1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:07,298 --> 00:00:09,509
Hoi.
- Hoe zijn jullie hier gekomen?

3
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

4
00:00:09,509 --> 00:00:11,302
Met een Uber.

5
00:00:11,302 --> 00:00:13,805
Hij was zo vriendelijk.

6
00:00:13,805 --> 00:00:17,058
Hij vond ons grappig, wat we zijn.

7
00:00:18,852 --> 00:00:21,062
Hoe voel je je?
- Goed.

8
00:00:21,062 --> 00:00:24,691
Benieuwd hoe de tweede show
verschilt van de eerste.

9
00:00:24,691 --> 00:00:26,943
Sorry dat ik daar niet bij kon zijn.

10
00:00:26,943 --> 00:00:29,487
Je studeert, dus het is oké.
Ben je vrij?

11
00:00:29,487 --> 00:00:31,114
Ja, ik ben vrij.

12
00:00:31,114 --> 00:00:34,200
De paardenstaart heeft
zijn laatste show gehad.

13
00:00:34,200 --> 00:00:36,786
Jij deed iets anders ermee.
- Jij wel.

14
00:00:36,786 --> 00:00:39,497
Jouw vlechten op Kimmel?
- Heb je ze gezien?

15
00:00:39,497 --> 00:00:40,582
Zo schattig.
- Ja?

16
00:00:40,582 --> 00:00:43,460
Bedankt. Fijn dat jullie ze goedkeuren.

17
00:00:43,460 --> 00:00:44,794
Zeker.
- Ja, hoor.

18
00:00:44,794 --> 00:00:47,130
Ik mis jullie.
- Wij jou ook.

19
00:00:47,130 --> 00:00:51,801
We hebben nu twee weken samen.

20
00:00:51,801 --> 00:00:53,511
Om meer vraag ik niet.

21
00:00:53,511 --> 00:00:55,555
Ik zei al...
- Dat zeiden wij ook.

22
00:00:55,555 --> 00:00:59,142
Je belde ons los van elkaar op.

23
00:00:59,142 --> 00:01:03,605
We zeiden: 'Waarom belt ze?
We hebben niet te veel etentjes...

24
00:01:03,605 --> 00:01:05,899
...om uitgepraat te zijn.'

25
00:01:05,899 --> 00:01:10,070
Drie en een half uur in de auto.

26
00:01:12,781 --> 00:01:14,908
Ik had naar Chicago kunnen vliegen.

27
00:01:14,908 --> 00:01:17,869
Ja. Je kunt binnenkort
nog eens naar Chicago gaan.

28
00:01:17,869 --> 00:01:20,205
Terug naar Chicago, ongelofelijk.

29
00:01:20,205 --> 00:01:21,831
Dus we...
- Hallo.

30
00:01:21,831 --> 00:01:23,875
Welkom.
- Dit is Rita.

31
00:01:23,875 --> 00:01:26,419
Zij is onze stagemanager...
- Hoi, Rita.

32
00:01:26,419 --> 00:01:28,671
...en regelt alles.
- Hoi, stagemanager.

33
00:01:34,511 --> 00:01:36,805
De laatste show, jongens.
- Ik weet het.

34
00:01:37,347 --> 00:01:39,682
Klaar. Wil je deze hier?
- Mooi.

35
00:01:40,225 --> 00:01:41,434
Goed gedaan.

36
00:01:43,269 --> 00:01:45,980
Willen jullie Michelle Obama zien?
Laat horen.

37
00:01:46,773 --> 00:01:48,566
Kom op, daar gaan we.

38
00:01:57,158 --> 00:02:00,662
Laatste avond. Mooier dan gedacht.
- In LA.

39
00:02:00,662 --> 00:02:03,873
Het wordt een pracht.
- Deze laatste nacht.

40
00:02:12,423 --> 00:02:14,300
Twee, drie.

41
00:02:14,300 --> 00:02:16,886
Dit is mijn verhaal.

42
00:02:18,096 --> 00:02:19,597
MIJN VERHAAL

43
00:02:19,597 --> 00:02:22,600
Vier jaar geleden kwam mijn boek
<i>Mijn verhaal</i> uit.

44
00:02:22,600 --> 00:02:25,145
Ik reisde het land door en over de wereld...

45
00:02:25,145 --> 00:02:29,482
...en ontmoette zoveel geweldige mensen,
waaronder enkele van jullie.

46
00:02:29,482 --> 00:02:33,611
De tour was een
van de mooiste ervaringen in mijn leven.

47
00:02:33,611 --> 00:02:37,574
Maar toen veranderde opeens alles.

48
00:02:37,574 --> 00:02:39,284
ALLE EVENEMENTEN UITGESTELD

49
00:02:39,284 --> 00:02:42,120
De wereld ging in lockdown en dicht.

50
00:02:42,120 --> 00:02:44,747
We waren van elkaar verwijderd.

51
00:02:45,665 --> 00:02:50,461
{\an8}Tegelijkertijd kregen we andere
persoonlijke uitdagingen voor de kiezen.

52
00:02:50,461 --> 00:02:54,257
{\an8}Een al veel te late afrekening
met ras in Amerika.

53
00:02:54,257 --> 00:03:00,346
Hierdoor voelen we ons geschokt en boos
moedeloos en niet gezien.

54
00:03:00,346 --> 00:03:03,808
En bovenal, eenzaam.

55
00:03:03,808 --> 00:03:05,518
Hoe zijn we hier beland?

56
00:03:05,518 --> 00:03:06,936
Hoe zijn we veranderd?

57
00:03:06,936 --> 00:03:10,982
Belangrijker nog: hoe winnen we
weer wat stabiliteit terug?

58
00:03:11,524 --> 00:03:16,446
Die vragen stel ik mezelf
in mijn nieuwe boek en podcast.

59
00:03:16,446 --> 00:03:18,489
Jullie vast ook.

60
00:03:18,489 --> 00:03:21,242
Daarom zijn we hier vanavond weer samen.

61
00:03:21,784 --> 00:03:24,954
Hoewel de wereld donker aanvoelt...

62
00:03:24,954 --> 00:03:30,001
...proberen we allemaal het licht in ons
te ontsteken, beschermen en delen.

63
00:03:37,383 --> 00:03:40,803
THE LIGHT WE CARRY

64
00:03:40,803 --> 00:03:43,640
Ik heb echt niet alle antwoorden.

65
00:03:43,640 --> 00:03:46,559
Zeker niet, maar wel mijn verhaal.

66
00:03:46,559 --> 00:03:48,353
En jij ook.

67
00:03:49,062 --> 00:03:53,107
Om onze verhalen samen te laten komen...

68
00:03:54,317 --> 00:03:59,489
...laat ik vol enthousiasme mijn dierbare
vriendin het pad vooruit verlichten.

69
00:04:01,407 --> 00:04:05,662
{\an8}Geef haar een warm onthaal,
de enige echte...

70
00:04:05,662 --> 00:04:08,206
{\an8}...Oprah Winfrey.

71
00:04:08,748 --> 00:04:10,583
Hallo, LA.

72
00:04:20,426 --> 00:04:22,512
Ook daarboven.

73
00:04:23,930 --> 00:04:26,557
En helemaal daar.

74
00:04:27,934 --> 00:04:32,313
Goed jullie te zien, LA.

75
00:04:35,233 --> 00:04:36,526
Mijn hemel.

76
00:04:36,526 --> 00:04:40,613
Wat geweldig dat jullie er zijn...

77
00:04:40,613 --> 00:04:43,741
...op een dinsdagavond.

78
00:04:46,911 --> 00:04:52,709
Voor de laatste avond
van onze tour voor <i>The Light We Carry.</i>

79
00:04:54,419 --> 00:04:55,795
Moet je zien.

80
00:04:57,255 --> 00:05:02,677
Jullie zijn vast allemaal wel eens
in jullie leven...

81
00:05:02,677 --> 00:05:06,139
...naar een evenement geweest
waarbij de gastvrouw...

82
00:05:06,139 --> 00:05:09,017
...voor jullie staat en zegt:

83
00:05:09,017 --> 00:05:12,186
'Onze gast vanavond
heeft geen introductie nodig.'

84
00:05:12,186 --> 00:05:15,356
En de volgende 20 minuten...

85
00:05:15,940 --> 00:05:19,861
...vertellen ze wat die persoon
heeft gedaan sinds haar geboorte.

86
00:05:20,611 --> 00:05:25,158
Dat ga ik niet doen.

87
00:05:25,158 --> 00:05:28,328
Jullie weten wie er is.

88
00:05:31,372 --> 00:05:36,586
Jullie zijn hier allemaal
via de snelwegen 101, 405, 5...

89
00:05:37,670 --> 00:05:39,797
...en 10 gekomen.

90
00:05:39,797 --> 00:05:44,260
Ik via de 101,
wat me drie en een half uur kostte.

91
00:05:45,303 --> 00:05:48,222
Ik ben hier om dezelfde reden als jullie.

92
00:05:48,931 --> 00:05:52,226
Voor wat van dat licht dat in haar zit.

93
00:05:56,522 --> 00:06:02,361
De vrouw die ik echt niet
hoef voor te stellen...

94
00:06:02,361 --> 00:06:05,114
Onze First Lady voor altijd:

95
00:06:05,114 --> 00:06:08,659
Michelle Obama.

96
00:06:25,218 --> 00:06:26,886
Moet je LA zien.

97
00:06:26,886 --> 00:06:28,262
YouTube Theater.

98
00:06:30,014 --> 00:06:31,390
Laatste avond.

99
00:06:34,310 --> 00:06:35,895
Mijn hemel.

100
00:06:36,938 --> 00:06:38,231
LA.

101
00:06:42,318 --> 00:06:44,529
Zo sluit je een tour af.

102
00:06:45,279 --> 00:06:47,365
Dit is...
- Dit is het, denk ik.

103
00:06:48,574 --> 00:06:51,494
Het is dinsdagavond...

104
00:06:51,494 --> 00:06:53,663
Het is dinsdagavond.
- Niet eens...

105
00:06:53,663 --> 00:06:58,042
...halverwege de week
en mensen zijn gekomen...

106
00:06:58,042 --> 00:06:59,502
...voor jou.
- Mijn hemel.

107
00:06:59,502 --> 00:07:00,878
Nou...

108
00:07:03,131 --> 00:07:06,259
Het is een behoorlijke bonus...

109
00:07:06,259 --> 00:07:09,762
...dat Miss Oprah Winfrey hier ook is.

110
00:07:10,972 --> 00:07:16,978
Elke andere gespreksleider was zo blij
dat ze niet na jou kwamen.

111
00:07:18,729 --> 00:07:20,481
Interessant, want...

112
00:07:20,481 --> 00:07:22,984
...ik volg je op Instagram...

113
00:07:22,984 --> 00:07:25,361
...en mensen stuurden me: 'Moet je zien...

114
00:07:25,361 --> 00:07:28,448
...wat Conan of Tracee Ellis heeft gedaan...

115
00:07:28,448 --> 00:07:31,534
...of Gayle. Heb je Tyler en Ellen gezien?'

116
00:07:31,534 --> 00:07:35,455
Dus ik dacht: mijn hemel...

117
00:07:35,455 --> 00:07:37,290
Kreeg je angstige gedachten?

118
00:07:37,290 --> 00:07:40,585
Angstige gedachten.
- Zie je? Zelfs Oprah Winfrey heeft...

119
00:07:40,585 --> 00:07:42,211
...angstige gedachten.

120
00:07:42,336 --> 00:07:43,421
Weet je?
- Wel...

121
00:07:43,421 --> 00:07:47,675
Weet je wat er gebeurde? Ik dacht:
ik pak terug op mijn vaardigheden.

122
00:07:47,675 --> 00:07:50,178
Precies. Je weet hoe je dit moet doen.

123
00:07:50,178 --> 00:07:54,474
'Ik weet hoe je een interview houdt.'
- Precies.

124
00:07:54,474 --> 00:07:57,560
Ik ben niet bang voor mensen.
- Precies.

125
00:07:58,269 --> 00:08:01,272
Hier zijn we dan.
- Bedankt dat je er bent...

126
00:08:01,272 --> 00:08:04,400
...dierbare vriendin.
- Bedankt. Ik hou zoveel van je.

127
00:08:04,400 --> 00:08:07,153
Ik hou ook van jou.
- Ik waardeer je.

128
00:08:07,153 --> 00:08:09,530
Ik jou ook.
- Voor waar je voor staat.

129
00:08:09,530 --> 00:08:12,867
Dit is de laatste avond van een tour
langs zes steden...

130
00:08:12,867 --> 00:08:17,038
...die uit een lockdown ontstond.

131
00:08:17,038 --> 00:08:20,625
Ja.
- Jij kwam uit de pandemie...

132
00:08:20,625 --> 00:08:25,171
...met je boek <i>The Light We Carry,</i>
waarin je het licht in ons viert.

133
00:08:25,171 --> 00:08:31,260
Maar voordat het verleden tijd was,
waar was je en wat speelde er...

134
00:08:31,260 --> 00:08:34,722
...toen je voor het eerst besefte
dat dit ernstig was...

135
00:08:34,722 --> 00:08:37,266
...en we nergens heen konden?

136
00:08:37,266 --> 00:08:41,687
Ik was onderweg, interessant genoeg.

137
00:08:41,687 --> 00:08:47,193
De tour was net afgelopen, we hadden
vrij genomen en ik was onderweg...

138
00:08:47,193 --> 00:08:49,362
...naar locaties waar ik zou spreken.

139
00:08:49,362 --> 00:08:54,951
Ik was in Las Vegas,
omdat ik die toespraken combineerde...

140
00:08:54,951 --> 00:08:57,745
...met een feest voor mijn team...

141
00:08:57,745 --> 00:09:01,082
...om ze te bedanken voor hun inzet
tijdens de tour.

142
00:09:01,082 --> 00:09:03,584
Dit is in maart 2020.
- In maart.

143
00:09:03,584 --> 00:09:08,339
Er gingen geruchten over corona, maar...

144
00:09:08,339 --> 00:09:12,426
...het kon nog alle kanten op.
Dus we waren in Las Vegas...

145
00:09:12,426 --> 00:09:16,556
...en toen kwamen er wat annuleringen.

146
00:09:16,556 --> 00:09:20,351
Weet je dat domino-effect nog?
Mensen wisten geen raad.

147
00:09:20,351 --> 00:09:22,436
Precies.
- Bedrijven maakten...

148
00:09:22,436 --> 00:09:25,773
...snelle beslissingen
en dus zaten we vast in Vegas...

149
00:09:25,773 --> 00:09:30,278
...toekijkend hoe de wereld
langzaam uit ging. Zo voelde het.

150
00:09:30,278 --> 00:09:33,864
Weet je nog? Evenementen werden afgelast.
Wij zaten in Vegas.

151
00:09:33,864 --> 00:09:36,450
Langzaamaan stroomden de casino's leeg.

152
00:09:36,450 --> 00:09:43,416
De straten van Las Vegas werden leeg.
Het voelde of we in een spookstad waren.

153
00:09:43,416 --> 00:09:46,085
Wilde je naar huis?
- Ja.

154
00:09:46,085 --> 00:09:50,089
We wilden wachten
tot het laatste evenement werd afgelast.

155
00:09:50,089 --> 00:09:53,050
Juist.
- Toen dat werd afgelast...

156
00:09:53,050 --> 00:09:55,052
...stapten we op het vliegtuig.

157
00:09:55,052 --> 00:10:01,100
Dat voelde heel vreemd, onderweg zijn
terwijl de wereld op slot ging.

158
00:10:01,100 --> 00:10:04,520
We wisten het niet zeker.
- We wisten niets zeker.

159
00:10:04,520 --> 00:10:07,857
Iedereen gebruikte desinfectiegel.
- Klopt.

160
00:10:07,857 --> 00:10:10,026
We wasten onze boodschappen af.
- Ja.

161
00:10:10,026 --> 00:10:12,361
De boodschappen afwassen.
- Met zeep.

162
00:10:12,361 --> 00:10:13,821
In die fase zaten we.

163
00:10:13,821 --> 00:10:18,951
Ik maakte me zorgen om de meiden,
want die zaten...

164
00:10:18,951 --> 00:10:23,581
...nog op school. Ik dacht:
Mijn baby's zijn daarbuiten met corona.

165
00:10:23,581 --> 00:10:27,043
Ik hoopte op de verantwoordelijkheid
van de universiteit.

166
00:10:27,043 --> 00:10:30,671
Uiteindelijk kwam de beslissing
dat ze thuis zouden komen.

167
00:10:30,671 --> 00:10:35,301
Maar toen dacht ik: mijn hemel,
komen ze naar mijn huis?

168
00:10:36,344 --> 00:10:40,806
Ze gaan via luchthavens
en zitten in een vliegtuig.

169
00:10:40,806 --> 00:10:43,809
Barack en ik
vroegen hen mondkapjes te dragen.

170
00:10:43,809 --> 00:10:46,187
Toen ze thuis aankwamen...

171
00:10:46,187 --> 00:10:49,774
...moesten ze in de garage blijven...

172
00:10:51,067 --> 00:10:54,278
...en alles uitpakken.

173
00:10:54,278 --> 00:10:56,405
Ik liet ze daar blijven.

174
00:10:56,405 --> 00:10:58,741
Ze moesten al hun reiskleren uit doen.

175
00:10:58,741 --> 00:11:00,493
We wisten niet wat dit was.

176
00:11:00,493 --> 00:11:03,245
Mijn man vond me wat irrationeel...

177
00:11:03,245 --> 00:11:06,290
...maar ik probeerde... We wisten het niet.

178
00:11:06,290 --> 00:11:10,419
Dat is niet irrationeel. Stedman
zat 14 dagen in mijn gastenverblijf.

179
00:11:10,419 --> 00:11:11,837
Ik weet dat nog.

180
00:11:13,297 --> 00:11:15,716
Dat was tijdens de 14-daagse quarantaine.

181
00:11:15,716 --> 00:11:19,887
Malia en Sasha,
jullie mochten tenminste nog naar binnen.

182
00:11:20,471 --> 00:11:25,810
We wilden een veilige,
coronavrije groep creëren...

183
00:11:25,810 --> 00:11:29,230
...en omdat ze gereisd hadden
hielden we onze adem in...

184
00:11:29,230 --> 00:11:31,607
...hopend dat ze het virus niet hadden.

185
00:11:31,607 --> 00:11:35,027
We wisten niet wat de incubatietijd was.

186
00:11:35,027 --> 00:11:40,783
Was je dat eerste jaar
bang om corona te krijgen voordat er...

187
00:11:40,783 --> 00:11:42,952
...vaccins waren?
- Het is interessant.

188
00:11:42,952 --> 00:11:47,081
Het hielp dat we met
een voormalige president samenwoonden.

189
00:11:47,081 --> 00:11:48,958
Dat kan handig zijn.

190
00:11:48,958 --> 00:11:54,255
Niet zomaar een president, maar een
die leest en in de wetenschap gelooft...

191
00:11:58,134 --> 00:12:04,140
...en het land...
door verschillende pandemieën had geleid.

192
00:12:04,140 --> 00:12:06,267
Weet je ebola nog?

193
00:12:07,184 --> 00:12:10,688
Er was één geval in de VS.

194
00:12:12,231 --> 00:12:13,983
Dat was mijn man.

195
00:12:21,824 --> 00:12:24,618
Iemand die ons
van een depressie heeft gered.

196
00:12:24,618 --> 00:12:28,080
Iedereen vergeet
hoe slecht we ervoor stonden.

197
00:12:28,080 --> 00:12:31,709
Dus wij woonden met een man van de feiten.

198
00:12:31,709 --> 00:12:37,798
Hij wist genoeg om te weten wat dit was.
Het was eng, maar we hadden informatie.

199
00:12:37,798 --> 00:12:41,844
Wat eng was...
- Jij was comfortabel bang.

200
00:12:41,844 --> 00:12:44,180
We waren comfortabel bang. Wat eng...

201
00:12:44,180 --> 00:12:47,016
Zo zeg je het in de boek:
'comfortabel bang'.

202
00:12:47,016 --> 00:12:51,103
Ik was gewoon echt bang.
- Ja, maar wat mij beangstigde, Oprah...

203
00:12:51,103 --> 00:12:53,481
...was de verwarring...

204
00:12:53,481 --> 00:12:54,648
...in de wereld.

205
00:12:54,648 --> 00:12:57,485
De tegenstrijdige
en inconsistente berichten...

206
00:12:57,485 --> 00:12:59,987
...het gebrek aan leiderschap en een plan.

207
00:12:59,987 --> 00:13:03,449
Je zag mensen het niet serieus nemen.

208
00:13:03,991 --> 00:13:07,369
Mensen die de pandemie
beschouwde als een lange vakantie.

209
00:13:07,369 --> 00:13:09,413
Mensen ruzieden over mondkapjes.

210
00:13:09,413 --> 00:13:13,459
Jongeren die feestten
op het strand in Florida.

211
00:13:13,459 --> 00:13:15,586
Weet je nog? Ja.
- Dat was eng...

212
00:13:15,586 --> 00:13:18,547
...want ik dacht: die lui gaan naar huis...

213
00:13:18,547 --> 00:13:21,884
...naar een oma
of iemand met een auto-immuunziekte...

214
00:13:21,884 --> 00:13:24,887
...met catastrofische gevolgen.

215
00:13:24,887 --> 00:13:29,183
Dat beangstigde mij,
de desinformatie aanschouwen.

216
00:13:29,183 --> 00:13:30,726
Dat is eng.

217
00:13:30,726 --> 00:13:34,188
Toekijken hoe mensen
wetenschappers en experts aanvallen.

218
00:13:34,188 --> 00:13:37,399
Dat vond ik er beangstigend aan.

219
00:13:37,399 --> 00:13:40,778
Toekijken hoe de wereld
hier niet goed mee omging.

220
00:13:40,778 --> 00:13:43,614
Ik ben de pandemie etend doorgekomen.

221
00:13:43,614 --> 00:13:48,702
We aten taco's op dinsdag.
- We deden ook taco's op dinsdag.

222
00:13:48,702 --> 00:13:52,414
We waren er gek op.
- Wij ook...

223
00:13:52,414 --> 00:13:55,960
...maar de dinsdag was er zo snel weer.
- Ja, echt.

224
00:13:55,960 --> 00:13:58,963
'Is het weer dinsdag?'
- Is dat bij jullie ook zo...

225
00:13:58,963 --> 00:14:01,632
...'Alweer dinsdag?'
- Alweer?

226
00:14:01,632 --> 00:14:06,845
Nu moeten we maar om de week
dinsdag taco's eten, dacht ik...

227
00:14:06,845 --> 00:14:10,933
...want het gaat zo snel en op sommige dagen
vroeg ik me af:

228
00:14:10,933 --> 00:14:15,521
'Heb ik iets gedaan?
Heb ik iets voor elkaar gekregen?'

229
00:14:15,521 --> 00:14:19,984
En dan heb jij een heel boek geschreven.

230
00:14:21,235 --> 00:14:22,486
Je schreef een boek.

231
00:14:22,486 --> 00:14:25,865
Zo was het eerst niet, toch?

232
00:14:25,865 --> 00:14:30,536
Je zei niet: 'Ik neem alle persoonlijke...

233
00:14:31,120 --> 00:14:34,790
...problemen die ik heb gehad, Barack...

234
00:14:34,790 --> 00:14:37,042
...en laat die energie...

235
00:14:37,668 --> 00:14:42,172
...een baken zijn voor het licht...

236
00:14:42,882 --> 00:14:44,800
...in ons.'

237
00:14:47,136 --> 00:14:49,972
Zo ging het niet.
- Zo niet, nee.

238
00:14:51,056 --> 00:14:57,062
Het boek kwam voort uit mensen
die steeds om advies vroegen.

239
00:14:57,187 --> 00:15:00,149
Ze vragen altijd hoe ik het gedaan heb.

240
00:15:00,149 --> 00:15:02,651
'Hoe overwon je je angsten?

241
00:15:02,651 --> 00:15:05,696
Hoe heb je je stem gevonden?
Hoe voel je je gezien...

242
00:15:05,696 --> 00:15:10,075
...als jou is bijgebracht
jezelf niet te zien in de wereld.

243
00:15:10,075 --> 00:15:13,579
Ik heb me over die vragen gebogen
en dacht:

244
00:15:13,579 --> 00:15:16,999
als ik de kans krijg
met kinderen te praten...

245
00:15:16,999 --> 00:15:20,377
Wat ik af en toe doe.
Ik praat veel met kinderen.

246
00:15:20,377 --> 00:15:22,171
Dan beantwoord ik hun vragen.

247
00:15:22,171 --> 00:15:24,757
Maar dat kan niet met iedereen...

248
00:15:24,757 --> 00:15:27,927
...dus dacht ik:
ze zoeken begeleiding, een stem.

249
00:15:27,927 --> 00:15:33,223
Ik begon nog voor de pandemie
het boek vorm te geven...

250
00:15:33,223 --> 00:15:38,938
...maar stevende ook af op een depressie...

251
00:15:38,938 --> 00:15:41,231
...door het gedachtekringetje...

252
00:15:41,231 --> 00:15:44,443
...van mijn hoofd
dat de wereld uit elkaar zag vallen.

253
00:15:44,443 --> 00:15:47,279
Ik moest mijn eigen hoop vinden.

254
00:15:47,279 --> 00:15:50,366
Net alsof ik mijn eigen licht
aan het verliezen was.

255
00:15:50,366 --> 00:15:53,619
Ik moest mijn vaardigheden inzetten...

256
00:15:53,619 --> 00:15:57,539
...om daaruit te komen,
zodat ik die vragen kon beantwoorden...

257
00:15:57,539 --> 00:15:59,959
...en mensen kon blijven dienen.

258
00:15:59,959 --> 00:16:04,463
Als je je neerslachtig voelt
is het moeilijk je licht te vinden.

259
00:16:04,463 --> 00:16:07,257
Het is moeilijk te denken
dat delen ertoe doet.

260
00:16:07,257 --> 00:16:10,844
Zag je de wereld
zoals wij allemaal de wereld zagen?

261
00:16:10,844 --> 00:16:15,015
Vanuit een angstig perfectief?
Er gebeurde zoveel...

262
00:16:15,015 --> 00:16:19,770
...en er kwamen zoveel leugens voorbij...

263
00:16:19,770 --> 00:16:22,106
...die ontkend werden...

264
00:16:22,106 --> 00:16:25,901
...door mensen
die we redelijk achtten te zijn.

265
00:16:25,901 --> 00:16:28,028
Veel van ons begonnen te denken...

266
00:16:28,028 --> 00:16:31,073
...dat het er niet toe deed.
Zoals Charlottesville.

267
00:16:31,073 --> 00:16:34,952
'Goede mensen aan beide kanten.'
Niets zou veranderen.

268
00:16:34,952 --> 00:16:39,164
Toen werd angst een wapen.

269
00:16:39,164 --> 00:16:42,584
Toen van angst een wapen werd gemaakt...

270
00:16:42,584 --> 00:16:47,715
...door een voormalige president,
niet jouw man...

271
00:16:48,966 --> 00:16:53,804
...maakte dat je toen bang of boos?
- Beide.

272
00:16:53,804 --> 00:16:58,517
Het maakte me bang. Het maakte me boos.
Het was teleurstellend.

273
00:16:58,517 --> 00:17:03,355
Het was teleurstellend
nadat we ons zo hadden ingezet...

274
00:17:03,355 --> 00:17:08,861
...de lat heel hoog te leggen,
alles goed te doen...

275
00:17:08,861 --> 00:17:14,491
...en te leiden met hoop, vriendelijkheid,
compassie en empathie...

276
00:17:14,491 --> 00:17:16,076
...dat...

277
00:17:16,076 --> 00:17:20,122
...de wereld er zo duidelijk voor stemde...

278
00:17:20,122 --> 00:17:24,209
...of zich inschikkelijk opstelde
en niet stemde.

279
00:17:25,169 --> 00:17:28,714
Dat deed nog meer pijn,
want de mensen die niet stemden...

280
00:17:28,714 --> 00:17:31,925
...waren mensen die op ons hadden gestemd.

281
00:17:31,925 --> 00:17:36,013
Ik voelde me op een bepaalde manier
in de steek gelaten, snap je?

282
00:17:36,013 --> 00:17:39,892
'Had het zin, wat wij hebben gedaan?'

283
00:17:39,892 --> 00:17:44,146
Dat is het donkere randje in die tijden.

284
00:17:45,272 --> 00:17:47,566
Maar, nee...

285
00:17:47,566 --> 00:17:49,526
Dat was toen.

286
00:17:49,526 --> 00:17:53,489
Ik deel het
omdat we die momenten allemaal hebben.

287
00:17:53,489 --> 00:17:57,117
We kunnen niet allemaal
altijd een baken van hoop zijn.

288
00:17:57,117 --> 00:18:00,704
Ik ben cynischer dan mijn man...

289
00:18:00,704 --> 00:18:04,625
...die altijd hoopvol is.

290
00:18:04,625 --> 00:18:08,128
Ik heb mazzel dat ik met hem samenwoon...

291
00:18:08,128 --> 00:18:12,257
...want hij helpt me
de waarheid in het oog te houden.

292
00:18:12,257 --> 00:18:16,845
Maar angst als wapen
is een gevaarlijk iets.

293
00:18:16,845 --> 00:18:22,643
Als je naar gruweldaden in
de geschiedenis van de mensheid kijkt...

294
00:18:22,643 --> 00:18:25,270
...zoals slavernij, de Holocaust
en oorlog...

295
00:18:25,270 --> 00:18:28,982
...vrouwenhaat, haatmisdrijf of homofobie...

296
00:18:28,982 --> 00:18:34,446
...zie je dat het gebaseerd is op angst,
hebzucht en een streven naar macht.

297
00:18:34,446 --> 00:18:37,825
Het is gevaarlijk.

298
00:18:37,825 --> 00:18:41,411
Het is gevaarlijk als je ziet...

299
00:18:41,411 --> 00:18:44,456
...hoe leven beïnvloed wordt door die angst.

300
00:18:44,456 --> 00:18:48,043
Het bepaalt wie onderwijs krijgt...

301
00:18:48,043 --> 00:18:50,379
...en wie gerechtigheid.

302
00:18:50,379 --> 00:18:53,549
Vaak ligt het verschil
in een klap op de hand...

303
00:18:53,549 --> 00:18:55,509
...of een knie in de nek.

304
00:18:56,135 --> 00:19:02,099
We moeten ons er bewust van zijn
en het leren ontcijferen...

305
00:19:02,099 --> 00:19:08,063
...zodat ze angst niet kunnen gebruiken
om ons tegen elkaar op te zetten.

306
00:19:09,189 --> 00:19:12,234
Het is gevaarlijk.

307
00:19:12,234 --> 00:19:17,072
Voor iemand die een groot toneel heeft,
zoals ook jij, Oprah...

308
00:19:17,072 --> 00:19:18,824
...lange tijd hebt gehad...

309
00:19:18,824 --> 00:19:22,911
...weet je hoe makkelijk het zou zijn
als je ervoor zou kiezen...

310
00:19:22,911 --> 00:19:25,581
...dat toneel in te zetten
voor iets negatiefs.

311
00:19:25,581 --> 00:19:26,999
Waarom doe je dat niet?

312
00:19:26,999 --> 00:19:29,918
Waarom? Na al die jaren
met je tv-programma...

313
00:19:29,918 --> 00:19:33,297
...had je mensen kunnen opfokken
over van alles en nog wat...

314
00:19:33,297 --> 00:19:37,634
...maar dat deed je niet.
Waarom was dat? Vertel me eens.

315
00:19:42,431 --> 00:19:45,934
Als je het andere mensen ziet gebruiken...

316
00:19:45,934 --> 00:19:49,104
...voor zoiets nadeligs...

317
00:19:50,856 --> 00:19:55,903
...is dat treurig. Veel mensen waren
depressief en als verdoofd, denk ik.

318
00:19:55,903 --> 00:20:00,699
Je zei dat je tegen de tijd dat je online
die breinaalden bestelde...

319
00:20:00,699 --> 00:20:04,661
...er flink doorheen zat.
- Ja.

320
00:20:04,661 --> 00:20:08,540
Ik weet niet hoe breien je daaruit helpt...

321
00:20:08,540 --> 00:20:09,958
...maar goed.
- Ik weet 't.

322
00:20:09,958 --> 00:20:12,169
Breien is een metafoor.

323
00:20:12,586 --> 00:20:16,048
Ik leerde wel breien.
Heb ik niet iets voor jou gebreid?

324
00:20:16,048 --> 00:20:19,426
Dat was Gayle.
- Dat was Gayle.

325
00:20:19,426 --> 00:20:20,636
Gayles kleinzoon.

326
00:20:20,636 --> 00:20:23,889
Jij breide een prachtige...

327
00:20:24,139 --> 00:20:25,390
Ik maakte die trui .

328
00:20:25,390 --> 00:20:27,226
Ik heb die trui gemaakt.

329
00:20:27,226 --> 00:20:30,479
Jij hebt die trui gemaakt.
- Daar is die schattige baby.

330
00:20:30,479 --> 00:20:31,521
Ja. Luca.

331
00:20:32,231 --> 00:20:35,359
Wat breien voor mij deed...

332
00:20:35,359 --> 00:20:38,528
...was dat het meditatief was.

333
00:20:38,528 --> 00:20:42,616
Het kalmeerde mijn gedachten...

334
00:20:42,616 --> 00:20:45,369
...op een manier die ik nodig had.

335
00:20:45,369 --> 00:20:50,290
Zoals geloof voor je doet.
Het zet je hersenen uit.

336
00:20:50,290 --> 00:20:53,126
We proberen ons
uit zoveel problemen te denken.

337
00:20:53,126 --> 00:20:56,213
Maar we controleren onze hersenen niet.

338
00:20:56,213 --> 00:20:58,507
Daarom geef je het over.

339
00:20:58,507 --> 00:21:01,760
Je moet het overgeven
aan iets groters dan jezelf.

340
00:21:02,427 --> 00:21:06,056
Wat ik daarvan geleerd heb
en daardoor kon ontrafelen...

341
00:21:06,056 --> 00:21:10,978
...is dat in tijden waarin problemen onoverkomelijk...

342
00:21:10,978 --> 00:21:12,271
...en groot lijken...

343
00:21:12,271 --> 00:21:15,816
...we ons moeten richten
op waar we wel controle over hebben.

344
00:21:15,816 --> 00:21:20,153
Dat is alles wat we kunnen doen.
Ons richten op je breiwerk.

345
00:21:20,153 --> 00:21:21,989
En raad eens? Dat is genoeg.

346
00:21:21,989 --> 00:21:25,450
We leven in een wereld
waar groter altijd beter is.

347
00:21:25,450 --> 00:21:27,286
Waarin we altijd zo druk doen.

348
00:21:27,286 --> 00:21:30,080
We proberen alles
op grote schaal te fixen.

349
00:21:30,080 --> 00:21:31,999
Onze kinderen zien dat.

350
00:21:31,999 --> 00:21:35,502
Als ik brieven van jongeren krijg,
zeggen ze als 15-jarige:

351
00:21:35,502 --> 00:21:38,588
'Ik moet de wereld redden,
mijn wijk verbeteren.'

352
00:21:38,588 --> 00:21:43,093
Zij hebben nog niet de macht
of ervaring om dat te doen.

353
00:21:43,093 --> 00:21:45,178
Richt je op je breiwerk...

354
00:21:45,178 --> 00:21:48,432
...en als je 12 of 15 bent,
is je breiwerk je huiswerk.

355
00:21:48,432 --> 00:21:49,850
School afmaken.

356
00:21:49,850 --> 00:21:53,645
De les die ik hieruit opmaakte:

357
00:21:53,645 --> 00:21:56,940
begin bij iets kleins
waar je controle over hebt.

358
00:21:56,940 --> 00:21:59,151
Juist.
- Wat je kan controleren.

359
00:21:59,151 --> 00:22:00,444
Klopt.

360
00:22:00,444 --> 00:22:02,070
Het thema...

361
00:22:02,070 --> 00:22:06,199
...dat voor mij uit de pagina's
van <i>The Light We Carry</i> springt...

362
00:22:06,199 --> 00:22:10,078
...is dat je goed bent grootgebracht.

363
00:22:10,078 --> 00:22:13,206
Ik heb geluk gehad.
- Je bent goed grootgebracht.

364
00:22:13,206 --> 00:22:16,460
Ik ben gezegend.
- Wat had jij ongelofelijke...

365
00:22:16,460 --> 00:22:21,381
...geweldige en krachtige ouders.
- Ja.

366
00:22:21,381 --> 00:22:25,594
Ja. Die om je gaven en ruimdenkend waren.

367
00:22:25,594 --> 00:22:28,388
Wat echt geweldig is...

368
00:22:28,388 --> 00:22:32,976
...is dat je een heel hoofdstuk wijdt
aan kennismaken met je moeder...

369
00:22:33,393 --> 00:22:36,438
...met haar raad
voor het grootbrengen van kinderen.

370
00:22:36,438 --> 00:22:39,858
Mijn favoriete is:
'Wees ouder voor het kind dat je hebt.'

371
00:22:39,858 --> 00:22:41,526
Inderdaad.
- Dat is geweldig.

372
00:22:41,526 --> 00:22:44,154
Ik hield er alleen het gevoel aan over...

373
00:22:44,154 --> 00:22:47,115
...dat we allemaal
je vader hadden moeten ontmoeten.

374
00:22:47,115 --> 00:22:48,283
Ja.

375
00:22:48,283 --> 00:22:54,456
Hadden we hem maar ontmoet
want hij gaf je de boodschap als meisje:

376
00:22:54,456 --> 00:22:59,711
'Niemand kan je
een rotgevoel over jezelf geven...

377
00:22:59,711 --> 00:23:02,798
...als jij je goed voelt over jezelf.'
- Klopt.

378
00:23:02,798 --> 00:23:05,759
En dat is het onderliggende thema
van dit boek.

379
00:23:05,759 --> 00:23:07,052
Ja.

380
00:23:07,052 --> 00:23:08,845
Uiteindelijk...

381
00:23:08,845 --> 00:23:12,557
...controleren we niet
wat anderen denken, zeggen of doen.

382
00:23:12,557 --> 00:23:14,184
Dat kan niet.

383
00:23:14,184 --> 00:23:18,271
Ons licht kan niet afhankelijk zijn
van iemand anders, niet waar?

384
00:23:18,271 --> 00:23:21,316
Misschien hebben ze die niet om te geven.

385
00:23:21,316 --> 00:23:25,529
Mijn vader was een levende levensles
voor mij...

386
00:23:25,529 --> 00:23:28,782
...want hij was een zwarte man
uit de arbeidersklasse.

387
00:23:28,782 --> 00:23:32,285
Waarschijnlijk arm,
hoewel we ons niet arm voelden.

388
00:23:32,285 --> 00:23:39,334
Hij had MS en worstelde zijn hele leven
mijn zijn beperking.

389
00:23:39,334 --> 00:23:43,213
We zagen zijn lichaam achteruit gaan...

390
00:23:43,213 --> 00:23:48,176
...en ik begon het verhaal met zijn stok
wat een belangrijk hulpmiddel was.

391
00:23:48,176 --> 00:23:50,929
In plaats van het leven op te geven...

392
00:23:50,929 --> 00:23:55,308
...zijn handen omhoog te gooien
en op een uitkering te teren...

393
00:23:55,308 --> 00:23:57,435
...zonder een dag te werken...

394
00:23:57,435 --> 00:24:00,772
...koos hij de middelen te gebruiken
die hij nodig had.

395
00:24:00,772 --> 00:24:03,900
Eerst was dat een wandelstok en daarna...

396
00:24:03,900 --> 00:24:06,444
...ruilde hij die om voor twee krukken.

397
00:24:06,444 --> 00:24:09,531
En toen die later in zijn leven
niet meer werkten...

398
00:24:09,531 --> 00:24:13,326
...omdat hij meer steun nodig had
verving hij ze door een looprek.

399
00:24:13,326 --> 00:24:15,871
Uiteindelijk had hij
een scootmobiel nodig.

400
00:24:15,871 --> 00:24:19,457
Tijdens ons hele leven.
Maar hij stopte nooit.

401
00:24:19,457 --> 00:24:22,335
Hij gaf nooit iemand de schuld.

402
00:24:22,335 --> 00:24:26,673
Hij liet de teleurstelling,
die hij gevoeld moet hebben...

403
00:24:26,673 --> 00:24:28,216
...hem nooit verteren.

404
00:24:28,216 --> 00:24:33,096
Hij werd er niet negatief door.
Hij viel wel eens.

405
00:24:33,096 --> 00:24:36,057
Misschien viel hij ook
op weg naar zijn werk...

406
00:24:36,057 --> 00:24:39,227
...maar hij viel thuis als zijn voet
bleef haken.

407
00:24:39,227 --> 00:24:43,398
Je vader op de grond zien vallen...

408
00:24:44,566 --> 00:24:47,152
...legt veel kwetsbaarheid bloot.

409
00:24:47,152 --> 00:24:52,199
Het was eng maar mijn vader probeerde snel
op te staan en erom te lachen.

410
00:24:52,199 --> 00:24:54,993
Lachen was ook een hulpmiddel.

411
00:24:54,993 --> 00:24:58,747
Wat ik van hem leerde
en ook aangeef in het boek:

412
00:24:58,747 --> 00:25:02,125
'Als je valt, sta je op
en blijf je doorgaan.'

413
00:25:02,709 --> 00:25:07,756
Als hij licht kon vinden
in alles wat hij moest doorstaan...

414
00:25:07,756 --> 00:25:10,258
...en een licht kon zijn voor anderen...

415
00:25:10,258 --> 00:25:13,803
Hij was als een vader voor velen
die er geen hadden...

416
00:25:13,803 --> 00:25:16,139
...in mijn familie en gemeenschap.

417
00:25:16,139 --> 00:25:21,645
Hij zag zijn eigen licht
en leerde mij dat het mijn taak is...

418
00:25:21,645 --> 00:25:23,855
...mijn eigen licht te zien.

419
00:25:23,855 --> 00:25:27,567
Daarom vind ik dat als overkoepelend thema
zo mooi in het boek:

420
00:25:27,567 --> 00:25:31,404
'Niemand geeft je een rotgevoel
als jij je goed voelt.'

421
00:25:31,404 --> 00:25:34,032
Wat je in <i>The Light We Carry</i> zegt...

422
00:25:34,032 --> 00:25:39,579
...is dat het jouw taak is
om jezelf goed te voelen.

423
00:25:39,579 --> 00:25:42,540
Dat is jouw verantwoordelijkheid.
- Klopt.

424
00:25:42,540 --> 00:25:45,126
Daar voelde ik me beter door.

425
00:25:45,126 --> 00:25:49,839
Net of mijn vader me liet zien
dat ik controle over mijn leven had.

426
00:25:49,839 --> 00:25:52,801
Ja.
- Ik had controle over mijn gevoel.

427
00:25:52,801 --> 00:25:56,846
Ik hoefde niet op iemand te rekenen
om aardig tegen me te zijn...

428
00:25:56,846 --> 00:25:58,682
...of eerlijk.

429
00:25:58,682 --> 00:26:00,433
Het leven was oneerlijk.

430
00:26:00,433 --> 00:26:05,689
Als ik aan mijn vader denk
wanneer ik mezelf zielig vind...

431
00:26:05,689 --> 00:26:11,278
...medelijden met mezelf heb en denk
dat het de schuld is van iemand anders...

432
00:26:11,278 --> 00:26:16,324
...houd de gedachte aan mijn vader
me gefocust, op het juiste pad...

433
00:26:16,324 --> 00:26:19,452
...helder van geest en dankbaar.

434
00:26:19,452 --> 00:26:23,873
Dat is echt een geschenk.

435
00:26:23,873 --> 00:26:28,586
Kun je deze zin afmaken?
'Ik hoor de stem van mijn vader wanneer...

436
00:26:29,421 --> 00:26:34,050
Dan ook. Die zit zo diep. Wanneer dan ook.

437
00:26:34,050 --> 00:26:36,553
Zijn stem galmt in mijn hoofd.

438
00:26:36,553 --> 00:26:42,309
Zijn stem was bij me
die eerste dag op Princeton...

439
00:26:42,309 --> 00:26:46,896
...mijn weg vindend
in dat bolwerk van elitarisme.

440
00:26:46,896 --> 00:26:51,568
Hij was bij me op de eerste dag
op mijn advocatenkantoor.

441
00:26:51,568 --> 00:26:55,905
Zelfs na zijn dood
liep hij nog met mee naar het altaar...

442
00:26:55,905 --> 00:26:59,367
...want hij gaf mede vorm
aan de man die ik moest hebben.

443
00:26:59,367 --> 00:27:01,745
Daarom kon ik Barack zien.

444
00:27:01,745 --> 00:27:06,666
Ik kon hem zien,
los van de uiterlijkheden.

445
00:27:06,666 --> 00:27:10,295
En de uiterlijkheden
waren behoorlijk goed, dames.

446
00:27:13,006 --> 00:27:18,595
Maar ik kon zien wat belangrijk was
in een man.

447
00:27:18,595 --> 00:27:23,558
Hij is nu ook bij me.
Hij is hier op het podium.

448
00:27:23,558 --> 00:27:29,439
Ik probeer hem op te roepen
wanneer ik mensen de waarheid vertel...

449
00:27:29,439 --> 00:27:32,609
...en mijn authenticiteit
en kwetsbaarheid toon.

450
00:27:32,609 --> 00:27:34,444
Hij is er wanneer dan ook.

451
00:27:35,111 --> 00:27:39,866
Mooi hoe je zei dat hij je
op vele manieren heeft geholpen...

452
00:27:39,866 --> 00:27:44,621
...te zien wat je moest zien
in Barack Obama.

453
00:27:44,621 --> 00:27:46,581
Mogen we over je man praten?

454
00:27:46,581 --> 00:27:49,876
Ja, graag.
- Oké.

455
00:27:49,876 --> 00:27:55,965
Mensen hebben geprobeerd
jouw liefdesverhaal te vangen.

456
00:27:55,965 --> 00:27:59,552
Daar is hij.
- Ze hebben het geprobeerd.

457
00:27:59,552 --> 00:28:05,642
Ze hebben een dramafilm gemaakt
en een serie over de First Lady.

458
00:28:05,642 --> 00:28:08,395
Ze probeerde het maar het lukt ze niet.

459
00:28:08,395 --> 00:28:09,938
Nee.
- Het lukt ze niet.

460
00:28:09,938 --> 00:28:14,818
Jij hebt het zo volledig samengevat
in één zin.

461
00:28:14,818 --> 00:28:19,906
Die was zo krachtig, dat toen ik het las
ik even stilstond en mijn ogen volliepen.

462
00:28:19,906 --> 00:28:23,201
Weet je de zin in het boek nog?
- Nee, welke was het?

463
00:28:23,201 --> 00:28:26,037
Ik weet niet
door welke zin jij moest huilen.

464
00:28:26,037 --> 00:28:28,873
Oké, de zin...

465
00:28:28,873 --> 00:28:31,334
Je zei dat je overal gewoond hebt.

466
00:28:33,378 --> 00:28:39,300
En Barack...
- 'Barack is mijn thuis.'

467
00:28:39,300 --> 00:28:40,802
Ja.
- 'Mijn thuis.'

468
00:28:40,802 --> 00:28:43,138
'Barack is mijn thuis.'

469
00:28:43,138 --> 00:28:44,305
Ja, dat is hij.

470
00:28:44,305 --> 00:28:48,059
Ga naar huis en kijk of je jezelf
die vraag kunt stellen.

471
00:28:50,937 --> 00:28:53,815
Over de persoon met wie je bent.
- Grappenmaker.

472
00:28:55,400 --> 00:28:57,360
Is diegene jouw thuis?

473
00:28:58,278 --> 00:29:02,449
Ik waardeer hoe je voor ons...

474
00:29:02,449 --> 00:29:05,118
...die eerste reis naar Hawaï uiteenzet.

475
00:29:05,118 --> 00:29:08,329
Toen je daar voor het eerst aankwam,
zocht je naar...

476
00:29:08,329 --> 00:29:10,457
Ik begrijp dat. Je werkt...

477
00:29:10,457 --> 00:29:14,294
...en kende Hawaï niet.
Je zocht naar het Hawaï uit <i>Hawaii Five-O.</i>

478
00:29:14,294 --> 00:29:15,837
Voor wie die serie kent.

479
00:29:15,837 --> 00:29:19,132
Mai Tais en zonsondergangen op het strand.
- Mai Tais en...

480
00:29:19,132 --> 00:29:20,383
...bruidssuites.

481
00:29:20,383 --> 00:29:21,926
Maar in plaats daarvan...

482
00:29:21,926 --> 00:29:25,138
...gingen we naar huis
om zijn familie te bezoeken.

483
00:29:25,138 --> 00:29:26,514
Daar kwam hij vandaan.

484
00:29:26,514 --> 00:29:31,519
Hij ging niet op vakantie naar een eiland
hij ging terug naar zijn mensen.

485
00:29:31,519 --> 00:29:35,440
Maar ik was jong
en het was koud in Chicago.

486
00:29:35,440 --> 00:29:39,152
Ik dacht: ik ga naar Hawaï met mijn man.
Het wordt romantisch.

487
00:29:41,613 --> 00:29:45,116
Toen landden we en gingen we
naar de flat van <i>Toot</i> en <i>Gramps.</i>

488
00:29:45,116 --> 00:29:49,245
Geen oceaan.
Het was hoogbouw, op de tiende verdieping.

489
00:29:49,245 --> 00:29:53,249
We liepen naar binnen
en het leek op mijn grootouders huis.

490
00:29:53,249 --> 00:29:56,795
Ik had in het zuiden van Chicago
kunnen zijn.

491
00:29:56,795 --> 00:29:57,754
Toch?
- Ja.

492
00:29:57,754 --> 00:30:02,133
Wetende dat ik bekend was
met zijn familie.

493
00:30:02,133 --> 00:30:04,344
We zeiden: 'Wat is er op televisie?'

494
00:30:04,344 --> 00:30:05,845
<i>60 Minutes.</i>

495
00:30:05,845 --> 00:30:10,308
Ze halen wat dienbladen tevoorschijn...

496
00:30:10,308 --> 00:30:13,561
...en we hadden volgens mij
tonijnbroodjes met augurken.

497
00:30:13,561 --> 00:30:15,480
Ik dacht: dit vind ik fijn.

498
00:30:15,480 --> 00:30:18,858
Soms ging je naar het strand.
Mooi, toen hij zei:

499
00:30:18,858 --> 00:30:20,985
'Kom, we gaan.'
- 'We keren terug...

500
00:30:20,985 --> 00:30:22,987
...naar het huis.'
- 'O, nee...'

501
00:30:22,987 --> 00:30:25,615
Ik was jong en dwaas en dacht:

502
00:30:25,615 --> 00:30:30,119
'Ik weet niet of ik dit leuk vind.
Het is niet zo romantisch.'

503
00:30:30,119 --> 00:30:31,538
Zo gedroeg ik me niet.

504
00:30:31,538 --> 00:30:34,958
Mijn moeder weet
dat ik me niet verwend gedroeg.

505
00:30:34,958 --> 00:30:36,459
Ik was heel...
- Je dacht:

506
00:30:36,459 --> 00:30:38,920
'Waar is <i>Hawaii Five-O?</i>'
- Ja, waar is...

507
00:30:38,920 --> 00:30:40,588
Precies.

508
00:30:40,588 --> 00:30:43,550
Ik sluit het verhaal af
door te zeggen dat...

509
00:30:43,550 --> 00:30:47,220
...wat Barack me liet zien
echt was wie hij was.

510
00:30:47,220 --> 00:30:50,306
Soms als mensen partners zoeken...

511
00:30:50,306 --> 00:30:53,476
...zoeken we naar Mai Tais
en zonsondergangen...

512
00:30:53,476 --> 00:30:56,771
...terwijl we iemand willen
die zijn familie liefheeft...

513
00:30:56,771 --> 00:30:59,274
...en er voor ze is.
- Die je dat laat zien.

514
00:30:59,274 --> 00:31:01,818
Steeds weer.
- Dat laten ze je zien.

515
00:31:01,818 --> 00:31:05,238
Barack waardeerde de tijd
die hij met zijn familie had.

516
00:31:05,238 --> 00:31:06,573
Het strand was leuk...

517
00:31:06,573 --> 00:31:10,702
...maar er zijn voor zijn moeder,
oma en zusje...

518
00:31:10,702 --> 00:31:14,831
...ze helpen met hun uitdagingen...
Hij was een rots voor zijn familie.

519
00:31:14,831 --> 00:31:18,585
Ik zal je vertellen, hij is er altijd...

520
00:31:18,585 --> 00:31:21,462
...op diezelfde manier
voor mij en de meiden.

521
00:31:21,462 --> 00:31:25,091
Hij is aanwezig
wanneer we hem nodig hebben.

522
00:31:25,091 --> 00:31:29,345
Dat liet hij me zien in Hawaï
toen ik naar het strand wilde.

523
00:31:30,179 --> 00:31:32,807
Wat we ook waarderen...

524
00:31:32,807 --> 00:31:36,644
...in zowel <i>Mijn verhaal</i>
als <i>The Light We Carry...</i>

525
00:31:36,644 --> 00:31:41,566
...is hoe openhartig je bent
over je relatie...

526
00:31:41,566 --> 00:31:44,485
...je leven en hoe alles niet perfect is.

527
00:31:44,485 --> 00:31:51,075
Je zei dat het tijd en oefening kostte
om jullie onenigheden op te lossen.

528
00:31:51,075 --> 00:31:54,579
Wat is jouw stijl en wat is zijn stijl?

529
00:31:54,579 --> 00:31:58,207
Ik heb hem dit gezegd
en al eerder verteld:

530
00:31:58,207 --> 00:32:01,336
Wat er anders is aan hoe wij liefde tonen...

531
00:32:01,336 --> 00:32:04,923
...komt doordat zijn familie ver weg
woonde en veel reisden.

532
00:32:04,923 --> 00:32:08,343
Hij moest liefhebben op afstand.

533
00:32:08,343 --> 00:32:13,848
Er werden dus meer woorden geuit
en uitgewisseld.

534
00:32:13,848 --> 00:32:15,600
Fysiek meer...

535
00:32:15,600 --> 00:32:18,269
Het 'Ik hou van je' en zo.
- Ja.

536
00:32:18,269 --> 00:32:20,521
'Ik hou ook van jou.' Die dingen.
- Ja.

537
00:32:21,731 --> 00:32:23,733
Ik ben opgegroeid met iedereen...

538
00:32:23,733 --> 00:32:26,277
...op minder dan acht huizenblokken
van mij.

539
00:32:26,277 --> 00:32:29,906
Al mijn tantes en ooms,
oudooms, nichten en neven...

540
00:32:29,906 --> 00:32:32,533
...vierden verjaardagen allemaal samen.

541
00:32:32,533 --> 00:32:35,078
We waren elk weekend samen...

542
00:32:35,078 --> 00:32:37,997
...twee keer per week en 'Proficiat'.
Zo was dat.

543
00:32:37,997 --> 00:32:40,291
We zeiden gewoon: 'Doei. Ik hoef je...

544
00:32:40,291 --> 00:32:43,836
...niet te zeggen dat ik van je hou,
we zien elkaar zaterdag.'

545
00:32:45,505 --> 00:32:49,300
Dus liefde draaide om er zijn.
Het was meer van:

546
00:32:49,300 --> 00:32:53,054
'Houd op met zoenen en doe gewoon de was.'

547
00:32:54,138 --> 00:32:57,433
We hebben ook een ander temperament.

548
00:32:57,433 --> 00:33:00,520
Raad eens hoe ik ben?
Een beetje heethoofdig.

549
00:33:01,312 --> 00:33:02,897
Praatgraag, snel boos.

550
00:33:02,897 --> 00:33:06,275
Ik roep meer: 'Wat!'
Barack wil rationeel praten.

551
00:33:06,275 --> 00:33:10,321
Ik denk: rationeel?
Ratio en gevoel gaan niet samen bij mij.

552
00:33:10,321 --> 00:33:13,866
Ik ben boos. Ga weg met je drie punten.

553
00:33:13,866 --> 00:33:16,411
Je kunt beter gaan en me af laten koelen.

554
00:33:18,079 --> 00:33:23,835
Ik wil geen redelijkheid horen.
- Hoelang heb je nodig om af te koelen?

555
00:33:23,835 --> 00:33:26,504
Hij dacht: er zijn vijf minuten voorbij.

556
00:33:26,504 --> 00:33:28,798
'Kun je nu praten?'

557
00:33:28,798 --> 00:33:30,341
Ik: 'Dat is niet genoeg.'

558
00:33:32,176 --> 00:33:33,970
Flink wat tijd.

559
00:33:33,970 --> 00:33:35,513
Misschien een aantal uur.

560
00:33:35,513 --> 00:33:39,726
Soms dagen waarin ik
gewoon niet met jou wil praten.

561
00:33:39,726 --> 00:33:41,060
We moesten leren...

562
00:33:41,060 --> 00:33:43,980
We moesten leren
compromissen te sluiten.

563
00:33:43,980 --> 00:33:47,316
Ik moest leren
dat ik me niet op hem kon afreageren.

564
00:33:47,316 --> 00:33:51,571
En hij moet me ruimte geven
om weer kalm te worden.

565
00:33:51,571 --> 00:33:52,989
Dat is een les.

566
00:33:52,989 --> 00:33:56,451
We oefenen nog steeds, maar ik deel het...

567
00:33:56,451 --> 00:34:03,416
...omdat ik veel jonge stellen zie
die niet weten wat een echt huwelijk is.

568
00:34:03,416 --> 00:34:04,375
Weet je?

569
00:34:04,375 --> 00:34:06,335
Ze spenderen meer tijd...

570
00:34:06,335 --> 00:34:10,298
...aan het uitzoeken van de derde jurk
voor de bruiloft en receptie...

571
00:34:10,298 --> 00:34:13,468
...en de wensborden en bloemen...

572
00:34:13,468 --> 00:34:16,596
...en het plannen
van het derde vrijgezellenfeest.

573
00:34:16,596 --> 00:34:22,101
Jullie geven te veel uit aan bruiloften.
Veel te veel.

574
00:34:22,101 --> 00:34:24,312
Je wilt juist grootse jubileums.

575
00:34:24,312 --> 00:34:27,732
Je wilt grote jubileums, toch?
- Je wilt grote jubileums.

576
00:34:27,732 --> 00:34:30,943
We moeten eerlijk zijn naar mensen.

577
00:34:30,943 --> 00:34:34,197
Meer mensen zouden eerlijk
moeten zijn over het werk...

578
00:34:34,197 --> 00:34:36,908
...dat er kruipt in een leven
samen met iemand.

579
00:34:36,908 --> 00:34:41,204
Mij lijkt dat niet zo controversieel.

580
00:34:41,204 --> 00:34:43,122
Wel...
- Wat controversieel is...

581
00:34:43,122 --> 00:34:46,626
...is dat iemand met jouw aanzien
er oneerlijk over is.

582
00:34:46,626 --> 00:34:51,964
Dat klopt helemaal.
Overal zie je #relatiedoelen...

583
00:34:51,964 --> 00:34:54,967
...en ik denk: ik was boos op hem
in die foto.

584
00:34:54,967 --> 00:34:55,968
Dat niet alleen...

585
00:35:02,642 --> 00:35:06,062
Je vertelde Gayle tijdens de tour
in Philadelphia...

586
00:35:06,062 --> 00:35:09,816
...wat een paar weken geleden was
dat je in 30 jaar huwelijk...

587
00:35:09,816 --> 00:35:11,901
...je man tien jaar niet verdroeg.

588
00:35:11,901 --> 00:35:13,444
Precies.
- En toen...

589
00:35:13,444 --> 00:35:17,949
Mensen zeggen dan gelijk: 'O, mijn god.'
- Sociale media ging helemaal los.

590
00:35:17,949 --> 00:35:21,035
Over 30 jaar.
- Kijk hoe eerlijk Michelle Obama is.

591
00:35:21,035 --> 00:35:22,245
Eerlijk.
- Precies.

592
00:35:22,245 --> 00:35:25,373
Sociale media zijn ver van echt.

593
00:35:25,957 --> 00:35:29,752
Mensen hebben een bord voor hun hoofd
voor echte sociale media.

594
00:35:29,752 --> 00:35:32,672
Waarom denk je dat het mensen zo raakte?

595
00:35:32,672 --> 00:35:36,801
Toen je het had over 30 jaar...
- Jongeren kunnen zich niet voorstellen...

596
00:35:36,801 --> 00:35:39,929
...even ongelukkig te zijn.
Laat staan voor tien jaar.

597
00:35:39,929 --> 00:35:43,182
'Ik verdien het om gelukkig te zijn.'

598
00:35:43,182 --> 00:35:48,104
Volgens wie? Hoe kom je aan dat idee?

599
00:35:49,147 --> 00:35:52,733
Ik dacht als kind niet
dat alles om mijn persoonlijke geluk...

600
00:35:52,733 --> 00:35:56,487
...en mijn gevoel draaide.
Ze zeiden: 'Ga zitten.

601
00:35:56,487 --> 00:35:58,614
Maakt niet uit wat je denkt.'

602
00:36:00,783 --> 00:36:06,706
Het gaat erom
dat je altijd zware tijden zal doormaken.

603
00:36:06,706 --> 00:36:10,168
Als je 30 jaar getrouwd bent
en 10 jaar daarvan rot was...

604
00:36:10,168 --> 00:36:12,962
...zou ik daarvoor tekenen.

605
00:36:12,962 --> 00:36:18,843
Die jaren vielen samen
met de geboorte van de kinderen.

606
00:36:21,095 --> 00:36:27,101
Die twee verpestten alle liefde.
Ze zogen het uit het huis.

607
00:36:27,852 --> 00:36:32,899
Ze waren er opeens met hun schattigheid,
constante behoefte aan eten...

608
00:36:32,899 --> 00:36:37,528
...en hun onvermogen te communiceren
waarop je niet boos kan worden.

609
00:36:37,528 --> 00:36:44,452
Ze zijn schattig. Ze zijn je baby's.
Dus op wie kan ik dan wel... 'O, jij daar.

610
00:36:45,912 --> 00:36:48,664
Het is jouw schuld, Barack Obama.'

611
00:36:51,334 --> 00:36:55,630
Dan worden ze groot
en verlaten ze het nest...

612
00:36:55,630 --> 00:36:59,675
...en realiseer je je: 'O, daar ben je.

613
00:36:59,675 --> 00:37:02,345
Dat is mijn schatje.
Ik herinner me je nog.'

614
00:37:02,345 --> 00:37:04,472
Dat duurt dus tien jaar.

615
00:37:05,181 --> 00:37:08,351
Dus, ja.
- Wat is in jouw ogen nu romantiek?

616
00:37:08,351 --> 00:37:10,686
Wat vind jij romantisch?
- Romantiek is...

617
00:37:10,686 --> 00:37:14,523
Ik vind het leuk als mijn man iets plant.

618
00:37:14,523 --> 00:37:20,071
Plannen maken is lastig als je
de president of voormalige president bent.

619
00:37:20,071 --> 00:37:22,073
Als hij me verrast met...

620
00:37:22,073 --> 00:37:26,661
Hij is helemaal in zijn nopjes
met zichzelf als hij iets weet te regelen.

621
00:37:26,661 --> 00:37:32,750
Ons 30-jarig jubileum was het laatste
romantische wat hij heeft georganiseerd.

622
00:37:32,750 --> 00:37:35,628
Hij wilde een tweede huwelijksreis.

623
00:37:35,628 --> 00:37:40,466
Dat was een roadtrip langs de
Stille Oceaan toen we net getrouwd waren.

624
00:37:40,466 --> 00:37:46,347
We begonnen in San Francisco, huurden een
auto en reden zuidwaarts door Big Sur.

625
00:37:46,347 --> 00:37:50,268
Onderweg zagen we de sequoia's
en reden we door Santa Barbara.

626
00:37:50,268 --> 00:37:53,437
We eindigden in LA, gewoon met z'n tweeën.

627
00:37:53,437 --> 00:37:54,605
Hij regelde dat.

628
00:37:54,605 --> 00:37:57,566
We waren niet alleen.
We zaten in een autocolonne...

629
00:37:57,566 --> 00:38:01,279
...met onze beveiligers
en drie auto's achter ons.

630
00:38:01,279 --> 00:38:05,783
In die foto stonden er 12 mensen omheen,
die zich probeerden te verstoppen.

631
00:38:06,826 --> 00:38:09,453
Het was anders,
maar iedereen was enthousiast.

632
00:38:09,453 --> 00:38:13,374
Al zijn beveiligers zeiden:
'We gaan straks wandelen.'

633
00:38:13,374 --> 00:38:17,878
Ze probeerden naar de achtergrond
te verdwijnen tijdens het helpen.

634
00:38:17,878 --> 00:38:20,047
We reizen met een menigte.

635
00:38:20,047 --> 00:38:22,341
Hij regelde het.
- Het was romantisch.

636
00:38:22,341 --> 00:38:26,429
Het was heel romantisch en heel lief.

637
00:38:26,429 --> 00:38:29,307
Hij heeft geen één keer gegolfd.
Helemaal niet.

638
00:38:29,974 --> 00:38:36,188
In <i>Mijn verhaal</i> vertel je ons veel over
de jaren waarin hij weg was...

639
00:38:36,188 --> 00:38:37,732
...en de jaren waarin jij...

640
00:38:37,732 --> 00:38:41,819
...je volgens mij rot voelde
in je relatie, in je huwelijk.

641
00:38:41,819 --> 00:38:46,907
Is dat veranderd nu hij thuis is?

642
00:38:47,783 --> 00:38:51,495
Alle vrouwen denken: hmm...

643
00:38:51,495 --> 00:38:53,289
Is het veranderd?

644
00:38:53,289 --> 00:38:55,750
Ja.
- Is hij nu een andere man...

645
00:38:55,750 --> 00:38:58,502
...dan toen hij onder druk stond?

646
00:38:58,502 --> 00:39:03,466
Weet je? Nee, hij is hetzelfde gebleven.

647
00:39:03,466 --> 00:39:06,135
Ik ben gegroeid en veranderd.

648
00:39:07,136 --> 00:39:13,059
Ik heb door de jaren heen geleerd
dat ik mezelf gelukkig moet maken.

649
00:39:13,059 --> 00:39:16,687
Dan komen we terug
op de lessen van mijn vader.

650
00:39:16,687 --> 00:39:19,315
Hij bepaalt mijn geluk niet.

651
00:39:19,315 --> 00:39:21,192
Hij geeft om me...

652
00:39:21,192 --> 00:39:25,488
...maar toen ik me ongelukkig voelde,
kwam dat door mijn keuzes.

653
00:39:25,488 --> 00:39:29,408
Hoe ik de perfecte moeder moest zijn.
Ik moest alles goed doen.

654
00:39:29,408 --> 00:39:31,577
Ik moest een baan houden en zorgen...

655
00:39:31,577 --> 00:39:36,540
Ik had stress van mijn eigen hoge lat.

656
00:39:37,124 --> 00:39:41,504
Die onmogelijk was.
- Sowieso onmogelijk.

657
00:39:41,504 --> 00:39:43,172
Je kunt alles hebben...

658
00:39:43,172 --> 00:39:46,008
...maar niet op hetzelfde moment.

659
00:39:46,008 --> 00:39:48,928
Laten we dat herhalen.
- Zeg het maar.

660
00:39:48,928 --> 00:39:52,473
Je kunt alles hebben,
maar niet op hetzelfde moment.

661
00:39:52,473 --> 00:39:53,808
Dat kan echt niet.

662
00:39:53,808 --> 00:39:55,309
Die hele...

663
00:39:55,309 --> 00:39:57,144
Het is onmogelijk.

664
00:39:57,144 --> 00:40:01,774
Zeker als je een goede ouder wilt zijn
en tijd wil met je kinderen.

665
00:40:01,774 --> 00:40:05,945
De balans vinden is lastig.

666
00:40:06,821 --> 00:40:09,824
Wat ik mooi vond in <i>The Light We Carry...</i>

667
00:40:09,824 --> 00:40:14,954
...was hoe je beschreef dat jij en Barack
bewust waren dat jullie...

668
00:40:14,954 --> 00:40:17,415
...niet alles voor elkaar konden zijn...

669
00:40:17,415 --> 00:40:21,961
...en dat daarom een keukentafel
vol vrienden zo belangrijk was.

670
00:40:21,961 --> 00:40:26,382
Het hielp de druk
van je huwelijk af te halen.

671
00:40:26,382 --> 00:40:29,844
Ja, zeker.
- Vertel eens over die keukentafel.

672
00:40:29,844 --> 00:40:32,179
Oké.

673
00:40:32,179 --> 00:40:35,474
Ik vertel jouw ontmoeting
met mijn keukentafel.

674
00:40:35,474 --> 00:40:37,393
Ja, vertel maar.
- Mag ik?

675
00:40:37,393 --> 00:40:39,437
Het staat niet in het boek.

676
00:40:39,437 --> 00:40:43,524
Oprah was gastvrouw
op het feest voor mijn 50e verjaardag.

677
00:40:43,524 --> 00:40:45,109
Werd ik 50?
- Ja.

678
00:40:45,109 --> 00:40:47,486
Ik ging dat verhaal niet vertellen.

679
00:40:47,486 --> 00:40:49,113
Ik wist niet of dat mocht.

680
00:40:49,113 --> 00:40:51,240
Je zei ja voordat je dit wist, hè?

681
00:40:51,240 --> 00:40:53,742
Ik wil dat je vertelt over wat ik...

682
00:40:53,742 --> 00:40:55,202
Ik wilde zeggen dat...

683
00:40:55,202 --> 00:40:59,540
...Barack Obama,
president van de Verenigde Staten...

684
00:40:59,540 --> 00:41:05,629
...me belde en vroeg of ik gastvrouw...
- Klopt.

685
00:41:05,629 --> 00:41:07,298
Aan het einde...

686
00:41:07,298 --> 00:41:10,801
...zei hij: 'Vergeet niet
dat ik je heb gebeld.

687
00:41:13,762 --> 00:41:17,183
Ik heb je gevraagd dit te organiseren.

688
00:41:17,183 --> 00:41:20,352
Ik heb je zelf gebeld en
niet een assistent.'

689
00:41:20,352 --> 00:41:22,146
Na dat verhaal, dacht ik...

690
00:41:22,146 --> 00:41:24,773
...daarom zei hij dat.
- Daarom zei hij dat.

691
00:41:24,773 --> 00:41:26,317
'Ik belde.'
- Precies.

692
00:41:26,317 --> 00:41:30,321
Dus we komen naar jou toe,
waar je ons vriendelijk ontvangt...

693
00:41:30,321 --> 00:41:33,616
...en je zei: 'Neem vrienden mee.'
Dus ik zei: 'Oké.'

694
00:41:34,283 --> 00:41:37,244
Zegt ze: 'Hoeveel mensen?'
Ik zeg: 'Iets van 12.'

695
00:41:37,244 --> 00:41:38,871
Twaalf.

696
00:41:39,413 --> 00:41:42,291
Wat zei je?
'Jij hebt geen 12 goede vrienden.'

697
00:41:42,291 --> 00:41:45,544
Dat klopt.
- Ik zei: 'Jawel.'

698
00:41:45,544 --> 00:41:49,173
Het zijn geen kamervullers.
- Wie heeft er 12 goede vrienden?

699
00:41:49,173 --> 00:41:53,010
Ik. Oprah zegt: 'Ik heb Gayle.'

700
00:41:54,303 --> 00:41:56,305
Toen zei ik...
- De enige persoon...

701
00:41:56,305 --> 00:41:59,391
...met 12 goede vrienden
was Jezus met zijn apostelen.

702
00:42:01,977 --> 00:42:03,395
Dat is de enige persoon.

703
00:42:03,395 --> 00:42:06,524
Toen ontmoette je...
- En toen bedroog één van hen hem.

704
00:42:10,152 --> 00:42:12,696
Toen maakte je kennis
met mijn keukentafel.

705
00:42:12,696 --> 00:42:18,369
Je zag dat ik mijn leven lang
vrienden verzamel en houd.

706
00:42:18,369 --> 00:42:21,956
Mijn kamergenote.

707
00:42:21,956 --> 00:42:24,917
Mijn beste vriendin
van mijn studie Rechten.

708
00:42:24,917 --> 00:42:29,004
De moeders die me hielpen in Chicago.

709
00:42:29,004 --> 00:42:31,799
We brachten samen onze kinderen groot.

710
00:42:31,799 --> 00:42:33,926
Sommigen zijn hier vanavond.

711
00:42:33,926 --> 00:42:36,595
Ze zijn als mijn kinderen.
- Ja.

712
00:42:36,595 --> 00:42:40,266
Ik had een hele nieuwe groep
moedervriendinnen en vrouwen...

713
00:42:40,266 --> 00:42:44,770
...in Washington D.C die dat leven begrepen.

714
00:42:44,770 --> 00:42:49,316
Een aantal was getrouwd
met mensen uit Baracks regering.

715
00:42:49,316 --> 00:42:51,694
Als je in dat wereldje zit...

716
00:42:51,694 --> 00:42:55,489
...heb je iemand nodig
die die positie begrijpt.

717
00:42:55,489 --> 00:42:57,616
Zij waren mijn beste vriendinnen.

718
00:42:57,616 --> 00:43:02,162
Ik verzamel mensen in mijn leven
en houd ze.

719
00:43:02,913 --> 00:43:07,167
Verschillende mensen voegen
verschillende dingen toe in mijn leven.

720
00:43:07,167 --> 00:43:11,672
Waar het om gaat, is dat ik
het mijn keukentafel noem...

721
00:43:11,672 --> 00:43:16,385
...omdat de keukentafel in ons huis
altijd de plek was...

722
00:43:16,385 --> 00:43:18,596
...waar we ons veilig voelden.

723
00:43:18,596 --> 00:43:22,349
We kwam binnen als kleine kinderen
uit de speeltuin...

724
00:43:22,349 --> 00:43:26,979
...en het getrek in de buurt...

725
00:43:26,979 --> 00:43:29,773
...en geklaag over een docent of zo.

726
00:43:29,773 --> 00:43:32,943
Je kon alles eruit gooien
aan de keukentafel.

727
00:43:32,943 --> 00:43:34,278
Je voelde je veilig.

728
00:43:34,278 --> 00:43:38,907
Het was de eerste tafel waaraan ik me
gezien voelde door mijn moeder en vader...

729
00:43:38,907 --> 00:43:41,702
...die graag onze verhalen en stem hoorden.

730
00:43:41,702 --> 00:43:45,414
Je voelde je altijd weer
als herboren aan die tafel.

731
00:43:45,414 --> 00:43:48,751
Je kon de beledigingen, minachting...

732
00:43:48,751 --> 00:43:52,046
...en het gegil en geschreeuw
uit je systeem halen...

733
00:43:52,046 --> 00:43:54,548
...zodat je jezelf bij elkaar kon rapen...

734
00:43:54,548 --> 00:43:57,676
...en je enigszins stabiel
weer de buitenwereld aankon.

735
00:43:57,676 --> 00:44:01,055
Mijn keukentafel is dat voor mij.

736
00:44:01,055 --> 00:44:05,517
Mijn leven heeft
zoveel verschillende aspecten.

737
00:44:05,517 --> 00:44:09,521
Ik heb zoveel rollen, van
het moederschap tot professionaliteit...

738
00:44:09,521 --> 00:44:13,817
...en nog veel meer.
Die tafel is steeds groter geworden.

739
00:44:13,817 --> 00:44:15,986
Ik bedenk me net deze vraag:

740
00:44:15,986 --> 00:44:20,574
Heb je alle vriendinnen, dus die 12
van je keukentafel die ik heb ontmoet...

741
00:44:20,574 --> 00:44:25,079
...gehouden op het moment
dat je in het Witte Huis zat?

742
00:44:25,079 --> 00:44:26,080
Nee.

743
00:44:27,247 --> 00:44:29,083
Nee, dat is niet zo.
- Weet je...

744
00:44:29,083 --> 00:44:31,168
Ik herinner me een gesprek waarin...

745
00:44:31,168 --> 00:44:35,047
...jij zei: 'De zuurstof is op.'

746
00:44:35,047 --> 00:44:39,843
Ja.
- 'Geen zuurstof, de klim niet gered.'

747
00:44:39,843 --> 00:44:43,847
Ik vertel het verhaal
over vriendschap, omdat...

748
00:44:43,847 --> 00:44:45,766
Het voelt alsof...

749
00:44:45,766 --> 00:44:49,520
Onderzoek toont aan dat mensen
minder vrienden dan ooit hebben...

750
00:44:49,520 --> 00:44:53,315
...met enorm hoge percentages
aan eenzaamheid.

751
00:44:53,315 --> 00:44:54,274
Eenzaamheid.

752
00:44:54,274 --> 00:44:56,777
Sociale media hebben ons dat afgeleerd.

753
00:44:56,777 --> 00:45:01,990
Onze jongeren denken door de pandemie
dat ze vrienden hebben op sociale media.

754
00:45:01,990 --> 00:45:06,620
Ik weet nog toen Sasha als meisje
haar eerste account kreeg.

755
00:45:06,620 --> 00:45:09,039
Ze mocht op... Hoe het ook heet.

756
00:45:09,039 --> 00:45:11,125
En dan staat ze op...

757
00:45:11,125 --> 00:45:14,753
We lieten haar volgen
door beveiligers en personeel.

758
00:45:14,753 --> 00:45:18,882
Ik dacht: als jij een account hebt
kijkt iedereen mee.

759
00:45:18,882 --> 00:45:20,426
Toen zei iemand mij:

760
00:45:20,426 --> 00:45:22,636
'Sasha heeft duizend vrienden.'

761
00:45:22,636 --> 00:45:28,183
Ik zei: 'Meisje,
jij kent geen duizend mensen.'

762
00:45:28,183 --> 00:45:29,810
Jongeren... Zo vroeg al.

763
00:45:29,810 --> 00:45:32,938
Je denkt dat je duizend vrienden hebt
op tien jaar?

764
00:45:32,938 --> 00:45:36,567
We hebben de gewoonte afgeleerd.
Maar we hebben mensen nodig.

765
00:45:36,567 --> 00:45:39,069
We hebben echt contact nodig.

766
00:45:39,069 --> 00:45:43,699
We hebben verbinding nodig om ons
met beide benen op de grond te houden.

767
00:45:43,699 --> 00:45:45,826
De vriendinnen die je niet hield...

768
00:45:45,826 --> 00:45:48,537
...die geen zuurstof hadden.
- We komen terug op...

769
00:45:48,537 --> 00:45:49,955
...wie niet is gebleven.

770
00:45:49,955 --> 00:45:51,748
Voor de vriendinnen...

771
00:45:51,748 --> 00:45:56,295
...moest jij hen dat vertellen en sorry
zeggen of deed iemand anders dat?

772
00:45:56,295 --> 00:45:59,506
Er zijn verschillende versies.

773
00:45:59,506 --> 00:46:04,386
Afhankelijk van wat het probleem was.
Dit heb ik ervan geleerd.

774
00:46:04,386 --> 00:46:08,056
Blijf openstaan voor vrienden,
voor nieuwe vrienden maken.

775
00:46:08,056 --> 00:46:09,641
Mijn meiden doen dat...

776
00:46:09,641 --> 00:46:12,519
...want ik wil niet dat ze bang zijn...

777
00:46:12,519 --> 00:46:14,313
...om vrienden te maken.

778
00:46:14,313 --> 00:46:16,356
Je kunt vertrouwen hebben...

779
00:46:16,356 --> 00:46:19,359
...in mensen en weten
tot waar ze kunnen komen.

780
00:46:19,359 --> 00:46:22,196
Als zij je laten zien wie ze zijn,
moet je ze...

781
00:46:22,196 --> 00:46:26,158
...geloven.
- Je moet ze geloven en verdergaan.

782
00:46:26,158 --> 00:46:31,997
Sommige vrienden hadden tekortkomingen
waar niets mis mee was...

783
00:46:32,706 --> 00:46:35,209
...maar als je
in het Witte Huis terechtkomt...

784
00:46:35,209 --> 00:46:39,755
...kunnen zij zich misschien
niet zo gedragen.

785
00:46:39,755 --> 00:46:42,758
Hier.
- Op deze plek.

786
00:46:42,758 --> 00:46:45,302
Er staat dan te veel op het spel.

787
00:46:45,302 --> 00:46:46,637
Zeker.
- Weet je?

788
00:46:46,637 --> 00:46:48,889
Mijn vrienden konden niets verpesten.

789
00:46:48,889 --> 00:46:51,308
Barack wilde ze misschien houden...

790
00:46:51,308 --> 00:46:53,352
Het was zijn presidentschap.

791
00:46:53,352 --> 00:46:56,188
Maar als mijn vrienden
zich niet gedroegen...

792
00:46:56,188 --> 00:47:00,734
Ik liet het doodbloeden.
Ken je dat als vriendschappen doodbloeden?

793
00:47:00,734 --> 00:47:07,366
Je eindigt de relatie niet gelijk
maar bent er steeds minder.

794
00:47:08,200 --> 00:47:11,537
Doodbloeden.
- Doodbloeden.

795
00:47:13,539 --> 00:47:18,335
Mooi hoe je in <i>Mijn verhaal</i> vertelde...

796
00:47:18,335 --> 00:47:22,923
...over wat jij 'de vaart
waarin alles op je afkomt' noemt...

797
00:47:22,923 --> 00:47:24,967
...toen je in het Witte Huis zat.

798
00:47:24,967 --> 00:47:31,515
In <i>The Light We Carry</i>
zeg je dat het surrealistisch was.

799
00:47:31,515 --> 00:47:33,559
Ja.
- Op een gegeven moment zeg je:

800
00:47:33,559 --> 00:47:37,771
'We hebben een pennenbakje nodig
voor Sasha en een baljurk voor mij...

801
00:47:37,771 --> 00:47:41,775
...een tandenborstelhouder en
een reddingsplan voor de economie.

802
00:47:41,775 --> 00:47:46,029
Mijn dagen werden
een surrealistische mengelmoes...

803
00:47:46,029 --> 00:47:49,032
...van het alledaagse en het buitengewone.'

804
00:47:49,032 --> 00:47:51,326
Mooi ook het moment waarop je vertelt...

805
00:47:51,326 --> 00:47:55,622
...dat je voor het eerst naar Sasha kijkt
die met iemand speelt.

806
00:47:55,622 --> 00:47:59,376
Hoe opgelucht je je voelde
dat dat goed kwam.

807
00:47:59,376 --> 00:48:01,545
De moeder kwam haar ophalen...

808
00:48:01,545 --> 00:48:05,090
...en de bewaking zei:
'In de auto blijven.'

809
00:48:05,090 --> 00:48:09,052
Die moeder werd
een van je keukentafelvriendinnen.

810
00:48:09,052 --> 00:48:10,137
Zeker.

811
00:48:10,137 --> 00:48:13,015
Ik hoopte dat de meiden
hun draai zouden vinden...

812
00:48:13,015 --> 00:48:14,558
...en normaal konden leven.

813
00:48:14,558 --> 00:48:19,313
Niets is normaler
als een speelafspraakje in je huis...

814
00:48:19,313 --> 00:48:21,273
...ook al is het het Witte Huis.

815
00:48:21,273 --> 00:48:26,403
Echte vriendinnen hebben
en je een gewone ouder voelen.

816
00:48:26,403 --> 00:48:28,739
Naar oudergesprekken op school gaan.

817
00:48:28,739 --> 00:48:34,995
Barack coachte de Vipers
een basketbalteam voor meisjes.

818
00:48:34,995 --> 00:48:36,830
Hij was de coach.

819
00:48:36,830 --> 00:48:40,000
Ik weet niet
of ik dat verhaal eerder heb verteld.

820
00:48:40,000 --> 00:48:42,085
Hij schreef erover in zijn boek.

821
00:48:42,085 --> 00:48:47,174
Hij was de coach van het team
van haar klas.

822
00:48:47,174 --> 00:48:49,885
Vonden mensen het raar?
- Dat was onwerkelijk...

823
00:48:49,885 --> 00:48:52,888
...vooral voor alle anderen
in die sportzaal.

824
00:48:52,888 --> 00:48:58,226
Hij ging zich ermee bemoeien, want het was
een team met ouders als coach...

825
00:48:58,226 --> 00:49:01,813
...en zijn verwachtingen als basketbalfreak...

826
00:49:01,813 --> 00:49:04,399
...werden verstoord
door ongestrikte veters...

827
00:49:04,399 --> 00:49:06,443
...en een gebrek aan spelstrategie.

828
00:49:07,152 --> 00:49:10,447
Hij vond dat ze
hun vaardigheden verspilden.

829
00:49:10,447 --> 00:49:13,367
Niet alleen Sasha zat in het team...

830
00:49:13,367 --> 00:49:18,038
...ook Maisy Biden,
de jongste kleindochter van Joe.

831
00:49:18,038 --> 00:49:22,209
Ze zijn beste vriendinnen.
Maisy was een geweldige atleet...

832
00:49:22,209 --> 00:49:25,087
...en Barack vond
dat ze kampioen moesten zijn.

833
00:49:25,087 --> 00:49:29,299
Hij duwde die coaches
langzaamaan van het veld...

834
00:49:29,299 --> 00:49:34,680
...en begon de meiden in het weekend
buiten te trainen.

835
00:49:34,680 --> 00:49:37,265
Ze leerden twee strategieën:
één was 'box'.

836
00:49:37,265 --> 00:49:40,644
Dat was alles wat ze voor elkaar kregen.

837
00:49:41,603 --> 00:49:45,691
We waren elke zondag
in de sportzaal waar ze speelden...

838
00:49:45,691 --> 00:49:48,777
...en we gingen allemaal
omdat we er vol voor gingen.

839
00:49:48,777 --> 00:49:52,447
Beeld je een sportzaaltje in
op een zondag...

840
00:49:52,447 --> 00:49:57,244
...met de president, de First Lady,
de vice-president, de Second Lady...

841
00:49:57,911 --> 00:50:01,665
...oma, Malia, alle kinderen...

842
00:50:01,665 --> 00:50:07,754
...en al hun beveiligers
die in die sportschool neerstrijken.

843
00:50:07,754 --> 00:50:11,383
En dan de mensen aan de andere kant.

844
00:50:13,468 --> 00:50:17,472
Joe en Barack hielden zich niet in.

845
00:50:17,472 --> 00:50:21,685
Ze schreeuwden: 'Gooi die bal.
Steel 'm. Pak haar.'

846
00:50:21,685 --> 00:50:26,189
Ik zei dan: 'Joe.'
- Het is de vierde klas.

847
00:50:26,189 --> 00:50:29,443
En jij bent de vice-president.
- Juist.

848
00:50:29,443 --> 00:50:33,572
Die meisjes dachten:
schreeuwt hij tegen mij?

849
00:50:35,198 --> 00:50:37,159
Op die momenten...

850
00:50:39,703 --> 00:50:43,415
Op die momenten
voelden we ons springlevend.

851
00:50:43,415 --> 00:50:46,376
We dienden niet alleen het land...

852
00:50:46,376 --> 00:50:50,672
...maar verwaarloosden
onze kinderen ook niet.

853
00:50:50,672 --> 00:50:55,510
We hadden de verantwoordelijkheid
dat onze kinderen niet verpest werden.

854
00:50:55,510 --> 00:50:58,346
Zelfs toen we ons
over de gezondheidszorg bogen...

855
00:50:58,346 --> 00:51:02,434
...en meiden aan onderwijs hielpen.
Wie zouden we zijn als we ons niet...

856
00:51:02,434 --> 00:51:04,561
Bravo.
- ...op ons breiwerk richtten...

857
00:51:04,561 --> 00:51:05,645
...onze meiden.

858
00:51:08,356 --> 00:51:11,026
Wat zo verrassend is
aan <i>The Light We Carry...</i>

859
00:51:11,026 --> 00:51:13,403
...is dat je je kwetsbaarheden
laat zien.

860
00:51:13,403 --> 00:51:16,948
Je bent er hier heel open over...

861
00:51:16,948 --> 00:51:21,828
...waardoor we ons nog
meer in je kunnen verplaatsen.

862
00:51:21,828 --> 00:51:25,874
Je hebt ons laten zien
dat je zo echt bent.

863
00:51:25,874 --> 00:51:30,670
Ik vraag me af of je nog worstelt
met je zelfbewust voelen.

864
00:51:30,670 --> 00:51:36,092
O, zeker.
Die angstige gedachten zijn er nog steeds.

865
00:51:36,092 --> 00:51:38,428
Ik probeer ze nog steeds
te beheersen.

866
00:51:39,429 --> 00:51:45,185
Dat zit gebakken
in mijn DNA als zwarte vrouw.

867
00:51:46,144 --> 00:51:51,900
Ik ben nu op dit punt
maar ik heb ook kommer en kwel gehad.

868
00:51:51,900 --> 00:51:54,986
Weet je nog hoe het voor ons was...

869
00:51:54,986 --> 00:51:56,738
...helemaal in het begin...

870
00:51:56,738 --> 00:52:00,742
...en mensen het geboortecertificaat
van mijn man in twijfel trokken.

871
00:52:00,742 --> 00:52:04,621
Ze noemden mij een boze,
bittere zwarte vrouw...

872
00:52:04,621 --> 00:52:07,332
...en zeiden
dat we niet van ons land hielden.

873
00:52:07,332 --> 00:52:10,210
Dat we niet 'Amerikaans waren'
of 'een van hen'.

874
00:52:10,210 --> 00:52:13,755
Ze wilden ons als
anders te bestempelen, zoals ik dat zeg.

875
00:52:13,755 --> 00:52:19,010
'Zorg dat ze anders zijn, niet als ons
en dan word je bang voor ze.'

876
00:52:19,010 --> 00:52:23,348
Je constant willen bewijzen
is iets wat je niet loslaat...

877
00:52:23,348 --> 00:52:27,143
...want mensen verwachten zo weinig van je.

878
00:52:27,143 --> 00:52:29,646
Ik weet dat veel mensen in dit publiek...

879
00:52:29,646 --> 00:52:32,315
...ook mensen kennen
die hen steeds maar weer...

880
00:52:32,315 --> 00:52:35,110
...onderschatten, toch?
- Klopt.

881
00:52:35,110 --> 00:52:39,322
Die neerbuigend waren,
je minder vinden en verkeerd beoordelen...

882
00:52:39,322 --> 00:52:43,410
...omdat iets aan je anders is,
wat dat ook is.

883
00:52:43,410 --> 00:52:47,539
Mijn definitie van 'anders' is heel breed.
Je draagt dat mee.

884
00:52:47,539 --> 00:52:51,793
Ik heb er aan gewerkt
om die energie als brandstof...

885
00:52:51,793 --> 00:52:56,423
...voor mijn licht te gebruiken
en dat door niemand te laten dimmen.

886
00:52:56,423 --> 00:53:00,594
Ik probeer een houding aan te nemen van:
'Ik zal je wat laten zien.

887
00:53:00,594 --> 00:53:02,304
Denk je dat ik dit niet kan?

888
00:53:02,304 --> 00:53:04,723
Dat ik
geen goede First Lady kan zijn?

889
00:53:04,723 --> 00:53:06,683
Ik zal me uit de naad werken.'

890
00:53:06,683 --> 00:53:11,146
Door hard te werken,
vecht ik tegen dat gevoel.

891
00:53:11,146 --> 00:53:14,858
Ik maak mezelf zichtbaar
door hard te werken.

892
00:53:14,858 --> 00:53:19,779
Ik denk dat mensen
die niet van kleur zijn...

893
00:53:19,779 --> 00:53:24,075
...nooit precies kunnen begrijpen
wat je in <i>The Light We Carry</i> zegt...

894
00:53:24,075 --> 00:53:27,704
...over je acht jaar als First Lady.
Je zegt:

895
00:53:27,704 --> 00:53:32,459
'Ik ben alert en voorzichtig geweest
en was me zeer bewust...

896
00:53:32,459 --> 00:53:36,338
...dat alle ogen op Barack,
mij en onze dochters gericht waren.

897
00:53:36,338 --> 00:53:40,175
Zwarte mensen in een historisch gezien
wit huis...

898
00:53:40,175 --> 00:53:44,220
...konden het zich niet veroorloven
het te verknallen.'

899
00:53:44,220 --> 00:53:47,307
En dat heb je niet gedaan.

900
00:53:49,601 --> 00:53:51,269
Dat heb je niet gedaan.

901
00:53:52,854 --> 00:53:54,272
Geen één keer.

902
00:53:56,566 --> 00:53:58,026
Geen één keer.

903
00:54:00,111 --> 00:54:01,988
Je hebt nooit iets verknald.

904
00:54:07,327 --> 00:54:09,245
Nou, misschien met dat beige pak.

905
00:54:09,245 --> 00:54:11,581
Wel met het beige pak.

906
00:54:11,581 --> 00:54:14,417
Wat ik wilde zeggen...

907
00:54:15,460 --> 00:54:17,671
Weet je hoe uitzonderlijk dat is?

908
00:54:17,671 --> 00:54:22,801
Niet alleen hebben ze het niet verknald
niemand in het gezin heeft het verknald.

909
00:54:23,301 --> 00:54:25,679
Geen familieleden die in opspraak waren.

910
00:54:25,679 --> 00:54:30,225
Laat me herhalen
wat Marian Robinson altijd zegt...

911
00:54:30,225 --> 00:54:32,936
...en ons nederig en gefocust houdt:

912
00:54:32,936 --> 00:54:37,899
We vertegenwoordigen de waarheid
van wie we altijd zijn geweest.

913
00:54:37,899 --> 00:54:42,320
Er zijn veel van ons
die zich anders voelen...

914
00:54:42,320 --> 00:54:46,950
...en bewijzen dat ze ertoe doen
en geen fouten maken.

915
00:54:46,950 --> 00:54:50,370
Daarom is het zoals mijn vader
het probeerde te zeggen...

916
00:54:50,370 --> 00:54:52,956
...en waar ik mezelf constant
aan herinner:

917
00:54:52,956 --> 00:54:56,376
'Ik kan mezelf niet
in iemands spiegel bewijzen...

918
00:54:56,376 --> 00:54:58,920
...als die persoon mij zo niet wil zien.

919
00:54:58,920 --> 00:55:02,966
Daar kan ik me niet op richten.
Hun gif kan niet de mijne zijn.'

920
00:55:02,966 --> 00:55:07,262
Dat is de boodschap aan iedereen hier,
zeker aan jongeren...

921
00:55:07,262 --> 00:55:11,016
...die de kommer en kwel van anders zijn
beginnen te voelen...

922
00:55:11,016 --> 00:55:13,852
...en de grenzen die mensen
proberen te trekken.

923
00:55:13,852 --> 00:55:17,480
We moeten oefenen
aardig voor onszelf te zijn...

924
00:55:17,480 --> 00:55:19,816
...en onszelf graag willen zien.

925
00:55:19,816 --> 00:55:24,404
We moeten ons eigen licht voeden
en eigen angsten leren beheersen...

926
00:55:24,404 --> 00:55:28,783
...want sommige mensen
zullen ons nooit echt zien.

927
00:55:28,783 --> 00:55:31,202
Het zal nooit genoeg zijn.

928
00:55:31,202 --> 00:55:36,166
Door empathie te hebben
durf ik te beweren...

929
00:55:36,166 --> 00:55:37,834
...waar ik me aan herinner:

930
00:55:37,834 --> 00:55:42,380
Mensen die zo vastzitten
in hun kleingeestigheid...

931
00:55:42,380 --> 00:55:45,508
...twijfelen vooral aan zichzelf.

932
00:55:45,508 --> 00:55:51,014
Ze worstelen met zich niet genoeg voelen
en dat moet ik inzien...

933
00:55:51,014 --> 00:55:56,478
...en compassie voor hebben
terwijl ik mijn leven zo echt...

934
00:55:56,478 --> 00:55:59,397
...kwetsbaar en eerlijk blijf leiden
als ik kan...

935
00:55:59,397 --> 00:56:01,608
...en er niet onder gebukt gaan.

936
00:56:02,275 --> 00:56:05,111
Dat komt omdat jij
er altijd boven gaat staan.

937
00:56:05,111 --> 00:56:07,197
Daar komen we straks op terug.

938
00:56:07,197 --> 00:56:10,408
Daar ga je weer.
- Daar stijg je weer op.

939
00:56:10,408 --> 00:56:14,579
Hoe voelt het nu om bevrijd te zijn...

940
00:56:14,579 --> 00:56:19,334
...van de kritiek en oordelen
over kleine dingen als...

941
00:56:19,334 --> 00:56:22,170
...welke kleren je aandoet?

942
00:56:22,170 --> 00:56:25,715
Herinneren jullie je nog
toen Michelle en Barack...

943
00:56:25,715 --> 00:56:29,302
...naar de Grand Canyon gingen
en Michelle een short aanhad?

944
00:56:29,302 --> 00:56:32,972
Ze probeerden daar
een enorm schandaal van te maken.

945
00:56:32,972 --> 00:56:36,434
Ik bedacht me laatst:
toen ik jou in Atlanta zag...

946
00:56:36,434 --> 00:56:37,936
...in een leren broek...

947
00:56:40,438 --> 00:56:44,692
...zei ik: 'Mitch McConnell
zou de senaat bijeenroepen.'

948
00:56:45,485 --> 00:56:51,574
Precies.
Als hij je in die leren broek zou zien...

949
00:56:54,619 --> 00:56:57,497
...zou er een bijeenkomst zijn
om te bespreken...

950
00:56:57,497 --> 00:56:59,582
'Wat probeert ze te zeggen?'

951
00:56:59,582 --> 00:57:03,378
'Wat probeert ze...'
- 'Wat voor duivels broedt zij op?

952
00:57:04,170 --> 00:57:05,213
Een revolutie.'

953
00:57:05,213 --> 00:57:10,510
Mogen we het hebben
over jouw evoluerende funky stijl?

954
00:57:10,510 --> 00:57:13,012
Wat is toch al die coole...

955
00:57:13,012 --> 00:57:15,849
Ik denk...
- Wat is dat toch?

956
00:57:15,849 --> 00:57:20,186
Oprah, wij hebben allebei iets
met de jaren 50 en 60.

957
00:57:20,186 --> 00:57:23,064
Als je al lang genoeg leeft...

958
00:57:23,064 --> 00:57:27,152
...zonder je iets van de mening
van anderen aan te trekken...

959
00:57:28,111 --> 00:57:33,491
...maak je die ontwikkeling door
van ouder worden.

960
00:57:33,491 --> 00:57:38,329
Je realiseert je:
'Laat mij mijn leven leiden.

961
00:57:38,329 --> 00:57:41,666
Laat me omarmen wie ik ben.'

962
00:57:41,666 --> 00:57:45,503
Zo gaat dat met vaardigheden.

963
00:57:45,503 --> 00:57:48,381
Ik probeer jongeren ervoor te waarschuwen:

964
00:57:48,381 --> 00:57:50,925
'Ik denk niet zo. Ik weet dat nog niet.'

965
00:57:50,925 --> 00:57:53,887
Het eerste wat ik in dat boek
tegen jongeren zeg...

966
00:57:53,887 --> 00:57:56,306
...is geduldig zijn met jezelf.

967
00:57:56,306 --> 00:58:02,937
Het duurt een leven om je stem te vinden.
Het is een proces, een evolutie.

968
00:58:03,897 --> 00:58:09,402
Je zal niet alles zijn wat je gaat zijn
totdat je onze leeftijd hebt...

969
00:58:09,402 --> 00:58:12,989
...en wat geleefd en meegemaakt hebt.

970
00:58:12,989 --> 00:58:15,074
Dit boek is geweldig voor hen.
- Ja.

971
00:58:15,074 --> 00:58:17,702
Ik heb 24 exemplaren gekocht.
- Geweldig.

972
00:58:17,702 --> 00:58:18,703
Ja.

973
00:58:19,496 --> 00:58:22,373
Zelf betaald.
Ik vroeg geen gratis exemplaren.

974
00:58:23,374 --> 00:58:25,335
Ik kocht 24...
- Zeker niet.

975
00:58:25,335 --> 00:58:29,839
Niet gedaan. Ik kocht 24 exemplaren.
- Verdubbel dat nog maar eens.

976
00:58:31,633 --> 00:58:32,800
Voor het...

977
00:58:32,800 --> 00:58:35,345
Zie je? Oprah is nooit tevreden.

978
00:58:35,345 --> 00:58:37,055
Ik stuurde...

979
00:58:37,055 --> 00:58:39,891
Ik stuurde ze allemaal naar mijn meiden.
- Ja.

980
00:58:39,891 --> 00:58:45,980
Ik onderstreepte verschillende delen
zoals pagina 68, pagina 157.

981
00:58:46,105 --> 00:58:48,316
'Dit slaat op jou.'
- Juist.

982
00:58:49,359 --> 00:58:53,863
Vooraan schreef ik:
'Liefs, van Mama O en Michelle.'

983
00:58:53,863 --> 00:58:55,573
Fijn dat je dat deed.
- Ja.

984
00:58:55,573 --> 00:58:58,117
Ik ben gek op je meiden.
- Ja.

985
00:58:58,117 --> 00:59:03,831
Dit is een waardevol hulpmiddel.
Verkrijgbaar in de betere boekhandels.

986
00:59:03,831 --> 00:59:08,503
Het is een waardevol hulpmiddel,
met name voor jongeren...

987
00:59:08,503 --> 00:59:10,672
...en een geweldig cadeau.

988
00:59:10,672 --> 00:59:14,592
Hopelijk zet het aan tot gesprekken...

989
00:59:14,592 --> 00:59:17,762
...want in dit boek deel ik mijn methodes.

990
00:59:17,762 --> 00:59:21,516
Wat wel werkte en wat niet.
We hebben ze allemaal...

991
00:59:21,516 --> 00:59:24,978
...en we moeten ons
kwetsbaar opstellen naar elkaar.

992
00:59:24,978 --> 00:59:27,981
Denk eens aan alle dingen
waar we niet over praten.

993
00:59:27,981 --> 00:59:30,608
Ja, zoals de grote M?

994
00:59:30,608 --> 00:59:31,776
De grote M?
- Ja.

995
00:59:31,776 --> 00:59:33,945
Jonge vrouwen denken: wat is dat?

996
00:59:33,945 --> 00:59:37,365
Hoe gaat het met de grote M?
Hoe is de menopauze voor jou?

997
00:59:37,365 --> 00:59:40,702
Weet je, het gaat wel.

998
00:59:40,702 --> 00:59:44,706
Het gaat best goed met me, denk ik.
- Je ziet er goed uit.

999
00:59:44,706 --> 00:59:47,000
Maar het is een achtbaan.

1000
00:59:48,543 --> 00:59:54,257
Bij mij sloeg het toe
toen ik 52 of 53 was...

1001
00:59:54,257 --> 00:59:57,802
...en ik dacht dat ik doodging.

1002
00:59:59,220 --> 01:00:02,223
Echt waar. Ik had geen...
Had jij opvliegers?

1003
01:00:02,223 --> 01:00:07,312
Ik ben begonnen met hormoontherapie.
- Daar wist ik niets van.

1004
01:00:07,312 --> 01:00:09,063
Zie je? Dat wisten we niet.

1005
01:00:09,063 --> 01:00:10,857
Onderzoek...
- Mensen zwijgen.

1006
01:00:10,857 --> 01:00:14,736
Hier gaat het om:
mensen onderzoeken ons niet als vrouwen.

1007
01:00:14,736 --> 01:00:18,573
Waarom weten we hier niet alles van?

1008
01:00:18,573 --> 01:00:21,534
Zij willen kiezen
wat met onze baarmoeder gebeurt...

1009
01:00:21,534 --> 01:00:23,119
...terwijl je niet eens...

1010
01:00:23,119 --> 01:00:25,955
Dit zeg ik tegen de mannen in mijn leven:

1011
01:00:26,706 --> 01:00:30,668
'Je kent me niet,
dus geen geef commentaar.

1012
01:00:30,668 --> 01:00:34,255
Heb geen mening over mij,
over hoe mijn haar eruitziet...

1013
01:00:34,255 --> 01:00:38,676
...en wat er in mijn lijf gebeurt.
Houd je erbuiten.'

1014
01:00:42,138 --> 01:00:44,724
Houd je erbuiten.
- Geweldig.

1015
01:00:44,724 --> 01:00:51,397
Dus ik doe ook hormoontherapie,
maar ik wist eerst niet dat dat bestond.

1016
01:00:51,397 --> 01:00:53,941
Ik had geen opvliegers, alleen...

1017
01:00:53,941 --> 01:00:57,445
Toen ik 't mijn moeder vroeg,
zei ze: 'Ik ben 't vergeten.'

1018
01:00:57,445 --> 01:01:00,740
Mijn moeder zei hetzelfde.
'Kan ik me niet herinneren.'

1019
01:01:00,740 --> 01:01:04,202
Ik zei: 'Mam, jij herinnert je niks,
wat heb ik aan jou?'

1020
01:01:04,202 --> 01:01:06,621
Ik had van die... Nooit opvliegers, maar...

1021
01:01:06,621 --> 01:01:09,707
...afschuwelijke hartkloppingen.
- O ja.

1022
01:01:09,707 --> 01:01:13,836
Ik ging van arts naar arts
en niemand heeft ooit gezegd:

1023
01:01:13,836 --> 01:01:16,297
'Weet je, dit komt waarschijnlijk door...'

1024
01:01:16,297 --> 01:01:20,093
Dat komt omdat niemand de tijd neemt
zich hier op te richten.

1025
01:01:20,093 --> 01:01:22,804
Onze generatie gaat dat veranderen.

1026
01:01:22,804 --> 01:01:25,223
Klopt.
- We willen niet dat onze meiden...

1027
01:01:25,223 --> 01:01:27,558
...dat meemaken, dus we praten erover.

1028
01:01:27,558 --> 01:01:31,938
Maya Angelou zei altijd tegen mij:
'In je vijftiger jaren ben je alles...

1029
01:01:31,938 --> 01:01:35,525
...van wie je had moeten zijn.
Dat zijn de vijftiger jaren.'

1030
01:01:35,525 --> 01:01:37,151
Het is geweldig.

1031
01:01:37,151 --> 01:01:38,444
Voel je het zo?

1032
01:01:38,444 --> 01:01:42,532
Dit is de tijd waarin ik me
het duidelijkst mezelf voel.

1033
01:01:42,532 --> 01:01:46,911
Ik voel me nu het meest wijs.

1034
01:01:46,911 --> 01:01:50,832
Het komt denk ik door sociale media.

1035
01:01:50,832 --> 01:01:54,669
We luisteren graag naar jonge mensen...

1036
01:01:54,669 --> 01:01:57,380
...omdat we denken
dat er waarde in jeugd zit.

1037
01:01:57,380 --> 01:01:58,965
Jullie weten niks.

1038
01:02:01,008 --> 01:02:04,303
Als ik over het moederschap wil horen...

1039
01:02:04,303 --> 01:02:08,266
...wil ik dat horen van iemand
die daar al klaar mee is.

1040
01:02:08,266 --> 01:02:11,310
Ik wil zien wat er
van jouw kinderen geworden is...

1041
01:02:11,310 --> 01:02:16,983
...voordat ik bepaal
of ik naar je advies ga luisteren.

1042
01:02:17,150 --> 01:02:20,319
Dus praatte ik met mijn moeder
over het moederschap.

1043
01:02:20,319 --> 01:02:25,616
Ik praat niet met iemand op Insta of zo.

1044
01:02:25,616 --> 01:02:31,914
Die nu kinderen aan het grootbrengen is.
- Zo gaat het met vrouwen en wijsheid.

1045
01:02:31,914 --> 01:02:36,878
We worden ouder en de samenleving
serveert ons een beetje af.

1046
01:02:36,878 --> 01:02:42,467
Mannen worden ouder en worden verheven.
Hun grijze haren zijn 'zo sexy'.

1047
01:02:42,467 --> 01:02:45,636
Wij moeten eruitzien
zoals we deden toen we 20 waren.

1048
01:02:45,636 --> 01:02:49,515
Of we falen, toch? Wij zijn op ons wijst.

1049
01:02:49,515 --> 01:02:53,770
Er zit zoveel wijsheid
in vrouwen van onze leeftijd en ouder.

1050
01:02:53,770 --> 01:02:59,192
Ik zeg jonge vrouwen alleen
hun keukentafel ruim te maken.

1051
01:02:59,192 --> 01:03:02,570
Zet er niet alleen
mensen van je eigen leeftijd aan.

1052
01:03:02,570 --> 01:03:04,155
Dat doe ik ook.

1053
01:03:04,155 --> 01:03:07,909
Er zitten jonge mensen aan
mijn keukentafel, maar ook ouderen.

1054
01:03:07,909 --> 01:03:12,830
We kunnen zoveel leren over
het vrouw zijn, het mens zijn.

1055
01:03:12,830 --> 01:03:16,834
We moeten openstaan voor het feit
dat vrouwen veel weten.

1056
01:03:16,834 --> 01:03:21,047
Daar moeten we echt voor openstaan.
Zo lang duurt het...

1057
01:03:21,047 --> 01:03:25,426
...om al onze successen te bekijken
en de overwinning op te eisen.

1058
01:03:25,426 --> 01:03:28,179
Mannen zeggen op 20 jaar:
<i>'I'm the man.'</i>

1059
01:03:28,179 --> 01:03:31,265
En weet je: 'Jij weet ook helemaal niks.'

1060
01:03:31,265 --> 01:03:35,603
Wij hebben kinderen grootgebracht
en 50 miljoen successen behaald.

1061
01:03:35,603 --> 01:03:37,563
Nu kan ik terugkijken en zeggen:

1062
01:03:37,563 --> 01:03:41,442
'Ik weet wel iets. Ik had gelijk.
Ik ben strategisch.

1063
01:03:41,442 --> 01:03:43,528
Ik was... Ik ben hier goed in.'

1064
01:03:43,528 --> 01:03:46,823
We prijzen onszelf
als vrouwen daar niet voor, tot nu.

1065
01:03:46,823 --> 01:03:52,829
Ja, en jij helpt ons hiermee dat te doen.
- We hebben het allemaal in ons.

1066
01:03:52,829 --> 01:03:57,458
Als ouder weet je vaak niet
wanneer je lessen doordringen.

1067
01:03:57,458 --> 01:03:59,669
Zeker.
- Toch?

1068
01:03:59,669 --> 01:04:02,964
En dan vertel jij
het verhaal in <i>The Light We Carry...</i>

1069
01:04:02,964 --> 01:04:06,050
...toen jij en Barack
op bezoek gingen bij de meiden.

1070
01:04:06,050 --> 01:04:09,595
Ja.
- Ze waren in hun nieuwe appartement...

1071
01:04:09,595 --> 01:04:12,223
...en een onderzetter
gaf je een 'aha'-moment.

1072
01:04:12,223 --> 01:04:14,058
Vertel ons over dat moment.

1073
01:04:14,058 --> 01:04:16,310
Ze nodigden ons uit voor cocktails.

1074
01:04:16,310 --> 01:04:18,604
Dit is de eerste keer dat we...

1075
01:04:18,604 --> 01:04:21,691
Ze woonden samen
en deden het volwassen leven.

1076
01:04:21,691 --> 01:04:23,442
Het was gaaf om te zien.

1077
01:04:23,442 --> 01:04:28,030
Ze hadden meubels en probeerden
iets van martini's voor ons te maken.

1078
01:04:28,030 --> 01:04:32,326
Je weet wel. Ze hadden borrelhapjes.

1079
01:04:32,326 --> 01:04:34,745
Malia klaagde over de prijs van de kaas.

1080
01:04:34,745 --> 01:04:37,290
Ze zei: 'Ik wist niet
dat dit zo duur was.'

1081
01:04:37,290 --> 01:04:41,085
Ik zei: 'Nu tel je wel geld
nu jij de kaas koopt.'

1082
01:04:41,085 --> 01:04:43,713
Ze ging altijd
bij onze borrelhapjes zitten...

1083
01:04:43,713 --> 01:04:45,965
...en at ze op voor de gasten er waren.

1084
01:04:45,965 --> 01:04:50,219
'Toon wat respect
voor de prijs van borrelhapjes.'

1085
01:04:52,179 --> 01:04:56,976
We nemen dus een drankje en
zetten ons drankje op de tafel en hup...

1086
01:04:56,976 --> 01:04:58,853
...ze halen snel onderzetters.

1087
01:04:59,687 --> 01:05:05,109
Ik zei: 'Nu geef je wel
om jouw goedkope, kleine tafel.'

1088
01:05:05,109 --> 01:05:08,654
Ik zag je geen onderzetters pakken
in het Witte Huis...

1089
01:05:08,654 --> 01:05:13,993
...voor die 100-jaar oude salontafel.'

1090
01:05:15,620 --> 01:05:21,626
Het is goed om te zien dat ze luisterden
en dat je ziet dat ze op de achtergrond...

1091
01:05:21,626 --> 01:05:25,046
...ontdekken wat stof is.

1092
01:05:25,046 --> 01:05:27,632
Malia is er gefascineerd door.

1093
01:05:27,632 --> 01:05:32,261
Ze zei: 'Ik stof alles af
en een paar dagen later is het terug.'

1094
01:05:33,429 --> 01:05:35,640
Ik zei: 'Ja...'
- Zo gaat dat.

1095
01:05:35,640 --> 01:05:38,643
'Daarom moet je blijven afstoffen.'

1096
01:05:40,436 --> 01:05:44,315
Ik denk dat de droom
die je voor je dochters hebt...

1097
01:05:44,315 --> 01:05:46,817
...ontroerend is in <i>The Light We Carry.</i>

1098
01:05:46,817 --> 01:05:50,738
Het is net een manifest
voor de vrouw in de 21e eeuw.

1099
01:05:50,738 --> 01:05:54,367
Je zegt: 'Ik wil niet
dat ze het huwelijk zien...

1100
01:05:54,367 --> 01:05:58,621
... als een soort trofee
die je moet najagen en binnenhalen.'

1101
01:05:58,621 --> 01:06:04,627
Ja.
- Kun je ons meer over die droom vertellen?

1102
01:06:04,627 --> 01:06:07,838
Ik wil dat mijn meiden keuzes maken
op basis van...

1103
01:06:07,838 --> 01:06:12,927
...wie ze zijn en niet op basis
van wat de samenleving ze opdraagt.

1104
01:06:12,927 --> 01:06:18,766
De definitie van een gelukkig persoon
is zo beperkt.

1105
01:06:18,766 --> 01:06:22,478
Die past niet bij iedereen.
Ik denk dat depressie...

1106
01:06:22,478 --> 01:06:27,775
...en angst in zowel jonge mannen en
vrouwen als oudere mannen en vrouwen...

1107
01:06:27,775 --> 01:06:30,820
...komt doordat we ons leven
in beperkte definities...

1108
01:06:30,820 --> 01:06:32,530
...proberen te duwen.

1109
01:06:32,530 --> 01:06:36,450
Je kunt alleen gelukkig zijn
als je de liefde van je leven vindt...

1110
01:06:36,450 --> 01:06:38,536
...en gaat trouwen, toch?

1111
01:06:38,536 --> 01:06:40,913
Sommige mensen willen niet trouwen.

1112
01:06:40,913 --> 01:06:44,500
Anderen vinden misschien nooit
een partner van wie ze houden...

1113
01:06:44,500 --> 01:06:48,879
...maar gelukkig zijn kan dan ook.
Jij hebt dit zelf ook ervaren.

1114
01:06:48,879 --> 01:06:51,257
Hoeveel mensen vroegen je niet:

1115
01:06:51,257 --> 01:06:53,050
'Neem je een baby?'
- Ja.

1116
01:06:53,050 --> 01:06:59,432
Je hebt een populair tv-programma
je bent een multimiljonair en toch...

1117
01:06:59,432 --> 01:07:04,353
...zien mensen het nog steeds als:
'Je bent geen moeder. Wat rot voor je.'

1118
01:07:04,353 --> 01:07:06,355
Ja.
- Maar Oprah is gelukkig.

1119
01:07:06,355 --> 01:07:08,566
Heel erg.
- Ik heb haar gezien.

1120
01:07:08,566 --> 01:07:11,861
Ze is echt gelukkig.
- Het gaat prima.

1121
01:07:13,487 --> 01:07:17,408
Ik wil dat mijn meiden
en alle jonge meiden...

1122
01:07:17,408 --> 01:07:20,786
...de tijd kunnen nemen
om er achter te komen...

1123
01:07:20,786 --> 01:07:26,375
...wie ze zijn en wie ze willen zijn.
Dit geldt ook voor mannen en jongemannen.

1124
01:07:26,375 --> 01:07:30,379
Er is zo'n beperkte definitie
van wat het is om een man te zijn.

1125
01:07:30,379 --> 01:07:34,633
Wat als je geen bedrijf wilt?
Wat als je geen natuurlijke leider bent?

1126
01:07:34,633 --> 01:07:37,136
Wat als je graag met je handen werkt?

1127
01:07:37,136 --> 01:07:42,058
Wat als je thuis wilt blijven
en huisvader wil zijn?

1128
01:07:42,058 --> 01:07:44,351
Denk aan al die CEO's die er zijn.

1129
01:07:44,351 --> 01:07:47,563
Ik denk dat veel mannen
daarom ongelukkig zijn...

1130
01:07:47,563 --> 01:07:51,525
...en naar macht zoeken
omdat ze niet hun ware leven leiden.

1131
01:07:51,525 --> 01:07:54,361
Mee eens.
- Ze leven een versie...

1132
01:07:54,361 --> 01:07:56,489
...van hoe een man zou moeten zijn.

1133
01:07:56,489 --> 01:07:58,991
Of wat de samenleving opdraagt.
- Precies.

1134
01:07:58,991 --> 01:08:03,079
Ik wil als ouder dat onze kinderen
ons laten zien wie ze zijn...

1135
01:08:03,079 --> 01:08:06,082
...voordat we onze doelen...

1136
01:08:06,082 --> 01:08:08,959
...aan ze gaan opleggen...
- Ja.

1137
01:08:08,959 --> 01:08:10,961
...zodat ze geluk kunnen vinden.

1138
01:08:10,961 --> 01:08:16,675
In het laatste stuk van dat gedeelte
praat je over Malia en Sasha.

1139
01:08:16,675 --> 01:08:19,553
Je sluit het hoofdstuk af door te zeggen:

1140
01:08:19,553 --> 01:08:22,098
'Ik hoop dat ze hun thuis vinden.'
- Ja.

1141
01:08:22,098 --> 01:08:23,641
'Hun thuis vinden.'

1142
01:08:26,018 --> 01:08:29,897
Elke keer
dat er een discussie over politiek is...

1143
01:08:29,897 --> 01:08:33,025
...en wie president moet worden,
horen we jouw naam.

1144
01:08:33,651 --> 01:08:35,236
Waarom benoem je dat?

1145
01:08:37,988 --> 01:08:41,033
Waarom benoem je dat nu?
Wat probeer je te doen?

1146
01:08:41,033 --> 01:08:44,537
Hierom. Ik wil dat jij...
Ik was brunchen op een zondag...

1147
01:08:44,537 --> 01:08:48,165
...en sommige mensen hadden het erover.
Ze zeiden:

1148
01:08:48,165 --> 01:08:50,459
'Nou, misschien zou ze het overwegen.

1149
01:08:50,459 --> 01:08:54,755
Denk jij dat ze het ooit zou overwegen?
Ik zei: 'Zeker weten van niet.'

1150
01:08:55,548 --> 01:08:59,885
Kun je vertellen waarom je het
zelfs nooit zou overwegen?

1151
01:08:59,885 --> 01:09:01,387
Je verkiesbaar stellen.

1152
01:09:01,387 --> 01:09:07,101
Ten eerste, ik heb nooit aangegeven
dat ik interesse heb in de politiek.

1153
01:09:07,101 --> 01:09:12,356
Nooit.
Ik stemde ermee in om mijn man te steunen.

1154
01:09:12,481 --> 01:09:16,068
Hij wilde dit doen
en hij heeft het geweldig gedaan.

1155
01:09:16,068 --> 01:09:21,657
Maar op geen enkel moment heb ik gezegd:
'Ik wil me verkiesbaar stellen.'

1156
01:09:21,657 --> 01:09:24,618
Nooit. Ik vraag me af...

1157
01:09:24,618 --> 01:09:28,622
...of wat ik wil ook belangrijk is?

1158
01:09:28,622 --> 01:09:32,042
Mooi.
- Is wie ik kies te zijn...

1159
01:09:32,042 --> 01:09:33,752
...van enkel belang?

1160
01:09:33,752 --> 01:09:35,671
Politiek is moeilijk.

1161
01:09:35,671 --> 01:09:37,631
De mensen die erin gaan...

1162
01:09:37,631 --> 01:09:41,468
Net als het huwelijk en kinderen,
moet je het echt willen.

1163
01:09:41,468 --> 01:09:45,055
Je moet het met hart en ziel willen
omdat het belangrijk is.

1164
01:09:45,055 --> 01:09:47,558
Ik wil het niet met hart en ziel.

1165
01:09:47,558 --> 01:09:53,647
Dienen zit in mijn ziel mensen helpen
en werken met kinderen ook.

1166
01:09:54,773 --> 01:09:59,195
Ik zal altijd kinderen het gevoel
proberen te geven dat ze gezien worden...

1167
01:09:59,195 --> 01:10:00,905
...en ze licht in zich hebben.

1168
01:10:00,905 --> 01:10:04,867
Dat wil ik wel doen.
Daar hoef ik geen president voor te zijn.

1169
01:10:04,867 --> 01:10:09,371
Ik ben denk ik zelfs effectiever
buiten de politiek...

1170
01:10:09,371 --> 01:10:12,374
...want helaas is de politiek
zo versplinterd.

1171
01:10:12,374 --> 01:10:14,418
Wanneer je een partij kiest...

1172
01:10:14,418 --> 01:10:17,963
...sluit je de andere helft
van het land buiten.

1173
01:10:17,963 --> 01:10:22,218
Mensen die het nu politiek gezien
niet met me eens zijn...

1174
01:10:22,218 --> 01:10:26,764
...kan ik misschien toch wat leren.

1175
01:10:26,764 --> 01:10:30,809
Misschien kan ik een kind helpen
die Republikein is.

1176
01:10:30,809 --> 01:10:36,106
Misschien luisteren ze naar me.
Helaas heeft de politiek ons beperkt.

1177
01:10:36,106 --> 01:10:38,692
Nu moeten we onszelf daaruit werken.

1178
01:10:38,692 --> 01:10:42,488
We moeten ons te rade gaan...

1179
01:10:42,488 --> 01:10:46,450
...in hoe we iemand
van een andere partij zien...

1180
01:10:46,450 --> 01:10:52,206
...want we zijn nog steeds één land.
We moeten elkaar altijd steunen.

1181
01:10:52,206 --> 01:10:55,084
We mogen niet verdeeld en overwonnen zijn.

1182
01:10:55,084 --> 01:11:00,297
Maar ik ga dat niet doen.
Ik ga dat in politiek opzicht niet doen.

1183
01:11:00,297 --> 01:11:03,509
Dan kun je die zwarte leren broek
niet meer dragen.

1184
01:11:03,509 --> 01:11:06,553
Zeker niet. Klaar dus.

1185
01:11:07,471 --> 01:11:10,432
Voordat ik <i>The Light We Carry</i> las...

1186
01:11:10,432 --> 01:11:14,186
...voelde ik me... Ik weet
dat velen van jullie je ook zo voelden...

1187
01:11:14,186 --> 01:11:17,982
...want we spreken over hoe slecht alles is...

1188
01:11:17,982 --> 01:11:19,650
...met vrienden.
- Ja.

1189
01:11:19,650 --> 01:11:25,656
Veel mensen voelden zich hoe jij
je voelde voordat je dit schreef...

1190
01:11:25,656 --> 01:11:28,492
...dat er zoveel enorme problemen zijn...

1191
01:11:28,492 --> 01:11:31,078
...en zoveel dingen
die we moeten plaatsen.

1192
01:11:31,078 --> 01:11:37,001
Het voelt alsof er
een complot aan waanzin is daarbuiten.

1193
01:11:37,001 --> 01:11:42,006
Hoe krijgen we weer vertrouwen?
- Ja.

1194
01:11:42,006 --> 01:11:45,968
Vertrouwen in onze regering en in elkaar...

1195
01:11:45,968 --> 01:11:47,428
...op een manier...

1196
01:11:47,428 --> 01:11:51,807
...waardoor we ons niet de hele tijd
verdoofd en moe voelen.

1197
01:11:51,807 --> 01:11:55,853
We moeten niet onderschatten...

1198
01:11:55,853 --> 01:11:59,898
...hoe quarantaine dat versterkt heeft.

1199
01:11:59,898 --> 01:12:04,361
We waren fysiek gescheiden van elkaar.

1200
01:12:04,361 --> 01:12:09,700
Sommige vonden dat fijn.
Zo van: 'Ik ben zo mensenmoe.'

1201
01:12:11,243 --> 01:12:17,041
Ik denk dat we samen moeten zijn.
Echt waar.

1202
01:12:17,041 --> 01:12:19,084
Als we samenkomen...

1203
01:12:19,084 --> 01:12:24,506
...en het samenzijn delen...

1204
01:12:24,506 --> 01:12:27,217
...voelen we ons beter.

1205
01:12:27,217 --> 01:12:28,260
Dat voelt goed.

1206
01:12:28,260 --> 01:12:30,471
Voelt het niet goed om hier te zijn?

1207
01:12:30,471 --> 01:12:34,600
Voel je je niet beter? Dinsdagavond?
- Dat konden we niet doen.

1208
01:12:34,600 --> 01:12:38,228
Ik zeg altijd:
het is moeilijker haten van dichtbij.

1209
01:12:38,228 --> 01:12:40,898
We zijn geïsoleerd van elkaar geweest.

1210
01:12:40,898 --> 01:12:45,527
We horen van elkaar
via het nieuws en onze feeds.

1211
01:12:45,527 --> 01:12:48,364
Mijn ervaring met dit land...

1212
01:12:48,364 --> 01:12:52,451
...is dat dat een vertekend beeld is
van wie we zijn.

1213
01:12:52,451 --> 01:12:55,621
Ik heb het hele land door gereisd.

1214
01:12:55,621 --> 01:12:58,415
In gemeenschappen
van verschillende culturen...

1215
01:12:58,415 --> 01:13:02,294
...sociaaleconomische achtergronden
en politieke voorkeuren.

1216
01:13:02,294 --> 01:13:04,046
Mensen zijn...

1217
01:13:05,255 --> 01:13:08,884
...in elk opzicht vriendelijk
en fatsoenlijk geweest tegen mij...

1218
01:13:08,884 --> 01:13:11,720
...en mijn gezin
zodra ze ons leerden kennen.

1219
01:13:11,720 --> 01:13:16,767
We waren het misschien oneens, maar we
zijn niet de mensen die we op tv zien.

1220
01:13:16,767 --> 01:13:22,856
Dat moeten we onthouden.
Dat we nooit bang voor elkaar moeten zijn.

1221
01:13:23,023 --> 01:13:28,195
Er zijn uitschieters
die diep met zichzelf worstelen...

1222
01:13:28,195 --> 01:13:33,117
...maar de grote meerderheid is
als Toot, Gramps, mama en papa.

1223
01:13:33,117 --> 01:13:37,037
Ze werken hard
en zijn eerlijk en redelijke mensen...

1224
01:13:37,037 --> 01:13:42,000
...die zich niet verheven voelen.
Die dankbaar zijn en trotse Amerikanen...

1225
01:13:42,000 --> 01:13:44,962
...die hard willen werken
en de waarheid zeggen.

1226
01:13:44,962 --> 01:13:50,134
Zo is ons land
maar we moeten leiders hebben...

1227
01:13:51,802 --> 01:13:53,762
...die dat weerspiegelen.

1228
01:13:54,471 --> 01:13:55,556
Snap je?

1229
01:13:56,390 --> 01:14:00,144
Het is gevaarlijk
als het leiderschap iets anders zegt.

1230
01:14:01,103 --> 01:14:03,147
Het begin van het boek is mooi.

1231
01:14:03,147 --> 01:14:06,483
Het gedicht van Alberto Ríos gaat zo:

1232
01:14:06,483 --> 01:14:11,822
'Als iemand in je stamboom slecht was
waren honderd dat niet.

1233
01:14:11,822 --> 01:14:16,201
De slechten winnen niet.
Niet uiteindelijk.

1234
01:14:16,201 --> 01:14:23,250
Hoe luid ze ook zijn.
We zouden hier niet zijn als dat zo was.'

1235
01:14:24,126 --> 01:14:26,003
Een simpele waarheid.

1236
01:14:26,170 --> 01:14:30,424
Zo komen we op de zin
die in één adem met jou genoemd wordt:

1237
01:14:30,757 --> 01:14:36,847
<i>'When they go low, we go high.
We go high.'</i>

1238
01:14:36,847 --> 01:14:42,728
Jij zegt dat erboven staan
meestal een pauze nemen is...

1239
01:14:42,728 --> 01:14:45,314
...voordat je ergens op reageert. Klopt dat?

1240
01:14:45,314 --> 01:14:46,815
Zeker.
- Oké.

1241
01:14:46,815 --> 01:14:51,195
Wat is er onlangs in jouw leven
of in het land gebeurd...

1242
01:14:51,195 --> 01:14:55,574
...waardoor je een stapje terug moest doen
om erboven te kunnen staan?

1243
01:14:57,618 --> 01:15:00,245
Er is genoeg in de wereld
wat me kwaad maakt.

1244
01:15:00,245 --> 01:15:02,206
Wacht. Mag ik iets vragen?
- Ja.

1245
01:15:02,206 --> 01:15:04,041
Sta je er gelijk boven?

1246
01:15:04,041 --> 01:15:08,212
Nee.
- Oké.

1247
01:15:08,212 --> 01:15:10,672
Nee, daar is de keukentafel voor, toch?

1248
01:15:10,672 --> 01:15:14,218
Ik zit aan mijn keukentafel
en we zitten eerst even laag.

1249
01:15:15,219 --> 01:15:16,220
Weet je?

1250
01:15:16,887 --> 01:15:21,099
We zakken flink af.
We moeten onszelf dan van de vloer rapen.

1251
01:15:21,099 --> 01:15:24,311
Oké.
- Met mijn personeel deed ik iets...

1252
01:15:24,311 --> 01:15:26,772
...voor ik een toespraak ging houden...

1253
01:15:26,772 --> 01:15:28,440
...of een interview.

1254
01:15:28,440 --> 01:15:30,984
We gaven een nepantwoord op de vragen...

1255
01:15:30,984 --> 01:15:34,613
...omdat ze wisten
dat het er even uit moest.

1256
01:15:34,613 --> 01:15:37,324
Dus ik...
- Is het niet fijn om dat te weten?

1257
01:15:37,324 --> 01:15:40,327
Ik bedacht zoveel mogelijk...

1258
01:15:40,327 --> 01:15:44,373
...'einde-presidentschap-verklaringen',
zoals ik het noemde.

1259
01:15:44,373 --> 01:15:46,041
Ik zei: 'Weet je wat?

1260
01:15:46,041 --> 01:15:49,878
We konden gewoon naar huis
als ik 'burr' zei.

1261
01:15:49,878 --> 01:15:52,089
Mijn team keek me aan zei:

1262
01:15:52,089 --> 01:15:55,801
'Doe dat maar niet.'

1263
01:15:55,801 --> 01:15:57,302
Maar soms...

1264
01:15:57,302 --> 01:16:00,973
Erboven staan betekent niet
dat je de woede niet voelt.

1265
01:16:00,973 --> 01:16:04,434
Het betekent niet dat je niet mag voelen.

1266
01:16:05,060 --> 01:16:08,105
Het betekent niet
dat je je moet neerleggen...

1267
01:16:08,105 --> 01:16:11,775
...bij oneerlijkheid of ongelijkheid.

1268
01:16:11,775 --> 01:16:14,319
Het betekent niet dat je 't kan vergeten.

1269
01:16:14,319 --> 01:16:17,322
Het is de keuze van hoe je iets benadert.

1270
01:16:18,532 --> 01:16:21,201
Erboven staan is een keuze.

1271
01:16:21,201 --> 01:16:24,913
Een keuze die volgens mij
het meest volwassen is.

1272
01:16:24,913 --> 01:16:27,749
Het is voor de lange termijn.

1273
01:16:27,749 --> 01:16:32,045
Het is niet zwelgen
in het onderbuikgevoel...

1274
01:16:32,045 --> 01:16:33,922
...dat je op dat moment voelt.

1275
01:16:33,922 --> 01:16:36,466
Dat is zelfgenoegzaam.

1276
01:16:36,466 --> 01:16:39,469
Als je een leider met een platform bent...

1277
01:16:39,469 --> 01:16:44,725
...kunnen we niet gaan zwelgen
in ons diepste lelijke gevoel.

1278
01:16:44,725 --> 01:16:49,187
We hebben de verantwoordelijkheid
erboven te staan.

1279
01:16:49,187 --> 01:16:52,065
We hebben leiderschap gehad
dat zich verlaagt...

1280
01:16:52,065 --> 01:16:54,109
...en niemand wint daarbij.

1281
01:16:54,109 --> 01:16:57,487
Het leidt niet tot oplossingen.
Het werkt gewoon niet.

1282
01:16:57,487 --> 01:17:03,702
In het boek beantwoord ik de vraag
die iedereen me stelt:

1283
01:17:03,702 --> 01:17:08,040
'Sta je er nog steeds boven, Michelle?
Nu ook nog? Echt?'

1284
01:17:08,040 --> 01:17:11,335
Mijn antwoord is: 'Ja, zeker.

1285
01:17:11,335 --> 01:17:14,713
We gaan er altijd boven staan...

1286
01:17:16,340 --> 01:17:17,799
...maar zetten ons wel in.'

1287
01:17:18,425 --> 01:17:23,930
Ik wil dat jongeren weten
dat je het licht dat in ons allen zit...

1288
01:17:23,930 --> 01:17:27,726
...eerst moeten leren aanwakkeren in jezelf.

1289
01:17:27,726 --> 01:17:30,687
We kunnen dat niet
van andere mensen verlangen...

1290
01:17:30,687 --> 01:17:32,814
...want soms zit het niet in ze.

1291
01:17:32,814 --> 01:17:36,068
Als we het hebben aangewakkerd,
moet we het beschermen.

1292
01:17:36,068 --> 01:17:39,571
Met een goede keukentafel
mensen dichtbij houden...

1293
01:17:39,571 --> 01:17:43,784
...maar ook mensen loslaten
die niet meer het beste met je voorhebben.

1294
01:17:43,784 --> 01:17:47,245
Als ze geen zuurstof meer hebben.
- Juist.

1295
01:17:47,245 --> 01:17:50,248
Je moet jezelf beschermen
tegen het gif van buiten.

1296
01:17:50,248 --> 01:17:52,876
Je moet uit de spiegel van andere mensen.

1297
01:17:52,876 --> 01:17:56,880
Zodra je niet meer
uit je evenwicht te brengen bent...

1298
01:17:56,880 --> 01:18:00,676
...is het onze verantwoordelijkheid
dat licht te delen.

1299
01:18:00,676 --> 01:18:04,805
Dan ga je erboven staan.
Denk nog voor interacties...

1300
01:18:04,805 --> 01:18:09,101
...als je jezelf uitspreekt, berichten
stuurt en op sociale media post...

1301
01:18:09,101 --> 01:18:11,520
...over het licht dat je in je draagt.

1302
01:18:11,520 --> 01:18:17,776
Leid met dat licht.
Licht geeft licht. Hoop geeft hoop.

1303
01:18:17,776 --> 01:18:22,072
Erboven staan geeft meer daarvan.
Daarom doen we het.

1304
01:18:22,739 --> 01:18:26,993
Bedankt dat je ons herinnert
aan <i>The Light We Carry</i>. Michelle Obama.

1305
01:18:28,120 --> 01:18:32,249
Bedankt, Oprah Winfrey.
- Het YouTube Theater.

1306
01:18:32,249 --> 01:18:36,086
Bedankt, LA. Tot ziens.
- Bedankt, LA.

1307
01:18:37,629 --> 01:18:41,299
BEDANKT, LOS ANGELES

1308
01:18:56,064 --> 01:18:57,691
Fijne avond, allemaal.

1309
01:20:10,680 --> 01:20:13,433
Ondertiteld door: Marlieke ter Brugge