Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Hallo. - Ja? Big Mäck?
Ja, niet te geloven.
Hé, Falko. - Hé, Big Mäck.
Makker... - Wat ben ik blij.
Je kunt niet geloven hoe blij ik ben.
Ik... - Waarom zeiden ze me dat je dood was?
Wie zei dat ik dood was? - Nou ja, in de bak.
Wat?
Weet je hoeveel brieven ik heb gestuurd?
Telegrammen, alles. - Ik heb niets ontvangen.
Het eerste wat ik deed, was op Facebook kijken. Ik heb je overal gezocht.
Niets. Ik heb helemaal niets gevonden. - Ja.
Ik had je nooit opgegeven.
Ze maken die documentaire van 90 minuten voor Netflix.
Geweldig. - Ja, ik ben altijd een vechter geweest.
Hoe gaat het echt, Big Mäck?
Ik ga u een hypothetisch verhaal vertellen.
Het heeft niets met mij te maken.
Soms is het leven gekker dan een Hollywoodfilm.
Ik was goed op weg naar een geweldige carrière.
Het fascinerende aan Donald is dat hij mensen kan boeien.
Volledig legaal.
Twee overvallen, met 20 jaar tussen...
...waarin Stellwag een rol zou hebben gespeeld.
Hij is altijd een beetje een schurk geweest.
Als zoiets één keer gebeurt, is het raar.
Allemaal gelogen.
Twee keer is natuurlijk heel vreemd.
Puur hypothetisch.
Vindt u het niet ongewoon...
...dat er in uw leven twee zulke grote dingen zijn gebeurd?
Absoluut niet.
Helemaal niet.
SPARKASSE FINANCIELE GROEP
OVERVAL 1
NÜRNBERG 19 DECEMBER 1991
Zeventig, tachtig, negentig...
Het was middag, net voor halfvier.
Uw kleindochter zal blij zijn. - Ik hoop het.
De groeten aan uw vriendin.
Hij kwam binnen. Hij was lang en dik.
Hij droeg een hoed, jas, sjaal, bril.
Plots trok hij een wapen en zei: 'Geef me het geld, snel.'
Sneller. Kom hier.
Hij bedreigde de klanten en mijn collega's.
Ja, prima.
Ik deed de kassa open.
Zwitserse franken, Italiaanse lires. Ik heb hem alles gegeven.
Kom op.
In totaal 54.000 Duitse mark.
Snel, geef hier.
Telefoon.
Ik stond op hem te wachten. Hij zei dat hij zo terug zou komen.
Ik had geen idee wat er in de bank gebeurde.
Hij stapte in en zei dat ik weg moest rijden. Dus dat deed ik.
Rijden.
Ik wilde aan het eind van de straat naar rechts. Je kon alleen naar rechts...
Links, zei ik.
Hij had een pistool in zijn hand, vlak bij mijn hoofd. En toen zei hij...
Naar links, of ik maak je af.
Dus ik reed de straat in, tegen de rijrichting in.
Sneller. - Ik reed door, door rood.
Ach wat, rij gewoon. Verdomme. - Uiteindelijk stapte hij uit en verdween.
Ik weet beslist nog hoe hij eruitzag. Heel lang, minstens 1,90 meter.
Ongeveer 35 jaar oud en erg gedrongen.
Ik ontmoette meneer Stellwag bijna 30 jaar geleden...
...toen hij naar het advocatenkantoor kwam waar ik toen werkte.
Hij had 500 Duitse mark.
STRAFPLEITER
Hij duwde ze in m'n hand en zei...
...dat de politie hem zocht en dat hij iets moest ophelderen.
ZAAK XY ONOPGELOST
Tot slot willen we jullie weer foto's laten zien...
...die tijdens bankovervallen door camera's zijn gemaakt.
In december 1991...
...beroofde deze man een Sparkasse-filiaal in Nürnberg.
RECHERCHE NÜRNBERG
Dat was het begin van dit verhaal.
Beschrijving: 35 tot 40 jaar oud...
...heel lang, minstens 1,95 meter, en opvallend zwaarlijvig.
Hij heeft een bank beroofd...
Een agent herkende hem in dat XY-programma en zei:
'Dat is Stellwag, ik ken hem.'
Word ik gezocht voor een bankoverval? Ik was het niet.
Het maakte niet uit of het een bankoverval was of een moord.
Ik was niet bang...
...omdat ik wist dat ik niets had gedaan.
Het leek niet erg.
'Ga even langs bij de politie en helder dit op. Ik ben me van geen kwaad bewust.'
Veel cliënten zeggen dat als je naar de rechtbank of de politie gaat.
Maar dat is onmogelijk, ik ben onschuldig.
Hij leek heel kalm. Je moet uitzoeken wat voor iemand het is.
Dus je praat met de man en in die context zei hij dat hij...
...er niets mee te maken had, dat hij ziek was.
We gingen een kamer binnen.
We kregen wat dingen te zien, delen van het dossier, ook deze foto.
Ik herkende hem. Ik hoefde niet te kijken.
En ik dacht: dat ziet er niet goed uit.
Het was een slechte foto, maar hij lijkt er wel op. Z'n gestalte alleen al.
En dan word je geconfronteerd met de aanklacht.
Ik weet nog dat de inspecteur zei...
...dat het ging om een bankoverval met gijzelaars in Nürnberg.
Ik zei: 'Ik weet niet wat u van me wilt.'
Ik wist dat ik op dat moment niet eens in Nürnberg was.
Een bankoverval is criminele afpersing.
Minimum vijf jaar. Dan mag je niet naar huis.
Ongeacht je kans op rehabilitatie, het aantal banen...
...vrouwen en kinderen die je hebt, je blijft daar.
Gewoon om uit te maken of jij het was of niet.
Ongeacht wat je zegt.
Donald hield vol dat hij het niet had gedaan, dat hij een alibi had.
Natuurlijk had hij het moeilijk om zich te herinneren waar hij toen was.
En de agent, de rechercheur toen, geloofde Donald ook. Dat was mijn indruk.
Hij zei: 'We zullen een confrontatie doen. Vindt u dat goed?'
Ik zei: 'Ja, natuurlijk.'
Beeld u het volgende even in.
Ik ging een lege kamer binnen met een enorme ruit...
...en daar stond ik.
Maar omdat er geen andere dikke jongens zoals ik waren, stond ik daar alleen.
Er kwamen zes of zeven mensen die klant waren bij de bank.
Weet u wat ze zeiden?
'Hij is lang, hij is dik. Hij was het.'
Meer dan 16 mensen wezen me aan als dader.
Ik was verbijsterd.
Toen dacht ik: dit is een vreselijke horrorfilm.
Toen kwam de rechercheur op het idee om een expert te laten oordelen.
Het was een antropologisch rapport...
...om te bepalen of de persoon op de foto dezelfde was...
...als de vermeende dader, Donald.
Dit zijn rapporten die ook worden gemaakt als je door rood rijdt...
...of als mensen geflitst zijn door camera's en zeggen: 'Dat was ik niet.'
Hij liet zich dus fotograferen.
Daarna vergelijkt de expert deze foto's met het beeld.
Ik zal kijken wat we kunnen zien.
GETUIGE-DESKUNDIGE IN DE ZAAK-DONALD STELLWAG
Deze expert is nogal controversieel. Velen hebben een lage dunk van hem.
De verantwoordelijke deskundige ontwijkt ons vandaag.
Hij wilde geen commentaar meer geven. Maar een collega was bereid te praten.
Als je alle antropologische literatuur bekijkt...
...zijn er zo'n 250 tot 280 kenmerken die alleen al op het hoofd betrekking hebben.
FORENSISCH ANTROPOLOOG
Dus waar er iets te zeggen valt over een persoon...
...in juridische zin, kunnen wij een rol spelen.
De deskundige moet zijn bevindingen...
...zo eenvoudig en duidelijk mogelijk verwoorden...
...en de waarschijnlijkheid bepalen van hoe zeker hij is van zijn conclusie.
En de deskundige heeft goed werk verricht door parallelle beelden te maken.
Er waren heel goede foto's van de bankovervaller.
We hadden altijd foto's naast elkaar die makkelijk te vergelijken waren.
We zaten op hete kolen, zou ik zeggen.
Want voor ons was de deskundige de deur naar de vrijheid.
Maar die zei: 'Kan niet worden uitgesloten als dader.'
Ik noem het het 'oorrapport'. Het oor was waarschijnlijk beslissend...
...omdat je het zo goed kon zien.
Het was duidelijk dat Donald niet snel zou worden vrijgelaten.
Elke week, elke dag was een hel.
Ik was overgeleverd aan het rechtssysteem.
En daar mentaal mee omgaan was heftig.
Ik zat bijna twee jaar in voorarrest.
Het was een heel slechte tijd voor me.
Dat is heel lang.
Dat zou vandaag ondenkbaar zijn. En er is in die tijd niets gebeurd.
Er kwam niets nieuws aan het licht.
Toen kwam het tot een rechtszaak.
GERECHTSGEBOUW
25 JANUARI 1994 START VAN HET PROCES
Er waren vijf rechters...
...drie fulltime professionele rechters en twee lekenrechters.
Ik hoorde twee weken van tevoren dat dit proces zou beginnen.
En het oorrapport was natuurlijk het perfecte lokmiddel voor de pers.
Ook ervaren collega's hadden er nog nooit van gehoord...
MISDAADVERSLAGGEVER
...en wilden natuurlijk weten of het mogelijk was...
...om een dader te veroordelen met dit soort deskundigenrapport.
Niets wees erop dat Donald in de buurt van die bank was geweest. Helemaal niets.
Geen bewijzen of aanwijzingen. Niets.
Integendeel, het bewijs wees op zijn onschuld.
Op de foto droeg de dader geen handschoenen.
En dan vraag je je af waarom er geen vingerafdrukken waren.
Ze vonden vingerafdrukken, maar die waren niet van Donald.
Als je zoiets ziet, zeg je: 'Dit kan niet kloppen.'
Hij raakte alles in die auto als laatste aan.
Dus moest de bovenste laag vingerafdrukken van Stellwag zijn.
Niets. Niet één.
De inspecteur zei: 'We hebben 12 vingerafdrukken.
Acht daarvan kunnen worden gebruikt voor dactyloscopie.
Jij kunt het niet geweest zijn.' En de getuigen?
Ik herinner me twee getuigen die bij het proces waren.
De ene was de taxichauffeur die hem naar de plaats delict had gebracht.
Ze was er vrij zeker van dat hij de dader was.
Er was haar getuigenis over zijn nicotinevingers...
en zijn kikkerachtige mond die ze zich herinnerde.
Ik weet het zeker. Ik zat naast hem.
Ik heb hem lang kunnen bekijken.
Het ging net zo bij de kassierster...
...achter de toonbank, die door hem was bedreigd.
MET ABSOLUTE ZEKERHEID
Hij was het. Ik weet het 95 procent zeker. Nee, 99 procent.
99% WAARSCHIJNLIJKHEID
Hij was lang. En dik.
EEN LANGE, DIKKE PERSOON
De verdachte viel natuurlijk op...
...door zijn corpulentie en zijn lengte.
De tweede factor, die niets met zijn uiterlijk te maken had...
...was de heftigheid waarmee hij de misdaad ontkende.
Dat onderscheidde hem van veel andere verdachten.
Dat is zo grotesk.
Je wordt gek. Je begrijpt het niet.
3 JULI 2001
De rechter geloofde me niet.
Toen zei ik tegen m'n advocaat:
'Hé, dat kan toch niet?' Hij zei: 'Wacht maar.'
Donald zat in de reclame, in het voormalige Oost-Duitsland.
Je kon veel geld verdienen met de verkoop van kranten en zo.
En ze waren elke dag op pad.
Je kon hun bewegingen stap voor stap nagaan. Dat was in ons voordeel.
Ik was toen 250 kilometer verderop.
In Leuna, in een groot hotel, met al mijn jongens.
Ze konden zweren dat ik het niet geweest kon zijn.
Leuna, B91 Hotel. Dat weet ik zeker.
We hadden getuigen, een alibi met bewijs. Het verhaal dat hij vertelde, klopte.
...zat samen met de manager...
De hoteleigenaar...
...had de boekingsbevestiging bij zich, op papier.
BON NUMMER 94027
Er werd hem ook gevraagd of hij zich niet had vergist...
...of het een dag vroeger of later was.
Je voelde toen al dat het allemaal een beetje verdacht was voor hen.
Er waren getuigenverklaringen...
...dat hij honderden kilometers verderop was, in een totaal andere stad.
Dat moet je dan ook al klaarspelen.
De rechtbank geloofde die verklaringen niet.
De openbare aanklager stelde alle mogelijke suggestieve vragen...
...om het alibi te ontkrachten. En ineens had hij er geen meer.
Maar ik neem mijn petje af voor Donald.
Hij was altijd strijdvaardig en zei: 'We zullen mijn onschuld bewijzen.'
De beslissende en belangrijkste figuur was de deskundige.
Hij stelde zijn rapport voor.
De antihelix van het linkeroor bijvoorbeeld...
...maakt een ronde boog en gaat zonder onderbreking over...
Hij zei ook dingen als dat geen twee oren identiek zijn, net als vingerafdrukken.
Als hij een oor identificeert...
...en hij zegt dat het hetzelfde oor is als dat van die persoon...
...dan is het 100 procent zeker. Er zijn geen twee dezelfde oren.
De omtrek van het oor van de dader en dat van de verdachte...
Hoe meer ze hem vroegen...
...en hoe meer we probeerden zijn getuigenis te ontkrachten en in twijfel te trekken...
...hoe heviger en zekerder hij werd.
...vertoont een uitsteeksel... gelijkmatig...
...bindweefsel... van de oorlel...
CYMBA, SCAPHA, CAVUM
...die niemand heeft... ...omtrek van het uitwendige oor...
...is volledig identiek aan die van de verdachte.
VOLLEDIG IDENTIEK
Onder druk van steeds meer vragen en steeds meer sceptische vragen...
...ging hij steeds meer in de richting van: 'Ja, absoluut zeker.'
Plots werd het Donald te veel en betichtte hij hem ervan...
...hem onterecht te beschuldigen.
Ik zei: 'Waar hebt u het over? Wat is dit voor bedrog?
Het is onzin wat u daar beweert.
Ik kan het niet geweest zijn, ik heb zo veel alibigetuigen.'
En door dit geschil richtte de deskundige zich rechtstreeks tot de gedaagde...
...wat hoogst ongebruikelijk is.
'Geef het toe. U maakt geen kans. U bent de dader.'
Toen viel mijn laatste haar uit. Hoe kun je zoiets zeggen?
Dat was de verklaring waardoor ze me konden veroordelen.
In naam van het volk kwamen we tot de volgende uitspraak...
OPENBARE ZITTING 16 FEBRUARI 1994
Ik hoor de woorden nog.
De gedaagde is schuldig.
Schuldig.
Negen jaar.
Negen jaar is niet niks. Dat is lang.
Dat is gestoord.
Mijn wereld stortte in.
Ik kan niet begrijpen hoe ze zo veel ontlastend bewijs konden negeren.
Ik had het niet gedaan.
DOOR CORPULENTIE EN LINKEROOR: 'SCHULDIG'
Vergeet niet dat ik in afzondering zat. Dat is anders dan een normale gevangenis.
Voor mij was het duidelijk: ik ben niet de dader, dus ik kan geen schuld bekennen.
Maar als ik niet beken, is rehabilitatie ook niet mogelijk.
Als je niet wilt werken aan reïntegratie in de maatschappij...
...krijg je helemaal geen privileges.
Verdere opleiding, geschrapt.
Beroepsopleiding, geschrapt.
23 uur in de cel, een uur buiten.
Als je in een isoleercel zit en geen radio en tv hebt, is het een hel.
Niemand praatte met me. Niemand.
Voor mij was het een marteling.
ZEVEN JAAR LATER
14 FEBRUARI 2001 DAG VAN DE VRIJLATING
Ik kreeg geen dag cadeau.
ARCHIEFBEELDEN, 2001
Ik moest mijn straf tot de laatste dag uitzitten.
Nu heb je alles gehad. Je hebt negen jaar gezeten.
Ik wilde alleen maar rust.
Toen kwam de klap.
Ik kreeg een brief van het OM in Nürnberg...
...dat ik dringend contact moest opnemen met mijn advocaat.
Het ging over een bankoverval met gijzelaars.
Alweer.
Ik dacht: nu maken ze je af.
Het was net als in een Amerikaanse thriller.
Ik ging naar mijn advocaat en zei:
'Ik moest contact met je opnemen over een bankoverval.' Hij zei: 'Ja.'
Ik zei: 'Welke bankoverval? Kijk naar me. Ik kan amper lopen.'
Hij zei: 'Ja, ik moet je iets vertellen.' Ik vroeg: 'Wat?'
Een agent belde me...
...en hij vertelde me dat er een nieuwe ontwikkeling was in de zaak.
De recherche van Nürnberg herbekeek het oude bewijsmateriaal.
ONBEKEND
Een vingerafdruk op een taxi.
MIDDELVINGER
Een nieuwe getuigenis zette de speurders op 't juiste spoor.
Een man met een gedrongen postuur, zoals Donald Stellwag...
...had een reeks bankovervallen gepleegd volgens hetzelfde patroon.
Hij kwam en vluchtte met een taxi.
Vingerafdrukken op de plaats delict...
...leidden de agenten naar een man van 38 die in de gevangenis zat.
Het kan nu duidelijk aan hem worden toegeschreven.
IDENTITEIT VASTGESTELD
Ik was verbijsterd. Alsof...
...iemand me met een voorhamer op mijn hoofd had geslagen. Zo verbijsterd was ik.
BEWIJS VAN RECHTERLIJKE DWALING?
TWEEDE POGING TOT GERECHTIGHEID
43-JARIGE ONTERECHT IN GEVANGENIS VOOR BANKOVERVAL?
Stellwag moest boeten voor een bankoverval die hij nooit heeft gepleegd.
Nu vecht Donald Stellwag voor een nieuw proces.
Maar daarvoor moet de echte dader eerst veroordeeld zijn.
De echte dader kwam door z'n eigen arrogantie ten val.
Hij had tegen een handlanger opgeschept...
...dat hij in 1991 een Sparkasse-filiaal in Nürnberg had beroofd.
Hij was onopgemerkt gevlucht en was vast nooit gepakt geweest...
...als hij niet door z'n handlanger was verlinkt.
De beklaagde, die in de rechtbank werd afgeschermd, bekende vandaag alles...
...en verontschuldigde zich bij z'n onschuldige dubbelganger.
IN NAAM VAN HET VOLK UITSPRAAK
Frank krijgt elf en een half jaar cel voor deze en andere overvallen.
DWALING BEVESTIGD
Ik wist dat ik geen misdaad had begaan, dat ik niets verkeerd had gedaan.
Ik ben onschuldig.
Onschuldig in de gevangenis.
Donald Stellwag... - Donald Stellwag...
Een raadselachtige rechterlijke dwaling... - ...rechterlijke dwaling...
Donald Stellwag... - ...rechterlijke dwaling...
Ik wil niet spreken van een 'wettelijke bevrijding'...
...maar tijdens het proces zat je de hele tijd achter een soort spook aan...
...en toen dook dat spook voor je neus op.
Het voelt goed om daar te zitten en te beseffen...
...dat de strijd die je toen voerde niet voor niets was, maar terecht was.
Als je dat ziet, denk je bij jezelf: we hadden toch gelijk.
Donald was kalm, zoals altijd.
Hij is er goed doorheen gekomen.
Aan de buitenkant. Ik kan niet in hem kijken.
Ik moet eerlijk zijn.
Ik heb nog niet heel diep in hem kunnen kijken. Dat staat hij ook niet toe.
Ik zal nooit meer vrij zijn.
Daarvoor heb ik veel te lang in de gevangenis gezeten.
Ik denk dat het nog heel lang zal duren.
Ik moet nog veel dingen aanpakken om het te kunnen verdringen.
Ik wil het niet verdringen, ik wil het verwerken.
Het verhaal was natuurlijk schokkend.
Ik hoorde het en dacht: wat gestoord, wat is dit?
Toen wij hem ontmoetten...
...zag je dat hij chronisch depressief was.
FILMMAKER
Maar ik had het gevoel dat hij ons snel vertrouwde...
...omdat we hem echt probeerden te begrijpen.
We accepteerden hem natuurlijk zoals hij was.
En vanaf dat moment probeerde hij weer een normaal leven te leiden.
Hij was nog niet lang vrijgekomen.
Hij werd na negen jaar officieel vrijgesproken. Hij kreeg eerherstel.
Dit gebeurt in de rechtbank, dus alles is officieel.
En pas dan krijg je een schadevergoeding van de overheid.
DE UITSPRAAK WORDT VERNIETIGD EN DE VERDACHTE WORDT VRIJGESPROKEN
ZIJN ONSCHULD IS BEWEZEN
Hij kreeg geld voor elke dag dat hij onschuldig had vastgezeten.
Maar hij zei dat het bedrag een grap was.
Het was niet genoeg om een nieuw leven te beginnen.
Toen ik op 6 december werd vrijgesproken, dacht ik...
...dat de staat me zou helpen mijn leven weer op te pakken. Maar dat was niet zo.
De staat zei alleen: 'De man krijgt zijn 20 Duitse mark per dag.'
Kost en inwoning worden afgetrokken en de berekening gebeurt op het aantal dagen.
En dat bedrag wordt dan betaald.
2186 DAGEN GEVANGENSCHAP 24.046,00 EURO
Hij was geschokt. Hij dacht dat hij een vergoeding zou krijgen...
...en comfortabel zou kunnen leven, maar dat was niet zo.
Het was niet veel geld voor negen jaar. Ik was echt teleurgesteld.
GEVANGENIS STRAUBING
Na zijn vrijlating ging hij eerst naar een tijdelijke verblijfplaats.
Het was een soort gedeelde accommodatie voor ex-gevangenen.
En hij las heel veel. Dat deed hij ook al in de gevangenis. Hij vond dat belangrijk.
Boeken over management. Dus non-fictie over zaken.
Misschien wilde hij zich zo voorbereiden op zijn toekomst na de gevangenis.
De gevangenis was zwaar. Ik moest in de eerste plaats m'n ziekte bestrijden.
Vergeet niet dat ik twee hersentumoren heb.
En toen werd ik enorm dik...
...door zware cortisonebehandelingen en andere dingen.
Ik dacht dat ik de gevangenis niet zou overleven.
De tumor in mijn hoofd maakt me kapot.
Ik ben een hoogrisicopatiënt.
De dokter zegt dat het een wonder is dat ik nog leef.
Maar mentaal ben ik in topvorm. Geloof me, mentaal ben ik in topvorm.
Ik wilde bewijzen dat ik het niet had gedaan.
MENSEN VAN DE WEEK
Hallo, allemaal. Goedenavond.
Hij bracht acht jaar door...
...acht jaar in een Duitse gevangenis, en hij was onschuldig.
Het klinkt onrealistisch. Je denkt dat zoiets niet kan gebeuren.
Een nachtmerrie. - Hoe blind is ons rechtssysteem?
Deze tragedie gebeurde in de Bondsrepubliek Duitsland...
...een rechtsstaat.
Grove rechterlijke dwaling?
Donald Stellwag zat onschuldig in de gevangenis.
Voor Donald Stellwag was dat de harde realiteit.
Zijn leven en hijzelf veranderden in de gevangenis. Welkom, Donald Stellwag.
De zaak-Donald Stellwag. - Donald Stellwag.
Meneer Stellwag.
RTL, Bayerischer Rundfunk, SAT 1...
...Johannes B. Kerner.
Ik zat ook in de show van Fliege.
We geloven dat je onschuldig bent...
...en we willen je weer opnemen in de maatschappij.
Donald Stellwag, welkom.
Alles is hetzelfde. Uiteindelijk wordt het routine.
'Waarom hebt u me uitgenodigd?'
Hij zei: 'Da's duidelijk. Ik kan open met je zijn. Je haalt goede kijkcijfers.'
Als je...
En bij Maischberger. - Als hij het niet gedaan heeft...
Ik ging één keer mee om hem een beetje in de gaten te houden.
Hoe hebben ze je excuses aangeboden? - Niet.
Dat klopt niet helemaal.
De rechter die het nieuwe proces leidde, heeft z'n excuses aangeboden.
De aanklager niet, maar zij had er niets mee te maken.
Als je onschuldig bent, moet je betalen voor je opsluiting.
Pardon?
Als hij een verhaal vertelt, schildert hij graag een beeld.
Hij gebruikt veel kleuren en verfraait het hier en daar wat.
Dat maakt het mooier, completer, kleurrijker.
Dat verkoopt beter. Hij is een verkoper.
En 14 dagen na mijn vrijlating...
Ik werd vrijgelaten in 2001.
...beroofde de echte dader weer een bank, in dit geval een Postbank in Nürnberg.
Hij had pech. Door de geavanceerde technologie...
...kwam een rooster van het plafond en ze betrapten hem op heterdaad.
Hij heeft gewoon pech gehad.
Dat hoor ik voor het eerst. Leuk.
Soms zijn het dezelfde verhalen, maar dan anders opgebouwd.
ZAKELIJKE PARTNER
Ze zouden door verschillende mensen verteld kunnen zijn.
Ik zeg niet dat hij weet wat goed werkt.
Hij heeft de pech dat hij een spannend verhaal heeft.
En als hij het zo vertelt, is het gewoon zo.
Een journalist schreef ooit in een dagblad:
'Hij viert de feilbaarheid van het Beierse rechtssysteem.'
Ik heb in geen enkele tv-show een sterk verhaal verteld.
Altijd de waarheid.
BIJNA VIJF JAAR ONSCHULDIG IN DE GEVANGENIS
'JUSTITIE SCHRIJFT OP PIJNLIJKE MANIER GESCHIEDENIS'
GEVECHT SLACHTOFFER GAAT DOOR
Kunnen we stellen dat u na de vrijspraak een vrij man bent?
Is de zaak nu voor u geregeld of blijft ze nog naslepen?
Ja, er loopt nog een civiele procedure tegen de getuige-deskundige.
Ik dacht dat ik vrij was, maar dat is niet zo. Ik zit nog steeds vast.
Ze vroegen me vaak: 'Is dit de schuld van dr Cornelius?'
Ik voel me psychologisch niet vrij. Ik voel me mentaal niet vrij.
Hij heeft mijn ziel verwoest.
Zijn reputatie was belangrijk voor hem, net als zijn rehabilitatie.
En zijn gevecht was altijd gericht tegen deze getuige-deskundige.
Wat er met hem is gebeurd, is onvoorstelbaar.
VRIEND
Iemand die langskomt...
...een clown, een kwakzalver...
...en zegt: 'Ik heb je herkend aan je oor.'
We lachen nu, maar beeld je maar eens in dat je Donald bent.
Je zou huilen. Je zou er niets van snappen.
Mijn gevecht had altijd te maken met de deskundige...
...want ik geloofde dat, als hij het mis had in mijn zaak...
...hij veel fouten had gemaakt.
Er zouden velen onterecht gevangenzitten...
...die misschien niet mijn mentale kracht hadden.
Het was het vierde of vijfde foutieve rapport van deze deskundige.
Donald Stellwag hoopt een schadevergoeding te krijgen van de man...
...die hem met een foutief rapport veroordeeld heeft.
Hij klaagde de getuige-deskundige aan, en dat schepte een precedent.
Vóór mijn aanklacht was er nog nooit een rechter of deskundige veroordeeld.
Kun je je dat voorstellen in ons rechtssysteem?
Nog nooit. Dit leidde tot een principiële uitspraak.
De hogere rechtbank is het met hem eens...
...en veroordeelt de deskundige tot een schadevergoeding.
Cornelius S. moet 150.000 euro schadevergoeding betalen...
...aan Donald Stellwag.
Ik dacht niet dat het mogelijk was.
En dit gaat helemaal niet om geld. Het geld is totaal niet relevant.
Voor het eerst wordt in Duitsland...
...een deskundige civielrechtelijk aansprakelijk gesteld...
...voor een onjuist rapport.
Wauw, dat was heel bevredigend. Tjonge, wat heb ik gejuicht.
Daarna heeft 't Antropologisch Genootschap met professor Rösing, denk ik...
...richtlijnen opgesteld voor dit soort werk.
Door het schandaal rond Donald Stellwag...
...werden er, godzijdank, eindelijk normen vastgelegd.
Ik heb hem niet meer gezien, maar hij zou nog aan het werk zijn.
En levert nog steeds rapporten af.
Verbazend genoeg ook...
...bij rechtbanken waar hij foutieve rapporten heeft voorgelegd.
De talkshows liepen van eind 2001 tot 2008.
Dat was niet wat ik wilde doen.
Ik wilde niet in die talkshows mijn verhaal vertellen.
Dat is meneer Stellwags eerste leven. - Ja.
Laten we eens kijken naar zijn tweede leven.
Ik dacht: je bent mobiel, je hebt een Duits paspoort.
Ze kunnen allemaal je reet kussen.
Alles was mogelijk.
De kans dat er zich in één leven twee zulke spraakmakende verhalen voordoen...
...is vrij klein.
Maar het tweede is bijna nog beter...
...dan het eerste verhaal van de bankoverval.
Het verbaasde me niet dat hij weer in de problemen zat.
Er zijn mensen bij wie zoiets nooit gebeurt.
En Donald sukkelt er twee keer in.
Fascinerend.
Ik wilde eigenlijk een beter en ander leven.
Nou, vergeet het maar.
OVERVAL 2
15 DECEMBER 2009 A81, IN DE BUURT VAN LUDWIGSBURG
Aan alle chauffeurs...
Er zijn vertragingen bij het knooppunt Weinsberg.
Rij voorzichtig.
Het was 's ochtends, net voor tienen misschien.
Twee van ons reden op de A81 bij Ludwigsburg...
...toen plots een zwarte BMW met zwaailicht opdook.
En achteraan het bericht: 'Volg ons'.
Wat doe je dan? Je denkt dat het de politie is. Natuurlijk volg je ze.
Ik dacht nog: ik reed eigenlijk best wel snel.
We stopten onder een snelwegbrug.
Er zaten drie agenten in de auto.
Twee van hen stapten uit.
Van onze kant ging het zo.
'Autopapieren en identiteitsbewijs.' - Autopapieren, alstublieft.
En identiteitsbewijs.
En dit was gek.
Op de papieren van de passagier stond dat hij zelf ooit agent was geweest.
Ik dacht even: verdomme, wat als hij iets opmerkt?
We gingen dus door. 'Uitstappen.'
Op dat moment viel me iets op bij de BMW.
Een streepjescode op de kentekenplaathouder.
Het was een gewone huurauto.
Politie. - Belastinginspecteurs of zo?
'U staat onder arrest wegens belastingontduiking.'
Ze boden geen weerstand.
Zo simpel was het. Handboeien om en klaar.
'Het busje nemen we in beslag.'
De twee mannen zaten achterin. Een van hen keek naar ons en zei:
'Veel Turken bij de politie.'
Ze lieten ons achter in het bos. Op dat moment dacht ik: het is afgelopen.
Er zat meer dan anderhalf miljoen aan goud in het busje.
Dat is het waard om iemand voor te doden.
DONALD THUIS DONALD MOBIEL
Zulke spectaculaire overvallen komen niet vaak voor.
1,8 miljoen euro aan goud en juwelen.
Honderd kilo goud van een juwelier in Nürnberg...
...onderweg naar Pforzheim om te smelten. De goederen waren niet verzekerd.
Het verhaal zelf is compleet gestoord. Ik kan het niet anders formuleren.
JOURNALIST
Vijf mensen vermomd als politieagenten en belastinginspecteurs...
...overvallen op de snelweg een goudtransport.
Ze hebben zich als belastinginspecteurs voorgedaan.
Een inval in Brüser Berg.
In de buurt van Bonn werd een 24-jarige man gearresteerd.
Hij zou een van de meesterbreinen van de overval zijn.
Maar vier mannen zijn nog op vrije voeten, waaronder rapper Xatar.
Een gangsterrapper als echte gangster?
Het was een groep vrienden, jonge mannen uit de entourage van Xatar.
De naam was zeker al bekend in het hiphop-, gangsterrapwereldje.
Hij had al naam gemaakt in Bonn, maar nog niet in heel Duitsland.
Hij doet zich voor als een criminele, compromisloze gettoster.
Xatar betekent letterlijk 'gevaar' in het Koerdisch, Arabisch enzovoort.
Internetvideo's waren Xatars belangrijkste platform.
Hij heeft jarenlang gewerkt aan zijn imago als wrede gangster.
Alessandra Mendes liet onlangs de rechtszaak vallen...
...tegen de Duitse rapper Xatar, die haar in een dronken bui...
...in het gezicht sloeg in de Playboy Mansion.
Op een feestje in de VS breekt hij de neus van een model.
Hij moet 50.000 dollar borg betalen.
Gangstermuziek en een gangsterleven gingen steeds meer samen.
Sommigen achtten hem in staat tot louche deals, maar een miljoenenroof?
Xatar en zijn handlangers ontsnapten op spectaculaire wijze.
Eerst vluchtten ze via Abu Dhabi naar Moskou.
In februari 2010 werden ze in Irak gearresteerd.
Xatar kan zich nu voor het Duitse gerecht verantwoorden.
Hij is opgepakt en hij staat deze week in Stuttgart terecht.
Ik was lange tijd rechtbankverslaggever voor de Stuttgarter Zeitung...
...en ik volgde het proces van de goudroof.
ZWIJGEN IS GOUD
Soms kreeg je de indruk dat het niet om een proces ging...
...maar om een toneelstuk.
Ik dacht: dit kan niet waar zijn.
Xatar was de motor achter de overval.
Hij organiseerde het en rekruteerde de mannen.
Hij werd getipt wanneer het busje vertrok en waar het heen ging.
En toen gingen ze op weg.
Xatar had het financieel moeilijk.
Dat was de reden waarom hij dit goudtransport wilde overvallen.
Ze grijnsden naar elkaar toen ze binnenkwamen.
Ze waren blij om kennissen en familie op de publieke tribune te zien.
Stil. Ik praat tegen hem, niet tegen jou.
De advocaten schreeuwden tegen elkaar, beledigden elkaar, uitten beschuldigingen.
Ik herinner me vooral Malte Höch.
Hij is natuurlijk iemand die kleur geeft aan zo'n proces.
Hij was toen een bekende tv-advocaat.
De aanklager heeft gelijk. Mijn cliënt moet worden vrijgesproken.
Hij had een heel apart kapsel en een heel interessante houding.
Hij maakte ruzie met advocaten die een andere strategie volgden.
Ze bepleitten hun zaak niet.
Voor hen was het proces een welkome afwisseling...
...voor hun leven in hechtenis.
Pas naarmate het proces vorderde, begonnen ze te praten.
Toen was de vraag: hoe is dit mogelijk?
We hebben een handelaar in oud goud in Nürnberg.
We hebben een overval in Ludwigsburg.
En een paar honderd kilometer verder heb je Bonn.
En nu moet je dat allemaal verbinden.
Voor één keer ben ik het met u eens. Omdat er nog een naam is.
Xatar zei... - De tip kwam van Donald Stellwag.
Het volgende verhaal.
Het is bijna niet te geloven.
SLACHTOFFER RECHTERLIJKE DWALING STAAT WEER TERECHT
PLANDE HIJ DE GROTE GOUDROOF IN LUDWIGSBURG?
We hebben dus een soort tv-advocaat...
...we hebben Xatar en nu hebben we ook Donald Stellwag.
Niet erg geloofwaardig.
Dat is gewoon een mooi verhaal.
En Donald zou het brein zijn geweest? Ik heb het nooit geloofd.
Ik kan het me niet voorstellen. Hoe zou Donald dat doen?
De voor de hand liggende vraag is: waar is het goud?
Veel mensen op de tribune, veel waarnemers, waaronder ikzelf...
...hoopten dat Stellwag op het proces zou opdagen.
Er is een proces gaande...
...en dan is er een duistere figuur op de achtergrond waar iedereen op wacht.
WAS STELLWAG HET BREIN?
Stellwag wist hoe het was gebeurd en hoe het was afgelopen.
Maar hij kwam niet opdagen.
Ik ben nooit gevlucht. Mijn advocaat wist natuurlijk waar ik was.
Ik had alleen een telefoonnummer. Ik wist helemaal niet waar hij was.
Ik lig hier. Ik kan me moeilijk verplaatsen.
Ik kan niet naar de wc, mijn benen kunnen me niet meer dragen.
Met de andere kant naar hier.
Anders zou ik het interview niet liggend doen.
Ja, zo is het goed.
Ik was niet bang voor de confrontatie, want het was duidelijk...
...dat ik de dader niet kon zijn.
De tip kwam van Donald Stellwag.
Iedereen in Stuttgart getuigde dat ik de baas was.
Denkt u dat u de baas kunt worden van een Koerdische bende?
Het is toch zonneklaar dat ze gek zijn?
Maar was u onschuldig?
Aan de goudroof? Natuurlijk. Geen twijfel mogelijk.
Niet eens de minste twijfel.
Ik zou wel gek moeten zijn.
Als je veel geld hebt, haal je niet zo'n stommiteit uit.
Wat was mijn motief geweest?
Ik had er niets mee te maken.
Hij past zich aan elke situatie aan. Dat is fascinerend.
In 2001 begon ik mijn leven weer op te bouwen.
En ik wist hoe ik mezelf moest verkopen.
Ik heb in de gevangenis marketing gestudeerd. Godzijdank.
Een uniek slachtoffer van een rechterlijke dwaling.
De vrijheid die Stellwag bedoelt, is 10.000 Duitse mark waard.
Voor dat bedrag verkocht hij zijn verhaal exclusief aan een tv-zender.
Je zou niet geloven hoeveel ik via de media heb verdiend.
Veel geld.
Donald Stellwag. - Donald Stellwag.
Donald Stellwag. - Donald Stellwag, welkom.
Denk je dat die 500 of 1000 euro die ik voor elk optreden kreeg...
...mijn inkomsten waren?
Nee.
Mijn inkomsten kwamen van productplacement voor een brouwerij.
Welkom, Donald Stellwag.
'Wilt u reclame maken in de show van Johannes B. Kerner? Leuke show.'
'Ja. Hoeveel bent u bereid te betalen?'
'Heel veel geld.'
Ik had grote T-shirts met het logo van de brouwerij.
De tweede of derde keer probeerde Kerner me te slim af te zijn.
'Meneer Stellwag, doet u nu weer aan productplacement?
Dat is een delicate zaak bij de ZDF.
We maken een nieuw T-shirt voor u zonder iets erop.'
'Jammer', zei ik.
Maar ik had natuurlijk een pet met reclame voor de brouwerij bij me.
Hij zei: 'Wat ben jij een stiekemerd.'
Hij had het echt niet nodig. Hij was door de deskundige vergoed.
Het was niet zo dat hij niet genoeg had om van te leven.
Wat hebt u met het geld gedaan?
Geïnvesteerd in verschillende bedrijven.
Dit zijn de nieuwe ontwerpen. Het zwart is geweldig.
Het begon met reclamewagens voor brouwerijen.
Ik ben een uitstekende verkoper.
In Hessen stortte ik me volop op horloges. Verzamelaarsobjecten.
Ik heb ooit twee horloges gekregen. Ik heb ze nog steeds.
Hier.
Mooi stuk.
Het is helaas kapot en ik kan de herstelling niet betalen.
Het zou 300 tot 400 euro kosten.
Ik verhuisde terug naar Lauf...
...en opende de antiekwinkel Goldoase.
Voor horloges en antiek in Lauf.
We hadden veel geld op de bank en in de winkel.
BEKWAAM, BETROUWBAAR, SNEL, AANBEVOLEN
In Lauf leefden we als God in Frankrijk.
In luxe.
Ik was Donald Stellwag, ik was directeur verkoop, distributie en marketing.
We handelden in goud en diamanten. Ik wist waar je het kon verkopen.
De winst was oké. En Frank had de connecties.
Hoewel ik niets met goud te maken had, was ik in Ghana en was ik betrouwbaar.
Zo hebben we elkaar ontmoet.
BRON: FRANK VOGEL
Stellwag is niet dom. Hij hoorde over Ghana.
Hij wist dat Ghana toen de op één na grootste goudproducent was.
Geen idee hoe het nu is. Iedereen denkt dat je er goedkoop goud kunt kopen.
Ik ontmoette Frank voor het eerst in Ghana...
...toen hij me diamanten aanbood.
Was u in Ghana?
Frank was daar.
Ik was in de Goldoase. - Ik kocht goud voor hem.
Ik kocht ook diamanten voor hem. En toen kwam het idee om een mijn te openen.
Dus dat heb ik gedaan.
Er staan geweldige foto's online van toen we de mijn openden.
Met een graafmachine, alles erop en eraan.
In Ghana moet je een paar mensen...
...iets toestoppen om dingen gedaan te krijgen.
Hij vond dat het niet snel genoeg ging.
We zijn experts in ruwe diamanten.
'We kunnen zolang niet wachten. De graafmachine is er.'
Ik zei: 'Dat gaat niet, het zal helemaal mislukken.' Hij luisterde niet.
Ik kan hem 100 procent vertrouwen.
Toen zei hij: 'Het is mijn geld. Doe wat ik zeg dat je moet doen.'
Dus dat heb ik gedaan. En zo kwam alles tot stilstand.
Goud kopen, smelten, dat zijn typische Donald Stellwag-ideeën.
Hij is communicatief. Ik zeg niet dat hij altijd aan de telefoon hangt...
...maar hij praat heel veel en hij kent veel mensen.
Dan kom je vanzelf in die kringen.
Tijdens het goudroofproces werd duidelijk dat de daders...
...ook regelmatig contact hadden met Stellwag.
DONALD THUIS DONALD MOBIEL
8 DECEMBER 2009 ÉÉN WEEK VOOR DE GOUDROOF
Het is opmerkelijk dat Xatar en Stellwag elkaar een week voor het misdrijf...
...ontmoetten in Stellwags woonplaats.
Het is ook bewezen dat ze tijdens deze bijeenkomst keken...
...naar de website van de handelaar in oud goud in Nürnberg.
Hanauer is een van de grootste goudkopers in Duitsland.
En Xatar en de Koerden... Ja, die ken ik.
Het zijn klanten van mij. Het is waar, ze kochten horloges bij mij.
Hij trekt dat soort dingen aan, zou ik zeggen.
Hij heeft veel zaken gedaan met veel mensen.
Vooral in de goudsector.
Het is niet vreemd dat hij iemand kent die beroofd wordt...
...door iemand die hij ook kent.
Misschien heb ik tegen Xatar gezegd: 'Je kunt bij hem veel horloges kopen.'
Daarom... Ik zou liegen als ik dat niet zei.
Maar u hebt niets gezegd over dat busje? - Dat wist ik niet. Hoe moest ik dat weten?
Dat weet je alleen als je hem weken in de gaten houdt.
Ze kwamen naar me toe en ondervroegen me.
Toen wist ik wie het goud had gestolen.
Maar ik zweeg tegen de politie. Waarom praat ik nu wel?
Ze hebben hun straf uitgezeten.
Alle gedaagden wisten: ze hebben te veel bewijs tegen ons...
...we komen er niet mee weg. En er kwam een deal.
GEVANGENISSTRAF
Maximaal acht jaar als ze bekenden.
Het was dus duidelijk dat dit de straf zou zijn.
Het proces eindigde met een uitspraak, zoals elk proces.
Xatar ging naar de gevangenis. Stellwag ging niet naar de gevangenis.
Tegenover de rechercheurs ontkende hij elke betrokkenheid.
Ze zochten naar waardevolle spullen.
En ze vonden niets.
Ik vraag je: moest ik zonodig zo'n goudroof plegen? Belachelijk.
Er is maar één reden voor de goudroof.
Dat de rappers de grote jongens in hun wereldje zijn.
Als je een gangsterrapper bent, krijg je alle eer.
Het is gangsterrap.
Dus voor je eigen reputatie en geloofwaardigheid...
...is een goudroof niet per se slecht.
Het is eigenlijk een echt gangsterverhaal.
Ik ben een klootzak, weet je.
Ik doe alles.
Z'n label is Goldmann Entertainment.
In video's is hij volledig in goud gekleed.
Er is nu ook een kaskraker, een film.
Als je de absolute top wilt bereiken, is er geen kortere weg.
Of misschien toch. Maar als je die neemt, betaal je een heel hoge prijs.
Hoeveel goud?
Waar is het goud? - Niemand weet het.
De titel is Rheingold en het vertelt zijn levensverhaal.
Hij verkoopt de goudroof heel slim. Het is een essentieel onderdeel van z'n carrière.
En nu, met 34, heeft hij zelfs een autobiografie geschreven.
Het is het verhaal van een criminele held.
Dit is het. 'Xatar, alles of niets'.
Wat kan ik over het boek zeggen? Er worden verhalen verteld.
Waarom heb je een boek geschreven?
Ik had in de bak tijd en een typemachine.
'We noemden hem de grote man.
De grote man was een komisch figuur.
Als hij sprak, sprak hij niet echt. Hij hijgde.
Hij had kanker en was nu bijna blind.
En hoewel de grote man een wrak was...
...was hij ook een echte gangster.'
AMATEURDOCUMENTAIRE
Mijn levensweg was voorbestemd.
Ik heb geen normale jeugd gehad.
Ze noemden hem een oplichter. Sommigen noemden hem een echte maffioso...
...omdat hij nogal wat dingen uithaalde die niet oké waren.
Hij is een stiekemerd, toch?
In mij zat een slechterik.
In dat schaap uit het dorp...
...zat een boze wolf.
Ze hebben van mij een wolf gemaakt.
Ik wist niet wat leven was.
Ik wist niet wat liefde was.
Ik ken hem pas als Donald...
...sinds het tv-verslag over de bankoverval die hij niet heeft gepleegd.
Daarvoor kende ik hem alleen als Harald.
Z'n oma noemde hem Harald en wij noemden hem ook Harald.
GROOTMOEDER VAN DONALD STELLWAG
DONALD STELLWAG MET ZIJN GROOTMOEDER
Hij groeide op in armoede.
Hij was niet erg rijk.
Hij had wat hij nodig had, maar meer ook niet.
In de jaren 60 was Fuchsstadt een echt boerendorp.
Er waren nog geen 500 inwoners, geloof ik.
En in het dorp kende iedereen zowat iedereen.
Ik ben een buitenechtelijk kind.
Bovendien was ik het kind van een bezettende Amerikaanse soldaat.
Ik was de yankee-bastaard.
We zijn praktisch opgegroeid met de Amerikanen.
Sommigen zagen hen als bevrijders, anderen als bezetters.
En als een meisje iets met een Amerikaan had...
...was dat heel slecht nieuws.
'Daar heb je de yankee-hoer.'
MOEDER VAN DONALD STELLWAG
Omdat mijn moeder en mijn vader jong gestorven waren...
...groeide ik op bij mijn grootouders van moederskant.
Ik had verder geen band met anderen in het dorp.
Als Amerikaans kind was je een paria.
Er was een voetbalclub, een jeugdvereniging, een muziekvereniging.
Alles wat een Beiers dorp heeft.
Ik mocht niet meedoen.
Er is een foto van hem, van het voetbalteam.
En hij is de keeper, in het midden van de foto.
En hij was vrij goed geïntegreerd in het dorpsleven.
Harald is een jaar jonger dan ik.
Op de basisschool zaten we drie jaar samen in hetzelfde lokaal.
We waren fervente kaartspelers en zagen elkaar regelmatig.
In het weekend was hij er elke dag.
Als hij naar de kroeg kwam, daagde hij op in een krijtstreeppak...
...en hing hij de grote jan uit.
'Ik ben niet de kleine klootzak die jullie dachten.'
Hij wilde laten zien dat je zelfs als yankee-bastaard...
...iets kunt bereiken.
Fuchsstadt was veel te klein voor hem.
Ik wilde iets nieuws zien.
Dus trok ik de wereld in.
Er was niets wat Frankfurt niet had.
Alles sprak me aan.
In Frankfurt kon je ook op andere manieren geld verdienen.
Er gebeurde zo veel. Ik wilde gewoon van het leven genieten.
Het was leuk.
Ik verdiende veel geld.
Niets anders dan vrijheid. Niets anders.
Iemand die rijk is en niet dom, kan in Duitsland...
...alleen maar rijker worden. Dat kan bijna niet anders.
Dat kan niet anders.
Of je bent een idioot.
Of je wordt ziek.
Of je wordt ziek, ja.
Ik werd wakker en dacht:
ik voel zo'n druk, ik weet niet wat er aan de hand is.
Ik ging naar het balkon.
Ik kon niet meer zien.
Blind?
Röntgenfoto's.
Je hebt een hersentumor. Je moet geopereerd worden.
Hij zei: 'Je zult nooit meer een normaal leven hebben.'
Ik moet dan 25 geweest zijn.
Ik had geen libido meer.
Ik heb nooit meer als een man kunnen leven.
Als je ineens zo'n monster wordt...
...geef je uiteindelijk nergens meer om.
Ik raakte alles snel kwijt omdat ik verslaafd raakte aan drugs.
Ik was zwaar verslaafd aan heroïne.
Ik zou niet lang meer leven. Daarom speelde ik met vuur.
Er waren ook criminelen in Frankfurt.
Ik wist alles.
Waar je lsd kon kopen, wapens, alles.
Ik heb van alles gedaan.
Ik kocht op grote schaal drugs en verkocht die door aan straatdealers.
Dat verdiende goed. We hadden ook illegale speelclubs.
Daar gokten de gokkers. Ze sloten woekerleningen bij ons af.
Ik maakte me schuldig aan fraude en diefstal.
Ik kwam in aanvaring met de wet.
Hij had geen schone lei. Er was een dossier.
DIEFSTAL, FRAUDE, AFPERSING FRAUDE, DRUGSHANDEL
TWAALF FRAUDEOVERTREDINGEN VERDUISTERING
Belachelijk.
En toen had ik echt geluk.
In november 1989 viel de Muur. In december was ik al in de oostelijke staten.
De wereld van de westerse consumptiedrang gaat open.
De Oost-Duitsers werden eerlijk gezegd voor de gek gehouden.
Compleet voor de gek gehouden. - Ook door u?
Uiteraard.
Zogenaamde Drücker zijn leurders, agressieve tijdschriftenverkopers...
...die van deur tot deur gaan en de goedgelovigheid van mensen uitbuiten.
Ik ben Guloff.
Ik besefte dat er met leuren veel geld te verdienen viel.
Hun methodes zijn niet altijd even subtiel.
Met een triest verhaal wekken ze medelijden op...
...en zo verzamelen ze handtekeningen op langlopende tijdschriftabonnementen.
Het was misschien niet ethisch...
...maar bij de uitgevers was ik de grote man.
Officieel was ik conciërge.
Maar officieus was ik baas van de leurders.
We hebben schandalig veel geld verdiend.
Schandalig veel.
Als ze me niet hadden opgesloten, mijn God...
U zou nu voor een mogol zitten. Echt waar. Zo veel hebben we verdiend.
Maar helaas vatten ze me bij de kraag.
In december 1991 beroofde deze man een Sparkasse-filiaal in Nürnberg...
De scapha gaat niet over in het bindweefsel van de oorlel...
Voor mij was dit geen onschuldige man die veroordeeld werd.
Er waren een aantal factoren die tegen hem pleitten.
Een leurder is op zich al iemand...
...die, voorzichtig uitgedrukt, nogal stoer overkomt.
En de baas van een leurdersbende is dan natuurlijk iemand...
...die niet bijzonder gevoelig kan zijn...
...want anders zou hij geen zaken kunnen doen.
In dubio pro reo bestaat niet.
De staat hoeft niet langer te bewijzen dat jij de dader was.
Jij moet bewijzen dat je niet de dader was.
Als 'bankoverval' suggereert...
...dat er niets anders aan de hand was, dan is dat natuurlijk verkeerd.
De bankoverval was niet het enige waar Stellwag van beschuldigd werd.
Er was ook een vermogensdelict.
BESCHULDIGING VAN VERDUISTERING
Het proces ging voor 90 procent over de bankoverval.
Daarnaast was er nog iets. Blijkbaar had hij ook nog geld verbrast...
...gestolen of niet overgemaakt. Ik weet het niet goed.
EIGENAAR VAN EEN PENSION 230.000 DUITSE MARK
Het zou fout zijn te zeggen dat deze aanklacht niks voorstelde.
Als ik het me goed herinner, was deze persoon...
...zijn hele vermogen kwijt.
Ik zou zeggen dat deze tweede aanklacht hem in een veel slechtere positie bracht...
...want hij was duidelijk bereid ernstige overtredingen te begaan...
...om geld te verdienen, veel geld te verdienen.
Ik weet nog dat er enkele eerdere veroordelingen waren.
EERDERE VEROORDELINGEN MOETEN ZWAARDER WEGEN
Ik was geen engel, ik had een strafblad. Maar als oude boef met een erecode...
...geloofde ik dat je niet veroordeeld wordt voor iets wat je niet hebt gedaan.
TWIJFEL AAN GELOOFWAARDIGHEID VAN DE ALIBIGETUIGEN
De alibigetuigen waren mensen uit de tijdschriftenwereld...
...die voor Donald reclame maakten voor tijdschriften.
De rechtbank is bij zulke getuigen altijd argwanend.
Ten eerste staan ze aan de kant van de gedaagde...
...en ten tweede zijn de cv's van deze mensen niet echt perfect.
Dat suggereerde natuurlijk dat er sprake was van samenzwering, wat soms gebeurt.
De rechtbank was althans van mening dat dit nu net het geval was.
Dat een paar werkmakkers, om het informeel te zeggen...
...een crimineel een alibi gaven.
De verdachte is schuldig.
Het is altijd leuker om een onschuldige te hebben en te zeggen:
'Kijk, justitie, jullie hebben het weer mis'...
...dan te moeten zeggen dat hij in het verleden ook al schuldig was.
Dan kunnen mensen zeggen: 'Nou, hij was ook niet onschuldig.'
Ik geloof dat deze legende...
...van de onschuldig veroordeelde man met een blanco strafblad is ontstaan...
...omdat dat de enige manier is...
...om het verhaal redelijk goed aan de media te verkopen.
Je krijgt vaak niet veel zendtijd.
Dus je moet met een zeker zwart-witbeeld werken.
Dit is het slachtoffer van een rechterlijke dwaling...
...en hij gaat ons vertellen hoe het zover is gekomen.
Soms moet je een zwart-witbeeld schetsen om de boodschap over te brengen.
Als je echt wilt vertellen wat er met hem is gebeurd, heeft het weinig zin...
...om zijn verleden als leurdersbaas onder de loep te nemen.
Dat geeft een verkeerde indruk.
Wij stonden voor hetzelfde dilemma tijdens het filmen.
Het zou niet werken, zeiden we.
Want hij is nu niet bepaald iemand die veel sympathie opwekt.
Niemand zou hem nog zien als slachtoffer van een rechterlijke dwaling...
...wat hij wel is.
Er werden ook feiten aan toegevoegd die ik me niet kon herinneren.
Ik dacht: waar heeft Donald het over? Misschien is het toch niet zo gegaan.
Het verhaal kreeg een eigen dynamiek, dat moet gezegd.
Soms heb ik het gevoel dat er een soort strijd in hem woedt.
Tussen goed en kwaad.
Ik denk dat hij soms dingen en verhalen regelt...
...zodat hij weer in de aandacht komt te staan.
Dat denk ik wel.
Wat hij ook vertelt, bij hem is het altijd moeilijk om erachter te komen...
...of het waar is of niet.
Daarom controleer ik de meeste dingen niet meer.
Want zolang ik hem ken, is hij altijd zo geweest.
Het is zinloos. - Is hij een leugenaar?
Een normaal mens zou zeggen: 'Hij is een leugenaar.'
Een overdrijver. Een oplichter.
Een leurdersbaas.
In een isoleercel. Geen radio en geen tv.
Dat is de hel.
Ik zat opgesloten en ik moest naar de gevangenis in Straubingen...
MEDEGEVANGENE
...naar de ziekenzaal.
En Donald Stellwag was daar.
Niemand praatte met me. Niemand.
Je wordt geïsoleerd van iedereen, van alle gevangenen.
Omdat u niet had bekend?
Inderdaad. Je zegt: 'Ik heb het niet gedaan, doe wat je wilt.' En dat deden ze.
Het was geen isolement in die zin. Hij lag op de ziekenzaal.
Want vergis je niet, hij was echt ziek.
Maar hij werd niet geïsoleerd omdat hij niet had bekend?
Nee.
Het is natuurlijk mogelijk dat ze kliekjes in de gevangenis proberen te voorkomen.
En Donald is wel iemand die mensen kan overtuigen.
Als je 24 uur per dag in je cel zit, praat je natuurlijk met elkaar.
En ja, het was een goede match. Het klikte en we werden echte vrienden.
Falk Simang had een bijzonder verhaal. Bijna net zo bijzonder als dat van mij.
Goedenavond.
In de studio bij ons is Falk Simang.
Hij is een ervaren dakdekker en metselaar uit Dresden.
Hij heeft gediend in het Oost-Duitse leger en is al een jaar huurling.
Vrijdag was hij nog aan het vechten in Mostar.
Het is een lang verhaal. Ik werd gevangengezet voor 'moord'.
In Joegoslavië.
ZAAK XY ONOPGELOST
Serviërs, Kroaten en moslims bevechten elkaar.
Maar er zijn ook aan alle fronten buitenlandse huurlingen. Ook Duitsers.
Sommigen tegen wie ik vocht, vonden dat niet leuk.
En daar namen alle partijen natuurlijk aanstoot aan.
Daarom moest ik naar de ziekenzaal.
Falk Simang gaf me een bijnaam.
Big Mäck was echt... Nou, ik denk...
Een paar mensen zullen nog aan hem denken.
Big Mäck was een legende in Straubingen. Zo iemand hebben ze daar niet meer gehad.
Ik heb in de gevangenis bepaalde structuren opgezet.
Falk Simang was een getraind militair.
Hij wist precies hoe hij mensen moest rekruteren en wat ze moesten doen.
Het was geweldig.
Ze verzamelden altijd bij de deur van de ziekenzaal.
Daar was altijd de contactpersoon. Ze duwden briefjes onder de deur.
JUSTITIE
Bankbiljetten of zo doorgeven. Wat je nodig had.
Zij moesten ervoor zorgen dat ze naar de ziekenzaal werden overgeplaatst...
...of dat het spul hierheen kwam.
Via personeel in de wasserette of zo. Ja.
Dat klopt. Dat geloof ik meteen. Ik geloof je op je woord.
Dat is precies wat deze 'afzondering' moest voorkomen.
Ze zeiden dat ik in afzondering moest om me van andere gevangenen te scheiden.
Dus u kon zes jaar lang met niemand praten in de gevangenis?
Nee.
Mag ik zeggen dat we in de gevangenis als God in Frankrijk geleefd hebben?
Dat gaat niemand aan.
Eigenlijk was het net als in Goodfellas.
Als je aan de gevangenis denkt, beeld je je die oude films in...
...met rijen mannen achter de tralies, maar zo was het niet voor maffiosi.
Zo erg was het niet, alleen miste ik Jimmy. Hij zat in Atlanta.
Op de ziekenzaal was ook een kleine keuken.
Ik kookte daar altijd voor ons.
Spaghetti, en er was vlees, zoals schnitzels.
We hadden alles.
We dansten als muizen in het spek. Als muizen in dikke lagen spek.
Big Mäck, hij was de man. Hij kon alles.
Geloof me.
Alles wat beschikbaar was, hadden we.
Als DeVito niet snel iets doet, valt alles stil.
Hij is een soort rattenvanger.
Hij kan mensen voor zich winnen en laten rondrennen.
Dat moet hij ook doen, want hij kan zelf niet goed rennen. Anderen moeten dat doen.
Vrouwen, zo gaan er dertien in een dozijn. Maar echte vrienden...
...die zijn heel moeilijk te vinden.
Gelukkig voor mij heb ik Donald gevonden.
Onschuldig...
Ik keek ook naar elk tv-programma waar hij in zat. Het was geweldig.
Nu gebruikt hij zijn nieuwe vrijheid...
...om in een kapel vlak bij zijn huis in Nürnberg te bidden.
Het ging er altijd over dat hij onschuldig was. En daarna ging het over de goudroof.
Als hij het gedaan heeft, zou dat goed zijn. Hij zou in zijn recht zijn.
Iemand zit heel lang onschuldig vast. Er is ongelooflijk veel mis gegaan.
Dat kan ook een motief zijn om te zeggen: 'Ik heb lang gevangengezeten.
Nu mag ik tenminste een misdrijf plegen.'
Dat er wat woede in je opborrelt en je denkt: ze zijn me iets verschuldigd...
...dat kan ik me goed voorstellen.
Ik weet niet wat ik had gedaan als ik negen jaar onschuldig had gezeten.
Hij krijgt zeker geen vrijbrief. Wat hem is overkomen, is vreselijk.
Maar je kunt dat niet in balans brengen en zeggen:
'Nu mag ik echt een misdrijf plegen.'
Het is fout te denken dat ze hem iets verschuldigd zijn.
Het was een rechterlijke dwaling. Punt uit.
In dit geval toch.
'Hoewel de grote man een wrak was, was hij ook een echte gangster.
Hij had een leurdersbende gehad.
Hij dwong mannen om tijdschriften te verkopen.
ANTIEK- EN SIERADENMARKT
De grote man handelde nu in sieraden. Officieel.
Maar mij wilde hij iets anders verkopen.
Informatie.'
Hoe moest ik dat weten?
Dat weet je alleen als je hem weken in de gaten houdt.
Stellwag had het vertrouwen gewonnen...
...van een van de werknemers van deze handelaar in Nürnberg...
...en had hem duidelijk maandenlang min of meer uitgevraagd over het bedrijf.
De man antwoordde blijkbaar nogal naïef.
Zo ontdekte Stellwag dat er een busje was dat niet echt beveiligd was.
Uiteindelijk dacht hij dat hij het gewoon moest doen.
FEITEN
DONALD STELLWAG STELDE VOOR EEN GOUDTRANSPORT TE OVERVALLEN
De rechtbank stelde vast dat meneer Stellwag betrokken was...
...bij het plannen van de misdaad en dat hij de tip gaf.
Het verhaal van de rechterlijke dwaling kon hij niet meer vertellen.
Er is geen bewijs dat dit tegenspreekt. En hij verdedigde zichzelf nooit.
Dat hoefde niet.
Hij werd gearresteerd. Ze wilden hem opsluiten.
We hebben in deze zaak niets gedaan om zijn onschuld te bewijzen.
Want het enige wat ertoe deed...
...was dat de man niet berecht of aangeklaagd kon worden.
In de goudzaak was de strategie zijn gezondheid.
Neder zei: 'Ik wil meteen een hoorzitting regelen om te zien...
...of de man geschikt is voor de gevangenis.'
Ik zal u het verhaal vertellen.
Er was een medisch directeur...
...die patholoog was bij de rechtbank in Nürnberg.
Hoofd pathologie in Nürnberg, een hooggeplaatst persoon.
Hij kwam binnen en opende het dossier.
Ik zweer het u op alles wat me dierbaar is...
Hij keek naar mij, keek naar het dossier.
Hij keek nog eens naar mij en zei: 'Ongelooflijk.
Ben jij Donald Stellwag?' - Ja.
'Wat mijn hof en de staat je hebben aangedaan...
...kunnen we nooit meer goedmaken.'
'Ongeschikt voor de gevangenis.'
ONGESCHIKT VOOR DE GEVANGENIS
Toen we later samenzaten, zei Neder tegen me:
'Ik ben advocaat. Ik heb rechten gestudeerd.
In juridische kringen noemen we dat carte blanche.
Dat bestaat niet in Duitsland. Ongeschikt voor de gevangenis? Dan ben je dood.'
Ongeschikt voor de gevangenis.
Je mag het niet zeggen. Het rechtssysteem wil het niet horen.
Het komt door zijn gezondheid, maar in feite is het carte blanche.
Het moet gezegd.
Hij doet niets slechts, maar in theorie...
...kan hij doen wat hij wil.
Het is begrijpelijk dat mensen die wellicht een lange straf zullen krijgen...
...proberen om het deels af te schuiven op de persoon...
...die wellicht toch niet vervolgd kan worden omdat hij ongeschikt is.
Dat kan een strategie zijn.
'De bergplaats van het goud hadden we zo gefikst...
...dat we de grote man de schuld konden geven.
Hij was zo ziek dat hij niets te vrezen had.
Op die manier heeft de grote man ons vel gered.'
Is de waarheid aan het licht gebracht?
Voor een deel wel, ja. Niet alles natuurlijk.
Er is op geen enkele manier vastgesteld waar de buit is.
Wie ervan geprofiteerd heeft en hoe, weten we niet.
Iedereen hier is bezeten van netheid.
Soms snap ik het niet. Het is wat overdreven.
Hier ligt niets op straat, nergens.
En ons terrein is verreweg het meest rommelige...
...en mensen maken zich er druk om.
Ze kijken wat er op straat gebeurt, zodat ze iets te zeggen hebben.
Het normale plattelandsleven in Duitsland.
RIJ VOORZICHTIG HET KAN UW KIND ZIJN
Ik denk altijd: ze weten niets over jou.
Mijn naam is Frank Vogel.
Ik ben nu bijna 53 en ik zorg voor meneer Stellwag.
Lekker eten.
Bedankt.
Bedankt, meneer Vogel.
Hartstikke bedankt.
Maar ik kan het niet eten zonder zout.
Ik weet dat je het zout voor me wilt verbergen.
De reden is heel simpel.
Ik ben ook dik.
Misschien lig ik ook ooit in bed, niet in staat om iets anders te doen.
Dan hoop ik dat iemand voor mij doet wat ik nu doe.
Zo simpel is het. Meer niet.
Ik leef van het geld dat binnenkomt.
Antiek...
Wat er maar binnenkomt.
Niets illegaals.
Waarom lacht u?
Omdat iedereen denkt, omdat ik Stellwag ken...
...dat ik wel illegale zaken zal doen. Daarom.
Het werd nooit duidelijk wie het goud heeft.
En er zijn veel mensen die het kunnen hebben.
Ik heb nog wat goud, en dat moet weg.
BESTEL NU
VANAF VANDAAG IS ER EEN NIEUWE INTERNATIONALE MUNT
Je kunt nu echt goud krijgen van Xatar, met de beperkte oplage Xatarmunten.
De Xatarmunt is een gouden munt met zijn gezicht erop.
En de verwijzingen naar de goudroof zijn overduidelijk.
Doe het snel.
Ze doen niet veel moeite om de geruchten te ontkennen...
...dat ze het goud misschien toch hebben.
Heeft iemand in al die tijd onthuld wat er met de buit is gebeurd?
Nee. Omdat niemand van ons het weet.
Maar het goud is ergens verstopt. Weet u waar?
Dat zegt u.
Als je goud had, waar zou je het begraven?
Kom op, je zou het begraven. Ik zou het begraven.
Na tien jaar vragen ze nog steeds: 'Waar is je goud?'
Waar is het goud?
Kijk om u heen.
Ik ben in het huis van een vriend die voor me zorgt.
Hier is geen goud, er was nooit goud en er zal nooit goud zijn.
Pardon.
Hé... Ik heb nu geen tijd, er is een tv-ploeg.
Hoe zit het met de Dom Pérignon, al die wijn?
Hoeveel?
Duizend flessen Dom Pérignon?
Je bent gestoord. Waar moet het heen?
Ik moet de leveranciers vragen waar het heen gaat.
Oké.
We praten later, oké?
Ciao.
Ondertiteld door: Mireille Van Overmeiren