Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Genelde nereden başlayacağımı hiç bilemem
ama sen bana bir fikir verdin.
Neydi o?
Bana ilişkimizin doğasını sordun.
Bence daha da öteydi. "Sen kimsin?" diyordu.
Çünkü işlerinin çoğuna baktım.
Bazen hayalî bir figürsün, bazen tanrısın.
Bazen de şu andasın.
Kimle konuştuğumu bilmeliydim. Ateş hattında dostum muydun?
Otobüsteki bir yabancı mıydın?
Kimsin sen?
Bu bir performans sanatı.
Bir sendikaya mı elit bir seyirciye mi oynadığını bilmelisin.
Konuştuğun insanların hırsları hakkında bir şey bilmelisin.
Ya bu soruya cevap veremezsem?
Vermeyeceğim değil de belki veremem.
O zaman uğraşıp kim olduğunu bulacağız.
Askerî İstihbarat'a ilk girdiğimde
aynı zamanda sorgulama olan birçok görüşme yaptım.
İlişkide hemen bana, sorgulayıcıya bir güven olur.
"Annen iyi mi? Evini aramamı ister misin?"
Konuşmayı açan gerçek veya sahte bağdır.
İlk olarak, güvenebileceğin tek kişinin ben olduğumun ifadesi.
Güven sağlamak mı?
Sorgulayıcıya güvenmelerini sağlamak, evet.
Doğru olmayabilen bir şeyin ifade edilmesini istediğinde
doğru olmadığını bilirsin, bu bir başlangıçtır.
SIKI DOSTLAR
KÖSTEBEK
"Kitaplarımda geçici ismi Güvercin Tüneli
olmayan çok azdır."
GÜVERCİN TÜNELİ YAZAR JOHN LE CARRÉ
"İsmin kökeni, çok kolay açıklanabilir.
Babam beni Monte Carlo'daki kumar partilerinden birine
götürmeye karar verdiğinde ergenlik yaşlarındaydım.
Eski kumarhanenin yakınında atış kulübü vardı."
"Zemini çimenlikti,
denize bakan bir atış poligonu vardı."
"Çimenliğin altında, deniz kıyısına...
SOĞUKTAN GELEN CASUS YÖN. MARTIN RITT
...uzanan paralel, küçük tüneller vardı.
İçlerine kumarhanenin damında...
...kapana kısılan, yumurtadan çıkmış, canlı güvercinler konmuştu.
Görevleri, zifirî karanlık tünel boyunca kanat çırpıp
Akdeniz semalarına ulaşarak
ellerinde tüfeklerle bekleyen..."
"Dur!"
"...besili, sporcu beyefendilere hedef olmaktı."
"Iskalanan ya da yaralanan güvercinler
doğdukları yere, aynı kapanların kendilerini beklediği
kumarhanenin damına dönerlerdi.
Bu görüntünün bunca zamandır aklımdan çıkmama nedenini,
belki de dinleyici...
...benden daha iyi anlayabilir."
David Cornwell ismi muhtemelen çoğunuza yabancıdır.
Kendisi, sırlar konusunda usta olan eski bir casus
ve John le Carré mahlasıyla yazılmış, hepsi çok satan,
iki düzine kitabın yazarıdır.
SEÇKİN BİR YAZAR
Cornwell 50 yıldan uzun süredir çifte hayat sürüyor
ve nadiren röportaj veriyor.
CASUSLUK, ANCAK LE CARRE'IN ANLATABİLECEĞİ GİBİ
İhanet ilgimi çeker.
Sonsuz bir ihanet döneminde yaşadım.
Gizli dünyaya girdiğimde üst üste iki başarılı teşkilatta çalıştım.
İkisi de sapına kadar ihanete uğradı.
Çocukken ihanete uğramış hissettim.
İnsanlara ihanet ettiğimi hissettim.
Birçok sanatçı gibi
küçüklükten itibaren hayalî bir baloncuğun içinde yaşardım.
Gizli dünyada olmak benim için yeterli olmadı.
Çok az iş yaptım, çok kıdemsizdim, pek bilgi verilmiyordu.
O yüzden gizli dünyayı yeniden yarattım ve tanıdıklarımla doldurdum.
ÖLÜME ÇAĞRI
Hikâyelerin çoğunda kandırılanlar ve kukla oynatıcıları vardır.
SMILEY'NİN İNSANLARI
Kontrolü elinde tutanlar ve diğerleri tarafından kontrol edilenler.
Şimdi çocukluğumdan bahsediyoruz.
Babam bir dolandırıcıydı.
Hayat bir sahneydi.
Rol yapmak çok önemliydi.
Sahneden inmek sıkıcıydı.
Ve risk çok çekiciydi.
Ama her şeyden öte, çekici olan karakter etkisiydi.
Gerçeklerden konuşmadık.
Mahkûmiyetten konuşmadık.
Yani kandırılmış gibi mi hissettin?
Hayır, ben de katıldım. Katıldım.
Rol yapmayı geliştirip komik hikâyeler anlatmayı öğreniyorsun. Şov yapıyorsun.
İnsanın hiçbir merkezi olmadığını erken keşfediyorsun.
Kandırılmış değildim. Başkalarını kandırmak için davet edilmiştim.
Bir yerden diğerine taşındıysak faturalarını ödemedik.
Biri, babam Ronnie'nin peşinde olduğu için
evin ışıklarını söndürmemiz gerektiyse
o dönemde insanlar öyle yaşıyormuş gibi gelirdi.
Bunlar talihsizlik hikâyeleri değil.
Graham Green'den sık sık alıntı yaparım, şöyle demiş,
"Çocukluk, yazarın kredi bakiyesidir."
Ağıt değil, sadece bir öz değerlendirme.
"Doğduğum evi gördüm
ama doğduğum ev için tercihim
farklı, hayalimde yaratılmış.
Kırmızı tuğlalı, çatlak ve kırık pencereleri,
'Satılık' tabelası ve bahçede eski bir küvetle yıkılmak üzere.
Çocukların içinde doğmak yerine saklanacağı bir yer.
Ama ben orada doğmuştum veya hayal gücüm öyle ısrar ediyor."
"Tavan arasında
babamın kaçarken taşıdığı
kutu yığınları arasında doğmuşum."
"Annem bir kamp yatağında uzanmış, acıklı bir şekilde elinden geleni yapıyor,
elinden gelen ne gerektiriyorsa."
"Böylece doğmuşum..."
"...ve annemin birkaç eşyasıyla sarılmışım çünkü yakında
yine bir icra memuru ziyareti yaşamışız ve az eşyayla
seyahat ediyormuşuz."
"Bagajın kapağı dışarıdan kilitlenmiş."
"Daha şimdiden firardayım. O andan beri de firardayım."
Beş yaşımdayken annem kayboldu.
Onunla hiçbir ilişkim olmadı.
Babamın ellerinden geçen birçok vekil anne vardı.
Özellikle bir üvey anne, kendine göre çok kahramanca bir tarzla
biraz istikrarlıydı.
ANNEM OLIVE
Annem bir sırdı.
Çünkü ona ne olduğu hiçbir zaman tam olarak ortaya çıkmadı.
Ölmüş müydü, yaşıyor muydu?
Ronnie acı gerçekleri sevmezdi.
KÖSTEBEK BBC - YÖNETMEN JOHN IRVIN
Onunla 21 yaşımda tekrar karşılaştım.
Erkek kardeşine yazdım, o da cevap yazdı,
"İşte adresi bu. Benim söylediğimi sakın söyleme."
Ben de anneme yazdım, "Kardeşin diyor ki..."
Yani o uyarıya tamamen kayıtsız hissettim.
Seni ve kardeşini bıraktığı için pişmanlık duyduğunu mu düşündün?
Onunla buluştuğumda, ona bu konuda ne hissettiğini sordum.
O da cevap verdi ve her zamanki yanıtıydı,
babamla yaşamak çekilmezmiş,
eve getirdiği metreslerden bıkmış.
Eve hiç para gelmiyormuş.
Ve babamın hayatına giren düzenbazlardan hoşlanmıyormuş.
Başka bir yola başvursaymış
babam birçok iyi avukat tanıyormuş, ki tanıyordu,
boşanma mahkemesinde hiç şansı olmayacakmış.
O yüzden hepsinden vazgeçmiş ve çekip gitmeyi düşünmüş.
Gittiği günü hatırlıyor musun?
Hayır.
Çocuklarını terk edeceksen o gece,
toplanmış beyaz bavulunla onlara
veda öpücüğü verir misin?
Uyuduğumuz odaya geldi mi? Bize son bir kez baktı mı?
Yani hayal ediyorum. Öyle yaptığını hayal ediyorum.
Bu bavulu sen sahiplendin.
Annem öldüğünde
Harrods'dan içi ipek astarlı,
bu güzel, beyaz bavulu gördüm.
Dışında isminin ilk harfleri vardı, "O.M.C." Olive Moore Cornwell.
Kıyafetlerini koyduğu bavul bu olmalıydı.
İçindeki narin eşyaları hayal ettim.
Ve en seçkin kıyafetleri.
Madam, zemin katta, ihtiyacı olan tüm bavulları bulacak.
Bir tür yoksulluğa gitmiş.
Meteliksiz bir adamla kaçmış.
Bavulun açıldığını
ve son lüksün yavaş yavaş kaybolduğunu hayal ettim.
Bavulu sakladım. Ona ait tek hatıra.
O olayın olduğuna dair fiziki kanıt.
Bavulun senin için anlamı neydi? Niye sakladın?
Zihnimde onu, bir gece evden gizlice gidişinin
komplocusuymuş gibi suçladım.
Bana göre tarihî.
Duygusal açıdan anlaşılmazdı.
Ciddi bir duygu ifade ettiğini hiç duymadım.
Ama son yılında bakımevine gittiğinde
hemşirelerle bir hayal yarattı.
Hemşirelere bize duyduğu anne sadakatinin resmini çizdi.
Paylaştığımız uzun hayatları, yaşadığımız tüm eğlenceleri.
Yani boş yılları doldurdu denilebilir.
Ve ölümüne eşlik ettiğimde
anın ironisi, beni babam sanmasıydı.
"Bana hiç orkide getirmedin." dedi.
Sanırım babamın başka bir aşkına göndermeydi.
Hiç bilemeyeceğim.
"Hangi renk seversin?" dedim.
"Fark etmez. Hiç görmedim. Bana orkide getir." dedi.
RONNIE'NİN MAHKEMESİNDE BİR OĞULUN KRİMİNAL ARAŞTIRMASI
YAZAR JOHN LE CARRÉ
İnsanlar Ronnie'yi son günlerine kadar sevdi, soyduğu insanlar bile.
BİR DOLANDIRICININ OĞLU YAZAR JOHN LE CARRE
RONNIE CORNWELL'A OY VERİN
Sahnede insanları kandırırken
yaptığı ve söylediği şeye kesinlikle inanıyordu.
Bu sınırsız sihir spazmları
ve ikna edicilik, onun gerçek hissettiği anlardı.
"Evlat? Ben yargılandığımda, ki kesin yargılanacağım,
sana ve kardeşin Tony'ye davranış şeklimden dolayı yargılanacağım.
Tanrı'nın iradesi olacak."
Tanrı, büyük dostuydu.
Tanrı'ya inanıp inanmadığı bir sır ama Tanrı'nın ona inandığına emindi.
Bu olağanüstü, ustaca güven numaraları
Tanrı'yla yaptığı bir sohbetin parçasıydı.
"Bunu yaparsam paçayı kurtarabilir miyim? Şunu yaparsam paçayı kurtarabilir miyim?"
Tanrı'yla pazarlık ediyor.
Evet, bence daha çok Tanrı'yla iddiaya giriyor.
"Masaya şu kadar koyarsam nasıl olur?"
Okul müdüründen çalması, ödünç alması ya da ona rüşvet vermesi gerekse de
Ronnie hep en gösterişli eğitimi almamı istedi.
Ait olmadığım bir sınıfın görgüsünü ve davranışlarını öğrendim.
Eğitim aldım ve sık sık aşağılandığımı hissettim.
Atandığım sınıftan nefret ettiğim zamanlar oldu.
Düşman bölgesindeydim.
Ama uygun giyinmeyi öğrendim. Uygun konuşmayı öğrendim.
Kendimi onlardan birine dönüştürdüm ama onlardan biri gibi hissetmedim.
OĞULLAR VE CASUSLAR 'Kim olduğunu biliyorum,'
Çok küçük yaştan itibaren küçük bir casustum.
Ronnie ne zaman evden gitse araştırırdım.
Dünyanın neler sakladığını bilmiyordum.
10. DİLEKÇE - YNT. CORNWELL, RONALD THOMAS ARCHIBALD
Borç tahsildarları geldiğinde oyuncaklarım yok oldu.
Mobilyalar yok oldu. Kadınlar yok oldu.
Anneler yok oldu.
YÜKSEK İFLAS MAHKEMESİNDE
Ronnie gerçekten korktuğu zaman
"Evi karartın, ışıkları kapatın,
arabaları bahçeye koyun." derdi.
Kanundan değil, mafyadan korkuyordu.
Kıskanç kalp Ah, kıskanç kalp
Atmayı bırak
Görmüyor musun Verdiğin zararı...
Öldüğünde Jermyn Caddesi'nde ofisleri vardı.
Üst katta sokak kadınları yaşardı.
Onun deyişiyle ona sosis pişirmek için daima hazırlardı.
İki Ford Zephyr arabası,
Henley'de bir evi, Chelsea'de Tite Caddesi'nde bir evi vardı.
Hangi amaç için bilmiyorum.
Ve bu ofisleri vardı.
Masasının çekmecelerinde, üstünde çalışanlarının hafta sonuna dek
ücretini ödeyecek para bulamadık.
Hiç para yoktu.
Fransa'da Maisons-Laffitte'te bir at,
İrlanda'da birkaç at vardı.
Onlara "hiç olmayanlar" dedin.
Hiç olmayanlar.
Dünya şampiyonu bir jokeyi vardı, Gordon Richards.
Gordon emekli olunca Ronnie için açık arttırmada at seçmeyi kabul etti
ve bir noktada parasını ödemiş olmalı.
En büyük keyfi, Ascot'ta görünmek ve yarışta bir ata sahip olmaktı.
Ronnie, bahisçiler birliğinin artık onu piste almadığı
bir noktaya gelmişti
ve bunu açıkça belirten fedailer vardı.
Borçlarını ödemediysen ve yarış pistine
gidersen dikkatli olsan iyi olur.
Bahisçilere dağıtılmak üzere
bir bavul dolusu parayla gönderilmiştim.
Vay canına! Bu Rupert. Şimdi ayrılıyor!
Üvey kardeşimin adı verilen bir atı vardı
ve Cesarewitch'te koştu.
Birden gerçek bir nakit topladık.
Teşekkürler çocuklar.
Trende onunla oturdum.
İri yarı bir adam yanıma geldi.
Ronnie Cornwell'in oğlusun, değil mi?
Bunu bir daha yapma evlat.
Ve burnuma dokundu.
Döndüğümde Ronnie bekliyordu.
Saydı ve saydı
ve hiç almadığıma inanamadı.
Hadi oğlum.
Bana cepleri göster.
Hadi, ne yaptığını göster.
Sonunda uslu bir çocuk olduğum için bir beşlik aldım.
Hırsızlık yapmaman, baban için bir hayal kırıklığı mıydı?
Şaşkınlıktı...
"O kadar iyi olamazsın" diye düşündü.
"Hiç kimse değildir. İnsanın doğası bu değildir."
Ama bu çok romantik bir çocukluk, değil mi?
Öyle, evet. Şunu belirtmeliyim,
daha sonra bana gelen açılımlar
ve annelerden ve olaylardan çektiğim yoksunluklar
gerçekten heyecanlıydı.
Avukat olmanın kaderimde olduğundan bahsetmedik.
Ağabeyiminki de dava vekili olmaktı.
Oxford'a gitmeye kararlıydım ve beni kabul ettiler.
Ronnie, neye para ödediğini bilmek istedi.
Korkudan hukuk okuyacağımı söyledim.
Modern Diller okuduğum söylentisini duyduğunda
öğretmenime hücum etti ve bunun nasıl olduğunu öğrenmek istedi.
Suç, onların mıydı yoksa benim mi?
KIDEMLİ ÖĞRETMENDEN
Mentörüm Vivian Green ona kapıyı gösterdi.
LINCOLN COLLEGE, ÖĞRETMEN RAPORU Cornwell birinci sınıf öğrencisi.
GİRİŞ BAŞVURUSU
Böylece Modern Diller okudum.
D.J.M. CORNWELL. - 1952 MODERN DİLLER
İkinci yılın ortasında çok sarsıcı bir iflas yaşadı.
Çok büyüktü, bir milyon 250 bin pound.
Oxford'daki Westminister Bankası, kendi gerekçelerine dayanarak
hesabımı tutmayı reddetti ve kapattı.
O dönemdeki kız arkadaşımla çok yakındım ve evlenmeye karar verdik.
KÖSTEBEK
Özel bir alt tabaka hazırlık okulunda öğretmenlik yaptım.
Orası Köstebek'in başında yer verdiğim
hazırlık okulunun aynısıydı.
KÖSTEBEK
Gerçek bir yoksulluk içinde yaşadık.
Tuvalet dışarıdaydı ve teneke bir küveti vardı.
Sonra Vivien Green, bana göre
kahraman bir şekilde üniversitenin beni geri çağırmasını sağladı.
Benim için bir şekilde parayı buldular.
Geri döndük ve bize bir daire buldular.
Hayat tamamen değişmişti.
Elton, beni en iyi sınıfa öğretmenlik yapmam için
davet edince kurumsal cazibe geri geldi.
Hayatımın kalanında Eton'da müdür olacağımı düşündüm.
İki yıl sonra bıkmıştım.
Casuslar beni ayarttı ve hayatımın geri kalanında casus olmayı düşündüm.
Bir gizli servis için çalışmak inanılmaz zordur.
Sonunda biraz kötü ama aynı zamanda sadık olan
birini ararsınız.
Benim zamanımda aradıkları bir tip vardı ve mükemmel uyuyordum.
Yuvadan erken yaşta ayrılmış.
Yatılı okul.
Ruhun erken özgürleşmesi.
Ama kurumsal kabullenme arayan.
Hayatımı hâlâ art arda gelen kabullenişler ve kaçışlar olarak görebilirim.
Bir istihbarat servisine katıldım sonra tadım kaçtı.
İkinciye geçtim, tadım kaçtı.
Soğuk Savaş'a olan inancımı kaybetmiştim, ki Batı Almanya'da dolaşan
tüm o Nazileri görünce soğumak çok kolaydı.
Ve tabii ki Doğu Almanya'da.
Biz ne gerçekte ne için savaşmıştık?
Savaş hiç olmamış gibi miydi?
Öyle geliyordu.
Zorunlu unutmanın gücü inanılmazdı.
Diplomatik bir kimlikle Batı Almanya'da görevlendirilmiştim.
Hayatımın en büyük şanslarından biriydi
çünkü Berlin Duvarı'nın yıkılışı için oradaydım.
Doğu ile Batı arasındaki çıkmaz Berlin'de örneklendirilmişti.
Gerilim sürekliydi. Herkesi etkiledi.
Kaygılı dünyanın dikkati Berlin'e odaklandı.
Doğu'dan gelen son büyük mülteci kafilesi,
Komünist Alman rejimi sınırlarını kapatmaya yaklaşırken gerçekleşiyor.
Özgürlüğün sınırında, buraya iltica etmek isteyenlerin
sayısı günde 1.500'e ulaştı.
AMERİKAN BÖLGESİNDEN AYRILIYORSUNUZ
Berlin'e gittim ve neler olduğunu kendim gördüm.
Duvar inşa edilmeden önce büyük dramlar yaşanmıştı.
Batı Alman itfaiyecileri, binanın aşağısına trambolinlerini yayıyordu.
İnsanlar bu şeylerin içine atlıyordu.
Görüntüler üzücüydü.
BERLİN DUVARI UTANÇ VEREN BİR SEMBOL
BERLİN DUVARI SOĞUK SAVAŞTA ÖN CEPHE OLARAK DURUYOR
Bu şeyi gördüğünde duygusal tepkin ne oldu?
Öfke, tiksinme ve empati karışımı.
Benim için bir dönüm noktasıydı.
Soğuktan Gelen Casusu'u yaratan güçtü.
Senin dünya anlayışın için zorlayıcı mıydı?
Daha çok dünya anlayışımın onayı gibiydi.
İnsan mücadelesinin saçmalığının en tiksindirici sembolüydü.
Doğu'nun ve Batı'nın, iki tarafın da
ihtiyaçları olan düşmanı yarattıklarını hissettim.
BİRLİKTE ZAFER!
Anti Nazizm'den Anti Komünizm'e pürüzsüz geçiş.
BİRLİKTE HİTLERCİLİĞİ BİTİRECEĞİZ
KOMÜNİZMİ DURDUR! BU HERKESİN GÖREVİ
Berlin'den döndüm.
Olay hakkında güçlü bir roman yazmak istediğimi biliyordum.
Yaz mevsimiydi. Çoğunlukla bahçede çalıştım.
Çocuklar etraftaydı.
Sabah dörtte veya beşte başlardım.
Ve bir kan ya da öfke hücum ederdi.
Amaçlarıma hizmet eden bir fabl olduğunu anladım
ve o Soğuktan Gelen Casus'tu.
Casusları ne sanıyorsun?
Yaptıkları her şeyi, Tanrı'nın ya da Karl Marx dünyasına göre
hesaplayan ahlak filozofları mı?
Değiller. Benim gibi bir grup pejmürde, sefil serseriler.
Sıradan adamlar, ayyaşlar, nonoşlar, kılıbık kocalar,
çürük, küçük hayatlarını aydınlatmak için Kovboyculuk oynayan memurlar.
Hücrede keşiş gibi doğruyu yanlışı mı dengeliyorlar?
Şu anda büyük sansasyon olan yazarın
gerçek ismi David Cornwell.
Ama biz onu daha çok John le Carré olarak biliyoruz.
Soğuktan Gelen Casus kaç adet sattı?
Sanırım tüm baskılarda, kitap kulübünde, karton kapakta, tüm dünyada,
on iki, on beş milyon civarında diyorlar.
SOĞUKTAN GELEN CASUS
Bu başarının sürpriz olduğunu düşünüyorum.
DÖRT AY BOYUNCA AMERİKA'NIN EN ÇOK SATAN KİTABI
1 SOĞUKTAN GELEN CASUS. LE CARRÉ
Benim için hiç sürpriz olmadı çünkü bitirdiğimde
kendi duygularımla ilgili son derece içten
ifade edilmiş bir şey yazdığımı düşünmüştüm
ve başarılı olabilirdi.
JOHN LE CARRÉ EN İYİ YAZAR...
Casusluktan yayımcılığa geçişin ilk sesleri gerçekten başarılıydı.
Yayımlandığı bağlamı hatırlaman gerek.
O dönemde James Bond'a doymuştuk.
DR. NO. YÖN. TERENCE YOUNG
Şansınıza hayranım Bay...
Bond. James Bond.
Haberlerin sunduğu gerçeklikte
ve etrafımızdaki tüm olaylarda
casuslar, yalnız karar verenlerden oluşan kötü bir orduydu.
Ben panzehri getirdim.
Yanlış olan, ki bugün bile o problemle yaşıyorum,
gizli servisleri çok muhteşem olarak resmetmesiydi.
Oysa o dönemde bozulmuş bir organizasyonduk
ve tekrar başlamak için ıskartaya çıkarılabilirdik.
KÖSTEBEK
"Hayattaki amacın hainleri bulmak,
onları kendi yoluna kazandırmaksa
seninkilerden biri, başkası tarafından ele geçirildiğinde
pek şikayet edemezsin.
Sıra Köstebek'i yazmaya geldiğinde
yolumu aydınlatan Kim Philby'nin loş lambası oldu."
"MI6'nın dâhi, eski karşı istihbarat müdürü,
bir zamanlar servisin başkanı olacaktı ve aynı zamanda Rus casusuydu."
İNGİLİZ ESKİ DİPLOMATI RUS CASUSU
Batı Almanya'daki görevimin ortasında
Philby'nin ihaneti duyuruldu.
Beyrut'ta ortadan kaybolması ve Moskova'da ortaya çıkışı.
O dönemde, gizli servislerin etiği için şaşırtıcıydı.
Biri takip ediyor.
Soru MI5, MI6'nın onun gitmesini isteyip istemediğiydi.
Bunun ortaya çıkmasını kimse istemedi. Olağanüstü bir sorununuz var.
Çok önemli, eski bir casus yargılanıyor.
Büyük bir ulusal zarar verecek, çok az başarı sağlayacaktı.
Ilımlı bir yaklaşımla "Çok şükür" dediler.
"Çok şükür" mü? Yani kaçmasına izin mi verdiler?
Evet.
Teşekkürler yoldaş.
Philby'nin ihaneti, doğruca
o günkü kurumun merkezini etkiledi.
Westminster'lıydı.
İngiliz sosyetesinin göbeğinden.
İnsanlar, Philby'nin çok bilinen geçmişine dayanarak
göz ardı etti.
E.5. ÇOK GİZLİ.
Komünistlerle çok önceden
iş birliği yaptığını saptamak zor olmazdı.
Viyana'da komünist bir kadınla evlenmiş.
PHILBY'NİN İLK KARISI
Bunlar bir kenara süpürülebildi çünkü o... o bizden biri.
Yani Philby'nin geçmişini araştırsaydın
derdin ki bu adamdan...
Kötü kokular geliyor. Bunu istemeyiz.
Ama aksine Bay Cazibe oldu
ve aldatmayı çok sevdi.
ÇOK GİZLİ VE KİŞİSEL
"Şimdi giren, Nicholas Elliott, Philby'nin en sadık dostu, sırdaşı,
savaşta ve barışta silah arkadaşı. Eton mezunu.
Eski müdürünün oğlu, maceracı, dağcı ve kandırılmış."
"Elliot'ın hayatında yaptığı çok sayıda olağanüstü şey arasında
şüphesiz en acı verici olanı, Beyrut'ta yakın arkadaşı,
meslektaşı ve mentörü Kim Philby'yle yüz yüze oturmak
ve tanıştıkları onca yıl boyunca Sovyet casusu olduğunu
itiraf edişini dinlemek olmuş."
BAY PHILBY
Nick Elliot, bunu bana Beyrut'ta Philby'yle röportaj yapmaya
ve Philby'nin itirafını almaya gittiğinde söylemişti.
Çift taraflı oynamadığında
gerçekten çok yalnız olduğunu söyledi.
Kendisi için hayatın keyfi kaçmış.
O yüzden ihanet etme bağımlılığı onun için kaçınılmaz olmuş.
Çocukluğundan itibaren herkese ihanet etmiş.
GERÇEK, KURGUDAN DAHA TUHAF
"'Çifte ajan' sözcüğü yanlış kullanılıyor."
Philby, basında genelde çifte ajan olarak tanımlanıyor.
Aslında Philby apaçık,
üst düzey, haysiyetsiz bir haindi.
Farkı tam olarak nedir?
Ruslar için çalışan bir casustu.
Çifte ajan olsaydı Ruslara casusluk yapardı.
Ama biz de Ruslara karşı avantajlı olurduk.
Elliott'ı iyi tanırdım. Uzun biriydi.
Çökük duruşu, yelekleri, gözlükleri vardı.
Eton tarzıyla konuşur, Eton müdürünün oğluydu
ve ailesinde uzun bir Eton mezunu geçmişi vardı, çok aristokrattı.
Sesini taklit edebilir misin?
Evet. Ona şöyle dedim, "Nick,
Kim'i görmeye gittiğinde ne tür onaylar aldın?"
"Onaylar mı? Ne demek istiyorsun?"
"Onu nasıl tehdit edebildin?
Onu kaba kuvvetle Londra'ya geri getirebilir miydin?"
"Ah" dedi, "sevgili dostum, onu Londra'da kimse istemedi."
Ben de "Onu neyle tehdit edebildin?
Nick, hadi, dürüst ol." dedim. O da
"Ona dürüst olmazsa
tüm Ortadoğu'da onunla işi olacak
hiçbir temsilci, elçi, iş ya da kulüp
olmayacağını söyledim."
"Bu onu korkutmuş olmalı." dedim.
"Korkuttu."
Aptal İngiliz'i oynadı.
Birçok kişinin savunduğu gibi öyle miydi bilmem.
Yazdığında şöyle bir cümle var.
"Philby, başkalarını kandırmak konusunda ustaydı.
Elliot da kendini kandırmak konusunda aynı derecede ustaydı."
Bunu söylediğime memnunum.
Philby'yi yaptıklarına iten şeyin
mantıktan çok içgüdü olduğunu her zaman savundum.
Başkaları bilmezken, senin ne yaptığını bilerek adım atmanın verdiği heyecan.
Gizli ajanın sevdiği şey, gönüllü şizofreninin keyfi.
"Gönüllü şizofreni."
Sürekli dualite.
Dış görünüşünün tam tersi olmak.
Ama aslında siyaset yapıyor olmanın keyfi yok mu?
Evet, bence çok keyifli.
Sürekli şansına meydan okuduğun
ve hayatta kalmayı başardığın duygusal bir yolculuk.
Gerçek bir fark da yaratıyor.
Evrenin merkezi olduğunuzu hissetmek çok gurur verici.
Bunu, bu saf altını Sovyetler Birliği'ne, efendilerine aktarmak.
"Şimdi beni seviyor musunuz? Bunu verirsem sevecek misiniz?"
O büyük içgüdüyü çok iyi hayal edebiliyorum.
Kendi içimde değil de onda.
Bay le Carré, Kim Philby'yi
"Kaleyi içten yıkan intikamcı" olarak tarif etmişsiniz.
Bence o, ayrıcalıklı doğmuş, şu garip insanlardan biri
ve bir açıdan içine doğduğu ayrıcalıklara içerlemiş.
Bir yandan toplumdan daha iyi olduğunu düşünen,
öte yandan onu o pozisyona koyduğu için toplumu affedemeyen biri.
Bence kendi içinde bir savaş vardı.
Sonunda 1988'de Moskova'ya gittiğimde
Sovyet Yazarlar Birliği'nin verdiği bir partideydim.
PHILBY DOSYALARI GENRIKH BOROVIK
Genrikh Borovik adında önemli biri vardı.
Borovik bana gelip şöyle dedi,
"David, çok iyi bir arkadaşımla tanışmanı istiyorum.
Kitaplarının hayranıdır.
Kim Philby."
Tiksinerek cevapladım,
yakında büyükelçimizle akşam yemeği yiyeceğimi
ve bir gece Kraliçe'nin temsilcisiyle, ertesi gece Kraliçe'ye ihanet edenle
yemek yiyemeyeceğimi belirttim.
Kötülük diye bir şey olduğunu düşündüm.
Stalin için körü körüne hizmet etmiş biri.
Nasıl Sovyet Komünizmi olarak öyle birine, öyle bir amaca
hizmet etmeye devam ettiği beni aşıyordu.
Ne yaptığını en iyi kendi biliyordu.
Onu etkileyen bağımlılık, ihanetin verdiği keyifti.
İkili oynama duygusuydu.
Dünyanın merkeziydi. Dünyanın oyununu oynuyordu.
Sonunda ideolojiyle pek ilgisi yoktu.
İdeoloji olarak başlamış olabilir.
Ondan sonra ihanet bağımlılık olmuş.
Ona birkaç hafta bakması için kedinizi verseniz
bir şekilde kediye ihanet ederdi.
Philby'yle derin bir ilişkim vardı.
Öğrendiğin her şeye arkanı dönmenin
ve çekip kendi yoluna
gitmenin cazibesi.
Philby'ye bunun nasıl olduğunu anlayabiliyorum.
İyi ki ben o yöne hiç gitmemişim diye hissettim.
Ama hayatımda bir dönüm noktası sunan bir an geldi.
Gerçekten kötü biri olabilirdim.
Ve neyse ki, hırsızlığım için bir mekân buldum.
YAZARIN GÖREVİ "HAYATTAN ÇALMAKTIR"
Yazar biraz uyumsuzdur. Farklıdır.
Yaratım yöntemleri, zaman zaman deneyimleri damıtan, ödünç alan
ve onları birleştirmek üzere bir araya getiren
ve sonra da topluma sunabilecek
yalnız bir insanın yöntemleridir.
O anlamda bir illüzyonisttir.
İnsanlar sürekli sırrını anlamaya çalışır,
sonra o da numarasını bozar.
Bana göre yazmak, her seferinde bir kendini keşif yolculuğudur.
Karakterler nasıl davranır, nasıl ortaya çıkar, kimlerdir,
istekleri nelerdir,
boş bir sayfada belirirler
ve bana biraz kim olduğumu anlatırlar.
KÖSTEBEK
Tabii ki George Smiley hakkında yazarken
hiç sahip olmadığım ideal baba hakkında yazıyorum.
Bunlar kendini tanıma çabalarıdır.
Kişinin yol boyunca kim olduğuna dair ufak göz atışlar.
Ben hiç analiz yapmadım.
Bence kendimle ilgili bir sır bilseydim kendimi yazmaktan mahrum ederdim.
Bill Haydon'dan kendinle ilgili ne öğrendin?
Sanırım zaten bildiğim bir şeydi.
Philby hakkında da bildiğim bir şeydi.
Ve belli ki Haydon bir ölçüde Philby'den örnek alındı.
İçimde gizli olan bir his.
Bildiğim kadarıyla daha önce hiç kullanmadım, istemedim.
Bu his, Haydon'ın olduğunu sandığı gibi dünyanın kralı olmak.
Gizli dünyada olmanın zevkinin
gerçekte olanlara yakın olduğu bir zaman oldu,
bana gurur verdi.
FAUST YÖN. F.W. MURNAU
Bu, Faustyen anlayışla dünyanın en gizli noktasında olandır.
Şöyle der, "Was die Welt im Innersten zusammenhält."
...dünyayı en gizli noktasında bir arada tutan şey...
YOLUN SONU
Sonra Yolun Sonu'ndaki çaresizlik ifadesi var.
"Gizli odanın içinde..."
"...bir şey olmadığını bilmek." Evet.
Bir şekilde ilkelerin belirlendiği
gizli bir odanın olduğuna inanırız.
Sanırım günbegüne, saatlerce
tamamen belli bir amaç için oynanmış.
Tarih kargaşadır!
Tarih kargaşadır ve bu yüzden ebedî masumiyetimde
yapmış olabileceğim gibi
insan davranışının doğasında büyük bir sır olduğunu düşündüm.
Yoktu.
SMILEY'NİN İNSANLARI BBC - YÖN. SIMON LANGTON
"Smiley basitçe 'Casusluk sonsuzdur.' demişti.
'Dünyada senin seçtiğinden daha saçma bir kariyer yok.
En deneyimsiz hâldeyken görevlendirileceksin.
Detayları öğrendiğinde kimse seni
bir iş tanımın olmadan bir yere gönderemeyecek.
Eski sporcular, en iyi maçlarını olgunluklarında oynadıklarını bilirler.
Casuslar, olgunluklarında pasiftir.
Ve sonra belli bir yaşta,
yanıt istersin.'
'Hayatlarınızı kimin ve niye yönettiğini söyleyen tüm yanıtların
gizli odada olmasını istersin.
Sorun, o ana geldiğinde
gizli odanın bomboş olduğunu...
...en iyi bilen kişi olmuşsundur.'"
Okuduğumda son derece varoluşsal algıladım.
Gizli oda biz miyiz? Acaba orada hiçbir şey yok mu?
Benim durumumda bu doğru, evet. Başkaları adına konuşamam.
Bence biz, hepimiz patronlarımızla, ailelerimizle,
eşlerimizle çocuklarımızla kısmen gizli bir durumda yaşarız.
Belki duygusal olarak değil de fikren katkıda bulunduğum
davranışları sık sık etkileriz.
Kendimizi çok az tanırız.
Casus figürü bana toplumumuzdaki
her tür gizli şeyi ifade etmek amacı için
neredeyse sınırsız bir istismar yeteneği gibi görünür.
HERKESİN İÇİNDE KÜÇÜK BİR CASUS VARDIR
"Zamanının en iyi casus romancısı. Belki de tüm zamanların."
Le Carré okuma deneyimim
"Kurgu dünyasında mıyım? Gerçek dünyada mıyım?
İkisinin garip bir karışımı içinde miyim?" şeklinde.
Yazar, ressam veya başkası olsun, hiçbir sanatçının
eserini belli bir noktanın ötesinde
açıklamasına gerek olduğunu düşünmüyorum.
İçinizde o soruları uyandırmışsa zaten iyi vakit geçiriyorsunuzdur.
Bu sohbetler sırasında
gerçek hayattan soyutlama sürecinden bahsetmeyi denedim.
Şimdi çok bilinçli olarak bir kitap yazdım,
Son Casus...
SON CASUS BBC - YÖN. PETER SMITH
...bana olanların çok paralel bir versiyonu olduğunu söyleyebiliriz.
Ronnie için Rick'i, benim için Magnus'ı okuyun.
Size kurguda gerçekliğin gizli kapıdan
nerede geçtiğini tanımlayamam.
Detaylıca anlattığım görüşe dönmeyi tercih ederim,
"Ben o baloncuğun içinde yaşarım ve bir şeyleri değiştiririm."
OXFORD DİPLOMASI
İSTİHBARAT TEŞKİLATI
Fikirlerini kimseyle paylaşmadığın
bir tür yalnızlık.
Etrafında gördüğün unsurlardan gizlice düzenleme yapıyorsun.
BİLİNÇSİZCE RICK'İ YANSITIYOR
Mantıklı olan bir kurgusal varlık, kargaşadan düzen oluşturur.
Bence bu çok normal bir süreç.
Ressam olsaydım aynısını hissederdim.
Işığı, pencereyi alırdım
ve şimdiki hislerimle bir görüntü oluşturmaya çalışırdım.
Şimdi nasıl hissettiğini soracaktım ama bu saçma görünüyor.
Errol, çok rahat hissediyorum.
Daha önce konuşmadığım şeyler hakkında konuşmaktan çok keyif alıyorum.
Bu ileri yaşımda bu görüşü, belirleyici bir şey olarak gördüm.
Yalan söylemeyeceğimi biliyordum. Uydurmayacaktım.
Kendimi savunmayla bile ilgilenmiyorum
çünkü ortadaki suçlamanın ne olduğunu hiç bilmiyorum.
"Sör Magnus, geçmişte bana ihanet ettin
ama daha önemlisi kendine ihanet ettin.
Gerçeği söylerken bile yalan söylüyorsun.
Sadıksın ve şefkatlisin.
- Ama neye? Kime?" - Neye? Kime?
Bilmiyorum.
Belki bir gün sen bana söylersin.
Demek istediğim Sör Magnus, sen kusursuz bir casussun.
SÖR MAGNUS
Karakterler, içlerinde senden bir parça olana kadar başarılı olmaz.
Sadece kağıttan adamlardır.
Ben karakterlerimi seslendiririm. Onları kendi kendime okurum.
Nasıl konuştukları çok önemli.
Kim olduklarını, nasıl giyindiklerini, nasıl hareket ettiklerini anlatırlar.
YAZIK, PYM'DE HİÇ...
BİRKAÇ PAZAR GÜNÜ SONRA
AXEL'İN BERBAT YILI Pym ona 1.000 Pound verir
BU KEZ PYM...
(VIENNA ONLARI KURTARIR)
Bu karakterin siz yazarken sayfalarda ortaya çıkışıdır.
ÇEK DİLİ EĞİTİM ÜCRETİ AXEL HİÇBİR YERDE YOK
SON CASUS
Sonunda karakter çıkar ve size aittir.
İnsanlarla tanıştığımda doğal içgüdüm
karakterlerinin olasılıklarını düşünmektir.
Muhtemelen sahip olmadıkları şeyler yüklemeye başlarım.
Garip biçimde son üründe o özellikler artık olmayabilir.
Ama bu, hikâyenin başıdır.
Sonra bu insanların ne istediğini tartışırım.
Titiz, zıt isteklerden çatışmanın özünü anlarsınız.
Şöyle yazmıştın, "Kedi paspasa oturdu, bir hikâye değildir.
Ama kedi, köpeğin paspasına oturdu, hikâyedir."
Doğru.
Sonra benim le Carré versiyonum var.
"Kedi, paspasına oturarak köpeğe ihanet etti."
Bence kedi ikili oynuyordu.
JOHN LE CARRÉ: CASUS ROMANI USTASI
CASUS OYUNUNUN GİZEMLİ ADAMI
İhanet senin için neden önemli bir kavram?
SON CASUS'A İLHAM VEREN KUSURLU BABA
Uzun bir aile geçmişi var.
Çocukluğumda gerçeklik yoktu, oyunculuk vardı.
Hayatı gözlemleyerek insanların açıkça söyledikleri şeylerin çoğunun
içte düşündükleri olmadığını anladım.
Etkisiz ama görevli olduğum
her gizli serviste bunu hatırlamalısın.
BURGESS VE MACLEAN RUSYA'NIN İÇİNDEN İLK TAM HİKÂYE
İhanet yıllarıydı.
Acaba sonra kim ortaya çıkacak diye düşünürdünüz.
MI5'te daha sorumlu davranmak ve içimizdeki komünistleri temizlemek için
Amerikalılardan çok güçlü sunumlar aldık.
Bir adam ortaya çıktı
ve bir tür yetkisi olduğunu açıkça belli etti
ve "Gel, bir içki iç." dedi.
Ve arkasında kuşların yaşadığı olağanüstü bir duvar vardı.
Sessizce uçarlardı.
Bence aptalın teki olduğunu eklemeliyim.
Bir tür psikanalist, psikolog olmalı.
Seni saçma bir okul müdürü tarzıyla sorgulardı.
"Karınla aran iyi, değil mi?"
Hepimiz potansiyel komünist casusları gibi sorgulanıyorduk.
Benim durumumdaki komedi,
Oxford'da üniversitedeyken MI5 için bir komünist birliğine girmiş olmamdı.
Seçilmiştim, desteklenmiştim ve Sovyet elçiliğinde oturmuş,
Potemkin Zırhlısı'nı altı kere falan izlemiştim,
votkayla beslenmiş ve sonra bırakılmıştım.
İyi filmdir.
İyi filmdir ama sonu mutlu değil.
POTEMKIN ZIRHLISI YÖN. SERGEI EISENSTEIN
Bir dakika. Çifte ajan olma isteği en başından beri mi vardı?
Evet.
O dönemde çok heyecanlı bir düşünceydi.
Sadece bir ajan değil, çifte ajan...
Her gizli serviste her zaman olur
ve her ofansif istihbarat servisinde de.
İnsanları personel uzmanının yanına yerleştirirsin,
görevlendirmesini umarsın ve sonra görevlendirdiği kişinin sahibi olursun.
Bu, Almanların deyişle normal.
Ondan çok acı veren bir ilişki çıktı.
Dönemin Oxford komünist grubunun gizli müdürüyle,
en masum adam Stanley Mitchell'la ilişki.
SON CASUS
Aynı üniversitedeydik, o Rusça ve Almanca okuyordu.
Rus Yahudi kökenliydi.
Birlikte Dorset'te bir yürüyüş tatiline gittik.
O dönemde Komünist Parti üyesi olan
tüm öğrencilerin isimleri elindeydi.
Benim MI5 için görevim bu insanları tespit etmekti.
Ve tabii ki korkunçtu. Stanley'ye ihanet ediyordum.
Şimdi davranışımdan dolayı utansam ve dehşete düşsem de
hâlâ yapılması gerektiğini düşünüyorum.
Stanley, sonraki yıllarda hayatındaki o kişinin ben olduğuma dair
çok basit bir çıkarım yaptı.
Onu çok üzdü. "Sendin Judas. Seni domuz.
İnsan bunu nasıl yapabilir? İnsan nasıl senin kadar hain olabilir?"
Savunman neydi?
"Çok üzgünüm Stanley ama sen ülkemizi karıştırmak isteyen
devrimci bir hareketin üyesisin.
Biz o dönemde Sovyetler Birliği'yle teknik olarak savaştaydık.
Sen yanlış taraftaydın."
Sen yanlış değil de doğru tarafta olduğundan
- o kadar emin olabilir misin? - Tabii ki hayır.
SON CASUS
Son Casus'ta oğlunun neden intihar etmesi gerekti?
Mary, silah sesini duymadı.
Öncelikle çifte ajan olarak ifşa olduğunu biliyordu.
Sanırım gerçek dünyada bir anlaşma yapabilirdi.
Bence aynı zamanda hayatı da çekilmez buldu.
Ve çocuğunun önünde utanmıştı.
Ronnie'de de aynı utanç var mıydı?
Hiç sanmıyorum.
Anahtar deliğinden, ilk üvey anneme
yaptığını duydum.
Bir daha hiçbir şey yapmayacağım, diye ağlıyordu.
Utandı mı bilmiyorum,
o utançla nasıl yaşadı bilmiyorum.
Hayalleriyle yaşadı,
ki suç planları olarak başlamamıştı.
Ama... roman yazmak gibiydi.
Doğru cümleyi duyacak
veya kalabalıkta bir ipucu bulacak gibi.
Bu da bir üçkağıdın başlangıcı olacaktı.
"Exeter şehrinde, boş bir arazide yürüyorum.
Annem Olive'in elini tutuyorum.
Eldiven giydiği için ten teması yok
ve aslında hatırladığım kadarıyla hiçbir zaman olmadı.
Boş arazinin ilerisinde çirkin, düz cepheli, pencereleri demir parmaklıklı
bir bina var ve içeride hiç ışık yok."
"Ve o parmaklıklı pencerelerden birinde
tam bir Monopoly mahkûmuna benzeyen babam duruyor.
Ronnie'ye duvarın üstünde el sallıyorum,
Ronnie de her zamanki gibi el sallıyor."
Babacığım!
"Olive'in elini tutarak arabaya dönüyorum.
Kendimden memnunum.
Ne de olsa her küçük çocuğun annesi kendisine kalmaz
ve babasını bir kafeste tutmaz."
"Ama babama göre bunların hiçbiri olmamış.
Onu hapishanelerde görmüş olabileceğim fikri
onu çok gücendirdi."
Baştan sona düpedüz uydurma evlat.
Exeter hapishanesinin içini bilen herkes
hücrelerden yolu göremeyeceğini çok iyi bilir.
"Ve ona inanıyorum.
Ben yanılmıştım, o haklıydı.
Hiç o pencerede olmamıştı, ben de hiç el sallamamıştım.
Ama gerçek ne? Hatıra ne?
Hâlâ içimizde canlı olan
eski olayları görüş şeklimize başka bir isim bulmalıyız."
Bence seninle yüzleşmek doğru yöntem değilmiş.
Ama merak ettiğim ve daha fazla incelemeye değer bulduğum
bir şey söyledin.
Belki bu bir sorgulama. Belki ben kendimi kandırdım.
Sorgulayıcı veya muhabir olarak
senin de biraz kendini aradığını düşünüyorum.
İnsanlara çok fazla müdahale edebileceğimizi sanmıyorum
ama onlar hakkında hayaller kurabilir, sonra da onlarla bağ kurabiliriz.
Babanı araştırmak için özel dedektifler tutmuşsun.
Bir şişman, bir zayıf. Avukatıma sordum,
"Bu insanları nasıl bulabilirim?"
"Onlara sana söylediğimi söyleme
ama bunlar tanıdığım en acımasız adamlar."
Onları inanılmaz pahalı bir fiyata tuttum.
Sevgili David, dünkü vaktin için sağ ol.
...konuşmak için iyi bir fırsat.
Gerçekten çok az şey buldular.
RONNIE'NIN GERÇEK BEDENİ O BOYA GÖRE KİLOLU
EXETER'DE CİDDİ SUÇLAMALAR
Ronnie'nin ilk suç davası ve hapis cezası için çok daha güvenilir bir kaynak,
dönemin yerel basınıdır.
'HAYATIMIN ÇOĞUNDA MÜSRİFTİM' İFLAS
Sanırım çok küçük bir yaşta dolandırıcılıktan dört yıl ceza almış
ama sonra cezasının ortasında çıkarılmış
ve ağır cezayla tekrar cezalandırılmış.
Bir keresinde "Ne kadar kötüydü?" dedim.
"En kötüsü çingenelerdi." dedi.
Ve kelepçeli dövüşlerden bahsediyor.
ÖLÜMCÜL İLİŞKİ YÖN. SIDNEY LUMET
Ronnie'nin göğsü çok genişti. Sanırım çok sert olabiliyordu.
JOVE'DAN! LONDRA OTOBÜSÜNÜN EYALET CADDESİNDE NE İŞİ VAR?
Chicago'da İngiliz haftasını tanıtıyordum, Londra otobüslerine biniyor,
telefon kulübelerinden telefon ediyor gibi yapıyordum.
Bu hafta, John le Carré Londra'dan
gelerek "Soğuktan Gelen Casus"u ve son kitabı
"Casuslar Mücadelesi"ni imzalayacak.
Sonra İngiltere başkonsolosu, bana Cakarta elçiliğinden
gelen bir telgraf verdi.
İNGİLTERE ELÇİLİĞİ, CAKARTA 31 TEMMUZ 1965
Ronnie'nin hapiste olduğunu, çıkması için para gerektiği yazıyordu.
Ödemeyi kabul eder miydim?
BÜYÜK KAZANÇ
Büyük bir meblağ değildi ama çok acı vericiydi
ve onu hapisten çıkardı.
Çok sonra ben konuşana dek hiç konuşmadık ve şöyle dedi,
"Ah, önemli değildi, para işleri."
Şimdi Endonezya büyük bir soykırımdan çıkarken
silah kaçakçılığı işinde olduğunu biliyoruz.
Ama sonra bildiğim kadarıyla son hapse girişinde,
otelleri dolandırma suçuyla Bezirksgefängnis adlı
Zürih bölge hapishanesindeymiş.
Beni karşı ödemeli telefon aramasına izin verilmiş.
"Daha fazla hapiste kalamam evlat. Çıkar beni." dedi.
Ve yine paraydı.
Yani çok değildi ama benim için son derece acı vericiydi.
Kafesteki, o çok aktif, kaslı adamın korkunç görüntüleri hâlâ aklımda.
Toplamda ne kadar hapis yattığını bilmiyorum.
Muhtemelen altı veya yedi yıldan fazla değildir.
Ama onda bıraktığı etkiyi düşünemiyorum.
Bu arada Ronnie sana dava açmış!
Evet, açtı. Londra Hafta Sonu Televizyonu'na bir röportaj verdim.
Her şeyimi ona borçlu olduğumu söylemedim.
Ronnie'yi övmek istemedim.
Niye her şeyi babama borçlu olduğumu söylemem gerekiyor?
Ama aslında birçok yönden borçluyum.
Hiçbir yere ait hissetmedim.
O yönden çok şanslıydım.
Çok zengin bir hayat sürdüm.
Ve çok sayıda kurum ve birçok şey gördüm.
Tuhaf bir şekilde çok fazla hayat sürdüm.
Hiçbirine ait olduğumu hissetmiyorum.
Bana geri kalan, kendi başıma kalma duygusu.
LE CARRE SOĞUKTAN GELİYOR
LE CARRE: BİR BAŞKA SÜPER CASUS HİKÂYESİ
Baban senin zengin ve başarılı olmandan
ama onun olmamasından acı çekti mi?
LE CARRRE'IN SON CASUS ROMANI BUGÜNKÜ MANŞETLERE UYGUN
Bilmiyorum.
Benim başarımın ondaki en büyük etkisi,
onda bir hava atma duygusu yaratmasıydı.
Kitaplarımdan genelde krediyle çok sayıda satın alır, imzalardı.
"Yazarın babasından."
Onları çerez gibi dağıtırdı.
Yazarın babasından iyi dileklerle
Keskin, gerçek tarafıyla beni Viyana'ya çağırdığında tanıştım.
"Oğlum,
eğitiminin bana maliyetini hesapladım.
Ve ne kadar para kazandığın hakkında biraz fikrim var."
Sonra bir teklifle devam etti.
"Oğlum, hayatımda tek istediğim domuzlar, sığırlar
ve Dorset'te ufak bir araziydi. Domuzlar ve sığırlar.
Yaşanacak hoş bir yerde, yanımda hoş bir hanımla çok iyi olurum.
Yani ihtiyacım olan..." Büyük bir paradan bahsetti.
"Baba bunu yapamam. Bana hiç mantıklı gelmiyor.
İstediğin gerçekten buysa domuzların ve sığırlarınla şöyle yapacağım,
bir ev satın alıp içine seni yerleştireceğim.
Çiftliğini işlettiğin için sana bir maaş vereceğim.
Sana hiç güvenmiyorum."
Beni hedef almıştı. Dolandıracaktı.
Ben de dolandırılanlar kervanına katılacaktım.
Buna izin vermeyecektim.
OTEL SACHER VİYANA
Viyana'da Sachers'daydık.
O günlerdeki en nezih, en mükemmel restorandı.
En berbat vahşi çığlığını attı.
"Kendi babana oturması için para ödüyorsun!" diye bağırdı.
Yolun karşısından duyulabilecek bir sesle.
Sonra çığlık atarak hafifçe ayağa kalktı,
kolumu şişman beline doladım
ve topallayarak otelin ön kapısına gittik.
Birkaç basamak indik ve orada bir taksi vardı. Yalvaran gözlerle bana baktı,
"Bu taksinin parasını nasıl ödeyeceğim?"
Şoföre biraz para verdim.
Ve gitti.
Teklifini kabul edebilirdim, en azından ona biraz para verebilirdim.
Ama o kadar öfkeliydim ki taksiyi ödemek bile acı vericiydi.
Ama bu, ihanete uğramışlık duygusu.
Evet, öyle. O da epey vardı. "Bana bunu nasıl yaparsın?"
SMILEY'NİN İNSANLARI
Hadi eski dostum. Uyku vakti.
George? Sen kazandın.
Öyle mi?
Evet.
Evet, sanırım kazandım.
Ronnie'yi sevdin mi?
Sevgi nedir bilmiyorum.
Çocukken onu sevmiş olmalıyım.
Ama sonra hayatının sonuçlarını gördüm.
Daha sonra sahip olduğum her şeyi istediğinde, mesela param gibi.
DAİMA SENİN, R. CORNWELL
Gerektiği gibi son vermeyi başarabildim.
Ona şefkat gösterebildim.
Duygusuz olabildim ve gizlice nefret duyabildim.
Aslında her baba oğul ilişkisinde
farklı zamanlarda bunlar vardır.
Mevsimler gibiler. Ondan kaçmak için nefret beslemek zorundaydım.
ÖLÜMLER
CORNWELL - 29 Haziran'da,
Ronald, sevilen ve şefkatli eş ve baba...
ÇOK ANİ
Onun için üç cenaze töreni yaptılar.
Ben ilkine gittim.
Bir konuşma yapmaya zorlandım ve reddettim.
Sonra başka bir cenaze töreni vardı,
sonra Tanrı yardımcımız olsun, anma töreni oldu.
Ama o ikisine de gitmedim.
Duygularımın öldüğüne inanmak istedim.
Ve mezarını hiç görmedim.
Ama cenazelerin masraflarını ödedin.
Tabii ki ödedim, evet.
Herkesin cenazesini ödedim.
Annemin cenazesini ödedim. Onlar için ödedim.
Bu... Bunun ne anlamı var? İyi kazanıyorum.
En sadık hizmetkârı,
hapiste ona katılan Arthur Lowe adında biriydi.
O insanların hepsinin soyadı tek hecelidir.
İnanmazsın ama Bay Bent vardı.
Öldüğünü duyar duymaz Jermyn Caddesi'ne gittim,
ödemek ve bulunmak gereken bir şey var mı diye baktım.
Arthur, "Hadi gidip eğlenelim. Bize iyi gelir.
Yolun karşısındaki Jules Bar'a gidelim." dedi.
Sekiz kişi kadar gittik, Arthur da başı çekti.
Şampanya, istiridye, ne istersek yedik.
Neşeleneceğimizi sandık. Veya Arthur öyle sandı.
Çok kibar bir şekilde ödedi. Onun partisiydi, sorun yoktu.
KÖSTEBEK
Bu benim partim George. Hesabı hazır olduğumda alacağım.
İki gün sonra faturayı postadan aldım.
"Lütfen en kısa sürede ödeyebilir miyim?"
Ronnie'nin hiç parası olmadı.
Çok iyi vurgunlar yaptı ama yaptığı anda... temel ilkedir,
harcama, her zaman geliri geçer... yine gidiyordu.
Bir tür kriz bağımlısıydı.
Sanırım her zaman sınırda yaşaması gerekiyordu.
Bence bunun topluma
değerli ve onurlu bir katkı olduğuna kendisini kesinlikle inandırmıştı.
Mutlu olacaklarına ve çok zengin olacağına da.
Ve lütfen unutma, bunun olmasına hep ramak kalmıştı.
Onu savunmuyorum sadece sana
başarılı biri olmaya ne kadar yaklaştığını anlatmaya çalışıyorum.
Ve hayallerinin ne kadar absürt olduğunu.
Ama dünya, hayal ile döner.
Katılıyorum. Yaptıkları ve yapamadıkları arasındaki ince bir zar.
Çok zengin, başarılı ve onurlu insanlarda
o zar çok zayıftı.
"Ronnie öldü ve ben Viyana'yı tekrar ziyaret ediyorum.
Yarı otobiyografi romanda
onu yazarken şehir havasını solumak için
sonunda düşünmekte özgürüm.
Yine Sacher olmaz.
Ronnie'nin masaya düşüşünü ve onu dışarı
taşıdığımı garsonların hatırlamasından korktum.
Schwechat'a giden uçağım rötar yaptı.
Rastgele seçtiğim otelin resepsiyonunda
yaşlı bir gece görevlisi var.
Ben kayıt formunu doldururken sessizce bakıyor.
Sonra yumuşak, kibar Viyana Almancasıyla konuşuyor.
'Baban çok iyi bir adamdı.' diyor.
'Ona utanç verici bir şekilde davrandın.'"
Sana ihanet konusunda yeterince baskı yapmadığımı
tekrar tekrar duyuyorum.
Muhabir ve sorgulayıcı görevimde başarılı olamadım.
O konuda bilgiyi son damlasına kadar aldığını düşünüyorum.
Ama cevaplamamı istediğin her soruyu dürüstçe cevaplayacağım.
Kriz geçirip ağlamanı mı istiyorlar?
Gözyaşı dökmek mi? Evet. Bunu yapabilirim.
Kuş sesi çıkarabildiğim gibi.
Seks hayatımdan senin konuşacağından daha fazla bahsetmeyeceğim.
Son derece özel bir konu.
Tahmin edebileceğin gibi aşk hayatım çok zor bir yol oldu
ama harika bir şekilde çözüldü ve bu konuda bu kadar yeterli.
Peki, insanlar ne istiyor?
İkiyüzlü, yalancı olduğumu,
cazibemi kullanarak
insanları kandırdığımı ve muhtemelen çocuklarıma işkence ettiğimi
düşünmek istiyorlar.
Maskemi düşürüp beni ortaya çıkarmak istiyorlar
ama önce maskenin arkasında ne olduğunu bilmeliyim.
Bildiğim kadarıyla sen beni iyi tanıyorsun.
GÜVERCİN TÜNELİ HAYATIMDAN HİKÂYELER
Biyografinde, hiçbiri doğru değil, hayal ettğim gibi diyorsun.
Balonun içinde gerçekten soyutluyorum
ve kurgulaştırıyorum.
Etrafımda algılanan gerçeklikten düzgün hikâyeler çıkarmak istiyorum.
CASUSLAR MÜCADELESİ YÖN. FRANK PIERSON
Ama kitaplarımda geçen o cesur hareketlerin hiçbirini yapmadım.
İnsanlara hikâyenin gerçek olmadığını neden en başında söylüyorsun?
Aynı araba kazasına sen de ben de tanık olsak
ikimizin de olayda kendi versiyonumuz olur.
Peki, gerçek nedir?
Objektif gerçek, orada bulunmayan üçüncü kişi tarafından algılanır.
Ama aksi takdirde gerçek subjektiftir.
Üçüncü kişi kim? Tanrı mı?
Hiçbir zaman elde edemeyeceğimiz bir tür maddi kayıt vardır.
İşim, benim ziyaret ettiğim veya beni ziyaret eden dünyalardan
inandırıcı hikâyeler yapmaya çalışmak oldu.
Benim için yolculuk, hayal yolculuğudur.
Gerçekten hayalî kaçış.
Kargaşanın yeniden yaratımı.
Düzenli değil ama anlaşılabilir, kişiselleştirilmiş şekilde.
İnsanların James Bond gibi hissetmemesini sağlayan,
"Keşke ben olsaydım." şeklinde değil.
Ama daha çok "Tanrım, umarım bu ben değilimdir" gibi.
"Genç ve kaygısız bir casusken
ülkenin en gizli sırlarının 54 Broadway'in en üstünde,
Gizli Servis Başkanı'nın özel ofisinde,
karanlık, labirent koridorların sonuna yerleştirilmiş
çipli, yeşil bir Chubbsafe kasada...
...saklandığına inanmam çok doğaldı.
Duyduğuma göre orada o kadar gizli belgeler varmış ki
sadece Başkan'ın kendisi dokunmuş.
Ve şimdi üzücü gün gelmek üzere.
Broadway binalarının üzerine son perde çekilecek.
Başkan'ın kasası hariç mi?
Vinçler, kaldıraçlar ve sessiz adamlar, hayat boyu yolcuğunda onu
bir sonraki aşamaya eksiksiz taşıyacaklar mı?
Kasanın açılacağına gönülsüzce hükmedilmiş."
Peki, lanet anahtar kimde?
"Yönetimdeki başkan olmadığı belli."
"Kasanın içine hiç bakmadığını belirtmiş.
Bilmediğin şeyi ortaya çıkaramazsın."
İşe yaramıyor!
Soyguncu Bill'i getirin.
"Servis, zamanında birkaç kilit açmış.
Şimdi bir başkasını açma vakti gibi görünüyor."
"Kilit dayanamıyor."
"Kasa boş. Bomboş.
En basit sırdan bile yoksun."
Durun!
Bu, iç bölmeyi koruyan tuzak bir kasa mı?
"Kasa, duvardan nazikçe alınıyor.
Başkan arkasına bakıyor."
"Ve çok kalın, çok eski bir pantolon çıkarır.
Üzerinde bir etiket vardır.
Üzerindeki ibarede bu pantolonu, Adolf Hitler'in vekili Rudolf Hess'in..."
"...Hamilton Dük'üyle ayrı bir barış görüşmesi yapmak için
İskoçya'ya gittiğinde giydiği belirtilmiştir.
Dük'ün onun faşist görüşlerini paylaştığı yanılgısıyla."
HİTLER'İN VEKİLİ İSKOÇYA'YA PARAŞÜTLE İNDİ
ÜÇ NUMARALI ADAM 'BARIŞ HAYALİ' GÖRDÜ
"İbarenin altında el yazısıyla bir karalama vardır."
"Lütfen inceleyin.
Alman tekstil endüstrisi hakkında bir fikir verebilir."
Bu, zayıflayan imparatorluk gücünden adamların
kendilerinin sahte yansımasına bakması hakkındaki bir hikâyeydi.
Hâlâ büyük bir ülkeyi koruyorlar, hâlâ dünyanın oyununu oynuyorlar.
Ve aslında kendi nostaljileriyle hareket eden
trajik biçimde azalan bir topluluktular.
Ya sen aynaya baktığında?
Şimdi mi? Bugün mü?
Ben şimdi, yaşla birlikte kendimle çok daha huzurluyum.
Eskiden olduğum hâlimle daha barışığım. Olmadığım hâlimle de.
Yani aynaya baktığımda çok mutsuz değilim,
tabii çok akşamdan kalma değilsem.
Seni kendinden nefret eden, seçkin bir şair olarak görüyorum.
Evet, buna katılırım.
Bence sadece son birkaç yılda özgürlüğüme kavuştum
ve en iyi olduğum işte olmayı seviyorum.
Sadece yazar olmayı değil, o tesadüf, ama yazmayı.
Yaratıcı hayat olmadan çok küçük bir kimliğe sahibim.
Rolü olmayan bir aktör gibiyim.
İşimle, mutlu bir insan olmaya en yakın yerdeyim.
Ve yazmayı çok seviyorum.
Yani ben böyleyim.
Ve bu iddiayı çok nadir kullanırım ama burada belirteceğim, ben bir sanatçıyım.
DAVID CORNWELL 12 ARALIK 2020'DE ÖLDÜ
89 YAŞINDAYDI.
JANE CORNWELL'İN ANISINA
ALT YAZI ÇEVİRMENİ: TUBA GÜMÜŞ