Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Kocham skrzypce.
Najtrudniejszą sprawą w moim życiu jest chyba dbanie o zdrowie rodziny.
Wszyscy ciągle chorują.
„Musimy jechać do szpitala” i w ogóle.
„Zaraz posłucham, jak grasz,
ale muszę podać leki”.
Mogę to zrozumieć, no ale wiadomo…
No…
„Dobra, pogram sama”.
Gdybym nie miała skrzypiec ze szkoły,
sama nie wiem, co bym robiła.
Nie zapeszajcie.
Los Angeles to światowa stolica nagrań.
Szkoły nieodpłatnie udostępniają uczniom naprawione instrumenty muzyczne.
Jako jedne z ostatnich w Ameryce.
W samym środku miasta
malejąca z roku na rok grupka mieszkańców nieprzerwanie od 1959 roku
dba o 80 000 instrumentów.
OSTATNI WARSZTAT
LICEA
Sprawdźmy.
Mamy cztery działy.
Instrumenty dęte blaszane, instrumenty strunowe,
dęte drewniane
oraz pianina.
Co do strunowych…
Charakter pisma trochę jak u lekarza…
„Skrzypce, złamany kołek.
Proszę naprawić, co trzeba”.
W tym wypadku usunęliśmy stary kołek.
Dopasowaliśmy nowy.
DANA strunowe
Naciągnęliśmy.
Instrument wrócił do ucznia.
Drewno łamie się w unikatowy sposób.
Zostawisz szparę, a instrument brzęczy.
Frustrujące.
Trudno znaleźć źródło brzęczenia w wiolonczeli.
Znalazł człowiek i myśli: „Wreszcie nie ma”.
Trudno jest być dzieckiem.
Niektóre dzieci pochodzą z kochającej się, wspierającej rodziny.
Inne z bardzo dysfunkcyjnej.
Rysy na emocjach
i w głowie są znacznie trudniejsze do naprawienia.
Tego się nie sklei.
To wymaga czasu.
Wymaga opieki.
W wieku mniej więcej 27 lat zacząłem proces coming outu.
Był rok 1975.
Pamiętajcie, czasy były inne.
Nie akceptowano gejów.
STOP ATAKOM NA GEJÓW
Ludzi bito na ulicach.
Fizycznie ich atakowano. Mordowano.
Odkąd skończyłem 13 lat starałem się schować.
Wyrosnąć z tego.
Zostawić to za sobą. Jednak nic z tego.
Sądziłem, że jestem zepsuty.
Że brzęczę jak wiolonczela.
Albo żałośnie udawałem kogoś innego,
albo byłem sobą i mierzyłem się z odrzuceniem, wyśmiewaniem, biciem.
Mogłem też się zabić.
Byłem bliski takiego granicznego kryzysu.
Mama i tata oboje byli muzykami.
Mama nauczyła mnie, że muzyka jest jak pływanie.
Liczy się rytm, skupienie na chwili obecnej.
Zatrzymasz się, a muzyka zniknie.
Nie wolno się zatrzymywać.
Graj dalej.
Może idzie ci beznadziejnie, ale graj dalej.
Nie poddawaj się.
Graj.
Tak było.
Dlatego nie podjąłem tej decyzji. Zrozumiałem, że muszę się z tym pogodzić.
Nie byłem zepsuty.
Nie potrzebowałem naprawy.
Postanowiłem to zaakceptować.
Poznałem męża. Zostaliśmy tatami.
Jesteśmy razem od niemal 23 lat.
Wciąż tu jestem.
Żyję.
Wolno mi być miłym, kochającym, prawdziwym.
Wiecie…
Niełatwo być dzieckiem.
Ale dbamy przynajmniej o to,
by dźwięk instrumentu był jak najlepszy.
Gdyby ktoś mi powiedział pięć lat temu…
że będę grać na suzafonie…
nie uwierzyłbym.
Powiedziałbym: „Kłamiesz, gościu. Nie będę.
Nie umiem grać na niczym”.
W tym wieku nie mogłem mieć tak drogiego instrumentu.
W tym domu, w tej dzielnicy nigdy by nas nie było stać.
Błagałem mamę i tatę. Prosiłem, żeby mi kupili.
Zawsze powtarzali to samo.
„W domu będziesz ty albo ta tuba”.
A ja, cóż…
Pomyślałem, że nic z tego.
Na szczęście mogłem wziąć suzafon ze szkoły.
Miałem 13… może 14 lat.
Rozklejam się, bo myślę o tym teraz,
gdy mam 18 lat, świeżo po liceum,
idę do college’u, zaczynam swoje życie
i próbuję zrobić z muzyki pomysł na życie,
pasję, pracę.
Gdyby nie było suzafonów w szkole, cóż…
Nigdy nie wiadomo.
Na przykład: „Dział dętych blaszanych, eufonium.
Przecieka. Zlutować, gdzie trzeba.
Mycie soniczne.
Postępować delikatnie”.
PATTY dęte blaszane
Często się zastanawiam,
cóż to za malutkie rączki trzymały ten instrument.
Mam taki wielki słój.
Nazywam go słojem na skarby.
Chowam tam wszystko, co znalazłam wewnątrz instrumentów.
Baterie, kuleczki, cukierki.
Ołówki, gumki do wycierania.
Taką małą zabawkę.
Malutką, całą we włoskach.
To takie tajne rozmówki między mną a dzieckiem.
Cóż za opowieść przekazałby mi instrument,
gdyby mógł mówić.
Moja opowieść to wielka przygoda.
Wielka, ale i przerażająca.
Urodziłam się w Meksyku, w mieście o nazwie Morelia.
Mama powtarzała nam: „Możecie w życiu wszystko.
Jesteście mądre. Silne.
Walczcie o siebie”.
Odkąd byłam dzieckiem, chciałam przeżyć amerykański sen.
Postanowiłam wyjechać do Stanów Zjednoczonych.
Gdy się coś postanowi, to się to robi.
Podróżowaliśmy nocą.
Zobaczyłam te rozświetlone budynki…
i szczęka mi opadła.
Pomyślałam, że jest nawet lepiej, niż się spodziewałam.
Byłam samotną matką z dwójką małych dzieci.
Trzyletnią córką i sześcioletnim synem.
Trzeba było robić swoje.
Podjęłam pracę w sklepie muzycznym w Thousand Oaks.
NAPRAWY WYPOŻYCZANIE
Właściciel powiedział, że da mi tygodniowy okres próbny.
Jeden tydzień.
Odkurzałam pokrowce,
przygotowywałam instrumenty, które on potem naprawiał.
Po tygodniu mówi tak: „Wiesz co?
Zostaniesz na dłużej”.
Przepracowałam tam siedem lat.
Syn powiedział mi, że chciałby grać na klarnecie.
Wypożyczenie kosztowało 20 $ miesięcznie.
Dla mnie dużo.
Byłam samotną matką.
I nie było mnie stać.
Byliśmy tacy biedni.
Czasami nie mieliśmy co jeść.
Czasami nie było nic na Boże Narodzenie.
Przybyłam tutaj, myśląc, że spełnię amerykański sen.
A gdy nie mogłam dać dzieciom nic jeść, pomyślałam:
„Żaden to sen”.
Kilka lat później…
jeden z techników, Mark Comeau, zadzwonił do mnie.
Pojawił się wakat w L.A.U.S.D.
Chcieli zatrudnić dwóch techników od dętych blaszanych.
„Idź tam.
Idź i zdaj ten test”.
Naprawa instrumentów muzycznych
Gdy tam poszłam…
Absolutny zakaz wstępu
WYŁĄCZNIE DLA PRACOWNIKÓW
…było 12 mężczyzn oraz ja.
Bałam się!
Serce omal nie wyskoczyło mi z piersi.
Myślałam, że nie mam szans.
Ale wspomniałam słowa mamy.
„Możecie w życiu wszystko.
Jesteście mądre. Silne.
Walczcie o siebie”.
Noc przed testem rozmawiałam z dziećmi.
Powiedziałam, że podejdę do tego testu.
A jeśli pójdzie dobrze,
nasze życie zupełnie się odmieni.
Test był najtrudniejszym doświadczeniem w moim życiu.
Musiałam wyczyścić masę małych części.
Pistony musiały poruszać się sprawnie.
Obudowa i piston musiały dokładnie na siebie nachodzić.
Pasować idealnie.
Drobna szczerba, zadrapanie, choćby tylko brud…
a nie zagra.
Skończyłam test…
i wróciłam do domu.
Byłam smutna i rozczarowana, bo czułam, że nie mam szans.
Inni poradzą sobie o wiele lepiej.
Nawet nie czekałam na wyniki od L.A.U.S.D.
Byłam pewna, że się nie dostanę.
Szczególnie, że pracowali tam sami mężczyźni.
Zapomniałam o sprawie.
Zostawiłam wszystko za sobą, nie cieszyłam się ani nic,
bo sprawa przepadła.
Tak.
A potem odebrałam telefon.
Nawet nie wiecie, jak się poczułam.
Wtedy…
wrzeszczałam, skakałam…
razem z dziećmi.
„Super, daliśmy radę”.
Tak.
Zaczęłam tu pracować 26 stycznia 2004 roku.
Dostałam swój warsztat. Od tamtej chwili ciągle tu pracuję.
Ten sam, niezmienny warsztat.
Muzyka odmieniła moje życie. Z pewnością.
Zaczęłam w wieku dziewięciu lat.
Szkoła dała mi saksofon, futerał.
Wszystko, czego potrzebowałam.
Istne cudo.
Zwykle siedziałam w domu i się bawiłam.
Miałam mnóstwo energii. Rzucałam, czym popadnie.
Bałaganiłam.
W pewnym sensie saksofon pomógł mi z dyscypliną.
W muzyce muszę być punktualna, muszę ćwiczyć i dobrze wyglądać.
Brać prysznic.
Myć zęby.
Dzięki temu jestem skupiona.
Gdy jestem spięta, gdy mi smutno lub się gniewam,
saksofon…
mnie uspokaja.
Lecz klapa gis zawsze się zacina.
W dętych drewnianych jest saksofon.
„Brak śrubki na dolnym złączu w położeniu małego palca lewej dłoni”.
I tak dalej. „Klapa gis odpadła.
Sprawdzić gruntownie”.
W tym przypadku musimy zbadać sprawę.
DUANE dęte drewniane
Zobaczmy.
Cudowny dział dętych drewnianych.
Te instrumenty mają klapki, śrubki, pierścienie i sprężyny.
Jeśli coś się zegnie lub zardzewieje, instrument będzie przeciekał.
Jak puzzle. Znajdź źródło przecieku, a naprawisz.
Kolejny. Przecieka? Napraw.
Może trzeba będzie rozebrać instrument, żeby poprawić tę jedną podkładkę.
Robi się, co trzeba,
bo dziecku zainteresowanemu grą
ten instrument może odmienić cały świat.
Kto słabego serca,
niech odejdzie, gdyż
Chciałem się nauczyć grać…
„NARZECZONA FRANKENSTEINA”
…z powodu starego filmu o Frankensteinie…
gdzie Frankenstein był w lesie,
a całe miasto goniło go z łopatami i tak dalej.
Próbował przed nimi uciec.
Zapamiętałem ten fragment, bo za dzieciaka byłem nękany.
Nie wiem, co oni tam sobie myśleli. Ja żyłem w swoim świecie.
Niektórzy powiedzieliby, że byłem niepospolity.
Tak.
O tak.
Gdy zobaczyłem ten fragment filmu,
w którym niewidomy staruszek z lasu
siedział w domu przy kominku i grał na skrzypcach…
Frankenstein go usłyszał
i niemal łzy popłynęły mu po policzkach,
a potem idzie za dźwiękiem.
Niewidomy człowiek usłyszał kogoś na zewnątrz.
„Zapraszam”, powiedział, zaparzył herbatę i tak dalej…
Myślałem sobie: „Och, smyczek przesuwa się po strunach,
dzięki czemu potwór zapłakał i się odprężył”.
Byłem pod wrażeniem.
Lata później byłem na giełdzie.
Zauważyłem, że ktoś sprzedaje skrzypce.
Wtedy zrozumiałem, że właśnie to chcę robić.
Grać na skrzypcach.
Sprzedawca życzył sobie 20 dolarów.
Miałem góra pięć.
Wróciłem stopem do domu.
Zacząłem błagać mamę.
„Pożyczysz mi 20 dolarów i zawieziesz tam z powrotem?”
Wróciłem i pobiegłem alejką.
Patrzę, a skrzypiec nigdzie nie ma.
Trafiłem na złą alejkę.
Wróciłem na właściwą i znalazłem je.
Piękny filc w kolorze limonkowej zieleni.
Od tamtej chwili skrzypce mnie pochłonęły.
Czasem nawet zjeść zapominałem.
Chciałem tylko grać, uczyć się i tak w kółko.
W liceum chodziłem na wszystkie zajęcia z muzyki.
Pozostałe lekcje były jak tortury.
Kolega z liceum zdobył banjo.
Zaczęliśmy grać muzykę bluegrass.
Skrzypce i banjo.
Nasz najlepszy kumpel Chuck grał na rock’n’rollowej gitarze.
Nazwę zaczerpnęliśmy od miasta duchów Bodie.
The Bodie Mountain Express.
Poszliśmy do sklepu muzycznego jako zespół.
Szukaliśmy miejsca do gry i wskazówek.
„To wy gracie?
Zagrajcie coś”.
Znaliśmy głupie kawałki wiejskiej kapeli.
Mieliśmy gruchawki, łyżki. Zagraliśmy parę kawałków, było show.
Ten od banjo tak śmiesznie wytrzeszczył oczy.
Facet podniósł słuchawkę, wykręcił numer,
coś tam powiedział, odłożył słuchawkę.
Po chwili patrzymy, a tu zajeżdża cadillac.
Wychodzi taki koleś.
Pułkownik Tom Parker, menadżer Elvisa Presleya.
Pułkownik Parker przyjaźnił się też z Liberacem, Frankiem Sinatrą.
Po chwili się okazało, że pojedziemy do Franka.
Zagramy tam dla niego.
Pojedziemy też do Liberacego i tam również zagramy.
Ot tak.
Rok 1975, sylwester…
ELVIS NA ŻYWO
…stadion Pontiac Dome. Pułkownik dał nas przed Elvisem.
Przedstawiam Duane’a Michaelsa.
Widownia liczyła 73 000 osób.
A na scenie byliśmy pierwsi.
Staliśmy tam w ogrodniczkach,
a publiczność czekała na Elvisa, zastanawiając się: „Co to za wieśniaki?”.
Ale był to najbardziej dochodowy show w historii Elvisa.
Kilka lat później było Knott’s Berry Farm.
Zagraliśmy tam, a ja poznałem żonę.
Dostrzegła mnie, jak gram w Knott’s Berry Farm.
Myślałem, że lepiej być nie może. Grałem na skrzypcach.
Aż tu Disneyland wysłał poszukiwacza talentów,
który od razu nas zatrudnił.
„Ale chcemy was na Florydzie, w Disney World”.
„Jasne!”
Dobrze nam się układało z Pułkownikiem.
Pułkownik Parker został chrzestnym mojego syna.
Naprawdę tego nie zmyśliłem.
Skrzypce za 20 dolarów z giełdy pozwoliły mi podbić świat.
Skrzypce za 20 dolarów zabrały mnie wszędzie.
Dziękuję bardzo.
Bodie Mountain Express.
Wracamy…
To nas sprowadza do dzisiaj.
Dbam, by instrumenty dobrze służyły we wspaniałym celu.
Dzieciaki mogą grać na instrumencie, na który je nie stać.
Zwykły instrument…
może odmienić całe ich życie.
Można sobie pomyśleć, że naprawiamy instrument
dla przyszłego zdobywcy Grammy.
Wystarczy tylko trochę pomarzyć.
Gdy miałam trzy lata, tata nauczył mnie grać
„Mrugaj, mrugaj, gwiazdko ma” na pianinie.
Dokładnie to pamiętam.
Gram na pianinie od dziewięciu lat.
Dużo mnie z nim łączy.
Wzruszyłam się.
Trochę już gram. Długo.
Zdrowie psychiczne to coś, co czasami trudno ogarnąć.
Szczególnie, gdy tyle się dzieje.
Szkoła, myślenie nad sobą w przyszłości.
Czasami jest masa stresu.
W sumie boję się porażki.
Boję się, że nie znajdę celu w życiu.
Gdy wkraczam na scenę, całe napięcie znika.
Grając na scenie, czuję tę przytłaczającą obecność.
Widownia w pewnym sensie…
zostaje wciągnięta.
Każdy cię obserwuje.
A ty czujesz… pewną moc.
Coś w tym rodzaju.
Pianina.
Poszukajmy czegoś…
ciekawego.
Jako nadzorujący muszę mieć pewność,
że wszystkie instrumenty będą naprawione na czas.
Że warsztat jest bezpieczny, a pracownicy są zadowoleni,
gdyż jesteśmy tu jak rodzina.
Jestem tu kierownikiem…
choć byłem technikiem od pianin.
STEVE pianina i fortepiany
Pamiętam, gdy zobaczyłem pianino pierwszy raz.
Mały Ormianin mieszkający w Baku,
w byłym Związku Radzieckim, w Azerbejdżanie.
Technik przychodził nawet w trakcie lekcji,
by rozebrać pianino.
Sprawdzał każdą strunę, a potem kolejną,
i kolejną, i następną.
A ja siedziałem z przodu.
Myślałem: „Boże, ile tu strun.
A on musiał poruszyć każdą z nich.
Tyle tu części. Jak on to robi?”.
W późnych latach 60. lub na początku 70. starszy o 10 lat brat
kupił gitarę.
Zabronił mi jej dotykać.
Pewnego dnia poszedł na uczelnię, więc wziąłem tę gitarę.
Gdy wrócił, zapytał: „Dotykałeś? Zabroniłem ci”.
Powiedziałem, że trochę pograłem.
„Na gitarze?”, spytał, a ja, że tak.
Brat zrozumiał, że ja nie ruszałem tej gitary,
ale próbowałem grać.
Dał mi ją.
Miałem ją aż do dnia, gdy przeprowadziłem się do USA.
Rodzice nie podejrzewali, że może się stać coś złego.
Mieliśmy przecież przyjaciół,
sąsiadów mieszkających od dawna obok.
Nikt nie sądził, że może wybuchnąć wojna.
Był rok 1987,
86 lub 87, w Baku.
Zaczęli wyrzucać wszystkich Ormian.
Dzień za dniem było coraz trudniej.
Zbieraliśmy się przed budynkami, na ulicach.
Rozpalaliśmy ogniska i strzegliśmy domów nocą.
Ale z każdym dniem było nas coraz mniej.
Ludzie się wyprowadzali.
Bali się zostać.
Mój tata był optymistą. „Steve, ja się nigdzie nie wybieram.
Nigdy nikogo nie skrzywdziłem. Nie byłem dla nikogo zły.
To Związek Radziecki.
Rząd nigdy do czegoś takiego nie dopuści”.
Cóż, mądry był z niego człowiek, ale…
popełnił wielki błąd.
Bo nie posłuchał.
Był w pracy, kiedy ktoś zaszedł go od tyłu i po prostu zabił.
Nie wiem.
Wybaczcie.
Samson.
Tak dałem na imię synowi.
Miałem 20 lat.
Musiałem zabrać mamę i uciekać.
Po prostu zamknęliśmy drzwi za sobą.
Zostawiliśmy wszystko. Albumy ze zdjęciami.
Oraz, oczywiście, prezent mojego brata.
Gitarę.
Nie było łatwo dostać się na lotnisko, bo wyglądaliśmy jak Ormianie.
Na ulicach ludzie zatrzymywali innych, krzywdzili ich.
Nasi azerscy przyjaciele
zawieźli nas na lotnisko.
Stworzyli, praktycznie rzecz biorąc, ludzki korytarz
na tym lotnisku, żebyśmy mogli przejść.
Gdy przylecieliśmy do Stanów, znaleźli nam sponsorów, Kena i Veronicę.
Umiałem się co najwyżej przywitać.
Miałem mały słownik rosyjsko-angielski.
Gdy chciałem coś powiedzieć, szukałem słowa
i pokazywałem Kenowi.
Kiedy zapytałem go, czym się zajmuje,
próbował odpowiedzieć poprzez słownik, ale nie mógł znaleźć odpowiednich słów.
Miał jednak taki obraz,
piękne dzieło na ścianie nad pianinem.
Autorstwa Normana Rockwella.
Wskazał na obraz.
Przypomniałem sobie, jak oglądałem stroiciela pianin,
który przyszedł do szkoły.
Pomyślałem sobie, że może i on stroi pianina.
Wtedy pojawiło się zrozumienie. „Stroisz?”, spytałem, a on, że tak.
Wpadliśmy w śmiech.
Spytał tak: „Chcesz mi pomagać w warsztacie?”.
Dostarczałem pizze, odgarniałem śnieg, przewoziłem meble, robiłem cokolwiek.
Odparłem: „Oczywiście, że tak”.
„Jutro zaczynasz.
Płacę 4,25 za godzinę”.
Odparłem: „Tak jest”.
Ken posyłał mnie do szkół z Yamahami,
szkół z Baldwinami, szkół ze Steinwayami.
Po wydarzeniach z przeszłości straciłem zapał do muzyki,
do obcowania z muzyką.
Ale życie mi ją przywróciło.
Zostałem stroicielem pianin.
Co za życie, prawda?
Kocham skrzypce.
Wiele osób widzi zepsutą rzecz
i myśli, że już po niej.
Cokolwiek.
Może to te szkoły publiczne.
Albo Stany Zjednoczone czy jakiekolwiek inne miejsce na ziemi.
Może to skrzypce za 20 dolarów z giełdy.
Ale gdy my widzimy coś zepsutego,
myślimy tak: „Zrobi się coś to tu, to tam,
naprawimy zepsuty element i będzie działało”.
Trudna praca.
Tak czy inaczej…
Robimy, co możemy…
Bo to jedna z najlepszych cech ludzkich.
Dlatego nie prowadzimy byle serwisu instrumentów muzycznych.
Gdy instrument się zepsuje, jakiś uczeń pozostaje bez narzędzia.
O nie, nie. Nie w naszym mieście.
Wiemy, że można odmienić całe ich życie.
Nawet jeśli mnie nie znają…
Miałam w tym udział.
OSTATNI WARSZTAT
LICEUM IM. ROOSEVELTA ROK UKOŃCZENIA SZKOŁY: 2025
GIMNAZJUM PALMS ROK UKOŃCZENIA SZKOŁY: 2028
LICEUM IM. HAMILTONA 2011
USC SZTUK PERFORMATYWNYCH, 32. ULICA 2009
AKADEMIA SZTUK RENESANSU 2013
LICEUM VENICE 1970
LICEUM IM. HAMILTONA 1997
AKADEMIA HALE CHARTER 2030
LICEUM IM. GRANTA 1966
KEN BURGET STROICIEL PIANIN I FORTEPIANÓW
VINCENT WOMACK NAUCZYCIEL MUZYKI W L.A.U.S.D. OD 1987 R.
Napisy: Cezary Kucharski