Downloaded from YTS.MX
Bazı yerlerde sahilde geçen bir gün,
Official YIFY movies site: YTS.MX
okyanusun en büyük yırtıcısı ile beklenmedik bir karşılaşmaya dönüşebilir.
Burada şimdi köpek balığı mı var?
Şuna bakın. Yaprak gibi titriyorum.
Görmeyi asla beklemediğim
-şeyleri görüyoruz. -Aman Tanrım!
Bu farklı bir okyanus.
Jaws'ın ortaya çıkması bu.
Santa Barbara, Kaliforniya.
Altın sahil. Dünyanın ünlü plajlarına ev sahipliği yapmaktadır.
Ve şimdi de çok sayıda beyaz köpek balığına.
Tanrım, sörf tahtasının hemen altında.
YAKIN TEMASLAR
Büyük beyaz köpek balıkları sahil boyunca kıyıya çok yaklaşıyor.
UYARI KÖPEK BALIĞI GÖRÜLDÜ
Görülmelerindeki artış haberlerde yer alıyor.
Yüzüme 30 santim uzaklıktaydı, kanoyu tam buradan tuttu.
Vay canına dostum.
Köpek balığı sayıları hâlâ artarken
bir bilim insanı ekibi araştırmaya geldi.
Chris Lowe'un SharkLab'ının cevaplaması gereken büyük sorular var.
DR. CHRIS LOWE KALİFORNİYA ÜNİVERSİTESİ LONG BEACH
Çok köpek balığı var. Çok insan var.
Halk merak ediyor. Neler oluyor,
köpek balıklarının burada ne işi var ve çocuklarımın
yüzmesi veya sörf yapması güvenli mi?
Halkın güvenliği tehlikedeyken
yeni ve iddialı bir bilimsel deneye girişmeleri gereklidir.
Bir gün, Kaliforniya sahilinde beş kilometre
ve yedi tekne.
Bu bir büyük beyaz gözlemi.
Amaç mı?
Santa Barbara sularında dolaşan köpek balığı sayısını bulmak
ve onları buraya neyin getirdiğini anlamak.
Köpek balıkları ve insanların suyu paylaşma şekillerini
sonsuza kadar değiştirebilecek önemli veriler.
Bugün için hazırlıklar yapıldı.
Sonunda oraya gidip ne bulacağımızı görmek için gerçekten heyecanlıyım.
Bildiğim kadarıyla bu daha önce hiç yapılmadı.
-Göreve... -SharkLab, duyuyor musunuz?
...film yapımcısı Andy Casagrande katılıyor.
ShrakLab işin bilim kısmından sorumluyken
tüm etkinliği çekeceğim. Bilimi, insanları ve köpek balıklarını.
ANDY CASAGRANDE GÖRÜNTÜ YÖNETMENİ
Aksiyonun zirvesinde kalmak için
Andy, havadan kesintisiz izleme sağlayan nihai ekipmanı getirdi.
Dronelar dünyadaki en havalı teknolojik aletlerdendir
ama şarj etmek için indirmeniz gerekir. Ama bu drone farklı.
Bu droneu tekneden, kesintisiz uçmasını sağlayacak
bir kablo ile çalıştırıyorum.
Tıpkı büyük beyaz köpek balıkları gibi. Yüzmeyi asla bırakmazlar
ve bu drone da uçmayı asla bırakmayacak.
Gözlem için mükemmel bir araç.
Bugünkü görevin başarısının anahtarı Dronelar olacak.
Hızla giderek geniş su alanlarını tarayabilirler.
Ve bu zor bulunan yırtıcılara muazzam yeni bir bakış açısı sağlarlar.
Büyük beyazlar altı metre uzunluğa kadar büyürler.
Ve 2.300 kilodan fazla kasları olabilir.
Ancak boyutlarına rağmen genellikle fark edilmezler.
Ters gölgeleme olarak bilinen bir tür kamuflaj,
bu köpek balıklarına yırtıcı bir üstünlük sağlar.
Üst kısımları koyudur ama altları açık renktir.
Böylece suyun altındayken
yukarıdan veya aşağıdan bakıldığında arka planla...
...uyumlu gözükürler.
Ama tüm bunlar...
...havadan bakınca değişir.
Pekâlâ! İşte başlıyoruz! Kablolu dron kalkıyor.
Gökyüzünden bakınca köpek balığının kamuflajı onu gizleyemez
ve deşifre olur.
Hadi buralarda köpek balığı bulmaya çalışalım.
Yüzeyin altında olanlara dair en iyi görünüm...
...yukarıdan elde edilir.
Andy'nin droneu gökyüzünden tarama yapıyor.
Aşağıda deniz seviyesinde
sahilde sıradan bir gün gibi görünürken...
Yukarıdan bakıldığında ise...
Vay canına, tam orada!
...çok başka bir hikâye ortaya çıkıyor.
Droneun görüş açısından belirgin bir siluet algılanır.
Şu an görüyorsunuz.
Şu an görmüyorsunuz.
Oldukça etkileyici. Her yerde köpek balıkları var.
Resmen bu insanların sörf tahtalarının altında.
Burunlarının dibinde ama bunu görmüyorlar bile.
Aşağıda deniz seviyesinde,
parlama ve yansımalar dikkati kolayca dağıtarak
yukarıdan apaçık görünen şeyleri gizleyebiliyor.
Bölgede bir sürü köpek balığı buldum. Bu inanılmaz.
Haddinden fazla yakın görünüyor ama insanlar tehlikede mi?
Santa Barbara'da köpek balığı görülmesindeki artışa rağmen
neredeyse on yıldır ölümcül bir köpek balığı ısırılma olayı yaşanmadı.
Bugünkü araştırmanın açıklığa kavuşmasına yardımcı olacağı bir istatistik.
Saatleri ayarlayalım.
Pekâlâ, büyük beyaz gözlemine başlıyoruz!
Pekâlâ. Üç, iki, bir. Hadi bakalım.
En son sahilden yaklaşık 175 metre açıkta görüldü.
Köpek balıklarının toplandığı yer günden güne değişiyor.
Dronlar, ekibin bölgeyi aramasına yardım ediyor.
Şimdilik bir sürü yosun görüyorum.
Kısa sürede oldukça uzağa gidebiliyorlar.
Chris, orada durumlar nasıl?
Pats droneları epey alanı taradı
ve henüz hiçbir şey görülmedi. Peki ya sen?
Henüz bir şey yok. Uçurmaya devam edeceğim.
Bir şey görürsem, size haber veririm.
Beklemedeyiz.
Hey Patrick, şarjın bitmek üzere.
Belki de geri dönüp şarj etmenin zamanı gelmiştir.
Anlaşıldı.
Kuşları getiriyoruz.
SharkLab drone devriyesine Patrick Rex liderlik ediyor.
İyi iş çıkardınız beyler.
Droneları seviyorum. Her yere sokabileceğiniz bir kamera
ve uzaktan kumanda ediliyor.
Ama bilim için bu droneları tam olarak ne amaçla kullanıyorsunuz?
Evet, ekoloji oyununu gerçekten değiştirdi.
Çok kısa bir sürede epey geniş bir alanı inceleyebiliyoruz.
Yani yaptığım şey, bir kilometrelik bir alanda
kıyı şeridini takip ederek uçup
aynı anda aynı suda olan köpek balıklarını ve insanları aramak.
Köpekbalıkları ve insanlar, yani davranış mı arıyorsunuz?
Evet, kesinlikle.
Ekip, orada kaç tane
köpek balığı olduğunu öğrenmek istiyor.
Bu yüzden başka bir drone filosu sayım yapacak.
Futbol sahası büyüklüğündeki araştırma alanından geçen her köpek balığı
filme ve kayıt altına alınacak.
Ama droneların da sınırları var.
Su bulanık ve köpek balığı resmen yüzeyin
yarım metre altında. Göremiyorsunuz.
Kaç tane köpek balığı olduğunu doğrulamanın tek yolu,
yüzeyin üstüne çıkmak ve altına inmek.
Andy nihai takibe tanıklık etmek üzere.
Pruvanın tam karşısından geliyor.
İnsanlarla dolu bir kumsal, köpek balıklarıyla dolu
bir okyanusla kesiştiğinde ne olur, bunu saptamaya çalışıyoruz.
Tanrım. Sörf tahtasının hemen altında.
Santa Barbara'da köpek balığı görülmesindeki artışı anlamak için
SharkLab'ın nasıl bir sayıyla karşı karşıya olduğunu bilmesi gerekiyor.
İlk defa
iki farklı tekniği birleştiriyorlar.
Dronelar köpek balıklarını yukarıdan sayarken
görevin bir sonraki aşaması onları aşağıdan saymak olacak.
Köpek balıkları etiketlenecek.
Andy ve ekibin takipçiyi takip etme zamanı.
Büyük beyazlar, gizlenme ve hız ile avlanan süper avcılardır.
Takip edilmeye alışık değildirler.
Pekâlâ. Bir dalgıcımız suya girdi.
Tüm ekip konuşlandırıldı.
Havada iki droneumuz var, üç teknemiz
ve jet skilerimiz var.
Köpek balıkları buradaysa onları bulacağız.
Görünüşe göre burada yaklaşık 100 metre ileride bir tane var.
Etiketleme çalışmasına Emily Spurgeon liderlik ediyor.
Köpek balıklarına yüzeyde yüzerlerken
sessizce yaklaşmamız ve bir mızrak veya zıpkın kullanmamız gerekiyor.
Etiketi sırt yüzgecine saplayacak
ve onlara yeni bir mücevher vereceğiz.
Evet!
Aslında köpek balıklarıyla dans ediyoruz.
Buna do-si-do diyoruz.
Bu köpek balıklarıyla daire dansı yapacağız.
Her etiket kendine özgü bir ses yayar.
Köpek balıkları veya insanlar duyamaz ama kıyı boyunca yerleştirilmiş
27 su altı alıcısı tarafından yakalanabilir.
Bir köpek balığı bu alıcılardan birinin 270 metre yakınında her yaklaştığında,
alıcı saati, tarihi ve kimlik numarasını kaydedecektir.
Bunu ücretli bir yoldaki otomatik geçiş sistemi gibi düşünün.
Mükemmel!
Sorun izleme verilerini almak,
gidip almanız gerekir.
Köpek balıklarıyla dolu sulara derin dalış yapmak...
Büyük beyaz köpek balıkları, bulanık su.
-Ne sorun olabilir ki? -Haydi yapalım.
Su görüş mesafesi bu kadar kötüyken
dalgıçların hemen arkalarında ne olduğuna dair hiçbir fikirleri olmaz.
Andy, elinde kamerayla beklenmedik ziyaretçileri
çekmeye hazır bir şekilde göreve katılıyor.
Veriler toplandı ve cihaz sıfırlandı.
Köpek balıksız bir dalış oldu. Sadece 26 alıcı daha kaldı.
Suyun altında ve üstünde
büyük bir ekip çalışması yapılıyor.
Bugün yapılan çalışma, uzun vadede
Kaliforniya'da ve dünya genelinde insanları ve köpek balıklarını
güvende tutma amacı açısından epey önemli.
Çünkü bu yırtıcıların ilgisini çeken
tek yer Santa Barbara değil.
KÖPEK BALIKLARI ÇOĞALIYOR, YÜZÜCÜLERİ DİKKATLİ OLMAYA İTİYOR
ABD'de köpek balığı nüfusu olan kıyı şehirlerini listelersek...
DR. CATHERINE MACDONALD MIAMI ÜNİVERSİTESİ
...aklıma gelen tüm kıyı şehirleri derim.
KÖPEK BALIĞI UYARISI İŞLEK PLAJLARIN YAKININDA ONLARCA GÖRÜLDÜ
Köpek balığı olmayan bir şehri belirlemek çok daha kolay olurdu.
Bu kentsel köpek balığı noktalarından biri
Santa Barbara'nın 320 kilometre güneyinde yer almakta.
La Jolla, Kaliforniya.
Plajların köpek balıklarıyla...
...dolu olduğu yer.
Ama Santa Barbara'daki güncel görülmelerin aksine,
köpek balıkları 70 yılı aşkın bir süredir buraya gelir.
Ve köpek balıklarının bu eski usul uğrak noktası
yeni usul teknolojiyle buluşunca
yukarıdan görünen manzara inanılmaz oluyor.
400'den fazla pars köpek balığı
plajdakilerin, sörfçüler ve boardcuların arasında yüzüyor.
Bu bölge eşsiz çünkü kentsel bir alanda.
DR. ANDREW NOSAL SAN DIEGO ÜNİVERSİTESİ
Yani burada ABD'deki en popüler plajlardan birindeyiz.
Güneşlenen ve suya giren insanların yanında
bu pars köpek balıkları var ve bu, "köpek balıklarınca istila edilmiş sular"
gibi klişe bir söze yeni bir anlam kazandırıyor.
Ama bu uğrak noktanın kuş bakışı görünümü,
hikâyenin sadece başlangıcı.
Yüzeyin altına inince
işler daha da gizemli hâle geliyor.
Pars köpek balıkları isimlerini belirgin desenlerinden almıştır.
Büyük kedi adaşları gibi
mükemmel avcılardır.
Nihai saldırı hamlesinden önce
sığ sularda gezinip avlarını takip ederken
benekleri onları kamufle eder.
Ama yüzücüler burada rahatça suya girebilirler.
Pars köpek balıkları sadece yengeç ve ahtapot gibi avları yerler.
Ama burada, La Jolla Kaliforniya'da onlar bile menüde yok.
Bu köpek balıkları iştahlarını kaybetmiş gibi gözüküyor.
Ve bu Andy'yi şaşkına çevirdi.
Sadece yüzüyorlar. Hiçbir şey yaptıklarını görmüyorsunuz.
Köpek balıkları avlanmak için burada değilse
niye bu kadar işlek bir plaja geliyorlar?
Bir köpek balığı.
-Yakaladın mı? -Pekâlâ, ben...
Andy, sadece köpek balıklarını tek tek inceleyerek...
Evet, yakaladık.
...bir ilerleme kaydedebildi.
Güzel büyük bir köpek balığı.
Çünkü bu köpek balıklarının sakladığı bir sır var.
Her yaz...
...La Jolla plajları köpek balığı istilasıyla karşı karşıyadır.
Evet, yakaladık.
Köpek balığı bilimcisi Andy Nosal bunun sebebini bulmaya yakın.
Elimizdeki kesinlikle bir dişi.
Bu köpek balıklarıyla ilgili farklı bir şey var.
Şimdi ona ultrason yapmak için hazırlanacağız
çünkü hamile olup olmadığını görmek istiyoruz.
Pars köpek balıkları altı ila 36 arasında bebek sahibi olabilir.
Pekâlâ, burada bir hareket görüyorum. Hareket eden bir embriyo görüyorum.
-Yani bu köpek balığı kesinlikle hamile. -Aslında
buradaki pars köpek balıklarının neredeyse tümü hamile.
Yani neredeyse her köpekbalığının içinde en az altı tane daha var.
Artık bu köpek balıklarının hepsinin yetişkin dişiler olduğunu
ve sırf bu da değil, hepsinin hamile olduğunu bildiğimize göre
onlara bakış açım değişti.
Onları artık sadece köpek balığı olarak görmüyorum. Etrafta yüzerek
bebekleriyle ilgilenen anneler olarak görüyorum.
Pekâlâ, bence hazır. Git bakalım.
La Jolla, Kaliforniya anne adayı köpek balıkları için bir çekim merkezi.
Ama neden?
Cevabın başka bir köpek balığı uğrak noktasıyla ilgisi olabilir.
11.000 kilometreden daha uzakta
başka bir kıtada olan bir yerle.
HADERA, İSRAİL
Burada, İsrail'de
esmer köpek balıkları nadir görülür.
Her kış, üç metre boyundaki avcı çetelerin
plaj halkıyla
yan yana yüzdüğü bu plaj hariç.
Ve bu, burayla ilgili en çılgınca şey bile değil.
En çılgınca şey bu.
Havadan bakıldığında, bir elektrik santraline
saha gezisi yapan
40 ila 50 köpek balığı görünüyor.
Peki onları çeken şey ne?
Droneun görüş açısı, santralin türbinlerini soğutmak için
kullanılan suyun tekrar denize pompalandığı su çıkışlarında
toplandıklarını gösteriyor.
Çevresindeki sudan 18 dereceye kadar daha sıcak bir su.
Köpek balıklarını ve plaja gidenleri kendine çeken
bir sahil kaplıcası yaratıyor.
Ve bilim insanları, La Jolla'daki parslar gibi
İsrail'deki bu esmer köpek balıklarının hepsinin
hamile olduğunu düşünüyor.
Peki hamile köpek balıklarıyla ılıman sular arasında
bir bağlantı olabilir mi?
Çoğu köpek balığı soğukkanlıdır.
O yüzden aktif olarak ılık su alanlarını arıyorlarsa
vücut ısılarını düzenliyorlardır. Onu ısıtıyorlardır.
Hipotezimize göre
gelişmekte olan embriyolarını, yumurtalarını sıcak tutmak
ve gelişimleri için en uygun sıcaklığı
sağlamak için onların üzerine oturan bir anne kuş gibi
ılık ve dingin sularda kuluçkaya yatırıyorlar.
Esmer ve leopar köpek balıkları, bebeklerinin güçlenmesine
yardımcı olmak için ılık sularda toplanıyorsa...
su sıcaklığı, büyük beyazların Santa Barbara'da toplanmalarını da
açıklayabilir mi?
Bu, SharkLab ekibinin test etmesi gereken bir teori.
Çünkü buradaki köpek balıkları hamile olmasalar da
onlarla ilgili olağan dışı bir şey var.
Kıyılarımızda gördüğümüz tüm bu köpek balıklarıyla ilgili
gerçekten ilginç olan şey,
hepsinin bebek olması. Hepsi küçük köpek balıkları.
Belki de burası kreştir.
Santa Barbara
büyük bir bebek büyük beyaz nüfus patlaması yaşıyor.
Yani bu iki metrelik gençlerin büyük olduğunu düşünüyorsanız
bir de ebeveynlerini hayal edin.
Bebek olduklarının keşfi, görülme artışını açıklamaya yardımcı olabilir.
Bazı hipotezlerimiz var. Anne karnında ılık şekilde kuluçkaya yatırılıyorlar.
Dişi beyaz köpek balıklarının muhtemelen açıkta bir yerlerde
daha derin sularda doğum yaptığını
ve bebeklerin aniden soğuk suya maruz kaldığını düşünüyoruz.
Ve vücutları o kadar küçük oluyor ki hızla ısı kaybediyorlar.
Yani, küçük köpek balıkları aslında ısıya çok duyarlı oluyor.
Bunun onları suyun daha ılık olduğu sahillere yönlendirdiğini düşünüyoruz.
Sörf tahtasının hemen altında. Şu anda yaprak gibi titriyorum.
Teorilerini doğrulamak ve bebek büyük beyazların
gerçekten sıcak kalmak amacıyla burada olup olmadığını öğrenmek için
SharkLab'ın gözlemin son aşamasını başlatması gerekiyor.
Büyük silahları devreye sokmanın vakti geldi.
-Bu şey de ne? -Otonom bir su altı aracı.
-Biz OSA diyoruz. -Köpek balığı füzesine benziyor.
Artık aydaki köpek balıkları üzerinde mi çalışıyorsunuz?
Evet, bu şey epey çılgın. Ne kadar derine dalacağını
söyleyebiliyoruz. Bu şey dipten yaklaşık
-iki metre yukarıya kadar dalacak. -Hadi canım!
Robot, California'nın yeni köpek balığı kreşinin
ayrıntılı bir ısı haritasını oluşturacak.
OSA'nın topladığı verileri alınca
köpek balıklarının hareketlerinde herhangi bir örüntü olup olmadığını
belirlemek için onu köpek balıklarının konumlarıyla eşleştirebileceğim.
Tıpkı bir yüzme havuzundayken soğuk bir alana gelince
ılık bir alan bulana kadar yüzmeye devam edeceğim gibi.
Bence köpek balıkları da benzer kararları
ısılarını düzenledikleri yaşam alanlarında veriyor
ve olmak istedikleri yere karar veriyorlar.
Hadi bu robotu ıslatalım!
Pekâlâ. Görüşürüz dostum. İyi şanslar.
Büyük beyazlar ve sıcaklık arasında bir bağlantı varsa
bu robot onu bulacak.
Ama doğu kıyısında,
her zaman ortamı ısıtan bir şehir var.
Miami, Florida.
Bu sahil, köpek balıkları ile su sıcaklığı
arasındaki bağlantıyı açıklamaya yardımcı olabilir mi?
Çünkü bu plajlarda gezenler sadece parti müdavimleri
ve plaj severler değil.
Sahilden birazcık açıkta altı metrelik aç bir köpek balığı
bir sonraki yemeğini arıyor.
Miami'de bahar tatili.
Plajlar insanları kendilerine çekiyor.
Ama kıyıdan 30 metreden az bir uzaklıkta başka bir kalabalık toplanıyor.
Dalga mı geçiyorsun? Burada şimdi köpek balığı mı var?
Yüzme mesafesinde mi? Bu biraz korkutucu.
Bunun meraklısı değilim. Bir tabela falan olmalıydı.
UYARI DENİZ BİTLERİ BULUNABİLİR
Her bahar Miami'nin plaj halkı,
fark etseler de etmeseler de
suyu binlerce köpek balığıyla paylaşır.
İnsan köpek balığı karşılaşmalarının büyük çoğunluğundan
insanların haberi bile olmaz.
Köpek balıklarının duyuları muazzamdır.
Onları fark etmesek de onlar bizi fark ederler.
Tam olarak ne aradığını bilen bir kişi var.
Köpek balığı bilimcisi ve pilot Steve Kajiura.
Aşağıda yüzenler, yukarıdan gördüğüm...
DR. STEPHEN KAJIURA FLORIDA ATLANTIC ÜNİVERSİTESİ
...tüm köpek balıklarını görebilseydi sahile doğru kaçarlardı.
Çünkü aşağıdaki aksiyonun havadan görünümü...
...binlerce ama binlerce
siyah uçlu köpek balığını gözler önüne seriyor.
Sadece havadan görülebilen...
...bir gösteri.
Aşağıda çok sayıda var. Çok güzel.
Suyun içinin en iyi görünümü
çok yukarıdan elde ediliyor.
Ama bu kadar işlek bir plaja niye bu kadar çok köpek balığı geliyor?
Bilim insanları, Kaliforniya'daki büyük beyaz kuzenleri gibi
ısıyı takip ediyor olabileceklerini düşünüyor.
Her yıl siyah uçlular, doğu ABD kıyıları boyunca
1600 kilometrelik bir gidiş geliş yapıyor.
Bu rota en sıcak suları takip ederek
onları her bahar Florida'ya getiriyor.
Tam da aynı zamanlarda
bir diğer sıcaklık peşindeki grup da şehre gelir.
Ama bugün,
köpek balıklarının plaj partisine
davetsiz misafirler gelecek.
Tamam, bir sürü siyah uçlu var.
Ayrıca çok daha büyük bir şey var.
Yeni bir ziyaretçi, siyah uçluları kaçırıyor.
Daha büyük ve daha aç bir köpek balığı.
Avcı bir çekiç başlı...
...sahil boyunca geziniyor.
Şuna bakın! Harika.
Bu siyah uçlular sahil boyunca ileri geri devriye geziyor
ve bu çekiç başlı daha derin sulardan yukarı
bu siyah uçlular sürüsüne doğru geliyor.
Çekiç başlılar altı metre uzunluğa kadar ulaşabilir
ve 450 kilo ağırlığa kadar çıkabilir.
Süper avcılar.
Ahtapottan balığa kadar her şeyi avlarlar.
Ve hatta...
...diğer köpek balıklarını bile.
Büyük çekiç başlının gelip
bu siyah uçluları sahile kadar kovaladığını görebiliyoruz.
Bu siyah uçlular çekiç başlının yarısı kadar olduğundan
siyah uçlular çok daha sığ yerlere kadar gelebiliyor.
Ve çekiç başlı bunu yapamıyor. Arkasını dönüp
daha derin sulara geri dönmesi gerekiyor.
Bu sefer, çekiç başlı aç kalıyor.
Bilim insanları siyah uçlu köpek balıklarının
Florida sahillerini avcılardan kaçmak için sığınak olarak kullandığını düşünüyor.
Santa Barbara dönersek...
Dronedan bakınca birden fazla köpek balığı görüyorum.
Anlaşıldı.
Araştırmanın son saatinde...
Belki bir kilometre daha kuzeye doğru ilerlemeyi deneyelim.
Chris, küçük büyük beyazların da saklanmak için
bir nedeni olabileceğine inanıyor.
Yetişkin bir büyük beyazdan bir ısırık alacak kadar çılgın avcı
pek olmasa da küçükler için durum farklı.
Burası onlar için güvenli bir yer çünkü sahillerimizde
yetişkin beyaz veya katil balina gibi büyük avcılar görmüyoruz.
Bunu ilk yıllarında hayatta kalmayı garantilemek için kullanıyorlar.
Hayatlarının ilk yılını atlatabilirlerse
büyüyüp yetişkin olma ihtimalleri epey yüksek.
Bu kreş sularının köpek balıklarının hayatta kalması için önemini bilmek
bugünkü araştırma üzerinde hiç olmadığı kadar baskı oluşturuyor.
Dronlar havadan neredeyse her yerde
köpek balıkları saptıyor.
OSA'da durumlar nasıl görünüyor?
İyi gidiyor. Robotu
ve köpek balıklarını görüyoruz, yani gayet güzel.
Bölgedeki son seferimiz.
Gün bitmek üzere.
Şu an dronelar geri geliyor.
Filme aldılar, etiketlediler ve saydılar.
Veriler analiz edildiğinde ise Chris bile bulgular karşısında şoke olur.
İlk defa bunun gibi bir şey görüyoruz.
Santa Barbara'daki büyük beyaz gözlemi tamamlandı.
N'aber seni gidi küçük köpek balığı mıknatısı?
Bugün iyi iş çıkardın.
Birileri bu gece fazladan şarj edilmeyi hak etti!
Evet!
Aylar süren veri işlemesinden sonra,
artık bu sahille ilgili sonuçlar açığa çıkarılabilir.
Bazı büyük sürprizler var.
Bugün şansımız yaver gitti
ve bunun karşılığını aldık çünkü cidden şaşırtıcı veriler elde ettik.
Burada eflatun renkte görebildiklerimizin hepsi insanlar.
Yüzenler, suyun içinde balık tutanlar, kürek sörfçüleri
ve tam burada, sahil boyunca
park alanlarına en yakın yerlerde daha büyük gruplar hâlinde insanlar.
Ama bu cam göbeği üçgenlerle gösterilen köpek balıklarına baktığımızda ise
onların daha dağınık olduğunu görüyoruz
ve burada çok az insanın görüldüğü veya hiç kimsenin olmadığı yerlerde
büyük bir köpek balığı kümesi var.
Şimdilik köpek balıkları insanlardan kaçınıyor gibi görünüyor.
Peki ya dronların göremediği köpek balıkları ne olacak?
Evet!
Su altı etiketleme teknolojisi, resmin tamamını ortaya çıkarıyor.
-Mükemmel! -Etiketli köpek balıklarını
sarı üçgenlerle ekleyince ortam bir anda daha fazla köpek balıklı göründü.
Şimdi görüyoruz ki bu bölgenin her tarafında köpek balıkları var
ama aynı zamanda insan yoğunluğunun en yüksek olduğu bölgenin dışında da var.
Verilerimiz gösteriyor ki potansiyel olarak
yüzlerce, binlerce insanın suyun içinde olduğu bir sahilde,
aralarında yüzen 20 veya 30 tane köpek balığı bulunuyor.
Hayret verici bir sonuç.
Bu gibi görüntülerin buz dağının görünen kısmı olduğu anlamına geliyor.
Peki orada gerçekten kaç tane köpek balığı var?
Ekibin köpek balığı sayımı, Kaliforniya sahilinin
bir futbol sahası büyüklüğündeki bir bölümüne odaklandı.
Patrick, bir köpek balığının
92 kez o çerçeveden geçtiğini saydı.
Onları görebiliyorsunuz çünkü farklı renkteler.
Sadece tek bir günde, sahilin ufak bir bölümünde,
bir köpek balığı buradan neredeyse 100 defa geçti.
Köpek balıkları bir bakıma ileri geri geziniyor,
sadece o bölgede turluyorlar.
Ekip, dünyadaki işlek plajlardan birinin hemen dibinde
önemli bir güvenli bölge olan
gizli bir köpek balığı kreşini ortaya çıkardı.
Peki ya daha fazla köpek balığı risk faktörünü artırıyor mu?
Köpek balıkları yollarını değiştirmiyor gibi duruyor. İnsanlara yönelmiyorlar.
Genelde şöyle bir yol izliyorlar gibi görünüyor. "Bu yöne gidiyorum
ve burada bir insan var."
Ve biz onlara bulaşmadığımız sürece
umurlarında değiliz.
Ama köpek balıkları sahil halkını görmezden geliyorsa
böyle görüntüleri nasıl açıklarsınız?
Tanrım. Sörf tahtasının hemen altında. Yaprak gibi titriyorum.
Ara sıra köpek balıklarının insanlara doğru yöneldiğini görüyoruz.
Merak edebilirler. Sesleri duyabilir ve yaklaşabilirler.
Yakın yüzüp sonra yön değiştireceklerdir.
Kim bilir? Belki etrafta yüzerlerken onları eğlendiriyoruzdur.
Chris'in teorisi istatistiklerle destekleniyor.
Son on yılda,
Santa Barbara plajları giderek artan sayıda köpek balığı
ve insan tarafından ziyaret edildi.
Yine de, bir tane bile köpek balığı ısırılma olayı yaşanmadı.
Harika bir haber
ama yine de kayıtsız kalınacak bir durum değil.
Suyu vahşi bir hayvanla paylaşmak hep risk taşır.
İşte bu noktada SharkLab
araştırma verilerini azami etki için kullanmayı umuyor.
Dünyadaki ilk köpek balığı tahmin raporunu oluşturarak.
İddialı yeni köpek balığı araştırmasının sonuçları açıklandı.
Santa Barbara plajları köpek balıklarıyla dolu.
Biri bana Long Beach'teki ön bahçemden çıkıp
sahilde bir düzine beyaz köpek balığı göreceğimi söylese
ona deli olduğunu söylerdim.
Altın kumsallarıyla ünlü Kaliforniya, artık çok farklı türden
bir plaj halkı için önemli bir destinasyon.
Dünyanın en kalabalık nüfusa sahip plaj topluluklarından biri.
Santa Barbara ve San Diego arasındaki
sahil şeridinin 100 kilometre dâhilinde yaşayan 22 milyon insan var.
Ve artık bu yaşam alanı,
aynı zamanda beyaz köpek balıkları için de öncelikli kreş alanı.
Tanrım. Sörf tahtasının hemen altında.
Bir köpek balığı biyoloğu olarak seviniyorum ama herkes benimle sevinmiyor.
Aman Tanrım! Altınızda çocuklar.
Güvenlikle ilgili endişeler var.
Güvenlik sorunları olursa ekonomik etkileriyle ilgili endişeler var.
En endişe verici olan şey,
köpek balıklarının bir sonraki defa nerede görüneceğini kimsenin bilmemesi.
Bu uğrak noktalar yıldan yıla değişebilir.
Her yıl aynı sahilde olmuyorlar ve köpek balıklarının hangi sahili,
neden tercih ettiklerini gerçekten bilmiyoruz.
SharkLab onları çekenin ne olduğunu anlayabilirse
sahil güvenliği konusunda akıllı davranma şansı olur.
Bence gelecekte köpek balıklarının nerede ortaya çıkacağını öngörebileceğiz.
Büyük beyaz gözlemi çok daha büyük bir amacın parçası.
Halk güvenliği için oyunun kurallarını değiştirebilecek bir projenin.
Çünkü SharkLab, hangi koşulların köpek balıklarını çektiğini
sebebin su ısısı mı yoksa avcı tehdidi mi olduğunu öğrendiğinde,
bu bilgiyi bir gün köpek balıklarının nerede
ve ne zaman ortaya çıkacağını tahmin etmek için kullanabilirler.
Yapmaya çalıştığımız şey bir köpek balığı tahmin raporu oluşturmak.
Bunu cankurtaranlara verebiliriz.
Halka verebiliriz, böylece o gün hangi sahile
gitmek istediklerine karar verebilsinler.
Günaydın millet! Bugün 30 derece, bulutlu
ve köpek balığı ihtimali olacak. Bunu sevdim.
Kesinlikle! Bazıları sörf yaparken bazıları yapmaz.
İşte böyle Rocco!
Bu, Santa Barbara sahil halkı tarafından
hâlihazırda desteklenen bir fikir.
Yerel halk, sahillerinde beyaz köpek balıkları olduğu gerçeğini
yeni yeni kabul etmeye
ve köpek balıkları davranışlarını değiştirmeyeceği için
kendi davranışlarını onlara uyarlamaya başladı.
Burası onların evi, biz sadece ziyaretçiyiz.
Yerel halk köpek balığı uğrak noktasında yaşamayı öğreniyor.
Bu olaylar yeni ve şoke edici görünse de
aslında büyük bir geri dönüş hikâyesi.
Son 100 yılda,
Kaliforniya okyanusunda gerçekten büyük değişiklikler görüldü.
Ticari balıkçılık
ve gelişim, birçok deniz türü için yaşam alanı kaybına yol açtı.
90'ların başında Kaliforniya'da balık tako yediyseniz
beyaz köpek balığı yediniz ve bunu bilmiyorsunuz.
Ama muhtemelen yaklaşık 40 ya da 50 yıl kadar önce
bu sorunlardan bazılarını çözecek şeyler yapmaya başladık.
Aslında, sahil şeridinin yüzde 18'i artık deniz koruma alanları sayılıyor.
Yeni çevre koruma yasaları, köpek balığı sayısının tekrar artmasına yardım etti.
Ve şimdi yeni teknoloji sayesinde
onlarla birlikte güvenle yaşamanın yollarını buluyoruz.
Beyaz köpek balıklarının geri gelmesi,
ekosistemin daha sağlıklı hâle geldiğinin işareti.
Bunun gibi bazı başarı hikâyelerinin olması
bir şeyleri düzeltebileceğimiz anlamına geliyor.
İnsana umut veriyor.
Alt yazı çevirisi: Özge Onogur