Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
-N'aber Stutz? -Selam Jonah.
Pekâlâ, eğlendir beni.
Genelde ben oturduğumda böyle dersin.
Bunu herkese derim.
Evet, bir filmde yer almayacak terapi seanslarımızda.
Beni hep gülmekten kopartan bir diğer sözün de, ki çok severim,
"Gelip bütün derdini tasanı bana yığma."
Yok, zaten yıllardır yığıyorsun ve artık yoruldum.
İşte buradayız.
Sence neden seni anlatan bu filmi yapıyorum?
Galiba fikirlerim sebebiyle.
Bence fikirlerim sana tesir ediyor
ve başka insanları da bu fikirlere maruz bırakmak istiyorsun.
Ve belki…
Ne bileyim, belki senin için üzerimde tahakküm kurma çabası veya…
Emin değilim. Neden?
Bunu yapmaya karar vermemin nedeni, terapistim Phil Stutz'ın,
yani senin gereçlerini ve öğretilerini tanıtarak
insanların bunlara erişmesini sağlayıp
kendi hayatlarını iyileştirmelerine vesile olmak.
Yani bir günde bir seansı filme alıp
bana hayatta en çok yardımcı olan bazı gereçlerini anlatmayı düşündüm.
Bence güzel olur.
Ayrıca bunu, çok sevip saydığım birinin
hayatına ithaf edecek şekilde yapmak istiyorum.
Peki.
Ama arada bir komiklik de yapar mısın?
DR. PHIL STUTZ
Hastalarına sorduğun ilk soru nedir?
İlk sorduğum soru şu, "Ne istiyorsun? Niye geldin?"
Genelde terapistler şöyle der,
"Hastaya müdahale etme. Hazır olduğunda cevap verir" der.
Bu saçma. Kabul edilemez.
Psikiyatriye başladığımda norm şuydu, "Tarafsızım.
Sadece izleyiciyim. Bu işten bir çıkarım yok."
Çok yavaş işleyen bir süreçti ve çok acı vericiydi.
Beni tanıyorsun, tepkim şu olur, "Siktir git. Asabımı bozma."
Hiç düzelmeyeceğinden korkan depresyonlu biriyle karşı karşıyaysam
"Ne diyorsam onu yap. Harfiyen" derim.
"İyileşeceğini garanti ederim. Garanti, yüzde yüz. Bana inan."
Senin ofisine ilk geldiğimde oturduk ve dedin ki,
"İşte yapman gerekenler şunlar."
Bana bir tür eylem planı verdin. Bir gereç verdin.
Evet, bu şart.
Bu işte hız istedim.
Bir haftada iyileştirmek gibi bir derdim yok, o imkânsız
ama bir değişim, bir gelişim kaydettiklerini
hissetmelerini istedim.
İnsanlara ümit veriyor bu. "Vay be, mümkünmüş" diyorlar.
Gereçler nelerdir?
Bir gereç, içsel durumunuzu o anda, gerçek zamanlı olarak
değiştirebilecek bir şeydir.
Normalde nahoş olan bir deneyimi alıp
onu bir fırsata dönüştürür.
Gereçler ruh hâlini değiştirir,
ve ruh hâlinin sonsuza dek aynı kalmayacağına dair bir umut verir.
Çok doğru.
Yani özetle, o anda kafanda yaptığın bir görselleştirme alıştırmasıdır.
Evet. O açıdan bir öğretmenim.
Karşımdakine onu kullanmayı ve ne zaman kullanacağını öğretiyorum.
Ben dâhil bütün hastalarında not kartları var.
Seanslarımızda yaptığın gereç çizimleri bunlar
ve onları eve götürüyoruz.
Görsellikle düşünmeye meyilliyim.
Başta bu kartları kendim için çiziyordum
ama hastalarıma büyük fayda sağladı.
Kartların etkili yanı, büyük fikirleri basit imgelere çevirmesi.
Hastayla bu tür bir iletişim yolunu
kelimelerden daha etkili bulmuştum.
Kartı aldıkları anda aramızda bir ilişki, bir bağ kuruluyor.
Evet, fevkalade yakın bir ilişkimiz var.
O kadar ki filmini yapmama izin veriyorsun.
Terapi dünyasında hiç deneyimlemediğim bir şey bu.
En nihayetinde, seninle çalıştıktan sonra hayatımda muazzam bir iyileşme oldu
ve bu bende işe yaradıysa başkalarında da yarayabilir.
Doğru ya. İlaç vakti.
-Ne vakti? -İlacını alma vaktin geldi.
-Sağ ol. -Alarm çaldı.
Tüh!
Jonah, birlikte Parkinson hapı atalım mı?
Yıllar önce bıraktım.
Gençken uyuşturucu kullandığımda
"Elli yıl sonra bir sürü hap alacaksın" deselerdi…
Bu hapların hepsi Parkinson için mi?
Evet.
Parkinson'ın en önemli özelliği, ki bu bir bakıma olumlu,
bir sürü ufak şeyi önceden planlaman gerekmesi.
Yataktan kalkmam gerektiğinde
yataktan çıkabilmek için şekilden şekle girmem gerekiyor.
Hayatta en zorlandığım konu sabah yataktan kalkmak.
-Tabii sebebi farklı. -Farklı… Evet.
Evet.
Seninle tanışmadan önce terapi deneyimim oldukça gelenekseldi.
Ben konuşurdum ve karşımdaki, "Neler hissettin?" veya "İlginç" derdi.
Yani aramıza büyük mesafe koyardı.
Ben de geleneksel terapinin şu yönünü düşündüm,
birine para ödüyorsun, bütün sorunlarını ona saklıyorsun
ve o sadece dinliyor.
Oysa aptal arkadaşların
sana tavsiye veriyor.
-Evet. -Sen istemeden.
-Evet. -Oysa arkadaşların dinlesin istiyorsun.
Terapistin de tavsiye versin istiyorsun.
Mesele şu. Aslında terapistler sana yardım etmek istiyor.
Gerçekten.
Ama bana göre hep bir şeyler eksik.
Bir gereç aslında bir köprüdür,
senin sorun olarak gördüğün şeyle ve o sorunun nedeniyle,
buradaki
semptomu biraz kontrol altına alma arasındadır.
Temelinde olasılık var.
Saçma sapan bir olasılık tanımından bahsetmiyorum.
Olasılık demek,
farklı davrandığının farkına varmak demek.
Şey gelebilir…
Nasıl desem? Klişe. Ama aslında gerçek bu.
Beni üzerinde çalıştırttığın ilk şey hayat enerjimdi.
Hayatını değiştirebilecek anlık bir şey bu
ve bence herkes kolayca becerebilir.
Ve iyileşme sürecimin başlarında attığım ilk adım buydu.
Evet, doğru.
Tipik hikâye şöyledir.
Biri depresyondadır, muayenehaneme gelip şöyle der,
"Biliyorum ki boktan alışkanlıklarım var. Disiplinsizim. Tembelim.
Ama yapmam gerekeni bir bulsam,
hayattaki amacımı bir bulsam fişek gibi olurdum.
Ama ne yapmam gerektiğini bilmiyorum, o yüzden tembel tembel oturacağım."
Bunun sonucunda da depresyon gelir.
Senin ve yön duygusunu kaybetmiş
veya ne yapacağını bilmeyen herkesin uygulayabileceği bir şey var,
o da hayat enerjiniz üzerinde çalışmak.
HAYAT ENERJİSİ
Ne yapman gerektiğini, kim olduğunu öğrenmenin tek yolu
hayat enerjini etkinleştirmektir
zira hayat enerjisi,
kaybolduğunda sana kılavuzluk edebilecek tek şeydir.
Bir piramit olarak düşünürsen hayat enerjisinin üç kademesi vardır.
En alt kademe, fiziksel bedeninle ilişkindir.
İkinci katman, diğer insanlarla ilişkindir.
En üst kademe ise kendinle ilişkindir.
En alt basamak, fiziksel bedeninle ilişkindir.
Tek yapman gereken
bedenini daha iyi çalıştırmaktır ve hep işe yarar.
En tipik sorun egzersiz eksikliğidir.
Bir diğeri beslenmedir,
diğeri de uyku.
Peki daha iyi hissetmeni sağlama konusunda
bunların yüzde olarak katkısı nedir?
İlk başladığında
muhtemelen %85.
Çok yüksek.
İnanılır gibi değil!
Çocukluğumda,
egzersiz ve beslenme bana şöyle anlatılmıştı,
"Görünüşünde bir sorun var."
Ama egzersiz ve beslenme bir kez olsun
akıl sağlığım açısından önerilmemişti.
Keşke bunlar insanlara daha farklı şekilde sunulsaydı.
Evet.
Çünkü bu bende
pek çok soruna yol açtı,
hatta annemle aramda sorunlar baş gösterdi.
Ona resmen "Siktir git" tarzı bir tepki verirdim.
"Bunu yapmayacağım çünkü bende bir sorun görüyorsun."
Öyle mi? Açıkla.
Açıklayabilirim
ama açıklamayacağım çünkü filmin konusu sensin, ben değilim.
Peki ya sen konuyu detaylandırdıkça
elimi taşın altına koymamın daha kolay olacağını söylesem?
Hiç öyle düşündün mü?
O zaman sen benim filmimi yapmalısın,
ben senin filmini değil.
Güzeldi.
Pekâlâ. Bu birinci kademeydi.
Bir sonraki kademe, diğer insanlarla ilişkin.
İnsanlar depresyona girdiklerinde ilişkilerini koparmazlar.
Ufukta gözden kaybolan bir gemi gibi.
Hayatlarından uzaklaşmaya başlarlar
ve ilişkiler şey gibidir…
Hani dağa çıkarken çivi çakarsın da tutamak gibi olur ya?
İşte ilişkiler, kendini hayata geri çekmeni sağlayan tutamaklardır.
Püf noktası, inisiyatif almandır.
Diğerlerini bekliyorsan konuyu anlamamışsındır.
İlginç bulmadığın birini öğle yemeğine davet edebilirsin,
fark etmez, yine de sana olumlu bir etkisi olur.
O insan, sembolik açıdan bütün insanlığı temsil ediyor.
Bu orta katmandı, en üst katmansa kendinle ilişkin.
KENDİN
Şöyle ifade edeyim, bilinçaltınla ilişki kurmalısın
çünkü bilinçaltını etkinleştirmeden içinde ne olduğunu bilemezsin.
Bunun yöntemlerinden biri yazmaktır.
Gerçekten büyülü bir şey.
Kendinle ilişkini yazarak geliştirebilirsin.
"Ne yazacağım?" diyebilirsin.
"İlgimi çekmiyor. Yazar değilim." Bir önemi yok.
Yazmak bir ayna gibidir.
Bilinçaltında olanları yansıtır
ve günlük şeklinde yazarsan
bildiğini bilmediğin şeyler ortaya çıkar.
Hayat enerjisinin üç kademesi bunlardır.
Kaybolduysan onu çözmeye çalışma.
Onu bırakıp önce hayat enerjine çalış.
Mesele tutku.
Hayat enerjini artırıp neye tutku duyduğunu öğrenebilirsin.
İlk adım, kendi hayat enerjinle bağ kurma konusunda tutkulu olmaktır
ve bunu herkes yapabilir.
Sadece bu piramidi yapsam tüm taşlar yerine oturacak mı?
Evet, taşlar yerine oturacak.
Peki bunları nasıl buluyorsun?
Bir zamanlar bir başhekimim vardı… Çok gençtim.
Kendi muayenehanem bile yoktu.
İnsanlarla hayatlarında 30 yıl önce olanları
veya sorunlarının nedenini konuşuyordum.
Aynı girdikleri gibi çıkıyorlardı, bombok bir moralle ve çaresiz.
Ona dedim ki,
"Kendilerini daha iyi hissetmeleri, en azından kısa süre içinde
bir şey hissetmeleri için ne yapabiliriz?"
Adam bana dönüp dedi ki…
"Sakın ha" dedi.
Daha insan psikolojisinin ne demek olduğunu bilmiyordu.
"Bekle, hemen şu anda bir şey yapmalıyız" dedim.
"Bütün sorunlarını çözmesi gerekmiyor
ama hemen değişebilecekleri hissini onlara aşılamamız gerekiyor."
İnsanları eli boş göndermek istemiyordum.
Bu yöntemle onları yanlış yönlendirmekten çekinmiyor muydun?
Hayır.
Hep dediğim gibi, bu alanda
sadece sıradan biriyim, bir özelliğim yok, şu hariç.
Sana odaklanıyorum ve diğer her şeyi bloke ediyorum.
Çocukluğumdan beri insanlar bana dertlerini anlatır.
Daha küçücüktüm. On yaşındaydım ve koca adamlar gelirdi.
Çoğunu tanımazdım bile. Bana içlerini dökerlerdi.
Kim bilir bu nereden geliyor.
Beş yaşına kadar Bronx'ta yaşadım. Sonra Manhattan'a taşındık.
Neresine?
İlk evimiz 78 ile Broadway kesişimindeydi. 215 Batı 78. Sokak.
Sakinleri orta sınıf, çalışan insanlardı.
Babam çok iyi bir adamdı.
Konuşkan, sabit fikirliydi.
Eğlendirmeyi severdi.
Ona kalsaydı her gece insanları evde misafir ederdi
ve annem nefret ederdi.
Annem bana demişti ki…
Güzel ve güneşli bir Bronx sabahında,
sokakta binlerce çocuk oynarken
en sevdiği şeyin evde kalıp kitap okumak olduğunu söylemişti.
"Başımın etini yeme. Beni rahat bırak" derdi.
"Hayat çok acı olduğu için bu kitabın içinde kaybolacağım.
Hayatla değil, bu kitapla muhatap olacağım."
Yani bu iki kişi arasında büyük sorunlar vardı.
Sene kaç? 1950'ler filan mı?
Evet. Muhtemelen 1956'ydı.
Bir saniye… Ne zaman ölmüştü?
Vefat eden kardeşinin adı neydi?
Adı Eddie'ydi. Ölmüştü, evet.
Hemen teşhis koymuşlardı.
Bir tür döküntüye yol açan bir tümördü sanırım.
Doktor bana yıllar sonra
içeri girdiği anda ne olduğunu anladığını söylemişti.
Annemler bize söylememişti. Bu bir hataydı.
O öldüğünde kaç yaşındaydın? Dokuz mu?
Yaşım dokuzdu. Evet.
O üç müydü?
Üçtü, evet.
Banyoya girerdim…
Hatırlıyorum da, bir Orta Çağ şövalyesi gibi
bir ayağımı klozetin üstüne koyardım
ve Tanrı'ya şöyle derdim,
"Onu yaşatırsan sana inanacağım.
Yoksa inanmayacağım." Üstesinden gelmem gerekiyordu.
New York'a her gittiğimde oraya uğramaya çalışırım.
Tam da babamın bize haberi verdiği noktada dururum.
Annem taksiden iner inmez
binaya girip asansörle yukarıya çıkmıştı.
Bize bakmamıştı bile.
"Okula dönebilir miyim?" diye sormuştum.
Annem, "Evet, ne istersen yap" demişti.
Ben de yaptım.
Bence benim inkâr sürecim de böyleydi.
Olanları inkâr etmek için herkes bir yerlere yetişiyordu.
Kimse olanları kabul etmeye gönüllü değildi.
Bu X Tarafı'ydı. X Tarafı aklımdaydı,
ben bunları anlamadan önce.
X TARAFI
X Tarafı, gereçlerinin nasıl işlediğini anlamak için çok önemli,
bu yüzden ondan bahsetmek istedim.
Zorluklar karşına çıktığında
bu fırsatı kullanarak…
O anda X Tarafı'yla direkt yüzleşirsin.
X Tarafı, senin yargılayıcı tarafın,
antisosyal tarafın.
Seni değişmekten,
gelişmekten alıkoymaya çalışan görünmez bir güç.
Evrimini engellemek ister.
Potansiyelini engellemek ister.
Ağzına sıçmak ister.
Yani birey olmak bir hikâye olsaydı
X Tarafı kötü adam olurdu.
Gereçler de bu maceradaki kahramanın kötü adamla savaşmakta kullandığı şeyler.
Evet. X Tarafı, imkânsızlığın sesidir.
Yapman gerekeni söylediğinde sana imkânsız olduğunu söyler.
"Pes et."
Kim olduğuna ve ne yapabileceğine dair çok net sınırlar çizer.
İnsanlarda ilkel korku denen şeyi yaratır.
X Tarafı'n sana ne diyor?
Boşa vakit harcadığımı hissettiriyor.
Tüm bunları keşfettiğimi
ve harika şeyler olduklarını, kendime güvendiğimi ama asla…
Yeterince kök salmayacağını söylüyor.
Peki X Tarafı'ndan nasıl kurtulabiliriz?
Kurtulamazsın.
Geçici olarak yenebilirsin ama sürekli geri dönecektir.
Bu yüzden de gerçekliğin üç ögesinden kimse kaçınamaz.
Acı, belirsizlik
ve daimî çaba.
Ne olursa olsun bunlarla yaşamak zorundasın.
Dediğin olsaydı, X Tarafı'nı yok edebilseydin
ilerleme diye bir şey olmazdı.
Yani bu hikâyede, kahramanın kötü adama, X Tarafı'na ihtiyacı var
zira kahramanın yenecek bir kötü adamı olmazsa
hikâye olmaz.
-Doğru. -Gelişim olmaz.
Değişim olmaz, kahramanlık ve cesaret olmaz.
X Tarafı'nın negatifliğine ihtiyacımız var yoksa büyüyemeyiz.
Evet, doğru.
Bir hedefe yönelik çok çalışamazsın ya da başarılı olamazsın demek değil.
Ama mutlu olmak istiyorsan… Çünkü bu seni mutlu etmez.
Seni mutlu edecek şey süreçtir.
Bu üç şeyle baş etme sürecini sevmeyi öğrenmelisin.
Gereçler burada devreye giriyor.
Ortaya çıktığında onu tespit edebilirsin,
sonra da bir gereç kullanıp onu etkisiz bırakabilirsin.
ACI, BELİRSİZLİK, ÇABA GEREÇLER
Bunu öğrettiğin biri bütün hayatını değiştirebilir.
Çünkü bir insan için en büyük yaratıcı ifade şekli
zorluklar karşısında yeni bir şey yaratabilme becerisidir
ve zorluk ne kadar büyük olursa fırsat da o kadar büyük olur.
Onun öldüğünü öğrenmek… Yeni bir dünyayı keşfetmek gibiydi.
"Bu benim de başıma gelebilir mi? Ben daha çocuğum" dedim.
Anne babamın çöküşü dışında bana en büyük etkilerinden biri bu oldu.
Duygusal açıdan ebeveynlik yetileri gitmişti.
Artık yapamıyorlardı.
Sen…
Onların suçu mu?
Hayır, onları hiç suçlamadım.
Neyse ki.
Evet.
Bütün hayatımı değiştirdi çünkü her şey çift anlama kavuşmuştu.
Softbol filan oynamaya gittiğimde, yemeğe bekleniyorsam şöyle olurdu…
Yemin ederim ki bir dakika geç kalsam resmen gözleri dönerdi.
Çocukluk dönemi bitmişti.
Her şey ciddiydi. Hata yapmaman gerekiyordu.
Ölümü, omzumda taşımam gereken ağır bir yüke dönüşmüştü
ama kimse yükün varlığını kabul etmiyordu.
Şunu hiç unutmam.
Bir arkadaşım çok kötü yaralanmıştı.
Babamla birlikte hastaneye gittik
ve çıkarken babam dönüp şöyle dedi,
"İşte tek meslek bu."
Doktorluk dışında bir meslek yaparsan istenmeyen kişi olursun" demek istedi.
"Seni seviyorum ama doktor olmazsan sana asla saygı duymam."
Annemle ikisi ateistti, sırt dayayabilecekleri bir şey yoktu.
Ölüme karşı bir savaş vardı ve bu savaşa katılmazsam
bütün aile dağılacaktı.
Yani sinirlerini ve kaygılarını yatıştırma sorumluluğu sendeydi.
Onların terapisti oldun.
Doğru. Aynen öyle oldu.
Yani şey konusunda dayanakları yoktu…
İnanç mı?
Evet. İnanç duymaları için gereken dayanakları yoktu.
İnançlarını sağlayabilecek tek şey vardı,
o da bendim.
Bu şeyler nasıl aktarılıyor, görüyorsun.
Ve elimden geleni yaptım.
Elbette feci başarısız oldum.
Bir şeyi başardım gerçi.
Doktor oldum.
Yani…
En azından bir faydası olmuş oldu.
Hasta kabulüne başlamam matah bir şey değildi.
Sadece mekân değiştirmiştim. Zaten çok yaptığım bir şeydi.
On iki yaşındayken bile bu konuda hiç fena değildim.
Evet.
Hastan olduğum bu seansları haftada birkaç kez yapar mıyız?
Bu soruları sen yanıtlasan daha iyi olur.
Bir tane bile yanıtlasan olur.
Kardeşimden bahsettik. Seninkinden bahsetsek?
Sende bir şeyler depreştirmiştir.
Yani…
Hayır, ben… O konuya girmeyeceğiz.
Peki.
Biraz mola vermeliyim. Saat kaç… Ha siktir.
Evet.
Harikaydı dostum.
Hoşaf gibiyim.
Daha kolay sorular sormanı söylemiştim. Suç sende.
Yönetmenliğini ve oyunculuğunu yorumlayayım mı?
Seansıma sakla.
PERŞEMBE, 7.00, 11.00, 15.00, 19.00, 22.00
BANKA KOBREN
TEDAVİLER PARKINSON
UCLA'İ AYARLA
ŞEYTAN KENDİNİ GÖSTERİR
X TARAFI İLE GÖLGE FARKI
NEFRET VE YANLIŞ ANLAŞILMA
Niye bu kadar uzun sürdü yahu?
Raylara takılma.
Bunda sen de mi varsın?
-Evet. -Hay aksi.
-Nasılsın? -Seni görmek güzel.
Önce bir gereç kullanacağım. Olur mu?
Tabii, olur.
Tamam.
Pek çok sebepten dolayı bu filmi yapmak çok karmaşık geliyor.
Sen terapistimsin ve bir derdim olduğunda
bunu seninle konuşurdum.
Ama filmle ilgili bu hisse kapıldığımda
tereddüt edip kendimi tutuyorum
çünkü bu film senin üzerine
ve her şey harikaymış gibi davranmam gerektiğini hissediyorum,
aslında öyle olmasa da.
Ben
özel terapi seanslarımızda filmin gidişatıyla ilgili
sana yalan söyledim.
Yani aslında
yalan söylemek için sana para ödedim
ve bu yüzden gittikçe yalnızlaştım.
Çok büyük fikirleri uygulamaya çalışıyorum.
-Evet. -Ve bunlar…
Hayat hikâyeni de anlatmaya çalışıyorum ama sıkışıp kaldım.
Kendime şunu sorup duruyorum,
"Bir hastanın
terapistiyle ilgili film yapması berbat bir fikir miydi acaba?"
Buna gülüyorum, anlıyor musun?
Ama vardığım nokta şu, neden kusursuzluğun
ardına saklanıyorum?
Neden sana anlatmak yerine bir maske takıyorum?
Bana göre tek seçenek bu.
Öyle.
Savunmasız insanları
ve çözüm arayışlarını anlatan bir film yaparken nasıl savunmasız olmam?
Haksızlık gibi geliyor.
Yani,
adil ve dürüst olmak bir seçenekse
o hâlde kabul etmeliyim ki,
tam iki senedir çekim yapıyoruz
ve her gün aynı kıyafetleri giyip tek seansmış rolü yapıyoruz
ama yıllar geçti ve arkamızda da yeşil fon var.
Muayenehanende değiliz.
Sekiz ay önce saçımı kestirdiğim hâlimle aynı görünebilmek için
şu anda peruk takıyorum
ve aslında kafam
tıraşlı.
Ben…
Bilemiyorum.
Tuhaf ve sahte geliyor.
Film yapım sürecini izleyiciye ve sana aktarmak istedim,
onlara yalan söylediğimizi düşünmesinler diye.
Sana ve herkese iyi gittiğini söyleyerek yalan söylemiş oluyorum ve bu berbat.
Muhtemelen bu sahneyi izleyeceğiz
ve sekiz ay önce, 14 ay önce çektiğimiz planlar olacak…
Şu anda neyin ne olduğunu bilmek zor.
Ama nihayet doğru yolu buldum ve seninle paylaşıyorum.
Sıçıp batırmış mıyım?
Tek seçeneğin buymuş gibi geliyor.
Bana ve yapmaya çalıştığımız şeye sadık kalmak istiyorsan
sıçıp batırmana izin vermelisin.
Zaten kusursuz yapabilseydin burada yaptığımız işle çelişirdi.
O yüzden sevindim…
Bundan zaten şüphelenmiştim çünkü biz…
Öncelikle çekim günleri çok arttı. Dedim ki…
"Bu ya çekilmiş en iyi belgesel olacak ya da en kötüsü" dedim.
Muhtemelen ikisi de.
Ama dinle, illaki bir ara özel mevzulara girilecek
ve özele girildiğinde ne halt olacağını bilemezsin.
Seni iyi eğitebildiysem kaçınılacak bir şey olmadığını göreceksin.
Asıl başarısızlık bunu kabullenmemek, bunu kullanarak daha derine inmemek olur.
Tüm bunların ardındaki itici güç bence savunmasızlığın.
Hiç şüphe yok.
Bu fikre sadık kalırsak ve sen içini dökersen
çok doğru olur çünkü…
Ama bu film senin hakkında.
Hayır, alakası yok.
Benim için bu gündelik bir şey.
Hayatım buna bağlı değil.
Belki senin hayatın bağlıdır gerçi.
Şaka yapıyorum.
Zihnim bana üstüne basa basa ve dürüstçe iki şeyden bahsetmeyi istediğimi söylüyor.
Birincisi seninle olan ilişkim,
ikincisi ise bu gereçlerin asıl gücü.
Peki nasıl derine ineceğim? Yani nasıl…
Tek bir yolu var.
Sen.
İşin aslı, ilerlemek istiyorsan…
Savunmasız olmadan ilerleyemezsin.
Nedeni de herkesin ilerlerken yardıma ihtiyaç duymasıdır.
Başarısızlık, zayıflık, savunmasızlık şey gibidir…
Bağlantı aparatı gibi. Seni dünyaya bağlar.
Çünkü yaptığın şey,
dünyaya şu sinyali vermektir,
"Size ihtiyacım var çünkü bunu tek başıma yapamam."
Evet, çok mantıklı.
Bence en iyisi…
Belki sana filmi biraz izletmeliyim
ve nasıl tamamlayacağımıza birlikte karar veririz.
Eğer sen de istersen bu işi birlikte yaparız.
Olur. Çok duygulandım.
Açıkçası rahatladım da.
Evet, bu harika olur. Tıpkı bir deney gibi.
Evet. Tamam, güzel.
Tamam, kabul.
Seni seviyorum.
Kes.
Çekiyor muydunuz?
Sence neden belgeselini yapıyorum?
Galiba fikirlerim sebebiyle.
Bence fikirlerim sana tesir ediyor
ve başka insanları da bu fikirlere maruz bırakmak istiyorsun.
Parkinson hapı içer miyiz?
Yıllar önce bıraktım dostum.
Muayenehanenin yeşil fonlu sahte bir dekorunu yaptık,
hep aynı yerdeymişiz gibi yapmak için.
Muayenehanemden daha güzel.
Evet. X Tarafı. Sen filmi izlerken…
-Şey manzarası… -Bunu sigortalatmamıştık.
Yara bandını hızlıca çektik.
Ne durumda olduğumuzu sana dürüstçe anlattık.
Şimdi ne yapacağız?
Bence hem ayaklarımız yere basmalı
hem de yüksek hedefler koymalıyız.
İkisini aynı anda nasıl yaparız, hiç bilmiyorum.
Ama gerçek ve derin olan her şeyde
ikilik olmalı, birlik değil çünkü titreşimsel bir durum var.
İki kişi bir alan yaratabilir.
Alan görünmez bir şeydir ama evrende bir şeyleri olduran güç budur.
Kişisel ilişkilerinde görebilirsin.
Şu anda meydana gelen küresel olaylarda görebilirsin.
Burada yaptığımız,
kendimizi tam olarak anlayamadığımız bir şeye teslim etmek.
Ama oradaki,
yukarıdaki her neyse, herkesle bir bağlantısı olsun istiyor.
Utanç, mahcubiyet, evreni bir arada tutan tutkaldır aslında.
Bu deneyim sayesinde başkasıyla bağ kurmaya mecbur kalırsın.
Neyse, her şey kusursuz olmayacak.
Sinemasal veya sanatsal açıdan bir şeyler ters gidebilir
ama bu imkânsızlık başka şeyleri doğuracaktır.
Bu arada bu gerçek saçım.
Ne? Ne var? Ne oldu?
Şöyle demelisin, "Şimdi elimden geleni yapacağım.
Bir sonraki işte yine elimden geleni yapacağım."
Klişe ve yüzeysel gelebilir ama inan bana, değil.
Yani diyorsun ki ne kadar kötü olursa o kadar başarılıyız.
-Evet. -Harika.
Hollywood genelde böyle işlemiyor mu?
Hep böyleydi bence.
Pekâlâ, o zaman devam edelim.
İNCİ DİZİSİ
Gereçler sayesinde bu işi kotarabiliriz.
O yüzden devam etmeliyiz.
Devam etmeliyiz.
Aptalca görünüyor. Basit görünüyor.
Öyle ama dememiz gereken şu, "Bir sonraki inciyi ipe ben dizeceğim."
Hepsi bu. Başka bir şey yok.
Bunun adı İnci Dizisi.
Motivasyon açısından öğrenebileceğiniz muhtemelen en önemli şey bu.
Bir inci dizisi çiziyorsunuz.
Bir çizgi, sonra daire, çizgi, sonra daire.
O dairelerin her biri bir eyleme karşılık geliyor.
Ama mesele şu.
Her eylem aynı değere sahip.
Bu bir kimlik meselesi. "Kimim ben?
İyi değilim, kötü değilim. Kendimi tanımlamıyorum bile."
Eyleme dönüştürdüğüm alışkanlıklarla varlığımı tanımlıyorum.
Bir başarısızlık veya büyük başarı varsa her iki şekilde de
yoluna devam edeceksin.
Bir sonraki inciyi ipe dizeceğim. O kadar.
Yani sabah yataktan kalkmak bir inci dizmek oluyor.
Yani yataktan kalkıp o gün yapman gerekenleri yapmak
ve bu çabaya bir değer biçmemek.
Hepsi aynı değere sahip.
Senin en güzel özelliğin, adinin teki olsan da,
hiç durmaman.
Bu sende var. Belirsizliğe alışkınsın.
İlk seansımızda, gerçek özgüven belirsizlikte yaşamaktır, demiştin.
Evet ve ilerlemek.
Kazanan daima en iyi kararları veren veya en iyi görünen değildir.
Kazanan bu döngüyü izleyendir.
Başka deyişle, risk almaya gönüllüdür,
bir miktar inançla hareket eder ve sonuçlarını göğüsler.
Sonuçlar kötüyse döngüyü baştan tekrar edersin.
Bundan ötesi yok.
Şimdi, şöyle bir şey var.
Bu küçük dairelerin her birinin içinde çok daha küçük,
daha karanlık bir daire var ve bu karanlık daire bir bok.
Komik gelebilir ama dediği şu, gösterdiğin her çabada…
Mesela bu filmi yapmaya çalışıyoruz.
Ne olursa olsun kusursuz bir iş çıkmayacak.
İçinde bok olacak.
Bu iyi mi bilmiyorum, o yüzden bunu düşünmeme gerek yok.
İleri hareket etmeliyim, ipe bir sonraki inciyi dizmeliyim.
Benim hayat felsefem de bunun tam tersine dönüştü.
İncinin içindeki bok yerine
her boku çevreleyen bir inci var.
Çünkü kötü bir şey olduğunda
"Bu olaydan çıkarılacak çok ders ve güzellikler var" derim.
Şahane. Bunu çalacağım.
Seni dava ederim.
Seni seviyorum. Önemi yok.
İyi. Mahkemede görüşürüz.
Bu film, ikimizin arasında on yıllık, düşmanca bir davayla sonuçlanırsa…
Çok samimi. Sorun yok.
Seninle tanışıp sürecimize başlamamız
daha mutlu olma arayışımın bir sonucuydu.
Söylemesi zor. Doğru düzgün bir özsaygım yoktu.
Doğru.
Fazla kilolu bir çocukluk geçirmiş olmak
çok büyük bir sorunmuş gibi gelmeyebilir,
"Vah zavallım" gibilerinden…
Ama şahsen
feci şekilde ağzıma sıçtı.
Bana Gölge fikrini açıklamıştın.
Dünyadan en çok gizlemek istediğin yönlerini ifade ediyor.
O gün gözümde canlanan şuydu. 14 yaşındaki ben.
Seninle tanıştığımda belki 33 yaşındaydım.
Müthiş başarılıydım,
fiziksel olarak harika durumdaydım.
Kendim hakkımdaki bu yargıyı yok etmesi gereken her şey mevcuttu.
Ama bana açıkladığın üzere, kendimi bu şekilde görüyormuşum
ve kendimi reddediyormuşum
çünkü eskiden böyle biri olmaktan büyük utanç duyuyormuşum.
Başarılı olursam bunu görmeyeceklerini düşünmüştüm.
Sonra başarılı oldum ve insanlar öyle görmeye devam etti,
bu da canımı acıttı.
Yine de kendimi hâlâ aynı kişi gibi hissettim,
bu hâlâ içimde ve zaman zaman su yüzüne çıkıyor.
Yani aslında özümde hâlâ bu sevilesi olmayan kişiyim
ama gayretle, yavaş bir şekilde,
hem kabulleniyorum hem de bu insanı…
-Bu insan olmak harika. -Evet.
Ama yine de zor.
Hayatın boyunca zor olacak.
GÖLGE
Herkesin Gölge'si vardır. Herkesinki biraz farklıdır
ama öte yandan herkesin Gölge'si aynıdır
çünkü utandıkları yönlerini ifade eder.
İlk iş, Gölge'ni bulmaktır.
Bu şeyi görüp ona odaklanabilmeli ve onunla çalışmayı öğrenmelisin.
Bir görsel gerekiyor.
O yüzden gözlerini kapa.
Şimdi gözünde küçük düştüğün,
utandığın, dışlandığın, çaresiz kaldığın,
utanç verici bir anı canlandır.
Keşke öyle olmasaydım dediğin bir yönün bu
ama öyle olmakla kalmayıp ondan kurtulamıyorsun da.
SEN - GÖLGE
Bana göre bu, fazla kilolu, sivilceli
ve dünyaya çok sevimsiz gelen 14 yaşında bir çocuk.
Peki. Bu görüntüyü şu anda ne yapacaksın?
Geçmişten bir görüntü bu, değil mi?
Gölge'nle konuş ve ona senin hakkında ne düşündüğünü sor.
Onunla ilişkini, ona davranışını.
Bakalım ne diyecek.
GÖLGENİ DİNLE
Diyor ki, "Varlığımı yok saydın
ve varlığımdan utanç duydun."
Bu konuda ne hissettiğini sor.
Çok yaralı, öfkeli ve üzgün.
Şimdi çok dikkatli dinle.
Gölge'nin ilgiye ihtiyacı var
ama dünyadan gelecek bir ilgiye değil.
Oscar Ödülü istemiyor.
Gölge'nin ilgisine muhtaç olduğu tek varlık sensin.
Gölge'ne sormanı istiyorum, onu bu kadar uzun süre görmezden gelmeni
telafi etmek için ne yapabilirsin?
Onu hayatıma dâhil etmemi
ve hayatımı onunla paylaşmamı, onu takdir etmemi istiyormuş.
Kendimle gurur duymamı.
Yani bir sosyal ortamda, iş yerinde ya da aşk ilişkisinde
sen bu kişiyi yok sayıyorsun
ama hem varlığı normal hem de senin güzel bir yönünü oluşturuyor.
Tamam. Gözlerini aç.
Bu, Gölge'nle ilişkini iyileştireceğini düşündüğüm bir gereç.
Çekingenliğe iyi gelir.
Kalabalığa sunum yapacaksanız iyi gelir.
Eşinizle yüzleşmenize bile iyi gelir. Ne olduğu fark etmez.
Ya da biriyle çıkacağın zaman.
Ya da tırnak içinde, kusursuz olmanı gerektiren
yüksek risk, yüksek baskı içeren herhangi bir şey yapacağında.
Evet. Hedefimiz iyi performans göstermek değil.
Hedefimiz bu gereci kullanarak çıkan sonucu tolere etmek.
Evet çünkü gerçek benliğimden memnunsam
başkalarının fikirleri bana çok daha az etki eder.
Doğru anla diye söylüyorum, mesele bunun nasıl göründüğü değil.
Önemli olan sürekli onunla ilgilenme süreci.
Ona saygı, daha doğrusu ilgi göstermezsen
sana yıkıcı şeyler yaptıracaktır.
Yani hem sana anında iyi hissettirecek bir gereç bu
hem de "İnsan olarak nereye gidiyorum?" dedirtecek bir felsefe.
Gölge'yle uyumlu olma fikri ise bütünlük duygusu yaratır.
Bütünlük, başka şeye ihtiyaç duymamaktır.
"Bu hâlimle bütünüm." Bu da oldukça özgürleştiricidir.
Amanın. Pardon.
Lütfen Gölge'mi tekmeleme.
Çok güzel. Özür dilerim.
Canını yaktı mı?
Tuhaf adam canını yaktı mı?
Artık onu seviyorum. İlgilenmeliyim.
Benimle eve gelebilirsin.
Seninle beş yıl önce tanıştım ve insan olarak kendime güvenim yoktu.
-Kendimle hiç ilgilenmiyordum. -Evet.
Kendimi sevmeyi bilmiyordum.
Elde etmeye çalıştığım bir şey vardı,
o da senin enstantane fikrinle bağdaşıyor.
Evet, doğru.
Bunun bir diğer adı, Yanılsamalar Diyarı.
Klasik bir X Tarafı olayı.
Mükemmel bir deneyim aradığını ifade ediyor.
Bu, mükemmel eş olabilir,
mükemmel miktarda para, mükemmel film olabilir.
Fark etmez. Her ne ise gerçekte mevcut değil.
Sadece kafandaki bir imge. Şöyle düşün.
Bir enstantane nasıldır?
Hareket etmez, değil mi? Sabittir.
Derinliği yoktur.
Ama bu durumda, enstantane bir fotoğraf çekmişsin
ve bununla kendine köstek olmuşsun.
Bu bir fantezi.
İnsanlar kendilerine,
o mükemmel dünyaya girerlerse sihirli şeyler olacağını söylüyor.
Ama şunu unutmamalı,
gerçekliğin üç ögesi var.
Acı asla geçmeyecek. Belirsizlik asla geçmeyecek.
Ve daimî çaba gerekliliğinden asla kaçamazsın.
Ne olursa olsun herkes böyle yaşamak zorunda.
Seninle tanışmadan önce
acayip özgüvensiz bir çocuktum
ve sonra galiba başarı ile ödüllerin
beni hayatın acısından kurtaracağına inandım.
Ben de o Enstantane'ye erişmeye çabaladım
ve ayrıcalığım ile talihim sayesinde
o Enstantane'ye nispeten erken girebildim
ve hiçbir sorunumu tedavi etmeyince
beni ağır bir depresyona soktu.
Evet.
Öte yandan,
medya kilom konusunda çok acımasız davranmaya başladı.
Beni zayıf noktamdan vurabilecekleri
serbest bir ortam oluştu.
Savunmaya çekilmeme neden oldu.
Birinin kötü bir şey söyleyeceğini tahmin etmeye başladım.
Çok öfkeleniyordum.
Beni, kendimle ilgili olumsuz duyguları
geride bırakmaktan alıkoydu.
Gölge'mden de daha çok utandım.
Ve ancak yakın zamanda, 30'lu yaşlarımda, seninle tanışınca,
bunu aşmaya yönelik adımlar atmayı öğrendim
veya kendim hakkımda bir fikir oluşturabildim.
Mantıklı geldi mi?
Anlatabildim mi?
O zaman… Bir şey mi çiğniyorsun?
Evet.
Film yapıyoruz dostum.
Beni davet etmeden önce söylemeliydin.
Adam çikolata yiyor!
Telefon filan etmek ister misin?
Evet ama gidişata göre.
Pardon, kısaca notlarıma bakacağım.
O sadece…
Annenle yattığım anımı yazmıştım. Üzerini çiziver.
Anneyle yatma esprisinin manidar yanı, annemin yarın buraya gelecek olması
ve üçümüzün bir seans yapacak olması.
-Hadi oradan. -Şaka değil.
O zaman ona söyleme…
Söyleyeceğim.
-Pekâlâ. -Merhaba.
-Renk yakışmış.
-Teşekkürler. -Çok hoşsun anne.
Sağ ol.
Bu benim annem, Sharon.
-Sharon. Ben Phil. -Memnun oldum.
Çok memnun oldum.
Ben de.
Evet, ne bileyim.
Terapiyle ilk deneyimimi düşünüyordum.
Bir diyetisyenin ofisindeydik
ve çok tartıştığımız için diyetisyen demişti ki…
-Doğru. -"Bir terapiste görünmelisiniz."
Doktor, "Jonah kilo vermeli" dedi,
sen de bir anne olarak dedin ki, "Peki, doktorun sözünü dinleyip
onu diyetisyene götüreyim."
Açık olmak gerekirse bana söylemesine ihtiyacım yoktu.
Kilo vermen gerektiğini zaten düşünüyordum.
Geçmişe pek gitmek istemiyorum ama bazen gitmen gerekir
çünkü özellikle annem çok ufak tefekti, keza kız kardeşim de öyle
ve bana hep "baban gibi irisin" denirdi.
"Sen iricesin. Kilo vermelisin."
Bu bende o kadar çok kaygıya sebep oldu ki
ben veya çocuklarım o şekilde görünmeyince
galiba ne yaptığımı düşünmek yerine
doğru olduğunu düşündüğümü yapıyordum, anlatabildim mi acaba?
Sana saldırdığımı filan sanma.
Fazla kilolu bir çocuk olduğumu görüyordun,
bunu ben de görüyordum, doktor da
ve bunun ayıp ve yanlış olduğuna dair toplumda yerleşik kanılar var.
"Ben iyi değilim" diyordum.
"Ben kötüyüm."
"Dünya için doğru görünmüyorum."
Ve sebepleri her ne olursa olsun
bunu düzeltmeye yeltenecek kişi ben olmalıydım.
Doğru.
Bu da seni anında düşman bellememe sebep oldu.
Diyordum ki, "Bu kişi beni
kabul etmiyor."
Mesele kadın figürünün bu görünüşü kabul etmeyeceği fikri.
Seni asla suçlamıyorum
çünkü artık anladım ki, hatta bir süredir anlamış durumdayım,
sen de kendi ailende benim gibi hissetmişsin.
-Sadece hayatıma etkisini anlatıyorum. -Evet.
Çünkü bazen benim için
konuşmaları bu formatta yapmak nedense daha kolay oluyor…
Sağ ol Jonah. Çok teşekkür ederim.
Sana teşekkür ediyorum çünkü bunu, hayatındaki kadın figürünün
görünüşünü kabul etmediği şeklinde dile getirmemiştin
ve hiç bu şekilde düşünmemiştim.
Sadece düzeltmeye çalıştım
ve sana bunu yapmanı söylememin seni nasıl etkileyeceğini düşünemedim.
Konuyu netleştirelim.
Şu ya da bu değil. Mesele o değil.
Sizin için geçmiş ne kadar net olursa olsun
asıl mesele, ikiniz arasında şu anda ne olduğu
ve neye ihtiyacınız olduğu.
-Bunu hiç düşündünüz mü? -Zaman zaman.
Ne düşünüyorsunuz peki?
-Dürüst ol. -Biliyorum. Düşünüyorum.
Biraz daha istikrar isterdim.
Bazen Jonah sadece ihtiyacı olduğunda
benimle konuşmaya geliyor, ben onun annesiyim.
Ama o çok mutluyken esamem okunmuyor.
Aklına gelmiyorum veya bana aldırış etmiyor.
Jonah'yla vakit geçirmeyi seviyorum
çünkü bence ilişkimiz sahici.
Birlikte çok şey yaşadık ve bence ilişkimiz derin
ama bazen kaygılanıyorum.
Özellikle de… Söylediğim şeyin hoşuna gitmeyeceğini düşünürsem veya…
İfade etmesi zor.
Bunu ifade et.
Deniyorum.
Tam olarak kendim olmaktan ister istemez kaçınıyorum
çünkü beni belirli bir şekilde görmesini istemiyorum.
Biliyor muydun?
Bunu bilmiyordum.
Ama bazen başkalarını dinlemediğini
ve tüm ilgiyi çektiğini düşündüğümde yanlış tepkiler verebiliyorum.
Biliyorum.
Ama neyi daha iyi yapabileceğimi ya da ilişkimizi geliştirmek için
onun neye ihtiyacı olduğunu duymak güzel,
özellikle bu şartlarda çünkü o kadar savunmaya çekilmiyorum.
-Üçüncü bir taraf olduğunda mı yani? -Evet.
Lafı açılmışken, Phil dün bir şeyden bahsetti.
Samimi bir birliktelik yaşamışsınız.
-Ne diyorsun? -Şaka yapıyor.
Cidden dedi. Kaydı duruyor.
Unutmazdı, inan bana.
İşte bu.
-İşte bu. -Siktir ya.
Bence bitirmenin vakti geldi.
-Bence tam vakti. -Pekâlâ.
Bitirmeden son bir şey. Şaka değil.
Acaba hiç… Tam olarak böyle değil elbette
ama annenle hiç bu şekilde açıkça duygularını konuşabildin mi?
Hayır, katiyen hayır.
Şimdi hayatta olsa yapar mıydın?
Şimdi mi? Evet.
Evet.
Annemin başka bir gezegenden geldiğini anlamalısın.
Babası psikopatın tekiymiş.
Eve gelip karısını ve en küçük çocuğunu öldüresiye dövermiş
ama anneme hiç dokunmazmış ve onun için en büyük işkence buymuş.
Sanırım sekiz, dokuz yaşlarındayken
onunla hiç konuşmamaya başlamış.
1932'de, Büyük Buhran zamanında, adam birden çekip gitmiş.
Bir şey demeden, haber vermeden.
Gecenin köründe topuklamış. Gitmiş.
Kırk sene sonra anneme ulaşmaya çalışmış
ama annem tavizsizdir. İmkânı yok. Mektuba cevap verdiğini sanmam.
Erkeklerle derdi vardı, doğal olarak.
Her gece yemekte, erkeklerle ilgili nutuk çekerdi.
"Erkekler şöyle, böyle." Katılmamak imkânsızdı.
Zavallı babam en büyük şakşakçısı olurdu mecburen.
-Ne yapardı? -"Evet, anneniz haklı" derdi.
"Erkekler korkunç."
Ancak 13, 14 yaşında dank etti. "Ha siktir, ben de erkeğim."
Ama 50 yıl sonra bile bunu aşamamış.
-Aşamamıştı. -Labirent'te sıkışmış.
40, 50 yıl boyunca Labirent'te sıkışıp kalmış.
LABİRENT
Labirent daima başkalarını içerir.
X Tarafı'nın ürünüdür
çünkü X Tarafı adalet ister.
Tipik bir örneği,
sadece başka birini düşünüp ondan bahsetmek isteyen biridir.
Kendine şunu dersin,
"O bunu telafi edince artık önüme bakacağım,
öfke veya aldatma, her neyse."
Ne olduğu fark etmez.
Sana haksızlık edildiğini düşünürsün ve adalet arayışın hayatını askıya alır.
HAYATIN
Zaman hızla akıyor ve bu saçmalığa vaktimiz yok.
LABİRENT
İLERLEME GEÇMİŞE TAKILIP KALMA
Bütün hayatımı labirentte geçirdim sanırım.
Bir şeyin karşılığını alamadığıma veya bir haksızlığa takılıp kaldım.
Hayatımın geri alamayacağım saatlerini, günlerini, aylarını harcadım.
O, Labirent'ten nasıl çıkabilirdi ki?
Mesele şu. Ortalama insan karşılık ister.
Her şeyin adil olmasını, dengeli olmasını ister.
Ama bunu onlardan bekleme.
Karşılığını aldığını hissetmenin,
her şeyin dengelendiğini hissetmenin yolu,
eylemin kendisinden tatmin olmaktır.
Buna Aktif Sevgi denir.
AKTİF SEVGİ
Gözlerini kapa
ve tamamen sevgiden oluşan bir evren tarafından çevrelendiğini düşle.
Saçmalık gibi gelecek ama kapa çeneni. Dediğimi yap.
Peşin hüküm verme ve ne olacağını gör.
Tasvir etmeye çalışayım.
Sevme enerjisinin yoğunlaştığı bir dünya hayal et.
Evrendeki tüm sevgiyi içine çektiğini hisset
ve nazikçe ama sıkıca tamamını kalbine doldur.
Tam o anda sen tüm evrendeki sevginin baş önderisin.
Şimdi kızgın olduğun, nefret ettiğin,
tiksindiğin kişiyi göz önüne getir
ve yoğunlaştırdığın tüm sevgiyi
o kişiye yolla.
Hiçbir şeyi esirgeme. Her şeyi ver.
Hisset… Sadece hayal etme.
Diğer kişinin bedenine sevginin girdiğini hisset.
Bu çok önemli.
Bir anlığına bir olacaksınız.
İşte o noktada şöyle düşün,
"Ben bu şerefsizle bir olabiliyorsam herkesle bir olabilirim."
İşte maharet, hatta ustalık buradadır.
"Nefret ettiğim birini sevmemi istiyorsun" diyorlar.
Birini affetmeye çalışmıyoruz. Karşı tarafla ilgili değil.
Kendini bütün hissedip Labirent'ten kurtulmana çabalıyoruz.
Sonra önüne bakabilirsin.
Haklı mı olmak istiyorsun, bir şey yaratmak mı?
İş burada bitiyor.
Hayat ilerliyor.
Vaktini oyunla geçirmek istiyorsan buyur ama o günleri, saatleri geri alamazsın.
Yaşlılığında sosyal örgütlenme uzmanı oldu
ve bu işte çok iyiydi.
"Mesleğin ne?" diye sorduklarında
"Kira artışı protestoları düzenliyorum. Mesleğim bu" derdi.
Kimseden korkmazdı.
Hatta New York Belediye Başkanı annemi görüp "Bir dakika.
Rosalie Stutz çıkmadan bu pazarlığa devam etmem" demiş.
Onu çıkarmaları gerekmiş. Adamın ondan ödü koparmış.
Erkeklerle trajedisini alıp
onlardan korkmama ve iyilik yapma süper gücüne dönüştürmüş.
Evet, öyle.
Annenin erkek nefreti ve erkek olman seni nasıl etkiledi peki?
Herkes cevabı bekliyor tabii ama tam cevabı bildiğimi sanmıyorum.
Kesin olarak bildiğim bir şey var.
Kadınların yanında beni özgüvensiz yaptı. Orası kesin.
Bir kadına yaklaşıp da
kendimi güvende hissedebileceğim bir mekanizmam yoktu.
Sanırım en iyi böyle anlatılır.
Annenin sana haddini bildiren bir yaklaşımı olduğu için
kadınlarla kendini güvende hissedeceğin bir ilişki kuramadın mı?
Evet. Beklentilerim arasında bile yoktu.
Annem bana şunu hissettiriyordu, "Bunu yapmaya hakkın yok."
Biraz üstesinden geldim ama…
Duygusal açıdan değil, sadece davranışsal olarak.
Sence bu, genel olarak kadınlara güvenmeni zorlaştırdı mı?
Pek… Öyle mi… Şimdi mi?
Artık pek sorunum kalmadı.
Ama şurası kesin, yıllar öncesine göre artık çok daha iyi bir sevgili olurum.
Gerçi çıta çok düşük.
Çıta çok düşük.
Romantik ilişki durumun nedir?
Var mı diye mi soruyorsun?
Evet, var mı?
Hayır, yok.
Hiç annen tarafından örülmüş o duvarı yıkıp
korkunu yenerek bir kadınla yakınlaştın mı?
Şöyle ki,
evet, bir kez.
Ama çeşitli sebeplerden dolayı detay veremem.
Bu uzun zaman önce miydi? Yakın zamanda mıydı?
Kırk yıldır kesintili olarak devam ediyor.
Çılgınca gelse de.
Sürekli olmasını engelleyen nedir?
Genel konuşacağım.
Başka ailevi meseleleri var…
Bunlar onu tam aksi yöne sevk ediyor.
Bir de sağlığım var.
Şey başladığında…
Parkinson başladığında bana çifte etkisi oldu.
İlginçtir. Bugün pek de…
-Vay canına, bu çok iyi. -Evet, hiç titremiyorsun.
Seni yanımda taşıyabilir miyim? Çünkü bana iyi geliyorsun.
İndirim yaparım…
Sadece her gün 20.00'ye kadar benimle kalacaksın sonra serbest.
Bana stand-up yapma şimdi.
-Konudan şaşma kanka. -Sağ ol.
-Ne yaptığını biliyorum. -Sağ ol.
Yani hastalık ve ailevi sebepler.
Evet.
Parkinson'lı biriyle empati kuramam ama sence bu,
seni duygusal açıdan korkutan bir karar vermekten kaçınmakta kullandığın
bir özür olabilir mi?
Evet, kesinlikle.
Bence deli dolu yanım…
Tüm olanları alıp haklılığını kanıtlamakta kullanıyor.
O zaman bu kararı vermeni önleyen senin X Tarafı'n.
Evet.
Biliyor musun, romantik ilişkilerden korkmamın nedeni…
Öğrendiklerimden anladığım şu ki,
başarıya ulaşmalarının tek yolu tamamen savunmasız olmak.
Evet.
Ve insanlar o kadar hapı yutmuş ve mutluluğa o kadar sık sırt çeviriyor ki
belki en azından bunu değerlendirmeni sağlamak gerek.
Bunu başardığın kesin.
Son üç dakikadır kaç espriyi
içime attığımı söylesem inanmazsın.
Anlıyorum.
Ben de aynı hastalıktan muzdaribim, espri yaparak duygulardan kaçınma.
Evet.
Sana rastgele bir soru sorsam, sen de bana siktir çeksen?
Olur.
Sence…
…o kadını arayacak mısın veya o ilişkiye yeni bir açıdan bakacak mısın?
Öyle görünüyor.
Ciddi misin yoksa susturmak için mi söyledin?
Hayır. Yani…
Böyle bir kararı vermeme yardım edebilecek bir enerji kaynağı hissi veriyor.
Evet, yani sana karşı sevgi dışında bir şey hissetmiyorum.
Tek istediğim…
Tek istediğim
mutlu olman.
Yok, bunu hissediyorum.
Bende tipik olmayan mevzu hastalığım.
Şimdi bundan bahsedince fark ettim,
galiba bilinçsizce,
bir kadınla yani bir ilişki ile iyileşmeyi bağdaştırmışım.
Ama Parkinson'ın tedavisi yok.
Evet. Doğru.
Çoğu insan bu şekilde hasta değil.
Ve ben çok uzun süredir hastayım.
Manhattan'da büyüdüğüm için akşamları çıkmaya alışkındım.
21, 22 yaşlarında neredeyse iki gecede bir çıkardık.
Bir cuma gecesi merkezdeki bir barda iki kadınla buluşacaktım.
"Harika. Bir saate oradayım" dedim.
O sırada kestiriyordum.
Kestirmeye döndüm.
"Yirmi dakika daha kestireyim, sonra taksiye atlar giderim" dedim.
Pazartesi sabahı uyandım.
"Hapı yuttum" dedim. "Büyük bir terslik var."
Resmen tükenmişim. O kadar büyük bir tükenme ki…
Şöyle ifade edeyim.
Evimin tam karşısındaki kuru temizlemeciye gidecek olsam
"Bunu yapabilir miyim?" diye düşünmem gerekirdi.
"Bunu yapabilecek gücüm var mı?"
Ama bu ben değildim. Ben hiperaktif biriydim.
Sonra bir nöroloğa gittim.
Tek muayenede şunu dedi, "Sende servikal stenoz var,
derhâl ameliyat olmalısın, bir de Parkinson hastasısın."
O gün neler hissettin?
Şimdi gerçek Gölge'm çıkıp
el yazımın nasıl olduğunu gösterecek.
Neden?
Çünkü okunaklı değil.
Görmek bile hoşuma gitmiyor.
Eskiden el becerim yüksekti.
Basketbolda çok iyiydim ama hemen her konuda maharetliydim.
Şimdiyse
zaten apaçık ortada.
Ama o korkuyu hissettiğim anda
hemen Gölge'mi görmeye çalışıyorum.
Kaşektik görünüyor. Ne demek biliyor musun?
-Bir deri bir kemik? -Evet.
-Gölge'm artık böyle görünüyor.
Ufalanacakmışım gibi.
Sence tıbbi sorunlar daha yalnız bir varoluşa yol açabilir mi?
-Evet. -Neden?
Bir süre gerçekten dışarı çıkmaya korkuyordum.
Çocuk sahibi olmayı düşündün mü?
Hep düşündüm ama artık çok geç.
Şu anda çocuk sahibi olmak istemem.
Neden?
Hâlâ çok zayıfım.
Bu sandalyeden kalkacağım zaman düşünmem gerekiyor.
Ona yetişemeyeceğim bir sürü an olacaktır.
Bence iyi bir fikir değil.
Bu çok kötü.
Evet.
Ama bu şey olmasaydı
edindiğim son bilgileri asla edinemeyecektim.
Yani her düştüğümde, ezildiğimde
daha fazla bilgi ediniyorum.
Parkinson tam anlamıyla zamanın farkına varmamı sağladı.
Görev bilincim, yapmam gerekeni yapma bilincim
çok daha kuvvetli hâle geldi.
Bu işi yapmazsam şöyle düşünürüm, "Tüh be, başıma neler geldi.
Ne yazık." Bu hayatımı zorlaştırır.
Sonra kendine acımaya başlarsın filan.
Tam bir zaman kaybı.
Hiç o kafaya giriyor musun? Acıma olaylarına?
Evet, sürekli giriyorum
ama çok çabuk çıkabiliyorum.
Filmi bir araya getirirken
gereçleri görselleştirme konusunda senin çizimlerini kullanmaya başladım
ve biraz titrekler.
Bunu yapmamın sakıncası var mı diye sormak istedim.
Çok sevinirim. Kesinlikle yap.
Titrek olmaları daha iyi.
Çünkü bu işin temelinde, sürekli kazanamayacağımız,
kusursuz olamayacağımız,
kontrol edemeyeceğimiz
ama durmak bilmez irademizle ilerleyeceğimiz yatıyor.
Bu da bunu hatırlatıyor.
Her kartın yaklaşımı biraz farklı ama hedefi aynı.
O hedef de şu, "Sersem, korksan da harekete geç."
RADİKAL KABULLENME
Radikal Kabullenme'yi hatırlattı bu,
önemli bir gereç ve birçok sorunumu çözdü.
Doğru. Çok doğru.
Mevzu şu. Her olayda ders alabileceğin bir şey vardır.
Bir şey ters gittiğinde
herkes şunu diyebilir, "O kadar kötü değil. Yarın toparlarım."
Bu yeterli değil.
Sıkıp suyunu çıkarmayı refleks hâline getirmelisin.
Suyunu çıkarmak demek anlamlı bir şey bulmak demek.
Çok fazla olumsuzluğa gark olmayacak hâle gelmeye çalışmak
ve kendini eğitip "Bu konuda ne yapacağım?" demek.
Biraz şınav çekmeliyim.
Ağırlığımı kaldırabilecek kadar güçlü bir şey var mı?
-Şınav mı çekeceksin? -Evet. Biraz tutuldum.
İstersen kamera kaidesinde şınav çekebilirsin.
Dikkat et Phil.
Hiç kalabalığın önünde yapmamıştım.
On tane yapsam kâfi.
Bu alet iyiymiş. Eve götürebilir miyim?
En pahalı şınav…
Birincisi, yargı vermeyeceksin.
Kendine olumsuz bir şey söylememelisin.
Aptal olduğun veya bir olumsuzluk olmadığı anlamına gelmiyor.
Bunları düşünmene izin yok. Yaptığımız işe zıt.
İkincisi, elbette, olayla ilgili olumlu bir şey bulmalısın.
Dostum, çok iyisin.
Günde yüz tane çekince güçleniyorsun.
-Günde yüz tane mi? -Muhtemelen.
Evet çünkü her tutulduğumda istediğim gibi hareket edemiyorum.
Şimdi epey gevşedi ama şöyleyken ikisini de oynatamıyorum.
Ben de bunu keşfettim.
Bunu kurguda kesmezseniz belki başkaları da faydalanır.
Yani limonun suyunu çıkarmak
sadece bunu yapacak iradeye sahip olduğunu değil
inancının da olduğunu gösterir.
Orada değerli bir şey var.
Sonra her şey daha anlamlı gelmeye başlar.
Anlam dünyasına büyük şeylerle varamazsın.
Ufak şeylerle varırsın.
Daha iyiyim.
-Gevşedim. -Annem için yapardım.
Pardon.
Bütün olaylarda bir değer olduğunu görmelisin.
Bunu yapabilirsen muazzam fırsatlar âlemine giriş yaparsın.
Söyleyeceklerim bu kadar.
Havalı bitirdin dostum. Harikaydı.
Çok iyiydi bu. Stutz'ın büyük hitlerinden.
-Evet, iyilerden biriydi. -Dün gece bunu kullandım.
Öyle mi? Nasıl gitti?
Anksiyete krizi geçiriyordum ve uyuyamıyordum.
Ertesi gün işe uykusuz gideceğim için daha fazla kaygılanmak yerine
Radikal Kabullenme sayesinde o zamanı değerlendirip
bugünkü çekim için daha fazla fikir ürettim.
Evet, iyi iş çıkarmışsın.
Bu işi batırma.
Habil ve Kabil'den bahsettim mi?
-Sanmam. -Lise arkadaşların mıydı?
Hatırlıyorum… Yaşım galiba dokuzdu.
Bugünkü gibi pat diye bir uçağa atlayamazdın. Büyük işti.
Bir bok görünmüyordu. Hava kapalıydı.
Babam bu tür şeylerden bahsediyordu ve bana dedi ki,
"Merak etme. Bulutların üstüne çıkınca güneşi göreceğiz."
İnanamadım.
"Delirdin mi sen?" dedim.
Hava bu kadar kapalı ve bulutluyken
güneş nasıl hâlâ orada olabilir?
Tam anını hatırlıyorum,
güneş buluttan süzüldü ve gözlerime inanamamıştım.
Sanki tüm evren algım bir anda farklılaştı çünkü…
Önemi şuydu, artık gerçekliğin tabiatını,
son beş dakikadaki deneyimlerimle yargılamıyordum.
Güneş daima orada.
Bulut hep burada, güneşi engelliyor.
Bulutu geçemeyince kötü bir gün geçirdiğini düşünüyorsun.
Hatta kötü bir hayat geçirdiğini.
X TARAFI KARA BULUT
Aklına gelen her düşünce ruh hâlini etkileyecektir.
Her düşünce ya olumlu ya olumsuz olacaktır.
Minnet Akışı, olumluları seçmek ister.
MİNNET AKIŞI
X Tarafı olumsuz bir akışın olsun ister, bu yüzden bulutu yaratır,
böylece güneşi göremezsin.
Yukarısının güneşli olduğunu unutursun.
Mesele bulutu nasıl delip geçeceğindir.
Cevabıysa minnettarlıktan geçer.
Sana şu duyguyu, hissi verir,
yukarıda hep olumlu bir şey vardır, onu hiç göremesen bile.
Ama bir mekanizma lazım. Gereç burada devreye girer.
Minnet Akışı, minnettar olduğumuz şeyleri ifade etmiyor.
Minnet Akışı, bunları yaratma sürecini ifade ediyor.
Şimdi gözlerini kapa.
Minnettar olduğun iki veya üç, en fazla dört şeyi say.
Ufak olursa daha iyi çünkü seni minnettarlığını yoğunlaştırmaya zorlar.
Bu işi aceleye getirmemelisin. Minnettar olduğunu hissetmen gerekiyor.
Kuzenlerime minnettarım.
Sörfe minnettarım.
Şeye minnettarım…
Köpeğime.
Sana minnettarım.
Tamam, saymaya devam et ama sesli söyleme.
O minnet akışını devam ettir.
Güzel.
Şimdi şunu yap,
yine minnet dolu bir düşünce yaratacağını hisset ama yaratma.
Onu önle. Tek hissettiğin minnet dolu düşünceyi yaratan güç olacak
ve bu güç palazlandıkça seni ele geçirdiğini hissedeceksin.
İşte Minnet Akışı bu. Harikaydı. Bir şey hissettin mi?
Her şeyin bir bakıma
yavaşladığını hissettim.
Bir de sıcaklık hissettim.
Bir rahatlama hissi gibi.
Bu gayet iyi.
Püf noktası, minnet duyduğun şeyleri sürekli tekrar etmemek.
Bunu yaratıcı bir eyleme dönüştür.
Bu şeyleri bulmak için çalışıp çabalayınca
bu sürecin kendisi bile ruh hâlini değiştirecek.
Düşüncelerin kontrolden çıkınca kullanmak için ideal.
En kötüsü onlarla zıt düşmektir.
Üzerinde berbat bir etki yaratır ve sana hiç faydası olmaz.
Minnettarlık sadece "Şanslıyım, biri bana yardım etti" filan değildir.
Minnettarlık, mümkün olduğu kadar sık içinde bulunman gereken bir ruh hâlidir
çünkü bu ruh hâli seni…
Bulutu delen ruh hâli budur.
Oraya çıktığında bambaşka bir dünyadasındır.
X Tarafı ise minnet duymamanı söyler, "Sıçtın oğlum" der.
"Mağdursun. Hakkın yendi.
Niye elindekiler için minnet duyasın?"
Bu konuşan şeytandır. Klasik X Tarafı işte.
Parkinson hastalığınla ilgili seninle pek konuşmuyorum.
Acaba ne kadarı, bu bağlamdaki kendi korkularımı kabullenmek istememe
korkusuyla alakalı diye merak ediyorum.
Evet. Sana tavsiyem şu, beni muhtemelen hafife aldığını farz et
çünkü her gün ayarlamalar yapmaya devam ediyorum
ve çoğu faydalı oluyor.
Ne bileyim. Değişik biriyim.
Çok kafa yorduğum bir şey değil bu.
Geleceğe kafa yorarım
ama genellikle en büyük korkum, ölmeden önce yeterince şey yapamamak.
Çünkü çok şeyim…
Burada konuştuğumuz şeyler belki %10'u filandır.
Ufak bir bölüm.
Evet, ölümün kendisi aslında…
Herkes için karmaşık bir konu.
Benim açımdan, ben…
…özellikle seni kaybetmekten çok korkuyorum.
Sürekli bunu düşünüyor değilim
ama hayat tavsiyesi için gittiğim kişisin
ve bir şeyleri atlatmanın yolları olduğunu senden duyup rahatlıyorum.
Öte yandan,
ölümle ilgili yaşadığım tek büyük deneyimde
bunu atlatmamı sağlayan da sendin.
Abinden mi bahsediyorsun?
Evet. Birkaç sene önce beklenmedik şekilde vefat etmişti
ve bu filme başlamadan önce kardeşini kaybettiğini bilmiyordum.
O gün nerede olduğunu anlatmıştın.
-Evet. -Tam noktasını hatırlıyormuşsun.
O gün okula gitmişsin filan.
Hayatımın büyük kısmında o günü hatırlamaktan kaçınıyorum
ve o sabah senin muayenehanene gelmiştim.
Kesinlikle hayatımın en ağır günüydü.
Daha önce hiç o kadar sarsılmamıştım.
O gün bana "Telefonunu ver" dediğini hatırlıyorum,
fotoğrafımı çekmiştin.
Acaba bunu neden yapmıştın?
O en önemli anı, doruk noktasını kaydetme fırsatı
hayatta çok nadiren karşımıza çıkar.
Sonra ona tekrar bakarsın.
Belki bir hafta sonra, belki bir sene, fark etmez.
Arada bir zaman boşluğu olur.
Ve bu zaman boşluğunda
iyileşmeyi, toparlanmayı deneyimlersin.
Evet, bu fotoğrafa
dört senedir bakmadım.
Ama bastırdım çünkü sana göstermek ve ona bakmak istedim.
-Buna dört senedir bakmadın mı? -Hayır.
İyi anlamda…
…tüm sahteliklerden arınmış görünüyorum.
-Yüzümde tuhaf bir dinginlik var. -Doğru.
Bu çok tuhaf.
Belki de önemsiz olan her şeyi…
…yıktığı içindir.
İhtiyaç duyduğunu sanıp da duymadığın her şeyi yıktı.
Cehennemi yaşamış birinin fotoğrafı bu
ve cehennemin öbür kapısından tantanasız
ve sağ salim çıkması hoşuma gitmişti.
Zaferin fotoğrafı bu, her ne kadar öyle görünmese de.
KAYIP HAZMETME
Kayıp Hazmetme, bir kaybı hazmetmeni sağlayan bir gereç.
Çoğu insan bu işte kötüdür.
Kayıp karşısında kötü olmakla kalmaz, bunalıma girer veya yas tutarlar
ama kayıp henüz yaşanmadan kaybedeceklerinden endişe duyarlar.
Buradaki amaç, bağlanmamanın gücü denilen şeye erişmek.
Yani bir şeyin peşine düşebilirim ama onu elde etmesem de olur.
Yine peşindeyimdir. Tüm azmimle.
Ama kaybetmeye de varım.
Önce, aşırı bağlı olduğunu düşündüğün bir şey seçmeni istiyorum.
Bu bir insan, bir iş, ufak bir şey olabilir. Fark etmez.
Ama kaybetmekten nefret edeceğin bir şey olmalı.
Kaybettiğinde korkunç şeyler olacağından korkuyorsun.
Seçtin mi?
Pekâlâ.
Bu şeye tutunduğunu hayal et.
Maddi bir şey değilse de fark etmez.
Sadece tutunduğunu hayal et,
sanki bir ağaç dalına tutunurmuşsun gibi.
Korkunç. Bırakmaktan korkuyorsun.
Yine de bırakıyorsun.
Bıraktığında düşmeye başlıyorsun.
Ama bu kötü bir his değil.
Hiç beklemediğin şekilde yavaş ve nazikçe düşüyorsun
ama düşüyorsun.
"Her şeyi kaybetmeye razıyım" diyorsun.
Bunu sessizce söylemen lazım.
Ama ardındaki niyeti gerçekten hissetmelisin.
Bunu söylediğin anda altında duran güneşin yüzeyine düşüyorsun
ve bedenin yanıyor.
Artık her şeyi kaybetmişsin
çünkü sahip olma aracı senin fiziksel bedenin.
Bedenin yandığı için
bir sürü güneş ışını içinde sadece bir güneş ışınısın.
Tüm yönlere doğru ışın saçıyorsun
ve saçtığın şey çok müşfik, verici, akıcı bir his.
Sonra etrafa bakıyorsun,
tıpkı senin içinde bulunduğun güneşe benzeyen
sonsuz sayıda güneş görüyorsun ve hepsi ışın saçıyor.
Sonra güneşler hep bir ağızdan şunu diyor,
"Biz her yerdeyiz."
Bu âleme güneş âlemi deniyor.
Sadece verebilirsin. Alamazsın.
Hiçbir şeye tutunamazsın, imkânsız.
Gözlerini açabilirsin.
Ne hissettin?
Harikaydı.
-Başka diyeceğin yok mu? -Var.
Mesela bir işe, kimliğe veya birine duyduğum kine
bağlanmama konusunda çok iyiyimdir.
Gereçleri kullanarak bunu becerebilirim.
Ama söz konusu romantik ilişkiler
veya sevdiğim bir akrabam olduğunda
onları kaybetme fikriyle,
o kavramla sorun yaşıyorum.
Şu açıdan bak. Bağlanmamaya çalışmayacaksın.
Kaybetmekten her korktuğunda
bağlanmamaya yeltenmeye çalışacaksın.
Çoğu insan hayatı boyunca bir saniye bağlanmamazlık edememiştir.
Buna yaklaşabilecekleri gerçeği bile onlara fayda sağlar.
İnsansan mümkün değildir.
Hiçbir şeye bağlanmasan iyi olmazdı zaten.
Çok mantıklı.
Yani amaç, bağları tamamen koparmak değil.
Bir insan, bir yer veya bir şey seni terk ettiğinde
tüm varoluşunu ve bütünlük hissini alıp götürmemesini sağlamak.
Doğru.
Konuşulmayan bir şey kalmasın yoksa beynimi yiyip durur.
Korkuların veya acıların bile
onları dile getirdiğinde seni pek çok açıdan özgürleştiriyor.
Kayıp Hazmetme'yi kullanıyorum ve işe yarıyor.
Bir keşiş gibi "Bu gereçler acıyı yok ediyor" demek isterdim
ama o acıyı her gün hissediyorum.
-Anlıyor musun? -Evet.
Abimi hâlâ özlüyorum.
Uzun süre de özleyeceksin.
Ama şöyle ifade edeyim.
Ölüm kalıcı bir durum değildir.
Ölümden korkabilirsin, gayet doğal,
ölümden sonra bir şey hissettiğin sürece.
Bu yeniden doğumdur.
En kötüsünden, dünyanın artıklarından, yaşanmışlıkların kalıntılarından
yeniden doğumun mümkün olduğu
ve bir şeyi periyotlarla tekrar hayata döndürebileceğin fikri…
Bir insanın Tanrı'ya en yaklaşabileceği andır.
Evet, anlıyorum. Hayatın gerçekleri. Ve hayat devam ediyor.
Ama kaybetmek istemediğim insanların listesi çok kısa.
Ben de seni kaybetmek istemiyorum.
Ne yapacağım?
Bence evlenmeliyiz.
Şartname isterim.
-Evet, bazıları bunlar işte. -Bunlar çok kıyak.
Evet, bu.
Bu filmin yapımının bana sağladığı faydalardan biri de şu,
hayranlık duyduğum insanların bendeki sorunlardan
muaf olduğunu düşünürdüm.
Affedersin.
Anlıyorum.
Saçma. Biliyorum. Çok saçma. Şey değil…
-Saçma olduğu için gülüyorsun. -Evet.
Tamam. Bence insanların şunu görmesi iyi olacak,
benim için sen bu şeyleri yaratan kişisin
ve saygı duyduğumuz insanların
sahip olduğumuz sorunlardan muaf olmadığını görmek önemli.
Sen de diğer herkes gibi hâlâ insan olma mücadelesi veriyorsun.
Zaten bütün görüşlerin kimsenin acıdan, belirsizlikten
ve daimî çabadan muaf olmadığı üzerine kurulu.
Ve bence senin zaaflarını görmenin benim için güzel bir yanı var,
o da her şeyi çözmüş birinin asla var olamayacağını kanıtlaması.
Evet.
Hayatın sırrı bu.
-Bana kalırsa. -Neymiş o?
Asla her şeyi çözemeyeceğini kabullenmek. Kimse çözemeyecek.
Mutluluk bunu nasıl kabullendiğine
ve bu konuda ne yaptığına bakar.
Ama ilk önce kabulleneceksin çünkü kabullenmezsen
benim altından girip üstünden çıktığım,
yok edebildiğim aklımdaki o şeyden kurtulamazsın.
Şu anda harika bir an yaşıyoruz.
Siz böyle kalsanız da ben eve gidip uyusam?
Sabah döndüğümde sizi aynı şekilde bulayım…
-Yapılabilir mi? -Evet.
Yoruldun mu?
-Evet, biraz yoruldum. -Tamam, git uzan.
Göz kapayınca ne görüyorsun?
Bir okyanus görüyorum.
Güzel bir kumsalı var ve dalgalar…
Dev dalgalar değiller. Tam olmaları gerektiği gibi.
Ve şu anda vücudumda gidip geliyorlar.
Su sıcak mı, soğuk mu?
Sıcak.
Kardeşim hastaneye gittiğinde annem ne dedi, biliyor musun?
"Hastaneye bebek olarak girdi," yani üç yaşındaydı
"ama üç ay sonra," galiba üç ay sonraydı, öldüğünde,
"koca adamdı" demişti.
Yani o… Dönüşmüştü.
Bu beni çok üzmüştü ama aynı zamanda…
Hayrete de düşürmüştü.
-Şu anda onu görebiliyor musun? -Ne?
Onu görüyor musun?
Evet, o tam olarak…
Kardeşim olduğunu hissediyorum ama o sanki…
Senin yaşındaymış hissi veriyor.
Diyor ki,
ölümü konusunda beni yeterince önceden uyarmamış.
Diyor ki…
…çok rahatsız olmamış. Zaten biliyormuş.
Bana söyleyebilir miydi,
bilmiyorum.
Belki. Bilemiyorum.
Yemin ederim, biliyorum ki imkânsız
ama sanki uçuyor gibiyim.
Nasıl bir his?
Harika.
Oturabilir miyim?
Havada mı uçuyorsun?
Umarım ayaklarım yere değince duracak…
Sigorta karşılar mı?
-Oturmak mı istiyorsun? -Evet.
Tabii, otur. Elbette.
Çok güzel bir oda.
Vay be.
Her gün yaşadığım en büyük zorluk bu, yataktan kalkmak.
Belki senin için üzerimde tahakküm kurma çabası veya…
Emin değilim. Neden?
Tüm bu sebeplerden.
-Biri ilacını getirsin mi? -Evet.
Fonu bu şekilde sevdim
çünkü pek çok kişi rüyasında
evinde gizli bir oda keşfettiğini görür,
hatta bazen dev gibi bir yer bulurlar.
Rüya tabirinde bu, daha bilinçlenmek anlamına gelir.
Evrene bakışın genişler.
Yani rüyanda, evinde oda bulduğunu görmek
zihninin genişlediğini mi gösterir?
Evet.
Çok acayip.
…karşı karşıyaysam. "Ne diyorsam onu yap. Harfiyen" derim.
"İyileşeceğini garanti ederim."
Dur, bir fikrim var.
Söyle.
Filmin açılışını çektiğimize göre,
bunu filmin sonuna koyabiliriz,
yani tüm yaşadıklarımızdan sonra filmi niye şimdi yaptığımı açıklamak için.
Güzel.
Bak bakalım… Hızlıca.
Bak bakalım önce başını, sonra da sonunu söyleyebilecek misin?
Bu filmi yapıyorum
çünkü terapiyi ve terapide öğrendiğim gereçleri
mümkün olduğunca çok kişiye, film aracılığıyla vermek istiyorum.
Bu filmi yaptım
çünkü Phil'i seviyorum,
çünkü bu gereçlerin yaşamama vesile olduğu hayatı seviyorum.
İnsanların filmle ilgili görüşleri önemli değil.
Önemli olan onu bitirmiş olmamız.
Birlikte.
Başladığımız zamana göre kendimi sana daha yakın hissediyorum
ki bence bu iyiye işaret.
Ayrıca 74 yaşında, benim için büyük şans.
Seni seviyorum.
Yine de derdini tasanı bana yığmayı kesmeni isterdim.
KARDEŞLERİMİZE İTHAFEN
Aylar önceki çekimimizde
uzun süredir kesintili olarak devam eden bir ilişkinden bahsetmiştin
ve telefon görüşmemizde bana kısaca
onunla iletişime geçtiğini söyledin
ve sana bunu sormak istedim ama konuşmak istersen tabii.
Öyle ilginç ki.
O, hayatta bana en yakın kişi.
Biz daha gençken ilişki istemeyen taraf daha çok bendim.
Bunu yürütecek iradem yoktu.
Şimdi var.
-Sohbetimizden sonra onu aradın mı? -Evet. Bana iyi geldi.
-Sohbetimiz beni biraz mahcup etti. -Hangi açıdan?
Kendimi tam adamadan yarım yamalak bir şey yaptığım için.
O yüzden yardımı oldu.
Sence hanginiz bir ilişki denemekten daha çok korkuyor?
Sen mi, o mu?
Benim, yüzde yüz.
Sence denemek için
bazı duvarları kaldırıp korkularını bir kenara koyabilir misin
ya da ister misin?
-Evet. Bunu yapacağım. -En çok ne elde etmeyi umuyorsun?
Yürümesini umuyorum.
En çok bunu umuyorum.
Alt yazı çevirmeni: Başak Çelikoğlu Arıkan