Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Devrim tabandan, kökten, çamurdan gelecek.
Aşk için, para için Çetin hayat, Capão
İnançlı bir savaşçıyım
Aşk için, para için Çetin hayat, Capão
İnançlı bir savaşçıyım
Suç hastalıksa Enfeksiyon nedir bilirim
Kimsenin planını bozmayacağım
Aşk için, para için
Afrika için
Savaşan ve başarısızlıktan korkmayan Tüm kardeşlerimiz için
İstediğini söyle Sadece Tanrı yargılar
Onları çek. Polis arabalarını da çek.
Hepimiz Dr. Dre'nin konserini izledik.
Sanki bir görüntü gibi ekrandan sahneye geldiler.
Üç boyutlu.
Üç boyutlu bir görüntü gibi uzaydan geldiler.
Çok fütüristik.
Konseri izleyip ilham alıyoruz.
"Demek bunlar oluyor. Rap yapalım çünkü bunlar gösteriliyor."
Sonra uyanıyoruz.
Şuna bak.
Sahnemiz bu.
Bu şarkı size, köpek balıklarına yem olmayanlara geliyor.
Kıtanın diğer ucundan gelen
ve yanlış yere aktarılanlara geliyor.
Doğuştan güçlülere geliyor.
Bu şarkı sizin için.
-Racionais'in yardım çalışması var mı? -İşte. Yardım çalışmamız bu.
Müzik insanların tavrını değiştirir, akıllarına girer.
Bir, iki, üç, dört
CAPÃO'DA TUZAK
Gelmiş geçmiş en kanlı hafta sonu.
NETFLIX BELGESELİ
Irkçılığa son! Hemen şimdi!
Polisler adamın yanına yaklaşırken hiçbir açıklama yapmadı.
Makineli tüfekle ona ateş ettiler.
Bayan Ivanda, yan odada uyurken öldürülen 23 yaşındaki Wanderley'nin
bir işte çalıştığını söyledi.
Daha güçlü döndüm.
São Paulo, Brezilya.
Karşınızda Racionais MC's!
Capão Redondo, São Paulo, Brezilya.
Güney Yakası 1970'lerde büyük oranda hâlâ taşraydı.
Hâlâ atlar, sığırlar,
çamurlu yollar, çitler, birçok futbol sahası ve uçurtmalar vardı.
Geçinmeye çalışıyordum.
Hiçbir yere gitmiyordum.
O zamanki hâlimle kalsam başaramazdım.
Çok boş kafalıydım.
Hırsız olmaya hazırdım.
Beyaz okulunda okudum.
Saçım ve dudaklarımla dalga geçtiler.
Hatta ırkçı tekerlemeler yazdılar.
Bana yüklendiklerinde kötü davrandım. Şiddete başvurdum. Kan akıttım.
Barrabaz kalbim çok sevdiği için
Gıyabında yargılanacak Kanun böyle
Bildiklerimi bilseler sevmezlerdi
Albüm yapmak veya şarkıcı olmak
Satürn veya Jüpiter kadar uzaktı.
Sonunda tanınacağımızı biliyordum.
Bunu biliyordum.
Daha romantik ve saf düşünüyordum. "Siyahiler beni duysun istiyorum" derdim.
"Beni duymalılar.
Kalplerine girmeliyim" diyordum.
Savaş bölgesinde yaşıyordum.
Yaşadığım yer Güney Yakası'nın en tehlikeli bölgesiydi.
Sokağım ormanlık alanda bitiyordu.
Her gün orada yeni ceset bulurlardı.
Orada bir futbol sahası vardı.
Cesetlere alışmaya başladık. Bize normal geliyordu.
Asılan veya vurulan birini görürdük.
Günlerce orada dururlardı.
1980'ler işte böyleydi.
İnsanların gerçekte ne olup bittiğini anlamasını sağlamak
oldukça zor bir iş.
Annem ve Brown'ın annesi arkadaştı. Seu Isaac'ın ibadethanesine giderlerdi.
Kan bağımız olmasa bile küçüklüğümüzden beri bir aile olduk.
O günden beri hiç ayrılmadık.
1970'lerde
Santa Rita aile bahçesinde yaşadığımızı hayal meyal hatırlıyorum.
Candomblé ibadethanesinin bahçesiydi.
Bir aile insanlara bakıyordu.
Pazar ayini bitince tamamen samba başlıyordu.
Pazar günleri samba, piknik demekti.
Bu yüzden müziğin içinde büyüdük.
80'lerde Kuzey Yakası'nda birçok tehlikeli mahalle vardı
ama uzaktaydılar.
Yaşadığım yer Mazzei'de şiddet olayları olurdu
ama o kadar çok değildi.
O zamanlar çoğu parti hâlâ evlerde yapılırdı.
Böyle bir kültür vardı.
Mutlaka gidilecek bir parti olurdu.
Bu kardeşlik duygusunun geçmişi 400, 500 yıl öncesine uzanıyor.
Geçmiş hayatlarımızda birlikteydik.
Ailem hep eğlenmeyi severdi. Büyük bir aileydik.
Vila Mazzei'de yaşardım. 14 yaşında gezmeye başladım.
Beni şekillendiren bu oldu. Bugün bile öyleyim.
Bu sayede müziği, sokakları,
dünyayı ve hayatı tanıdım.
Mazzei'de KL Jay'le tanıştım.
Kalabalık bir grup toplanmıştı. KL Jay ortada dans ediyordu.
Michael Jackson gibi Ray Parker tarzı saçı vardı.
O zaman bile efsaneydi.
Break dans sayesinde bir antlaşma yaptık
São Paulo'dan bir ikili Yine şansını denedi
Karanlıkta, evet Islak bir gecede
İçinde zehir olan bir deva bulduk
Konserden çıkarken insanların gözlerinden belli oluyordu.
Buradaki görevimiz insanları mutlu etmek ve neşelendirmek.
Bu çok önemli bir görev.
Müzikle bir görevi başarmaya çalışıyoruz.
Rap'te çok iyiydik. Beyaz adamın evindeki video vardı ya?
Edi Rock ve ben Kuzey Yakası'ndanız. Brown ve Blue da Güney Yakası'ndan.
Harika bir ritim.
Merkeze otobüsle mi giderdiniz?
-O zaman metro yoktu. -Praça da Bandeira'ya kadar otobüsle.
Otobüs, metro, otobüs.
Praça da Bandeira'ya kadar otobüsle, sonra metroyla Santana'ya…
Buradan giderdik.
Capão.
Otobüse binerdik. Merkeze varmak 1,5 saat sürerdi.
Manevi sayılabilecek gerçek bir maceraydı.
Fakirliğin olduğu bir yerden çıkıp ışıkların hep yandığı bir yere gidiyorduk.
Merkeze giderken hep parasız olurduk.
Otobüste acıktığımızda ışıklarla karnımızı doyururduk.
Vitrinlere bakardık.
Vitrinlere, elbiselere bakardık.
Posterleri, kapakları görmek için müzik mağazalarına giderdik.
Moda olan spor ayakkabılarına bakardık. Galeria AVM, Harlem gibiydi.
Şarkılar, berberler, müzik mağazaları.
Siyahi gençliğin hareketleri, türlü alışkanlıkları.
Kendimizi bunlarla özdeşleştirdik. Bunları görmek güzeldi.
Merkeze gitmek New York'a gitmek gibiydi.
Kuzey, batı, doğu yakalı siyahileri orada görüyorduk.
Dans partilerine gitmeye başladık.
Dans partisine gitmek için Güney Yakası'ndan ayrılırdık.
Oraya gitmeyi seviyordum.
Harika müzik çalardı. Etrafta siyahiler olurdu. Çok severdim.
Kendi ekibimizi kurduk.
KL Jay ve ben.
Partilerde duyduklarımızı mahallede çalardık.
Merkezi mahalleye taşırdık.
Ekipler uluslararası grupları örnek almayı bir gelenek hâline getirmişti.
Mesela Kool Moe Dee'yi ilk gördüğümde "Vay be. Bunu biz de yapabiliriz" dedim.
DJ bir kaydı çalarken bir kafiye buluyordunuz.
Rap müzikle 1987, 1988'de tanıştım.
17 yaşındaydım.
Bir depoda çalışıyordum. Brigadeiro Luís Antônio Bulvarı'ndaydı.
Kamyondan yük indirirdik. Geciktiklerinde şarkı yazardım.
Büro elemanıydım.
Şirketteki işime gelmek için São Bento'da inerdim.
Orada birçok insan yetişti.
Thaíde, DJ Hum, MC Jack, Backspin, Os Gêmeos…
Brezilya hip hopunun buluşma noktası São Bento'ydu.
Orası çok önemli bir yerdi.
Şu andan itibaren
São Paulo'da iki saat boyunca Zimbabwe ekibinin hoş müzikleri çalacak.
İnsanların müziği.
Bir gün São Bento'daydık. Bir adam gelip şöyle dedi.
"İyi şarkı söyleyen Capão'lu adamlar kim?"
Benim, dedim.
Öyle sordu. Çok iyi olduğumu söylemedim.
"Evet, bir rap yarışması var. Ona yazılalım kardeşim.
Kaydımızı yaptıralım."
"Adımız ne olacak?" "Bir şey buluruz."
B. B Boys adını bulduk ve kaydolduk.
İki kez rap yaptık ve yarışmayı kazandık.
İnanılmaz. Kaydolduk ve kazandık.
B nokta B Boys. Yani B. B Boys.
Bad Black Boys. Ne bekliyordunuz ki?
17 yaşındaydık.
B. B Boys adımız Biz B. B Boys'uz
Hip hop dansımız Rap müziğimiz
Alt tabakadanız Kimin aklına gelirdi?
Burası Amerikan varoşu değil Brezilya muhiti
Her şey olabilir Kimse engel olamaz
Sebepsiz yere öldürürüz, ölürüz
Edifício Copan'a gittik.
Oraya vardığımızda bir grup kayıt yapıyordu.
Edi Rock ve KL Jay oradaydı.
"Ne haber DJ?" dedim. Çok iyi hatırlıyorum.
Şöyle irkildi. Güney Yakalı serserilerdik.
Kleber hep ketumdu.
"Adım Edi…" Sonra müziği çalardı.
"Adım Edi…" Kleber müziği çalardı.
"Müthiş. İnanılmaz. Bu tam New York tarzı."
Onların hayranları olduk.
Adım Edi Rock Size göstereyim
Rap bir sanattır Bu yüzden şarkı söylerim
Radyonuzu açıp dinleyin
Söyleceklerimi beğeneceksiniz
Birleşmeye karar verdik.
B. B Boys, Brown, Blue, Edi Night, KL Night,
Edi Rock ve KL Jay.
Birlikte takılmaya başladık.
Geçmişimizde önemli bir yeri olan Milton Sales'le tanıştım.
Geçmişimiz oluşmadan önce,
Racionais olmadan önce
bizimle birlikteydi.
KL Jay, Edi Rock, Brown ve Blue buluşması Milton sayesinde gerçekleşti.
Bir kayıtta sesimi ilk o zaman duydum.
Büyük bir Bob Marley hayranıydı. Bir reggae grubunun menajeriydi.
Bob Marley'nin Brezilya versiyonu olacağımızdan emindi.
Halkın hayatlarından bahsediyordu.
Siyasi görüşümüze katılmadığı yer olursa hemen sorgulardı.
Bizi doğru yola yönlendirirdi.
"Şunu konuşun çünkü bu gerekli. Kimse bunu konuşmuyor."
"Ritminiz var. Müziğiniz güzel. Bunu insanları savunmak için kullanın."
Benim sıcak suyum bile yoktu. İnsanları nasıl savunayım?
Aptal ırkçılar Bizi rahat bırakın
Fakir aileler daha fazla dayanamaz
Her şeyi biliyoruz Bundan korkuyorlar
Muhtaç durumdakilere kayıtsızlar
Geliyorlar
Yetki onlarda Hep ön yargılılar
Yaşadığımız yer Bir anda cehenneme dönüşüyor
Biz sade vatandaş Onlar sistemin kendisiyken
Haklarımızı nasıl alacağız?
Asıl sorunumuz dezenformasyon
Bu hâlde bile amacımız eşit olmak
Aptal ırkçılar Bizi rahat bırakın
Rap bir şekilde beni Capão'dan kurtardı. Uzakta bir iş buldum.
KL Jay, Kuzey Yakası'nda yaşıyordu. Onun evinde kaldık.
Bizi orada ölmekten kurtaran bu olabilir.
Gerçekten öyle.
O zaman Capão'nun sunacağı bir şey yoktu.
Tek sunduğu çamur ve öldürülmekti.
S. LUÍS MEZARLIĞI
Brown'la birlikte çalışmaya başladım. Bir işi yoktu.
Merkezdeki bir firmada büro elemanıydım. Orada ona iş buldum.
Her gün görüşmeye başladık.
Zimbabwe müzik şirketinden davet aldık. Edi Rock'ı davet ettiler. Ben de gittim.
Zimbabwe müzik şirketinin mahallede bir parti grubu vardı.
O zaman onlara Bailes Black derdik
çünkü müşterilerin yüzde 90'ı siyahiydi.
Belki de yüzde 99'u siyahiydi.
Bir süre sonra büyümeye, ünlenmeye başladık.
Canlı okuyan sanatçılara ihtiyaç duyduk çünkü elimizde hiç yoktu.
Rio'lu Carlos Zafé'yi,
Rio'lu Banda Black Rio'yu,
Rio'lu Tim Maia'yı çağırıyorduk.
Kendi müzik şirketimiz olursa bize ait bir şeyi öne çıkarabilecektik.
Brezilya'nın Motown'ı olmak istedik.
Sadece siyahi müziği, sadece siyahiler.
Consciência Black adlı bir albüm yaptık.
Albümde birçok MC yer aldı. Öne çıkan isimlerin uzunçaları olacaktı.
KL Jay bir James Brown albümüyle geldi.
Müthiş bir James Brown şarkısından ufak bir alıntı yaptı.
Ben de rap yaptım.
Ben rap yapınca herkes etkilendi. "Gerçekten müthiş! İşte varoş bu!"
Kaset Zimbabwe şirketine ulaşmış. Kimin okuduğunu bile bilmiyorlardı.
"Okuyan kim?"
-"Şu şey var ya…" -"Kim?"
Adımız Racionais MC's
Ice Blue, Mano Brown, KL Jay ve ben Edi Rock
İyi misin Mano Brown?
Değilim dostum Masum kurbanları kim geri getirecek?
Hayat devam ediyor Ne olmuş? Kimin umurunda?
Toplum kapıyı yüzlerine çarpıyor
Ne haber Ice Blue? Panik
ŞİDDET SÃO PAULO'YU ELE GEÇİRDİ
Hava kararınca
Neler olduğunu sadece dışarıdakiler bilir
Sanırım cehalet hep galip geliyor
Tek başımızayız Sesimizi duyan yok
Sebeplerimiz var Yumruklarımız havada
Durumu anlatacak tanık yok
Gerçeği görmezden gelecekler Buna inan
Geleceğimi kim garanti edebilir?
"Pânico na Zona Sul" vigilanteleri anlattı.
Kimse söylemiyordu ama hepimiz biliyorduk.
"Pânico na Zona Sul" şarkısı onları ihbar etti.
Bu çok cesurca bir hareket.
Lafı kıvırmadan söyledi.
Kendilerine intikamcılar diyorlar
Öldürüyor, aşağılıyor, olay çıkarıyorlar
Gerçeği araştırmak için
Polis hiçbir şey yapmıyor
Bu işlerine gelmiyor
Kabahatli gördüklerine Niye yardım etsinler ki?
Hikâye aksilik olmadan devam ediyor
Güney Yakası'nda panik sürüyor
Güney Yakası'nda panik
Bir dönüm noktasıydı diyebiliriz.
Atom Karınca gibi.
Küçüktü, tanınmıyordu ama güçlüydü.
Birçok insanın dikkatini çekmeyi başardı.
Kendiliğinden bir araya geldik.
Aynı şeyi arzuluyorduk.
Yapmak istediğimiz şey insanların dinleyeceği güçlü bir müzikti.
O zamanlar varoşların, siyahların,
zulüm görenlerin, ezilenlerin dinleyeceği bir müzik.
Varoşlu olmadığım için çoğu zaman suçluluk hissediyordum.
Jorge Ben'in de varoşlu olmadığını öğrenince rahatladım.
Bu bizim olayımız!
Güney bizim!
Prova yapmak için Kleber'lerde, Bayan Maria'nın evindeydik.
Bayan Maria bize katlandı.
Tüm gün çok gürültü yapardık.
Zimbabwe şirketi bir uzunçalar yapma teklifinde bulundu.
O albümün çıkması çok sürdü.
Sonunda çıktığında grup zayıflamıştı.
Konserlere çıkıyorduk ama bana yetmiyordu çünkü çocuğum, iki kardeşim vardı.
Kira ödüyordum.
İşi bıraktım ama albüm daha çıkmamıştı.
Kahretsin.
Albüm uzun süre çıkmadı.
Hiçbir gelişme yoktu. İşim yoktu. Hiçbir şeyim yoktu.
Bir gün Serafim elinde Holocausto Urbano albümüyle geldi.
İşte albüm, dedi.
İnanamadık. Hepimiz birbirimize sarıldık. "Sonunda çıkmış be" dedik.
Holocausto Urbano çıkmış!
Şarkılar daha da agresifti.
Niyetimiz bu değildi ama o devir bunu gerektirdi.
Boğazımızda düğümlenmiş bir yakarıştı.
Dünyanın niye böyle olduğunu söyleyeyim
Daha iyi olabilir ama çok kötü
Devir zor, hayat çetin
Gerçek bir sebep arıyoruz
Kimse bilmiyor Çetin
Devir zor
KL Jay
Devir zor
Brown'ın kuzenim Eliane'le evlenmesi gibi bazı gelişmeler oldu.
Albüm tanıtım partisi vardı. Arkadaki otobüse bindik.
Largo 13 de Maio'dan gidiyorduk.
Herkes mutluydu. Herkes çok mutluydu.
Otobüs ücretini ödemeden indik. Yürümeye başladık.
Şoför bize seslendi.
Sessizce uzaklaştık.
Uzaklaştıktan sonra polis bizi durdurdu.
Şoför onları çağırmış. Koşarak geldiler.
Bizi bir duvara yasladılar. Fena dayak yedik.
Fena bir dayaktı.
Özellikle Blue ve Brown'ı dövdüler.
Brown yerde sürünürken polis onu duvara yasladı.
Polis apış arasına vurunca Brown yerden yumruğunu kaldırdı.
Ellerim arkadan kelepçeliydi. Polis suratıma yumruk attı. Kelepçeliydim.
Sonra polis şöyle dedi.
"Gözaltına alınıyorsunuz. Hanımlar evine gidebilir."
Gitmiyorum, dedim.
Gitseydim kesin öldürülürlerdi. Bundan eminim.
Korkunçtu. Herkes çok sinirlendi.
Albüm çıkartıyorsunuz. Eve giderken dayak yiyorsunuz.
Şarkı sözlerimizde protestolar, şehir sorunları geçiyordu.
Diktatörlük sonrasında bile yaşadığımız tüm eziyet ve baskıya karşı
bir tür direniş ve yüzleşmeydi.
1980'ler Brezilyalı siyahiler için çok kötü bir dönemdi.
1970 İLA 1980 ARASI BEYAZ NÜFUS YÜZDE 61'DEN YÜZDE 55'E DÜŞTÜ
SİYAHİLERİN NÜFUSU 10 YIL İÇİNDE YÜZDE 28'DEN YÜZDE 38'E YÜKSELDİ
BU HIZLA DEVAM EDERSE SİYAHİ NÜFUS 2000'DE YÜZDE 60'A ULAŞACAK
VE TÜM ÖNEMLİ KONUMLARA YERLEŞEREK BREZİLYA SİYASETİNE HÜKMEDECEK
Delilik, değil mi?
Adamın biri bir açıklama yapıp
çoğunluk olmayalım diye siyahi kadınların doğurmasını istemedi.
Gücü alacağımızdan korktu.
SİYAHİ DOĞUM ORANLARININ KONTROLÜ
O dönem bir imha söz konusuydu.
Gerçekte olmamasına karşın yeni bir demokrasi doğmuştu.
Askerin demir yumruğunun
ve ekonomik krizin hüküm sürdüğü bir geçiş döneminde doğmuştu.
Brezilya'da yaşadığımız ırkçılık siyahilerin içini boşalttı.
Nefret bile kalmadı.
Nefret, bir savaşta faydalı bir duygudur, değil mi?
Nefret hissetmek ayrı, hiçbir şey hissetmemek ayrı.
Rap konusunda hırslanınca Public Enemy'yle birlik olduk.
Varlığımızdan haberleri bile yoktu.
Anlıyor musunuz?
Uzak olsa bile, düşüncede olsa bile onların yanında olmak istiyordum.
Malcolm X isimler çıkmaya başladı.
Bu tür şeyleri öğrenmek istedik. Siyahi Güç hareketine katıldık.
Ondan sonra başka rapçiler de gelmeye başladı.
Alakalı ama ayrı olan iki şeyi bir araya getirmemiz gerekti.
Organize bir siyahi hareket gerekiyordu.
Eğitim gören ve olayların farkında olan siyahiler
olayların farkında olmayan siyahi gençlere bir türlü erişemiyordu.
Racionais bu gençlere erişebiliyordu.
İşte o zaman bir şeyler oldu.
Bir yürüyüş düzenlenecekti. Tüm siyahiler bu yürüyüşte toplanacaktı.
Bazı dazlakların o yürüyüşe katılıp herkesi döveceği konuşuluyordu.
Geledés'teydik. Herkes çok korkuyordu.
"İşe yaramaz, iptal edelim…"
"Ne?"
"Bekle. Mahalleye gidiyoruz. Geri döneceğiz."
Silahlanıp geri geldik. "Yürüyüş başlasın. Geliyoruz.
O keltoşlar gelebilecek mi bakalım. Onları yakarız."
İki aile bir araya geldi.
Siyahi politik hareket ve şarkı söyleyen bu yeni çocuklar.
Dar görüşlü
Beni dinlemiyorsun Dediğimi anlamıyorsun
Seni uyarmaya çalışıyorum Bana pis siyahi diyorsun
İlkel ve sinirlisin Bunu sen de biliyorsun
Hileli kartlarla oyun oynuyoruz
İki kurtuluş yolun var Farkında ol veya duyarsızlığında boğul
Yolunu seç Bir virüs daha eksilir
Gerçek, saf, bilgili bir siyahi ol
Veya dar görüşlü kardeşlerden biri ol
YOLUNU SEÇ
Dar görüşlü kardeş
Bir virüs daha eksilir
Yolunu seç
Racionais'in büyüyüp büyümeyeceğini,
mücadelenin ne yöne gittiğini, düşmanın kim olduğunu bilmiyorduk.
Herkesi ilgilendiriyordu.
Kendi cahilliğimiz bile düşmanımızdı.
Davamızı, tecrübesizliğimizi bilmiyorduk. Her şey düşmanımızdı.
Tüm bunları düşününce, başardıklarımız olağanüstü.
Bu işte kesin orisha'ların parmağı var. Bunu başaracak kadar akıllı değildik.
Gerçekten.
Bu fotoğraflar.
İşte. Aynı funk şarkısı…
Bu Zimbabwe'deyken.
-Öyle mi? -Evet.
O zamanlar Jorge Ben dinlerken marihuana içmeyi severdik.
Onun gibi olmak, onun gibi şarkı söylemek istiyorum.
Onun müziklerini dinlerken mahallemi hayal ediyordum.
Bir dans müziğiyle
siyasi bir görüşe katılmak kolay değildir.
O zaman bilgili değildik.
Kelime hazinesi müthişti.
İçinde ritim de mevcuttu.
Armonilerin ortasında bir altyapıda şunu fark ettim.
Carol, Carolina
"Vay canına. Müthiş. Bu vokal Arapça. Afrika'ydı."
Raio X do Brasil'i yazarken
ilgimi çeken şarkılar bunlardı.
1993 yılı Döndük lan
Racionais
İfade özgürlüğümüzü kullanıyoruz Kötüye de kullanıyoruz
Bu ülkede
Genç siyahilerin birkaç hakkından biri
Bilgi dünyasına giriyorsunuz
Kendini tanıma, kötü yanlarını açığa vurma Ve eğlence
İşte Brezilya'nın röntgeni
Hoş geldiniz
KL Jay!
Döktür!
KL Jay, Kuzey Yakası'nın kuduz köpeği.
Hey!
Bir şey görmek ister misiniz?
Ne haber Güney Yakası?
İyi misiniz?
Kuzey Yakası'nı, Doğu Yakası'nı destekliyorum.
Güney Yakası'nın tüm fakir mahallelerinde barışı destekliyorum.
Parkta hafta sonu
Hafta sonu geldi Hepimiz eğlenmek istiyoruz
Yazın her şey keyifli
São Paulo, Güney Yakası'nda ocak ayı
Herkes güneşli günde dinleniyor
Güneşin keyfini çıkaracağım
Kankalarımla buluşup basketbol oynayacağım
Sıkıntı yok
Mahallemden bir saat uzaktayım
Herkesin huzurlu olmasını istiyorum
Kaldırımda bir, iki, üç araba
Tüm zengin çocuklar mutlu ve keyifli
Açık garajlarında arabalarını yıkıyorlar
Suyu israf edip parti yapıyorlar
Şu insanlara bakın
Dondurmacılar, sinemalar Tüm havuzlar ısıtmalı
Şu zengin erkek ve kadınlara bakın
Şu sürtüğü havuzda boğun
Go-kartlar var, onlara bakacağım
Dün televizyonda denk geldim
Şu canlı kulübe bakın
Siyahi çocuk dışarıdan içeriyi izliyor
Barda bağıran sarhoş babası için Ne kadar para gerektiğini hatırlamıyor
Ne dünü, ne bugünü Ne geleceğini hatırlıyor
Sadece duvarın ötesini düşlüyor
Mahallede keyif aynı
Öğlen oldu, herkes çok mutlu
Kardeşlerimin, kankalarımın evi burası
Buradakilerin çoğu da benim gibi
Burada önemliyim Sözüm geçer
Millet 10.00'dan beri samba yapıyor
Ritme kulak verin Ses tellerinize dikkat edin
Ne diyorsun Mano Brown?
Düzeni öğütleyin
Düşük gelirlilerin bir numarası
Güney Yakası toplumu onurludur
Bir yaşlı kadın geliyor Merdivende ceset var
Polis, ölüm Polis, imdat
Siyahiler ve fakirler o zaman o şarkıyla bir bağ kurdu.
Popüler olmamız
büyük bir devrimdi.
Yaşadığımız ilk zorluk varoşlara ulaşmaktı.
Popüler olunca bunu başardık.
"Sesini Duyur", "Dar Görüşlü Kardeş" gibi fikirlere
kim ilgi duyuyordu ki? Sadece bazı öğrenciler ve öğretmen.
Bazı uzmanlar. Hep sadece az bir kesim ilgi duydu.
"Homem na Estrada" şarkısıyla her şey değişti.
Her şeyin hâkimi kim?
Zenginler.
Kim hüküm veriyor? Zenginler.
Yasayı kim yapıyor?
Zenginler.
Hiç zengin bir hırsızın öldüğünü görmedim.
Arkadaşlarımın çoğu 23 yaşını göremedi.
Ya hapisteler ya da mezarda.
Herkes huzur içinde yaşayıp hakkı olan her şeyi alabilir.
Ama sizi aşağı gördüğü için sizi bundan mahrum bırakacak insanlar var.
Burada herkes her şey olabilir.
Meclis üyesi, milletvekili, öğretmen, avukat,
futbolcu, samba şarkıcısı veya rap şarkıcısı.
Gurbette bir adam hayata yeniden başlar
Hedefini, özgürlüğünü kaybetmiş
Bunlardan mahrum kalmış
Sahiden değiştiğini Kendisine ispatlamak istiyor
Düzeldiğini, artık huzur istediğini İspatlamak istiyor
Ardına bakmıyor
Bir daha suç işlemem diyor
Çocukluğu güllük gülistanlık değildi
Islahevinden kalma kötü anıları var
Evet, nihayet para kazanmak Zengin olmak
Çoğu bunu hayal ederek öldü
Çocuğunun fakirlik içinde doğduğunu görmek
Kimi mutlu eder Kimi üzmez
Candomblé dinin nimet
Barınsa eğlence olduğu bir yer
Anlatacağım hikâyenin sahnesi işte böyle
Gurbette bir adam
İşte o zaman Brezilyalıların kalbine, ruhuna dokundum.
Brezilyalılara siyah ve beyazları, zengin ve fakirleri nasıl anlatırsın?
Bronx'lu değiller.
Doğdukları dönemde beyazlara, siyahlara özgü helalar yoktu.
Bu farklı bir bakış açısı, farklı bir duyarlılıktı.
Şarkı bir gecede hit oldu.
Yoldan geçen her on arabanın sekizinde "Homem na Estrada" çalıyordu. İnanılmazdı.
Siyahilerin müziğini, parti müziklerini çalmayan radyolar
o şarkıyı çalmaya başladı.
Tüm Brezilya'da çalmaya başladı.
Şarkının hit olmasından herkes memnundu. Uzunçalarlar iyi satıyordu.
Brown "Seninle konuşmalıyım" dedi.
"Serefa, çok üzüldüğümü söylemeliyim.
Bu saçmalık Serefa. Neler oluyor?
Her yerde şarkım çalıyor.
Zenginlerin radyolarında, hatta dinî radyolarda çalıyor.
Şarkımı her yerde çalsın diye yazmadım.
Niye şarkımı çalıyorlar? Onları ara ve yayından kaldır."
"Şarkıyı çaldıracak gücüm yoktu. Nasıl kaldırayım?"
Hapisten çıktıktan sonra bile
Özgürlüğünü, aileni, moralini Elinden alıyorlar
Hep eski mahkûm olarak anılacaksın
Polise güvenmiyorum
Şerefsizler
Racionais "Homem na Estrada" şarkısıyla ünlü olunca
"Polise güvenmiyorum, şerefsizler" sözü insanların kafasına işledi.
Polis şöyle düşündü. "Ne? Bunlar kim?"
Peşimize düştüler.
O şarkı sözünü kaydettik,
verdiğimiz konserlerde bu şarkıyı okuduk.
Dinleyiciler de tekrar ediyordu. 50 bin kişi, 100 bin kişi tekrar ediyordu.
Anhangabaú'da bir konserde güvenliği polis sağlıyordu.
Herkes "Polise güvenmiyorum. Şerefsizler" dedi.
Ne oldu sizce?
Konser bitti.
Polis konsere son verdi.
Her polis memuru Racionais'e çatmayı hayal ediyordu.
Şarkı söylemeye gittiğimde
mahalledeki tüm karakollar alarma geçiyordu.
"Bunlar hariç herkes şarkı söyleyebilir.
Benim mıntıkamda onlara yer yok."
O zaman polisler için bir şeref meselesiydi.
"Onlar hariç herkes olur."
Çıkarken vurulma riskimiz vardı.
Telefon çaldığında mutfaktaydım.
"Oğluna şunu ilet.
Onu öldüreceğiz.
Polise artık küfredemeyecek.
Kendilerini bir şey sanıyorlar."
"Onları öldürmeden önce gelip beni öldürün" dedim.
Ruhani kılavuzumun adı Ogum-de-Lei.
Bizi korur.
Ana hep onlarla birlikteydi.
Buradaki de arkadaşım. Kendisi arkadaşım.
Nerede o?
Oğluyla her yere gidiyordu.
Her seyahatte onlarla beraberdi.
Git hadi!
Onunla çok yakın bir ilişkisi vardı.
Sadece ikisi vardı.
Her şeyi takip ediyordu. Şarkı sözlerini bile biliyordu.
Hey Blue!
Gerçekten polis karakoluna gidiyoruz.
Buna mecburuz. Bundan kaçış yok.
Sistem böyle.
Halkımızın alkolden, kokainden,
taş kokainden, suçtan uzak durmasını istiyoruz.
Bazıları başımızın belaya girmesini, ölmemizi istiyor.
Gerçekten.
Zenginler daha da güçleniyor, halkımızsa sürünüyor.
Gerçekten.
Bunu istemediğini söylersen tehlikelisin.
3. KARAKOL
Tarafınızı açıkça belirttiğinizde karşınıza dikilenler oluyor.
Her sözümüz duymak istemedikleri şeylerdi.
Bizden istediklerinin tam tersini yaptık, onların suyuna gitmedik.
Gider misiniz lütfen?
Yargılama başladı.
Karakola gittiğimizde baş komiser korkmuştu.
"Buranın sorumlusu kim? Yetkili polis kim?"
"Başıma bela açtınız.
Üç avukat, bir senatör,
iki milletvekili ve belediye başkanı beni aradı."
Racionais işte o zaman gücünü gösterdi.
Savaşa hazır mısınız?
Birimiz hepimiz,
hepimiz birimiz için.
KL Jay!
Sesinizi duyayım!
Racionais!
Güzel insanlar!
Çok şükür!
En büyük!
São Paulo sokaklarından dünyaya…
ÖFKELİ, RADİKAL, RACIONAIS MCS
SİYAHİLER, ÖFKELİLER, CİDDİLER, ÇOK KARARLILAR
São Paulo dışında konser vermeye başladık.
Seyahat etmeye başladık.
Bir otobüse atlayıp müziğin götürdüğü yere gidiyorduk.
Başka yolu yoktu. Rap oraya ulaşmalıydı.
Sonra iş ruhsatı almamız söylendi.
Evrakları hazırladık, ofis falan tuttuk.
Muhasebecimiz bize silah taşıyabileceğimizi söyledi.
"Gerçekten mi?" dedim.
Silahlı ve tehlikeliyiz. Gelin bakalım. Bir çete gibi düşünüyorduk.
Bu yüzden öyle bir namımız var. "Vay canına, Racionais!"
Mekâna çıktığımızda düşmanca davranıyorlardı.
Lüks mahallelerde çalmıyorduk.
Gerçekten olayların yaşandığı Fundão gibi yerlerde çalıyorduk.
Pısırık olamazdık.
Sert, her zaman hazır olmalıydık.
Kameralar hep bu adamların üzerinde olsun, tamam mı?
Siktir…
Pelotas'taki partiye vardığımızda bir sürü polis vardı.
İri, beyaz, çok güçlü polisler vardı.
Çocukları tekmeliyorlardı.
KL Jay onlarla konuşmaya gitti.
Silahın kabzasıyla bir çocuğa vurdular.
Kanaması vardı.
Kuzenlerimizden biri polisin yanlış yaptığını fark etti.
Silahını aldı ve otobüse bindi.
Bir anda otobüsün etrafını sardılar.
İçeride kısılı kaldık.
Sonra Priscilla geldi.
"Affedersiniz. Ben menajerleriyim. Onlarla konuşurum. Merak etmeyin" dedi.
Otobüsün kapısı açıldı. İçeri Priscilla girdi.
Birkaç dakika sonra camdan polise silah doğrultuyorduk.
"Siktirin gidin piçler!"
Aynen! Çocuklar toplandı. Biraz eğlenelim.
Herkesin eğlendiğini göreyim. Sorun çıkmasın.
Edi Rock, KL Jay, Ice Blue ve Mano Brown.
Yanılmamıştık.
Polis kolayca silahını çıkardı. Bize zarar vermek istedi.
"Silahınızı alıp gidin."
Sonra otobüsün gitmesine izin verdiler.
Olayın yaşandığı yerden 10 kilometre uzaklaşmıştık.
Yolda gidiyorduk. Otobüse ateş açmaya başladılar.
Defalarca üzerimize ateş edildi.
Otobüs şirketi bir daha bize kiralık otobüs vermedi.
-Siktirin gidin. -Hayır, siz siktirin gidin!
-Siktir git! -Ben azarlamam!
Dokunma bana! Ben polisim!
Ne olmuş?
Yargılamanın ardından grup olarak ilk kez uçağa bindik.
Başarmıştık. Öyle değil mi?
Değil mi? Hadi ama. Daha önce hiç uçağa binmemiştim.
İlk kez Racionais'le bindim.
-André yardımcı pilot. -André burada.
Binecek daha kaç kişi var?
Bana bakın. Siz zayıfsınız.
Yer değiştirin. Dördümüz sığmayız.
Kalkışa hazırlanalım.
Herkes uçakta. Kalkışa hazırız.
Yapma…
Bir şey diyeceğim.
İmdat!
Seyahat etmeye 1994'ten sonra başladık. Ondan önce pek etmiyorduk.
Brasília'ya gittik.
Bu resimler Brasília'dan.
-Otobüsle mi gittik? -Hatırlamıyorum. Uçakla değildi.
Nasıl gittik peki? Berbat olduğunu hatırlıyorum.
Cabelo hani şeyde maaş çekimizi yatırmayı unutmuştu…
"Menajerimiz aptalın teki! Sen…"
Cabelo elinde parayla geldi.
"Para mı istiyorsunuz?"
Satışlardan gelen parayla birlikte ilk maaş çekimi aldığımda
ne yapacağımı bilemedim.
"Bu parayla ne yapacağım?" dedim.
Milton parayı masaya koydu. "Milton, bu da ne?" dedim.
"Parayı nereye götüreceğim? Bunu yanımda götürmem."
"Bu senin paran" dedi. "Tüm bu para benim mi?" dedim.
Yeni bir motosiklet aldım. Bir yere gittiğimde şöyle diyorlardı.
"Hava mı atıyorsun?" İnsanlar anlamaz."
"Sırf siyahiyiz ve muhalifiz diye iyi bir motosiklete binemez miyiz?" dedim.
"Nasıl ya? O hâlde işimi bırakıp serseri olayım.
Ben de kendi grubumu kurayım. Bu nasıl iş?"
"Motosikletime binebilir miyim?
Başkasının parasıyla değil, kendi paramla aldım.
Olur mu?"
"Peki."
Hiç beklemedikleri bir anda yeşil bir Silverado kamyonet aldım.
Vay canına!
"Motosikletlerimi taşımak için kamyonet lazımdı."
Capão Redondo, Güney Yakası. Ice-T ve Racionais, tamam mı?
Burası çok çetin. Çok gerçek.
Orta Güney'dekilerin gelip buraya görmesi lazım.
Ben Ice-T. Racionais MC's'le düet yapıyorum.
Varoşların sesi.
MTV Brezilya.
Barış.
RACIONAIS VE PUBLIC ENEMY SÃO PAULO
Sahiden müzikten para kazanmaya başladık.
Sahiden emeğimizin karşılığını alıyorduk.
Evde oturamıyordum. Bekârdım. Hiç evde durmazdım. Param da vardı.
Bazen bir hafta eve gitmediğim olurdu.
Annem çıldırırdı.
"Edivaldo, oğlum!"
Sürekli Edi Rock'la kulüplere giderdim.
Tek başımıza lokale giderdik.
Defalarca.
Fakir çocuk olmaktan
para kazanmaya, ünlenmeye geçiş dönemiydi.
Sorumlu davranmazsanız
zor durumlar yaşarsınız diyebilirim.
Sorumsuzdum. Çocukça davrandım.
Bir konsere gidiyorduk.
Marginal'da otobanda biraz hız yaptım. Konsere gecikiyorduk.
Bir kamyonet yolun ortasına çıktı.
Öndeki arabayı takip ediyordum. Araba saptı, ben görmedim.
Arabaya çarpıp sokak direğine daldım.
O zaman emniyet kemeri takmadığımız için
şoför kafasını şeye çarptı…
Kafa travması geçirip vefat etti.
RAPÇİLERİN ARABASI KAZA GEÇİRDİ BİR ÖLÜ
Arabam takla attı. Hastanelik oldum.
Gerçekten korkunçtu.
Mutluydum. Sonra bir anda güm!
Dünyam yıkıldı. Ne oluyor dedim.
Bir hatası olmayanları da bu işe bulaştırdım.
Ciddi bir olaydı.
Grup orada son bulabilirdi.
Ne zaman bir albüm çıkarsak albümle beraber illa bir olay oldu.
Edi Rock kaza geçirdi, Blue oğlunu kaybetti.
Biz…
Güçlü olmalıydık.
Tüm bunlar albümün çıktığı yıl oldu.
Başarıyı ilk kez tattıktan sonra ölümle karşılaştık.
Para bitmeye başladı.
Ödenecek faturalar vardı. Onları nasıl ödeyecektim?
Çok kötü bir dönemdi.
Bir ceza gibiydi. Mezarlığın karşısında oturuyordum.
Evin penceresi yoktu. Küf içindeydi.
"Kahretsin. Burada yaşanmaz. Şu hâline bak. Ne olacak?" dedim.
Sosyal konutta yaşıyordum.
Hayatımın düzeldiğini düşünürken
hayatımın bozulabileceğini öğrendim.
Yeri iyi olsa da sosyal konutlar zordu.
Pek romantik değildi. Orada garip olaylar oluyordu.
Kızım doğdu. Sonra ikinci kızım doğdu.
Artık daha aklı başında olmalıydım.
Hep yol gösterici olmak istiyorum.
Brown "Yeni albüm yapalım mı?" dedi.
"Nereden başlayacağım?" dedim.
Brezilya'da siyaset patlama noktasına gelmişti.
Hip hop dünyayı ele geçiriyordu.
Özgürlükler daha da çoğaldı.
Dış güçler sayesinde artık şuna ikna olmuştuk.
Yapmamız gereken bir görev vardı.
Yeni bir yaşam tarzı gördüm. Bu da müziğe yansıdı.
Gotik dönemimiz gelmişti.
Daha ağır bir dil, daha sert.
Bu albümde yoğun duygular vardı. Hiç çekinmedik.
İmkânları az, sabıkasız gençlerin yüzde 60'ı
polis şiddetine maruz kalıyor.
Polis şiddetinden ölenlerin yüzde 75'ini siyahiler oluşturuyor.
Üniversite okuyanların sadece yüzde 2'si siyahi gençler.
São Paulo'da her dört saatte bir siyahi bir genç vahşice öldürülüyor.
Ben Primo Preto. Hayatta kalanlardanım.
Halkın sıkıntılarını dile getiriyoruz.
Sesi duyulmayanların sesiyiz.
İnsanlar şarkılarımızla, sözlerimizle, giysilerimizle kendini özdeşleştiriyor.
Müziğimiz çok güçlü.
Ona karşı konamaz. Mümkün değil.
Şiddetin olduğu huzur ve gerçek
Mantığını bozmaya geldim
Bedenini, sinir sistemini alt üst edeceğim
Bu yetmez Brown kuduz bir köpek gibi
Varoştan çıkan bir numaralı terörist
O piti piti Sana özel bir karamela sepeti
Zehirli bir rap Mermi yağmuru
Beklenildiği gibi kehanet gerçek oldu
1-9-9-7 AD
Siyahi öfke bir kez daha doğdu
Racionais Bölüm dört, mısra üç
Albüm çok tuttu.
Tüm şarkılar hit oldu.
Çocuklar ve akranlarımız arasında popüler olmak istiyorduk.
Sobrevivendo no Inferno'da onlara katıldım.
Kapakta telefon numaram yazıyordu.
Telefonum hiç susmadı. Her gece iki, üç etkinlik oluyordu.
Ben destek sağlıyordum.
7/24 iş başında ve tetikteydim.
Bir şey olduğunda
bir arkadaşa veya avukata ulaşmak için hazır olmalıydım.
Telefondan onları takip ederdim. "E, vardınız mı?"
Meire'nin telefonu hastane, karakol, acil servis, banka görevi görüyordu.
Meire zor bir görev üstlendi.
Hep söylediğim bir şey var. Racionais uçağının kara kutusu Meire'ydi.
Ondan önce konserlerimizi ben ayarlıyordum.
Evindeki telefonla bu görevi devraldı.
Böylece vaktim arttı ve müzik yapmaya yoğunlaştım.
Herkesin kendi yöntemi vardır.
Aradığınız enerji içinizden, damarlarınızdan doğar
ve bir hayalet, ruh gibi o makineye girer.
Makineye girer. Alıntı, ses yaparsınız ve çıkar.
Mesela "Oz Büyücüsü"nü anlatayım.
Edi Rock'la evdeydim.
Ona şarkı sözlerini gösterdim. "Müthiş. Bir alıntı seçelim" dedi.
Ona Isley Brothers albümünü gösterdim.
Şarkı çok yavaştı. "Ses 45'likte nasıl çıkıyor bak" dedim.
Düğmeyi bastım ve…
"Vay canına. Bunu istiyorum. Harika" dedi.
Kafa yormak önemlidir kardeşim
Düşünmek önemlidir
Polis her zaman kötü örnek oldu
Sokaklarımı kana buluyor Nefreti daha da körüklüyor
Şehrin her köşesinde
Akla gelebilecek en basit şeylerde
Özgürlüğüm çalındı
Onurum ayaklar altına alındı Hayır
Kardeşlerim akıllanmalı
Birbirinizi öldürmeyi, aşağılamayı bırakın
Bu saçmalıklara son verin
Tanrı korusun Oğlumun ölmesini istemem
Akrabalarımın mermi yemesini istemem
Tanrı'nın sesimi duyması için Ölmem mi lazım?
Yoksa burayı Sihirli Oz diyarına mı çevirmem mi lazım?
Hey.
Kimse dünyaya hapiste yatmak için, dört duvar arasında olmak için,
başını eğip elini arkada birleştirmek için gelmiyor.
Hepiniz aynı sistemin içindeyseniz,
hepiniz mağdur oluyorsanız herkesin aynı yerden geldiğini görün.
Herkes mağduriyetten, fakirlikten geliyor.
Bazılarının babası alkolik, bazılarının benim gibi babası yok.
Bazıları annelerine yardım etmek için sorumluluk alıyor.
Burada kimse birbirinden üstün değil. Herkes hata yapar. Herkesin kusuru vardır.
Birini suçlu gösterip cezalandırılmasını isteyemeyiz
çünkü hepiniz ceza çekiyorsunuz. Bundan herkes rahatsız.
-Değil mi? -Evet!
Düşlerimizin peşinden gidelim. Huzurun sihirli formülü bu.
Bu lanet yer mayın tarlası
Kaç kez düşündüm hayatıma son vermeyi?
Elimde bir tek mahallem var
Hayatım burada Hiçbir yere ayrılamam
Kaçmak çok kolay ama kaçmayacağım
Geçmişime, bugünüme ihanet etmeyeceğim
Gidişatımdan, yaşadıklarımdan memnunum
Varoşta öğrendiklerim çok işime yaradı
O şarkı devirle ilgiliydi. İnsanlar sevdi.
Çok güzel günlerdi çünkü bu benim gerçeğimdi.
Orada yaşadım.
Bu şarkının halk arasında neden tuttuğunu çok iyi anlıyorum.
Çok güzel bir şarkıydı.
Hey.
Bunun ne zaman olduğunu hatırlayan var mı?
Belki de çoğunuz o zaman çocuktu. Bunu hatırlamayabilirsiniz.
Diğerleri hatırlayacaktır.
Yakın zamanda yazılan Brezilya tarihini gözler önüne seriyor.
Vigário ve Candelária'da yaşananlar gibi.
Bu sürekli São Paulo'da da oluyor.
Kanla yazılan Brezilya tarihini gözler önüne seriyor.
São Paulo'dan gelen 321 çevik kuvvet polisine
Carandiru Cezaevi'nin 9. bölümünü ele geçirmeleri emredildi.
Askerler mahkûm isyanını bastırmada çok kararlı.
YAS TUTUYORUZ
Operasyon sırasında 111 mahkûm öldü.
São Paulo, 1 Ekim 1992
Saat 8.00
Yine buradayım
Kana susamışların kuşatması altındayım
Başına dayanmış bir otomatik tüfekle Yürümek nasıldır bilmezsin
Alman ya da İsrail tüfeği
Hırsızları delik deşik ediyor
Şöyle bir şey var. O şarkıyı yazmak istemedim.
Cezaevindekiler yazmamı istedi.
"Kimse bunu dile getirmedi. Sen dile getirmek zorundasın."
Hapisteki bazı arkadaşlarım ve başkaları futbol sahasındaki sohbeti izlemiş.
Yaşı benden daha büyük biriyle tanıştım.
Jocenir.
Katliamla ilgili siyasi bir şey yazmış.
Cezaevinin sahasında, maç sırasında bizi tanıştırdıklarında
hava çok sıcaktı. Şu kalınlıkta marihuana içiyorduk.
Okudum. Çok hoşuma gitti.
Şarkı sözlerini alıp gittim. Bunu önemsemedi.
Bir yıl sonra onu aradım ama başka bir cezaevindeydi.
Onu tekrar bulmam bir yıl sürdü.
Şarkı çok tutmuştu.
Anlıyor musunuz?
Klibi cezaevinde çektiğimiz için şarkı çok tuttu.
Klip MTV Brezilya Halkın Seçimi ödülünü kazanmayı başardı. Şarkı çok tuttu.
Racionais MC's!
MTV VİDEO MÜZİK ÖDÜLLERİ 1998
EN İYİ RAP KLİBİ "DIÁRIO DE UM DETENTO"
Hep bizim için hem de hareket için bir dönüm noktasıydı.
Bize Dünya Kupası gibi geldi. Herkes izliyor, tezahürat yapıyordu.
Sahneye çıkıp dokuz dakika konuştuk.
Bazılarını saygıyla andık. Varoşları, cezaevi sistemini konuştuk.
Çoğu insan müziğimize inanmadı.
Rap müzik değil, dediler.
Şunu bilin. Racionais'in bir görevi var. Hiç durmayacağız.
Müziğimizin kaynağı varoşlar.
Bu, siyahilerin müziği. Siyahilerden, siyahiler için.
Varoştan çıkan dört çocuk hâlâ varoşta yaşıyor
ama artık sesimizi duyuruyoruz. Kalıcıyız.
Dünyayı sallayan sanatçılar burada.
ULUSLARARASI İZLEYİCİLERİN SEÇİMİ
Brezilya, Racionais MC's, "Bir Mahkûmun Günlüğü."
Albüm yurt dışına açıldı. Biz de öyle.
Birkaç kez Kaliforniya'ya, New York'a, Almanya'ya, Japonya'ya gittik.
Kahvaltı etmemi söyledikten sonra çekip gitti.
Beklemesini söyledim. Kapı kapandı. Şimdi anahtarı bekliyorum.
Teşekkürler.
Dışarıdan bakınca Brezilya'yı farklı gördüm.
Brezilya'daki durum dışarıdaki dünyadan çok farklı.
-İyisi mi hiç anlamaya çalışma. -Ne haber?
Nasılsın?
İyiyim. Grupla birlikteyim. Bak buradalar.
-Selam. -Selam dostum.
Rapçilere bakın!
Selam.
Banka soygunu devam ediyor. Projeye bak.
Tam sevdiğim gibi.
-Şunlara bak. -Dünyayı mı ele geçiriyorlar?
-Dünyaya hükmet! -Helal!
Diyaloğu öğütleyen, insanların ufkunu açan,
mücadeleye yeni bir boyut katan birçok iyi insan, birçok şarkıcı
ve birçok düşünür var.
Annemin ataları buradan gelmiş.
Doğu Afrika. Kuşitik halkı.
Tüm bu bölgede yaşayan çok köklü bir halk. Şuna bakın.
-Bu sık olmaz. -Sık olmaz.
Çoğu buradan gelmiş.
Evet, Brezilya'nın çoğu bu orta bölgeden gelmiş.
Benin'den gelenler de var.
Annemin atalarında Benin soyu da var.
Buradan şuraya, sonra da limandan Brezilya'ya gelmişler.
Sobrevivendo no Inferno kölelikten kurtuluşumdu.
İyi akşamlar.
Adım William. Zimbabwe müzik şirketindenim.
Altın ve platin albüm ödülünü Racionais'e vermek için buradayız.
Reklam yapmadan, çalışarak başardılar. Bunda hepinizin katkısı var.
Karşınızda Mano Brown.
Bizi benzinsiz bıraktı.
Buna inanabiliyor musunuz?
Mano Brown…
Racionais MC's'ten!
Racionais sadece dördümüzle kalmadı, çok daha büyüdü.
Mirasımız ve iş birliklerimiz her zaman önemliydi.
Her birimizin başka sanatçılarla bağlantısı vardı.
Niyetimiz de buydu zaten.
Yeni sanatçıların çıkmasını, makinenin işlemesini istiyorduk.
Edi Loca bizlere
halkımız arasında gücün nasıl dağıtılacağını öğretti.
Gruplara yardım için kurduğun stüdyodan bahseder misin?
Ben hâlâ önemsizim. Evimden bu işe koyuldum.
Harekete yardım etmeye çalışıyorum.
Müzik yapma konusunda
Racionais daha olgundu, daha özgürdü.
Ekipmanlarımız vardı. Evde müzik yapabiliyorduk.
Dexter teklif aldı. Hapisten albüm yapmaya başladı.
Albümün yapımcılığını biz yaptık.
Hapishanede bir proje vardı. Hafta içi ziyarete izin veriyorlardı.
Kalıp onunla konuşuyorduk.
Hareketin liderleri benimle konuşmaya geldi.
Hapiste olan birçok rap grubu vardı.
Toplumsal bir olaydı.
"Bir Mahkûmun Günlüğü." Klibi orada çekmemiz zihinlerini açtı.
Hapiste yatarken boş zamanları vardı.
Tüm bu yeni gruplar rap yapmaya başladı.
Racionais'i dinlemeye başlayınca ilham aldık.
Farklı mahallelerdeki siyahiler
çok etkilendi.
Bizi uyandırdı.
Bizi uyandırdı. Bir uyarıydı. Bizi harekete geçirdi.
Dikkatimizi vermemizi, akla gelebilecek her şeyi sağladı.
LA'deki rapçiler kullanıyor diye kapakta gotik harfler istedim.
Sembolleriyle başarılı oldu. CD'm için bunu istedim.
Kapağa haç koyduk.
Elinde kocaman İncil'lerle konsere gelenler oldu.
Rahip gibi giyinmişlerdi. Aşırı uç kişilerdi.
Irk, Tanrı ve suç düşünceleri beraberdi. Anlıyor musunuz?
-Canımı yakıyorsun. -Coquinho, camı kapa.
Kolunu inciteceksin dostum.
Tanrım.
Kolu orada kopabilir.
-Aynen! -Yapma oğlum!
Evet. 1998 yılı.
Mano Brown, KL Jay, Ice Blue, Edi Rock.
Güney Yakası, Kuzey Yakası.
Varoşların sesi bu işin bir parçası.
"Karanlık ölüm vadisinden geçsem bile kötülükten korkmam
çünkü sen yanımdasın."
Bu işte beraberiz.
Ne mi fark ettim?
O albüm şeytan çıkarmaya dönüşüyordu.
Konserlerde bu şarkıyı söylediğimde, sözleri tekrarladığımda
herkes hep birlikte aynı şeyi yapıyordu.
Olabilecek en kötü ortamdı.
Bu hoşuma gitmedi. İçimden gelmeyerek okudum.
Artık eğlenceden keyif almıyordum.
Manevi bir geçmişimiz vardı.
Bu şarkılar kan gölünü anlatıyordu.
İnsanlar bu şarkıları evde, eğlenmeleri gereken yerlerde dinliyordu.
Tanrı aşkına. Bu çok tehlikeli.
Bu durum değişmeliydi. Sözlerin, tekrarın gücüne inanıyorum.
Bakın ne diyeceğim.
Racionais tişörtlü cesetleri konserlerimde görünce
düşünmeye başladım.
Bauru'da önüme ceset attıklarında
başka şeyleri düşünmeye başlamıştım bile.
Ne kadar faydasız olduğumu bile düşündüm.
Biri vurulsa ne yapacaklarını bilmiyorlardı.
Cesedi önüme attılar.
Anlıyor musunuz?
İmza almak için cesedi çiğniyorlardı. Bunu gördüm.
Adam acı içinde kıvranırken onu çiğniyor, imza istiyorlardı.
-Durun bakalım. Durun millet. -Bu saçmalık, tamam mı?
Siz birbirinizi öldürürken barış diyerek palyaçoluk mu yapacağım?
Siktirin gidin!
-Barıştan bahsedecek kadar deli miyim? -Size şunu söyleyeyim.
Sistem dışarıda 10 ceset olmasını hiç umursamıyor.
Hepinizin ölmesini istiyor.
Birbirinizden başka kimse yok.
Bir de aklınız var.
Sobrevivendo no Inferno bizi varoştan kurtardı.
Üniversiteliler beğendi.
Bunu anlayınca yeni bir stratejiye yöneldim.
"Ortadan kaybolalım" dedim.
"Tüm bunlar yanlış. Keyif almıyorum. Bu eskidi artık."
Bir gün Brown şöyle dedi.
"Kaç konser kaldı?"
"O kadar çok mu?"
"Konserleri verelim ve sonra süresiz olarak bırakalım."
"Nasıl yani? Aç kalırız."
"Bir çaresine bak. Eskiden gangster değil miydin?"
"Bir çaresine bak. Tek bildiğin şarkıcılık mı?"
"Elimizdekileri kullanıp sıfırdan başlayalım."
Tekrar mahallede yaşamaya başladık.
Orada vakit geçirdik. O havayı soluduk.
Sahneyi bıraktıktan sonra çok daha özüme döndüm.
Jardim Leblon'a, köklerime gittim.
Tanıdıklarıma baktım. Oraya geri döndüm.
Tüm Brezilya'ya, özellikle de São Paulo'ya selam.
500 yılı konuşalım. Bunlar yalan.
Keşfedilmenin 500. yılının canı cehenneme!
Pedro Álvares Cabral ve Kristof Kolomb.
Bu utanmaz Avrupalılar buraya gelip herkesi katletmiş.
Okullarda kahraman görülüyorlar!
Sıçarım böyle işe!
Haftaya UTen Play programı olacak. Hoşça kalın.
Hoşunuza gitse de gitmese de 2000 yılı dönüm noktasıydı.
90'lara ait her şey 90'lar gibi görünmeye başladı.
2000'den sonra başka yolu yoktu.
Metro ve başkan Lula gelince Capão'ya çağdaşlık geldi.
Tabii PCC çetesi ve başka şeyler de geldi.
BACACHERI - OTOYOL VE DEMİR YOLU HAVALİMANI - BR116 SÃO PAULO
CARANDIRU CEZAEVİ SÃO PAULO
Sıradaki durak Capão Redondo.
Sonra şunu tekrar anladım. Yeni bir nesil vardı.
Bu nesli bağımlılar, çılgınlar, üzgünler,
yeni sebeplerden ötürü yine zorluk çekenler oluşturuyordu.
İnsanların bir duruş sergileyerek bunları yendiğini de gördüm.
Ağlamadan, sızlamadan, incelikle, güzellikle
hastalığı, yoksulluğu yeniyorlardı.
O zaman DJ Nel diye bir arkadaşımız vardı.
Albümler arasında geçiş sırasında onunla tanıştım.
Bana başka şeylerden, başka müziklerden bahsetti.
"Milton Nascimento'yu dinlemelisin" dedi.
"Miles Davis'i dinlemelisin.
Clube da Esquina'yı dinlemelisin.
Müziğin boyutsuz.
Masaj sırasında müşterinin suratına konan taş gibi.
Daha katmanlı olmalı."
"Daha katmanlı mı?"
"LSD'yi öğrenmelisin."
Denize girer, doğaya giderdi.
Gün ortasında 10 dolara müzik çalar, şarap ve marihuana içerdi.
Onun olayı buydu.
"Harika. Demesen bilmezdim."
"Elinden geldiğince anın tadını çıkar kardeşim.
Hayatta sadece toplum yok.
Her şeyi kaldıramayız.
Önce kendini tanı."
Sadece dediklerini yaptım. Bir şey bilmiyordum.
Çılgının teki benim gibi bir aptala öğüt verdi.
Aptalın tekiydim. Bir halt bilmiyordum. Kabul edeyim dedim.
Son albümde bu yeni boyut eksikti.
Bu boyutu bulunca çok beğendim.
Gerçekten müziği hissediyor.
Yağmur yağdığında baraja gitmeye başladım.
Orada kimse yokken gittim. Her şey sadece bana özeldi.
Gri ışıklar iç gözlem yapmamı sağlıyordu.
Rüzgâr, gök gürültüsü,
nevroz…
Bunlar son albümümüzde olmayan bakış açısıydı.
Hepimizde bir zayıflık düşüncesi vardı ama bu dile getirilmiyordu.
Senin duan anne
Yayınımıza başlıyoruz
Exodus Radyo'yu dinliyorsunuz
Hey, hey
Uyanalım artık
Güneş beklemiyor Hadi, uyanalım artık
Zaman hiç yorulmuyor
Siz istediniz
Bir fırsat, ikinci şans istediniz
Tanrı güzeldir, değil mi?
Sizi bekleyen yeni bir gün var
Mavi gökyüzü muhteşem
Uyanalım artık
Yüzünüze bakın Bu savaşta size güvenim tam
Tembellik zaferin düşmanıdır
Zayıflara yer yok Korkaklar denemeden ölür
Size gerçeği söyleyeyim Durum zor
Güven yok Kendine bile
Düşmanlar hiç eksilmiyor
Burası beton orman Mütevazıları eziyor
Hayalin kadar büyüksün
Doğru şeyi, kendi şeyini yap
Uyanalım artık Samimi bir şekilde başını dik tut
Neden korkuyorsun? Asla kolay değildir
Kendini toparla, mücadeleye katıl
Şunu unutma
Ne olursa olsun Gelecek gibisi yoktur
Döndük kardeşler!
São Paulo sokaklarındasınız
Burada çocuklar Hislerini ayaklar altına alıyor
Bu kötümserlik değil Durum böyle
Lüks içinde yaşam Çocuklar esrar içiyor
Bu bir tatlı zehir
Canela!
Sallandım ama sizin için döndüm
Kardeşlerim için döndüm
Nihayetinde mangır için döndüm
Tanrım
Çok güzel
Durum böyle
Aklım bir labirent Kalbim ağlıyor
Şimdi ağlıyor ama ileride gülecek
Benimle gel kardeşim
Mahallemize, kardeşlerimize,
bir araya gelmeye, ailelerimize ve köklerimize odaklandık.
Sokak köşelerinde toplanan deliler grubu
Yapalım bu işi dedi
Tüm imkânları kullanarak
Kendin başar
Sen bizim için, biz kendimiz için
Bizler, akranlarımız için
Mahallemiz için
Olay bu
Başarabileceğimi tüm kalbimle hissediyorum
Biz böyleyiz Kromozom ağıyız
Güçlü ve zayıf yönlerimiz var
Durum ve olay bundan ibaret
İnançlı olun Tanrı adildir
Unutmayın kardeşlerim
Başınızı dik tutun
Her olayda, her zaman
İnançlı olun Çünkü bataklıkta bile çiçekler büyür
Bizim için dua et peder Bizi hatırla
Bu akşamki ayin hâlâ güzel gidiyor
İnananlara hayranım Lütfen kusuruma bakmayın
Fena dolandırıcılık, fena dümen Özür dilerim
Bazen öz güven sorunu yaşıyorum
Geleceğe inancı olmayan bir ahmak gibiyim
Sonra biri mi beliriyor? Kim? O kişi kim olabilir?
Elbise parçalayan bir oyuncak…
O gün São Paulo'nun ruhu, tüm şifreleri benimle vücut buldu.
Bunu diyecek kadar iddialıyım.
Rap savaşçısıyım
Hep yüksek gerilimim
Kul kendi için, Tanrı herkes için Ben geçiciyim
Çılgın hayat Kurban olacak değilim
Adalet, özgürlük Davam sağlam
Çılgınlar ve romantikler korosunu Rap müziğim başlatır
Suratımda bir çocuk gülümsemesi
Hadi Kardeşler için
Varlığımı sunuyorum
Karmaşık olabilir Ama samimi ve güçlüdür
Marvin Gaye müziği Cumartesi otobanda
Ne olacaksa olsun Sonuna kadar gideceğiz
Peder, ihtiyaç duyduğunda Beni çağır, bizi çağır
Cennette veya ahiret gününde
Beni ve kardeşlerimi çağır Senden isteğim bu
Varoşlar, Fundão Şiirimde ölümsüz
Çılgın hayat
Varoşlardan gelenler orada kendilerini anladı.
Sadece Brown veya Blue değildi. Birçok kişi için geçerliydi.
Bir sokağı, sonra diğerini örgütlediler. Zincirleme bir tepki oldu.
Mahallede doğan birçok takım, isim ve marka vardı.
Farklı renkte birçok şapka vardı.
O andan sonra doğan birçok kolektif oldu.
Bu bir karışım.
Tutkuyla karışık hakaret, kendine saygı, bağımsızlık…
Bu sayede mahalleleri, herkesi saflarımıza katmaya başardık.
Rap sevmeyenler mahallelerini temsil etmeyi sevdi.
Kimse için başlarını öne eğmiyorlardı.
İnsanlar artık mazlum, aldatılmış değildi.
Doğrusuyla yanlışıyla baktığınızda
mahallelerin görüşleri vardı ve bir şeyler değişmeye başladı.
"Evet, doğru. Öyle yapalım."
Orada gerçekten bir şeyler değişiyordu.
Bu albümden önce
uysal, yabancılaşmış, cahil bir mahalle görüşümüz vardı.
Bu albümde bunu çürütüyorum.
Gece yarısı São Paulo'da ilk kez açık hava etkinliği yapıyoruz.
Saat 04.00 veya 05.00'te, şafak vakti.
İşe gidecek olanlar montunu, kasketini alsın
çünkü São Paulo'da hava 10 derece.
Dolunay Capão sokaklarını aydınlatıyor
Tanrı göklerde, bir başına Mütevazı, değil mi?
Şerefe! Kadeh tokuştur Kadınlar ve bangır bangır müzik
Beyaz şarap Herkese güzel bir avukat
Hava buz gibi
Elden ne gelir Salılar eğlence günü değildir
Bu hiç değişmedi Hiç değişmeyecek
Havada şenlik ateşi kokusu
São Paulo'da pazar günü erken saatler.
Virada Cultural de São Paulo Festivali'nde Racionais MC's konseri sırasında
kargaşa ve vandallık vardı.
…rap grubu Racionais MC's konserinde.
Racionais MC's.
…Racionais MC's.
Praça da Sé savaş alanına döndü.
İnsanlar çaresizce çatışmadan kaçtı.
Buraya gel!
Polis buna engel olamaz mıydı?
Bir şiirdi.
Nasıl başladığını anlatayım.
Şöyleydi.
Bir çocuk vardı.
Polisler onun peşindeydi.
Siyahi bir çocuk polisten kaçtı. Yağmur yağıyordu. Yer ıslaktı.
Polis düştü ve ayağa kalkamadı.
Polis acı içinde bağırıyordu. Diğer polisler çocuğu kovaladı.
Bir sürü polis vardı. Çocuk koşuyordu.
Sahnede şöyle dedim.
"Evet, askerî polis kaçak köleleri yakalamak için kuruldu."
Silahlarınıza dikkat edin. Kimseyi vurmayın.
Grubun konserdekileri polisten uzaklaştırma çabası işe yaramadı.
Polisten uzak durun! Onları rahat bırakın.
Bir kavga patlak verdi. Sonra bir bölünme oldu.
Polisler bir yanda, çocuklar diğer yandaydı. Kıyamet koptu.
Savaş alanında gibiydim.
Sopalı, taşlı çocuklar Tüfekli, bombalı polisler
Arabalar yanıyor Çelik kapılar kapanıyor
Bir anne vurulurken oğlunu çağırıyor
Biri yakınını kaybetmiş Ruhu tetikte
Metroya kaç
Koridorda sorun var
Biri çiğnendi Oradan ayrılmadılar
Yan sokaklarda koku eksilmedi
Savaş ve yıkım Dünyanın sonu
Hiçbir zaman garanti yoktu. Hep gerginlik vardı.
Açık etkinlik yapmamızı yasakladılar.
Sonra da yargılama sürecini başlattılar
çünkü toplum için tehlike olduğumuzu,
kamu ve toplum güvenliğine tehlike oluşturduğumuzu söylediler.
Bunu yapan devletti, polisti.
Bu bir tuzaktı çünkü her şeyi kuralına uygun yaptılar.
Sözleşmeler vardı.
Bir anda bu olayın patlak vermesinin,
São Paulo'da Racionais'in yasaklanmasının hiçbir sebebi yoktu.
Siyasi bir olaydı. Bir tür tuzaktı.
Her an bitebileceğini düşündüm.
Neyim ben?
Net ve keskinim Bir göze sığarım ama bir ton ağırlığım
Tadım deniz gibidir Ketum olabilirim
Acının sakiniyim Orada yaşamayı yeğlerim
Gecenin karanlığında İntikamın esiriyim
Çaresizliğin kardeşiyim Umudun ezeli düşmanıyım
İticilerden, aleladelerden oluşurum
Sevgiden Zalim çiçeğinin iğnesinden oluşurum
Drama âşığım Yatağına gelirim
İsteyerek, izinsiz bir şekilde Bana acı çektiriyorsun
Kendimi güçlü sanırdım
Diğerleri geldiğinde güçsüz olacağım
Durum zorsa, gidişat kötüyse
Rüzgâra karşı yürüyeyim
Kalbin bu kadar zayıfsa niye gaddarsın?
Rüzgâr öyle değil Yumuşak, amansız ve soğuk
Isındım
Şairin aksi cümlesini mahvettim
Peygamberin siyahi suretine denk geldim
Bir adamın gözyaşları düşerken Solucanlar yolu açıyor
Bu ömürlük mücadelen
Erkekler ağlamaz derler Evet, doğru
Sürünün peşine takılma kardeşim İsa ağladı
Kardeşim, şunu söyleyeyim Kafam güzel olabilir
Ama dünyanın sonu yakın
Kale çatırdarken
Etraftaki tüm güzellikler bozulurken Ne yapabilirsin?
Siyahi Devrim'in önemini vurgulayan herkes mahkemeye çıkarıldı.
Böylece susturuldular
Hep Marighella'nın ilkelerini uyguladım, hâlâ da uyguluyorum.
Albüm arasında 10 yıllık bir boşluk oldu.
Geri dönmemizi sağlayan şey Marighella oldu.
Sus yoksa ölürsün.
Kıpırda! Kıpırda lanet herif!
Dizlerinin üstüne çök piç!
Özgürlük Radyosu yayında.
Marighella hakkında varoşların görüşü böyle.
Birçok insan birçok olayı kendiyle ilişkilendiriyor.
Onu hiç tanımayan birçok insan ilgi duydu.
…Carlos Marighella.
Aynı zamanda bir melekti. Basit hayalleri, eşitlik hayali vardı.
Generale destek ol
Sadık birinin binlerce yüzü
Hadi!
Generale destek ol
Sadık birinin binlerce yüzü
Halkın koruyucusu
Cennette buluşan Dâhi ve ünlü haydutların üç reenkarnasyonu
İnançlıların kıblesi Tanrı sadakat yemini istiyorsa yap
Hayatta birkaç kez birinci olursunuz.
Bu kliple yine birinci olduk.
Racionais MC's!
Biz ölmedik!
Tüm zamanların en iyi VMB törenini, en iyi VMB konserini kaparken
Racionais'e hakkını teslim ediyorum.
Yıllar sonra televizyonda, MTV'de canlı performans yaptık.
MTV'ye 1998'de çıkmıştık.
Kaç yıl geçmiş? 14 yıl.
Yeni bir imajımız vardı. Her şey değişmişti.
Tüm deneyimlerimiz güçlü bir şekilde bir araya gelmişti.
İşte o zaman Eliane geldi.
"Bu işi birlikte yapalım" dedi.
Racionais bana göre çığır açtı.
Kendimize saygımız yokken, cesaretimiz yokken bizi cesur kıldılar.
Artık yapabiliyoruz. "Yapabilirim, yapacağım" diyoruz.
Ben ve birçok kişi bunu yaşadık.
Her gün şunu duyuyorum. "Racionais hayatımı değiştirdi."
"Racionais şarkısını dinleyince hayatım değişti."
"Racionais sayesinde okumaya başladım."
Racionais 2007'de Virada Cultural Festivali'nden ayrıldı.
O olaydan sonra kötü ayrıldı.
Festival yönetimi onları tekrar konsere çağırdı.
"Vakit geldi. Yapalım hadi."
"Polis kalabilir" dedim.
"Buna gerek yok. Sorun çıkmayacak. Racionais iletişim kuracak."
Konserdekiler izliyor, onların dediklerine dikkat ediyor.
Bu bir kanala, göbek bağına benziyor.
Bu kanal kapanınca insanlar çok sinirleniyor.
Sonunda bir anlaşmaya vardık.
Polis arka tarafta duracak, kalabalığın içine girmeyecekti.
Her şey güzel gitti.
Racionais konserinde 100 bin insan vardı. Hiç olay yaşanmadı.
Racionais MC's!
Racionais'in konseri viral oldu.
Brown, "Marighella" klibinde oynamam için beni davet etti.
Brezilyalı bir kahramanın hikâyesini kahramanlarım Racionais'le anlatmak
benim için bir onurdu.
Malcolm X'in bir sözünü hatırladım.
"Tarihi gerçekten değiştirenler kendiyle ilgili bakışı değiştirenlerdir."
Malcolm X böyle demişti.
Racionais de bunu başardı. Gerçekten başardılar.
Tek bir kişiyi değil, tüm nesli değiştirmeyi başardılar.
Bu hayalin mümkün olduğuna inanmak lazım
Sınır yok Birlikte yenilmeziz kardeşim
Kötü günler geçecek Bu sadece bir süreç
Çekilen çileler cesaretini körükleyecek
Sonra mekân aramaya başladık.
En iyi mekânları seçip sadece oralarda çıkmaya karar verdik.
Sonra şöyle demeye başladılar. "Racionais'i buraya mı getiriyorsunuz?"
Konsere gelenler her şeyi mahvedecek. Her yeri yıkıp dökecek."
"Hayır, yapmazlar" dedim.
30 yılın ardından tek istediğiniz insanların eve sağ salim dönmesi.
Böyle bir klişe istemiyorum.
Racionais konserinde bir ceset.
Bu sizin için geliyor
Hayatta kalın
Konsere gelen birçok insan daha önce hiç böyle bir yer görmemişti.
QUAD STÜDYOSU NEW YORK. 2014
Albüm çıkarmaya karar verdiler.
Albüm kaydı için New York'a gittiler.
Anladın mı? Ba-dum olmasın. Sonra birlikte ba-dum olsun.
Böyle…
-Tamam. -Tamam mı?
Sesleri duyuyor musun?
Bu üçünün yerini alabilecek tek bir bas davul var mı?
Evde böyle yapmıştım.
Gerçek, orijinal bas davul kadar güzel ses çıkacağını sanmam.
Anladın mı?
2002'den sonra dünya değişti.
13 yıl geçti.
Brezilya yeni bir atılım sürecine girmiş, ileri gitmeye başlamıştı.
Halkta, yemeklerde, giysilerde, saatlerde bu görülüyordu.
Bu gerçek hayattı.
Bunun sokaklara ve müziğe etkisi oldu.
Evet. Her şey hazır.
Çocuklar birazdan su kulesinden para almaya gelecek.
Dikkat dikkat. Bu bir kurgudur.
Gerçek kişilerle benzerlik…
RACIONAIS AİLESİ
…sadece basit bir rastlantıdır.
Beni dinle B.
Sokakta bir sürü aynasız var.
İşler ters gidebilir.
Anlaşıldı. Çocuklar tetikte olsun.
Telefonlarının çalıştığından, izlenmediklerinden emin olsunlar. Tamam.
Anlaşıldı. Parçalar temiz. Onları getireyim.
Aynı yerde, aynı zamanda. Tamam.
Herkes durumun karışık,
gidişatın kötü olduğunun farkında. Bunu başaracağız.
Renkler ve değerler…
Ele geçirdik!
Tamam.
Biz böyleyiz
Renkler ve değerler
Biz böyleyiz Renkler ve değerler
Jamaika, Queens'te Uluslararası Funk Komplosu
Fundão, Sabin Bana göre bir iş var
Tanrı bizi böyle yarattıysa
Sorun yok evlat Yanımda esrar getirdim
Olumsuzluklar ve sıkıntılar hep peşimde
Kötü bir dönem yaklaşıyor Bunu biz de yaptık
İnce, noktalı bir çizgide yürüyorum
Kahramanı öldürülen bir ülkedeyim Milyonlarca Kızılderili
Vasat ama işe yarar Siyahi adam kral
Bizi sevip sevmemen önemli değil
Memnun ol diye kendimi mi küçülteyim? Asla!
Ben öyle demiyorum Bilmediğimi sanıyorlar
São Paulo'da çok para var
Amacından şaşma Akışı takip et
Her yerde lüks arabalar var
Siyah, altın, sarı renkte Varlıklı
Biz böyleyiz
Renkler ve değerler
2014 RENKLER VE DEĞERLER
Rap böyle. Hem iş, hem gerçek hayat. Perde arkasını anlatır.
Hayatı, görüşleri, çaba harcanan düşleri, birçok şeyi anlatır.
Ben bir iş lideri, klan reisiyim. Felsefeden romantizme her şeyi bilirim.
Bu iş göründüğünden daha ciddidir.
Racionais budur.
CASA PRETA CAPÃO REDONDO KONSER SALONU, SÃO PAULO
Anladım!
Bu yeni çocukların, yeni rapçilerin beni geçmelerini istiyorum.
Geçmelerini istiyorum çünkü daha fazlasını hedefliyorum.
Onlar bunu gerçekleştiremezse ben gerçekleştiririm.
Saygıyla anıyoruz Buradayız, harika
Yarışa selam olsun İlerleyelim
Kulübün arkasında işi büyütüyoruz
Tembellik, miskinlik ejderini öldürüyoruz
Birlik olan aile boykotu ezip geçer
Hadi Pixote Hollywood beklemez
Yeni devirde siyahiler var
Bunu başarmalıyız Neden olmasın?
Her yıl daha da ilerlemeyi hedefliyorum
çünkü gitmem yönünde her yerden büyük bir baskı var.
Kalmak için yatırım yapmalıyım.
Varoşlarda kalıp yakından izlemek bedava değildir. Maliyetlidir.
Varoşlardan çıkan biriyim.
Güzel bir motosiklet görünce ben de istedim.
Motosikletimi çalmadığımı bilmeleri güzel bir şey.
Çok güzel değil mi? Bunu bilmeleri güzel değil mi?
Kırmızı bir Fireblade hayal ediyorsun
Repsol CBR, VMAX istiyorsun
Audi R8 GT, Carrera Porsche istiyorsun
Kolunda bir Zenith Veya Patek Philippe istiyorsun
Elmaslı, safirli altın zincir istiyorsun
Ağızları açık bırakacak kolye istiyorsun
Babası olmayan, pes etmeyen bir siyahi
Kıyıya gelir Yeni bir araba görüp şöyle der
Onu istiyorum, parası neyse öderim
Paranla alsan bile
Bazıları yine de şüphelenir
Çünkü asırlardır gizli bir ırkçılık var
Statünü, ten rengini kabul etmezler
Yemek yemeyi, restoranlara gitmeyi seviyorum.
São Paulo'da siyahiler restorana gitmez ama Blue gidiyor.
Buralara gitmek için kurallara uymak adına saç kestiriyordum.
Sonra şöyle düşündüm.
"Kahretsin. Saçımı uzatmamın, daha çok dövme yaptırmamın vakti geldi.
Böyle yerlere gidip olay çıkarmak istiyorum.
Orada olmamdan rahatsız olmalarını istiyorum."
Geriye dönüş yok. Biz kalıcıyız.
Köle odaları artık bitti.
Brezilya nüfusunun yarısından fazlası kendini siyahi görüyor.
Meclis üyesi seçiminde en çok oy alan beşinci isim Marielle'di.
Bu gerçek oluyor. Görüyoruz.
Bunu hissediyoruz. Görmeye başladık.
"Siyahiler başarıyor dostum!"
Ülkenin en iyi üniversitelerinde biri
2020 öğrenci sınavında Racionais ile ilgili soru soracak.
RACIONAIS MC'S BREZİLYA'NIN HALK DÜŞMANI
Yat almayı falan hiç düşünmedim.
Hayır, beyaz spor ayakkabı ve masmavi kot almayı düşündüm.
Bu serserinin hayali buydu.
"Beyaz spor ayakkabı ve masmavi kot istiyorum.
Paralanır paralanmaz
tüm paramı kurabiyelere, pudinge harcayacağım.
Kusana kadar yiyeceğim."
Şarkı söylerken arkamı dönünce orada Kleber'i görüyorum.
Müthiş bir sahne, kocaman bir masa var.
Eskiden provalarda olduğu gibi hâlâ bir şeyler karalıyor…
Vay be. Müthiş.
Çok etkileyici. Gerçekten müthiş.
…şarkı için sahne kurmak…
-Hayır, o… -Ölümden döndüğüm gün mü?
Hatırlıyor musun?
Milton aracı yüklemek için
saat 06.00'da Taboão'da buluşmamızı söyledi.
Onu hatırlıyorum. Çok sinirliydi. Bize küfürler yağdırıyordu.
Saat 06.00'da.
"Sanatçı değil misiniz?"
-Sonra geldi… -Ne zaman geldi?
Saat 12.00'de.
Mekânın sahibi mutluydu.
Yere bir gitar koyup şöyle dedi.
"Bu gitarı görüyor musunuz? Bu gitarı eşimden çok seviyorum.
Festivallerden kalma 66 model bir gitar."
"Vay be, harika."
Yerdeki gitar gerçekten harikaydı.
Gitara bayılmıştık.
Çok sinirliydim. Bir sürü kutu vardı.
Çoğunu ben indirdim.
Kutunun üstünde bir boru vardı.
Boru kaydı ve vaktinde tutamadı. Boru nereye düştü tahmin edin.
-Gitarın üstüne. -Gitarın üstüne yahu!
Kutu kafasına düşünce "Blue, iyi misin?" dedim.
Adam "Siktir et onu! Gitarım!" dedi.
Gitarın gövdesini, kıvrımlı kısmı parçaladı.
Gitarının bir parçasını kırdı.
Adam "O neydi?" dedi.
Gitara bakınca "Sen ne halt ettin?" dedi.
"Sizi embesiller!"
"Embesil" lafı hafif kaldı.
31 yıl sonra.
Artık farklı bir dönem söz konusu ama hep burada olacağım. Köklerim burada.
Aileyle beraber olmak için güzel bir dönem. Benim köküm bu.
Asıl değer en basit şeylerdedir. Basit şeylerde asıl değer yatar.
Asıl değer oradadır.
Tüm bunlar kendinize, hayata ve geçmişe bakmanızı sağlıyor.
Eski hâlimle bir bağ mevcut.
Sanki 1987'de, mahallemdeki evimde uyanmışım gibi.
Geçmişe geri dönüp kendimi orada görsem şimdikileri hiç anlamam.
Do majör.
Horoz öttüğünde yeni bir günü haber verir
Kutsa bizi Şükran Günü Neşelenelim diye dua et
Şunu söyleyeyim
Tanrı'dan defalarca yardım istediysem Beni bağışla
Kardeşlerimin kanı Bir daha yere dökülmesin
Bir zamanlar savaş çağrısı yapanlar Barışın korosu olsun
Racionais'in dediği gibi Bataklıkta bile çiçek büyür
Racionais
Bir zamanlar savaş çağrısı yapanlar Barışın korosu olsun
Racionais'in dediği gibi Bataklıkta bile çiçek büyür
Horoz öttüğünde
Horoz öttüğünde yeni bir günü haber verir
Terbiyemizin büyük kısmını onlardan, onların ailelerinden aldık.
Disiplinimizi, hayata bakışımızı onlardan aldık.
Sahne hep doluydu çünkü herkes oradaydı.
Kuzenlerimiz hep bizimleydi.
"Kendi güvenliğimi sağlarım" sözü çok esaslı bir şey.
Sadece biz.
Racionais'in 30 yıl boyunca ayakta kalması
gerçekten çok etkileyici.
Dördümüz mü? Çok etkileyici.
Bu 30 yıl çok zordu.
Birçok koruma, birçok dua vardı.
Birçok hayır duası vardı. Orisha'larım beni kolladı.
Durup işin tehlikelerini düşünseydik
bir adım ilerleyemezdik çünkü tehlike hep vardı.
Eskiden, şimdi, gelecekte.
Salvador'daki siyahi bir müşteri geleneksel markayı ırkçılıkla suçladı.
Genç kızın ailesi
kızlarının ırkçılığa uğradığını iddia ediyor.
Komşusunu hırsız sanarak öldüren subay olayın ardından tutuklandı.
Kurban siyahiydi.
10 yaşındaki bir çocuk polis tarafından öldürüldü…
Askerî polis beş genci vurarak öldürdü.
Gençlerin arabasında 111'den fazla mermi bulundu.
Her 23 dakikada bir bir siyahi öldürülüyor.
Bu kabul edilemez.
Her 23 dakikada bir bir siyahi kadının mezar başında durup
oğlunu gömmesi kabul edilemez.
Siyahiler düşman bölgesinde. Gerçekten düşman bölgesinde.
Çocuklarım öldürülüyor.
500 yıl önceki Brezilya'ya dönüyoruz.
Böyle dönemlerde insanlar bir lider arar.
"Irkçılık mı? Ben çözerim!"
Öyle olmuyor. Mesele sadece siyahiler değil.
Irkçılık, adaletsizlik yanlıştır. Sesinizi yükseltmelisiniz.
Bir beyaz bir siyahinin ayrıma uğramasına sesini yükseltmeli.
Düşman bölgesindeyiz.
Anlıyor musunuz?
Haiti'de siyahi nüfus zorla yönetimi ele geçirdi.
Köle iş gücü oraya geldi ve ülkede çoğunluk oldu.
Brezilya'daki siyahilerin de yönetimi ele geçirmesinden korkuyorlar.
Meclis üyesi Marielle Franco hayatını kaybetti.
Aracının kurşunlanması sonucu çarşamba akşamı vefat etti.
Çok korkuyorlar. Siyah Gezegen'den korkuyorlar.
Siyahilerin toplumda yükselmesi zordur.
Yükseldikçe düşmanınız da büyür.
Hayır, güçlerini kaybetmiyorlar.
Siz güçlendikçe düşmanlarınız da güçleniyor.
Durmak yok! Devlet siyahi kadınları öldürüyor!
Çocuklarımızı öldürüyorlar!
-Artık dayanamıyoruz. -Yeter!
Irkçılık bitsin!
Cinayetler bitsin!
Irkçılık bitsin!
Yeter!
Bir süredir siyahiler için, çoğunluk için bir siyasi güç görmemiştik.
Siyahiler daha da güçlendi. Bizi susturmaya çalıştılar ama güçlendik.
Aptal ırkçılar, bizi rahat bırakın!
Açık bir şekilde soykırım yapılıyor ama bu durum değişecek.
Bu durum değişecek.
SİYAHİLERİN HAYATI ÖNEMLİDİR
Her gün hayatta kalmaya çalışıyoruz. Sürekli mücadele var. Durmak yok.
Bu davayı Racionais bulmadı. Bu dava Racionais'ten büyük.
Bizden önce aynı şeyi dile getiren birçok insan oldu.
Giriş müziği, albüm kapağı veya klip yoktu ama mücadele aynıydı.
Sahne ışığı olsun olmasın.
Doğduğum dönem olan 70'lerde siyahiler 70'lerin ritüellerini yapıyordu.
Bu işi o dönemin saçları, giysileri ve mücadeleleriyle yapıyorlardı.
Dönemin danslarıyla yapıyorlardı.
Bu tekrar gerçekleşiyor.
Yeni estetik anlayışla gerçekleşiyor.
Yeni bir ritüel ve ibadetle gerçekleşiyor.
Palmeiras stadını dolduran 15 bin kişinin
James Brown'ın şarkı söylemesini beklemesi bir ibadet değilse…
Bu bir ibadettir.
Bu manevidir.
Özgürlük için şarkı söylüyoruz.
Bu da her köşede kendini gösteriyor.
Kaynağı Afrika ve çok zengin.
Siyahi müziği kendi başına çok manevi.
Racionais hep böyleydi.
O zaman bunu fark etmedik çünkü 19 yaşındaydık.
Artık 50 yaşındayız.
Farklı bir bakış açımız ve daha fazla gücümüz var.
Ses ver!
Hadi!
Siyahi dramı Başarı ve çamur arasında
Para, bela, kıskançlık, lüks, şöhret Siyahi dramı
Kabarık saç, koyu ten, yara ve marka Şifa arıyor
Siyahi dramı Görmeye çalışıyor, göremiyor
Tek gördüğü uzakta kayan bir yıldız
Fiyat ve etiketlerdeki dramı hisset
Sevgi, nefret Ve yanlış öfkedeki dramı hisset
Siyahi dramı Planlayanı ve yanımda olanları biliyorum
Taşıdığım yük Bir fiyaskodan daha büyük
Hapishane ve varoşların dramı
Mezarlar, kan, sirenler, Ağlayışlar, mum ışıkları
Brezilya, São Paulo'dan bir yolcu, acı
Onur ve korkaklıkla hayatta kalma işi
Mahalleler, sokaklar, viraneler
Bunun sizinle ilgisini düşünüyorsunuzdur
SİYAHİLERİN SOYKIRIMINA KARŞIYIZ IRKÇILIK ÖLDÜRÜR
Rap ve Racionais yoluyla mücadele etmemi sağlayan duygu öfkeydi.
Keyif, rahatlık ve tok karın değildi.
Tam tersiydi. Açlık, nefret ve hırstı.
Suç, futbol, müzik Vay canına
Bundan ben de kaçamadım Ben de insanım
Forrest Gump bir peri masalı Gerçek bir hikâye anlatmayı yeğlerim
Hikâyemi anlatayım
Bakın, güzel bir film olur
Siyahi bir ananın kollarında oğlu yatıyor
Çelik ve beton yığınında tek başına
Kalabalığa bir bak Tekrar bak
Kalabalık yüzü, kalbi olmayan bir canavar
Hey São Paulo, gökdelen diyarı
Cesedin üstüne yağmur çiseliyor Bu Babil Kulesi
Brezilyalı aile, iki kişi dünyaya karşı
Yalnız bir anne, umut vadeden bir serseri
Işık, kamera, motor
Kaydet, sahne başlasın
Piç, babası olmayan başka bir siyahi
Hey köle efendisi Kim olduğunu biliyorum
Bunu yalnız yapamazsın Ayaklarının üzerinde duramazsın
İyi olduğunu söyledin Mahalle de cevap verdi
Bizim de viskimiz, Nike'imiz, Tüfeğimiz var
Kabul, senin arabaların daha güzel
İnternet, kaset Veya müthiş arabalar yapamıyor olabilirim
Belki biraz geç kaldım
Sanırım biraz geç kaldım
Ama senin oyunun hileli Ben yokum
Karnavaldan karnavala belayım
Ormanından geldim Arka bahçendeki aslanım
Siz de bir katliamdan, soykırımdan sağ çıktınız.
Yanlış yere aktarılanlar olarak soykırımdan kendi başınıza sağ çıktınız.
Köpek balıklarına yem olmadınız.
Atalarınız çok ama çok güçlüydü.
Bunu demiyorlar.
Tek başımıza zayıfız.
Birlikte güçlüyüz.
Bu sıralar tek tutkum müzik.
Her şeyden önce ırkım için müzik yapıyorum.
Bu bir siyaset şekli
çünkü devrim için bir yürek gerekir.
Alt yazı çevirmeni: Mustafa Üneşi