Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
FILM JEST OPARTY NA FAKTACH.
NIEKTÓRE WĄTKI, POSTACIE I WYDARZENIA ZOSTAŁY ZMYŚLONE,
BY DODAĆ FABULE DRAMATYZMU.
ZIMA 1944 ROKU
PRZYJACIEL ŻYDÓW
SZECHITA
WIEDEŃ 1962 ROKU
Szalom, Victorze.
Mazeł tow.
Naziści są w całym Wiedniu, Victorze.
I w całej Austrii.
Żyją, nie ponosząc konsekwencji.
Jakby nigdy nic.
Pamiętasz mojego nauczyciela matematyki?
Uczniowie mnie wyśmiewali.
Nie broniłeś się.
Nie.
Bo by cię posadzili.
Jadę jutro z panią Fränkel do Szwajcarii, do banku.
Dasz to mojemu znajomemu.
- Komu? - Zapowiedziałem, że będziesz o 10:00.
Tu masz adres. Bądź punktualnie.
Szymon Wiesenthal.
Ujęcie Eichmanna trafiło na pierwsze strony gazet.
Tak jak moja twarz.
Od tej pory traktują mnie w Wiedniu poważniej.
Policja odprowadza moją córkę do szkoły.
Wie pan, że Eichmann to wierzchołek góry lodowej.
Mengele, Brunner, Heim, Murer i inni.
Prawdopodobnie w Austrii żyją w spokoju setki nazistów.
W Niemczech jest ich więcej, prawda?
Nie można ich osądzić?
Próba sądzenia nazistów
to czysta donkiszoteria.
Dlaczego?
Przybrali fałszywe nazwiska
i są prawnikami, nauczycielami i przedsiębiorcami.
Wielu pracuje w ministerstwach.
Ukrywają dawne krzywdy i wyrządzają nowe.
Ale pański ojciec
naprawdę chce spróbować.
Weizmannowie wylatują do Ameryki.
Naprawdę?
Weizmann mówi, że ma dość życia za zamkniętymi drzwiami.
Nasza gmina ma na celu to zmienić.
Gdzie Wiedniu wpuszczą cię w jarmułce?
- Nie o to chodzi. - Weizmannowi owszem.
Ilu krzyknęłoby "Heil Hitler”?
Nadal mają nas za podrzynaczy gardeł.
Dla innych czarni są zbyt czarni.
Pokażę ci coś i kogoś przedstawię.
Nikomu o tym nie mów.
Twoja matka i siostra zginęły w Mauthausen?
I ciotka.
Dziadków zabito na jego oczach, w kryjówce w lesie.
Nożem do uboju rytualnego.
A ty?
Przeżyłem.
Sam, w lesie. Jako ośmiolatek.
Wiesz, kim jestem?
Dbam o to, by wam, twojemu ojcu, przyjaciołom
aby nam nic się nie stało.
Potrzebujemy ludzi takich jak Arie i ty.
To znaczy?
A gdyby ktoś wpadł na pomysł, by podłożyć bombę pod synagogę?
Albo zaczął tam strzelać, bo nienawidzi Żydów?
Uniemożliwimy to.
Co chcesz mi pokazać?
Co to? Nie chcę mieć kłopotów z powodu żarcików.
Pewnie jeszcze się nam przydadzą.
Proszę.
Przywieźli je z Izraela nasi ojcowie.
Są zbyt starzy, Victorze.
Ty i nasi przyjaciele...
Musimy przejrzeć na oczy.
Nie sądzę, byśmy potrzebowali broni.
Chcesz się przejechać?
Rodzice chcą cię poznać.
Co o mnie mówiłaś?
To, że studiowałeś w Anglii. Nic więcej.
Są dość skryci.
- Tak myślę. - Tak?
Są katolikami. Bardzo.
Co myślą o tym?
Nie wiedzą.
Tato?
Halo?
Mówi Wiesenthal. Jest ojciec?
Już śpi.
Pański ojciec prosił, by kogoś znaleźć.
Kurt Gogl.
Były SS-Unterscharführer
i komendant obozu koncentracyjnego Mauthausen.
Był odpowiedzialny
za setki morderstw, a dziś żyje spokojnie nad pięknym Wolfgangsee.
Przyjął nazwisko swojej żony. Hartinger.
Skąd pan wie?
Widział go podczas urlopu były więzień Mauthausen.
Od razu go rozpoznał.
Gogl podaje się za Kurta Hartingera.
Jest dyrektorem szkoły powszechnej.
To ceniony członek gminy.
Zna go pan?
Jest pan krawcem?
Nie do końca. Handlujemy materiałami
i kolekcjami.
Pan Dessauer jest przedsiębiorcą.
To rodzinny zakład.
Od ilu pokoleń?
Wliczając moje, od czterech. Naziści nas wywłaszczyli,
ale ojciec walczył trzy lata z tymi, którzy przejęli zakład i odzyskał go.
A raczej jego ruiny.
Jesteś Żydem?
Tak.
Zakład nadal działa?
Musimy rozmawiać o pracy?
Nie wiedziałem, że oni są w Wiedniu.
Żydzi.
Tak.
Wielu zostało zabitych przez nazistów.
Z mojej rodziny przeżył tyko ojciec i ja.
Czym się pan zajmuje?
Ojciec pracuje w fabryce mebli.
- Mówiłam. - Też pewnie należała do Żydów.
Nie sądzę.
Na pewno nie.
Głupio, że im nie powiedziałam.
Że jestem Żydem?
Nie mają nic przeciwko Żydom, czy Murzynom.
- Sama długo... - Wydaje mi się, że Żydzi są nadal
- niemile widziani. - Nieprawda.
Większość nie wie, co wtedy się działo.
Czasami czuję się, jakbym był w getcie.
Albo
jakbym był uchodźcą.
- Jesteś przewrażliwiony. - Tak?
- Komplikujesz. - Tak?
Nie wiem, jak to ująć.
Co robił twój ojciec w czasie wojny?
Potrzebujemy świadków, którzy znów będą zeznawać
przeciwko Goglowi przed sądem.
Znów?
Przed amerykańskim Trybunałem Wojskowym w Dachau
stanęło wielu zbrodniarzy z Mauthausen.
Nazwisko Gogla pojawiło się po wielokroć. Ale zniknął.
Dorwiemy go.
Czyli?
- Zamkniemy go. - To nie takie proste.
Porozmawiajmy z byłymi więźniami Mauthausen.
Być może znajdą się odważni świadkowie, którzy
nie dadzą się uciszyć.
A do tego czasu?
Paulu, napisz list.
Opiszesz, jakich okrucieństw dopuścił się Gogl.
Widziałeś je na własne oczy.
Obawiam się, że nie podołam.
Pomogę ci, tato.
A potem?
Przekieruję list do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. Zareagują.
Kurt?
Pismo do ciebie.
Z sądu okręgowego w Salzburgu.
Jestem pewien, że świadkowie mylą mnie z panem Hartmannem.
Miał wyższy stopień, niż ja.
Często bił, to prawda.
Widziałem to na własne oczy.
Gottfried Hartmann.
SS-Obersturmbannführer.
Poległ w Rosji.
Okaże się to, gdy przesłuchamy świadków,
którzy będą mieli pana rozpoznać.
Wysoki sądzie.
Pod hełmami wszyscy wyglądaliśmy podobnie.
Ta sama fryzura...
Odwagi!
Proszę o spokój!
Cisza!
Wedle kilku zeznań odwiedził pan świadka oskarżenia,
Richarda Kuhna, w Weitrze.
To prawda.
Chciałem
odświeżyć wspomnienia.
Chciałem wiedzieć, jak to kiedyś było.
Przypomnieć sobie.
Wielu wątków z tych strasznych czasów już nie pamiętam.
Żona do pana dzwoniła.
Nie mogę sobie przypomnieć, o czym rozmawialiśmy.
Pan Kuhn był naocznym świadkiem wydarzeń z 1944 roku, które rozegrały się
przy "schodach śmierci”.
Cytuję:
"Gogl tak długo kopał starszego mężczyznę, że ten umarł”.
Kolejny świadek wspomina:
"Innego mężczyznę zrzucił ze schodów.
- Więzień zmarł”. - Nie.
To nieprawda.
Pan Kuhn wycofał obciążające pana zeznania.
Wytłumaczę.
To była pomyłka.
Bardzo często koledzy i więźniowie mówili,
że powinienem uważać,
bo zostanę pomylony z SS-Obersturmbannführerem Hartmannem.
Tak właśnie było.
Wszyscy świadkowie go rozpoznali.
Wskazali go. Opowiadali straszne rzeczy.
Czasami miało się wrażenie, że cofnęliśmy się do 1938 roku.
- Przestań. - Uwierz mi, nie oszalałem.
Nasz prawnik powiedział, że mamy mocne dowody.
Ale czy zostanie skazany?
Po tylu latach?
- Kończę. - Nie przesadzam.
- Odezwę się jutro. - Złościsz się?
Nie. Kończę. Dobranoc.
Czytałaś dzisiejszą gazetę?
"Łowcy nazistów są nieubłagani”.
Piszą o twoim żydowskim koledze.
Przestań z nim rozmawiać.
Tak będzie lepiej.
- Przesadzasz. - Zrozumiano?
Panie Wiesenthal!
Komu służą takie procesy?
Gogl zintegrował się ze społeczeństwem, działa też w polityce.
Nie lepiej zostawić go w spokoju?
Jeśli chodzi o winę, nie ma podwójnych standardów.
Lekiem na bezprawie
jest wyłącznie prawo.
Poczekajmy w środku.
Zastrzelił nasze dziecko.
Suzanne.
Miała 6 lat.
Na naszych oczach.
Zwariował!
- Cisza! - Dość tego teatrzyku!
- To farsa! - Cisza!
Z powodu silnych emocji świadek nie może dalej zeznawać.
- Dziękuję, panie Dessauer. - Nie.
Ja
i moja żona musieliśmy na to patrzeć.
Gdy zabił też Milę,
stanął przede mną i włożył mi do lufę do ust.
Spojrzał mi w oczy i powiedział:
"Nie.
Ciebie oszczędzę.
Opowiesz innym, co im grozi
za brak posłuszeństwa.”
Dość!
Cisza!
Dałem mu zastrzyk, zasnął.
Niech wróci do Wiednia. To dla niego zbyt wiele.
Zajmę się tym.
- Gramy! - Arie!
Podaj!
Tutaj!
- Z prawej! - Tutaj!
- Witajcie, panienki. - Serwus!
Dajcie spokój.
Strzelaj!
Dośrodkuj!
- Prezent! - Szybki jest.
Mamy drugą piłkę.
- Chodźmy. - Piłka.
Co? Głośniej.
Piłka.
Mówi się: "Proszę”.
To już nasza piłka.
- To pomyłka. - Tak? Bierz.
Chodźmy.
Boisz się, Żydku?
Zdziwiłem się, że się na nich rzuciłeś.
To było głupie. Masz rację.
Dlaczego?
W imieniu Republiki przysięgli uznali Kurta Gogla
za niewinnego w zakresie wszystkich 21 zarzutów
objętych oskarżeniem.
Victorze!
Prokurator musi wznieść o wznowienie postępowania karnego.
Z powodu?
Błędnego pouczenia przysięgłych przez przewodniczącego.
W przeciwnym razie taki wyrok by nie zapadł.
To zdrada ofiar i tych, którzy przeżyli.
Jakie są szanse, że to przejdzie?
Zagranica się przygląda.
- Należy wznowić postępowanie. - Będziemy dalej walczyć.
- Nie mam już siły. - Jeśli się poddamy, zapomną o nas.
Damy radę.
Na państwo nie można liczyć. Jak zawsze.
Tak było i będzie.
Wolności nie dostaje się w prezencie od państwa albo z nieba.
Trzeba o nią walczyć. Codziennie.
Gdzie dziś byłeś?
Wybrałem się na przejażdżkę autem.
Gogl odpoczywa z przyjaciółmi nazistami nad Wolfgangssee,
łowi ryby i na nas narzeka.
Można by go oskarżyć za granicą?
Musimy napędzić mu strachu.
Dorwiemy go w pięciu.
Tak nie trafi do więzienia.
A jeśli zrobimy jak z Eichmannem?
Zawieziemy do Izraela?
Uprowadzenie to nic takiego.
Pewnie, że nie.
Uśpimy go, zamkniemy w bagażniku, pojedziemy do Izraela
i postawimy przed sądem.
6000 kilometrów.
Morze Śródziemne, Tunezja, Libia i Egipt?
To co? Będziesz dalej narzekać?
Może go ukarać
jego własne sumienie.
On nie ma sumienia.
- Spotkajmy się przy gospodzie. - Musimy opić zwycięstwo Kurta.
- Kto to? - Nie wiem.
Jest późno.
Czego chcesz?
Niech powie pan prawdę.
Znikaj stąd!
Kiedyś będzie pan musiał to zrobić. Lepiej teraz.
Grozisz mi?
Zostaw mojego męża. Został uniewinniony.
Nie ucieknie pan.
Mój ojciec i ja będziemy przypominać o tych, których pan zabił.
Każdego dnia i nocy.
Wezwij żandarmerię.
Nie wiem, co w pana wstąpiło.
- Dlaczego pan to zrobił? - Nic nie zrobiłem, rozumiesz?
Nie wiesz też, czym jest wojna, chłopcze.
A to dzięki pieniądzom twojego ojca i prywatnej szkole w Anglii.
- Zostaw mojego męża, Żydku! - Wezwij żandarmerię!
Każdego dnia.
I każdej nocy.
Dopóki żyję.
Nigdy więcej tu nie wracaj, słyszysz?
To moja ziemia!
Wy jesteście przestępcami!
Wy budzicie zmarłych!
- Halo? - Zimmermann.
Prokurator cofnął wniosek o wznowienie postępowania karnego.
Co?
Niewiarygodne.
Dlaczego?
Postanowiono to wczoraj podczas posiedzenia
w Ministerstwie Sprawiedliwości. Zrobiła się sprawa polityczna.
Gogl jest wolny.
Zajmę się tym.
Ale bez ciebie i Ariego. To zbyt ryzykowne.
Ktoś was rozpozna.
Co jest?
Nie zabijemy go.
Jesteś zamyślony.
Ciekawe, co z nami będzie.
Czyli?
Chcemy być razem?
Oświadczasz mi się?
Jeszcze nie.
To dobrze.
Nie chcę być jak moja matka, która zajmuje się domem
i bawi się we wzorową żonę.
Nikt nie chce przypominać swoich rodziców.
Moi domownicy
są poruszeni tą sprawą.
Wyobraź sobie.
Co masz na myśli?
Ojciec zabronił mi się z tobą widywać.
Dlaczego?
Bo jestem Żydem?
Przekaż mu, że sprawdzę historię
jego cholernego domu meblowego
i jeśli okaże się...
Nie chciałabym być Żydówką. Naprawdę.
- Nie ma to nic wspólnego z nazistami. - Anno.
Nie powinnaś zostać Żydówką dla mnie.
Religia, czy wiara powinny łączyć ludzi.
Kto to?
Nie spytam, czy przeszkadzam. Widzę.
Można?
Kto ma prawo mordować?
Nikt. Dlaczego?
Żadne państwo, reżim, żołnierz, człowiek.
A mimo to, morduje się.
Mimo, że zabrania tego Biblia.
Gdy zjawia się Führer, religia często przestaje mieć znaczenie.
Ludzie zapominają o Bogu.
Według mnie nie powinno się łączyć wiary z polityką.
Coś się stało?
Niech pan mi to powie.
Bawienie się w sędziego
to głupota.
To morderca.
Tak.
Ale my nie mordujemy.
Przemoc
jest jak chwast.
Nie zdechnie nawet, gdy nadejdzie susza.
Ludzie skrzykują się,
by zastraszyć polityka,
konkurenta, czy myślącego inaczej.
Rzucają pomby, by narzucić swoje ideały.
Nieważne, czy zginą niewinni.
Przemoc
należy zdusić w zarodku.
Gdy chwasty urosną,
szybko się rozprzestrzenią.
Jak chce je pan
wyplenić?
W zadbanym ogrodzie nie wyrosną.
A jeśli już wyrosły?
Zatrudni się mądrego ogrodnika.
Lubię pana, Victorze.
Naprawdę.
Niech pan na siebie uważa. Na ojca też.
Kto to był?
Dwóch leży w szpitalu, w Salzburgu.
Są tak poturbowani,
że policja nie była w stanie ich przesłuchać.
Pozostali dwaj uciekli.
Jak to?
Gogl był z przyjacielem. Ten wyjął nóż.
Szybko zjawili się pozostali.
Mieli kastety i narzędzia.
Chcieli się dowiedzieć, kto wysłał naszych ludzi.
Mogli się domyślić.
Możesz zniknąć na kilka tygodni?
Załatwię ci pistolet. Noś go przy sobie.
Nie.
Cholera!
Victorze, musisz zniknąć.
Posłuchaj mnie! Musisz!
- A ojciec? - Jest w szpitalu.
Mój ojciec o niego dba. Więcej nie zrobisz.
Wymyślmy wymówkę. Odwiedzisz kolegę we Włoszech.
Mam pomóc ci się spakować?
Co jest miłego w samotnej wycieczce?
Można wejrzeć w siebie.
Bzdura.
Człowiek jest samotny.
Dowiem się.
To tylko kilka dni.
Gdzie dzieje się źle, wyjścia są trzy.
Albo cię to uszlachetni, albo zniszczy.
Albo wzmocni.
Gdy na ciebie patrzę
martwię się.
Ile się jedzie do Włoch?
Nad morze?
Siedem, osiem godzin.
Chętnie bym pojechała.
- Następnym razem. - Dlaczego nie teraz?
- Twój ojciec nie pozwoli. - Nie zgadzam się z nim.
Jestem już dorosła, to nie jego sprawa.
Tak mu powiedziałaś?
Chcesz ze mną być, prawda?
- Czy nie? - Chcę.
To czemu nie teraz?
Bo musimy omówić pewne
sprawy.
Słyszę, jak kręci się młyńskie koło.
Sam nie wiem, czego chcę.
Najchętniej umarłbym ja sam,
cisza zapadłaby wnet.
Najchętniej umarłbym ja sam,
cisza zapadłaby wnet.
Brawo.
Brawo, dzieci.
Dziękuję.
Dziękujemy, panie dyrektorze.
Czego się napijesz?
Poproszę piwo.
Skąd jesteś?
- Z Salzburga. - Mądrala.
Zaraz podam.
- Ci, którzy donieśli na Hartingera... - Na Gogla.
Nieważne.
Powinniśmy sami to załatwić.
Bez sądu.
Nic nie mówią.
- Są w szpitalu. - Skąd wiesz?
Od Ferdla. Nasi ludzie czuwają.
Uciekali jak zające.
Gogl... Biedaczysko.
Torturowali go.
Ale czego by się spodziewać
po Żydach.
Racja. Zdrowie!
Proszę.
Żyd.
Ciągle ten biedny Żyd.
Czym zasłużyliśmy na cierpienie?
Kolegów rozrywały granaty.
Inni padali w lazarecie jak muchy.
Albo we śniegu.
Każdy robił, co kazano.
Że też we własnym kraju grożą byłemu żołnierzowi więzieniem.
Najgorsze, że chcieli oczernić Gogla.
- Nic nie zrobi. - Ma raka.
- Tak? - Prostaty.
Żona asystowała lekarzowi w klinice.
Co?
- Co jest? - Nic, Kurcie.
Możesz na nas polegać. Obiecuję.
Dobrze. Dziękuję.
Idę, musimy wstać o świcie.
Ma rację.
A co z mięsem?
Erika weźmie, ile chce. Wy też możecie.
Moi nie zjedzą.
Na mój rachunek.
- Już. - Dziękuję, burmistrzu.
Nie ma za co.
- Piwo nie smakuje? - Zapłacę.
Co tu porabiasz?
Mam urlop.
Nie wyglądasz na turystę.
Ani na mieszkańca Salzburga.
- Znamy się? - Nie sądzę.
Poczekaj.
Znam okolicę.
Jeśli chcesz coś wiedzieć...
Witam na polowaniu z nagonką!
Dziś zapolujemy na drobną zwierzynę.
Po sygnale "Naganka naprzód!” strzelamy wyłącznie przed siebie.
W przeciwnym razie ustrzelimy kolegę,
a tego raczej nie chcemy, prawda?
Darzbór!
A kto to taki?
Pan zając?
Eder pana prześcignął, tak? Dostał pan w futerko?
Barco!
Gdzie ty byłeś?
Coś tam jest?
Do nogi!
Chwila ciszy!
Koledzy, wracamy do domku myśliwskiego.
Tam rozłożymy łupy.
Kofler ― zdjęcie!
- Odmaszerować. - Dołączę.
Chcesz mnie zastrzelić?
Nie dasz rady.
Czyżby?
Czego ode mnie chcesz,
chłopczyku?
- Chcesz mnie sobie przypomnieć? - Na ziemię.
- Pusto. - Już.
Masz ciekawą broń.
Czeska?
Jak myślisz, do kogo z niej strzelano?
Idziemy w dół. Tam czeka auto.
Spójrz.
Nadal ją mam.
Z czasu służby
w Mauthausen.
Wiesz, że większość ludzi woli białe jajka niż brązowe?
Tak. Wielu hodowców
zaczęło kontrolować kolor skorupek,
by sprostać wymaganiom.
Wiesz, co robią?
Szukają kur z brązowymi plamami,
wrzucają je do pudeł i gazują.
Ot tak.
Dzięki temu mają wyłącznie białe jaja.
- Rzuć broń! - Zostaw go.
Z takim jak on
- dam sobie radę sam. - On cię pozwał?
Żydek!
Chwila!
Puśćcie go.
Niech zatańczy. Oni lubią tańczyć.
- Zastrzelić go! - Nie!
To nic nie da.
I tak miał iść do auta
i nigdy więcej tu nie wrócić. Tak? Dobrze.
Puść go.
Spokojnie.
Biegnij.
- Biegnij! - Żydowska świnia!
Nie wracaj tu!
Nie brzmisz, jakbyś był nad morzem.
Jak powinienem brzmieć?
Jakbyś był daleko.
Coś ukrywasz?
Dlaczego?
Zmieniłeś się od czasu procesu.
Przeprowadź się do nas.
Mieszkanie jest duże.
Ojciec pozwoli mi wyprowadzić się po ślubie.
To oświadczyny?
Powiedział, że nie pozwoli mi na małżeństwo z Żydem.
Słuchasz się go?
Pewnie, że nie.
Małżeństwo jest staromodne.
- Tak? - Otworzyć! Policja kryminalna!
- Policja kryminalna. Pan Dessauer? - Tak.
- Mamy doniesienie. - Słucham?
Podejrzewamy, że ma pan broń bez zezwolenia.
Do tego zakłócenie ciszy nocnej i napaść.
- Niemało. - To pomyłka.
- Gdzie jest broń? - Nie mam broni.
- Nie wolno! - Bo co?
Nie wolno panom przeszukiwać mojego pokoju. Wezwę prawnika.
Posiadanie broni nie jest karalne.
Zakazane jest noszenie jej przy sobie.
- Nie mam żadnej... - Gustl!
Pod łóżkiem!
- Klasyka. - Prościzna.
Czeska.
Naładowana.
Podpisać.
Musimy to przeczytać.
Nie mam tyle czasu.
Co teraz?
Skonfiskujemy broń. Zostanie nałożona na pana grzywna.
Dwadzieścia jak nic.
- Tysięcy? - To policjanci, nie sędziowie.
W sumie biedni nie jesteście.
To znaczy?
Nie my tworzymy prawo. Dbamy, by go przestrzegano.
Nie rób tego.
Dokumenty przyjdą pocztą. Wraz ze skargą pana Hartingera.
Nazywa się Gogl.
Jasne.
Podobno nasłał pan na niego ludzi.
To pomówienie.
Okaże się.
Idziemy?
- Do widzenia. - A może: "Szalom”?
Złożę zażalenie.
- Bo co? - Dlaczego.
Szalom.
Żydek nie umie żartować.
Co robiliście w czasie wojny?
Byłeś żołnierzem?
- To było dawno temu. - Chcę wiedzieć.
Byłeś nazistą?
Przez ciebie brat zadaje głupie pytania.
Tatuś nie był nazistą.
Każdy musiał iść do wojska,
- pod groźbą kary śmierci. - Tak?
Mówiłeś, że walczyłeś na froncie.
Powiem ci coś.
Całe szczęście, że urodziłaś się później.
Nie przeżyłaś wojny. Nie wiesz, co robiliśmy.
Postąpiłabyś inaczej?
Twój żydowski koleżka twierdzi, że mieliśmy wybór.
Zabiłeś kogoś?
Przestań tak mówić!
Nic nie zrobiliśmy i niczemu nie jesteśmy winni.
- Przekaż to swojemu głupiemu koledze. - Nie uwierzy.
Idź do swojego pokoju. Nie chcę cię dziś widzieć.
Masz zerwać kontakt z Żydem.
I to już, na zawsze.
Zrozumiano?
Odpowiedz, czy byłeś nazistą.
- Do pokoju! - Rudi...
Nie wolno mi rozmawiać z Żydem?
A z Murzynem?
- Homoseksualistą? - Hannesie, wyjdź!
- Nie ma różnicy? - Ale...
Marsz!
Też chcę wiedzieć.
Wszyscy w moim wieku musieli walczyć.
Nie poszedłem dobrowolnie.
Ostatnie, czego potrzebuję,
to przywoływać stare czasy, o których nikt nie chce rozmawiać.
Nie w moim domu.
- Jesteś moją córką! - Jest młoda i głupia.
Nie jest.
Anno, życzę ci, żebyś nie żyła w takich czasach.
Chcę o tym normalnie porozmawiać.
Dość, głupia!
Nie ręczę za siebie!
Zwariowałeś!
Co dalej?
- Nic. Mam na karku trzy zarzuty. - Chcesz się poddać?
Musimy nastraszyć Gogla. I to jak!
Niczego się nie boi.
- Może uda się wznowić postępowanie. - Próbowaliśmy.
- Drugi raz go uniewinnią. - Niekoniecznie.
Austriacki wymiar sprawiedliwości cieszy się zaufaniem ludzi. Bóg wie czemu.
Okłamujesz mnie?
Ciekawe, czy przestaną.
- Co? - Co "co”?
Zostałem uniewinniony, Hermino.
Jestem niewinny.
- I tyle. - Nie dają ci spokoju.
- Co począć? - Chcę, by się to skończyło.
Choć tutejsi ludzie stoją za nami murem.
Robiłem, co do mnie należało.
Byłem żołnierzem.
Co miałem począć?
Pojechać do Göringa i powiedzieć, by przestał?
A może
napisać list do Hitlera?
Hitler sam o niczym nie wiedział.
To my byliśmy ofiarami.
Tak.
Robiłeś to samo, co tysiące twoich kolegów.
Takie były czasy.
Z dziur wypełzły wszystkie robaki.
To, co do tej pory tylko myślano, nagle wolno było powiedzieć.
Wszyscy jesteśmy trochę źli, Hermi.
Ty i ja również.
Wtedy
oni starali się,
by zło stało się widoczne.
Nagle człowiek był kimś.
Czy zrobiłeś to, co ci zarzucano?
A co mi zarzucano?
Kobiety i dzieci...
- Czy... - Byłem twardy.
To prawda.
Tego ode mnie wymagano.
W czasie wojny światem rządzi śmierć.
Ale okrucieństwo?
Czy byłem okrutny?
Czyli nie?
Nie zrobiłeś tego?
Hermi...
Widziałem najstraszniejsze rzeczy na świecie.
Takie,
o których nie da się mówić. I nie chce się mówić.
Teraz mnie prześladują.
To jest o wiele bardziej surowa kara,
niż ta wymierzona przez jakikolwiek sąd.
Cieszę się, że tego nie zrobiłeś.
- Dziecko to dziecko. - Tak.
Dokąd idziesz?
Na dwór, wysikam się w moim ogródku
i pooddycham świeżym powietrzem.
Obym zaczął myśleć o czymś innym.
PRZYJACIEL ŻYDÓW
Opowiedz.
Co?
Przestań. Od kilku dni kłamiesz.
To znaczy?
Wróciłeś po dwóch dniach we Włoszech.
- Tęskniłem z tobą. - Daj spokój.
Wcale nie byłeś nad morzem.
Gdzie indziej miałbym być?
Dobrze cię znam.
Nie mówisz prawdy.
Dopóki ojciec nie wyzdrowieje, chcę być blisko niego. Tyle.
Zrozumiałeś to po ośmiu godzinach jazdy?
Zadzwoniłem z Grado do Ariego. Powiedział, że w firmie dużo się dzieje.
Potrzebują mnie.
Znowu ten Wiesenthal?
Tak?
- Policja. Otwierać! - Policja?
Wytłumaczę.
Następnym razem cię zabijemy.
Spadamy!
Twardo pan spał.
Wracam od pańskiego ojca.
Źle z nim. Jest bardzo słaby.
Myśli, że jest pan we Włoszech. Nie wyprowadziłem go z błędu.
Strasznie jest być ofiarą.
Ale jeszcze straszniej jest być sprawcą.
Żyć w poczuciu winy
i przekazać je kolejnemu pokoleniu.
Tak młodzi stają są sprawcami.
Gogl być może jest wolny,
co jest straszne i przykre.
Ale dopóki będziemy ożywiać jego wspomnienia,
będzie więźniem. Rozumie pan?
To nasze zadanie.
Proszę odpoczywać.
Niedługo się ujrzymy.
Do wiedzenia.
Chciałbym porozmawiać z Anną.
Nie ujrzy jej pan. Nigdy. Proszę odejść.
- Chcę jej wytłumaczyć... - Znikaj. Bo wezwę policję!
Tak?
Co to ma być?
Halo?
Gdzie był pan między 17:00 a północą?
Powie pan, o co chodzi?
Gdzie byłeś?
Tutaj.
Jestem w żałobie. Zmarł mój ojciec.
- Wychodzę z domu gdy muszę. - Smutne.
Są świadkowie?
- Wątpię. - A to pech.
Nikogo nie ma.
A miałby być?
Gdzie jest Hermine Hartinger?
- Znam ją? - Splunęła ci w twarz.
- Co z nią? - Bezczelny.
Nie rozumiem.
Wczoraj zniknęła.
- Być może ją uprowadzono. - Albo zabito.
Jest pan podejrzany.
A do tego nie ma alibi. Idziemy.
Chwila.
Mam alibi.
Byłem wczoraj na posterunku.
Skradziono moje auto.
Zgłosiłem to,
około jedenastej.
Dokąd chciał pan jechać?
Wychodzi pan, gdy musi.
Miałem kilka spotkań dotyczących majątku ojca.
Zrobiłem zakupy i włożyłem je do bagażnika.
Zapomniałem ich wyjąć.
Około jedenastej poczułem głód.
Zszedłem do auta,
ale go nie było.
Pomyślałem,
że zostawiłem wóz przy innej ulicy.
Ale nie.
- Dlatego poszedłem na posterunek. - Bajeczka.
To znaczy?
Spokojnie.
Uprowadził pan panią Hartinger i ją zabił.
Ukrył ciało i wrócił do Wiednia pociągiem. To proste.
A w międzyczasie ukradziono mi auto
lub sprawiłem, że zniknęło.
Przekonałem więc panią Gogl,
by poszła ze mną do kryjówki?
I to w ciągu siedmiu godzin?
Z czego cztery spędził pan w pociągu?
- Ty... - Spokój.
Wychodzę z założenia, że nie chcą się panowie pogrążyć w prokuraturze,
a tym bardziej w oczach opinii publicznej.
Szalom.
Musisz zniknąć.
I to już.
Nie dadzą ci spokoju.
Jest zbyt niebezpiecznie. Dla nas wszystkich.
Nie możesz wrócić do domu.
Czekają na ciebie oni albo policja.
Czego potrzebujesz?
Pieniędzy z sejfu i kilku rzeczy.
Proszę.
Zapisz.
Chcę się z kimś pożegnać.
To konieczne?
Znasz kogoś w Ameryce?
Podam ci kilka nazwisk i adresów.
"Każdy z nas jest swoim własnym diabłem
i czyni świat swym piekłem”.
Nie rób głupot.
Bo się ciebie wyprę.
Nie wiem, co powiedzieć. Jestem zaskoczona.
Zajmę się wszystkim.
Nie chcę być od ciebie zależna.
- Ty się wszystkim zajmiesz. - To nie jest śmieszne.
Gdyby rodzicie wiedzieli, że się widzimy...
Mam powiedzieć, że lecimy do Ameryki? Nie ręczę za ojca.
Nie dam rady.
- Nie jestem tak spontaniczna. - Zaufaj mi, proszę.
Pojedziesz pociągiem do Zurychu, spędzimy noc w hotelu
i polecimy do Nowego Jorku.
To obcy kraj. Nie znam języka.
- Co będę tam robić? - Zobaczymy.
Nie dam rady, Victorze.
To zbyt szalone.
Nie jestem gotowa.
Moja rodzina...
Nie dam rady.
To wszystko, o co prosiłeś.
Czego potrzebuję.
Jesteś moim przyjacielem.
Prawdziwym.
Dziękuję.
Co z Anną?
Rozumiem.
Jesteś wolny. Znajdziesz sobie amerykańską aktorkę.
Spytam tylko raz, gdzie jest moja żona?
Mów!
Chcę, żeby się pan przyznał. To proste.
Daj spokój!
Mów!
Jeśli pańska żona żyje, choć tego nie wiemy,
zostało jej mało czasu. Tyle powiem.
- Chcę dowodu na to, że żyje. - Nie.
Poza tym, sam nie wiem.
Nie wierzę ci.
Oto pisemne przyznanie się do winy. Podpisze to pan.
Potem zawiozę pana do żony.
Dobrze.
Podpiszę.
Ale najpierw chcę do żony.
Nie mogę. Zastrzeli mnie pan.
Wtedy żona też zginie.
Proszę podpisać.
I oddać broń. Rewolwer też.
Myślisz, że ludzie nie wpadną na twój trop?
To przyznanie się do winy jest bezwartościowe.
Wymusiłeś je.
Jeśli Hermi umrze, powieszą cię na drzewie.
Jeśli nie,
papier i tak ci się nie przyda.
Nie jest nic wart.
Chce pan wrócić?
Droga nie będzie łatwiejsza.
Co planujesz?
Wiem, że Hermi żyje.
Jesteś zbytnim tchórzem, by kogoś zabić.
W przeciwnym razie byś mnie zabił.
Czego chcesz?
Wiem, że się pan boi. Znam to uczucie.
Nie boję się.
Myśli pan, że miał przez te wszystkie lata szczęście.
Że się mu upiekło. Dlatego się teraz pan boi.
To koniec, tak?
Oszukałeś mnie, prawda?
Mojej żony wcale tu nie było.
Hermi?
Hermi!
To ty, ten żydowski chłopak!
Rozpoznałam cię!
To pomyłka.
Pod maską wszyscy wyglądamy podobnie.
ZURYCH
Wiesz, co musiałam obiecać moim rodzicom?
Zacząłem w Ameryce nowe życie.
Wolne życie.
Nie znałem takiej wolności.
Ale dlatego wiem, że nie dostaje się jej w prezencie od państwa albo z nieba.
Trzeba o nią codziennie walczyć.
Niedawno szukałem w internecie Kurta Gogla.
Nie wiadomo, co z nim się stało.
Dla mnie nie ma to już znaczenia.
Wiem,
że gdy chwasty urosną,
wkrótce się rozprzestrzenią.
SCENARIUSZ I REŻYSERIA
WYSTĄPILI
ZDJĘCIA
MUZYKA
Wersja polska na zlecenie HBO HIVENTY POLAND
Tekst: Julia Kunikowska