Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Izen horrek, Nyad, grezieraz "uretako ninfa" esan nahi du.
Diana Nyad, 28 urtekoa,
igerian ari da beste ur masa bat konkistatzeko.
Igeriketa-maratoiko txapelduna, Phi Beta Kappa irabazlea, linguista...
Nyad andereñoak munduko errekorra du Capritik Napolira.
Igeri egin zuen 51 km-tan zehar Ontario aintziran.
Manhattanen inguruan igeri egin zuen,
45 kilometroko ibilbidea errekor denboran eginez.
Manhattanen bainatzea saihesten duten
milioika pertsonek galdetzen dute: "Zergatik?".
Emozioei eragiten dien gai konplexua dela dio.
Bahametatik Floridara 143 km-ko igeriketa,
27 ordu eta 38 minutu behar izan zituen zeharkaldia osatzeko,
itsaso zabaleko errekor berria.
Ongi etorri, Diana Nyad.
THE TONIGHT SHOW, 1979KO IRAILAREN 5A
Zorionak.
Nekatzen ari zara lorpen bikain horrengatik,
- bikaina izan zelako, zoriontzeaz? - Ez, merezi izan du.
- Bai... - Pozten naiz ezagutzeaz.
Ez nekien zenbatetan etorri behar nintzen ezagutzeko.
Egin nahi dudan bidaia 60 ordukoa da, bi egun eta erdi.
Kubatik Floridara.
- Gehiegizkoa da eta... - Bi egun eta erdi?
...handinahiegia, baina uste dut gai naizela.
Azkenengoa izango da.
Hirurogei ordu itsaso zabalean.
Olinpiadetan urrea irabaztea bezala.
Ikusten dudan bezala, Bahamak aperitiboa dira,
Kuba plater nagusia eta erretiroa postrea da.
Kubako igeriketa gogorra da.
Ez dut uste inork jakingo duenik egin daitekeen ala ez.
Nyadek ezin hautsizko irrika zuen
igeriketa osatu, munduko errekorra ezarri, eta hilezkor bihurtzeko.
Hasieratik, bazekien % 50eko aukera zuela amaitzeko.
Nyadek esan du beltxargaren kanta izango zela.
Denok genekien egin zezakeela atsedenaldi bat izan balu.
- Gehiagorik ez? - Maratoi gehiagorik ez.
2010EKO ABUZTUAREN 22A
Mundu osoa dago lotan.
Esna daudenean ere, ia ez daude.
- Badakit. - Alferkeria kutsatzen da,
eta onartzera behartuta gaude,
existentzia hutsalari errenditzea normala balitz bezala.
Hirurogeien krisia da?
- Zer? - Krisia.
- Ez. - Ados.
Biharko ez dut ezer nahi. Tartarik ez.
Ezta tarta txikitxo bat ere.
Ospatu nahi ez izateko, maiz aipatzen duzu.
Bai.
Gauza lasaia, ados? Biok bakarrik. Agian Scrabble- ean jolastu.
Ondo.
Ez dut ezer antolatu askotan esan duzulako.
Bai. Ez dugu egingo.
Poltsak ahaztu ditut.
Txakurraren poltsengatik etorri gara!
Badakit. Goazen pixka bat ibiltzera.
Tira. Bat, bi, hiru. Egin dezakezu.
Kaixo, Teddy.
Aupa.
Eseriko zara?
Txakur ona.
Hau txakur ona.
Ondo.
- Atea itxita dago. - Zorionak, aizu.
Scrabble-a ekarri dut. Ez duzu aitortuko, baina pieza batzuk falta zaizkizu.
- Zatoz. - Zer afalduko dugu?
- Zerbait erakutsiko dizut. - Zergatik zaude arraro?
Arraro nola?
Asko ahoskatzen duzu.
Ilea lisutu duzu?
Sorpresa, Diana!
Zer?
Zorionak, Diana!
Bonnie, ez nuen festarik nahi.
Ezagutzen zaitut.
- Pozik zaude? - Bai.
- Egin putz. - Ados.
- Nahia pentsatu behar dut. - Ona izan dadila.
Nahia eskatu.
Nahi dut...
Bost urte nituenean,
aitak hiztegia bota zidan magalera.
"Laztana, bost urte itxaron ditut
zure izena argitaratuta erakusteko prest egon zaren arte".
"Zure izenaren esanahia, greziar mitologian,
nire arbasoak,
lakuetan, ibaietan eta itsasoan igeri egiten zuten ninfak".
- Ados. - "Hori da zure patua".
Etorri nirekin pixka batean. Zatoz.
- Zati ona zen. - Entzun duzu esamolde hori,
esaten duena: "Utzi gehiagoren zain"?
Ez zait niri aplikatzen.
- Zatoz. - Zer?
- Hor dago Nina. Bera... - Begiratu.
Praka zuriak daramana, altua dena.
- Ene. - Zer?
- Ez dakit. - Arazorik?
Badirudi pixka bat...
Atsegina? Normala dela eta ez psikopata bat?
Asko al daki niri buruz?
Zure posterra du eta zure aurpegia ipurdian tatuatuta darama.
Bai.
- Ez da dibertigarria. - Goazen berarekin.
Berari buruz galdetuko diozu,
eta ez duzu zuri buruz hitz egingo.
Egon naiz Vietnamen, Ugandan,
Belizeko kobazuloetan, Sydneyn.
Olinpiaden berri eman nuen.
Hogeita hamar urte ABC Sports-en munduan zehar eraman naute.
Baina nire tokirik gogokoena Kuba da.
Ziur asmatu duzula. Suposatzen dut hori badakizula...
- Hara, bai. - Bai.
Kuba nire irudimenean egon da haurra nintzenetik.
Leku magikoa uraren beste aldean.
Lurra debekatua.
Ezin ginen joan, ezin ziren etorri.
Hara, harrigarria da hori.
Nola ezagutu zenuen Bonnie?
Uste nuen izango zinetela...
Ez, lagun onena da.
Bikotea izan ginen une batez duela asko, baina...
Kontatu zuri buruzko zerbait.
Heriotzarantz noranzko bakarreko bidean gaudelako
ez dugu kaskarkerian erori behar.
Hau da, 60 urte bete, eta munduak erabakitzen du hezur-zaku bat zarela.
Ez dakit, 58 urte ditut.
Ematen zuen ondo zihoala neskarekin... Nola zuen izena?
Bai, ondo joan da. Itzela zen.
Itzela zen. Ez da hori.
Ez dakit, zitak dira. Uste dut jada ez dudala hori behar.
Ados nago. Ezta nik ere.
Zein da arazoa? Lana da?
Dena da.
Eta? Non dago bikaintasuna?
Ene.
- Benetan diot. - Berriz ere.
Ezin dut gehiago jasan.
Hala sentitzen bazara, egin zerbait aldatzeko.
Partidatxo bat?
Harrikoa egin behar dut, lanpetuta nago.
Galtzeko beldur zara. Ados, ulertuta.
Pasada emango dizut.
Galduko duzu, andereño.
Hezur-zaku ala ez, ez zait axola.
- Bon? - Bai?
Egundoko festa izan da.
Ez kezkatu. Tira.
Prestatu galtzeko. Eta hiltzeko!
DIAMANTE BAT PRESIOA JASAN ZUEN IKATZ ZATI BAT DA
Amaren kutxa zaharrak arakatu ditut, zaharren egoitzako gauzak ziren.
Entzun hau.
"Esan, zer egin nahi duzu zure bizitza basati eta preziatu bakarrarekin?".
Mary Oliver.
Mary Oliver ezagutzen duzu?
Esaldi ospetsua da.
Begira, niri ez doakit poesia.
- Zazpikia zarelako. - Zergatik ez esan zuzenean?
Hau guztia gorde behar dut.
Barregarria da, ez duzu ezer gordetzen.
Eta begira hau.
Aldizkari hauek gordeko dituzu?
Begira, 2006koa da. Metatzailea bezala.
Lucyk poema hau irakurri ote zuen?
Orrialde hau markatu ote zuen?
Arraroa da, ezta? Bizitzan ez zuelako ezertxo ere egin.
- Hildako amak? - Ulertu didazu.
Ez zen ekintzailea, uzkurra zen,
aitak erabat menderatua zuen abandonatu gintuen arte.
Beraz, uste dut poema honek zerbait esan nahi zuela berarentzat.
Liburu hau gorde zuen.
Nola sentitzen ote zen bere bizitzaz, eta mezu gisa utzi ote zidan?
- Mezu bat. - Eta begira zer ikusi dudan.
Ez zen berea.
Uli izeneko gizon batena da eta 102 urte ditu.
Agian Ulik mezu bat utzi nahi dizu.
"Zer gehiago egin behar nuen?".
"Ez al da dena azkenean eta goizegi hiltzen?".
"Esan, zer egin nahi duzu zure bizitza basati eta preziatu bakarrarekin?".
Pixka bat banatuta nago maratoiko igeriketa den
abentura zail honekin,
ondoeza hori guztia sentitu nahi ez izatearen artean,
asperdura hori eta gonbitoak eta hotza eta orduak sentitu artean.
Hori eta galdu dezakedan autoestimuari diodan gorrotoaren artean banatuta nago.
Harrotasuna da hitza, nik uste.
Porrot egin dudala uste dut, batez ere mentalki.
Tira, igeriketa laburra da.
Ez da ezer.
Hogeita hamar urte. Ia ezer.
Kaixo iluntasuna, lagun zaharra.
Zurekin hitz egitera bueltatu naiz.
Emeki-emeki herrestan zihoan irudipen batek
bere haziak utzi zituen lo nengoela,
eta nire burmuinean landatu zen irudipenak
oraindik dirau,
isiltasunaren soinuaren baitan.
Nyad, greziar mitologiako gure izenak,
"uretako ninfa" esan nahi du.
Txapelduna izango zara.
Bizitza honetan, zeure buruaz bakarrik fida zaitezke.
Handia izan nahi baduzu, zeu zara,
zure borondatea, zure adimena, hara eramango zaituena.
Inork ezin dizu lagundu.
Ederto.
Hori da.
Teknika ona, Nyad.
Ondo, goazen! Ea nola egiten duzun.
Zure talentua ukaezina da.
Ukaezina.
Entrenatuz gero, izarra izango zara.
Esnatu.
Esnatu, laztana.
Ikusi behar duzu. Zatoz.
Munduan orain tentsio eta beldur asko daude.
Ahazten zaigu izar berberen azpian lotuta gaudela,
itsaso bera ukitzen.
Garrantzitsua da zuretzat.
Zer dago hor?
Itsaso zabala.
Kuba leku magikoa da, musikaz eta bizitzaz betea.
Urrun dagoela ematen du, baina oso gertu dago,
ia igeri egin daiteke haraino.
- Badator. - Hara!
Bai!
Irabazi dut. Zail jarri didazu, ezta?
- Aldatu. Argi hobea dago han. - Ados.
- Aizu, zer da hori? - Zer?
Begietan dituzun marka horiek.
Igerian aritu zara?
Bai, hala da.
Begira, igerilaria. Ondo. Hara.
Duela 30 urte ez zenituen betaurrekoak jartzen?
- Bai. - Eta zer moduz?
Primeran.
Utzi ez banu bezala.
Ariketa bikaina zure adinerako, inpaktu txikia du artikulazioetan.
Bai.
- Egin nahi dut. - Zer?
- Kubatik Floridara igerian joatea. - Nola?
Dibertigarria zara. Atera.
Ez da txantxa bat, Bonnie.
Egingo dut.
Ez, erokeria da.
Saiatu zinen 28 urterekin eta ez zenuen lortu.
Hirurogei dituzu.
Ez dut sinesten ezarritako mugetan, ezta inolako mugetan.
Eta hori da egiteko arrazoia, ez alderantziz.
Hasi nintzen 20 minuturekin, gero beste 20,
eta lau eta bost ordu ere egoten naiz igerilekuan.
Ez dut ulertzen. Buruko kolapso bat duzu?
Inoiz baino argiago nago.
Ez duzu ulertzen? Burua da.
Gazteagoa nintzenean falta zitzaidana zen. Orain badaukat.
Buruak ez du igeri egiten 160 km ozeanoan zehar.
Gorputzak bai.
Bai. Hori beste zatia da.
- Beste zati bat dago. - Bai.
Maila gorenean funtzionatu behar dut. Entrenatuko nauzu.
Horregatik jokatu nahi zenuen.
- Ez, Bonnie... - Ezta pentsatu ere.
Esan zenidan etsialditik irten behar nuela.
Zita azkarretan izena emateko edo terapiara joateko,
ez 30 urteko erretirotik irteteko fantasia arriskutsu eta zentzugabeagatik.
Egingo dut. Ez dut amaitu. Egin dezaket, eta baita zu ere.
Ez al duzu erabat esna egon nahi,
zure arima helburu batek piztuta?
Bidai itzela izango litzateke.
Pentsa ezazu, zu eta ni,
primerako abentura.
Entrenatzeko jaio zara,
eta atleta behar duzu.
Ezetz. Atera.
Ados.
Igeriketa proba bat egingo dut Mexikon.
Zeren gai naizen erakutsiko dizut.
Zortzi ordu itsaslaster indartsuekin itsaso zabalean.
Diana, nahikoa da. Isildu eta atera.
Beltzaran jarriko zinateke.
PUERTO MORELOS, MEXIKO
Ezin dut ulertu hau jarri behar izatea.
Zerbait ahaztu dudala uste dut.
Txakurraren janaria atera dut, baina Gus...
Bonnie, zure arreta guztia behar dut, ados?
Ontzitik 10 m-ra egon nahi dut,
zu ezkerretara, arnasten dudanean ikusteko.
- Ulertuta. - Ados?
- Zer moduz? Ondo zaude? - Ez, primeran nago.
Duela bost minutu esan bezala.
Ondo.
Bat, bi, hiru, lau.
Diana, besakada handi eta luzeak!
Hurbildu!
Bizitzan zehar moldatzen ikasten dugun arrazionalizazio guztiek
ez dute jada axolarik, eta oso egoera onirikoa da.
Eta zertan pentsatzen duzu?
Zenbatzeko sistema daukat,
nire besakaden erritmoan abestiak abesteko teknika hipnotikoa.
Gauzaezak zarete!
Zuek denak!
Emakumeak! Nazkatu naiz!
Itsasoa bezain boteretsu sentitzen naiz.
Bederatzi metro eta indar eta sorbalda sinestezinak ditut.
Ezerk ez nau geldiaraziko.
Esaten da Diana Nyad maratoiko igerilari garaiezina dela.
Urtebetez entrenatu eta gero,
Habanan dago, Kubatik Floridako Cayoetera 166 km igeri egiteko prest.
Nyadek eta bere babesleek 150 000 dolar gastatu dituzte.
Altzairuzko kaiola, hamar tonakoa eta 12 bider 6,7 metrokoa.
Diana Nyad babesteko diseinatu da,
bere ondoan igeri egingo duten marrazo eta karabela portugesengandik.
Diana Nyadek 250 000 besakada inguru emango ditu.
Bederatzi kilo inguru galduko ditu,
eta akidura eta esposizioagatik ospitaleratzea espero da.
Inoiz norbaitek egin ahal badu, orain da eta ni naiz.
Zeharkaldi hau askoz gertuago dago ezinezkoa izatetik posible izatetik baino.
Hotzak nago. Ezin dut.
Ez dut uste bero nahikoa sor dezakedala.
Ez dakit. Zer uste nuen? Ergel halakoa, memeloa...
- Aizu! Ez. - Memeloa!
Utzi kontu hori.
Ez esan hori. Ederto ari zara.
Hau hotza.
Ezin dut.
Egon, eskuoihala ekarriko dizut.
Ados.
Egin behar ditut 60 ordu igerian.
Sei egiten ditut.
Zer? Zenbat izan dira?
Lau ordu eta 14 minutu.
Beste ametsik izan dezakezu?
Zergatik esaten didazu hori?
Steve Munatonesekin hitz egin dut, ur irekietakoa...
Bai, badakit nor den!
Ez du uste egin dezakezunik,
eta harremanetan jarri nau mediku batekin,
kirol-medikuntzako tipoa, eta berak ere ez du uste egin dezakezunik.
Eta zer esan du zehazki?
Atletak ikertu dituzte denbora luzez,
eta ez dute uste gizakiak Kubatik Floridara igerian joan daitekeela.
Batez ere, zure adineko emakume bat.
Pikutara joan daitezela.
Utzi bihar berriz saiatzen.
- Suspertu behar zara. - Beste behin bakarrik, bai?
Ikusiko duzu.
Ondo da.
Lan ona, Diana!
Lan ona!
Tira, egin dezakezu!
Gogor, Nyad!
Azken metroak!
Egin dezakezu. Eutsi goiari, Nyad!
Eman daukazun guztia!
Aupa! Hori da!
- Denbora 32,54 da. Errekorra da! - Bai!
Zortzi ordu eta hiru minutu. Bai!
Hori esan zenidanean,
Stevek eta mediku ziztrin horrek esan zizutena,
- indarrak eman zizkidan. - Benetan?
- Ez da izango! - Ez.
Halako...
Entrenatzaile aparta izango zara.
Ez dakit igerilari bat entrenatzen.
Ez da beharrezkoa. Ikasiko duzu.
Ez dakit.
Kubako kontu guztia,
bisak, logistika eta diruarekin.
Han marrazoak daude.
- Dena kudeatuko dut. - Eta nire bezeroak?
- Bada, ez dakit. - Eta haiek zer?
Ondo egongo dira!
- Zuk lana utziko duzu? - Bai!
Akabo bazterrean esertzea. Nekatu naiz.
Badakit egin dezakedala, ados? Eta zurekin egin nahi dut.
Zurekin izan behar da, bestela ez naiz gai izango.
Ados, egingo dut.
Primeran!
Bai!
- Bai! - Bai!
Hori da.
Egin duzu 52.
Berrogeita hamabi.
Lan ona.
Hori da.
Jarraitu.
Itsaso zabalean igeri egingo dut.
Pisu astunari bi egun eta erdian aurre egitea bezala da.
Pantera bezala sentitzen naiz. Ondo entrenatuta nago.
Egun librerik ez sasoi sinestezinean jartzeko.
Kaloria asko gastatzen.
Hiru orduetan 3000 eta 4000 kaloria artean jan ditzaket.
Indar fisikoa eta, jakina, borondatea dira...
Itsasoa bare badago ere,
marrazoei eta akidurari aurre egin beharko die bi egun eta erdiz.
Australiako kanpoaldean, gizakiak jaten dituzten
munduko marrazorik handienak dituzte Kubatik gertu,
eta ez da kontu makala.
Biminin 2,7 m-ko marrazoa ikusi nuen.
Zenbat egongo da?
Zortzi ordu eta 31 minutu.
Zale berria da.
Arineketan joan behar dugu.
SAN MARTIN
Gorroto dut zure elkarrizketa etetea, baina erantzun egin behar didazu.
Kaiolaren tipoarekin hitz egin duzu?
Hara, tipo hori.
Ez dut hori berriro erabiliko.
Barkatu?
Tira, kaiola laguntza izatea bezalakoa da.
Ez dut behar.
Itsasoa eta ni egongo gara bakarrik.
Noiz esango zenidan hori?
Ez dut izartxo bat nahi nire bizitzako lorpenik handienaren alboan.
- Badakizu ez dela inoiz egin. - Bai.
Aurrena izango naiz.
Igerilaria ni naiz. Nire erabakia da.
- Kaixo? - Aurrera, sartu.
Kaixo.
- Ene. - Anna!
- Pozten naiz zuek etortzeaz. - Mila esker.
- Bonnie? - Bai.
- Diana naiz. - Ezagutu nahi zaitu.
- Eman, hartuko dut. - Ondo da, ez kezkatu.
Ez dut Nina urteetan ikusi,
amarekin astero hitz egiten du, eta zure berri dugu.
- Bai. - Hau ilusioa.
- Mila esker. - Bai.
- Zuen etxea da. - Zein ondo.
Ez al da hala, Mia?
Mantxako kanalak, adibidez, ia 34 km ditu.
Zazpi ordu eta erdian zeharkatu dezaket,
baita hotzez ere. Kuba beste kontu bat da.
Ehun eta hirurogei kilometro dira, edo 60 ordu,
etengabean igeri egiten.
Arreta medikoa jasotzeko gelditu ahal naiz,
eta baita elikatzeko ere,
edo soilik flotatu eta gaineko unibertsoarekin zirraratu.
Primerakoa da.
Puntutxo bat naiz,
izarren azpian flotatzen,
baina ezin naiz gelditu edo ontzia ukitu, ezta kaka edo txiza egiteko ere.
Uretan egiten duzu kaka?
Bai, gero hitz egingo dugu horretaz.
Hotzaz hitz egin beharko nizueke,
hipotermiako arriskuaz, baina ez da beldurgarriena.
Zer da beldurgarriena?
Itsasoko animaliak.
Ur hauetan bizi dira
Lurreko itsas animaliarik hilgarrienetako batzuk.
Berrogeita bederatzi marrazo mota,
arraiak, karabela portugesak.
Gauez, ez dakizu hor dauden ala ez.
Oso ilun dago, nekez ikus dezakezu zure aurrean dagoena,
eta han daude gure zain.
Bai?
Hemen nago, 30 urte geroago,
eta gustura izango nuke Pizza Hut nire bainujantzian,
igeri egiten dudanean...
Bai, eragiketa ondo egin duzu, 61 urte ditut,
baina hori da egiteko arrazoia, ez...
Iritzia emateko eskubidea duzu, noski,
baina ezin duzu imajinatu zein oker eta adimen gutxikoa den.
Lehenengo aldian oso erraza izan zen.
Rocky Aoki Benihanako tipoaren bulegora joan,
itsasoko kontua interesatzen zitzaiolako, beraz, joan
eta sekulako loteria-txeke batekin atera nintzen, 300 000 dolarrekoa.
- Badakizu kontatu didazula. - Bai.
- Hamaika aldiz. - Istorio ona da.
Baina orain loteria-txeke erraldoia da.
Berriz egingo luke?
Egia esan, hilda dago.
Eta gainera 500 000 dolar behar ditugu.
Agian ikuspegia aldatu behar dugu.
Trajedun gizon gutxiago eta emakumezkoen kontu gehiago.
Tanpoiak bezala?
- Eskerrak ez ditugula behar. - Ez, eskerrak.
Gainera, Bon,
ez nago kezkatuta, baina...
Zer egingo dugu marrazoekin?
Marrazoek ez dute jendea ehizatzen. Ados?
Fokak jaten dituzte, ez gizonak.
Bai, baina...
Batzuetan frogatuko zaituzte, foka zaren ala ez jakiteko.
Eta nola frogatzen zaituzte?
Horregatik dugu ezkutua.
Kayak bakoitzaren atzealdean dauden bi elektrodok
seinale anplifikatua bidaltzen dute.
Gorroto dute. Begira.
Beharrezkoa da?
Lasai, probatu dugu.
Ozeano Bareko hegoaldean, zaldi hanka batekin.
Afaltzera deitzea bezala da, eta denek egin zuten alde.
Gauez argitu dezakezula uste duzu?
Ezin dut ikusi,
eta kokalekua jakiteko modu bakarra da ura jotzen duenean...
- Aizue! - ...eskuekin.
- Beita argira doa. - Mutilak?
- Aizue! - Badator. Begira.
Korronte elektrikoak muturreko zentzumen-organoak eragozten ditu.
Urpekariak eta ni erne gaude eta erronda egingo dugu
ezkutuak huts egiten badu.
Esan zein arma erabiltzen dituzuen.
Arpoirik duzue edo...?
Makilak tenis pilotekin.
Ez ditugu minduko.
Kolpea ematen diegu ematen muturrean.
Beraz, armarik ez.
Begira, Diana, babestuko zaitugu, ados?
Baina gogoratu,
haien itsasoa da, ados? Zu soilik igarotzen ari zara.
Pentsatu marketin-aukeretan nirekin batera.
Ez dakit, agian "Lehor mantentzen da".
Edo egin betikoa,
ni publizitate-hesi batean, zure eslogan ikonikoa azpian dudala:
"Nahikoa gizonentzat, baina emakumeentzat egina".
Hara, jakina.
Bai. Mila esker, Deb.
Uste dut babesle bat lortu dudala!
Bai! Ederto!
Nabigatzaile bat ezagutzen dut.
- Denak dira... - Cayo Huesokoa da.
- ...gezurti hutsak. - Ezin duzu ontzia gidatu.
Tipoa behar dugu.
Denek diote bikaina dela, Golkoko Erregea esaten diote.
Bazkaltzera gonbidatu dut bihar,
zuretzat arrain takoak saltsarekin eskatuko ditut,
eta oso atsegina izango zara, ados?
Ontzi ederra.
Nik neuk diseinatu nuen.
Planoak hamaika aldiz marraztu behar izan nituen.
Emazteak erotu nintzela uste zuen, baina bikaina da.
- Emaztea edo ontzia? - Biak.
John Bartlett.
Wide World of Sports-en ikusten zintudan.
Hara, bai?
"Garaipenaren emozioa, porrotaren agonia", eta hori?
Nabigazio-kabina ikusi behar dut.
Ez dago arazorik.
Golkoko itsaslasterra ezatsegina da.
Itsasoaren erdian dagoen mugimendu azkarreko ibaia da,
ekialdera doa iparraldera joan beharrean.
- Ez bazara azkarrago joaten... - Atzerantz zoaz.
Bai, badakit.
Argi duzu ez naizela hasiberria?
Argi eta garbi.
Ez dut eskulibururik behar.
Esan zerk kalifikatzen zaituen misio honetarako.
- Zein da zure pedigria? - Zer da hau?
Uste duzu iruzurra naizela edo jenio bizia duzu?
Azken nabigatzaileak izorratu ninduen, ados?
Olatuen kontra jotzen izan ninduen 14 orduz.
- Lortuko nuen beragatik ez... - Zure errua zen.
Bilatu dut, 78ko zure nabigatzaile ohia.
Amerika Kopako baboa, itsasarteari buruzko ezer ez zekiena.
Nahi duzun pedigria izan dezakezu,
baina hemen ibili ez bazara, hamar mila orduak egin ez badituzu,
kontrako itsaslasterrak eta guzti,
zaldizko bati ontzi-garbigailua instalatzeko eskatzea bezala da.
- Hau poetikoa. - Zatoz nirekin une batez.
Atera mingaina.
Nabaritzen duzu?
- Zer da, gatza? - Ez.
Saharako harea, hemendik 11 000 kilometro baino gehiagotara.
Haize honek eragiten duena da.
Egin nahi duzuna ez da sekula egin, ezta?
Bidea zehatza izan behar da.
Itsaslasterraren ardatza kalkulatu behar du
zertan dabilen dakien norbaitek,
itsaslasterrak zuretzat lan egin dezan, ez zure kontra,
birkalkulatzen 15 minutuero.
Pixkatxo bat ekialdera aldenduz gero,
Turcas eta Caicos uharteetara zoaz, eta mendebaldera aldenduz gero,
Texasera, edo okerrago, zurrunbilo batera.
Aukeratu tipo okerra, ez du axola.
Agian bizitza kostatuko zaizu.
Hara, eskerrik asko lanpostuan interesatzeagatik.
- Agur. - Balioko du.
Aizu, egon. Eta bazkaria, zer?
Garagardorik duzu?
- Bai. - Eman bat.
Munduan inork egin badezake, bera da. Tira, goazen.
Pixka bat nabarituko duzu.
Bestela, ez zinateke hemen egongo, ezta?
Bazkaria ekarri didazu.
Arrazoi duzu, bai.
Egia esaten badizut, ez nago ziur.
Urtean egun gutxi batzuetan
haizeak eta itsaslasterrek zeharkatzen uzten dute.
Agian. Tarte txikia da.
Hala eta guztiz ere, ez dakit.
Badakizu?
Gainera, soldatarik gabeko boluntariotza da hau.
Hilabeteetan entrenatu, agian baimenik ez emateko.
Bai.
Badakizu sentimendurik atseginena?
Raketbolean jokatzen nuenean, unerik onenean,
eta 30 urte nituela,
neskek eta nik txorakeriak egiten herrialdean zehar, mukizuak bezala,
partidaren eguna heltzen zen eta zirrara sentitzen nuen,
"Irabazi egingo dut", badakizu zein?
Adin honetan magia hori lortzeko modu bakarra
haren bitartez da.
Zenbat aukera gehiago izango ditugu gauza zirraragarriak egiteko?
Horregatik zaude hemen.
Bai, eta behar nauelako.
Ez dakit zergatik.
Eta zu behar zaitugu. Ez da aspergarria izango.
Batzuek asperduraz gozatzen dute.
Uste dut ez zarela horietakoa.
Ene, zelako zauria.
Deituko dut jendeak zer erabiltzen duen jakiteko.
Eta ideia on batzuk ditugu zu ontziari jarraitzeko.
Zer moduz zaude? Gaupasarako prest?
Bai.
- Bai. - Itxura ona duzu.
Gogortzen zoaz. Eta sorbalda? Zurrunduta dago oraindik?
Ez dago hain txarto.
Eta zure burua?
Igeriketa luzeetarako?
Ondo nago.
Abesti-zerrenda dut 85 abestirekin.
Neil Young, Janis Joplin, Beatle-ak.
"No Reply" mila aldiz abesten badut, bederatzi ordu eta 45 minutu dira.
Beste bat behar dut.
Izan behar da 4/4 erritmora joateko.
Bide batez, jakin ezazu,
pentsamendu negatiboak baldin badituzu,
zeure burua zigortzen hasten bazara...
Ondo nagoela.
Utzi niri egiten, ados?
Ondo.
Ados.
2011KO APIRILA, 61 URTE, 24 ORDUKO PROBA
Adi, entzun denok.
Beraz, 24 orduko proba.
Hau Dee maitagarria da, gure kapitaina.
Agintean dagoenean, inork ez dio hitz egingo. Konforme?
Ez diot inoiz hitz egiten entzun, baina onena da.
Gauza bera igerilariarekin. Uretan dagoenean, ez hitz egin.
Txantxarik gabe. Serio ari naiz.
Goazen. Elkar ezagutzen duzue jada.
Aupa, Dee.
Argi gorria Nicoren ideia da.
Ezin dizugu foku bat jarri, animalia asko erakarriko lituzke.
Baina ez dute gorria atsegin.
Hara.
Ezin badugu elikatu, bere gorputza zimelduko da.
Beraz, elikatu 90 minutuero, baina berari ez esan denbora.
Eta, badakizu, saiatu egoa ez zauritzen.
Ez oihukatu. Ez du gogor tratatzea atsegin.
Baina ez mimatu.
Haluzinatzen hasten denean, ez egin kontra. Konforme?
Ondo, erakutsiko diogu.
Aizu, begira.
Bartlettek erreia egin dizu ontzitik gertu egoteko.
- Zuk egin duzu? - Bai horixe.
Burua gorputzarekin batera hondatzen da.
Ahuldu eta haluzinazioak hastean, gabezia sentsoriala duzu.
Uste nuen kaioek zangoa erasotzen zidatela,
eta odola nuen aurpegitik.
Ia itsu nengoen.
Sufritzen duzun estres mentala izugarria da, tortura modukoa.
Botaka nengoen eta indarra galtzen ari nintzen...
Irakur dezakezu Nyad-en ostean dioena?
Zure izena da, Diana.
Hau da zure patua da.
Zure txandaren ondoren, erritmoa handitzea nahi dut.
Zer da hori?
- Zer? Utzi ikusten. - Txantxa bat da.
NELSON ENTRENATZAILEA
Zergatik egiten duzu botaka?
Zera...
Igeri egin dudalako 24 orduz.
Bisak heldu dira. Kubara joateko baimena dugu.
- Hobeto? - Bai.
Ondo. Eman bostekoa.
Gaur gauean,
gutako askorentzat heroi bat izan zen norbait,
Diana Nyad igerilari aparta,
itzuli da eta izugarria den zerbaitetan murgilduko da.
HABANA, KUBA
...30 urtez saihestu duen balentria konkistatzea proposatu zuen.
Gure bi herrialdeen arteko
batasuna eta harreman onak sustatzea espero dut.
Lotura bat.
Eta eguraldiak uzten didanean abiatzeko irrikaz nago.
Mila esker.
Luke? Zatoz.
Mila esker, lagun.
Ona da.
Badakizue zer, zerbait esan nahi dizuet denoi.
Ama Lurraren seinalearen zain gauden bitartean,
kontratua sinatu dut nire arimarekin, inoiz ez amore emateko.
Sakrifizio handia egin duzue denok.
Dirurik gabe, abantailarik gabe, bermerik gabe.
Baina ez zait bururatzen horretarako arrazoi duinagorik.
Nire bizitzako eginkizuna, nire patua, esango nuke,
baldintza iragarriezinen aurka borrokatzea,
elementuekin nahastea.
Lehen Nyad izango naiz.
Hiztegian bilatzen baduzue, agertuko da...
- Itzel. - ..."uretako ninfa".
Mila esker. Eta topa patuarengatik.
- Topa gugatik. Kubagatik. Ados? - Kubagatik.
- Eguraldiaren zain egotegatik. - Bai.
Laster ateratzen ez bagara, hotz egingo du.
- Urte bat zaborrera. - Bai.
Zer nolako itxura du?
Hiru igarpen desberdin ditut eguraldirako eta itsaslasterrarentzako.
Marylanden, Washingtonen,
eta Miamiko Urakan Zentroan.
- Eta konparatu ditut. - Eta zer?
Errusiar erruleta da.
Tartea izan dezakegu garbitzen denean. Agian.
Aukerak urritik onargarrira artera doaz.
Kaixo.
Alde egin behar dut.
Korrika egitera, agian.
Kanpora begiratu duzu?
Tira, prest egon behar naiz.
Prest zaude.
Talka egitean, hormaren kontra jotzea bezalakoa izan da.
Begira, ez dut nahi zu erretzea,
beraz, egon geldi, pazientzia izan.
Badakit gogorra dela.
Ez dakizu, zuk ez duzu egin behar.
Zuretzat erraza da, ezta?
Utzi kontu hori behingoz.
"Ni" denbora osoan.
- Zer? - Hipoteka hartu dut...
Baita nik ere.
Erantzun zuzena "mila esker" izango litzateke.
Joango zara?
Ez, zoaz, ondo dago.
Ados. Ez, zoaz. Erre porru bat edo halako zerbait.
Yoga egingo duzu? Irakurri zerbait.
Ez dut libururik!
Ekaitza igaro da.
Gure tartea da.
Heldu da, Diana. Joateko ordua.
Ur irekietan 16 milioi igerilari daude.
Hogeita lau orduz igeri egin duten 116 pertsona daude.
Baina munduan bakarrik daude
hamabi pertsona 48 orduz igeri egin dutenak.
Eta 12 horietatik,
Nyad marmokak, marrazoak eta munduko ur masa
handiena eta azkarrena duen leku batean dago.
Arrakasta izateko, 52 ordu edo gehiago egon behar du igeri egiten.
Dena bikain atera behar da.
Eskerrik asko.
Ondo, prest dago, atzeratu pixka bat.
- Ondo. - Mila esker denoi.
Lortuko duzu. Bikain egingo duzu, Diana.
- Aurrera. - Aurrera.
Adorea!
2011KO ABUZTUAREN 7A, 61 URTE
166 KM CAYO HUESORA
Elkarrizketa-saioko aurkezleek eta pertsona arrotzek galdetzen didate:
"Zergatik egiten du tortura hau
itxuraz sanoa, eta, jakina, polita den neska gazte batek?".
Maratoiko igeriketaren arrakastaren gakoa da,
masokista dirudien arren, arrakasta lortzen duena dela
ahalik eta ordu gehienetan minik handiena jasateko prest dagoen pertsona.
160 KM CAYO HUESORA
Bartlett, zer moduz hor goian?
Ondo.
Oraingoz.
Bostehun eta bat, bostehun eta bi,
bostehun eta hiru, bostehun eta lau,
bostehun eta bost, bostehun eta sei...
...berrehun eta bat, berrehun eta bi, berrehun eta hiru...
Laurehun eta hirurogeita bat, laurehun eta hirurogeita bi...
127 KM CAYO HUESORA
Zazpiehun eta hogeita hamabi, zazpiehun eta hogeita hamahiru...
101 KM CAYO HUESORA
91 KM CAYO HUESORA
Laurehun eta laurogeita hamahiru, laurehun eta laurogeita hamalau...
Diana!
Zatoz elikatzera!
Tori.
Bonnie, sorbalda.
Batetik hamarrera?
Sei.
Ene. Pertsona normal batentzat zortzi da.
- Medikua, Tyelenol pare bat. - Ulertuta.
Ondo. Nirekin hitz egin behar duzu.
- Ondo. - Ez borrokatu.
Tira.
Tori.
Hartu duzu?
Ona da.
Ondo zaude?
Igerilaria uretan.
Aurrera.
87 KM CAYO HUESORA
Kaka.
Itsasoa gupidagabea izan zen, baina igerian jarraitu zuen.
Itsasoko ura irentsi zuen.
Zorabioak 15. ordura arte iraun zuen, indarrak ahituz.
Botaka egiten zuen, baina igerian jarraitu zuen.
- Bon. - Zer jazo da?
Ondo zaude?
Ondo nago.
Ni...
Diana, geldi. Begiratu niri.
Isildu.
Ondo dago.
Kaka. Erreakzio alergikoa izaten ari da.
- Zer eman diozu? - Angerine, Tylenolen modukoa.
Ez, hitz egin genuen, alergikoa da.
Ezin du antiinflamatoriorik hartu. Arraioa!
Lehenengo orduetako haize aldakorrak
norabidea aldatzera behartu zituen.
Ipar-ekialderantz zihoan, Floridarantz,
zuzenean itsaso harrora.
Baldintza txarrek energia hirukoitza gastarazi zioten Dianari.
Klima gupidagabea borrokatu ondoren
eta ibilbidetik kanpo, Diana uretatik atera zuten.
Bost minutu behar zituen ezinezkoa zela sinesteko.
Errepikatzen zuen: "Zer behar da?".
"Egon naiteke 30 ordu gehiago".
Diana Nyad ontzira eraman behar izan zuten.
Itsaso harroa jasan zuen 42 orduz Floridako itsasartean.
Ur gaziak begiak, ezpainak eta mihia puztu bazizkion ere,
hogeita zortzi urteko maratoilariak jarraitu nahi zuen.
Ez nuen amore eman nahi, eta igeri gehiago ez egin.
136 kilometro falta zitzaizkion iristeko.
Itsasoak Diana Nyad garaitu zuen.
Igerian egon da 24 orduz.
Bai.
Azkenak, ia arnastu gabe.
Ustez, hemen egon behar dugu.
Hiru minutuz gelditzen bagara, itsaslasterrak izorratuko gaitu.
- Ekialderantz goaz. - Afrikara.
Denbora bikoitza beharko luke lortzeko.
Utzi behar dugu.
- Kaka galanta. - Badakit.
Diana, hurbildu ontzira.
Kendu betaurrekoak. Begiratu niri.
Begiratu.
Ez.
Atera behar zara! Ezin dituzu itsaslasterrak borrokatu.
Ez esan.
Diana, igerian zaude, baina ez zara inora joaten ari.
Bi pauso eman eta 15 atzera egiten dituzu. Ezinezkoa da!
Ahal duzun guztia egin duzu.
Guztia. Itzela zara.
Hau Ama Lurra da.
2011KO ABUZTUAREN 9A, 85 KM CAYO HUESORA
Benetan...
Ez dut minik ere sentitzen.
Ez naiz txantxetan ari.
...Nyad ibilbidearen ekialdera bultzatu zuen.
Kontuan izan orain 61 urte dituela.
28 urterekin, ibilbide bera egiten saiatu zen,
eta utzi behar izan zuen itsaslaster eta eguraldi txarragatik,
Triste nago, animatzen nuen. Hirugarren aldiz saiatuko da?
Mila esker denoi!
2011KO IRAILA, 62 URTE, ZAZPI ASTE GEROAGO
166 KM CAYO HUESORA
Ezpainekin kontuz ibili behar duzu.
Hemen dago oxigenoa, eta ez ukitu hori, berria da.
Eta Bartlett.
Agurtu Jon Rose, mediku-buru berria.
Ongi etorri Titanic-era.
Kasurik ez. Ezkor kronikoa da.
- Pozten naiz. - Ezer espero ez duena zoriontsua da.
Ez diezazula igerilariak entzun.
Aizu, Diana, motelduko zara pixka bat?
Minutuan 58 besakada egiten dituzu. Moteldu.
- Ederto. - Besakadak zenbatzen dituzu?
Bai, entzuten ditut.
Eskuek besakadaz uretan emandako kolpea.
Horren erotuta nago.
Kafe-gela eman diot eta ziztu bizian doa.
Eutsi ahal duzun guztia.
Irakurketek diote itsaslasterra topera egongo dela gutxi barru.
Ederto.
Itxura ona du, lagunak.
Kontuz izozmendiekin.
125 KILOMETRO CAYO HUESORA
- Sua! Laguntza! Sua! - Diana, zer jazo da?
- Ondo, Diana. - Laguntza!
- Hementxe nago. - Sua!
Lasai.
- Badoa. - Kaka!
- Zer da? Marmokaren bat? - Ene!
Ez da karabela!
Luke, deitu unibertsitateari eta deskribatu.
Sua!
Jon Rose, hurbildu.
- Ekarri ontzira. - Ez ni ukitu!
Ez zaitu inor ukituko.
Ez zaitugu ukituko.
- Hurbildu hona. - Kendu!
Diana!
Orain, Diana! Hurbildu ontzira.
Jarri txertoa!
Listo. Oxigenoa, mesedez.
Unibertsitateak dio kubozoo bat dela. Ez dira hemengoak, hil dezakete.
Arraioa. Atera dezagun uretatik.
- Aterako zaitut. - Jon Rose!
- Ez. - Ateratzeko!
Ez, geratu. Igeri egin.
Diana, zure bizitza da.
Nire bizitza.
Ez!
Ez. Geratu. Igeri egin.
- Ondo dago. - Ederto.
Hartu sudurretik, bota ahotik.
Arnastu honekin. Tori.
Tori. Hartu ematen dizudana.
Hori da.
Jarri hortxe. Hartu arnasa sakon. Arnastu sakon.
Ondo.
Ez...
Ez dut amore eman nahi.
Badakit.
Jarraitu nahi duela dio.
Egonkor dago.
Zein da gure kokapena?
Benetan ari zara?
Hil daiteke eta kokapena jakin nahi duzu?
Zertan ari gara hemen?
Bere ametsa da, ezta?
Bere erabakia da.
Eta honaino iritsi gara.
Bai.
Ondo.
Horrekin bizi bazaitezke...
Esan zein den kokapena, mesedez.
95 KILOMETRO CAYO HUESORA
Unibertsitatekoek uste dute kubozooek arrezifetik igo zirela Kubatik irtetean.
Berotze globalagatik asko ugaltzen ari dira.
Baina atzean utzi ditugu dagoeneko.
Eta Bartlettek dio ez garela asko desbideratu
lehen oso ondo joaten ari zinelako.
Denbora ona daramazu,
baina lasaitu behar zara, ados? Astiro.
Tira, goazen.
Aizue, bagoaz.
Tira! Goazen!
Marmokentzako da.
Badaezpada.
Primeran.
Izorratuta gaude?
Ipar-ekialderako desbideratze txikia zuzendu nahi dut, baina atsegin dut.
- Hori ez da inoiz gertatzen. - Badakit.
Denbora berreskuratzen ari da. Kirol portutik 68 km-ra gaude.
Erritmo honetan, Florida egunsentia baino lehen ikusiko dugu.
Begira.
Prest zaude.
Itxura ona duzu. Ederra.
Aurrera.
Bai.
Horregatik igeri eta korrika egiten dugu buelta gehigarri hori,
horregatik eramaten zaituztegu muturrera egunero.
Eman daukazuen guztia,
zuen kemen, indar eta arreta guztia,
eta txapeldun aterako zarete hemendik.
- Aditu? - Bai.
Panterak hiru diodanean. Bat, bi, hiru.
Panterak!
Eutsi goiari, Nyad! Animo!
Animo!
Aupa.
Aupa, Nyad!
Lortu duzu!
Ez!
Geldi! Ez!
Nire aurpegia!
Tentakuluak.
Atera uretatik!
Diana, geratu hor!
Aizu, Nyad?
Nyad?
Siesta egin nahi baduzu, gonbidatuen gela hortxe dago.
Zer jazo da?
Ezer ez.
Ez.
Tira, Diana.
Ezin nauzu utzi. Arnastu behar duzu.
Arnastu, laztana.
Arnastu, hartu arnas sakon.
Badakit arnasa har dezakezula. Arnastu.
Arnastu berriro.
Tira. Ez zirikatu, Diana. Hartu arnasa.
Zer jazo da?
Bota.
Tira, bota!
Bota, Diana!
Ene.
Jainkoa.
Bonnie, begira.
Bai.
Igerian ari dela uste du.
Igerian ari zara, laztana?
Hori da, jarraitu igerian.
Eta arnasa hartzen.
Atera egin behar nuen.
Esan behar nuen: "Honaino heldu gara".
Zergatik ezin dut esan
amorratzen nauela itsas fauna deuseztatu
eta ditxosozko marmokek ezgaitu nazaten?
Horren gainetik nago.
Hori esaten duzunean,
besteak gutxiesten gaituzu.
Denak. Ni, Bartlett, Jon Rose, Luke eta Dee.
- Gogor ekin diogu. - Badakit.
Barruan ere bueltan eginda geunden.
- Badakizu nola sentitu naizen? - Bai.
Ez, ez dakizu.
Hiltzen ikusi zaitut, Diana.
Hil zinela uste nuen 15 segundoz.
Dena berriro baietz esan dizudalako.
Esan nizun: "Bai, noski".
Ezin dut berriz egin.
Bai, baina ez naiz hil. Hemen nago.
Hemen nago, ondo, eta ez dut amore emango.
Ados?
Asko ikasi dugu. Neure buruari buruz ere ikasi dut.
Zer ikasi duzu?
Ez dut gehiago borrokatu ez izanaz damutu nahi.
Ez dut batere atsegin.
Badakit. Zer gehiago?
Beste behin.
Beste behin, eta kito.
Hurrengo urtea entrenatzen emango dugu,
eta baita marmoken kontua konpontzen ere.
Kubozooetan aditua den norbait ezagutzen dut.
Nola ezagutzen duzu dagoeneko aditu bat?
Internet du izena, Bonnie.
Begira, doktoregoa du.
Emakume atsegina dela ematen du.
Badakizu zein nekagarria den zure laguna izatea?
Hurrengoan, ez utzi epinefrina jartzen.
Kubozooek gailurra eragiten dute. Zortea du gaindosia ez izateagatik.
Marmoketatik babestu ahal banuen bakarrik egingo nuela esan nion.
Beraz, zer uste duzu? Erokeria da?
Ezin diote berriz heldu.
Ezin duzu pozoiarekiko immunitatea sortu. Kontrakoa da.
Beraz, ezin da berriro gertatu.
Horretarako diseinatu dut jantzia, lagunduko du.
Baina bai, erokeria hutsa da,
eta baita sekulakoa.
Kaixo? Bonnie?
Hau izugarrizkoa da.
Ezin dizugu lagundu, arauak dira. Zuk bakarrik jantzi behar duzu.
Bada, ezin dut egin.
Ez egin.
Baina hil egingo zara.
Aizu, gurekin etorriko zinateke?
Abentura ederra izango litzateke.
Baumgartnerrek dio ez duela beldurrik lan handia egin duelako honaino iristeko.
Salto egin du...
Zer gertatzen da?
- Eta agintea? - Zer?
...eta Kristo Berrerosletik.
- Begira. - Igeriketaren mugarri bat da.
Behin betiko maratoia da.
Txantxa da?
- Inork ez du lortu... - Haurtxoa dirudi.
...munduko errekorra eta urrezko domina lortzea bezala da.
Agian zailagoa, inork ez baitu lortu.
Badakigu inork ez duela lortu.
- Hori da kontua! - Isilduko zara? Entzun nahi dut.
Ez dut jantzirik ezta kaiolarik erabiliko...
Sinestezina.
Ez diot ezeri eutsiko...
Nire aukera da. Lapurtzen ari da!
Talderik indartsuena dugu,
esperientziarik onena duena.
Ez, nik egingo dudana da.
Non daude kubozooak behar dituzunean?
Ez entzunarena egingo dut.
Gelditu da.
Arakatzailea gelditu egin da.
Non gelditu da?
- Hortxe bertan. - Nola?
Gailuak hutsegin al du? Egon.
- Egon... - Atera dute?
Begira. Itxaron pixka bat.
Agintea.
Faunaren ziztada mingarriek
McCardel uztera behartu dute soilik 11 ordu igerian eman ondoren.
- Bai! - Hori da!
Itzel!
Ahotik atera nuen bat.
Tentakulua ahotik kendu nuen eta erregutzen amaitu nuen.
"Atera behar dut, ez dute alde egingo".
"Okerrera joango da, hau hasiera da".
- Jainkoa. - Ez dut berriz egingo.
- Saiakera gehiagorik ez? - Ez.
Esnatu, Bonnie.
Bonnie.
Kubara joan behar dugu segituan.
Nire eredu guztiek ezetz diote, ezta?
Atlantikoaren bira geldirik dago 17. paraleloan,
Afrikatik ekaitzak hurbiltzen ari dira,
eta, gainera, Golkoa dago.
Ekialdeko haizearekin topo eginez gero, izugarrizko olatuak egongo dira.
Hau ez da gure tartea.
- Begiratu ereduak berriz. - Ondo daude, barkatu.
itsaslasterrari aurre egin nahi diozu?
Ura aurpegian astintzea?
Botaka egitea Bahametara eramatean?
Ideia ona deritzozu?
Itxaroten badugu, urtaroa amaituko da hotza egingo duelako.
Badakit.
Beste toki batean egin dezakezu.
Beste norabait joan gintezke. Guam polita da urte sasoi honetan.
- Guam? - Ez duzu atsegin?
Ez da Kuba!
Noiz egingo didazu jaramon?
Egia da, dena dakizu.
Ez, zu zara aditua. Ondo. Baina ni zuzendaria naiz.
- Zuzendaria? - Joango gara.
- Ez dut urtebete entrenatzen itxarongo. - Arriskutsuegia da.
Atlantako meteorologoarekin hitz egin dut, eta Gregen iritziz egin daiteke.
Gregek esaten badu... Nor arraioa da Greg?
Ez dut ezagutzen, eta ez du erabakitzen.
Bai, arrazoi duzu, nik erabakitzen dut.
Nik agintzen dut. Eta badakizu zer? Egingo dugula.
Baina zer arraio?
Bartlett?
Hitz egin dezakegu?
Sentitzen dut. Izan da...
Uste du ez dudala irten nahi?
Elkek eta biok zazpi irteera ezeztatu ditugu hau egiteko.
Jendea babestu nahi dut.
Badakit.
Eta begira zuk.
Itsasontzi horretan ikusi zaitut,
berrogei orduz jarraian, kareletik txiza egiten,
bere aldetik ez urruntzeko. Dianak badaki?
Eskerrak eman al dizkizu?
- Bere moduan... - Erabiltzen zaitu.
Aizu, ez dakizu.
- Bera eta biok... - Tira.
Lehenesten duzu beti.
Arriskatu behar gara.
Ados? Arraioa.
Honaino iritsi gara. Saiatzen utzi behar diogu.
Tira. Zer egingo duzu?
Etxera itzuli eta turistak itsasontzian eramango dituzu denboraldi osoan?
Tira.
Oso hurbil gaude.
2012KO ABUZTUA, 93 KM CAYO HUESORA
Laurehun eta laurogeita hiru, laurehun eta laurogeita lau,
laurehun eta laurogeita bost...
Esan diot ez zela gure tartea!
Laurehun eta laurogeita sei,
laurehun eta laurogeita zazpi...
Bi segundoko aldea da.
Kayakenak ekarri behar ditugu.
- Dee! Jarraitu iparralderantz! - Kaka.
Igerian 49 orduz.
Ura sartzen ari da!
Bonnie, atera Diana!
Diana!
- Diana! - Diana!
- Nico! Ikusten duzu? - Ez!
Diana!
Lasai.
Ondo. Ederto.
- Ukaezina da. - Ez egin!
Eta entrenatzen baduzu...
Laurehun eta...
Zure alkandora.
Laurehun eta hirurogeita hamazazpi...
Ez nauzue berriz ikusiko!
Diana!
Non dago?
Diana!
- Hor! - Diana!
Diana! Zatoz ontzira! Aterako zaitugu!
Ez! Geratuko naiz! Lor dezaket, Bon!
Erotu zara? Ez!
Igaroko da!
Ez, Jainkoarren. Ez dut...
Bartletten ontzia urpetzen ari da! Ez naiz arriskatuko.
Itxaron dezakegu.
Esan merezi duela honengatik hiltzea!
Aste honetako albiste positiboa izango zen,
baina ezin izan da egin.
Diana Nyad lehorrean da berriro gaur gauean.
Kubatik Floridara marrazo-kaiolarik gabe igeri egiten
lehena izateko helburua zapuztu egin da gaur goizean.
Egin ditu 77 kilometro inguru,
Mantxako bi kanalen parekoa, baina ezin izan du jarraitu.
Amaitu den erabakitzen duen bakarra ni naiz.
Zuk jarraitu nahiko duzu, baina gu jota gaude.
Bartlett oso minduta dago eta Nicok lanera itzuli behar du.
Aire girotuak konponduko ditu.
Nicok dio bere bizitzako abentura dela.
Ez duzu ulertzen nolakoa den guretzat, ezta?
Ez dugu sosik.
Denbora, higadura emozionala... Urteak daramatzagu, Diana.
Bada, hor konpon.
Taldea gara, ezta?
Hara.
Gehiagotasun-konplexu izugarria duzu, badakizu?
Denok izan beharko genuke gehiagotasun-konplexua.
Gure bizitzaren protagonista sentitu beharko ginateke.
Bai, horixe bera. Nire bizitza da!
Eta gauzak egin nahi ditut.
Bai? Eman adibide bat.
Ez dakit.
Hori da kontua, ez dakidala.
Zer egin nahi dut? Asmatu: Nire erabakia da, ez zurea.
Uste dut hil naitekeela onartu behar duzula.
Zer esan nahi duzu?
Zu zoriontsu izateagatik egingo nuke.
Benetan egingo zenuke?
Bai. Imajina ezazu zure baitan jakitea
beste inork egin ez lezakeen zerbait egin dezakezula.
Utzi patuaren kontua.
- Nyad... - Badakit zer esanahi duen!
- Aita... - Kirtena zen.
Bai, kirtena zen,
baina nire halabeharra ulertu zuen!
Hau ez da zuri edo halabeharrari buruzkoa,
niri buruzkoa da, ados?
Behingoagatik, hau niri buruzkoa da!
Eta ez nauzu kontuan hartzen.
Jarraitzea besterik ez duzu nahi...
Noski kontuan hartzen zaitudala. Zuk baino hobeto dakit zeren gai zaren.
Entzuten zara? Bai etorkorra.
Begira, jendeak ahoa ixtea eta heriotzaren zain geratzea nahi du,
- baina ez nuen uste zuk ere nahi zenuela. - Isildu.
Ezin dut. Ez dut porrota onartuko.
Nirekin zaude?
Ez.
Baina entrenatzaileak... Lehiatzeko atseden hartzen duzu.
Gorputza eta burua sinkronizatu behar direnean.
Ondo egin nuela deritzozu?
Inori ez kontatzeko esaten zidan.
"Oso berezia da.
Oso gauza berezia daukagu, ezin diozu inori kontatu.
Ez lukete ulertuko.
Eskolatik botako zintuzkete, ez zinateke igerilari olinpikoa izango,
galduko nindukezulako.
Umea zara eta ez duzu ulertzen,
baina nik hau behar dut. Ulertuko duzu".
Laugarren saiakera.
Hor nago hasieran, urduri.
Ez dakit zer aurkituko dudan, baina borondate indarra
eta giza izpirituaren indarra ditut.
Adorea.
Hau Bonnie da, nire entrenatzailea.
Kaloriak eta elektrolitoak irensteaz arduratzen da.
Bonnie berriz.
Ez duzu porrota imajinatzeko tarterik uzten.
Benetan uste duzu aldi bakoitzean lortuko duzula,
baina...
Tira,
lau saiakera eta lau porrot.
Ondo.
Tira, Nyad, inozo alena.
Bai?
Nirekin haserre jarraitzen duzu? Asko sentitzen dudalako.
Esan nituen gauza batzuk
eta nire jarrera gehiegizkoak ziren.
Eskerrik asko.
Eta ez nago haserre.
Baina itzultzeko eskatzen badidazu, ezin dut.
Nahikoa dut dudanarekin.
Hipoteka ordaintzeko lan egin behar dut, badakizu?
Bizitza horrelakoa da.
Bai, noski, ulertzen dut.
Agian ezin da egin.
Zer nahi duzu egitea, onartu behar ditut
posiblea denaren besteen estandar erdipurdikoak eta iraingarriak?
Bonnie ere nazkatu da nitaz.
Bai zera. Bonniek maite zaitu, familia zarete.
Kontua ez da nik ez dakidala nolakoa naizen,
hain...
Erradikala?
Esateko modu ederra da.
Zergatik da hain zaila?
Bai, zergatik da hain zaila pertsona bat izatea?
Entzun, sentsazio hura paregabea zen,
gauzak ondo zihoazenean hor egotea,
eta zu txapeldun bat bezala igeri egiten,
izurdeak atzetik zenituela,
eta Bonniek, taldeak eta nik gauza bera pentsatzen:
"Arraioa, lor dezakegu. Arrakasta izango dugu".
Denok sinesten genuen erokeria hartan.
Hau emozioa.
Izugarria zen, ezta?
Bai, tira, ez nuen ikusten, baina nabaritzen nuen.
Egia da.
- Ur azpian zeunden. - Bai.
Neure buruari kantatzen nion ilunpetan.
Sekulakoa zara, Diana.
Basapiztia.
Tira, joan behar dut...
Bai, jakina.
Gabon, John.
Gabon, Diana.
Deitu zaitut.
Mezuak utzi dizkizut.
Diana, ez dut berriz egin nahi.
Ez, badakit.
Ikusi nahi zintudan, zurekin hitz egin.
Ondo.
Jack Nelson hil dela irakurri dut.
Bai.
Deituko zenidala uste nuen.
Bazen garaia.
Ez dut biktimismoa atsegin.
Badakit.
Ospearen Aretoan jarraitzen du denok hitz egin
eta gutaz abusatu zuela esan ondoren.
Txundigarria da.
Ene!
Nahiago nuke nik hil izan banu.
- Gai izango nintzateke. - Bai?
- Bai. - Nola egingo zenuke?
Zakila mozten.
Aizto kamutsa eta granitozko ohola, eta odolusten utzi.
Granitozkoa?
Ez dakit, horrela irudikatu dut.
Niri ez zidan eragin, ez nuen iparra galdu.
Ondo nago, primeran.
Baina une batzuetan 14 urte banitu bezala da eta...
bere ahotsa nigandik aterako balitz bezala da,
eta orduan izugarri haserretzen naiz neure buruarekin.
Zergatik ez nuen gehiago borrokatu?
Sekulakoa nintzen.
Laztana, gauzak ez dira horrelakoak.
Badakizu.
Bai. Badakit.
Baina...
Zera, ni...
Oso atsegina zen nirekin.
Hasieran, jakina.
"Nelson entrenatzailea maite dut" idatzi nuen nire koadernoan,
eta ikusi zuen.
Ene, ez diot hau inori kontatu.
Zatoz.
Sekulakoa zara.
Igeri egin ala ez, sekulakoa zara.
Argi izan.
Argi dut.
Eta ez dut amore emango.
Libre naiz berriz saiatzeko.
Jakina, Diana.
Beraz...
entrenatuko dut, taldea osatu, eta itzultzean ikusiko zaitut.
- Afalduko dugu. - Noski.
Ondo.
Jakin beti animatuko zaitudala.
Nyad taldea.
Aizu, James?
Ezkerretara nahi zaitut, arnasa hartzen dudanean zu ikusteko.
Eta 90 minutuero,
hartu hozkailutik edabe pakete horietako bat.
Nire entrenatzaileak, Bonniek, zuzenean ahoan zanpatzen du.
Badakizu zer? Ez du axola.
Berdin dio.
Prest egongo naiz gutxi barru.
Gus, joango gara paseatzera?
Tira, txakurtxo. Goazen.
...egin behar nuen?
Ez al da azkenean dena hiltzen, eta goizegi?
Esan, zer egin nahi duzu
zure bizitza basati eta preziatu bakarrarekin?
Arraioa, Mary Oliver.
Irratiko elkarrizketa batean,
Oliverrek esan zuen sinplearen bila zebilela.
Bere poema askok natura goraipatzen dute,
baina txikitan Ohion jasan zituen
tratu txarrei buruz idatzi zuen.
2012an, esan zigun
bi grina handitan babestu zela:
maite zituen natura eta hildako poetak.
Uste zuen...
KUBA, 2013
Ondo.
- Gauza pare bat esango dut. - Zertan...?
Ez ni eten.
Hona etorri naiz
pentsatu dudalako,
eta...
Ogi eta jakia gara 30 urterekin baboarena egiten genuenetik.
Elkarrekin egiten ditugu gauzak. Dibertigarriak, aspergarriak, zailak...
Nirera joaten saiatu naiz, baina ez da gauza bera.
Ez duzu amore ematen.
Kontua da,
batera zahartzen ari garela.
Badakizu, zahartzen ari gara, eta hiltzen bazara...
ikusten duzun azkena izan nahi dut.
Ez zaitez hil.
Baina gertatzen bada, zurekin egongo naiz.
Hogeita zortzi urterekin, marrazo kaiolarik gabe Kubatik Floridara
166 km igeri egin zuen lehena izatea proposatu zuen.
BOSGARREN SAIAKERA, LORTUKO DU?
Misioari ekin eta hiru hamarkada eta erdira,
Diana Nyadek, 64 urte dituenak,
aurten lortzea espero du.
Bosgarren aldiz saiatzen ari da Habanatik Floridaraino igeri egiten.
Borrokatuko da haize, itsaslaster, deshidratazio eta hipotermiarekin.
Floridara iristeko behar dituen hiru egunetan, dena okertu daiteke.
Hau poza zu ikustea.
Aupa.
- Kaixo. - Kaixo.
Etorri zara!
Bai.
Zu izan zara?
Ez, ni...
Elkek dio: "Azken beltzean gaude, pixka bat gehiago ez du axola".
Baina argi berdea ematen duena ni naiz. Ulertzen?
Zure esanetara.
- Zer? - Itsas txakur baten antza duzu.
Eta maskara berri hau? Bestea baino okerragoa da.
Angel tematu da, norbaitek kubozoo bat irentsi zuelako.
Zer jazo zen?
Zer uste duzu? Hil zela.
Diana, taldea, alerta gorrian gaude ofizialki.
Uste dut tartea dugula. Bihar egingo dugu.
- Bai! - Hori da.
Aizu.
Ondo. Lortuko dugu.
Naiadeak, uretako ninfak, halabeharra. Ezta?
Airisen kontua...
Aita biologikoa ez izatearena.
Esan nahi dut,
teknikoki, ez naizela...
Aizu.
Entzun niri.
Ez dago zu baino Nyad gehiagorik.
Aurrera.
2013KO ABUZTUAREN 31, 64 URTE
Adorea!
166 KILOMETRO CAYO HUESORA
161 KILOMETRO CAYO HUESORA
154 KILOMETRO CAYO HUESORA
Arraioa.
Begiratu hara.
Ezkutuek ezin dute huts egin, ezta?
Kaka.
Ezkutua egiaztatuko dut.
Ondo.
Zazpiehun eta hogeita hamabi,
zazpiehun eta hogeita hamahiru...
Zer gertatzen da?
Zer da hori?
- Jainko maitea. - Ikusten?
- Aterako dugu? - Bonnie!
- Hurbildu ontzira ahal duzun guztia. - Itzali motorra.
Diana!
Diana! Hurbildu ontzira.
Zipriztinik ez, besakada gozoak.
Zer jazo da?
Ezkutua konpontzen ari gara.
Ez begiratu.
- Piztuta al dago? - Baietz uste dut.
Baietz uste du.
Marrazorik ez.
Bai!
- Bai! Lan ona, talde. Mila esker. - Bai!
Mila esker denoi.
143 KILOMETRO CAYO HUESORA
Ahoa mozten dit.
Eraman egunsentira arte, gero ez dago arriskurik.
Txanoa lehenengo, bai.
Demontre.
- Tori. - Eskerrik asko.
- Galdetu nahi nizun. - Bai?
Nolatan itzuli zara?
Solasalditxoa izan genuen.
Eta...
Gaixorik nago, Bonnie.
Berak ez daki.
Ene.
Duintasunez eramaten saiatzen naiz.
Bai.
Dena den...
Azken abentura bat bizi behar dudala uste dut.
Bai.
- Igerilaria. - Igerilaria.
19 KM CAYO HUESORA
Laurehun eta hirurogeita hamalau,
laurehun eta hirurogeita hamabost,
laurehun eta hirurogeita hamasei...
Aizu, Bonnie.
Azkenean, itsaslasterrak laguntzen digu.
Iparraldera darama.
Aurrera jarraitu behar du.
Diana?
Zatoz. Hurbildu.
Halaxe. Zatoz, besakada gozoak, hori da.
Oso ondo.
Tori.
Ez dizut jatekorik emango.
Likidoa behar duzu, gutxienez, 125 gramo gehiago.
Behar duzu. Edan hau.
Badakit.
Ur gazi gehiegi irentsi duzu.
Bai, ikusten?
Tira, zoaz Floridara.
Handik.
Floridara, Cayo Huesora.
Hori da. Ederto.
Azken ahalegina. Pixka bat gehiago.
Horrela.
Beste bat.
Dagoeneko 121 km egin ditugu.
Ez gara inoiz hain urruti heldu.
Ez nekien hemen ikusiko nuenik.
Taj Mahal jauregia.
Aparta da.
Zoaz harengana zuzenean.
Hortik da.
Baldosa horien bidetik?
Bai, Taj Mahal-era baldosa horien bidetik.
Jarraitu igerian.
Nyadek munduko errekorra du igerian...
...errekonozimendu-fantasiak, ez lukete...
Igerian 51 km egin ditu...
Gorputza balea bezain erraldoia nabaritzen dut.
Bederatzi metroko zabalera dut, indar eta sorbalda harrigarriak,
eta ura zeharkatzeko lehian ari naiz, geldiezina.
Uste nuen kaioek bikia erasotzen zidatela,
eta odola nuela aurpegi osoan.
Hirurogei ordu itsasoan gelditu gabe.
Olinpiadetan urrea irabaztea bezalakoa da.
Zeharkaldi hau askoz gertuago dago ezinezkoa izatetik posible izatetik baino.
Beste aldera iristean, une batez hilezkorra naizela sentitzen dut.
Aizu. Bai, aizu. Jarraitu igeri egiten.
Bonnie!
Ikusten duzu?
Ikusteko gai zara?
Diana.
Zatoz.
Horrela.
Ez duzu maskara hori berriz jantziko.
Kendu betaurrekoak.
Ondo.
Diana, niri begiratzea behar dut.
- Ez. - Begiratu niri.
Amaitu da?
- Ez... - Ez. Alboratu gara?
Zuzendu dezaket.
- Ez... - Bonnie, ez naiz uretik aterako.
- Ixo. Begiratu harantz. - Zuzendu dezaket.
- Ikusten? - Ez naiz aterako.
Ikusten duzu? Begira zeruertzera.
Ikusten duzu?
Eguzkia al da?
Ez da eguzkia, laztana.
Cayo Hueso da.
Diana, esaten dizudana da hau dela azkenengo gaua.
Ahalegin handi bat.
Gogoz egiten baduzu, gogo handiz,
Floridara iritsiko zara gaur.
Baina bide luzea dago oraindik.
Gutxienez, 12 ordu.
Laztana, ahalegin handia behar dugu.
Egin dezakezu, ezta?
Edan pixka bat.
Primeran zoaz, laztana.
Diana!
Ez urrundu hainbeste ontzitik.
Ez duzu amaitu.
Astiroago.
Oker doa. Besakadak galtzen ditu.
Badakit.
Beste hamarren bat behar dut edo kito.
Badakit. Kaka!
Zertan ari zara? Bonnie?
Benetan, Bonnie?
Diana?
Uretan zaude nirekin.
Entzun niri.
Igeri pixka bat egin behar duzu.
- Ados? - Ez ni ukitu.
- Ez dut egingo. - Ezin nauzu ukitu.
Batera gaude, ezta? Dena batera egiten dugu.
Ez duzu zertan pentsatu zer gertatzen ari den.
Besakada on batzuk eman behar dituzu.
Egin dezakezula uste duzu?
Zer moduz bost besakada on?
Tira. Badakit egiteko gai zarela.
Badakit gai zarela ezagutzen zaitudalako.
Ez dizut amore ematen utziko.
Saia zaitez. Ziur nago ahal duzula.
Eman besakada on bat, niretzat.
Bat bakarrik. Bat, eta joango gara.
Besakada on bat.
Hori da. Ederto.
Beste besakada bat.
Horixe.
Beste bat.
- Bai. Beste bat. - Bonnie...
Ixo. Aurreztu arnasa Cayo Huesorentzat.
Maite zaitut.
Baita nik ere.
Beste besakada bat.
Bat bakarrik. Eutsi goiari.
Hori da.
Hori da, indarra!
Tira, indarra!
Besakada handi bat.
Primerakoa izan da.
Hori da, laztana.
Joan hortik.
Hortik. Eutsi goiari, laztana.
Handiputza.
- Mugitzen ari gara, ezta? - Bai.
Aizue, oso hurbil gaude.
Zer, Bartlett?
Eginda dago.
Harea daukat begietan, ados?
Goazen, Dee.
Diana!
Lortuko duzu!
Bai horixe!
Benetan izugarrizkoa da.
Ibilbidearen erdian abiadura handitu zuen
itsaslaster azkarrei esker.
Batez beste, orduko hiru kilometro egin zituen.
Berrogei bat lagunek lagundu zioten lau ontzitan.
Goitik, Nyad ur gardenetan ikusten da,
Cayo Huesora hurbiltzen den heinean.
Diana Nyad lehorrera iristear dago!
Jaun andreok, Diana Nyad!
Nyad!
Ez ukitu, edo deskalifikatuko dute!
Denok atzera!
Atzera! Ez ukitu!
Historia!
Ez ukitu! Inork ez ukitu!
Diana Nyadek 177 kilometro egin ditu igerian Kubatik!
Zatoz nigana.
Hona.
Tira, laztana, eginda dago.
Zatoz hona.
Zatoz, Diana.
Lortuko duzu. Zuk bakarrik.
Tira, laztana.
Lortuko duzu. Jarraitu. Hementxe nago.
Hementxe bertan nago, laztana. Zatoz.
Pauso bat gehiago. Bi orkatilak uretik kanpo.
Bi orkatilak kanpoan, gai zara.
Inoren laguntzarik gabe. Metro batzuk gehiago.
Pausoz pauso.
Atera bi orkatilak.
Zatoz, hemen nago.
Ederto egiten ari zara.
Lehenengo bat.
Lortuko duzu.
Eginda dago.
Ondo, kontuz.
Hori da. Bi orkatilak kanpoan.
Bai.
Lortu dugu.
Hiru gauza esan nahi ditut.
Lehenengoa,
ez eman amore, inoiz.
Bigarrena,
sekula ez gara zaharregiak gure ametsak lortzeko.
Eta hirugarrena...
Kirol bakartia dirudi,
baina talde bat behar da.
Ondo esana.
Bai!
Dianak Kubatik Floridara igeri egiteko ametsa bete zuen 2013ko irailaren 2an.
Berrogei lagunek lagundu zioten ontzietan Voyager-aren ondoan,
eta haren balentria handiaren lekuko izan ziren.
Bidaia 166 km-koa da.
Itsaslasterrengatik, 177 km egin zituen.
Behar izan zituen 52 ordu eta 54 minutu.
Bost saiakera
eta hogeita hamabost urte.
Diana eta Bonnie egunero ikusten dira.
Lortu dugu!
LUKE TIPPLE, MARRAZOETAN ADITUA
ANGEL YANAGIHARA DOKTOREA, KUBOZOOETAN ADITUA
DEE BRADY, KAPITAINA
JOHN BARTLETTEN MEMORIAN, 1947-2013
Zortea izan dugu itsaslasterrarekin.
Hasieratik nekien lortuko zuela, baldintza egokiak izanez gero.
Nola sentitzen zara jendeak laguntzen zaituela ikustean?
Itzela izan da.
Ikusi ditudan aurpegiengatik,
maite dute nire adineko norbait inork lortu ez duena lortzen ikustea.
Esan nuen hirugarren gauza zen: "Taldea behar da".
Nik piztia ematen badut, Bonnie ikusi behar duzue.
- Bonnie? - Lehen agurtu nau.
- Piztia da. - Bai.
Pasadizo onak kontatzen ditu, baina niri buruz direnean,
ez dut apaintzea atsegin.
Ez da berdina...
Gaingiroki gauza bera da,
baina ez da inoiz kontatzen duen bezalakoa.
Eskerrik asko.
Diana Nyad, erronka bota nizun.
Kikildu zinen.
Kubara igeri egin zenuen marrazo eta marmokekin,
eta nirekin borrokatzeko beldur zara?
Estatu Batuetara pateran etorri zara?
Ez dut izan nahi...
mila aldiz gauza bera egiten duen eroa,
90 urte bete arte beti porrot egiten duena.
Hau jantzita igeri egin nuen.
Ez nintzen konturatu. Ezberdin ikusten zintudan.
Bai!
Mila aldiz abestuz gero,
bederatzi ordu eta 45 minutu egiten ditut erritmoan.
Amerika zeharkatuko dut.
Begiak itxi nituen, ukabilak itxi nituen,
esan eta konbentzituta nago.
Ezin nuen arinago igeri egin.
Esnatu behar zara eta behin eta berriro saiatu lortu arte.
Lauretan, beno, egunaren arabera, gaur bostak laurden gutxitan izan da,
gimnasiora noa.
Nire bizilagunak... Gaua da.
Nire bizilagunak lo seko daude, eta jotzen dut...
Esan nahi du: "Esnatu!"
Nire nabigazioa bada...
- Iazkoa da. - Aurten ez da horrelakoa izango.
Azpitituluak: Nerea Múgica