1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

3
00:00:48,280 --> 00:00:52,240
Sergio Leone, čovjek
koji vam je donio Za šaku dolara

4
00:00:52,440 --> 00:00:54,160
i Za dolar više

5
00:00:54,360 --> 00:00:58,760
te Dobar, loš, zao

6
00:00:58,960 --> 00:01:02,720
sad vam donosi
svoj najveći film: Sagni se!

7
00:01:03,560 --> 00:01:07,560
Tada sam shvatio

8
00:01:07,680 --> 00:01:10,240
da je redatelj ostala tri filma

9
00:01:10,360 --> 00:01:12,160
Sergio Leone.

10
00:01:22,440 --> 00:01:24,560
Klapa, molim vas.

11
00:01:24,680 --> 00:01:28,760
Serata America,
razgovor s Leoneom. Jedan, prvi.

12
00:01:28,880 --> 00:01:32,240
Samo trenutak. U redu.

13
00:01:34,960 --> 00:01:40,040
Za mene je film
prije svega jedna velika predstava

14
00:01:40,160 --> 00:01:44,440
u kojoj se predlažu
događaji zamaskiranog života.

15
00:01:52,960 --> 00:01:55,520
Njime prepričavamo vlastita iskustva,

16
00:01:55,720 --> 00:01:58,600
povijesna ili psihološka iskustva,

17
00:02:00,920 --> 00:02:04,000
uvijek kroz bajku i mit,

18
00:02:04,120 --> 00:02:06,080
kroz predstavu.

19
00:02:11,200 --> 00:02:12,920
Rođen sam u filmu.

20
00:02:13,120 --> 00:02:15,720
Živim od filma, čitam film,

21
00:02:15,840 --> 00:02:17,000
vidim film.

22
00:02:17,120 --> 00:02:19,640
Za mene je film život, i obratno.

23
00:02:23,200 --> 00:02:24,800
Kako se može zaboraviti

24
00:02:24,920 --> 00:02:28,920
svijet djetinjstva?

25
00:02:30,320 --> 00:02:32,800
Svi su mi filmovi puni tih osjećaja,

26
00:02:32,920 --> 00:02:35,600
od Za šaku dolara,
do Bilo jednom na Divljem zapadu.

27
00:02:35,720 --> 00:02:38,080
Naposljetku, u mojim filmovima

28
00:02:38,200 --> 00:02:40,640
svijet prosuđuju djeca.

29
00:02:40,760 --> 00:02:42,400
Kad gledam ove filmove,

30
00:02:42,600 --> 00:02:47,200
mislim da je taj muškarac
iznutra još uvijek dječak.

31
00:02:47,400 --> 00:02:49,040
Koji se igra kauboja,

32
00:02:49,160 --> 00:02:52,920
koji voli zabavljati svoje prijatelje,

33
00:02:53,120 --> 00:02:54,600
zabavljač,

34
00:02:54,720 --> 00:02:58,160
ali ne pretenciozan zabavljač

35
00:02:58,280 --> 00:03:01,240
nego iskonski, darežljivi zabavljač.

36
00:03:10,720 --> 00:03:13,280
Vidiš one stupiće gore?

37
00:03:13,400 --> 00:03:15,200
Prije ih nije bilo.

38
00:03:15,320 --> 00:03:17,640
Mi smo bili na mjestu stupića,

39
00:03:18,880 --> 00:03:21,880
dječaci od deset do 12 godina s daskama

40
00:03:22,000 --> 00:03:26,160
koji su se spuštali niz Tabogu
brzinom 50-60 km na sat.

41
00:03:26,280 --> 00:03:30,600
Plava lavina koja je na dnu
nailazila na neželjene goste.

42
00:03:30,720 --> 00:03:32,280
Bilo je puno Nijemaca,

43
00:03:32,400 --> 00:03:35,080
riječ je o godinama 1942.-1945.

44
00:03:35,200 --> 00:03:36,800
Moj prvi vestern.

45
00:03:58,400 --> 00:04:00,400
Pitali su me jedanput

46
00:04:00,600 --> 00:04:03,000
kako su to Leoneovi filmovi osobni?

47
00:04:03,120 --> 00:04:05,320
Snimao je samo žanrovski film,

48
00:04:05,440 --> 00:04:06,640
vesterne, gangsterske...

49
00:04:06,840 --> 00:04:09,600
Rekao sam da su osobni iz tri razloga.

50
00:04:09,800 --> 00:04:11,200
Prvo,

51
00:04:11,320 --> 00:04:16,080
govore o djetetu
koje je odraslo uglavnom na Trastevereu,

52
00:04:16,200 --> 00:04:19,440
koje se sjeća kako
gleda holivudske filmove '30-ih

53
00:04:19,560 --> 00:04:21,360
tijekom Mussolinijeva doba.

54
00:04:23,080 --> 00:04:26,920
Amerika je bila
model slobode i modernosti.

55
00:04:27,040 --> 00:04:28,320
Nešto drukčije.

56
00:04:28,440 --> 00:04:29,760
Taj drugi svijet

57
00:04:29,960 --> 00:04:32,240
i to dijete s Trasteverea

58
00:04:32,360 --> 00:04:33,840
voljelo je te bajke.

59
00:04:34,040 --> 00:04:35,360
Autobiografski su

60
00:04:35,480 --> 00:04:38,280
jer je 1943., 1944.,

61
00:04:38,400 --> 00:04:39,680
nakon desanta kraj Salerna,

62
00:04:39,800 --> 00:04:43,000
američka vojska
išla na sjever i došla u Rim.

63
00:04:43,920 --> 00:04:46,320
I Leone je rekao kakav je šok bio

64
00:04:46,440 --> 00:04:48,840
po prvi put sresti prave Amerikance.

65
00:04:48,960 --> 00:04:50,960
Vojnike koji naganjaju žene,

66
00:04:51,080 --> 00:04:52,680
švercaju cigaretama,

67
00:04:53,320 --> 00:04:54,920
tipični vojnici.

68
00:04:55,120 --> 00:04:58,040
U njima nisam vidio ništa od likova

69
00:04:58,160 --> 00:04:59,080
s filma.

70
00:04:59,280 --> 00:05:01,640
Razočaranje tinejdžera

71
00:05:01,760 --> 00:05:03,960
koji upoznaje prave Amerikance.

72
00:05:04,680 --> 00:05:07,200
A na treći način su autobiografski

73
00:05:07,320 --> 00:05:09,400
kroz njegov rast kao filmaša

74
00:05:09,600 --> 00:05:11,920
između 1949. i 1959.,

75
00:05:12,040 --> 00:05:15,360
kad radi
kao pomoćnik redatelja na 35 filmova.

76
00:05:20,360 --> 00:05:23,480
Rekao bih da sam rođen
skoro na filmskom setu

77
00:05:23,600 --> 00:05:26,800
jer je moja majka
bila mlada glumica s Gallijem.

78
00:05:27,760 --> 00:05:31,240
Kad sam bio mali,
moj je otac radio svoj zadnji film

79
00:05:31,360 --> 00:05:34,440
nakon godina odsustva s filma
zbog fašizma.

80
00:05:34,560 --> 00:05:38,240
Bio je antifašist
i zato su ga politički progonili.

81
00:05:41,560 --> 00:05:43,120
Njegov otac, V. Leone,

82
00:05:43,240 --> 00:05:45,520
bio je istaknuti glumac i redatelj

83
00:05:45,640 --> 00:05:48,240
u počecima talijanskog nijemog filma,

84
00:05:48,360 --> 00:05:50,320
umjetničkog imena R. Roberti.

85
00:05:54,840 --> 00:05:57,440
Bio je omiljeni redatelj F. Bertini,

86
00:05:57,560 --> 00:05:59,400
zvijezde talijanskog filma

87
00:05:59,520 --> 00:06:01,760
i čak i zvijezde svjetskog filma.

88
00:06:02,400 --> 00:06:06,240
Snimao je s Bice Waleran,
koja će mu kasnije postati žena,

89
00:06:06,360 --> 00:06:10,160
a koja je također
bila diva nijemog filma.

90
00:06:10,280 --> 00:06:12,720
Na početku krize talijanskog filma,

91
00:06:12,920 --> 00:06:16,280
Vincenzo Leone ili Roberto Roberti,

92
00:06:16,400 --> 00:06:18,640
snima neke od najsjajnijih filmova

93
00:06:18,760 --> 00:06:20,760
u Italiji 20-ih, poput Fra' Diavola.

94
00:06:22,520 --> 00:06:25,960
Vincenzo Leone
htio je raditi popularne filmove,

95
00:06:26,080 --> 00:06:27,400
svima dostupne,

96
00:06:27,600 --> 00:06:30,800
ali koji oplemenjuju.

97
00:06:31,000 --> 00:06:32,840
Imam dojam da je Sergio išao

98
00:06:33,040 --> 00:06:38,240
istim putem kao i njegov otac.

99
00:06:39,280 --> 00:06:42,080
Sergio je jedino jecao,

100
00:06:42,200 --> 00:06:43,200
u suzama,

101
00:06:43,320 --> 00:06:44,720
kad je govorio o ocu.

102
00:06:47,520 --> 00:06:48,480
POVJESNIČAR FILMA

103
00:06:48,600 --> 00:06:53,040
Na festivalu starih talijanskih filmova

104
00:06:53,160 --> 00:06:54,360
rekli su mu

105
00:06:54,480 --> 00:06:56,400
da mu se u dvorani pokraj

106
00:06:56,520 --> 00:06:58,160
prikazuje očev film.

107
00:06:58,280 --> 00:06:59,920
Otišao je gledati ga

108
00:07:00,040 --> 00:07:01,160
i nije htio razgovarati.

109
00:07:01,280 --> 00:07:02,400
Otišao je u suzama.

110
00:07:04,720 --> 00:07:08,400
Rođen sam s očevom frustracijom,

111
00:07:08,600 --> 00:07:10,640
nije mogao raditi što je htio.

112
00:07:10,760 --> 00:07:13,360
Ipak, na setu od jutra do mraka,

113
00:07:13,480 --> 00:07:16,440
povjeravao bi mi se.

114
00:07:18,320 --> 00:07:21,160
Tako da sam, kad sam napunio 14 godina,

115
00:07:21,280 --> 00:07:25,280
osjećao odbojnost prema tom okruženju,

116
00:07:25,400 --> 00:07:26,880
tom zanatu.

117
00:07:27,920 --> 00:07:30,680
Kad mi se otac odlučio

118
00:07:30,800 --> 00:07:33,480
umiroviti u svom rodnom gradu,

119
00:07:33,600 --> 00:07:36,440
u Torelli dei Lombardi u Irpiniji,

120
00:07:36,560 --> 00:07:41,080
osjećao sam čudan poriv
nastaviti njegov rad.

121
00:07:41,200 --> 00:07:43,320
To se nadvijalo nada mnom

122
00:07:43,520 --> 00:07:46,800
gotovo poput obaveze.

123
00:07:49,200 --> 00:07:51,760
Leone je, zapravo,

124
00:07:51,880 --> 00:07:54,280
puno režirao krajem pedesetih,

125
00:07:54,400 --> 00:07:56,600
no nije bio potpisan.

126
00:07:56,800 --> 00:08:00,200
Onda je 1960. dobio priliku
snimiti vlastiti film.

127
00:08:07,080 --> 00:08:11,320
Shvatio je da treba raditi epski film,

128
00:08:11,440 --> 00:08:17,000
film o apsolutnom heroju
kao protagonistu.

129
00:08:21,720 --> 00:08:24,160
Želim razotkriti jednu ideju.

130
00:08:24,280 --> 00:08:27,920
"Kolos s Rodosa" je ironičan film.

131
00:08:29,840 --> 00:08:32,560
Glavni je lik plejboj.

132
00:08:35,080 --> 00:08:38,640
Kakav je ovo miris? Ruže, unuče moj.

133
00:08:38,760 --> 00:08:40,920
Rodos je i otok ruža.

134
00:08:41,040 --> 00:08:43,480
I lijepih žena, vidim.

135
00:08:43,680 --> 00:08:44,960
Na fotografijama

136
00:08:45,080 --> 00:08:48,840
vidimo da već vlada setom.

137
00:08:54,160 --> 00:08:57,680
Doista sam snimao film
epskog komičnog žanra.

138
00:08:58,560 --> 00:09:02,040
Mislim da je žanr uvijek bio
na prvom mjestu,

139
00:09:02,240 --> 00:09:06,320
stoga ne mislim da je doista htio ući

140
00:09:06,960 --> 00:09:09,800
duboko u srce čovjeka.

141
00:09:09,920 --> 00:09:15,080
Htio je ući duboko u arhetip žanra

142
00:09:15,200 --> 00:09:16,640
koji ga je zanimao,

143
00:09:16,840 --> 00:09:20,480
a ja polazim sa sličnog stajališta.

144
00:09:20,680 --> 00:09:22,960
Naravno, od Leona je

145
00:09:23,080 --> 00:09:26,640
više od moje generacije,
imala koristi generacija

146
00:09:26,760 --> 00:09:28,240
koja je došla nakon,

147
00:09:28,360 --> 00:09:31,560
među njima svakako Quentin Tarantino,

148
00:09:31,680 --> 00:09:34,920
koji je Sergiov brat blizanac

149
00:09:35,040 --> 00:09:39,480
i koji je dubinski iskoristio
Sergiov utjecaj.

150
00:09:41,800 --> 00:09:44,280
REDATELJ

151
00:09:46,120 --> 00:09:47,240
U Kill Billu,

152
00:09:47,360 --> 00:09:51,160
čak i u Nemilosrdnim gadovima
i Odbjeglom Djangu,

153
00:09:51,360 --> 00:09:53,560
uvijek je žanr na prvom mjestu.

154
00:09:53,680 --> 00:09:56,000
Važno je imati žanr na prvom mjestu

155
00:09:56,640 --> 00:10:00,800
i vjerujem
da je tako razmišljao i Leone,

156
00:10:00,920 --> 00:10:02,880
posebno u svojim vesternima.

157
00:10:16,160 --> 00:10:21,160
Kratka cigara pripada čovjeku bez imena.

158
00:10:26,960 --> 00:10:28,880
Nazvao me moj agent i rekao:

159
00:10:29,080 --> 00:10:32,600
"Htio bih da snimiš vestern u Italiji."

160
00:10:32,800 --> 00:10:36,160
Rekao sam: "Ne znam,
imam slobodnih mjesec dana.

161
00:10:36,280 --> 00:10:38,240
Na odmoru sam.

162
00:10:38,360 --> 00:10:41,680
I sad bi htio da snimim
vestern u Italiji?"

163
00:10:41,800 --> 00:10:44,520
I rekao sam: "Ne, ne želim to raditi."

164
00:10:45,840 --> 00:10:48,720
Clint Eastwood je bio učitelj plivanja.

165
00:10:48,920 --> 00:10:51,880
Zatim je mnogo godina

166
00:10:52,000 --> 00:10:56,120
bio drugi glumac
u vestern-seriji "Sirova koža".

167
00:10:56,240 --> 00:10:58,040
Kako stvari stoje kod tebe?

168
00:10:58,160 --> 00:11:00,320
Jednako. Znaju da su ovce okolo.

169
00:11:00,440 --> 00:11:04,280
Kad su mi ga poslali
da vidim jednu od tih epizoda

170
00:11:04,400 --> 00:11:08,000
koja se zvala "Crna ovca",
nije progovorio ni riječi.

171
00:11:08,120 --> 00:11:09,480
A onda agent kaže:

172
00:11:09,680 --> 00:11:11,960
"Razgovarao sam s agenticom u Rimu

173
00:11:12,160 --> 00:11:15,720
i obećao joj da ćeš čitati ulogu."

174
00:11:18,120 --> 00:11:19,440
Scenarij je gotov u 15 dana.

175
00:11:21,000 --> 00:11:25,440
Sve je počelo kad sam
pogledao "Tjelesnu stražu".

176
00:11:26,920 --> 00:11:29,120
TJELESNA STRAŽA

177
00:11:29,240 --> 00:11:32,040
Kod "Tjelesne straže"
najviše me privuklo

178
00:11:32,160 --> 00:11:34,400
što je to priča iz američkog romana,

179
00:11:34,600 --> 00:11:36,320
kriminalističke serije.

180
00:11:43,640 --> 00:11:46,280
Kurosawa je prenio ideju

181
00:11:46,480 --> 00:11:49,440
na svoje samuraje.

182
00:11:49,560 --> 00:11:56,520
Htio sam vratiti tu ideju.

183
00:12:01,000 --> 00:12:04,480
Rekao sam: "Ovo je
Tjelesna straža, tu sliku volim.

184
00:12:04,680 --> 00:12:09,320
Snimiti vestern po toj priči
odlična je ideja."

185
00:12:16,720 --> 00:12:19,440
Rekao sam: "Ovo će ili ispasti odlično

186
00:12:19,560 --> 00:12:20,800
ili grozno."

187
00:12:24,720 --> 00:12:27,520
U svakom slučaju, došao je na set

188
00:12:27,720 --> 00:12:30,120
i pokazalo se da je vrlo šarmantan.

189
00:12:30,920 --> 00:12:32,160
Slagali smo se,

190
00:12:32,360 --> 00:12:34,400
iako ja nisam znao talijanski,

191
00:12:34,520 --> 00:12:36,720
a ni on engleski.

192
00:12:36,920 --> 00:12:40,320
Tako da je bilo puno razgovora rukama,

193
00:12:40,440 --> 00:12:42,760
puno ovog i onog.

194
00:12:45,720 --> 00:12:50,040
Kod tog me momka
najviše iznenadila njegova lijenost,

195
00:12:52,120 --> 00:12:55,400
pravi čovjek-mačak, stvoren lijen.

196
00:12:55,520 --> 00:12:59,880
Izgledao je kao da spava u hodu.

197
00:13:01,120 --> 00:13:03,480
Ali, kad je trebalo,

198
00:13:03,600 --> 00:13:06,640
dobivao je čudesnu brzinu

199
00:13:06,760 --> 00:13:10,320
i dinamiku.

200
00:13:11,200 --> 00:13:14,560
To mi je pružilo vrlo specifičan klišej,

201
00:13:14,680 --> 00:13:17,400
dalo je poseban šarm tom liku.

202
00:13:20,840 --> 00:13:23,600
Nije se bojao biti lud.

203
00:13:23,720 --> 00:13:25,080
Mislim, znate...

204
00:13:26,640 --> 00:13:29,000
Kako je pristupao problemima.

205
00:13:29,200 --> 00:13:30,680
Volio sam to raditi.

206
00:13:31,800 --> 00:13:36,680
I bio je zaslužan za moju karijeru,

207
00:13:36,800 --> 00:13:37,880
od tog trenutka.

208
00:13:38,000 --> 00:13:42,680
Djela koja je uspio napraviti
s Eastwoodom predivna su.

209
00:13:42,800 --> 00:13:45,880
Da je Eastwood ostao
samo na američkom filmu,

210
00:13:46,000 --> 00:13:49,480
možda nikad ne bi postao Clint.

211
00:13:49,680 --> 00:13:51,560
Uzeo je taj božanski aspekt

212
00:13:51,680 --> 00:13:54,760
koji ga je učinio potpuno nevjerojatnim.

213
00:13:58,080 --> 00:13:59,400
Pozdravljam vas.

214
00:13:59,600 --> 00:14:02,560
Od njega je učinio boga među ljudima.

215
00:14:07,920 --> 00:14:10,600
Uspio je prenijeti rimsku lijenost

216
00:14:11,040 --> 00:14:13,520
u tijelo Clinta Eastwooda.

217
00:14:13,640 --> 00:14:15,600
U ponašanje, u pokrete,

218
00:14:15,800 --> 00:14:19,400
kad si istovremeno i zatvoren i budan,

219
00:14:19,520 --> 00:14:21,120
lukav, mudar.

220
00:14:21,760 --> 00:14:22,560
Zdravo.

221
00:14:23,760 --> 00:14:24,840
Zdravo.

222
00:14:27,160 --> 00:14:29,200
Klapa, prva.

223
00:14:29,840 --> 00:14:30,640
Evo me.

224
00:14:33,000 --> 00:14:36,360
Radio sam na filmu producenata
Papija i Colomba

225
00:14:36,560 --> 00:14:39,280
jer sam prvi film morao snimiti s njima.

226
00:14:39,400 --> 00:14:42,800
Moj debi bio je u prostoru
gdje su oni imali studio.

227
00:14:42,920 --> 00:14:45,120
Čuo sam neku buku.

228
00:14:46,120 --> 00:14:49,240
REDATELJ

229
00:14:52,200 --> 00:14:53,320
Buku i glasove.

230
00:14:53,520 --> 00:14:55,600
U jednom trenu začuo sam...

231
00:14:56,480 --> 00:14:57,320
I evo njih.

232
00:15:00,320 --> 00:15:02,920
To je bio g. Sergio Leone

233
00:15:03,120 --> 00:15:07,880
koji je producentima
govorio o filmu pucnjevima.

234
00:15:08,400 --> 00:15:11,760
Ljepota i privlačnost
njegove priče zapanjivale su.

235
00:15:19,640 --> 00:15:22,120
Još se vrlo jasno sjećam

236
00:15:22,240 --> 00:15:25,160
kad sam imao 14 godina, 1964.

237
00:15:25,360 --> 00:15:29,560
Nešto me zapanjilo kod uvodne scene.

238
00:15:34,880 --> 00:15:37,560
Uvodna scena s glazbom i zviždanjem.

239
00:15:38,320 --> 00:15:42,280
Nešto potpuno jedinstveno i rijetko

240
00:15:42,480 --> 00:15:45,000
za bilo koju vrstu filma.

241
00:15:46,400 --> 00:15:49,040
REDATELJ

242
00:15:52,840 --> 00:15:54,320
Još sam se obrazovao

243
00:15:54,520 --> 00:15:59,520
i nikad nisam stvarno razmišljao
o filmskoj industriji.

244
00:15:59,720 --> 00:16:02,120
To je jedan od elemenata

245
00:16:02,320 --> 00:16:06,640
koji me privukao studiju režije

246
00:16:06,760 --> 00:16:09,120
i da postanem redatelj.

247
00:16:09,680 --> 00:16:11,520
Tamo su Baxteri.

248
00:16:12,440 --> 00:16:14,120
Tamo Roje.

249
00:16:15,120 --> 00:16:16,520
A ja točno u sredini.

250
00:16:16,640 --> 00:16:18,160
I što ćeš tu napraviti?

251
00:16:19,880 --> 00:16:22,080
Ludi zvonar imao je pravo.

252
00:16:22,200 --> 00:16:24,280
Nema novaca u ovakvom gradu.

253
00:16:25,040 --> 00:16:27,680
Ideja je bila sljedeća:

254
00:16:27,800 --> 00:16:29,440
harlekin ima dva gospodara.

255
00:16:29,560 --> 00:16:33,440
Don Miguel Rojo,
želim razgovarati s vama.

256
00:16:34,160 --> 00:16:37,200
Čujem da zapošljavate.

257
00:16:38,240 --> 00:16:40,320
A ja sam možda dostupan.

258
00:16:42,160 --> 00:16:44,680
No, prije negoli me zaposlite, znajte.

259
00:16:47,560 --> 00:16:48,720
Nisam jeftin.

260
00:16:48,840 --> 00:16:53,880
Taj se lik postavlja u sredinu zavade

261
00:16:54,000 --> 00:16:56,400
i prodaje jednoj i drugoj strani,

262
00:16:56,520 --> 00:16:59,400
a da to one ne znaju te ih sukobljuje.

263
00:17:04,600 --> 00:17:06,320
Pripremite tri lijesa.

264
00:17:07,600 --> 00:17:09,240
Gledao sam filmove 60-ih.

265
00:17:09,360 --> 00:17:11,880
Voljeli smo američku glazbu i odjeću.

266
00:17:12,080 --> 00:17:14,440
Bili smo, kako je rekao Godard,

267
00:17:14,560 --> 00:17:16,640
"djeca Marxa i Coca-Cole".

268
00:17:16,760 --> 00:17:18,120
Voljeli smo vesterne,

269
00:17:18,240 --> 00:17:21,000
ali nismo vjerovali u njihove ideje.

270
00:17:21,120 --> 00:17:24,680
Leone je uspio
ispričati tu priču generaciji

271
00:17:24,800 --> 00:17:26,200
koja u nju nije vjerovala.

272
00:17:26,400 --> 00:17:28,800
Na neki način, dok je Sergio Leone

273
00:17:29,000 --> 00:17:32,840
nije oživio svojim vlastitim jezikom.

274
00:17:33,480 --> 00:17:35,400
Na tome sam mu zahvalan

275
00:17:35,520 --> 00:17:37,160
kao i moja generacija

276
00:17:37,280 --> 00:17:39,560
jer smo odrasli na vesternima,

277
00:17:39,760 --> 00:17:42,560
filmovima Hawksa i Walsha i Forda,

278
00:17:42,680 --> 00:17:46,640
a čak i Kurosawe,
koji je radio istočne vesterne.

279
00:17:47,920 --> 00:17:48,880
Tako smo odrasli.

280
00:17:49,000 --> 00:17:51,880
Zato sam sa silnim uzbuđenjem

281
00:17:52,000 --> 00:17:55,440
gledao Za šaku dolara prvi put.

282
00:18:02,440 --> 00:18:04,200
U Fordovim filmovima

283
00:18:04,400 --> 00:18:06,320
glumac otvora prozor

284
00:18:06,440 --> 00:18:10,040
da bi vidio
beskrajnu budućnost ispred sebe.

285
00:18:10,160 --> 00:18:12,000
U mojima, kad otvori prozor

286
00:18:12,120 --> 00:18:13,600
vidi samo užas i strah

287
00:18:13,720 --> 00:18:15,120
od metka u čelo.

288
00:18:26,040 --> 00:18:28,560
Nisu mi se javljali nakon snimanja.

289
00:18:29,400 --> 00:18:32,840
Nitko iz Rima ni nitko drugi.

290
00:18:32,960 --> 00:18:33,800
Ništa.

291
00:18:33,920 --> 00:18:35,920
Pitao sam se što je s filmom.

292
00:18:36,480 --> 00:18:38,400
Film se prikazao u Firenci.

293
00:18:38,520 --> 00:18:41,320
U petak je zaradio 600 000 lira,

294
00:18:41,520 --> 00:18:42,680
u subotu 800 000,

295
00:18:43,600 --> 00:18:45,400
a 1 300 000 u nedjelju.

296
00:18:45,600 --> 00:18:48,040
U ponedjeljak se očekivalo 100 000,

297
00:18:48,160 --> 00:18:49,640
a dobilo 1 500 000 lira.

298
00:18:49,760 --> 00:18:51,640
Mit je stigao u Rim.

299
00:18:54,520 --> 00:18:57,080
Ali onda je u Varietyju izašlo

300
00:18:57,280 --> 00:19:00,600
da je gotovo s vesternima, osim jednog,

301
00:19:00,720 --> 00:19:04,080
malog vesterna kojem dobro ide:

302
00:19:04,280 --> 00:19:07,040
Za šaku dolara s Clintom Eastwoodom.

303
00:19:07,160 --> 00:19:11,240
Pomislio sam: "Ja tu glumim?"
Rekao sam da nije to taj film.

304
00:19:11,360 --> 00:19:14,320
Moj se zvao Veličanstveni stranac.

305
00:19:15,640 --> 00:19:17,680
Originalni naslov tog filma

306
00:19:17,800 --> 00:19:19,440
bio je Veličanstveni Ray.

307
00:19:20,280 --> 00:19:21,680
Gledate li sirove snimke,

308
00:19:21,800 --> 00:19:25,040
koje su nedavno postale dostupne,
vidite klapu:

309
00:19:25,160 --> 00:19:27,480
Veličanstveni Ray,
pa Veličanstveni stranac,

310
00:19:27,680 --> 00:19:28,800
drugi naslov.

311
00:19:28,920 --> 00:19:30,480
U postprodukciji je nastao

312
00:19:30,680 --> 00:19:32,600
Za šaku dolara.

313
00:19:32,720 --> 00:19:35,800
Kad čovjek s 0,45
sretne čovjeka s puškom

314
00:19:36,560 --> 00:19:38,400
kažu da je onaj s pištoljem mrtav.

315
00:19:40,000 --> 00:19:41,640
Doznajmo je li to istina.

316
00:19:42,480 --> 00:19:46,280
Ali, Leone je u filmovima s Eastwoodom

317
00:19:46,480 --> 00:19:48,240
napravio nešto drukčije.

318
00:19:48,360 --> 00:19:50,840
Puno je toga bilo vezano uz pejzaž.

319
00:19:50,960 --> 00:19:54,080
Odmah ste znali
da se ne radi o Američkom zapadu

320
00:19:54,280 --> 00:19:56,120
REDATELJ

321
00:19:57,400 --> 00:19:59,320
REDATELJ

322
00:20:00,320 --> 00:20:02,520
To mi je bilo zanimljivo.

323
00:20:02,640 --> 00:20:03,960
Piše da je vestern,

324
00:20:04,160 --> 00:20:06,480
ali nemaš osjećaj američkog filma.

325
00:20:06,680 --> 00:20:09,800
Prikazao je svijet heroja i demona.

326
00:20:10,960 --> 00:20:15,560
A u isto vrijeme
prikazuje i ikonične simbole

327
00:20:15,680 --> 00:20:17,080
dobra i zla.

328
00:20:17,280 --> 00:20:21,280
Prikazao ih je nijansirano

329
00:20:21,480 --> 00:20:25,360
tako da dobro svakako ima zla u sebi,

330
00:20:26,160 --> 00:20:27,920
a zlo ima dobra.

331
00:20:28,040 --> 00:20:33,360
REDATELJ, CRTAČ STRIPA

332
00:20:36,880 --> 00:20:40,080
ZA DOLAR VIŠE

333
00:20:42,080 --> 00:20:46,400
To su bili likovi
koje se nije moglo ni zamisliti.

334
00:20:47,160 --> 00:20:48,680
Bili su veći od života.

335
00:20:48,880 --> 00:20:51,120
Bili su, trebam reći, iz stripa.

336
00:20:59,040 --> 00:21:00,480
Znao je za strip.

337
00:21:00,680 --> 00:21:01,760
Ne govorim umjesto njega,

338
00:21:01,880 --> 00:21:03,760
ali gledam i znam

339
00:21:03,880 --> 00:21:07,600
da je dio mog plemena,

340
00:21:07,720 --> 00:21:09,400
a ja sam dio njegovog.

341
00:21:24,280 --> 00:21:27,000
Lee Van Cleef izgleda kao lik iz stripa.

342
00:21:27,200 --> 00:21:30,240
Koristim pridjev "stripovski"
kao pohvalu.

343
00:21:30,360 --> 00:21:33,960
Zbog njega sam uvidio
da je kadriranje svakog panela

344
00:21:34,080 --> 00:21:35,920
poput filmske montaže,

345
00:21:36,040 --> 00:21:39,000
a tako sam ja počeo crtati,
s malim panelima,

346
00:21:39,120 --> 00:21:41,280
i gledao na njih kao na kadrove.

347
00:21:42,480 --> 00:21:45,120
Meni su Zapad bajke i fantastičnost.

348
00:21:47,720 --> 00:21:49,560
Postoje povijesne ličnosti,

349
00:21:49,760 --> 00:21:53,280
ali povezani s mitom, legendom i bajkom.

350
00:22:01,520 --> 00:22:04,800
Posebno se sjećam,

351
00:22:05,000 --> 00:22:08,680
kad sam gledao Dobar, loš, zao,

352
00:22:09,880 --> 00:22:11,520
uvodne scene.

353
00:22:12,240 --> 00:22:14,120
Sjedili smo u kinu,

354
00:22:14,240 --> 00:22:16,000
film je tek počeo.

355
00:22:16,200 --> 00:22:19,360
Vidiš pustinju ili što već
u toj uvodnoj sceni.

356
00:22:21,200 --> 00:22:24,440
A onda u kadar uđe lice Ala Mulocka.

357
00:22:28,160 --> 00:22:29,560
Gledamo to...

358
00:22:33,080 --> 00:22:34,560
Moj poočim,

359
00:22:34,760 --> 00:22:37,240
Kurt, sjedio je do mene i rekao:

360
00:22:37,360 --> 00:22:40,720
"E, pa taj je svakako onaj Loš."

361
00:22:51,760 --> 00:22:53,560
Robert Rodriguez.

362
00:22:53,680 --> 00:22:58,000
Sa suradnicima smo se povezali i tako

363
00:22:58,120 --> 00:23:02,640
što me pitao želim li gledati neki film

364
00:23:02,760 --> 00:23:08,080
kao zagrijavanje za Sin City.

365
00:23:08,280 --> 00:23:10,080
Uzeo sam Dobar, loš, zao.

366
00:23:23,360 --> 00:23:24,840
Dok smo gledali film,

367
00:23:24,960 --> 00:23:26,920
gurkali smo se laktovima

368
00:23:27,040 --> 00:23:30,360
jer smo obojica baš to htjeli gledati.

369
00:23:30,560 --> 00:23:32,000
I stalno je govorio:

370
00:23:32,120 --> 00:23:35,600
"Zaboravio sam ovaj dio, kako je dobar!"

371
00:23:35,720 --> 00:23:38,840
Bili smo poput dva mala dječaka.

372
00:23:39,040 --> 00:23:43,480
ZAO

373
00:23:45,520 --> 00:23:50,040
Postoji vid njegovog odabira uloga,

374
00:23:50,160 --> 00:23:52,000
a mislim i mog,

375
00:23:52,200 --> 00:23:56,720
da pokušavamo stvoriti
novu mitologiju ili novi mit

376
00:23:56,840 --> 00:23:59,680
bar što se tiče glumaca.

377
00:24:04,920 --> 00:24:08,840
LO

378
00:24:09,520 --> 00:24:11,320
Tuco. On je najbolji lik.

379
00:24:11,520 --> 00:24:13,160
U povijesti filma.

380
00:24:13,280 --> 00:24:16,720
Očito je najbolji lik.

381
00:24:16,840 --> 00:24:20,440
A mislim da je Tuco Elija Wallacha

382
00:24:20,560 --> 00:24:24,160
jedna od najboljih komičnih izvedbi
svih vremena,

383
00:24:24,280 --> 00:24:28,720
među tri najbolje komične izvedbe.

384
00:24:28,920 --> 00:24:30,760
Komičan, na način,

385
00:24:30,880 --> 00:24:32,880
u stilu commedije dell'arte,

386
00:24:33,000 --> 00:24:34,560
vrlo europski,

387
00:24:34,760 --> 00:24:36,440
posebno talijanski,

388
00:24:36,560 --> 00:24:41,160
a puno puta se reklo da je operetski.

389
00:24:41,360 --> 00:24:42,760
Puno je humora

390
00:24:42,880 --> 00:24:45,680
u svim Leoneovim vesternima,

391
00:24:45,800 --> 00:24:48,600
posebno u prva tri, ona s Clintom.

392
00:24:48,800 --> 00:24:51,560
I mislim da je to vrlo važno,

393
00:24:51,680 --> 00:24:53,640
imati smisao za humor,

394
00:24:53,760 --> 00:24:55,400
jer da ga nije imao

395
00:24:55,600 --> 00:24:58,280
snimio bi svoje filmove

396
00:24:58,400 --> 00:25:04,360
u znatno konzervativnijem stilu
američkih vesterna.

397
00:25:04,480 --> 00:25:06,720
No doista se potrudio.

398
00:25:07,360 --> 00:25:09,400
Koliko sad vrijediš?

399
00:25:09,520 --> 00:25:10,880
Koliko?

400
00:25:11,920 --> 00:25:13,600
Vrijedim 2000 dolara.

401
00:25:16,000 --> 00:25:18,280
-Tako je. 2000 dolara.
-Da.

402
00:25:18,480 --> 00:25:20,400
Vrijedim 2000 dolara.

403
00:25:26,560 --> 00:25:28,800
Kurvin sine!

404
00:25:28,920 --> 00:25:32,560
Platit ćeš za ovo. Nadam se grobom.

405
00:25:32,680 --> 00:25:34,760
Snimao sam film u Kaliforniji.

406
00:25:34,880 --> 00:25:37,080
Rekli su mi: "Jedan Talijan

407
00:25:37,200 --> 00:25:38,640
želi te u svom filmu."

408
00:25:39,520 --> 00:25:40,400
"Kakvom?"

409
00:25:40,520 --> 00:25:42,800
Rekli su: "Špageti-vestern."

410
00:25:43,400 --> 00:25:47,120
Rekao sam: "To je kao
havajska pizza. Nikad čuo za njih."

411
00:25:51,720 --> 00:25:53,680
Upoznali su me s Leoneom.

412
00:25:54,560 --> 00:25:59,880
Rekao je: "Pokazao bih ti
svoju uvodnu špicu."

413
00:26:00,080 --> 00:26:01,040
REDATELJ S. LEONE

414
00:26:01,160 --> 00:26:02,760
Pisalo je S. Leone. Pa...

415
00:26:04,720 --> 00:26:06,440
Pucali su mu na ime.

416
00:26:06,640 --> 00:26:08,160
Na kraju sam rekao:

417
00:26:08,280 --> 00:26:10,880
"Snimit ću taj film. Kamo trebam ići?"

418
00:26:11,560 --> 00:26:15,560
Moj posljednji film Dobar, loš, zao

419
00:26:15,680 --> 00:26:23,480
može se definirati kao
epski pikarski vestern

420
00:26:23,600 --> 00:26:27,560
jer je to priča o tri veličanstvena

421
00:26:27,680 --> 00:26:30,120
i simpatična nitkova

422
00:26:30,240 --> 00:26:34,480
smještena u kontekst
Američkog građanskog rata.

423
00:26:46,960 --> 00:26:47,760
Most,

424
00:26:47,960 --> 00:26:52,760
izgradili su ga, idu preko njega,
a on bi trebao eksplodirati.

425
00:26:54,720 --> 00:26:57,440
Clint je rekao:
"Ovo mi je treći film s efektima.

426
00:26:57,560 --> 00:27:00,760
Raznijet će most. Pazi."

427
00:27:02,720 --> 00:27:04,880
Mjesecima su gradili taj most,

428
00:27:05,080 --> 00:27:09,240
a dinamit je postavio
jedan španjolski vojni kapetan.

429
00:27:11,600 --> 00:27:13,640
Postavili su tri kamere,

430
00:27:13,760 --> 00:27:16,960
jednu blizu mjestu eksplozije

431
00:27:17,160 --> 00:27:18,440
za usporeni snimak,

432
00:27:18,560 --> 00:27:22,840
jednu ovdje i jednu u jarak
u kojem smo trebali biti mi.

433
00:27:23,040 --> 00:27:24,800
Htjeli su da budem malo nazad,

434
00:27:24,920 --> 00:27:27,480
ali dok sam ustajao rekao sam:

435
00:27:27,600 --> 00:27:29,880
"Ne bih trebao biti malo nazad

436
00:27:30,000 --> 00:27:31,760
nego puno nazad."

437
00:27:34,800 --> 00:27:38,480
I rekao sam: "Idem ja na vrh brda."

438
00:27:38,680 --> 00:27:41,520
Eli je rekao: "Dobro, i ja ću gore."

439
00:27:41,640 --> 00:27:43,480
I popeli smo se.

440
00:27:46,600 --> 00:27:50,320
Taj Talijan koji je radio
specijalne efekte

441
00:27:50,440 --> 00:27:53,560
rekao je Španjolcu: "Velika je to čast.

442
00:27:54,440 --> 00:27:56,920
Vi ćete raznijeti most.

443
00:27:57,040 --> 00:28:01,520
Samo spojite ove dvije žice
kad kažem ‘Pali’".

444
00:28:04,640 --> 00:28:07,080
Došao je neki pomoćnik i rekao:

445
00:28:07,200 --> 00:28:08,560
"Gdje da stanem?

446
00:28:08,760 --> 00:28:10,760
Kamo da idem? Recite mi."

447
00:28:10,880 --> 00:28:13,560
Ovaj za efekte rekao je: "Pali."

448
00:28:22,440 --> 00:28:25,600
Most se razletio u velikoj eksploziji.

449
00:28:25,720 --> 00:28:27,320
I rekao sam Eliju:

450
00:28:27,440 --> 00:28:30,600
"Vjerojatno nam kamere
nisu bile ni uključene."

451
00:28:30,800 --> 00:28:32,640
Šalio sam se.

452
00:28:36,000 --> 00:28:39,040
Kad odjednom vidim Sergia
kako se spušta cestom

453
00:28:39,160 --> 00:28:41,080
i oči su mu rigale vatru.

454
00:28:41,280 --> 00:28:44,600
Kamere nisu bile uključene,
nije se snimilo.

455
00:28:44,800 --> 00:28:45,920
Vikao je,

456
00:28:46,040 --> 00:28:48,920
ali na nerazumljivom jeziku

457
00:28:49,040 --> 00:28:51,840
jer je bio bijesan.

458
00:28:51,960 --> 00:28:56,320
Leone je govorio: "Ubit ću ga."

459
00:28:56,440 --> 00:28:59,120
Čovjek je pobjegao u džipu.

460
00:28:59,240 --> 00:29:00,040
Zbrisao je.

461
00:29:02,520 --> 00:29:06,360
Španjolskoj vojsci,
koja je dala eksploziv,

462
00:29:06,480 --> 00:29:10,240
bilo je žao zbog svega što se dogodilo

463
00:29:10,360 --> 00:29:13,160
da su obećali da će
ponovo sagraditi most.

464
00:29:13,280 --> 00:29:15,760
Sagradili su most u četiri dana.

465
00:29:15,880 --> 00:29:19,880
A čak i tada
Clint i ja bili smo na vrhu brda.

466
00:29:25,040 --> 00:29:27,960
DOBAR, LOŠ, ZAO

467
00:29:28,440 --> 00:29:30,040
Bio je hrabar.

468
00:29:30,240 --> 00:29:34,080
Mnoge bi bilo strah pokušati
ono što je on pokušavao.

469
00:29:34,280 --> 00:29:38,000
Ali, s puno energije i entuzijazma

470
00:29:38,120 --> 00:29:39,560
uspijevalo mu je.

471
00:29:40,160 --> 00:29:43,080
Ne znam da bi to uspjelo Amerikancu

472
00:29:49,600 --> 00:29:54,120
Vodio nas je sa sobom.

473
00:29:54,240 --> 00:29:58,040
Strastveno nas je volio.

474
00:29:58,520 --> 00:30:02,720
Prevladavao je osjećaj
da smo mi, obitelj, iznad svega.

475
00:30:08,120 --> 00:30:13,400
Malo se tog sjećam iz djetinjstva.

476
00:30:17,640 --> 00:30:20,280
Sjećam se pustih, prašnjavih predjela,

477
00:30:20,480 --> 00:30:23,080
gdje nije bilo djece, samo odraslih.

478
00:30:23,280 --> 00:30:26,280
Morali smo biti tihi jer su snimali.

479
00:30:26,480 --> 00:30:28,560
Djeci je to vrlo dosadno.

480
00:30:33,320 --> 00:30:35,920
Imam predivne uspomene.

481
00:30:36,120 --> 00:30:39,520
Kad te kao dijete dovedu na filmski set

482
00:30:39,640 --> 00:30:40,920
sve je poput igre.

483
00:30:41,120 --> 00:30:44,320
Najviše me veselilo oblačiti kostime

484
00:30:44,520 --> 00:30:46,920
i statirati u filmu.

485
00:30:49,720 --> 00:30:52,120
Bio je snažno povezan s obitelji.

486
00:30:52,240 --> 00:30:56,600
Proveo sam puno vremena kod kuće
prije snimanja Un sacco bello

487
00:30:56,800 --> 00:30:59,360
i vidio njegov odnos s obitelji.

488
00:30:59,560 --> 00:31:01,920
Bio je zaljubljen u svoje kćeri,

489
00:31:02,120 --> 00:31:04,600
sina Andreu i suprugu Carlu.

490
00:31:04,800 --> 00:31:06,960
Bila je to jako lijepa obitelj.

491
00:31:11,760 --> 00:31:13,720
Tatina filmska ekipa

492
00:31:13,840 --> 00:31:15,800
često nas je posjećivala,

493
00:31:15,920 --> 00:31:19,360
bili su prijatelji.

494
00:31:19,560 --> 00:31:23,480
Zato nikad nisam imala osjećaj
da sam na čudnom mjestu,

495
00:31:23,600 --> 00:31:25,560
sve je bilo vrlo obiteljski.

496
00:31:28,480 --> 00:31:31,000
Bila je sve to velika igra, divan put.

497
00:31:31,200 --> 00:31:34,320
A tako smo mogli biti
i skupa na praznicima.

498
00:31:34,440 --> 00:31:36,360
Drukčiji su to bili praznici

499
00:31:36,480 --> 00:31:40,600
od onih mojih prijatelja,

500
00:31:40,720 --> 00:31:43,880
čiji je život bio mirniji i normalniji.

501
00:31:57,560 --> 00:32:00,760
U Italiji nema Divljeg zapada,
nema granice,

502
00:32:00,960 --> 00:32:04,080
nema razbojnika, nema Indijanaca,

503
00:32:04,200 --> 00:32:05,520
Zlatne groznice.

504
00:32:05,640 --> 00:32:09,680
Stoga poriv za snimanje
ovih filmova nije povijest,

505
00:32:09,800 --> 00:32:10,800
nego sam film.

506
00:32:11,000 --> 00:32:15,240
I dok je američki vestern mit,

507
00:32:15,360 --> 00:32:18,360
talijanski vestern je mit o mitu.

508
00:32:18,560 --> 00:32:19,760
Osobno,

509
00:32:19,880 --> 00:32:22,880
stavio bih te filmove točno na razmeđu

510
00:32:23,000 --> 00:32:26,200
između nekoliko različitih struja:

511
00:32:26,320 --> 00:32:27,280
talijanske komedije,

512
00:32:29,080 --> 00:32:31,880
antičkog kazališta, epova to jest

513
00:32:32,000 --> 00:32:35,480
talijanskih antičkih epova,
kriminalističkog filma

514
00:32:35,680 --> 00:32:38,360
i doista čistog modernizma,

515
00:32:38,480 --> 00:32:40,040
filmskog modernizma.

516
00:32:47,480 --> 00:32:51,000
Vjerujem da je to
početak modernog filma.

517
00:32:51,200 --> 00:32:55,880
Postoji novi holivudski film,
klasični film.

518
00:32:56,000 --> 00:33:00,720
I mislim da točno tamo
gdje klasični film prestaje,

519
00:33:00,840 --> 00:33:03,600
a Novi Hollywood počinje, stoji:

520
00:33:03,720 --> 00:33:05,200
"dolarska trilogija".

521
00:33:06,240 --> 00:33:09,080
DOBAR, LOŠ, ZAO

522
00:33:13,040 --> 00:33:14,320
Zvao je to Amerikom.

523
00:33:15,000 --> 00:33:17,160
Američkim zapadom.

524
00:33:17,360 --> 00:33:21,160
Bio je to mitski Američki zapad,
koji nikad nije postojao.

525
00:33:25,960 --> 00:33:29,600
Koristio je iznimnu stjenovitu
španjolsku topografiju

526
00:33:29,800 --> 00:33:33,160
kako bi stvorio svijet prostranstava.

527
00:33:39,600 --> 00:33:43,560
Mislim da svi njegovi pejzaži,
njegove lokacije,

528
00:33:43,680 --> 00:33:45,640
bilo da je to Almeria,

529
00:33:45,760 --> 00:33:50,280
sve poznate lokacije koje je Leone
koristio za svoje vesterne,

530
00:33:50,480 --> 00:33:53,560
sve su jako izgledale kao Amerika.

531
00:33:53,680 --> 00:33:57,320
No zato što je koristio
vrlo jednostavnu pozadinu

532
00:33:57,440 --> 00:33:59,640
prednji je plan bio izniman.

533
00:34:01,280 --> 00:34:04,800
REDATELJ

534
00:34:04,920 --> 00:34:06,360
U Libérationu, prije 30 g.,

535
00:34:06,560 --> 00:34:07,560
izašao je upitnik.

536
00:34:07,760 --> 00:34:10,760
U njemu su bili
odgovori 200-ak redatelja.

537
00:34:10,960 --> 00:34:12,840
Pitanje je bilo:
"Zašto snimate filmove?"

538
00:34:13,040 --> 00:34:16,720
Meni se istaknuo odgovor Davida Lyncha:

539
00:34:16,840 --> 00:34:19,560
"Da stvorim svjetove i vidim rade li."

540
00:34:19,760 --> 00:34:22,960
Leone je stvarao svjetove
koji su radili.

541
00:34:29,280 --> 00:34:33,000
DOBAR, LOŠ, ZAO

542
00:34:40,880 --> 00:34:44,560
Dobar, loš, zao i Za šaku dolara,

543
00:34:44,760 --> 00:34:46,680
to su putovanja.

544
00:34:46,880 --> 00:34:48,560
Herojske odiseje.

545
00:34:49,040 --> 00:34:50,720
Po svemu su epski.

546
00:34:50,920 --> 00:34:55,120
Nisu to samo dvoboji i bitke,
nego i svi trenuci između.

547
00:34:55,640 --> 00:34:57,120
Osjećajnije.

548
00:34:58,040 --> 00:35:00,680
REDATELJ

549
00:35:00,800 --> 00:35:04,360
Takvo nešto može stvoriti samo film,

550
00:35:04,480 --> 00:35:07,840
samo redatelj može to
prenijeti na platno.

551
00:35:07,960 --> 00:35:09,640
Scenarij to ne prenosi,

552
00:35:09,760 --> 00:35:11,880
ni bilo koja druga forma

553
00:35:12,000 --> 00:35:13,240
na isti način.

554
00:35:33,400 --> 00:35:35,280
On je jedan od onih filmaša

555
00:35:35,400 --> 00:35:39,280
koji mi na vrlo očit način pokazuju

556
00:35:39,400 --> 00:35:41,160
što redatelj može učiniti.

557
00:35:48,680 --> 00:35:50,760
Prvo sam vidio Dobar, loš, zao.

558
00:35:51,560 --> 00:35:53,640
Bio sam dijete,

559
00:35:53,840 --> 00:35:56,600
no mislim da nisam shvaćao
da gledam film

560
00:35:56,720 --> 00:36:00,800
koji je snimljen
prije desetljeća, dva, tri.

561
00:36:01,000 --> 00:36:04,080
Izgledao je kao nešto potpuno novo,

562
00:36:04,200 --> 00:36:06,520
bezvremeno i suvremeno.

563
00:36:28,200 --> 00:36:30,520
Dvoboj na kraju filma

564
00:36:30,720 --> 00:36:33,280
zapravo je dugo čekanje,

565
00:36:34,200 --> 00:36:36,640
pri čemu oni samo stoje tamo.

566
00:37:18,440 --> 00:37:22,840
Pravi heroj je kamera

567
00:37:23,680 --> 00:37:25,960
jer se vrti.

568
00:37:26,080 --> 00:37:30,240
Vrti se uokolo, u ritmu glazbe.

569
00:37:30,440 --> 00:37:33,640
Ako si živ i to gledaš,
srce ti jako udara.

570
00:38:02,120 --> 00:38:03,000
Iznenada,

571
00:38:03,680 --> 00:38:07,800
začuje se zvuk koji je skoro
kao jedan hitac, a svi su pucali

572
00:38:07,920 --> 00:38:10,160
i pravi ljudi padaju mrtvi.

573
00:38:25,520 --> 00:38:27,680
U većini pustolovnih filmova,

574
00:38:27,800 --> 00:38:30,160
to bi bila beskrajna scena

575
00:38:30,280 --> 00:38:31,720
gdje se svi love

576
00:38:31,840 --> 00:38:34,960
i ranjavaju i razgovaraju,

577
00:38:35,080 --> 00:38:37,040
samo govore...

578
00:38:37,240 --> 00:38:41,000
Morricone je riješio
taj komplicirani dramatski problem.

579
00:39:07,760 --> 00:39:12,360
Istraživali smo

580
00:39:12,480 --> 00:39:17,240
dva motiva za moj posljednji film

581
00:39:18,120 --> 00:39:20,680
koji se zove Sagni se!

582
00:39:20,800 --> 00:39:24,680
Tata je imao referentne točke
s kojih nikad nije skretao.

583
00:39:29,600 --> 00:39:33,320
Mogao bih mu reći da je tamo
najbolji pjevač na svijetu,

584
00:39:33,440 --> 00:39:34,320
odgovorio bi:

585
00:39:34,440 --> 00:39:37,280
"Možda može pjevati,
ali glazbu radi Ennio.

586
00:39:37,400 --> 00:39:39,240
O tome nema rasprave."

587
00:39:39,440 --> 00:39:44,680
Sjećam se kad sam radio
svoj prvi film Za šaku dolara,

588
00:39:44,800 --> 00:39:47,720
Nisam htio Morriconea,
jer ga nisam poznavao.

589
00:39:47,840 --> 00:39:51,720
Navikao sam bio raditi
s drugim glazbenicima.

590
00:39:51,840 --> 00:39:57,240
Sreli smo se dva dana poslije,
na inzistiranje producenta.

591
00:39:57,720 --> 00:40:00,880
I u tom smo se trenutku prepoznali.

592
00:40:01,000 --> 00:40:05,840
Sad mislim da trebamo raditi,

593
00:40:05,960 --> 00:40:09,800
moj dragi prijatelj Ennio. Uđimo.

594
00:40:11,120 --> 00:40:14,760
Bili su u potpunoj harmoniji.

595
00:40:23,960 --> 00:40:27,960
Tata i Ennio radili su
na tekstu pjesme za Sagni se!

596
00:40:28,080 --> 00:40:30,200
Ennio je bilježio, a tata je rekao:

597
00:40:30,320 --> 00:40:32,120
"Da, ali ovdje malo slađe."

598
00:40:36,800 --> 00:40:41,240
Neka bude malo slađe, radi se o djeci.

599
00:40:43,640 --> 00:40:46,160
Bila je to sveobuhvatna suradnja,

600
00:40:46,280 --> 00:40:48,040
zajedno su kreirali.

601
00:40:48,560 --> 00:40:51,280
Savršena fuzija.

602
00:41:05,480 --> 00:41:09,360
Sjećam se Sergia iz trećeg razreda.

603
00:41:09,720 --> 00:41:12,520
Onda je nestao jer je promijenio školu

604
00:41:12,720 --> 00:41:14,640
i vidio sam ga puno poslije,

605
00:41:14,840 --> 00:41:18,000
kad je od mene tražio
da mu pišem glazbu za film

606
00:41:18,120 --> 00:41:19,480
Za šaku dolara.

607
00:41:21,680 --> 00:41:24,280
SKLADATELJ

608
00:41:24,400 --> 00:41:26,280
Rado sam radio na tom filmu,

609
00:41:26,480 --> 00:41:32,160
već sam imao ideju i onda sam je razvio.

610
00:41:33,760 --> 00:41:37,720
Zvižduk i instrumenti koji prate zvižduk

611
00:41:37,840 --> 00:41:41,640
vrlo su maštoviti instrumenti
koji s njim nemaju veze,

612
00:41:42,720 --> 00:41:44,840
sve neobične udaraljke.

613
00:41:49,320 --> 00:41:51,560
Spoj instrumenata i zvižduka,

614
00:41:51,760 --> 00:41:55,040
električnih gitara,
glazbena tema i vestern.

615
00:41:55,160 --> 00:41:58,000
Sve je bilo novo i promijenilo glazbu.

616
00:41:59,480 --> 00:42:05,080
Glazba je zvučala
skoro kao iz lunaparka.

617
00:42:05,280 --> 00:42:09,120
Zvučala je kao spoj
Beach Boysa, Duanea Eddyja

618
00:42:09,240 --> 00:42:12,200
i Divljeg zapada, snimljena u kupaonici.

619
00:42:13,520 --> 00:42:16,600
ZA ŠAKU DOLARA

620
00:42:16,800 --> 00:42:18,080
U svim filmovima

621
00:42:19,160 --> 00:42:25,360
svaki sam put
mijenjao fizionomiju glazbe.

622
00:42:29,640 --> 00:42:34,840
Muzička kutija u drugom filmu
bila je dio scenarija, priče.

623
00:42:35,400 --> 00:42:38,840
Ipak, nije uvijek bila u sceni.

624
00:42:39,040 --> 00:42:44,160
Ponekad, kad kutija nije bila u sceni,

625
00:42:44,280 --> 00:42:48,360
postajala je nešto apstraktno.

626
00:43:12,400 --> 00:43:18,200
Stoga je bilo vrlo važno
da preuzmem taj aspekt zvuka

627
00:43:18,400 --> 00:43:21,240
u odnosu na priču.

628
00:43:21,720 --> 00:43:23,560
U Bilo jednom na Divljem zapadu,

629
00:43:23,680 --> 00:43:27,480
usna harmonika postaje protagonist.

630
00:43:30,320 --> 00:43:33,640
Da, samo daj. Sviraj usnu harmoniku.

631
00:43:34,360 --> 00:43:36,440
Sviraj, tako da ne možeš srati.

632
00:43:38,120 --> 00:43:40,400
Samo pazi na pogrešne note.

633
00:43:49,200 --> 00:43:50,320
Ovakve?

634
00:43:50,880 --> 00:43:55,720
Otkrio je
da kad instrument proizvodi zvuk

635
00:43:56,280 --> 00:43:59,360
unutar realnosti slike,

636
00:43:59,560 --> 00:44:04,400
a mi ga ponovo čujemo kad nije u slici,

637
00:44:04,520 --> 00:44:07,200
taj instrument postaje
temeljna evokacija

638
00:44:07,320 --> 00:44:10,840
koja surađuje sa sadržajem filma.

639
00:44:12,160 --> 00:44:16,840
BILO JEDNOM NA DIVLJEM ZAPADU

640
00:44:18,280 --> 00:44:20,400
Ovo mu je bilo važno otkriće.

641
00:44:21,760 --> 00:44:23,640
Neke ti brat bude sretan.

642
00:44:34,840 --> 00:44:38,960
Usponi i padovi u glazbi
i cijela zvučna kulisa

643
00:44:39,520 --> 00:44:42,840
vrlo su jedinstveni
i izuzetno dramatični.

644
00:44:44,440 --> 00:44:47,280
REDATELJ

645
00:44:47,760 --> 00:44:50,080
Različiti potpisi i melodije

646
00:44:50,200 --> 00:44:53,400
skoro su poput rečenica.

647
00:44:56,560 --> 00:45:02,760
Prenose informaciju, a ne samo emociju.

648
00:45:05,800 --> 00:45:07,440
Kad se pojave svi riffovi

649
00:45:07,640 --> 00:45:11,360
različitih instrumenata,

650
00:45:11,880 --> 00:45:14,240
oni su u konverzaciji s publikom.

651
00:45:35,280 --> 00:45:39,960
Morricone je svakako
koautor Leoneovih filmova

652
00:45:42,400 --> 00:45:47,920
jer ih ne možete zamisliti
bez Morriconeove glazbe.

653
00:46:07,160 --> 00:46:10,000
Bilo je to lijepo od njega.

654
00:46:10,560 --> 00:46:13,840
Nisam pisao scenarije.

655
00:46:13,960 --> 00:46:20,960
Svakako je mislio
da značenje glazbe uz sliku

656
00:46:21,160 --> 00:46:26,320
i realistični zvukovi
filma nisu dijalog,

657
00:46:26,440 --> 00:46:29,200
ali su bili važni kao i dijalog,

658
00:46:29,400 --> 00:46:32,120
nešto više od dijaloga:

659
00:46:32,240 --> 00:46:36,200
apstraktna interpretacija riječi.

660
00:46:36,400 --> 00:46:40,760
Glazba je bitan dio pripovijedanja
u Sergiovim filmovima.

661
00:46:40,960 --> 00:46:44,920
Leone je imao oči, a Morricone uši

662
00:46:45,400 --> 00:46:48,520
i činili su jednako velik tim
kao i Hitchcock

663
00:46:48,640 --> 00:46:51,080
i, znate, Herman.

664
00:46:51,200 --> 00:46:55,720
Sergiovi filmovi bili su tako dobri
da su podnosili i lošiju glazbu

665
00:46:55,840 --> 00:46:57,400
od one koju sam pisao.

666
00:47:03,160 --> 00:47:07,560
Glazba nije dio filma,
ona ga interpretira

667
00:47:07,680 --> 00:47:13,000
u skladu s konceptima
koje kompozitor posuđuje filmu

668
00:47:13,120 --> 00:47:15,080
i naravno redatelju.

669
00:47:31,840 --> 00:47:36,520
BILO JEDNOM U AMERICI

670
00:47:40,480 --> 00:47:44,640
Ono što glumac misli, a ne izgovara,

671
00:47:44,760 --> 00:47:46,800
može se predstaviti glazbom.

672
00:48:02,160 --> 00:48:07,040
Pogled nepokretnog glumca

673
00:48:07,800 --> 00:48:13,960
koji je iza ili ispred sebe
osjetio nešto nepodnošljivo.

674
00:48:14,160 --> 00:48:15,960
Sin ministra Baileya.

675
00:48:16,880 --> 00:48:19,280
Zove se David, baš kao i ti.

676
00:48:19,840 --> 00:48:23,720
Bila je puna sumnji, uspomena,

677
00:48:23,840 --> 00:48:27,280
groznih stvari
ili vrlo jednostavnih stvari.

678
00:48:49,120 --> 00:48:53,840
Morriconeova glazba
davala je novu dimenziju likovima

679
00:48:53,960 --> 00:48:59,800
i naglašavala više psihološku bit lika.

680
00:49:00,000 --> 00:49:05,640
Kad su trebali odigrati
emocionalnu, posebnu,

681
00:49:05,760 --> 00:49:09,760
sentimentalnu scenu s glazbom u podlozi,

682
00:49:09,880 --> 00:49:12,480
ponekad bi zastranili i rekli:

683
00:49:12,600 --> 00:49:15,320
"Ne zanima nas
što treba snimati u tišini.

684
00:49:15,440 --> 00:49:18,840
Ostavit ću glazbu u pozadini

685
00:49:18,960 --> 00:49:20,720
jer mi pomaže.

686
00:49:20,840 --> 00:49:24,520
Sredit ćemo to
kasnije u sinkronizaciji."

687
00:49:27,360 --> 00:49:29,240
Kad je na setu glazba,

688
00:49:29,360 --> 00:49:33,480
događa se nešto posebno i sveto.

689
00:49:33,600 --> 00:49:36,560
Svi se moraju jako koncentrirati.

690
00:49:36,760 --> 00:49:39,440
REDATELJ

691
00:49:39,560 --> 00:49:46,760
Prisutna je jedna viša harmonija
koja na najbolji mogući način

692
00:49:46,960 --> 00:49:51,680
spaja rezultate svačijeg rada.

693
00:49:51,800 --> 00:49:55,840
Ovo je jedna posebna scena
koju snimam bez zvuka jer se vidi

694
00:49:56,040 --> 00:49:57,160
očima protagonista

695
00:49:57,280 --> 00:50:02,040
koji se pokazuje tek na kraju
dugog kadra snimljenog kamerom u vožnji.

696
00:50:02,240 --> 00:50:04,480
Šalje malo manje dima.

697
00:50:04,600 --> 00:50:06,440
Malo manje dima!

698
00:50:06,560 --> 00:50:07,680
Snimanje.

699
00:50:09,080 --> 00:50:12,280
Klapa. 28-1, prvi put. Akcija.

700
00:50:26,080 --> 00:50:29,360
Glazba svakako igra
jednu vrstu središnje uloge.

701
00:50:29,480 --> 00:50:31,160
Kao da je nijemi film,

702
00:50:31,360 --> 00:50:34,680
kao neki koncept nijemog filma,
koji je naravno,

703
00:50:34,880 --> 00:50:35,800
imao zvuk,

704
00:50:35,920 --> 00:50:40,560
uvijek ga je očito pratila glazba.

705
00:50:40,760 --> 00:50:46,640
Možda je Sergio Leone posljednji
veliki stvaratelj nijemog filma.

706
00:50:46,760 --> 00:50:50,760
On je svakako dao izuzetnu snagu slici.

707
00:51:10,120 --> 00:51:13,040
Sergio je puno radio na tišini.

708
00:51:14,280 --> 00:51:15,920
Čijoj tišini?

709
00:51:16,040 --> 00:51:18,280
Tišini glumaca, likova.

710
00:51:18,400 --> 00:51:21,640
Tišini u kojoj se gleda scena.

711
00:51:21,760 --> 00:51:25,640
Ta je tišina iskrena,
predstavljena glazbom.

712
00:51:25,840 --> 00:51:29,000
Glazba u tom trenutku
predstavlja samu sebe

713
00:51:29,120 --> 00:51:34,000
kao središnja točka te određene scene,

714
00:51:34,120 --> 00:51:39,240
onog što se dogodilo ranije
i onog što će se dogoditi kasnije.

715
00:51:39,360 --> 00:51:45,840
Upravo glazba priča
prošlost i budućnost filma.

716
00:52:24,480 --> 00:52:29,080
Leone je stvarno znao kako
stvoriti usamljenost i izolaciju

717
00:52:29,200 --> 00:52:32,920
minimalnom upotrebom
vrlo specifičnih zvučnih efekata.

718
00:52:33,120 --> 00:52:37,720
Moj otac puno pažnje
poklanjao je zvukovima.

719
00:52:37,920 --> 00:52:42,080
A u Enniju je pronašao
i više od plodnog tla za to.

720
00:52:43,200 --> 00:52:44,400
Da?

721
00:52:44,600 --> 00:52:45,880
S alatima, dobro.

722
00:52:46,080 --> 00:52:48,720
PROIZVOÐAČ ZVUKA

723
00:52:48,840 --> 00:52:51,680
Koristili smo ove cipele
za De Nirove korake

724
00:52:51,800 --> 00:52:53,000
u Bilo jednom u Americi.

725
00:52:53,520 --> 00:52:57,120
Radio sam s Marinellijem,
Sergiovim proizvođačem zvuka.

726
00:52:57,320 --> 00:53:00,280
Sve se reproduciralo u studiju.

727
00:53:00,480 --> 00:53:02,000
Danas pomažu računala.

728
00:53:02,120 --> 00:53:03,320
Prije je trebalo

729
00:53:03,520 --> 00:53:05,800
biti spretan u studiju.

730
00:53:11,040 --> 00:53:12,360
Leone se mrštio,

731
00:53:12,560 --> 00:53:18,080
ali bio je jako drag, zapravo.

732
00:53:18,280 --> 00:53:22,040
Bio je duhovit i pohvalio bi
dobro obavljen posao.

733
00:53:22,240 --> 00:53:24,440
Kad uđe u polje,

734
00:53:24,560 --> 00:53:26,600
daj mi zvuk konja u pozadini,

735
00:53:26,720 --> 00:53:29,320
kako bismo pokazali da je konj tu.

736
00:53:35,920 --> 00:53:37,160
Jednaki zvuk.

737
00:53:41,120 --> 00:53:46,280
Neka bude malo manje prodorno,
inače baš smeta.

738
00:53:47,240 --> 00:53:49,760
Uvijek se nađem s proizvođačem zvuka.

739
00:53:51,480 --> 00:53:52,760
Šalili smo se:

740
00:53:53,400 --> 00:53:58,080
"Neka proizvođač zvuka bude tiši
jer treba doći glazba."

741
00:53:58,280 --> 00:54:02,040
To su bile naše šale, zafrkancija.

742
00:54:02,160 --> 00:54:03,440
Morricone je poseban.

743
00:54:04,440 --> 00:54:07,720
Kad uđeš u neki prostor,
tu je neko samopouzdanje.

744
00:54:08,320 --> 00:54:09,560
Šalilo se.

745
00:54:09,680 --> 00:54:13,280
Jednom, dok je montirao zvuk,
u dogovoru s Leoneom,

746
00:54:13,400 --> 00:54:14,480
Fausto je promijenio glazbu.

747
00:54:14,680 --> 00:54:17,400
Ennio je znao zaspati u hodniku

748
00:54:17,520 --> 00:54:23,040
i Fausto bi polako stavio glazbu drugog
skladatelja, u dogovoru sa Sergiom.

749
00:54:23,240 --> 00:54:25,120
U tom bi se trenu probudio.

750
00:54:25,240 --> 00:54:27,080
"Što se događa?"

751
00:54:27,200 --> 00:54:29,720
A on bi odgovorio: "Ne sviđa ti se?"

752
00:54:29,920 --> 00:54:32,400
MONTAŽER ZVUKA

753
00:54:32,520 --> 00:54:34,960
Upoznao sam Sergia kad sam radio

754
00:54:35,160 --> 00:54:37,800
na filmu Dobar, loš, zao.

755
00:54:38,000 --> 00:54:39,640
Od tada sam, pa sve do

756
00:54:39,840 --> 00:54:42,880
Bilo jednom u Americi, sve sam montirao.

757
00:54:43,080 --> 00:54:44,760
FILM SERGIA LEONEA

758
00:54:44,880 --> 00:54:49,640
Leone stvara
vlastitu ekspresivnu revoluciju

759
00:54:49,760 --> 00:54:52,200
unutar svog područja.

760
00:54:52,840 --> 00:54:55,680
Početak filma Bilo jednom u Americi.

761
00:54:55,800 --> 00:54:56,920
najbolji je primjer.

762
00:55:01,920 --> 00:55:05,280
Te duge uvodne špice ušle su u povijest.

763
00:55:09,640 --> 00:55:12,560
Škripa mlina i sve drugo.

764
00:55:12,760 --> 00:55:15,760
Napravio je prekrasnu
glazbu, kao i uvijek.

765
00:55:19,200 --> 00:55:22,720
Kad smo počeli montirati,
Ennija nije bilo.

766
00:55:22,840 --> 00:55:24,880
Zato mi je rekao:

767
00:55:25,080 --> 00:55:27,120
"Fausto, maknimo ovu glazbu."

768
00:55:27,240 --> 00:55:31,560
"Sergio, jesi li siguran?"
"Maknimo ovu glazbu."

769
00:55:33,760 --> 00:55:37,840
Ti realistični zvukovi nisu negacija

770
00:55:37,960 --> 00:55:39,280
Morriconeove glazbe.

771
00:55:39,480 --> 00:55:43,040
Oni su plod njihove intenzivne suradnje.

772
00:55:44,400 --> 00:55:48,480
Kad smo montirali zvuk
Ennio Morricone je dolazio gledati.

773
00:55:48,600 --> 00:55:49,840
Prvo bismo šutjeli.

774
00:55:54,720 --> 00:55:59,600
"Sergio, napravio si
najljepšu glazbu u povijesti."

775
00:56:01,320 --> 00:56:02,200
Ne bi se ljutio!

776
00:56:17,440 --> 00:56:22,800
Film je 70 godina bio umjetnost sinteze.

777
00:56:22,920 --> 00:56:24,800
Leone nam je pokazao

778
00:56:25,000 --> 00:56:28,600
da je moguće ispričati
čovjekov život u 90 minuta

779
00:56:28,720 --> 00:56:33,760
i pokazao nam je
kako se vrijeme može zaustaviti,

780
00:56:33,960 --> 00:56:38,840
produžiti, transformirati,
multiplicirati

781
00:56:38,960 --> 00:56:44,400
i kako film može biti i umjetnost
pripovijedanja o čekanju,

782
00:56:44,520 --> 00:56:47,720
pripovijedanja onog što se ne događa.

783
00:56:49,040 --> 00:56:53,200
To je pripadalo književnosti,
ali ne i filmu.

784
00:56:55,680 --> 00:56:59,840
Muha zarobljena u cijevi pištolja
bila je moja ideja.

785
00:56:59,960 --> 00:57:05,720
Svakako sam se hvalisao o tome
pred Sergiom kasnije.

786
00:57:18,960 --> 00:57:23,280
Nikad ne osjećate muke montažera slike

787
00:57:23,400 --> 00:57:27,080
koji nužno mora zatvoriti
jednu situaciju

788
00:57:27,200 --> 00:57:30,960
da bi napravio mjesta za drugu.

789
00:57:31,160 --> 00:57:35,120
Priča mora moći disati.

790
00:57:35,320 --> 00:57:41,160
To osjećate i to je posebno,
novo i savršeno.

791
00:57:49,560 --> 00:57:54,040
Bilo jednom na Divljem zapadu
umjetnički je film

792
00:57:54,240 --> 00:57:57,400
jer sam ga namjeravao ispričati
kroz parabolu,

793
00:57:57,520 --> 00:58:00,320
kao da je riječ o bajci,

794
00:58:00,440 --> 00:58:04,680
ili vesternu koji priča
priču o američkoj naciji.

795
00:58:06,520 --> 00:58:10,320
Bilo jednom na Divljem zapadu
Leoneovo je remek-djelo.

796
00:58:10,440 --> 00:58:12,200
To je vestern, ali i nije.

797
00:58:12,400 --> 00:58:14,960
To je elegija određenoj formi filma.

798
00:58:15,160 --> 00:58:16,080
Bio jednom

799
00:58:16,200 --> 00:58:18,600
mladić koji je gledao vesterne.

800
00:58:18,800 --> 00:58:20,960
Bio jednom žanr vesterna

801
00:58:21,080 --> 00:58:24,000
prije nego što je izgubio
kvalitete bajke.

802
00:58:24,200 --> 00:58:26,320
Bio jednom u povijesti

803
00:58:26,440 --> 00:58:29,360
trenutak postojanja granice
koju je poništio

804
00:58:29,560 --> 00:58:31,000
dolazak željeznice.

805
00:58:31,200 --> 00:58:33,160
Svi ovi "bio jednom"

806
00:58:33,280 --> 00:58:37,520
i zašto zajedno ne naprave
posljednji rekvijem za vestern?

807
00:58:37,720 --> 00:58:42,120
I tako on spaja
dva lika iz talijanskog Novog vala,

808
00:58:42,320 --> 00:58:44,120
ne uobičajene scenariste,

809
00:58:44,320 --> 00:58:47,040
ne L. Vincenzonija niti S. Donatija,

810
00:58:47,240 --> 00:58:48,560
nego Bertoluccija,

811
00:58:48,680 --> 00:58:51,520
koji je snimio jedan film
i pomagao s drugima

812
00:58:51,640 --> 00:58:53,040
i Darija Argenta,

813
00:58:53,160 --> 00:58:56,960
filmskog kritičara za Paese Sera,
rimske večernje novine.

814
00:58:57,160 --> 00:59:00,320
REDATELJ

815
00:59:00,440 --> 00:59:02,440
Bio sam vrlo mlad.

816
00:59:03,080 --> 00:59:08,200
Bila mi je velika čast
družiti se sa Sergiom Leoneom.

817
00:59:08,680 --> 00:59:12,440
S Bernardom i sa Sergiom

818
00:59:12,560 --> 00:59:17,600
napisao sam taj sinopsis
koji je postao temelj za film.

819
00:59:23,840 --> 00:59:27,400
U početku smo se sastajali kod Sergia.

820
00:59:27,520 --> 00:59:33,560
Pa onda jedan dan kod Bernarda,
jedan dan kod mene.

821
00:59:33,760 --> 00:59:37,120
Posao je trajao dugo,
dva ili tri mjeseca.

822
00:59:40,600 --> 00:59:42,480
Glavni je lik žena.

823
00:59:42,600 --> 00:59:46,400
Do tada nije radio sa ženama.

824
00:59:46,520 --> 00:59:50,640
Mislim da je zato uzeo Bernarda

825
00:59:50,760 --> 00:59:52,560
i mene jer smo bili mladi.

826
00:59:52,680 --> 00:59:57,320
Mislio je da tadašnji scenaristi,
u određenim godinama,

827
00:59:57,440 --> 01:00:00,800
nisu poznavali ženstvenost.

828
01:00:19,520 --> 01:00:24,760
Ja sam napravio prvi dio,
a Bernardo drugi.

829
01:00:24,880 --> 01:00:26,880
Nakon toga smo skupa išli

830
01:00:27,000 --> 01:00:30,760
s tim velikim snopom papira
u kopiraonicu

831
01:00:32,880 --> 01:00:36,680
i ta je žena počela tipkati.

832
01:00:37,440 --> 01:00:40,200
Dok je ona pisala, mi smo čekali,

833
01:00:40,320 --> 01:00:41,880
htjeli smo ga uzeti.

834
01:00:42,000 --> 01:00:44,440
Bio je strastven u vezi ove priče.

835
01:00:47,480 --> 01:00:50,840
Jako ju je volio, svako toliko bi rekao:

836
01:00:50,960 --> 01:00:52,200
"Divna scena."

837
01:00:52,400 --> 01:00:58,160
Bili smo jako uzbuđeni zbog toga,
bio je to važan trenutak.

838
01:01:02,160 --> 01:01:03,360
To je novost.

839
01:01:03,560 --> 01:01:05,200
Likovi postaju važni.

840
01:01:05,320 --> 01:01:08,880
Više nisu lutke koje lutaju
kao po šahovskoj ploči

841
01:01:09,000 --> 01:01:10,920
i igraju ulogu u vesternu.

842
01:01:11,040 --> 01:01:13,640
Interakcija među likovima sad je važna.

843
01:01:13,760 --> 01:01:15,960
Stalo nam je kad ubiju McBainove,

844
01:01:16,080 --> 01:01:17,640
pamtimo to do kraja.

845
01:01:19,160 --> 01:01:23,120
BILO JEDNOM NA DIVLJEM ZAPADU

846
01:01:23,240 --> 01:01:24,400
Ovo je novost.

847
01:01:24,520 --> 01:01:25,720
Drukčija vrsta filma,

848
01:01:25,840 --> 01:01:29,760
introspektivnija. To kreće s
Bilo jednom na Divljem zapadu.

849
01:01:43,120 --> 01:01:44,920
Obožavam Bilo jednom na Divljem zapadu.

850
01:01:45,040 --> 01:01:48,600
Što je zanimljivo,
jer kad sam ga prvi put gledao

851
01:01:48,720 --> 01:01:49,920
opirao sam mu se.

852
01:01:50,120 --> 01:01:52,720
Nakon što sam prvi put gledao taj film,

853
01:01:52,840 --> 01:01:55,560
bio sam ljut, nervozan.

854
01:01:55,760 --> 01:02:01,520
A Leoneovi filmovi
nekako su mi bili daleki, strani,

855
01:02:01,640 --> 01:02:03,480
drukčiji od drugih vesterna.

856
01:02:19,720 --> 01:02:24,040
Sergio je uzeo neke vrlo poznate glumce

857
01:02:24,160 --> 01:02:29,720
među kojima se isticao Henry Fonda.

858
01:02:30,440 --> 01:02:33,080
Najljubazniji glumac
u povijesti Hollywooda.

859
01:02:39,480 --> 01:02:44,000
Mogu vam ispričati ovu anegdotu.
Došao je u Italiju promijenjen.

860
01:02:44,120 --> 01:02:45,200
Bio je netko drugi.

861
01:02:45,320 --> 01:02:48,640
Imao je crnu kosu,
zaliske u španjolskom stilu,

862
01:02:48,840 --> 01:02:52,080
čak i crne kontaktne leće.

863
01:03:03,920 --> 01:03:06,200
Ostavio sam ga takvog.

864
01:03:06,320 --> 01:03:11,600
Lagano sam pokušavao odgoditi
njegov ulazak.

865
01:03:11,720 --> 01:03:17,320
Svaki dan bih ga zamolio
da skine nešto od te svoje maske.

866
01:03:17,440 --> 01:03:20,440
Na kraju sam mu
prije samog snimanja rekao:

867
01:03:20,560 --> 01:03:23,920
"Zašto ne bi izvadio
i te crne kontaktne leće

868
01:03:24,040 --> 01:03:28,400
zbog kojih ti je pogled
tako čvrst, monoton?

869
01:03:28,520 --> 01:03:32,320
Imaš prekrasne i izražajne oči."

870
01:03:32,440 --> 01:03:33,520
I skinuo ih je.

871
01:03:46,920 --> 01:03:48,360
Postavio sam kolica iza njega

872
01:03:48,480 --> 01:03:51,480
i skoro iznenada napravio kružnu vožnju,

873
01:03:51,600 --> 01:03:54,240
te tako otkrio da je ovaj užasan ubojica

874
01:03:54,360 --> 01:03:56,600
ni više ni manje nego Henry Fonda.

875
01:04:11,960 --> 01:04:16,040
I onda je, kao velik
i iskusan glumac, rekao:

876
01:04:16,160 --> 01:04:18,720
"Isuse Kriste, sad shvaćam."

877
01:04:18,920 --> 01:04:20,920
Što ćemo s ovim, Frank?

878
01:04:21,640 --> 01:04:25,280
Kad je Leone odabrao
Henryja Fonda za ulogu,

879
01:04:25,400 --> 01:04:30,520
koristio je karakterizaciju Wyatta Earpa
kako bi zajebao publiku.

880
01:04:37,240 --> 01:04:38,720
Sad kad si me imenovao.

881
01:04:38,920 --> 01:04:41,680
Ne navodi vas da ignorirate činjenicu

882
01:04:41,800 --> 01:04:44,200
da je H. Fonda istinski pozitivac.

883
01:04:44,320 --> 01:04:46,360
On želi da tako započnete.

884
01:04:46,480 --> 01:04:50,720
Želi vas potkopati time.

885
01:04:50,840 --> 01:04:52,280
Želi vas zaprepastiti.

886
01:05:05,720 --> 01:05:08,880
Volio je Johna Forda, Howarda Hawksa,

887
01:05:09,000 --> 01:05:13,760
velike mitove američkog vesterna.

888
01:05:13,880 --> 01:05:20,080
Ipak, osjećao je potrebu
da njihove priče ispriča na drugi način.

889
01:05:24,360 --> 01:05:25,360
Sad moram ići.

890
01:05:26,720 --> 01:05:28,280
Uvijek sam volio C. Cardinale.

891
01:05:28,400 --> 01:05:31,640
I činjenica da je ona u Dolini spomenika

892
01:05:31,840 --> 01:05:33,360
bila je vrlo američka.

893
01:05:33,560 --> 01:05:34,400
Vrlo američka.

894
01:05:34,520 --> 01:05:37,760
To je bio talijansko-američki koktel,

895
01:05:37,880 --> 01:05:39,200
da je ona ondje.

896
01:05:39,400 --> 01:05:41,720
To je bilo hrabro i predivno.

897
01:06:10,240 --> 01:06:13,160
Bit će to lijep grad, Sweetwater.

898
01:06:13,360 --> 01:06:14,640
Peckinpah i Leone,

899
01:06:14,760 --> 01:06:18,280
na svoj način,
shvatili su snagu Fordovih filmova.

900
01:06:18,400 --> 01:06:24,080
Uzeli su magijski aspekt
i preokrenuli ga u drugom smjeru,

901
01:06:24,280 --> 01:06:26,360
posebno prema kapitalizmu,

902
01:06:26,560 --> 01:06:31,640
eksploataciji, ugnjetavanju,
ratu, izgradnji carstva.

903
01:06:39,240 --> 01:06:43,880
Ne borim se
da nametnem svoje ideje drugima,

904
01:06:44,000 --> 01:06:47,160
nego da drugi ne nametnu
svoje ideje meni.

905
01:06:47,680 --> 01:06:51,560
Zabava mora biti sredstvo,
bicikl kojim se stiže

906
01:06:51,680 --> 01:06:54,160
do određenih tema koje nas zanimaju,

907
01:06:54,280 --> 01:06:57,200
ali bez zauzimanja određenog stava.

908
01:06:57,320 --> 01:07:01,120
Zauzimanje stava znači
da je riječ o reklami,

909
01:07:01,240 --> 01:07:04,200
a takva mi se vrsta filma ne sviđa.

910
01:07:12,680 --> 01:07:15,080
Nije snimao lake filmove.

911
01:07:15,200 --> 01:07:17,760
Bili su to teški i politički filmovi.

912
01:07:17,960 --> 01:07:23,520
Iza njih je stajalo
puno razmišljanja i truda.

913
01:07:23,720 --> 01:07:27,480
REVOLUCIJA JE ČIN NASILJA. MAO CE-TUNG

914
01:07:28,880 --> 01:07:31,840
SAGNI SE!

915
01:07:38,200 --> 01:07:40,600
Ne bih to napravio na tvom mjestu.

916
01:07:40,720 --> 01:07:41,600
Zašto?

917
01:07:48,400 --> 01:07:50,640
Tada se snimalo puno filmova,

918
01:07:50,840 --> 01:07:53,760
u šezdesetima,
koji su bili anti-vesterni.

919
01:07:53,880 --> 01:07:58,280
Bilo je to vrijeme revidiranja,
revidiranja mita.

920
01:07:58,400 --> 01:08:02,360
Usvojio se anti-mitski pristup.
Mit je loš.

921
01:08:02,480 --> 01:08:03,400
Evo stvarnosti.

922
01:08:04,400 --> 01:08:06,400
Daj, nemoj mi o revoluciji!

923
01:08:06,520 --> 01:08:08,400
Znam sve o revolucijama!

924
01:08:08,520 --> 01:08:09,480
Oni koji čitaju

925
01:08:09,600 --> 01:08:11,760
idu siromašnima koji ne čitaju

926
01:08:11,880 --> 01:08:14,320
i kažu: "Vrijeme je za promjenu!"

927
01:08:17,800 --> 01:08:20,760
Znam o čemu govorim
kad govorim o revoluciji.

928
01:08:20,960 --> 01:08:23,000
Jako ga je zanimalo snimiti

929
01:08:23,120 --> 01:08:26,160
antirevolucionarni film
o Meksičkoj revoluciji,

930
01:08:26,280 --> 01:08:29,720
koji pokazuje
kaos revolucije i, na kraju,

931
01:08:29,840 --> 01:08:31,120
uspjeh militarizma.

932
01:08:31,320 --> 01:08:34,400
Oni koji čitaju idu onima
koji ne znaju čitati,

933
01:08:34,520 --> 01:08:36,320
kažu: "Treba nam promjena."

934
01:08:36,440 --> 01:08:38,480
Pa siromašni uvedu promjenu.

935
01:08:38,600 --> 01:08:40,240
A onda oni koji čitaju

936
01:08:40,440 --> 01:08:42,000
sjednu za velik stol

937
01:08:42,120 --> 01:08:44,600
i razgovaraju i jedu.

938
01:08:44,720 --> 01:08:47,640
Ali što je sa siromašnima?

939
01:08:48,560 --> 01:08:49,640
Mrtvi su!

940
01:08:52,920 --> 01:08:54,120
To je revolucija!

941
01:08:54,240 --> 01:08:56,480
Čak i ovdje govori o nekim temama

942
01:08:56,680 --> 01:09:01,000
sa svog stajališta, stajališta djeteta
koje se sjeća igranja,

943
01:09:01,120 --> 01:09:05,600
ali koje već zna
kako funkcionira svijet odraslih.

944
01:10:27,600 --> 01:10:30,360
U Sagni glavu! nalazimo referencu na

945
01:10:30,560 --> 01:10:32,760
Fosse Ardeatine, poznati masakr

946
01:10:32,880 --> 01:10:35,000
SS-a nad rimskim civilima,

947
01:10:35,200 --> 01:10:38,160
koji se dogodio
kad je Leone imao 12 ili 13.

948
01:11:01,440 --> 01:11:03,840
On će tako utkati vlastitu povijest

949
01:11:03,960 --> 01:11:06,880
i povijest koju je proživio
u ove filmove.

950
01:11:13,720 --> 01:11:16,280
S talijanskom ljevicom pošlo je loše

951
01:11:16,400 --> 01:11:19,000
i puno je ljudi loše ocjenjuje.

952
01:11:19,120 --> 01:11:22,800
Ali Pasolini je rekao:
"Ne slažem se s politikom,

953
01:11:22,920 --> 01:11:24,320
ali to je važan rad."

954
01:11:24,520 --> 01:11:27,520
Danas to izgleda
kao izgubljeni dio slagalice

955
01:11:27,640 --> 01:11:30,840
između Bilo jednom na Divljem zapadu
i Bilo jednom u Americi.

956
01:11:30,960 --> 01:11:33,120
Ne znam je li to bila namjera,

957
01:11:33,240 --> 01:11:35,040
ali tako to sad izgleda.

958
01:11:38,120 --> 01:11:40,920
Krajem 1967., početkom 1968.,

959
01:11:41,040 --> 01:11:43,640
otputovao sam u Ameriku kako bih snimio

960
01:11:43,760 --> 01:11:45,160
"Bilo jednom u Americi".

961
01:11:46,000 --> 01:11:48,760
Dugo sam nosio tu ideju.

962
01:12:07,920 --> 01:12:11,400
BILO JEDNOM U AMERICI

963
01:12:21,240 --> 01:12:24,760
PRODUCENT

964
01:12:24,880 --> 01:12:26,080
Bio sam u Cannesu

965
01:12:26,280 --> 01:12:28,800
i na terasi hotela Carlton

966
01:12:29,000 --> 01:12:33,040
vidio sam nekoga
tko je nalikovao ili na Budu,

967
01:12:33,160 --> 01:12:35,400
a znam da je Buda mrtav...

968
01:12:40,600 --> 01:12:43,840
Mogao je to biti O. Welles,
ali upravo smo ručali

969
01:12:43,960 --> 01:12:46,000
u Los Angelesu.

970
01:12:50,600 --> 01:12:52,560
Ostao je samo Leone.

971
01:13:00,120 --> 01:13:03,160
Prišao sam mu i predstavi se.

972
01:13:03,360 --> 01:13:06,960
"Vaš sam veliki obožavatelj.
Htio sam vas upoznati."

973
01:13:09,520 --> 01:13:14,600
Rekao sam mu:
"Već dugo nisam vidio neki vaš film."

974
01:13:18,840 --> 01:13:20,440
Rekao mi je odati tajnu.

975
01:13:20,640 --> 01:13:24,080
"Odbijam filmove

976
01:13:24,200 --> 01:13:26,400
posljednjih 11 godina

977
01:13:27,520 --> 01:13:29,920
jer želim snimiti samo taj jedan."

978
01:13:30,040 --> 01:13:32,320
Bilo jednom u Americi.

979
01:13:32,520 --> 01:13:34,640
Pitao sam: "O čemu je film?"

980
01:13:34,760 --> 01:13:37,520
U trenu kad sam to izrekao,

981
01:13:38,480 --> 01:13:42,800
imao sam četverosatni opis filma,

982
01:13:42,920 --> 01:13:44,600
kadar po kadar.

983
01:13:44,720 --> 01:13:47,240
Zapravo sam mu bio potpuni stranac.

984
01:13:47,360 --> 01:13:51,160
A Sergio Leone je bio među najvećima.

985
01:13:51,360 --> 01:13:52,520
Rekao sam: "Vau!"

986
01:13:52,720 --> 01:13:55,080
Vrlo sam tvrdoglav, vrlo uporan.

987
01:13:55,200 --> 01:13:57,520
Zapravo, radim filmove koje volim.

988
01:13:57,640 --> 01:14:02,520
Moram organski voljeti film,
iznutra prema van.

989
01:14:02,720 --> 01:14:05,480
A između 1971. i 1983.

990
01:14:05,680 --> 01:14:07,440
pokušavao je to snimiti.

991
01:14:07,560 --> 01:14:09,920
Valjda rekord u povijesti filma.

992
01:14:10,120 --> 01:14:11,800
Sergio Leone!

993
01:14:15,240 --> 01:14:17,520
Postaje glavna figura
festivala u Cannesu.

994
01:14:17,640 --> 01:14:19,800
Tamo je redovno i dio filmske kulture,

995
01:14:20,000 --> 01:14:22,160
ali se odmara.

996
01:14:22,280 --> 01:14:24,840
Ponudili su mu Kuma. Odbio je.

997
01:14:26,400 --> 01:14:28,800
Kad me pitaju: "Je li Leone autor?"

998
01:14:29,000 --> 01:14:32,280
Koliko bi velikih filmaša odbilo Kuma

999
01:14:32,400 --> 01:14:34,920
da bi snimilo film koji doista žele?

1000
01:14:38,320 --> 01:14:40,160
Zašto niste ništa
napravili dvije godine?

1001
01:14:40,360 --> 01:14:43,200
Zapeo sam. Cijela je to priča,

1002
01:14:43,320 --> 01:14:45,280
mislim da je publici poznata.

1003
01:14:45,400 --> 01:14:46,880
Bilo jednom u Americi?

1004
01:14:47,000 --> 01:14:48,840
Da, riječ je o tom filmu.

1005
01:14:49,040 --> 01:14:52,560
Počeo sam skraćivati
i ne mogu odbaciti knjigu.

1006
01:14:52,760 --> 01:14:56,000
Nadam se izvući iz blokade, vidjet ćemo.

1007
01:15:01,400 --> 01:15:06,240
Dugih deset godina,
ako ne i duže, to je bilo u fokusu.

1008
01:15:06,360 --> 01:15:09,440
Sjećam se kad nam je pričao o filmu

1009
01:15:09,560 --> 01:15:11,040
prije negoli ga je napisao.

1010
01:15:14,280 --> 01:15:18,000
Mislim da nam je tata pročitao scenarij
barem sto puta.

1011
01:15:21,080 --> 01:15:22,640
Navečer bi rekao:

1012
01:15:22,760 --> 01:15:24,240
"Promijenio sam ovo."

1013
01:15:24,360 --> 01:15:26,800
U početku se film trebao zvati
Bila jednom Amerika.

1014
01:15:27,000 --> 01:15:29,320
Onda je rekao da je pretenciozno.

1015
01:15:35,600 --> 01:15:39,880
Sergio je imao Bilo jednom u Americi

1016
01:15:40,480 --> 01:15:43,440
u glavi, s njim je lijegao,
s njim se budio.

1017
01:15:43,640 --> 01:15:45,880
To mu je bila ljubavnica.

1018
01:15:50,760 --> 01:15:55,800
Razveselili smo se
da mu se san konačno ostvaruje

1019
01:15:55,920 --> 01:15:58,080
kad je Arnon Milchan ušao

1020
01:15:58,200 --> 01:16:02,400
u njegov i u naš život.

1021
01:16:06,080 --> 01:16:10,840
Kao dijete rekao sam: "Ovo je ludo.
Ovo je čudesno. Napravimo ovo."

1022
01:16:19,560 --> 01:16:22,320
Priča je savršen nastavak triptiha,

1023
01:16:22,520 --> 01:16:24,920
a time i prilika za gangsterizam,

1024
01:16:25,040 --> 01:16:29,120
američke uspomene,

1025
01:16:29,240 --> 01:16:33,920
prilika Europljaninu mog porijekla

1026
01:16:34,040 --> 01:16:38,400
da iskaže ljubav prema američkom filmu.

1027
01:16:40,120 --> 01:16:41,840
Podnaslov filma može biti:

1028
01:16:41,960 --> 01:16:44,480
Bila jednom jedna vrsta filma.

1029
01:16:46,920 --> 01:16:50,360
Volim zadnji dio kad moj lik stariji.

1030
01:16:54,520 --> 01:16:59,000
Dugo smo radili na šminki
s Manliom Rocchettijem.

1031
01:16:59,920 --> 01:17:00,920
Sad je lako.

1032
01:17:01,120 --> 01:17:02,720
Ne trebam se gnjaviti.

1033
01:17:07,680 --> 01:17:10,280
Boja je bila važna značajka.

1034
01:17:10,400 --> 01:17:12,720
Evo boja.

1035
01:17:12,920 --> 01:17:15,360
Pravi tonovi su smeđi i bež.

1036
01:17:15,480 --> 01:17:18,080
Ovo je kazalište Lyric,
napravit ćemo isto.

1037
01:17:18,280 --> 01:17:20,520
Bilo jednom u Americi moj je otac.

1038
01:17:20,720 --> 01:17:23,840
Njegove velike ideje.

1039
01:17:23,960 --> 01:17:27,840
Želim gornji rakurs orkestra.

1040
01:17:27,960 --> 01:17:31,080
Izgleda kao da je iz slikovnice.

1041
01:17:31,880 --> 01:17:35,000
Zbog svoje melankolije

1042
01:17:35,200 --> 01:17:38,480
i odnosa prema prošlosti.

1043
01:17:42,800 --> 01:17:47,560
Mislim da je to bilo
Sergiovo pismo svijetu.

1044
01:17:47,680 --> 01:17:49,640
Film koji je stvarno želio

1045
01:17:49,760 --> 01:17:53,080
i s kojim se mogao
identificirati, povezati.

1046
01:17:55,200 --> 01:17:57,880
Na neki način, Bilo jednom u Americi

1047
01:17:58,000 --> 01:18:01,320
očito je jedan od zadnjih filmova
svoje vrste.

1048
01:18:01,520 --> 01:18:06,440
Ogromna produkcija

1049
01:18:06,560 --> 01:18:10,720
velikog europskog umjetnika u Americi.

1050
01:18:11,520 --> 01:18:12,800
Bilo mi je 11 g.

1051
01:18:12,920 --> 01:18:14,920
Na početku snimanja

1052
01:18:15,040 --> 01:18:18,920
imala sam 11 godina
i napunila 12 tijekom snimanja.

1053
01:18:26,680 --> 01:18:31,880
Nisam bila dijete
koje je željelo biti glumica.

1054
01:18:32,000 --> 01:18:34,640
Nisam bila dijete očarano filmovima,

1055
01:18:34,760 --> 01:18:37,040
nisam ni gledala puno filmova,

1056
01:18:37,560 --> 01:18:40,240
ni znala puno o filmu.

1057
01:18:40,440 --> 01:18:44,080
Snimanje tog filma
bilo mi je veličanstveno iskustvo,

1058
01:18:44,200 --> 01:18:47,600
ali nisam znala u što se upuštam.

1059
01:18:56,800 --> 01:18:58,800
I kakvo čudesno prvo iskustvo,

1060
01:18:58,920 --> 01:19:02,000
gledati ga kako snima. Mislila sam:

1061
01:19:02,200 --> 01:19:05,080
"Ovo je nevjerojatno.
Ovako se radi film?"

1062
01:19:07,680 --> 01:19:09,920
Samo gledati gdje stavlja kameru,

1063
01:19:10,040 --> 01:19:14,200
pažnju i preciznost

1064
01:19:14,400 --> 01:19:17,640
i promišljenost s kojom je sve radio.

1065
01:19:17,840 --> 01:19:22,360
Nisam sigurna da bih bila glumica
da nisam snimila taj film.

1066
01:19:35,280 --> 01:19:39,720
Tijekom snimanja prve scene
svi smo bili napeti

1067
01:19:39,840 --> 01:19:42,520
jer je prošlo toliko puno godina.

1068
01:19:42,640 --> 01:19:45,720
Meni je to bilo kao da prvi put snima.

1069
01:19:48,240 --> 01:19:51,600
I tata je bio jako uzbuđen,

1070
01:19:51,720 --> 01:19:53,920
napokon je mogao

1071
01:19:54,120 --> 01:19:57,160
započeti svoj veliki san.

1072
01:20:05,400 --> 01:20:08,120
Prije nego što smo počeli snimati,

1073
01:20:08,240 --> 01:20:10,440
nakon skoro godine dana pripreme,

1074
01:20:10,640 --> 01:20:15,800
Sergio se ozbiljno posvađao s De Nirom

1075
01:20:18,520 --> 01:20:21,920
u vezi s izborom jednog glumca,

1076
01:20:22,120 --> 01:20:23,200
u zadnji čas.

1077
01:20:24,400 --> 01:20:25,680
Ja ludim.

1078
01:20:25,800 --> 01:20:28,800
Kažem: "Bobe, uložio sam
toliko puno novaca,

1079
01:20:28,920 --> 01:20:31,120
ne možemo mu sad otkazati."

1080
01:20:31,240 --> 01:20:34,480
A Sergio je sjedio tamo, kao Buda.

1081
01:20:35,480 --> 01:20:37,440
Pogledao ih je i rekao:

1082
01:20:37,560 --> 01:20:40,480
"Znaš što, ovo nije film

1083
01:20:40,680 --> 01:20:43,720
sa Sergiom Leoneom
koji režira Robert De Niro.

1084
01:20:43,840 --> 01:20:46,560
Ovo je Leoneov film s Robertom de Nirom.

1085
01:20:47,960 --> 01:20:49,480
Dogovorimo se.

1086
01:20:49,680 --> 01:20:52,840
Pogledaj sve probe koje smo napravili.

1087
01:20:53,560 --> 01:20:57,280
Pronađeš li nekog boljeg,
složit ću se s tobom."

1088
01:20:58,240 --> 01:21:02,400
De Niro je pogledao,
došao nakon par sati i rekao:

1089
01:21:02,520 --> 01:21:05,680
"Znaš što? Slažem se.
Imaš pravo ti, a ne ja."

1090
01:21:05,800 --> 01:21:07,200
Od tog trenutka

1091
01:21:07,960 --> 01:21:12,960
bili su skoro kao otac i sin
ili ujak i nećak.

1092
01:21:13,480 --> 01:21:15,200
Voljeli su se.

1093
01:21:15,320 --> 01:21:18,680
Ništa nije nametao glumcima.

1094
01:21:18,880 --> 01:21:21,920
Puštao ti je da radiš
što misliš da je najbolje

1095
01:21:22,040 --> 01:21:25,000
onako kako to, prema tebi, treba raditi.

1096
01:21:25,120 --> 01:21:26,960
Davao bi ti upute, naravno.

1097
01:21:27,080 --> 01:21:30,120
Ali nije bio netko
tko ti je stvarao pritisak.

1098
01:21:30,320 --> 01:21:32,160
Dobro je znao s glumcima.

1099
01:21:32,360 --> 01:21:33,480
Jedan smjer.

1100
01:21:36,880 --> 01:21:38,440
Dolar i dvadeset.

1101
01:21:39,880 --> 01:21:40,760
Dugo je trajalo.

1102
01:21:40,960 --> 01:21:42,840
Radio sam na tome skoro godinu

1103
01:21:44,480 --> 01:21:47,400
i imao osjećaj
da ga Sergio ne želi pustiti.

1104
01:21:57,920 --> 01:22:01,240
Nije nalazio način
kako prikazati moj povratak

1105
01:22:01,360 --> 01:22:03,200
u New York, sjećam se.

1106
01:22:10,320 --> 01:22:13,680
Rekao sam sebi, a možda i drugima:

1107
01:22:14,400 --> 01:22:16,480
"On ne želi završiti film."

1108
01:22:17,480 --> 01:22:19,680
Samo ide dalje.

1109
01:22:19,800 --> 01:22:23,200
Stil i način na koji je
to napisao i režirao,

1110
01:22:24,880 --> 01:22:28,280
izgledalo mi je da je to zbog toga.

1111
01:22:28,480 --> 01:22:32,280
Mislim da je u taj film
izlio svoje srce i dušu

1112
01:22:32,400 --> 01:22:35,360
i mislim da mu je to
najbolje snimljeni film.

1113
01:23:16,440 --> 01:23:20,840
To je njegov najpromišljeniji film,
što se tiče vremena,

1114
01:23:20,960 --> 01:23:24,880
razmaka likova i likova koji stare
i dva različita seta likova

1115
01:23:25,080 --> 01:23:27,760
koji igraju različite uloge
u različita doba,

1116
01:23:27,960 --> 01:23:29,280
u različitim godinama.

1117
01:23:48,720 --> 01:23:50,640
Bilo je to ogromno platno.

1118
01:23:50,760 --> 01:23:54,320
Najambicioznije platno
na kojem je slikao.

1119
01:23:54,440 --> 01:23:59,000
Zapravo je snimio film
i snimio ga je vrlo nostalgično.

1120
01:23:59,200 --> 01:24:02,240
Ali gledao sam svaku scenu
koja se događala

1121
01:24:02,360 --> 01:24:03,560
u realnom vremenu.

1122
01:24:03,760 --> 01:24:07,280
I nekako su mi nedostajali ti likovi.

1123
01:24:07,400 --> 01:24:10,120
Osjećao sam nostalgiju za njima

1124
01:24:10,240 --> 01:24:12,320
i zbog brzog protoka vremena.

1125
01:24:46,520 --> 01:24:50,440
Od filma koji se trebao snimiti
u pet mjeseci,

1126
01:24:50,560 --> 01:24:53,120
u 11. mjesecu snimanja shvatio je

1127
01:24:53,240 --> 01:24:55,480
da nije potrošio budžet.

1128
01:24:55,680 --> 01:24:59,160
Bio je jednako kreativan kao producent

1129
01:24:59,360 --> 01:25:01,720
kao i redatelj.

1130
01:25:07,160 --> 01:25:08,280
Rez!

1131
01:25:11,840 --> 01:25:15,960
Uvijek me impresionira redatelj
koji želi ispričati priču,

1132
01:25:16,080 --> 01:25:19,480
čak i ako mene ona nije privukla,
uvijek ima nešto.

1133
01:25:19,680 --> 01:25:21,240
Osjećaj koji ostavlja,

1134
01:25:21,360 --> 01:25:24,480
rad i ljubav uloženi u nju.
Moraju je snimiti.

1135
01:25:25,400 --> 01:25:28,040
A to pomaže da postane posebni projekt

1136
01:25:28,160 --> 01:25:31,000
koji će se pamtiti još mnogo godina.

1137
01:25:31,120 --> 01:25:32,080
Dođi i sjedni.

1138
01:25:48,840 --> 01:25:53,560
Bože! Bila sam prestravljena.

1139
01:25:53,680 --> 01:25:57,560
To mi je bio prvi poljubac.

1140
01:25:58,240 --> 01:26:03,000
Bilo me tako strah, užasavalo me.

1141
01:26:04,960 --> 01:26:07,920
"Dragi je moj bijel i rumen,

1142
01:26:08,040 --> 01:26:11,400
Glava je njegova kao zlato, zlato čisto

1143
01:26:11,520 --> 01:26:14,680
Obrazi su njegovi
kao lijehe mirisnog bilja."

1144
01:26:18,160 --> 01:26:20,560
Iako se nije oprao od prosinca.

1145
01:26:20,760 --> 01:26:22,840
Užasavala sam se scene.

1146
01:26:23,960 --> 01:26:28,280
A kad sad gledam na to,
to je najčedniji poljubac u povijesti.

1147
01:26:28,480 --> 01:26:33,520
Tako je čedan i jednostavan. Ali meni je

1148
01:26:33,640 --> 01:26:36,800
to bilo tako važno.

1149
01:26:54,720 --> 01:26:56,000
Netko je tamo.

1150
01:26:56,960 --> 01:27:00,040
Sjećam se da je Sergio bio

1151
01:27:00,240 --> 01:27:03,680
tako nježan u vezi toga.

1152
01:27:05,040 --> 01:27:06,120
Zaplakat ću.

1153
01:27:06,240 --> 01:27:09,080
Bio je tako drag jer je bio

1154
01:27:09,200 --> 01:27:12,160
kao roditelj i zaštitnik.

1155
01:27:12,280 --> 01:27:16,560
Sjećam se da me pitao:
"Jesi li danas spremna?

1156
01:27:16,680 --> 01:27:18,000
Spremna za tu scenu?

1157
01:27:18,120 --> 01:27:20,760
Možemo snimiti i drugi dan ako hoćeš,

1158
01:27:20,880 --> 01:27:25,080
ako nisi spremna." Mislim, tko je takav?

1159
01:27:48,160 --> 01:27:53,200
Mislim da taj osmijeh predstavlja
njegovo djetinjstvo i kako je uzbudljivo

1160
01:27:53,320 --> 01:27:54,320
biti dijete.

1161
01:27:58,720 --> 01:28:03,720
Rekao sam  sâm  sebi da ili sam idiot

1162
01:28:03,840 --> 01:28:08,840
ili gledam
jedan od najvećih filmova u povijesti.

1163
01:28:11,440 --> 01:28:14,920
Istovremeno, prvo je trajao
četiri i pol sata.

1164
01:28:15,040 --> 01:28:17,440
Došlo se do kompromisa od 4:15

1165
01:28:17,640 --> 01:28:19,840
i na kraju smo dobili 3:45.

1166
01:28:22,360 --> 01:28:25,320
Bilo je kao, ako želiš propasti,

1167
01:28:25,440 --> 01:28:28,960
propadni u stilu, kao Titanic.

1168
01:28:29,080 --> 01:28:32,440
Bit će vrhunski uspjeh
ili vrhunski neuspjeh,

1169
01:28:32,560 --> 01:28:34,400
ali ništa između.

1170
01:28:41,080 --> 01:28:45,960
Nikad nije tražio odobravanje
ili dobrohotnost filmske kritike.

1171
01:28:46,080 --> 01:28:48,000
Stigao je s Bilo jednom u Americi.

1172
01:28:48,120 --> 01:28:51,640
Iznenadila ga je graja

1173
01:28:51,760 --> 01:28:56,840
s kojom je film primljen
na filmskom festivalu u Cannesu.

1174
01:28:58,080 --> 01:29:01,800
Njegovo iznenađenje kad je
aplauz trajao 15 do 20 minuta

1175
01:29:01,920 --> 01:29:03,040
u dvorani...

1176
01:29:04,160 --> 01:29:07,080
Sjećam se pogleda u njegovim očima

1177
01:29:07,200 --> 01:29:11,000
koji drugi nisu primijetili,

1178
01:29:11,920 --> 01:29:14,480
ali ja sam osjetila njegovu emociju.

1179
01:29:17,560 --> 01:29:21,640
Razveselile su ga
kritike sljedećeg dana.

1180
01:29:23,720 --> 01:29:27,000
Kao i obično,
kako bi napravio i u svojim filmovima,

1181
01:29:27,120 --> 01:29:29,520
nije to dobro završilo.

1182
01:29:31,280 --> 01:29:36,200
Imali smo projekciju u Bostonu.

1183
01:29:36,400 --> 01:29:40,080
Došla je cijela uprava
Warner Brothersa i Ladda.

1184
01:29:40,640 --> 01:29:45,240
Kad je sve završilo,
sjedio sam u dva ujutro u hotelu

1185
01:29:45,440 --> 01:29:48,880
i došla je uprava Warnera i rekla mi:

1186
01:29:49,000 --> 01:29:53,000
"Otkazujemo
sutrašnju projekciju u Washingtonu

1187
01:29:53,120 --> 01:29:55,640
i skratit ćemo film."

1188
01:29:55,760 --> 01:29:59,000
Rekao sam: "Što?
Ne smijete. Mene se pita."

1189
01:29:59,120 --> 01:30:02,400
Potpisao sam. A Sergio mi je točno rekao

1190
01:30:02,520 --> 01:30:05,920
da ne može duže od dva sata i 45 minuta.

1191
01:30:06,040 --> 01:30:08,800
Tako da su mogli što su htjeli.

1192
01:30:12,280 --> 01:30:14,520
Ovo me najviše brine:

1193
01:30:14,640 --> 01:30:17,480
da ga se odreže na dva sata i 45 minuta

1194
01:30:17,600 --> 01:30:20,880
treba raditi novu montažu
i to više nije moj film.

1195
01:30:21,480 --> 01:30:23,600
Vidio sam ga skraćenog

1196
01:30:23,720 --> 01:30:28,720
i to mi je smetalo
s kreativnog stajališta.

1197
01:30:37,040 --> 01:30:40,240
Sergio je čekao 11 g. da snimi ovaj film

1198
01:30:40,360 --> 01:30:42,360
i potrošio još tri godine.

1199
01:30:42,480 --> 01:30:43,680
Znači 15 godina,

1200
01:30:44,520 --> 01:30:48,920
odjednom, odlazi u dim.

1201
01:30:57,800 --> 01:31:01,600
Mislim da ga je to jako opteretilo.

1202
01:31:01,800 --> 01:31:04,440
Da sam bio on, zanimalo bi me

1203
01:31:04,560 --> 01:31:09,200
vidjeti ruševine koje su ostale.

1204
01:31:09,320 --> 01:31:14,320
On to nikad nije htio pogledati.
To je bila njegova kreacija.

1205
01:31:40,320 --> 01:31:43,520
U ruke mu je došla
knjiga Harrisona Salisburyja

1206
01:31:43,640 --> 01:31:47,360
o opsadi Lenjingrada
između 1941. i 1944., 300 dana.

1207
01:31:47,560 --> 01:31:48,560
Htio je snimiti

1208
01:31:48,680 --> 01:31:51,560
prvu ikad
sovjetsko-američku koprodukciju.

1209
01:31:52,200 --> 01:31:56,480
Sjećam se da je išao u Lenjingrad,
gdje je ispričao cijeli film.

1210
01:31:56,680 --> 01:31:59,120
Postojala je stranica napisana tamo,

1211
01:31:59,240 --> 01:32:00,280
imao je film u glavi.

1212
01:32:01,200 --> 01:32:02,880
Uvodna scena bi bila...

1213
01:32:03,080 --> 01:32:05,640
Vidite ruke Šostakoviča dok svira

1214
01:32:05,840 --> 01:32:07,640
Lenjingradsku simfoniju.

1215
01:32:09,400 --> 01:32:12,160
Kamera prolazi kroz čipkane zavjese.

1216
01:32:12,360 --> 01:32:14,880
Tu je rijeka
i sve što se na njoj događa.

1217
01:32:15,000 --> 01:32:16,600
Preko čekaju

1218
01:32:16,720 --> 01:32:17,840
redovi tenkova.

1219
01:32:18,040 --> 01:32:21,040
Idete iznad tenkova,
kamera pokazuje sve njih.

1220
01:32:21,240 --> 01:32:22,880
Dolazi do zapovjednika.

1221
01:32:23,000 --> 01:32:26,560
Dolazi do njegovog lijevog oka.

1222
01:32:26,680 --> 01:32:27,560
Kaže: "Pucaj!"

1223
01:32:37,680 --> 01:32:39,640
Razmišljao je o De Niru.

1224
01:32:40,440 --> 01:32:43,440
Njegov suradnik Tonino Delli Colli

1225
01:32:43,560 --> 01:32:45,800
promucao mu je:

1226
01:32:46,000 --> 01:32:49,800
"Znaš da ćemo svi umrijeti u Rusiji?

1227
01:32:53,320 --> 01:32:55,880
Smrznut ćemo se na minus 40 °C,

1228
01:32:56,000 --> 01:32:57,600
ti bolestan, u rovu...

1229
01:32:57,800 --> 01:33:01,240
Zar ne možemo snimiti
dobar krimić u Parizu?

1230
01:33:01,440 --> 01:33:04,640
Zašto ne snimamo
u kazalištu? Već smo stari."

1231
01:33:09,040 --> 01:33:12,160
Uvijek mi je govorio
kako želi snimiti taj film.

1232
01:33:12,360 --> 01:33:14,880
S vremena na vrijeme, pitao bih ga:

1233
01:33:16,560 --> 01:33:21,320
"Imaš li već scenarij?
Daj da ga pročitam."

1234
01:33:21,440 --> 01:33:23,120
Odgovorio bi: "Još ne."

1235
01:33:23,640 --> 01:33:27,120
Znao je da ga ne može napraviti.

1236
01:33:29,000 --> 01:33:31,960
TIŠINA

1237
01:34:00,160 --> 01:34:01,600
Učio sam od grandioznosti

1238
01:34:01,800 --> 01:34:03,840
i snimki s krana

1239
01:34:03,960 --> 01:34:06,480
te cijele njegove filmske tehnike,

1240
01:34:06,600 --> 01:34:07,440
ritmičke montaže.

1241
01:34:07,640 --> 01:34:11,120
Da, učio sam i uzeo sve što sam mogao.

1242
01:34:14,120 --> 01:34:16,120
Neki dijelovi našeg posla

1243
01:34:16,240 --> 01:34:19,240
slični su mehaničaru
i korištenju starih alata

1244
01:34:19,360 --> 01:34:21,880
koji su oduvijek tu i nalaženju načina

1245
01:34:22,080 --> 01:34:25,760
da unesemo vlastita razmišljanja
i osobnosti u njih.

1246
01:34:25,960 --> 01:34:30,320
Tako sam proučavao
Leonea i naučio kako...

1247
01:34:30,440 --> 01:34:34,520
Pa, zapravo bih dao sve od sebe
da izmislim nove strojeve.

1248
01:34:44,120 --> 01:34:49,120
Način na koji sve odjele
spaja u jedan veliki orkestar

1249
01:34:49,240 --> 01:34:53,840
koji je tako fino uštiman
za složene osjećaje

1250
01:34:53,960 --> 01:34:55,480
koji se izvode ispred vas.

1251
01:34:55,600 --> 01:34:57,600
To me uvijek inspirira.

1252
01:35:02,600 --> 01:35:04,920
Kod njegovih filmova primijetim

1253
01:35:05,040 --> 01:35:09,320
da ne izgledaju kao da su
iz nekog određenog doba.

1254
01:35:09,520 --> 01:35:11,760
Kao da su uvijek jednako svježi.

1255
01:35:11,880 --> 01:35:14,520
I teoretski, i dalje će ostati svježi,

1256
01:35:14,640 --> 01:35:17,080
još desetljećima i generacijama.

1257
01:35:17,200 --> 01:35:19,600
Izgleda suvremeno i to je povezano

1258
01:35:19,720 --> 01:35:22,480
s modernizmom i ironijom,

1259
01:35:22,680 --> 01:35:26,200
ali modernizam je
ljepota i odvažnost tih filmova.

1260
01:35:30,480 --> 01:35:35,040
Kao da idete u galeriju vidjeti slike

1261
01:35:35,240 --> 01:35:40,160
nekog revolucionarnog umjetnika.
Opčinjeni ste.

1262
01:35:41,640 --> 01:35:45,280
Kao što u Leoneu vidite Kurosawu,

1263
01:35:45,480 --> 01:35:47,840
vidite ga i u Ratovima zvijezda.

1264
01:35:48,040 --> 01:35:51,080
I to je ispravan razvoj
umjetničke forme.

1265
01:35:57,480 --> 01:35:59,400
Voljela bih da sam mogla

1266
01:35:59,520 --> 01:36:03,080
biti s njim i kad sam odrasla.

1267
01:36:05,840 --> 01:36:09,240
Nitko prije ni kasnije
nije radio takve filmove.

1268
01:36:09,440 --> 01:36:11,320
Pronašao je brend

1269
01:36:11,520 --> 01:36:13,280
i način pripovijedanja

1270
01:36:13,400 --> 01:36:15,880
kojem se nitko nije približio.

1271
01:36:20,280 --> 01:36:23,920
Prošlo je 38 godina

1272
01:36:24,120 --> 01:36:28,520
otkad sam prvi put došao
u Italiju kao mlad glumac

1273
01:36:29,200 --> 01:36:34,080
mladom redatelju, Sergiu Leoneu.

1274
01:36:34,280 --> 01:36:39,320
Taj je događaj bio pozitivna

1275
01:36:39,440 --> 01:36:44,200
prekretnica u karijeri i jednog
i drugog. Sergio, puno ti hvala.

1276
01:36:47,080 --> 01:36:48,480
Lav za Leonea.

1277
01:36:54,760 --> 01:36:57,280
Što biste rekli Sergiu da je još živ?

1278
01:36:57,840 --> 01:37:00,760
Znate: "Hvala za uspomene."

1279
01:37:16,800 --> 01:37:20,080
Nedostaje mi redatelj,
meni i cijelom svijetu.

1280
01:37:20,280 --> 01:37:24,000
Nedostaje mi i osoba
koja je tražila najbolje od mene

1281
01:37:24,200 --> 01:37:26,160
i znala da to mogu pružiti.

1282
01:37:29,800 --> 01:37:31,720
Što biste rekli Sergiu danas?

1283
01:37:32,920 --> 01:37:37,240
Ja, osobno:
"Kako mi nedostaješ", samo to.

1284
01:37:40,240 --> 01:37:41,320
Vrati se.

1285
01:37:43,040 --> 01:37:45,560
Zahvalila bih mu, bezobraznici.

1286
01:37:45,760 --> 01:37:47,560
Čekajte, smirit ću se.

1287
01:37:50,200 --> 01:37:52,240
Koliko je prošlo? 35 godina?

1288
01:37:59,880 --> 01:38:04,160
Rekao bih mu:
"Hvala za toliko mnogo ideja

1289
01:38:04,280 --> 01:38:07,120
preko tvojih filmova,
koje sam prilagodio

1290
01:38:07,240 --> 01:38:10,360
i pretvorio ih u svoje ideje.

1291
01:38:10,960 --> 01:38:13,560
I uvijek ćeš mi biti jedan od divova

1292
01:38:13,760 --> 01:38:16,240
na čijim ramenima smijem stajati."

1293
01:42:26,240 --> 01:42:27,240
U Djangu,

1294
01:42:27,440 --> 01:42:30,400
napravili smo
krupni kadar lica snjegovića

1295
01:42:31,600 --> 01:42:35,680
i, kad smo završili,
majstor rasvjete došao je i rekao:

1296
01:42:35,800 --> 01:42:38,600
"Napraviti Sergia na snjegoviću?

1297
01:42:38,720 --> 01:42:41,640
Čista bezobraština!"

1298
01:42:43,000 --> 01:42:45,000
Ekstremni krupni plan, to je Sergio.

1299
01:42:45,200 --> 01:42:47,400
Cijela ekipa zna što je Sergio.

1300
01:42:47,520 --> 01:42:49,880
Cijela ekipa.

1301
01:42:50,080 --> 01:42:52,080
Titlovi: Lylo
Preveo: Ana Bisko