyc w pełni
Bóg sam jest nad nami Bądźmy skromni i dzielni
Na zdrowie! Kobiety i głośna muzyka
Białe wino Każdy chce dobrego prawnika
Zimno w chuj Każdy to czuje
A co zrobić? We wtorki się nie imprezuje
Zawsze tak było i to się nie zmieni
Zapach ogniska powietrze wypełni
Niedziela, poranek w São Paulo.
Zamęt i wandalizm
podczas koncertu Racionais MC’s w São Paulo.
…podczas koncertu rapu Racionais MC’s.
Praça da Sé stała się prawdziwą strefą wojny.
Ludzie desperacko usiłowali uciec z miejsca konfrontacji.
Chodź tu, człowieku! Chodź tu!
Czy policja nie mogła tego uniknąć?
Był taki poemat.
Powiem wam, jak się zaczynał.
Zaczynał się tak.
Był sobie chłopiec.
Ścigała go policja.
Czarny chłopiec. Uciekał przed policją.
Padało, ziemia była mokra.
Policjant upadł i nie mógł wstać.
Krzyczał z bólu. A inni policjanci pobiegli za chłopcem.
Było ich wielu. A on uciekał.
Powiedziałem ze sceny:
„Żandameria powstała po to, żeby łapać zbiegłych niewolników”.
Ostrożnie z tą bronią. Nie strzelajcie do nikogo!
Zespół raperów prosił tłum, by odsunął się od policjantów. Na próżno.
Odsuńcie się od policjantów! Zostawcie ich!
Rozpętała się bójka i wtedy jakby się rozdzielili.
Policja z jednej strony, młodzi z drugiej. Istne piekło.
Poczułem się jak w strefie wojny.
Chłopcy z kijami i kamieniami Policja z bronią i bombami
Samochody się palą Stalowe drzwi się zamykają
Matka syna wzywa Padając od strzału
Ktoś kogoś stracił Dusza na spuście
Uciekajcie do metra
W korytarzu problemy
Kogoś zdeptano I już tak został
A na przyległej ulicy Wrzawa narasta
Wojna i zniszczenie To chyba koniec świata
Sytuacja nigdy nie była spokojna. Zawsze było napięcie.
Zakazano nam występować w otwartej przestrzeni
i rozpoczęto nagonkę.
Powiedziano, że jesteśmy zagrożeniem dla społeczeństwa,
dla bezpieczeństwa publicznego i społecznego.
Stało za tym państwo, policja.
To była ustawka,
bo wszystko działo się zgodnie z zasadami,
z umowami i w ogóle.
Nie było powodu, żeby to stało się tak nagle
i żeby zabroniono Racionais występować w São Paulo.
Naprawdę myślę, że to było zagranie polityczne, że to ustawiono.
Czułem, że za chwilę nastąpi koniec.
Czym jestem?
Jestem jasny i słony Mieszczę się w oku, choć ważę dwie tony
Smakuję jak morze I dyskretny umiem być
Jestem najemcą bólu I to tam wolę żyć
Wśród ciemnej nocy Zacząłem żyć zemstą
Jam siostra rozpaczy Nadziei przekleństwo
Wywołują mnie szkodniki Przyziemność na świecie
Lub miłość od cierni Co zdobią twe okrutne kwiecie
Dramat przynoszę Do łóżka twego wchodzę
Chętnie, bez pozwolenia Chcesz mego cierpienia
Myślałem, że jestem taki silny
Ale będę słaby Kiedy przyjdą inni
Kiedy będzie ciężko Gdy dokopie świat
A teraz pozwól, że będę iść pod wiatr
Czemu twardy jesteś Skoro serce masz wrażliwe?
Wiatr jest cichy, ale zimny Nie, pod wiatr nie idę
Jestem ciepły
Zamazałem smętne zdanie poety
Zbiegłem po proroka obliczu smętnym
Robaki uciekają Kiedy spada ludzka łza
To twoja walka, co całe życie trwa
Mężczyźni nie płaczą Kto tak mówi, chyba kpi
Nie słuchaj tłumu Jezus przecież ronił łzy
Słuchaj, bracie, może mam omamy
Ale ten świat jest bliski zagłady
Co możesz zrobić Gdy twierdza drży
A wszystko, co dobre Schodzi na psy?
Każdy, kto podkreślał znaczenie rewolucji czarnych, był prześladowany.
A co za tym idzie, uciszany.
Wszystko, co robiłem i co robię, jest oparte na kodeksie Marighelli.
Mieliśmy dziesięć lat przerwy między albumami.
Marighella był bodźcem, dzięki któremu wróciliśmy.
Cisza albo zginiecie.
Ruszcie się, do cholery!
Na kolana, ty chuju!
Tu Radio Wolność.
Tak na przedmieściach myśli się o Marighelli.
Identyfikowano się z wieloma rzeczami.
Interesował ludzi, którzy kiedyś go nie znali.
…Carlos Marighella.
Był zarazem jak anioł. Miał proste marzenia.
Marzył o równości.
Powstańcie dla Generała
Tysiąc głów lojalnych ludzi
Chodźcie!
Powstańcie dla Generała
Tysiąc głów lojalnych ludzi
On ochroni was
Trzy wcielenia bandytów osławionych
Genialnych umysłów w niebie zgromadzonych
Wiernych przeznaczenie Jeśli Bóg wierność ceni
Doskonały…
Tylko kilka razy w życiu dostaje się pierwsze miejsce.
A to wideo zapewniło nam pierwsze miejsce.
Racionais MC’s!
Żyjemy!
MTV BRAZYLIA 2012 R.
Kończąc najlepszą w historii edycję nagród MTV Brazylia,
najlepszy koncert MTV Brazylia w historii:
Racionais!
Wtedy wystąpiliśmy na żywo w MTV po wielu latach.
I w telewizji. Nie byliśmy w MTV od 1998 roku.
Ile lat minęło? Czternaście.
Mieliśmy nowe podejście po tylu zmianach,
po wszystkich doświadczeniach i tym silnym zjednoczeniu się.
Wtedy dołączyła do nas Eliane…
…i powiedziała: „Zróbmy to razem”.
Uważam, że Racionais osiągnęli ten przełom.
Wychodząc od niskiej samooceny i braku odwagi,
dali nam odwagę.
Dlatego możemy wyjść i coś zdziałać. „Mogę to zrobić i zrobię to”.
Tak stało się ze mną i z wieloma innymi ludźmi.
Słyszę to codziennie: „Racionais zmienili moje życie.
Usłyszałem piosenkę Racionais i ona odmieniła mi życie.
Zacząłem studia dzięki Racionais”.
Racionais pożegnali się z festiwalem Virada Cultural w roku 2007
po całym tym zajściu, na złych warunkach.
Ale potem jego zarząd ponownie zaprosił ich do udziału.
„Nadszedł już czas, zróbmy to”.
Powiedziałam tylko: „Policja nie musi przychodzić.
Nie ma takiej potrzeby. Nie będzie żadnych problemów.
Ludzie posłuchają Racionais”.
Słuchacze przyglądają się i zwracają uwagę na to, co oni mówią.
To przypomina kanał, pępowinę.
Ludzie się złoszczą, kiedy ten kanał zostaje przerwany.
W końcu osiągnęliśmy porozumienie.
Policja zostanie z tyłu, a nie wśród tłumu.
I wszystko było dobrze. Na koncert Racionais przyszło 100 000 osób
i nic się nie stało.
Racionais MC’s!
Racionais słuchali już wszyscy.
Brown zaprosił mnie do nagrania wideo do „Marighelli”.
To był zaszczyt
móc opisać historię brazylijskiego bohatera
razem w moimi bohaterami, Racionais.
Przypomniały mi się słowa Malcolma X.
Powiedział kiedyś, że bieg historii zmienili tylko ci ludzie,
którzy zmienili myślenie człowieka o sobie samym.
Racionais to zrobili. Naprawdę.
Zmienili nie tylko jednego człowieka, ale całe pokolenie.
Trzeba zawsze wierzyć Że marzenia się spełniają
Że nic nas nie ogranicza Że nas, bracie, nie pokonają
Złe chwile miną To tylko etap
A cierpienie wzmacnia odwagę człowieka
Potem zaczęliśmy szukać lokali.
Znajdźmy najlepsze lokale i będziemy występować tylko w nich.
Ale ludzie mówili: „Racionais mają tu wystąpić?
Wszystko zniszczą! Ich widownia zrówna wszystko z ziemią”.
Mówiłam: „Wcale nie”.
Po 30 latach chcesz tylko, żeby ludzie wrócili do domu cali i zdrowi.
Nie chcę takiego stereotypu,
że na koncercie Racionais ktoś ginie.
To piosenka dla was
Żyjcie
Wielu ludzi obecnych na koncercie nigdy wcześniej nie było w takim miejscu.
STUDIO NAGRAŃ QUAD NOWY JORK, 2014 ROK
Wtedy zdecydowali się nagrać album.
Pojechali w tym celu do Nowego Jorku.
Rozumiesz? Nie może być pa-pa-pam, a potem pam-pa-ram.
Tylko…
O tak…
- Jasne. - Jasne?
Słyszysz te ścieżki?
Nie macie pojedynczego bębna basowego, który mógłby grać to samo, co te trzy?
Bo nagrałem to w domu.
Ale uważam, że znacznie lepszy byłby prawdziwy ciężki bęben basowy.
Rozumiesz?
Świat się zmienił od 2002 roku.
Po trzynastu latach.
Wydawało się, że Brazylia naprawdę weszła w etap rozwoju.
To było widać po ludziach, po jedzeniu, piciu, ubraniach, zegarkach.
W prawdziwym życiu.
To miało też swe odbicie na ulicy. I w muzyce.
Dobra, wszystko gotowe.
Niedługo zjawią się tu chłopcy, by zabrać pieniądze z wieży ciśnień.
Uwaga! To dzieło fikcyjne.
Wszelkie podobieństwo do wydarzeń prawdziwych…
RODZINA RACIONAIS
…jest zupełnie przypadkowe.
Tak to jest, B.
Na ulicy jest pełno świń. Sprawy mogą pójść nie tak.
Rozumiem. Powiedz chłopakom, żeby byli czujni.
Niech się upewnią, że nikt ich nie śledzi i że mają sprawne telefony. Odbiór.
Jasne. Broń wyczyszczona. Przyniosę ją.
To samo miejsce, ten sam czas. Odbiór.
Każdy wie, że sytuacja jest pokręcona,
ciężko cokolwiek zrobić, wszystko albo nic.
Kolory i wartości…
Przejęliśmy kontrolę!
Odbiór.
To właśnie my
Kolory i wartości
To właśnie my Kolory i wartości
Międzynarodowa Konspiracja Funk na Jamajce w Queens
Fundão, Sabin To coś dla mnie
Skoro takim mnie stworzono
To jestem dobry, stary Kupiłem zioło
Zawsze ścigają mnie chmury i czarne owce
Nadchodzą mroczne czasy To także my
Idę i idę po cienkiej przerywanej linii
Na ziemi, gdzie bohater zabił Miliony Indian
Nieokrzesany Czarny król
Nieważne, czy nas lubisz czy nie
Mam się zniżyć, żebyś polubił mnie Nigdy!
To, że nic nie mówię Nie znaczy, że nie wiem
São Paulo ma dość pieniędzy, by spróbować
Nie tracąc uwagi Sprawdź ten flow
Patrz, Cross Fox, Tucson, X5, ho-ho
Czarny i złoty, luksus, aż lśni
To właśnie my
Kolory i wartości
To właśnie rap. Biznes, prawdziwe życie.
Kulisy sceny.
Życie na szali, perspektywa, zainwestowane marzenia, mnóstwo rzeczy.
Jestem szefem firmy, patriarchą klanu, wiem wszystko.
Od filozofii przez romantyzm po…
To poważniejsze, niż się wydaje.
To właśnie Racionais.
Aha, rozumiem!
Chciałem, żeby poszli dalej, niż ja,
te nowe dzieci, ci nowi raperzy.
Chcę, żeby poszli dalej, bo ja też zamierzam pójść dalej.
Albo oni pójdą, albo ja.
Trzeba to osiągnąć.
Krzyknijcie chórem To my, ale super
Niech żyje rasa Progres i kasa
Biznes się kręci Na tyłach klubu
Niech potwór lenistwa umrze w bólu
Niech zdusi bojkot rodzina zjednoczona
Chodź, Pixote Hollywood nas woła
Czarni ludzie w nowej erze
Musimy to zdziałać Mocno w to wierzę
Z każdym kolejnym rokiem planuję iść dalej.
Rozumiesz?
Bo presja, żebym odszedł, jest niezmierna.
Z każdej strony.
Muszę zainwestować, by zostać.
To nie jest tanie, by zostać w faweli i móc bacznie obserwować. To kosztuje.
Jestem chłopcem z faweli.
Kiedy widziałem fajny motocykl, też taki chciałem.
I miło, że ludzie wiedzą, że swojego nie ukradłem.
Czy to nie miłe? Czy nie lepiej, że ludzie to wiedzą?
To twój sen By mieć czerwoną Hondę Fireblade
Repsol CBR, VMAX-a, mieszkanie
Audi R8 GT, Porsche Carrerę
Zenith na nadgarstku Albo Patek Philippe
Złoty łańcuch Z diamentami i szafirami
Taki naszyjnik, że nie uwierzycie sami
Czarny chłopiec, co bez ojca się wychowuje
Pójdzie do salonu I w nowe auto się wpatruje
„Chcę je kupić, kiedy zarobię!”
Lecz nawet gdy je kupi
I ktoś się o tym dowie
Nie uwierzy, bo rasizm Trwa już od wieków
Nie uznają twej pozycji Ani skóry, człowieku
Lubię jeść. Lubię chodzić do restauracji.
A czarni nie chodzą do restauracji w São Paulo.
Ale Blue chodzi.
Kiedy zrozumiałem, że układam sobie włosy, idąc w te miejsca, przestrzegam norm,
pomyślałem: „Kurde, chłopie.
Nadszedł czas, żebym zapuścił włosy, miał więcej tatuaży…
Chcę tam wejść i zrobić scenę,
żeby byli zakłopotani moją obecnością”.
Nie cofamy się, ludzie, zostajemy tu.
Koniec z barakami niewolników.
Ponad połowa ludności Brazylii określa siebie jako czarną.
W Rio de Janeiro Marielle piąta w wyborach do rady…
To się dzieje, widzimy to!
Czujemy to. Zaczynamy to widzieć.
„Kurde, czarni dają radę, stary!”
Jedna z największych uczelni w kraju
uwzględni Racionais w programie do testów SAT na rok 2020.
RACIONAIS MC’S BRAZYLIJSKIM PUBLIC ENEMY
Nie myślałem, żeby kupić jacht albo…
Po prostu chciałem białe tenisówki i naprawdę niebieskie dżinsy.
Marzenie chuligana.
Myślałem: „Białe tenisówki i niebieskie dżinsy.
A jak będę mieć pieniądze,
wydam je na ciastka i pudding
i będę jadł, aż się pochoruję”.
Kiedy śpiewam, patrzę wstecz
i widzę Klebera,
tę zajebistą scenę, ten wielki stół mikserski,
a on wciąż skreczuje, jak wtedy na próbach…
Kurde, to było zajebiste.
To wzruszające. Jak cholera.
…postawiliśmy scenę…
- Nie, to było w… - Wtedy, co prawie umarłem?
Pamiętacie to?
Milton miał się z nami spotkać o 6.00 w Taboão, żeby załadować towar.
Pamiętam to. Był wtedy wściekły jak chuj, klął na nas, nie?
O 6.00 rano. „Nie jesteście artystami?”
- A przyszedł… - Kiedy?
O 12.00, stary.
Właściciel lokalu się cieszył.
Położył gitarę na podłodze i powiedział: „Widzisz tę gitarę?
Kocham ją bardziej niż moją żonę.
To gitara z 1966 roku, była na festiwalach i w ogóle”.
„Super”.
To było zajebiste. Gitara na podłodze… A my ją po prostu podziwiamy.
Byłem wściekły, było tyle pudeł,
a ja już sporo rozładowałem.
Na pudle leżała waltornia.
Waltornia wyślizgnęła mi się i nie złapałem jej.
Zgadnijcie, na co spadła.
- Na gitarę! - Na gitarę! Ludzie!
Pudło spadło mu na głowę, więc krzyknąłem: „Blue! Nic ci nie jest?”.
A gość na to: „Chuj z nim! Moja gitara!”.
Oderwało gitarze tyłek.
- Tę krągłą część. - Wow.
Oderwało część gitary.
A gość: „Co to było?!”. Kiedy spojrzał na gitarę, krzyknął:
„Co wy, do cholery, zrobiliście?
Debile!”.
„Debile” to mało powiedziane…
Trzydzieści jeden lat później.
To już inny moment, rozumiesz?
Ale zawsze będę tutaj, tu są moje korzenie,
bo miło jest być z rodziną.
Tu mam korzenie.
To najprostsza rzecz na świecie, tak?
Właśnie to ma prawdziwą wartość.
Ktoś, kogo kochasz, i kto chce być z tobą.
To wszystko sprawia, że patrzysz na siebie, na swoje życie i przeszłość…
Uczucie jedności ze mną samym z przeszłości.
Tak, jakbym się obudził w moim domu na przedmieściach w 1987 roku.
Jak się nie cofnę, by zobaczyć tam siebie, nie zrozumiem was teraz.
D-dur.
Kiedy kogut pieje By ogłosić nowy dzień
Błogosław nam, Pani Różańcowa I w opiece nas miej
Coś wam powiem!
Wybacz, jeśli tak częste prośby O Twe wstawiennictwo to grzech
Lecz spraw, by tej ziemi już nigdy Nie splamiła mych braci krew
Oby ci, co prosili o wojnę Teraz chórem o pokój błagali
Kwiaty rosną nawet na śmietniku Jak Racionais kiedyś śpiewali
Racionais
Oby ci, co prosili o wojnę Teraz chórem o pokój błagali
Kwiaty rosną nawet na śmietniku Jak Racionais kiedyś śpiewali
Kiedy kogut…
Kiedy kogut pieje By ogłosić nowy dzień
Ta rodzina miała duży wpływ na moje wychowanie.
Na naszą dyscyplinę i spojrzenie na świat.
Scena zawsze była pełna, bo wszyscy tam byli.
Nasi kuzyni byli z nami.
Hasło: „Sam dbam o własną ochronę”?
Właśnie o to chodzi.
Tylko my.
Po 30 lat historii Racionais
sam fakt, że przeżyliśmy, jest imponujący.
Wszyscy czterej? Imponujące.
Bo było ciężko.
Dużo ochrony, dużo modlitw.
Dużo błogosławieństwa, opieki ze strony moich Orisz.
Gdybyśmy zaczęli myśleć o zagrożeniach,
nigdy byśmy się nie ruszyli.
Bo zagrożenia były zawsze.
Wcześniej, wtedy i potem.
W Salvadorze czarny klient oskarżył tradycyjną markę o rasizm.
Rodzice młodej dziewczyny stwierdzili, że ich córka padła ofiarą rasizmu.
Aresztowano oficera marynarki po tym, jak zastrzelił sąsiada,
pomyliwszy go ze złodziejem.
Ofiara była czarna.
Dziesięcioletni chłopiec zginął z rąk policji, kiedy…
Pięciu młodych mężczyzn zostało zabitych przez policjantów,
którzy wystrzelili dokładnie 111 pocisków w ich samochód.
To niedopuszczalne, że co 23 minuty zabija się młodego czarnego człowieka.
To niedopuszczalne, że co 23 minuty czarna kobieta stoi nad grobem,
gdzie spocznie jej czarny syn.
Czarni są na wrogim terytorium. Naprawdę.
Widzę, jak giną moje dzieci.
I przenoszę się z powrotem do Brazylii sprzed 500 lat.
W obecnych czasach ludzie szukają przywódcy.
„Rasizm? Też go doświadczam!”
Ale nie o to chodzi. Nie tylko o czarnych.
Rasizm jest zły, jak niesprawiedliwość.
Trzeba o tym mówić.
Gdy jako biały widzisz dyskryminację czarnego, broń go.
Jesteśmy na wrogim terenie, stary.
Rozumiesz?
Na Haiti czarni przejęli kontrolę siłą.
Niewolnicy trafili tam i zaczęli stanowić większość.
Obawiano się, że czarna większość przejmie też kontrolę w Brazylii.
Radna Marielle Franco zmarła w Rio de Janeiro.
Zamordowano ją w środę wieczorem, w wyniku ostrzelania jej samochodu.
Boją się. Boją się Czarnej Planety.
Wzrost czarnej populacji rodzi napięcie.
Im bardziej rośnie, tym większego ma wroga.
Wcale nie słabnie.
Im więcej masz władzy, tym potężniejsi są twoi wrogowie.
Nie zamilkniemy! Rząd zabija czarne kobiety!
Zabija nasze dzieci!
- To musi się skończyć. - Wystarczy!
Koniec z rasizmem!
Koniec z mordowaniem!
Koniec z rasizmem!
Już dość!
Już dawno nie widzieliśmy siły politycznej broniącej czarnych,
broniącej większości.
Rośniemy w siłę.
Próbują nas uciszyć, a my rośniemy w siłę.
Głupi rasiści, zostawcie nas w spokoju!
To ludobójstwo wciąż się dzieje w świetle dnia.
Ale to się zmieni.
To się zmieni.
ŻYCIE CZARNYCH MA ZNACZENIE
Przetrwanie to codzienność, a walka toczy się ciągle.
Bez wytchnienia.
Racionais nie wymyślili tej sprawy. Sprawa jest dużo większa.
I wielu ludzi przed nami uderzało w ten sam ton.
Bez fanfar, bez okładki płyty
czy teledysku, ale to ta sama walka. W świetle reflektorów lub bez nich.
W latach 70., kiedy się urodziłem, czarni oddawali się rytuałom z lat 70.
Fryzury, ubrania, wyzwania tamtych czasów.
I to, jak ludzie się ruszali.
To się znowu dzieje.
Ta nowa estetyka…
Nowe rytuały. Nowy kult.
Jeśli nie zgadzasz się, że stadion klubu Palmeiras
wypełniony przez 15 tysięcy ludzi
czekających na koncert Jamesa Browna to akt kultu…
To kult.
Przeżycie duchowe.
Śpiewamy o wolności, prawda?
A ona mówi sama za siebie na całym świecie.
To wielkie bogactwo pochodzące z Afryki.
Czarna muzyka jest bardzo uduchowiona.
Racionais zawsze o to chodziło.
Wtedy tego nie wiedzieliśmy, bo mieliśmy po 19 lat.
Teraz mamy po 50 lat.
To inna perspektywa.
Inna siła.
Cześć!
Dalej!
Czarny dramat Między sukcesem a błotem
Kasą, sławą, luksusem a kłopotem Czarny dramat
Kręcone włosy, ciemna skóra, piętno i rany A my lekarstwa szukamy
Czarny dramat Patrzymy i nie widzimy nic
Tylko w dali gasnący gwiazdy błysk
Poczuj ten dramat W podatkach i cenach
W miłości, nienawiści Zemście, gdzie nie trzeba
Czarny dramat Wiem, kto knuje, a kto jest ze mną
Ciężar, który noszę Chcą być więcej niż porażką wielką
Dramat, co w więzieniu i w fawelach jest
Groby i krew, syreny Krzyki, światło świec
Pasażer z Brazylii São Paulo, agonii smak
Przetrwać wśród honoru i gdy odwagi brak
Przedmieścia, rudery, uliczki
A co mi do tego? Tak pewnie sobie myślisz
STOP LUDOBÓJSTWU CZARNYCH ŻAŁOBA – RASIZM ZABIJA
Uczuciem, które pchnęło mnie do walki w rapie i w Racionais, był gniew.
Nie radość, spokój czy pełny brzuch.
Zupełnie przeciwnie: głód, nienawiść, ambicja.
Przestępczość, piłka nożna, muzyka… Kurde
Jako zwykły człowiek Nie uciekłem przed tym
Forrest Gump to bajka Ja wolę opowiedzieć prawdziwą historię
Opowiem własną
Byłby z tego niezły film
Czarna matka ze swym synem w ramionach
W lesie ze stali i betonu sama, przerażona
Przyjrzyj się dokładnie Tej twarzy w tłumie
Tłum to potwór bez serca Co niczego nie rozumie
Hej, São Paulo, las wieżowców wszędzie
Mżawka rozdziera ciało Wieżą Babel jesteś
Brazylijska rodzina, przeciw światu sama
Samotna matka przyszłego chuligana
Kamera, akcja
I scena się nagrywa
Kolejny czarny bękart, co ojca nie widział
Hej, panie niewolników, dobrze pana znam
Sam pan nie da rady Nic pan nie zrobi sam
Powiedziałeś: to dobre Przedmieścia powtórzyły
My też mamy whisky, Red Bulla Nike, karabiny
Przyznaję, że fajne auta masz
Na Internecie czy kasetach Lepiej niż ja się znasz
Albo szalone bryki O nich też niewiele wiem
Pewnie jestem zacofany
Ale twego fałszu nie chcę, nie
Ja niosę kłopoty Karnawał za Karnawałem
Jestem lwem w twoim ogrodzie Bo się w dżungli wychowałem
Już jesteście ocalałymi z masakry, z ludobójstwa.
Jesteście z natury najsilniejsi, przetrwaliście ludobójstwo,
nieudany transatlantycki przeszczep.
Nie daliście się rekinom.
Wasi przodkowie to byli silni skurwiele.
Nie mówią wam tego.
Sami jesteśmy słabi.
Razem jesteśmy potężni.
Obecnie moją pasją jest muzyka. Przede wszystkim dla mojej rasy.
Tworzę muzykę dla nich.
To moja polityka.
Ponieważ rewolucja
potrzebuje serca.
Napisy: Joanna Rychlik