1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX
2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX
3
00:00:38,121 --> 00:00:41,124
NOWY ORLEAN
4
00:02:05,625 --> 00:02:07,334
Organizacja nazywa się
5
00:02:07,335 --> 00:02:10,587
Klub pomocy socjalnej i towarzyski Zulu.
6
00:02:10,588 --> 00:02:12,673
Uważam, że składki są za wysokie.
7
00:02:12,674 --> 00:02:15,509
- Płacisz i coś z tego masz.
- Boże!
8
00:02:15,510 --> 00:02:18,303
Słuchaj. Jako członkowie płacimy składki.
9
00:02:18,304 --> 00:02:20,515
Ale wyjdź za bramę.
10
00:02:21,224 --> 00:02:23,267
Zulu należy do wszystkich.
11
00:02:23,268 --> 00:02:25,937
Wszyscy czują się częścią nas.
12
00:02:26,521 --> 00:02:30,023
Ale nie ma wątpliwości,
czym jest dusza Mardi Gras.
13
00:02:30,024 --> 00:02:34,027
Nie ma wątpliwości co do tłumów,
które chcą nas zobaczyć.
14
00:02:34,028 --> 00:02:36,113
Bez Zulu nie byłoby Mardi Gras.
15
00:02:36,114 --> 00:02:38,448
Rozrzucam różne rzeczy z platformy.
16
00:02:38,449 --> 00:02:39,825
Koraliki i takie tam.
17
00:02:39,826 --> 00:02:42,578
Nie zauważyłem własnych dzieci.
18
00:02:42,579 --> 00:02:45,622
Platforma je minęła, bo ich nie widziałem.
19
00:02:45,623 --> 00:02:47,666
Jakbym patrzył na gęsty dywan.
20
00:02:47,667 --> 00:02:51,003
„Patrzyłeś prosto na mnie”.
Tam jest morze twarzy.
21
00:02:51,004 --> 00:02:52,921
Każdy mówi: „Patrzyłem”.
22
00:02:52,922 --> 00:02:55,382
- Patrzyłeś na mnie.
- Ile wypiłeś?
23
00:02:55,383 --> 00:02:57,385
- Co?
- Ile wypiłeś?
24
00:02:58,052 --> 00:03:01,221
Poznam własne dzieci.
Nieważne, ile wypiłem.
25
00:03:01,222 --> 00:03:03,891
Żeby było jasne,
na platformie się nie pije.
26
00:03:03,892 --> 00:03:06,059
Na platformie się nie pije.
27
00:03:06,060 --> 00:03:08,354
Po prostu w tłumie nic nie widzisz.
28
00:03:09,230 --> 00:03:11,566
To moja wersja i jej się trzymam.
29
00:03:14,068 --> 00:03:16,737
Trzylatek przez całe swoje życie
30
00:03:16,738 --> 00:03:18,156
widzi Zulu.
31
00:03:18,656 --> 00:03:20,407
Oto Król Zulu za 30 lat.
32
00:03:20,408 --> 00:03:24,537
Stoi na trasie parady i mówi:
„Chcę być tym gościem na platformie”.
33
00:03:25,038 --> 00:03:27,789
Na tym polega magia tego wszystkiego.
34
00:03:27,790 --> 00:03:31,418
Energia, którą wnosi Zulu,
nie ma sobie równych.
35
00:03:31,419 --> 00:03:34,004
Parada Zulu to doświadczenie duchowe.
36
00:03:34,005 --> 00:03:35,715
Tylko tak można to ująć.
37
00:04:22,762 --> 00:04:26,766
KRÓL TAKI JAK JA:
ZULU CLUB W NOWYM ORLEANIE
38
00:04:30,812 --> 00:04:34,648
{\an8}Co roku w czasie karnawału
39
00:04:34,649 --> 00:04:36,609
{\an8}Szyjemy nowy garnitur
40
00:04:40,196 --> 00:04:43,365
Czerwony, żółty, zielony
Fioletowy albo niebieski
41
00:04:43,366 --> 00:04:45,326
Szyjemy nowy garnitur
42
00:04:54,335 --> 00:04:56,963
Ile macie osób spoza miasta?
43
00:04:57,463 --> 00:04:58,464
Jakieś...
44
00:05:00,008 --> 00:05:02,218
osiem czy dziewięć z Kalifornii.
45
00:05:02,719 --> 00:05:05,221
I z sześć z Teksasu.
46
00:05:06,055 --> 00:05:10,560
To moja ostatnia wyprawa na ryby
do końca sezonu Mardi Gras.
47
00:05:11,436 --> 00:05:15,440
Cholera, czas się szykować do balu.
Muszę przygotować kokosy.
48
00:05:16,274 --> 00:05:20,193
Muszę... Dużo mam do zrobienia.
49
00:05:20,194 --> 00:05:21,904
Dużo do zrobienia.
50
00:05:22,488 --> 00:05:24,115
No chodźcie, cholery.
51
00:05:24,991 --> 00:05:26,784
Weź ładną soczystą krewetkę.
52
00:05:28,995 --> 00:05:34,875
Jestem zupełnie inny niż ci, co dorastali
w Waszyngtonie czy Los Angeles
53
00:05:34,876 --> 00:05:39,172
albo gdziekolwiek indziej w Stanach.
54
00:05:40,757 --> 00:05:44,926
Jesteśmy najbardziej afrokaraibskim
miejscem w Stanach Zjednoczonych.
55
00:05:44,927 --> 00:05:48,222
Inaczej gotujemy, jemy, mówimy.
56
00:05:48,973 --> 00:05:51,183
Nie pytam wszystkich: „Jak ci leci?”.
57
00:05:51,184 --> 00:05:55,020
Nigdy nie marzyłem,
by mówić poprawnym angielskim.
58
00:05:55,021 --> 00:05:57,564
Chciałem mówić jak nowoorleańczyk.
59
00:05:57,565 --> 00:06:00,568
I nie chcę, żeby to się zmieniło.
60
00:06:05,823 --> 00:06:08,034
Przynajmniej złapaliśmy rybę.
61
00:06:09,660 --> 00:06:13,163
Dołączyłem do Zulu,
bo chciałem, żeby moje dzieci
62
00:06:13,164 --> 00:06:15,750
rozumiały, jaka to wyjątkowa kultura.
63
00:06:17,210 --> 00:06:18,586
Od czasu Katriny
64
00:06:19,462 --> 00:06:23,673
wydaje mi się, że Zulu stało się
65
00:06:23,674 --> 00:06:27,678
najważniejszym krewe w mieście.
66
00:06:28,638 --> 00:06:33,183
Jako jedni z pierwszych powiedzieliśmy,
że chcemy wrócić po Katrinie.
67
00:06:33,184 --> 00:06:36,269
Wydaje mi się, że to nadało ton miastu.
68
00:06:36,270 --> 00:06:39,023
Od tamtej pory
zajmujemy należne nam miejsce.
69
00:06:40,483 --> 00:06:42,568
{\an8}KRÓL ZULU
70
00:06:50,159 --> 00:06:52,953
Kokosy Zulu. Kupujcie kokosy!
71
00:06:52,954 --> 00:06:56,040
Mardi Gras nie byłoby Mardi Gras
bez kokosa.
72
00:07:02,213 --> 00:07:06,258
Dla dziecka dorastającego w Nowym Orleanie
karnawał to czas magiczny.
73
00:07:06,259 --> 00:07:11,222
W karnawałowy poranek
wyczekiwało się parady Zulu.
74
00:07:11,722 --> 00:07:13,890
Było w tym coś mitycznego.
75
00:07:13,891 --> 00:07:16,852
Wiedzieliśmy, że istnieli,
mieli czarne krewe
76
00:07:16,853 --> 00:07:18,186
i rozdawali kokosy.
77
00:07:18,187 --> 00:07:20,522
Wyobrażaliśmy sobie, że ich zobaczymy,
78
00:07:20,523 --> 00:07:23,860
a oni zobaczą nas
i rzucą nam to wszystko.
79
00:07:28,406 --> 00:07:30,365
To synonim Nowego Orleanu,
80
00:07:30,366 --> 00:07:32,868
jak gumbo, tramwaj i Dzielnica Francuska.
81
00:07:32,869 --> 00:07:34,578
Zulu to Nowy Orlean.
82
00:07:34,579 --> 00:07:37,289
Niewiele pamiętam z dzieciństwa,
83
00:07:37,290 --> 00:07:40,042
ale pamiętam, jak kroiłem kokosy.
84
00:07:45,798 --> 00:07:50,135
Cała nasza rodzina i przyjaciele,
wszyscy siedzieli przy grillu.
85
00:07:50,136 --> 00:07:51,178
Wcześnie rano.
86
00:07:51,179 --> 00:07:54,347
Nie wiedziałam,
czemu grillujemy o piątej rano.
87
00:07:54,348 --> 00:07:57,560
Czekaliśmy na Zulu,
a oni zawsze się spóźniali.
88
00:08:03,065 --> 00:08:07,862
Pamiętam, jak biegłem Orleans Avenue,
kiedy Zulu przechodzili.
89
00:08:12,074 --> 00:08:15,286
Balujemy ostro, wesoło, szaleńczo,
90
00:08:15,870 --> 00:08:17,913
ale też ciężko pracujemy.
91
00:08:17,914 --> 00:08:22,083
To pomaga umocnić miłość,
jaka jest w tej społeczności.
92
00:08:22,084 --> 00:08:24,002
Rozdajemy setki rowerów,
93
00:08:24,003 --> 00:08:25,545
w każde Boże Narodzenie,
94
00:08:25,546 --> 00:08:27,465
Wydajemy tysiące dolarów...
95
00:08:27,965 --> 00:08:30,134
na żywność i stypendia.
96
00:08:30,718 --> 00:08:33,053
To nasze miasto.
Co lepszego można zrobić
97
00:08:33,054 --> 00:08:36,431
z pieniędzmi czy czasem,
niż dać je ludziom,
98
00:08:36,432 --> 00:08:39,977
którzy w Mardi Gras
czekają na ulicy, żeby nas zobaczyć?
99
00:08:40,561 --> 00:08:42,854
Kiedy tu przyjeżdżam,
100
00:08:42,855 --> 00:08:46,025
mogę być naprawdę sobą
101
00:08:47,735 --> 00:08:48,860
i to jest OK.
102
00:08:48,861 --> 00:08:50,904
Nie muszę się zmieniać.
103
00:08:50,905 --> 00:08:55,033
Można tu przyjść i pogadać
z nowo wybranym urzędnikiem
104
00:08:55,034 --> 00:08:58,286
albo z pracownikiem służb publicznych,
105
00:08:58,287 --> 00:08:59,996
który sprząta ulice.
106
00:08:59,997 --> 00:09:01,665
Tu wszyscy jesteśmy równi.
107
00:09:01,666 --> 00:09:06,836
I uważam, że jest moc w wymazywaniu
statusu socjoekonomicznego i tytułów
108
00:09:06,837 --> 00:09:08,838
i spotykaniu się tu jako czarni.
109
00:09:08,839 --> 00:09:12,260
Pierwotnie Zulu zajmowało się
muzyką i tańcami.
110
00:09:12,927 --> 00:09:15,554
Szliśmy zaraz za rodziną.
111
00:09:15,555 --> 00:09:19,307
Chodziło też o to,
żeby spotykać się towarzysko.
112
00:09:19,308 --> 00:09:24,062
No i pomóc, kiedy rodziny
nie było stać na pochówek. Dobroczynność.
113
00:09:24,063 --> 00:09:25,522
Tym się zajmowaliśmy.
114
00:09:25,523 --> 00:09:28,942
Pomagamy sobie nawzajem w społeczności.
115
00:09:28,943 --> 00:09:32,654
Ktoś nie miał na rachunki, na jedzenie,
na pochówek kumpla...
116
00:09:32,655 --> 00:09:37,118
Ci bracia stanowili
klub pomocy socjalnej i towarzyski.
117
00:09:46,502 --> 00:09:49,921
Kluby pomocy i towarzyskie
stanowiły rodzaj ubezpieczenia,
118
00:09:49,922 --> 00:09:52,340
{\an8}bo biali nie chcieli nas chować.
119
00:09:52,341 --> 00:09:55,678
{\an8}Sami więc organizowaliśmy sobie pogrzeby.
120
00:10:02,101 --> 00:10:04,519
Naszą misją było dbanie
o siebie nawzajem,
121
00:10:04,520 --> 00:10:08,106
{\an8}opieka nad chorymi, nad rodzinami
pogrążonymi w żałobie.
122
00:10:08,107 --> 00:10:10,066
Kiedy umiera członek klubu,
123
00:10:10,067 --> 00:10:13,278
zapewniamy mu porządny pochówek,
zamknięcie.
124
00:10:13,279 --> 00:10:15,197
Nazywamy to jazzowym pogrzebem.
125
00:10:17,074 --> 00:10:19,284
Jest parada, tańce,
126
00:10:19,285 --> 00:10:21,536
odprowadzamy brata na cmentarz
127
00:10:21,537 --> 00:10:23,039
i składamy w grobie.
128
00:10:43,309 --> 00:10:46,519
Każdy członek klubu
czeka na swój pogrzeb jazzowy.
129
00:10:46,520 --> 00:10:48,688
{\an8}Uważam, że to zabawne.
130
00:10:48,689 --> 00:10:52,818
{\an8}Wiesz, że ktoś się tobą zajmie,
kiedy zamkniesz oczy.
131
00:11:08,209 --> 00:11:11,252
Z biegiem czasu parada
132
00:11:11,253 --> 00:11:14,798
i pogrzeb zostały rozdzielone.
133
00:11:14,799 --> 00:11:18,927
Parada stała się formą
celebrowania życia,
134
00:11:18,928 --> 00:11:23,890
nawet jeśli tego życia,
które celebrujesz, już nie ma.
135
00:11:23,891 --> 00:11:25,643
Celebrujesz każde istnienie.
136
00:11:32,483 --> 00:11:36,277
{\an8}To kultura, która wywodzi się
aż z czasów niewolnictwa.
137
00:11:36,278 --> 00:11:37,487
Congo Square.
138
00:11:37,488 --> 00:11:40,990
W niedziele mieliśmy wolne,
wkładaliśmy najlepsze ciuchy,
139
00:11:40,991 --> 00:11:44,077
wychodziliśmy z domu i co robiliśmy?
140
00:11:44,078 --> 00:11:46,414
Celebrowaliśmy to, co robimy.
141
00:12:00,886 --> 00:12:02,887
Kiedy dorastasz w Luizjanie,
142
00:12:02,888 --> 00:12:05,307
wszystko przypomina ci o przeszłości.
143
00:12:06,976 --> 00:12:08,477
To plantacja.
144
00:12:11,605 --> 00:12:15,693
Jestem nowoorleańczykiem
w szóstym pokoleniu.
145
00:12:16,485 --> 00:12:18,362
Mogę prześledzić...
146
00:12:19,488 --> 00:12:23,075
rodowód mojej matki
do czasów niewolnictwa.
147
00:12:24,744 --> 00:12:28,705
W pewnym momencie życia uważałem
bycie potomkiem niewolników
148
00:12:28,706 --> 00:12:30,290
za coś negatywnego.
149
00:12:30,291 --> 00:12:33,460
Dziś jestem z tego dumny.
150
00:12:33,461 --> 00:12:36,546
To jeden z powodów,
dla których dołączyłem do Zulu.
151
00:12:36,547 --> 00:12:42,136
Żeby doświadczyć kultury,
poznać ją i zaakceptować.
152
00:12:50,311 --> 00:12:53,022
- Jak to uruchomić?
- Po lewej.
153
00:12:53,981 --> 00:12:55,899
{\an8}- Tutaj.
- Na górze po lewej.
154
00:12:55,900 --> 00:12:57,735
{\an8}- Tu, jasne.
- Tak.
155
00:13:04,909 --> 00:13:07,495
- Boże Narodzenie.
- Tak.
156
00:13:09,205 --> 00:13:10,164
A to...
157
00:13:10,748 --> 00:13:12,750
pani Evelyn, żona Rileya.
158
00:13:13,793 --> 00:13:15,752
Vernon, pani Joyce.
159
00:13:15,753 --> 00:13:18,339
- Joyce, żona Vernona?
- Tak.
160
00:13:18,923 --> 00:13:21,133
To był Terrence. Tam.
161
00:13:23,344 --> 00:13:25,386
Byłem wtedy w przedszkolu,
162
00:13:25,387 --> 00:13:26,931
miałem cztery lata.
163
00:13:27,431 --> 00:13:29,808
I choć impreza trwała,
164
00:13:29,809 --> 00:13:32,852
ja, moi kuzyni i koledzy
byliśmy w innym pokoju.
165
00:13:32,853 --> 00:13:33,770
Tak.
166
00:13:33,771 --> 00:13:36,773
- Nie mogliśmy być z dorosłymi.
- Zgadza się.
167
00:13:36,774 --> 00:13:39,025
Jeśli dorośli rozmawiali,
168
00:13:39,026 --> 00:13:41,612
nie pozwalano dzieciom być w tym pokoju.
169
00:13:45,199 --> 00:13:46,908
Podobało mi się,
170
00:13:46,909 --> 00:13:50,286
że wszyscy byli elegancko ubrani,
mieli wypastowane buty.
171
00:13:50,287 --> 00:13:53,373
Na tym polega piękno
dorastania w Nowym Orleanie.
172
00:13:53,374 --> 00:13:56,417
Zawsze świętujemy. Cieszymy się życiem.
173
00:13:56,418 --> 00:13:59,212
Czarni mieli wtedy przerąbane,
174
00:13:59,213 --> 00:14:02,007
a jednak umieli się bawić.
175
00:14:43,883 --> 00:14:46,468
- To chyba przedszkole.
- Tak.
176
00:14:46,969 --> 00:14:48,636
Mieli tam taki konkurs.
177
00:14:48,637 --> 00:14:50,556
Zostawało się Królem Zulu.
178
00:14:51,515 --> 00:14:52,599
Kiedy dorosłem,
179
00:14:52,600 --> 00:14:56,436
to były postacie Disneya,
królowie i księżniczki.
180
00:14:56,437 --> 00:15:01,734
A Zulu dawało czarnym szansę na to,
żeby być królem.
181
00:15:03,903 --> 00:15:09,116
Chyba jakoś tak w 1968
przeprowadziliśmy się do tego domu.
182
00:15:10,367 --> 00:15:15,288
Kiedy tu zamieszkaliśmy,
okolica była... głównie biała.
183
00:15:15,289 --> 00:15:16,289
Tak.
184
00:15:16,290 --> 00:15:20,544
Byliśmy drugą czarną rodziną w okolicy.
185
00:15:21,921 --> 00:15:25,673
To dlatego poszli akurat do tej szkoły.
186
00:15:25,674 --> 00:15:28,135
Była w naszym rejonie.
187
00:15:32,014 --> 00:15:35,976
Dyrektorka mi powiedziała,
że nie mogą chodzić do tej szkoły.
188
00:15:36,477 --> 00:15:39,395
A ja na to: „Jeśli nie będą tu chodzić,
189
00:15:39,396 --> 00:15:42,690
pani nie będzie tu dyrektorką”.
I zostałam tam.
190
00:15:42,691 --> 00:15:46,320
„Nie odejdę, dopóki pani ich nie zapisze”.
191
00:15:51,784 --> 00:15:53,910
Na co ona: „Mój tata jest sędzią”.
192
00:15:53,911 --> 00:15:57,790
„A mój robotnikiem portowym. Czekam”.
193
00:15:58,499 --> 00:16:00,959
I dodałam: „Coś pani powiem. Znam was.
194
00:16:00,960 --> 00:16:04,712
Pani mąż jest współwłaścicielem
sklepu spożywczego
195
00:16:04,713 --> 00:16:08,676
naprzeciwko domu, w którym dorastałam.
196
00:16:10,010 --> 00:16:13,222
I wiem, że był takim rasistą jak pani.
197
00:16:14,974 --> 00:16:19,394
Nie zamierzam pozwolić,
żeby zrobiła to pani mojemu dziecku,
198
00:16:19,395 --> 00:16:22,146
bo jeśli na to pozwolę,
199
00:16:22,147 --> 00:16:24,233
skrzywdzę też inne dzieci”.
200
00:16:25,567 --> 00:16:28,487
Powiedziałam:
„Moja mama urodziła się w 1920 roku.
201
00:16:29,113 --> 00:16:31,198
Ja urodziłam się w 1941.
202
00:16:31,865 --> 00:16:36,912
Ojciec chciał dla niej czegoś lepszego,
tak jak ja dla moich dzieci”.
203
00:16:37,496 --> 00:16:40,332
I tak moje dzieci
dostały się do tej szkoły.
204
00:16:54,346 --> 00:16:57,932
Kiedy pierwszy raz
poszłam zobaczyć Zulu,
205
00:16:57,933 --> 00:17:02,729
mieli prawo być tylko
na rufie promu na Canal Street.
206
00:17:02,730 --> 00:17:04,313
Kiedy zobaczyłam Zulu
207
00:17:04,314 --> 00:17:08,152
i to czarne coś na ich twarzach,
rozpłakałam się.
208
00:17:08,861 --> 00:17:10,236
Nie mogłam uwierzyć.
209
00:17:10,237 --> 00:17:13,448
- Chciała, żebym to zobaczyła.
- Czemu pani płakała?
210
00:17:13,449 --> 00:17:16,951
Myślałam, że zobaczę coś ładnego,
a to było paskudne.
211
00:17:16,952 --> 00:17:20,372
Ta twarz wysmarowana na czarno...
212
00:17:21,040 --> 00:17:25,753
Miał czarny nos
i białe po obu stronach oczu.
213
00:17:27,463 --> 00:17:29,213
Co pani przypominał?
214
00:17:29,214 --> 00:17:31,299
- Co?
- Co pani przypominał?
215
00:17:31,300 --> 00:17:33,343
Jak udawali czarnych.
216
00:17:38,640 --> 00:17:41,851
{\an8}W XX wieku trzeba było nosić maski.
217
00:17:41,852 --> 00:17:43,519
{\an8}Takie były zasady.
218
00:17:43,520 --> 00:17:46,523
{\an8}W czasie Mardi Gras
każda organizacja nosi maski.
219
00:17:47,232 --> 00:17:50,151
Ale w tamtych czasach Afroamerykanie
220
00:17:50,152 --> 00:17:52,028
nie mieli prawa nosić masek.
221
00:17:52,029 --> 00:17:54,739
Wtedy wymyśliliśmy „czarną twarz”.
222
00:17:54,740 --> 00:17:56,699
Z białymi oczami i ustami.
223
00:17:56,700 --> 00:18:00,620
Niektórzy uważają to za kpinę,
ale nie dlatego to robimy.
224
00:18:00,621 --> 00:18:01,954
Chcemy
225
00:18:01,955 --> 00:18:04,499
reprezentować naszą organizację.
226
00:18:04,500 --> 00:18:07,210
Co to za dama, z którą cię dziś widziałem?
227
00:18:07,211 --> 00:18:08,711
To żadna dama.
228
00:18:08,712 --> 00:18:10,005
To moja żona.
229
00:18:13,133 --> 00:18:15,843
Zanim mogliśmy
reprezentować samych siebie,
230
00:18:15,844 --> 00:18:19,097
{\an8}rządząca klasa białych robiła to za nas.
231
00:18:19,098 --> 00:18:23,977
{\an8}„Czarna twarz” to było ich wypaczone
wyobrażenie tego, kim jesteśmy.
232
00:18:24,853 --> 00:18:28,231
{\an8}Można powiedzieć,
że Zulu albo ośmieszali
233
00:18:28,232 --> 00:18:32,193
{\an8}kraj białej supremacji,
zmuszający ich do malowania twarzy,
234
00:18:32,194 --> 00:18:36,405
albo inaczej,
że może próbowali sięgnąć głębiej
235
00:18:36,406 --> 00:18:39,785
do swoich afrykańskich korzeni i kultury.
236
00:18:41,495 --> 00:18:44,622
To pokazuje wielką tragedię tego,
237
00:18:44,623 --> 00:18:46,958
jak czarni próbowali radzić sobie
238
00:18:46,959 --> 00:18:49,836
z opresją ze strony białych w USA.
239
00:18:49,837 --> 00:18:51,922
Mamy Króla Zulu.
240
00:18:52,589 --> 00:18:55,675
Trafił pan w głowę Króla Zulu.
241
00:18:55,676 --> 00:18:57,718
KRÓL ZULU
242
00:18:57,719 --> 00:19:02,474
Klub pomocy socjalnej i towarzyski Zulu
powstał w 1909 roku.
243
00:19:02,975 --> 00:19:05,935
To musiały być trudne czasy...
244
00:19:05,936 --> 00:19:07,019
{\an8}PREZES KLUBU ZULU
245
00:19:07,020 --> 00:19:12,150
{\an8}...skoro ci ludzie założyli organizację
zajmującą się tym,
246
00:19:12,151 --> 00:19:14,735
co w dużej mierze było zabronione.
247
00:19:14,736 --> 00:19:19,116
Czarni ludzie paradowali
ulicami Nowego Orleanu.
248
00:19:22,077 --> 00:19:26,081
Zulu narodziło się
w najbardziej niebezpiecznym momencie.
249
00:19:27,124 --> 00:19:30,752
Rok 1915 jest uważany
za rok odbudowywania Konfederacji.
250
00:19:31,920 --> 00:19:33,921
Pojawił się film Narodziny narodu.
251
00:19:33,922 --> 00:19:36,925
Zaczynał się odradzać Ku Klux Klan.
252
00:19:37,467 --> 00:19:41,429
Zamieszki na tle rasowym w miastach,
zwłaszcza w Nowym Orleanie,
253
00:19:41,430 --> 00:19:45,725
zaczęły uderzać w zintegrowany
porządek rasowy, który był...
254
00:19:45,726 --> 00:19:47,643
HISTORYK KULTURY NOWEGO ORLEANU
255
00:19:47,644 --> 00:19:50,105
...delikatny i pełen napięć.
256
00:19:52,858 --> 00:19:56,069
Przed Zulu
parady karnawałowe w Nowym Orleanie
257
00:19:57,487 --> 00:20:00,407
były organizowane przez i dla białych.
258
00:20:10,250 --> 00:20:13,295
Białe krewe
to w zasadzie udawana arystokracja.
259
00:20:14,421 --> 00:20:19,717
Biali stworzyli fałszywych królów
i królowe, by dodać sobie znaczenia
260
00:20:19,718 --> 00:20:23,055
po porażce Konfederacji
w wojnie secesyjnej.
261
00:20:34,316 --> 00:20:38,904
Musieli odbudować
jakieś poczucie wyższości.
262
00:20:39,696 --> 00:20:43,742
Parady i bale to odzwierciedlały.
263
00:20:46,662 --> 00:20:50,582
Czarni brali udział
w białych paradach Mardi Gras,
264
00:20:51,875 --> 00:20:53,835
ale jako nosiciele pochodni,
265
00:20:55,087 --> 00:20:58,506
dźwigający 40-litrowe puszki nafty
266
00:20:58,507 --> 00:21:00,467
z płomieniem na końcu kija,
267
00:21:01,051 --> 00:21:03,303
jako strażnicy koni i mułów
268
00:21:04,179 --> 00:21:08,100
i oczywiście jako sprzątacze
po zabawach białych.
269
00:21:14,022 --> 00:21:15,773
KRÓL ZULU 2019
270
00:21:15,774 --> 00:21:19,151
Jeśli biali coś robili,
a nam nie pozwalali,
271
00:21:19,152 --> 00:21:21,446
robiliśmy to po swojemu.
272
00:21:24,658 --> 00:21:26,118
Urządzali parady.
273
00:21:27,452 --> 00:21:30,663
I nie mieli miejsca
274
00:21:30,664 --> 00:21:33,792
w tamtych czasach dla Afroamerykanów.
275
00:21:36,586 --> 00:21:39,130
Stworzyliśmy więc własną paradę.
276
00:21:39,131 --> 00:21:41,300
Niech żyje Król Zulu!
277
00:21:46,305 --> 00:21:48,515
Cieszymy się z tej szansy
278
00:21:49,016 --> 00:21:50,976
w wielkim mieście Nowym Orleanie!
279
00:21:51,476 --> 00:21:55,021
Jesteśmy dumni, widząc takie zgromadzenie,
280
00:21:55,022 --> 00:21:57,565
dumni, że reprezentuje nas ktoś taki.
281
00:21:57,566 --> 00:22:01,694
Niech żyje Król Zulu 1929,
282
00:22:01,695 --> 00:22:03,447
pan Wurry Watson!
283
00:22:06,158 --> 00:22:09,368
Zulu to nie tylko
klub pomocy socjalnej i towarzyski.
284
00:22:09,369 --> 00:22:11,996
Zulu był historyczną deklaracją,
285
00:22:11,997 --> 00:22:14,790
kpiącą z rasizmu
286
00:22:14,791 --> 00:22:17,251
{\an8}podczas jednej z największych na świecie
287
00:22:17,252 --> 00:22:20,671
{\an8}historycznych uroczystości kulturowych,
Mardi Gras...
288
00:22:20,672 --> 00:22:22,423
{\an8}RADNY NOWEGO ORLEANU
289
00:22:22,424 --> 00:22:27,387
{\an8}...mówiącą oprawcom...
290
00:22:28,513 --> 00:22:29,890
„ciągle tu jestem”.
291
00:22:32,184 --> 00:22:34,894
- Co tam? Jak się masz?
- No, dalej.
292
00:22:34,895 --> 00:22:36,438
Zachowajcie to na...
293
00:22:40,275 --> 00:22:42,277
Czuję tu lekkie napięcie.
294
00:22:44,529 --> 00:22:47,699
Wychowano mnie na Zulu.
Mój ojciec był Zulu.
295
00:22:48,200 --> 00:22:50,994
Mój ojciec był Zulu, kiedy byłem w liceum,
296
00:22:51,536 --> 00:22:54,623
a skończyłem liceum w 1965 roku.
297
00:22:55,165 --> 00:22:57,000
On był Zulu wcześniej.
298
00:22:57,918 --> 00:23:00,127
Zawsze przyjemność sprawia mi
299
00:23:00,128 --> 00:23:03,548
przebywanie wśród... czarnych tego miasta.
300
00:23:04,466 --> 00:23:08,052
Kiedyś nie mieliśmy takiej organizacji.
301
00:23:08,053 --> 00:23:11,639
Kryliśmy się po zaułkach.
Teraz jesteśmy na głównej ulicy.
302
00:23:11,640 --> 00:23:13,182
W samym centrum.
303
00:23:13,183 --> 00:23:15,519
Nie dajcie mi zdobyć tych 150 punktów.
304
00:23:16,478 --> 00:23:21,066
Nie dajcie mi zdobyć 150 punktów,
bo będziecie musieli zamknąć klub.
305
00:23:22,025 --> 00:23:25,694
Podczas Katriny
mój dom został kompletnie zniszczony.
306
00:23:25,695 --> 00:23:29,156
W okolicy były dwa metry wody.
307
00:23:29,157 --> 00:23:32,160
Cały ten klub był pod wodą.
308
00:23:33,078 --> 00:23:35,204
Ludzie pracowali w klubie,
309
00:23:35,205 --> 00:23:37,290
na zewnątrz był grill.
310
00:23:37,791 --> 00:23:40,876
Jedyne światło na Broad Street
to był klub Zulu.
311
00:23:40,877 --> 00:23:43,130
A pierwszą paradę Mardi Gras
312
00:23:44,256 --> 00:23:46,257
zapamiętam na zawsze.
313
00:23:46,258 --> 00:23:49,301
- Ja też.
- Najlepsza parada Zulu.
314
00:23:49,302 --> 00:23:51,595
- Niezapomniana.
- To było coś.
315
00:23:51,596 --> 00:23:53,931
{\an8}Nie chcieli, żebyśmy ją urządzili.
316
00:23:53,932 --> 00:23:56,809
{\an8}Doszło do kłótni o naszą paradę.
317
00:23:56,810 --> 00:23:58,602
- Tak.
- O naszą paradę.
318
00:23:58,603 --> 00:24:02,356
Ale ją zorganizowaliśmy
i cieszę się z tego.
319
00:24:02,357 --> 00:24:05,568
- Była wspaniała.
- Nie chcieli pozwolić.
320
00:24:05,569 --> 00:24:07,278
- Fajna była.
- Niesamowita.
321
00:24:07,279 --> 00:24:08,989
Była naprawdę niesamowita.
322
00:24:15,871 --> 00:24:17,830
KLUB POMOCY SOCJALNEJ I TOWARZYSKI ZULU
323
00:24:17,831 --> 00:24:20,542
Na razie nikt tam nie wejdzie.
324
00:24:21,334 --> 00:24:22,502
Kiepska sprawa.
325
00:24:35,098 --> 00:24:39,227
Kupiłem dom
we wschodniej części Nowego Orleanu
326
00:24:39,811 --> 00:24:41,938
i przez huragan go straciłem.
327
00:24:45,817 --> 00:24:48,486
Jakieś 80–90% miasta było pod wodą.
328
00:24:48,487 --> 00:24:52,114
Większość naszych członków
jest z gminy Nowy Orlean,
329
00:24:52,115 --> 00:24:53,657
więc ucierpieli.
330
00:24:53,658 --> 00:24:56,495
Każdy radził sobie inaczej.
331
00:24:58,538 --> 00:25:01,832
Wysłano wezwanie
do wszystkich urzędników i członków,
332
00:25:01,833 --> 00:25:04,878
żeby wrócili do miasta na pilne spotkanie.
333
00:25:07,005 --> 00:25:10,300
{\an8}Byłem na tym spotkaniu
w West Baton Rouge,
334
00:25:11,468 --> 00:25:14,178
{\an8}kiedy trwało starcie z Zulu,
335
00:25:14,179 --> 00:25:16,764
{\an8}czy pozwolimy na zorganizowanie karnawału,
336
00:25:16,765 --> 00:25:19,600
czy wyjdą na ulice
i co to będzie oznaczało.
337
00:25:19,601 --> 00:25:23,730
Pojawiły się pytania,
czy Nowy Orlean będzie Nowym Orleanem.
338
00:25:24,314 --> 00:25:28,776
A mężczyźni i bracia z Zulu powiedzieli,
że trzeba złożyć deklarację,
339
00:25:28,777 --> 00:25:31,863
nie tylko w sprawie Katriny,
ale dla całego świata.
340
00:25:40,330 --> 00:25:44,583
{\an8}Kiedy myślę o naszych członkach,
którzy stracili wtedy życie...
341
00:25:44,584 --> 00:25:48,963
{\an8}Łza mi się w oku kręci,
kiedy teraz o tym myślę.
342
00:25:48,964 --> 00:25:51,966
- To dla nas.
- Dla Nowego Orleanu.
343
00:25:51,967 --> 00:25:54,134
{\an8}To część zdrowienia po Katrinie
344
00:25:54,135 --> 00:25:56,679
{\an8}i wspaniale się podniesiemy.
345
00:25:56,680 --> 00:25:58,723
{\an8}- Tak to robimy.
- Tak robimy.
346
00:25:59,516 --> 00:26:02,810
{\an8}Wiele osób teraz tak uważa
i tak piszą historycy,
347
00:26:02,811 --> 00:26:06,814
{\an8}że ta decyzja zapewne uratowała
twarz Nowego Orleanu
348
00:26:06,815 --> 00:26:09,317
{\an8}i stan Luizjana, jaki znamy.
349
00:26:11,528 --> 00:26:14,197
Od samego początku na Jackson Avenue
350
00:26:14,990 --> 00:26:16,949
nie usiadłem ani na chwilę.
351
00:26:16,950 --> 00:26:17,992
Stałem.
352
00:26:17,993 --> 00:26:21,704
A kiedy skręca się z Claiborne w Jackson,
353
00:26:21,705 --> 00:26:25,165
cały tłum krzyczy: „Król Zulu”.
354
00:26:25,166 --> 00:26:27,251
Dajesz się ponieść.
355
00:26:27,252 --> 00:26:29,838
W końcu nadeszła moja kolej,
by przemówić.
356
00:26:30,505 --> 00:26:32,757
Rozejrzałem się po tłumie i mówię:
357
00:26:34,092 --> 00:26:36,760
„Każdy w Nowym Orleanie
powinien tu przyjść
358
00:26:36,761 --> 00:26:38,971
i cieszyć się Mardi Gras.
359
00:26:38,972 --> 00:26:42,350
Nie ma nic lepszego
niż oglądanie parady Zulu”.
360
00:26:43,935 --> 00:26:46,103
Tłum zakrzyknął...
361
00:26:46,104 --> 00:26:48,315
No wiecie...
362
00:26:48,898 --> 00:26:50,858
A burmistrz mówi:
363
00:26:50,859 --> 00:26:52,444
„Oto mój król”.
364
00:26:53,278 --> 00:26:55,529
O to właśnie chodzi. O to.
365
00:26:55,530 --> 00:26:59,159
Mówimy o pierścieniu Zulu i Królu Zulu.
366
00:27:02,037 --> 00:27:03,580
Jeden pierścień.
367
00:27:04,164 --> 00:27:06,708
To pierścień Super Bowl.
368
00:27:07,292 --> 00:27:08,667
On też ma.
369
00:27:08,668 --> 00:27:09,878
Ja mam.
370
00:27:10,420 --> 00:27:13,130
Było tu kilku takich, którzy je mieli.
371
00:27:13,131 --> 00:27:16,050
Pamiętacie Cowboys kontra Steelers?
Pierdolenie.
372
00:27:16,051 --> 00:27:17,761
To ten pierścień się liczy.
373
00:27:18,345 --> 00:27:22,140
Barack Obama mógł być prezydentem,
ale nie może być Królem Zulu.
374
00:27:22,807 --> 00:27:24,099
Tylko jeden na rok.
375
00:27:24,100 --> 00:27:26,769
- Jest członkiem honorowym?
- Jeden na rok.
376
00:27:26,770 --> 00:27:28,438
Jest członkiem honorowym,
377
00:27:29,356 --> 00:27:30,773
ale nie może być królem.
378
00:27:30,774 --> 00:27:34,193
Przeprowadzamy uczciwe wybory
i godzimy się z wynikiem.
379
00:27:34,194 --> 00:27:36,529
Trzeba umieć
380
00:27:38,114 --> 00:27:39,407
prowadzić kampanię,
381
00:27:39,908 --> 00:27:41,368
zyskać przyjaciół,
382
00:27:42,077 --> 00:27:44,579
kupić kurczaka i whisky.
383
00:27:45,288 --> 00:27:49,376
To tylko iluzja,
ale trzeba za nią zapłacić.
384
00:27:50,085 --> 00:27:53,004
To iluzja,
ale pod wieloma względami nią nie jest.
385
00:27:53,505 --> 00:27:55,255
Bo Króla Zulu
386
00:27:55,256 --> 00:27:57,759
ludzie naprawdę szanują
387
00:27:58,259 --> 00:27:59,844
w całej tej społeczności.
388
00:28:02,514 --> 00:28:04,015
To już oficjalne.
389
00:28:04,974 --> 00:28:08,436
Został ukoronowany
przez naszego obecnego króla,
390
00:28:08,937 --> 00:28:10,522
brata George’a V. Raineya.
391
00:28:11,940 --> 00:28:13,400
Panie i panowie,
392
00:28:13,900 --> 00:28:16,819
przedstawiam wam Króla Zulu 2020,
393
00:28:16,820 --> 00:28:19,864
brata Briana M. Simsa.
394
00:28:21,700 --> 00:28:25,703
Kiedy występujesz jako król,
musisz mieć pewność, że zdołasz
395
00:28:25,704 --> 00:28:28,415
reprezentować siebie i organizację.
396
00:28:28,998 --> 00:28:32,418
Nie tylko przed społecznością
Nowego Orleanu, ale światem,
397
00:28:32,419 --> 00:28:34,838
bo świat cię widzi.
398
00:28:36,631 --> 00:28:40,009
{\an8}DZIEŃ MARDI GRAS, ROK 2020
399
00:28:44,889 --> 00:28:46,932
To nie jest twój pierwszy raz, co?
400
00:28:46,933 --> 00:28:48,100
- Jest.
- Tak?
401
00:28:48,101 --> 00:28:49,518
Prawiczek!
402
00:28:49,519 --> 00:28:50,979
- Tak.
- Cholera.
403
00:29:24,471 --> 00:29:25,554
Patrzcie.
404
00:29:25,555 --> 00:29:30,769
- Czyj dom?
- Zulu Tramps!
405
00:29:31,519 --> 00:29:33,104
Tramps!
406
00:29:34,898 --> 00:29:37,191
- Żona zrobiła mi kostium.
- Super.
407
00:29:37,192 --> 00:29:38,359
Szlag!
408
00:29:43,239 --> 00:29:46,742
Kiedyś robiło się je z liści palmowych.
409
00:29:46,743 --> 00:29:48,286
Ręcznie.
410
00:29:51,456 --> 00:29:52,999
Piękna gęsta peruka.
411
00:29:57,086 --> 00:29:58,546
- No proszę.
- Tak.
412
00:30:00,423 --> 00:30:01,800
Jesteśmy gotowi.
413
00:30:46,761 --> 00:30:48,387
O rety! Zulu!
414
00:30:48,388 --> 00:30:49,806
Wesołego Mardi Gras!
415
00:30:55,186 --> 00:30:56,144
Król Zulu!
416
00:30:56,145 --> 00:30:58,939
Zulu Brian Sims!
417
00:30:58,940 --> 00:31:00,691
Niech żyją Zulu!
418
00:31:00,692 --> 00:31:04,570
Dziękuję organizacji Zulu
za to, co robią przez cały rok
419
00:31:04,571 --> 00:31:06,655
dla naszego miasta i społeczności.
420
00:31:06,656 --> 00:31:07,781
Niech żyją Zulu!
421
00:31:07,782 --> 00:31:09,408
{\an8}PREZES ZULU
422
00:31:09,409 --> 00:31:13,246
Wesołego Mardi Gras.
Dziękuję, że przyszliście.
423
00:31:13,997 --> 00:31:15,206
Wesołego Mardi Gras!
424
00:31:31,806 --> 00:31:36,394
Pierwszy przypadek zachorowania na covid
w Luizjanie stwierdzono 9 marca.
425
00:31:36,936 --> 00:31:39,272
Dwa tygodnie wcześniej było Mardi Gras.
426
00:31:42,233 --> 00:31:45,777
W całej Luizjanie dane są oszałamiające.
427
00:31:45,778 --> 00:31:47,446
...strefa Nowego Orleanu,
428
00:31:47,447 --> 00:31:50,407
miasta o największej
śmiertelności w kraju.
429
00:31:50,408 --> 00:31:52,534
...epicentra globalnej pandemii.
430
00:31:52,535 --> 00:31:55,078
Cztery razy więcej niż w Nowym Jorku.
431
00:31:55,079 --> 00:32:00,292
{\an8}Nieco ponad 70% przypadków śmiertelnych
to Afroamerykanie.
432
00:32:00,293 --> 00:32:02,461
{\an8}To duża dysproporcja
433
00:32:02,462 --> 00:32:05,881
i spróbujemy wymyślić, co z tym zrobić.
434
00:32:05,882 --> 00:32:07,216
Jak najszybciej.
435
00:32:12,055 --> 00:32:15,642
Widzieliśmy,
że coraz więcej Afroamerykanów
436
00:32:16,267 --> 00:32:21,731
przyjeżdża do szpitala, ktoś ich przywozi,
a dwa tygodnie później umierają.
437
00:32:22,398 --> 00:32:24,734
Wielu z nich należało do Zulu.
438
00:32:29,113 --> 00:32:33,200
W piątek przed Mardi Gras
odbywa się jeden z największych balów,
439
00:32:33,201 --> 00:32:34,785
na 24 000 osób.
440
00:32:34,786 --> 00:32:38,748
Ludzie z całego świata
przyjeżdżają zobaczyć Króla Zulu.
441
00:32:42,001 --> 00:32:46,213
Klub Zulu to centrum
naszych imprez Mardi Gras.
442
00:32:46,214 --> 00:32:48,966
Wszyscy się tam spotykają.
443
00:32:48,967 --> 00:32:51,052
Wszyscy przyszli na bal Zulu.
444
00:32:53,930 --> 00:32:56,349
Ludzie, których znałem,
445
00:32:56,891 --> 00:33:00,687
z którymi imprezowałem,
chodziłem do szkoły i do kościoła.
446
00:33:01,437 --> 00:33:03,606
Od zera do trzech osób
447
00:33:04,148 --> 00:33:05,817
w ciągu kilku godzin.
448
00:33:06,401 --> 00:33:09,695
To strasznie surrealistyczne.
„Co jest grane?”
449
00:33:09,696 --> 00:33:12,240
A potem... szło dalej.
450
00:33:14,951 --> 00:33:18,287
{\an8}DZIESIĘĆ TYGODNI PÓŹNIEJ
451
00:33:30,383 --> 00:33:31,591
ALEJA KRÓLÓW
452
00:33:31,592 --> 00:33:35,680
Jest takie stare powiedzenie
„Tęsknisz tylko za tym, czego nie ma”.
453
00:33:37,598 --> 00:33:40,685
Tęsknię za przesiadywaniem tutaj.
454
00:33:47,817 --> 00:33:49,693
{\an8}Widzicie tę czarną flagę?
455
00:33:49,694 --> 00:33:52,279
{\an8}Kiedy nad klubem powiewa czarna flaga,
456
00:33:52,280 --> 00:33:54,615
to znaczy, że zmarł któryś z członków.
457
00:34:00,538 --> 00:34:02,122
Co się dzieje?
458
00:34:02,123 --> 00:34:03,206
Co tam?
459
00:34:03,207 --> 00:34:05,625
Ponoć przez covid straciliśmy 15 braci.
460
00:34:05,626 --> 00:34:08,253
Myślałem, że 11. Nie wiedziałem, że aż 15.
461
00:34:08,254 --> 00:34:11,299
{\an8}- Przestałem liczyć.
- Jeśli się nie mylę, 15.
462
00:34:11,883 --> 00:34:12,716
To boli.
463
00:34:12,717 --> 00:34:15,844
W życiu nie zetknąłem się
z tyloma zgonami.
464
00:34:15,845 --> 00:34:16,804
Fakt.
465
00:34:28,024 --> 00:34:30,650
Jestem tu po raz pierwszy
466
00:34:30,651 --> 00:34:33,613
chyba od tygodnia po balu.
467
00:34:34,530 --> 00:34:37,908
Serce mi się kraja,
468
00:34:37,909 --> 00:34:40,244
bo zawsze tętni tu życie.
469
00:34:44,290 --> 00:34:47,667
Ostatnio klub zamknięto na tak długo
po Katrinie.
470
00:34:47,668 --> 00:34:50,088
Nie sądziłem, że to się powtórzy.
471
00:34:50,630 --> 00:34:54,466
Na razie nie mamy pojęcia,
kiedy znów go otworzymy.
472
00:34:54,467 --> 00:34:56,636
KRÓL
473
00:34:58,137 --> 00:34:59,847
Oto Ściana Królów.
474
00:35:00,765 --> 00:35:04,268
Jesteś główną atrakcją Mardi Gras.
Gwiazdą Mardi Gras.
475
00:35:04,894 --> 00:35:08,230
Larry Hammond był wielką osobowością.
476
00:35:08,231 --> 00:35:10,274
Był królem podczas Katriny.
477
00:35:11,484 --> 00:35:13,653
Jakbym dostał obuchem.
478
00:35:14,153 --> 00:35:15,821
Nie wierzyłem w to.
479
00:35:15,822 --> 00:35:18,031
Miał swoje lata,
480
00:35:18,032 --> 00:35:20,033
ale był w dobrej formie.
481
00:35:20,034 --> 00:35:23,121
Nie sądziłem, że to go pokona.
482
00:35:23,621 --> 00:35:26,582
Szczerze mówiąc, przeżyłem szok.
483
00:35:29,502 --> 00:35:32,087
Dzień dobry. Nazywam się Larry Hammond.
484
00:35:32,088 --> 00:35:34,173
Dokładnie to Larry A. Hammond.
485
00:35:40,221 --> 00:35:43,224
Byłem Królem Zulu, członkiem honorowym,
486
00:35:44,183 --> 00:35:45,601
potem dożywotnim,
487
00:35:46,352 --> 00:35:48,146
a teraz siedzę na werandzie.
488
00:35:52,567 --> 00:35:54,152
To był niesamowity gość.
489
00:36:01,826 --> 00:36:03,703
Płakałam przez dwie godziny.
490
00:36:18,176 --> 00:36:20,135
To dość przygnębiające.
491
00:36:20,136 --> 00:36:23,723
Nie możemy kontaktować się z rodziną
tak, jak byśmy chcieli.
492
00:36:24,223 --> 00:36:27,727
Jako towarzystwo dobroczynne
zapewniamy odpowiedni pochówek.
493
00:36:28,436 --> 00:36:31,104
To przygnębiające,
że nie możemy robić tego,
494
00:36:31,105 --> 00:36:34,525
do czego ta organizacja została stworzona.
495
00:36:37,987 --> 00:36:41,239
Problemy współistniejące
to nie tylko choroby.
496
00:36:41,240 --> 00:36:43,284
To kwestie socjoekonomiczne.
497
00:36:43,993 --> 00:36:47,370
{\an8}Nie masz dostępu do opieki medycznej
i potrzebnych rzeczy,
498
00:36:47,371 --> 00:36:50,583
więc pandemia uderzy w ciebie
szybciej i mocniej.
499
00:36:51,667 --> 00:36:56,713
W Nowym Orleanie, zależnie od tego,
gdzie mieszkasz, pracujesz i bawisz się,
500
00:36:56,714 --> 00:37:00,509
{\an8}możesz umrzeć w wieku 55 lat
501
00:37:01,052 --> 00:37:02,093
{\an8}albo 80.
502
00:37:02,094 --> 00:37:04,012
To nie do przyjęcia.
503
00:37:04,013 --> 00:37:06,223
A ma to wiele wspólnego
504
00:37:06,224 --> 00:37:10,352
z tym, jak deprecjonujemy ludzi,
którzy żyją w tej społeczności
505
00:37:10,353 --> 00:37:13,356
i dzięki którym Nowy Orlean
jest tym, czym jest.
506
00:37:23,157 --> 00:37:26,452
Mieszkam w Destrehan, w stanie Luizjana.
507
00:37:26,953 --> 00:37:31,749
To jakieś 35 km od centrum Nowego Orleanu.
508
00:37:33,459 --> 00:37:35,168
Trzy kilometry od domu
509
00:37:35,169 --> 00:37:39,173
mam trzy duże zakłady chemiczne.
510
00:37:40,883 --> 00:37:46,137
Wiedziałem o tym, zanim kupiłem dom,
ale postanowiłem tam zamieszkać
511
00:37:46,138 --> 00:37:49,892
z powodu świetnych szkół.
512
00:37:51,060 --> 00:37:53,144
Dzięki zakładom chemicznym
513
00:37:53,145 --> 00:37:56,398
szkoła zyskała dużo pieniędzy z podatków.
514
00:37:56,399 --> 00:37:59,902
Ludzie znaleźli dobrze płatną pracę.
515
00:38:00,611 --> 00:38:03,488
Wszyscy się poświęcamy.
516
00:38:03,489 --> 00:38:05,658
Nikt nie chce zachorować na raka,
517
00:38:06,826 --> 00:38:09,828
ale przecież każdy na coś umrze, prawda?
518
00:38:09,829 --> 00:38:13,248
To była moja świadoma decyzja.
519
00:38:13,249 --> 00:38:17,294
Uznałem, że warto
zamieszkać w Destrehan,
520
00:38:17,295 --> 00:38:19,963
bo mogłem tam wieść życie,
521
00:38:19,964 --> 00:38:22,466
jakiego zawsze pragnąłem.
522
00:38:23,342 --> 00:38:25,177
Choć bez zakładów chemicznych.
523
00:38:46,949 --> 00:38:49,034
Ten róg ma dla mnie duże znaczenie,
524
00:38:49,035 --> 00:38:52,078
bo mój ojciec dorastał
niecałą przecznicę stąd.
525
00:38:52,079 --> 00:38:55,957
Ta cała ulica
to była dzielnica biznesowa czarnych.
526
00:38:55,958 --> 00:38:59,336
{\an8}Na tym rogu była restauracja,
527
00:38:59,337 --> 00:39:01,005
{\an8}tam firma finansowa,
528
00:39:02,006 --> 00:39:03,590
{\an8}warsztat samochodowy.
529
00:39:03,591 --> 00:39:06,344
Ciągnęła się stąd
530
00:39:07,386 --> 00:39:11,140
w tym kierunku, przez 20 przecznic,
aż do Canal Street.
531
00:39:33,371 --> 00:39:35,623
W 1966 roku
532
00:39:36,123 --> 00:39:40,418
{\an8}ogłoszono, że przez Nowy Orlean
będzie przebiegać autostrada.
533
00:39:40,419 --> 00:39:42,505
{\an8}Miała prowadzić wzdłuż rzeki,
534
00:39:43,089 --> 00:39:45,340
ale mieszkańcy Dzielnicy Francuskiej,
535
00:39:45,341 --> 00:39:48,969
bogaci i z dobrymi
koneksjami politycznymi...
536
00:39:49,637 --> 00:39:51,471
„Nie na moim podwórku”.
537
00:39:51,472 --> 00:39:53,556
POSUŃCIE SIĘ, DRZEWA
538
00:39:53,557 --> 00:39:57,478
„Nie u nich” oznaczało
przez naszą główną ulicę handlową.
539
00:39:58,062 --> 00:40:00,105
{\an8}To była bardzo ruchliwa ulica,
540
00:40:00,106 --> 00:40:04,025
{\an8}bo ludzie z St. Bernard
musieli jechać tamtędy,
541
00:40:04,026 --> 00:40:07,695
żeby się dostać do Nowego Orleanu.
542
00:40:07,696 --> 00:40:10,448
Ale gdy pojawiła się
autostrada na wiadukcie,
543
00:40:10,449 --> 00:40:13,285
wiele tych firm straciliśmy.
544
00:40:14,829 --> 00:40:16,246
Prawo do wywłaszczenia
545
00:40:16,247 --> 00:40:19,374
pozwoliło rządowi federalnemu,
stanowemu i miastu
546
00:40:19,375 --> 00:40:23,837
zniszczyć 326 firm należących do czarnych
na Claiborne Avenue.
547
00:40:23,838 --> 00:40:27,590
Trzysta dwadzieścia sześć firm
należących do czarnych.
548
00:40:27,591 --> 00:40:30,176
To ogromny transfer bogactwa.
549
00:40:30,177 --> 00:40:33,221
Żaden przebłysk geniuszu czy magia
550
00:40:33,222 --> 00:40:38,060
nie stworzą nagle dróg
proporcjonalnych do liczby samochodów.
551
00:40:55,536 --> 00:40:57,662
Droga podzieliła okolicę na pół
552
00:40:57,663 --> 00:41:00,248
i obniżyła wartość ich domów.
553
00:41:00,249 --> 00:41:02,750
Okradziono ich na wartości domów.
554
00:41:02,751 --> 00:41:07,173
Tę dzielnicę można było poświęcić,
bo była czarna.
555
00:41:11,635 --> 00:41:15,847
Wskutek budowy autostrady bezpośrednio
ucierpiało 13 czarnych dzielnic.
556
00:41:15,848 --> 00:41:20,769
W tych społecznościach
średni dochód wynosi 18 500 dolarów.
557
00:41:21,604 --> 00:41:22,438
Obecnie.
558
00:41:23,439 --> 00:41:26,609
Samochodu nie ma 44% osób.
559
00:41:27,485 --> 00:41:32,363
Mniej niż 10% uczniów mieszka
w promieniu 1,5 km od szkoły i biblioteki.
560
00:41:32,364 --> 00:41:35,575
Liczba aresztowań, brak wykształcenia...
561
00:41:35,576 --> 00:41:39,622
To wszystko przekłada się
na 25 lat różnicy średniej długości życia.
562
00:41:42,958 --> 00:41:46,211
Wskutek mojej decyzji,
by wychowywać piątkę dzieci
563
00:41:46,212 --> 00:41:49,714
w okolicy, w której byłyby
blisko babci i kuzynów,
564
00:41:49,715 --> 00:41:52,175
daję im mniejsze szanse w przyszłości
565
00:41:52,176 --> 00:41:54,261
i skracam ich życie.
566
00:41:55,095 --> 00:41:57,806
Żeby dłużej żyły,
musiałabym się przeprowadzić.
567
00:41:58,891 --> 00:42:00,267
To nie w porządku.
568
00:42:06,690 --> 00:42:10,069
Trasa Zulu w dzień Mardi Gras
569
00:42:11,195 --> 00:42:13,655
zawsze obejmowała Claiborne Avenue
570
00:42:13,656 --> 00:42:15,616
i Orleans Avenue.
571
00:42:17,493 --> 00:42:18,952
Do dzisiaj
572
00:42:18,953 --> 00:42:23,289
Zulu to jedyna organizacja,
której parada idzie Claiborne Avenue,
573
00:42:23,290 --> 00:42:27,962
Orleans Avenue czy w ogóle
Canal Street od strony centrum.
574
00:42:31,131 --> 00:42:36,177
Związek Zulu z duszą naszej społeczności
był tak wielki,
575
00:42:36,178 --> 00:42:40,723
{\an8}że to, co wydarzyło się pod mostem,
wciąż jest częścią tradycji.
576
00:42:40,724 --> 00:42:43,726
{\an8}Myślę, że nawet klub mówił w ten sposób:
577
00:42:43,727 --> 00:42:46,980
„Patrzcie. Nic nie zmusi nas do zboczenia
578
00:42:46,981 --> 00:42:48,691
z naszej drogi duchowej”.
579
00:42:58,826 --> 00:43:01,411
Patrzcie, 400 lat
Krew, pot i łzy
580
00:43:01,412 --> 00:43:03,913
W 2020 roku widzę to samo
581
00:43:03,914 --> 00:43:06,874
Każdego dnia budzę się
I wiem, że mam szczęście
582
00:43:06,875 --> 00:43:09,794
Ale wiem też, że wciąż
Jesteśmy uciskani
583
00:43:09,795 --> 00:43:11,713
Przecież wiesz, że to prawda
584
00:43:11,714 --> 00:43:14,465
Black Lives Matter
Dla ciebie to bez znaczenia
585
00:43:14,466 --> 00:43:17,010
Musisz to poczuć
Zaufaj mojej duszy
586
00:43:17,011 --> 00:43:19,513
To odpowiedź
Mam nadzieję, że ją słyszysz
587
00:43:35,279 --> 00:43:36,613
To nie tylko słowa
588
00:43:36,614 --> 00:43:39,824
Nazwij je przykazaniami
Dobrze o tym wiesz
589
00:43:39,825 --> 00:43:42,786
Jestem czarny i dumny
Obyś ty czuł to samo
590
00:44:02,848 --> 00:44:06,601
Nowy Orlean nie zgadza się
na parady w 2021 roku.
591
00:44:06,602 --> 00:44:09,312
Wieści o odwołaniu
parad karnawałowych w 2021
592
00:44:09,313 --> 00:44:11,272
rozeszły się lotem błyskawicy.
593
00:44:11,273 --> 00:44:14,233
...na stronie internetowej miasta,
mówiąc, cytuję:
594
00:44:14,234 --> 00:44:17,446
„W tym roku nie zezwolimy
na żadne parady”,
595
00:44:34,546 --> 00:44:37,507
Covid zebrał duże żniwo w tej organizacji,
596
00:44:37,508 --> 00:44:40,678
większe niż to, co pisano
i mówiono w mediach.
597
00:44:41,178 --> 00:44:45,890
Żałuję, że nie mogłem
uczestniczyć w Mardi Gras 2021,
598
00:44:45,891 --> 00:44:47,768
ale było dużo niepewności.
599
00:44:48,268 --> 00:44:52,480
{\an8}Wciąż było dużo zachorowań.
Dużo zgonów w całym kraju.
600
00:44:52,481 --> 00:44:56,025
I nic nie wskazywało na to,
że szybko z tego wyjdziemy.
601
00:44:56,026 --> 00:44:57,193
RADNI OKRĘGU B
602
00:44:57,194 --> 00:44:59,779
- Jeszcze raz.
- Kiedy będzie pan gotów.
603
00:44:59,780 --> 00:45:01,072
Na trzy.
604
00:45:01,073 --> 00:45:02,491
Raz, dwa, trzy.
605
00:45:03,158 --> 00:45:06,327
Nazywam się Jay H. Banks,
i jestem radnym Okręgu B
606
00:45:06,328 --> 00:45:07,954
w Nowym Orleanie.
607
00:45:07,955 --> 00:45:10,039
To, że nie możecie tu być,
608
00:45:10,040 --> 00:45:12,500
bardzo nas smuci, ale wyczekuję dnia,
609
00:45:12,501 --> 00:45:15,670
kiedy będziecie mogli
przyjechać do Nowego Orleanu.
610
00:45:15,671 --> 00:45:18,923
Nowy Orlean oferuje więcej
niż inne miasta na świecie
611
00:45:18,924 --> 00:45:21,134
i będę was zachęcał do przyjazdu,
612
00:45:21,135 --> 00:45:23,679
kiedy tylko będzie to możliwe.
613
00:45:25,389 --> 00:45:27,598
- Doskonale.
- W porządku.
614
00:45:27,599 --> 00:45:29,142
- Świetnie.
- 30 sekund?
615
00:45:29,143 --> 00:45:32,312
- Jakieś 40 sekund.
- Nawet lepiej.
616
00:45:35,482 --> 00:45:37,735
Na ścianie mam pamiątki Zulu.
617
00:45:38,652 --> 00:45:41,363
To z dnia wyborów, kiedy wygrałem.
618
00:45:42,114 --> 00:45:45,617
To był fenomenalny dzień.
619
00:45:46,243 --> 00:45:50,038
{\an8}Kiedy jesteś częścią
tej historii Nowego Orleanu,
620
00:45:51,665 --> 00:45:53,083
twoje życie się zmienia.
621
00:45:53,667 --> 00:45:55,252
Przestajesz być
622
00:45:56,920 --> 00:46:00,799
zwykłym człowiekiem.
Na zawsze przejdziesz do historii.
623
00:46:01,508 --> 00:46:03,010
To Louis Armstrong.
624
00:46:04,052 --> 00:46:06,429
A na drugim, czarno-białym,
625
00:46:06,430 --> 00:46:09,348
jest Bo Berry. A ten to Charlie Hamilton.
626
00:46:09,349 --> 00:46:12,936
Trzej królowie,
którzy mieli na mnie największy wpływ.
627
00:46:16,732 --> 00:46:20,610
Louis Armstrong
na okładce czasopisma Time.
628
00:46:20,611 --> 00:46:23,989
Spójrzcie. Stąd przeszliśmy aż tam.
629
00:46:29,703 --> 00:46:31,329
Największe emocje w życiu.
630
00:46:31,330 --> 00:46:36,000
Zawsze chciałem zostać Królem Zulu.
Całe życie byłem ich członkiem.
631
00:46:36,001 --> 00:46:38,628
W wywiadzie dla Time’a powiedział pan,
632
00:46:38,629 --> 00:46:40,963
że w życiu miał pan jeden cel.
633
00:46:40,964 --> 00:46:44,342
Zostać Królem Zulu.
Potem może pan umrzeć.
634
00:46:44,343 --> 00:46:48,222
Nie chcę, żeby Bóg
dosłownie mnie zabrał, ale...
635
00:46:50,724 --> 00:46:55,479
Armstrong dorastał w czasach,
kiedy rodziło się Zulu.
636
00:46:56,605 --> 00:46:58,315
Dlatego pomysł
637
00:46:59,233 --> 00:47:01,276
czarnej parady z platformami,
638
00:47:01,944 --> 00:47:05,113
kostiumami, rzucaniem przedmiotów
639
00:47:05,697 --> 00:47:07,074
był czymś nowym.
640
00:47:08,242 --> 00:47:11,119
Czarny nie mógł być burmistrzem,
gubernatorem,
641
00:47:12,204 --> 00:47:13,288
szeryfem,
642
00:47:14,623 --> 00:47:15,916
a nawet hyclem,
643
00:47:16,750 --> 00:47:18,085
ale mógł być Królem Zulu.
644
00:47:22,047 --> 00:47:25,801
Zdjęcia Armstronga z czarną twarzą
645
00:47:26,468 --> 00:47:30,055
nie przysłużyły się jego reputacji
poza Nowym Orleanem.
646
00:47:31,098 --> 00:47:33,641
Myślę, że niektóre z jego problemów
647
00:47:33,642 --> 00:47:35,769
na przełomie lat 50. i 60.
648
00:47:37,020 --> 00:47:38,397
mogły mieć z tym związek.
649
00:47:44,486 --> 00:47:48,030
Dzień dobry. Mówi P-Town Prince,
wasz trubadur z 17 Okręgu.
650
00:47:48,031 --> 00:47:50,700
Człowiek renesansu.
651
00:47:50,701 --> 00:47:55,413
Nadaję na żywo i prosto z WBOK Studios
w chłodnym Gentilly.
652
00:47:55,414 --> 00:47:58,332
I wiecie, mam dla was coś gorącego.
653
00:47:58,333 --> 00:48:00,459
Dzisiejszy temat...
654
00:48:00,460 --> 00:48:03,087
Czy już czas, aby Zulu
655
00:48:03,088 --> 00:48:05,382
odeszli od czarnych twarzy?
656
00:48:07,050 --> 00:48:12,263
{\an8}Jechałem na paradzie Zulu co najmniej
cztery razy i zawsze mi się podobało.
657
00:48:12,264 --> 00:48:14,557
{\an8}Jeden przejazd był wyjątkowy.
658
00:48:14,558 --> 00:48:16,559
To był jeden z...
659
00:48:16,560 --> 00:48:19,103
z najzabawniejszych dni w moim życiu.
660
00:48:19,104 --> 00:48:21,981
Cieszyłem się każdą chwilą.
661
00:48:21,982 --> 00:48:25,026
Gdyby na koniec zapytali,
kto chciałby
662
00:48:25,027 --> 00:48:26,986
zrobić to jeszcze raz,
663
00:48:26,987 --> 00:48:29,572
na pewno bym się zgłosił.
664
00:48:29,573 --> 00:48:33,368
Następnego dnia przychodzę do kawiarni.
665
00:48:34,453 --> 00:48:35,995
Zmęczony i skacowany.
666
00:48:35,996 --> 00:48:37,997
Biorę kawę i gazetę,
667
00:48:37,998 --> 00:48:41,251
siadam i patrzę na pierwszą stronę.
668
00:48:41,752 --> 00:48:45,087
I na tej pierwszej stronie
widzę człowieka z Zulu.
669
00:48:45,088 --> 00:48:46,924
Mówię wtedy:
670
00:48:48,300 --> 00:48:50,844
„Gość wygląda, jakby się dobrze bawił”.
671
00:48:51,511 --> 00:48:55,349
I wtedy zdałem sobie sprawę,
że to ja jestem na pierwszej stronie,
672
00:48:56,016 --> 00:48:56,975
z czarną twarzą!
673
00:49:02,105 --> 00:49:03,940
Tak jakoś wyszło,
674
00:49:03,941 --> 00:49:06,609
że chciałem żyć z dysonansem poznawczym.
675
00:49:06,610 --> 00:49:09,153
Jakby mówiąc: „Słuchajcie,
676
00:49:09,154 --> 00:49:11,322
znam tych ludzi
677
00:49:11,323 --> 00:49:13,659
i wiem, że to nie tak, jak sądzicie”.
678
00:49:16,578 --> 00:49:17,828
Jak Louis Armstrong.
679
00:49:17,829 --> 00:49:21,582
On cierpiał z tego samego powodu.
680
00:49:21,583 --> 00:49:24,961
Kiwał głową do swoich kumpli,
681
00:49:24,962 --> 00:49:27,505
do ludzi, z których się wywodził,
682
00:49:27,506 --> 00:49:29,424
bo ich kochał.
683
00:49:29,925 --> 00:49:32,551
Ale kiedy wylądował z czarną twarzą
684
00:49:32,552 --> 00:49:37,348
na okładkach Time i Life,
ludzie w całym kraju,
685
00:49:37,349 --> 00:49:41,060
widząc to zdjęcie,
nie umieli dopasować go do kontekstu.
686
00:49:41,061 --> 00:49:44,105
Wiedzieli jedynie o minstrelach
687
00:49:44,106 --> 00:49:47,233
i całej reszcie zła,
która się z tym wiąże.
688
00:49:47,234 --> 00:49:51,237
To ich zmusiło do spojrzenia
na Armstronga w inny sposób.
689
00:49:51,238 --> 00:49:54,031
Chyba Billie Holiday powiedział,
690
00:49:54,032 --> 00:49:56,702
że w jego sercu
Armstrong był Wujem Tomem.
691
00:49:57,369 --> 00:49:59,955
Mój jedyny grzech
692
00:50:00,789 --> 00:50:03,125
To moja skóra
693
00:50:04,626 --> 00:50:06,962
Co takiego zrobiłem
694
00:50:07,796 --> 00:50:12,634
Że jestem czarny i smutny?
695
00:50:16,430 --> 00:50:19,932
Zawsze byłem przeciwko „czarnym twarzom”,
696
00:50:19,933 --> 00:50:22,352
ale pomyślcie, co to znaczy dla Zulu.
697
00:50:25,022 --> 00:50:28,692
Zanim stali się Zulu,
organizacja nazywała się Tramps.
698
00:50:30,777 --> 00:50:36,366
A potem poszli na sztukę
o Zulusie Czace w Pythian Theater.
699
00:50:39,661 --> 00:50:41,370
Tytuł tej satyry brzmiał:
700
00:50:41,371 --> 00:50:45,584
„Nigdy nie było i nigdy nie będzie
króla takiego jak ja”.
701
00:50:47,753 --> 00:50:48,754
Zastanówcie się.
702
00:50:49,421 --> 00:50:50,838
„Nigdy nie było
703
00:50:50,839 --> 00:50:52,423
i nigdy nie będzie
704
00:50:52,424 --> 00:50:54,217
króla takiego jak ja”,
705
00:51:06,271 --> 00:51:11,234
Byli pod takim wrażeniem,
że postanowili zmienić nazwę na Zulu.
706
00:51:11,943 --> 00:51:14,904
Od tego dnia przyjęli ikonografię
707
00:51:14,905 --> 00:51:18,699
wojowników, tarcz, włóczni i tak dalej,
708
00:51:18,700 --> 00:51:20,577
no i czarne twarze.
709
00:51:25,415 --> 00:51:27,500
Cześć. Witam w Wagabundzie.
710
00:51:27,501 --> 00:51:28,876
Jestem Bill Burrud.
711
00:51:28,877 --> 00:51:32,088
Ta maska jest symbolem
wspaniałego wydarzenia
712
00:51:32,089 --> 00:51:34,466
w naszym kraju, Mardi Gras.
713
00:51:36,510 --> 00:51:39,053
Jestem pewien, że w koncepcji organizacji,
714
00:51:39,054 --> 00:51:42,348
{\an8}gdyby pozwolono nam nosić maski,
jak białym,
715
00:51:42,349 --> 00:51:44,600
{\an8}nosilibyśmy maski.
716
00:51:44,601 --> 00:51:48,062
{\an8}Ale nie mogliśmy tego zrobić
i nosiliśmy to, co dozwolone.
717
00:51:48,063 --> 00:51:50,898
{\an8}A teraz zmieniacie zasady gry?
718
00:51:50,899 --> 00:51:54,610
{\an8}Ja będę nosił, co nosiłem, bo muszę.
719
00:51:54,611 --> 00:51:57,364
Ale jak ktoś chce mieć z tym problem,
720
00:51:58,115 --> 00:52:00,700
zachęcam, byście mieli problem.
To Ameryka.
721
00:52:01,368 --> 00:52:04,245
To kiedy zamierzasz porozmawiać
ze swoimi ludźmi?
722
00:52:04,246 --> 00:52:06,705
Kiedy powiesz, że czas na następny krok?
723
00:52:06,706 --> 00:52:09,416
- Rozumiesz?
- Mam mieszane uczucia.
724
00:52:09,417 --> 00:52:12,921
Czarna twarz to część tego wydarzenia.
725
00:52:13,964 --> 00:52:15,548
Dla mnie to tylko maska.
726
00:52:15,549 --> 00:52:17,591
Ale nie pochodzi z Afryki.
727
00:52:17,592 --> 00:52:20,928
To wizja białych tego, czym jest Afryka.
728
00:52:20,929 --> 00:52:24,306
Moim zdaniem ta czarna twarz
ma taki efekt
729
00:52:24,307 --> 00:52:25,724
jak słowo na „N”.
730
00:52:25,725 --> 00:52:28,269
Ja mogę go użyć, ale ty nie.
731
00:52:28,270 --> 00:52:32,106
W ten sposób mówimy,
że wzięliśmy coś negatywnego
732
00:52:32,107 --> 00:52:34,567
i zmieniliśmy w coś pozytywnego dla nas.
733
00:52:34,568 --> 00:52:36,610
- Dla was wszystkich.
- Dla nas.
734
00:52:36,611 --> 00:52:39,446
- I to się liczy.
- Nie tylko to się liczy.
735
00:52:39,447 --> 00:52:42,575
W tym kraju wciąż są miliony czarnych,
736
00:52:42,576 --> 00:52:44,827
na których oddziałujecie.
737
00:52:44,828 --> 00:52:48,038
Możecie interpretować, jak chcecie,
ale dla większości
738
00:52:48,039 --> 00:52:50,374
to symbol opresji czarnych.
739
00:52:50,375 --> 00:52:53,669
Ale dzień Mardi Gras to kraina fantazji.
740
00:52:53,670 --> 00:52:56,755
Po co mi maska?
Moja brązowa skóra jest piękna.
741
00:52:56,756 --> 00:52:59,550
Nie potrzebujemy pomocy, by być czarnymi,
742
00:52:59,551 --> 00:53:03,930
by lśnić tą piękną melaniną.
Czemu nie być naturalnie pięknym czarnym?
743
00:53:08,393 --> 00:53:11,897
Na Mardi Gras czarna twarz była modna.
744
00:53:12,439 --> 00:53:15,691
Na kilka dni stawaliśmy się kimś,
kim nie jesteśmy.
745
00:53:15,692 --> 00:53:20,279
Dużo białych przebierało się za czarnych,
którymi nie byli przez resztę roku.
746
00:53:20,280 --> 00:53:24,116
Przez cały rok
mogli gnębić, bić i wykorzystywać.
747
00:53:24,117 --> 00:53:26,494
Ale w Mardi Gras udawali, że są nimi?
748
00:53:31,458 --> 00:53:34,419
Mieszkam w mieście, w którym jesteśmy
749
00:53:35,253 --> 00:53:38,048
zasypani symbolami białej supremacji.
750
00:53:38,673 --> 00:53:42,134
Mówimy: „Tak, widać w kraju jakiś postęp”.
751
00:53:42,135 --> 00:53:43,928
- Usuńcie je!
- Usuńcie je!
752
00:53:43,929 --> 00:53:45,722
Usuńcie je!
753
00:53:48,099 --> 00:53:50,809
Usunięcie tych posągów
wysyła jasny przekaz,
754
00:53:50,810 --> 00:53:54,313
{\an8}jednoznaczny przekaz
do mieszkańców Nowego Orleanu
755
00:53:54,314 --> 00:53:58,525
i do naszego narodu, że Nowy Orlean
celebruje naszą różnorodność.
756
00:53:58,526 --> 00:54:02,696
Nie możemy mieć ciastka i zjeść ciastka.
Nie możemy mówić:
757
00:54:02,697 --> 00:54:06,283
„To wszystko tutaj
to symbole białej supremacji.
758
00:54:06,284 --> 00:54:09,495
Ale coś wam powiem, te usuniemy.
759
00:54:09,496 --> 00:54:12,414
Ale te nam się podobają,
760
00:54:12,415 --> 00:54:15,335
więc może je zostawcie”.
761
00:54:27,973 --> 00:54:31,309
{\an8}Jeśli nie możesz w pełni zaakceptować
762
00:54:32,269 --> 00:54:33,812
{\an8}wymogów makijażu,
763
00:54:34,354 --> 00:54:37,982
nie daj sobie wmówić,
764
00:54:37,983 --> 00:54:43,154
że organizacja nie wspiera społeczności.
765
00:54:43,738 --> 00:54:47,116
Bo to, co robimy przez cały rok,
766
00:54:47,117 --> 00:54:50,036
nie tylko tego jednego dnia, temu przeczy.
767
00:54:54,749 --> 00:54:58,670
Z przyjemnością patrzę na zmiany,
768
00:54:59,296 --> 00:55:02,464
od roku 1909, przez lata 20., 50.
769
00:55:02,465 --> 00:55:06,468
Podoba mi się,
że wszyscy wyglądamy tak samo.
770
00:55:06,469 --> 00:55:10,432
I naprawdę uważam, że tak powinno być.
771
00:55:18,606 --> 00:55:20,858
Nigdy nie myślałem o „czarnej twarzy”.
772
00:55:20,859 --> 00:55:24,945
Nigdy nie uważałem,
że maluję twarz, żeby udawać czarnucha
773
00:55:24,946 --> 00:55:29,491
i zachowywać się jak Clarence Thomas,
Candace Owens czy Larry Elder.
774
00:55:29,492 --> 00:55:31,910
Uważałem to za część stroju.
775
00:55:31,911 --> 00:55:34,621
{\an8}Musimy pamiętać, co to symbolizuje
776
00:55:34,622 --> 00:55:37,791
{\an8}w świecie zewnętrznym
i oglądającej nas społeczności.
777
00:55:37,792 --> 00:55:39,626
{\an8}Myślę, że ten symbolizm
778
00:55:39,627 --> 00:55:43,464
reprezentuje mnóstwo nienawiści,
bigoterii, rasizmu.
779
00:55:43,465 --> 00:55:45,591
Dlatego ludzie są urażeni.
780
00:55:45,592 --> 00:55:48,469
W którymś momencie, nie wiem, czy teraz,
781
00:55:48,470 --> 00:55:52,014
ale w niedalekiej przyszłości
będziemy musieli
782
00:55:52,015 --> 00:55:54,141
zastanowić się, co dalej,
783
00:55:54,142 --> 00:55:56,894
bo spory i problemy się nie skończą.
784
00:55:56,895 --> 00:55:57,811
Tak.
785
00:55:57,812 --> 00:56:01,607
Udzielałem wywiadu
i pojawiło się to samo pytanie
786
00:56:01,608 --> 00:56:04,860
o czarną twarz i minstreli,
787
00:56:04,861 --> 00:56:07,696
i jak byliśmy na tej sztuce.
788
00:56:07,697 --> 00:56:13,243
{\an8}Wtedy uważałem, że malowanie twarzy
na czarno to zaszczyt.
789
00:56:13,244 --> 00:56:16,205
{\an8}Że oddajemy cześć minstrelom,
tym, którzy zginęli
790
00:56:16,206 --> 00:56:18,582
i którzy mieli talent.
791
00:56:18,583 --> 00:56:22,669
Jedni z najlepszych muzyków świata
nie mogli występować,
792
00:56:22,670 --> 00:56:24,880
chyba że z pomalowaną twarzą.
793
00:56:24,881 --> 00:56:26,549
Wciąż tak uważam.
794
00:56:27,300 --> 00:56:31,262
Jako czarni mamy prawo
sami siebie definiować.
795
00:56:31,846 --> 00:56:32,971
Wiem, kim jestem.
796
00:56:32,972 --> 00:56:34,640
Wiem, co reprezentuję.
797
00:56:34,641 --> 00:56:38,102
Czy pomaluję twarz na czarno
i wyjdę na ulicę?
798
00:56:38,103 --> 00:56:39,812
Wykluczone.
799
00:56:39,813 --> 00:56:41,355
Ale w 1909 roku
800
00:56:41,356 --> 00:56:44,400
zapoczątkowano taką tradycję
i ja to szanuję.
801
00:56:44,401 --> 00:56:47,111
Zgadzam się. Jestem tradycjonalistą.
802
00:56:47,112 --> 00:56:50,280
{\an8}Wierzę w tradycję Zulu.
Będę się tego trzymać.
803
00:56:50,281 --> 00:56:53,992
{\an8}I to się nigdy nie zmieni,
dopóki moje członkostwo istnieje.
804
00:56:53,993 --> 00:56:56,287
Zawsze będziemy nosić czarny makijaż.
805
00:56:56,996 --> 00:56:59,832
{\an8}Myślę, że naszym wspólnym celem jest
806
00:56:59,833 --> 00:57:02,251
{\an8}kontynuowanie tego
807
00:57:02,252 --> 00:57:04,503
{\an8}dla przyszłych pokoleń.
808
00:57:04,504 --> 00:57:07,256
To chyba jest najpiękniejsze.
809
00:57:07,257 --> 00:57:11,301
Czarny w Ameryce
może wstąpić do organizacji
810
00:57:11,302 --> 00:57:12,887
i zostać królem.
811
00:57:13,847 --> 00:57:17,224
Kiedy się nad tym zastanowić,
to wspaniałe.
812
00:57:17,225 --> 00:57:19,643
Możesz zostać królem.
813
00:57:19,644 --> 00:57:23,565
Zawsze muszę przywołać Harry’ego Pitmana.
814
00:57:24,691 --> 00:57:27,235
Harry Pitman z zawodu był mechanikiem.
815
00:57:28,361 --> 00:57:32,365
Ale został przewodniczącym komitetu.
Zaczął nosić aktówkę.
816
00:57:33,324 --> 00:57:36,452
Kiedy otwierał tę aktówkę,
nic w niej nie było.
817
00:57:36,453 --> 00:57:37,744
Rozumiecie?
818
00:57:37,745 --> 00:57:41,583
Ale dzięki niej czuł się ważny.
819
00:57:42,542 --> 00:57:46,087
To właśnie robi ta organizacja
820
00:57:46,671 --> 00:57:50,966
dla czarnych w Ameryce,
którzy mogą być bici w pracy
821
00:57:50,967 --> 00:57:52,718
z powodu rasizmu,
822
00:57:52,719 --> 00:57:57,056
ale mogą też przyjść do klubu Zulu
i poczuć się jak mężczyzna.
823
00:57:57,974 --> 00:58:00,684
Bez Zulu i Mardi Gras
824
00:58:00,685 --> 00:58:03,062
czarni byliby tylko gośćmi.
825
00:58:03,563 --> 00:58:05,648
Nie braliby w tym udziału.
826
00:58:06,608 --> 00:58:09,318
Myślę, że mamy wspólne dziedzictwo.
827
00:58:09,319 --> 00:58:12,529
To wspólne marzenie naszych przodków.
828
00:58:12,530 --> 00:58:16,533
Osiągnęliśmy wszystko,
na co liczyli nasi przodkowie.
829
00:58:16,534 --> 00:58:19,995
Nie mogli być częścią Mardi Gras,
chociaż chcieli.
830
00:58:19,996 --> 00:58:22,706
A my jesteśmy
największą częścią Mardi Gras.
831
00:58:22,707 --> 00:58:23,708
Zdecydowanie.
832
00:59:21,182 --> 00:59:22,475
Wesołego czwartku!
833
00:59:23,101 --> 00:59:25,978
Co sprawiało wrażenie normalności?
Weterani.
834
00:59:25,979 --> 00:59:28,230
Siedzą na tych samych miejscach.
835
00:59:28,231 --> 00:59:29,899
Tak samo ubrani.
836
00:59:31,859 --> 00:59:36,238
Dało mi to poczucie normalności.
Potrzebowałem tego.
837
00:59:36,239 --> 00:59:39,200
Dobrze być razem.
838
00:59:39,909 --> 00:59:43,453
Rok temu to wszystko było martwe.
839
00:59:43,454 --> 00:59:44,746
Dosłownie.
840
00:59:44,747 --> 00:59:46,665
- Wymarłe miasto.
- Nie kłamię.
841
00:59:46,666 --> 00:59:49,960
Założyłbym się o mój pieprzony dom
i wszystko, co mam.
842
00:59:49,961 --> 00:59:51,378
Nie ma takiej opcji.
843
00:59:51,379 --> 00:59:55,716
Myślałem, że dopiero zaczniemy
się z tego wygrzebywać
844
00:59:55,717 --> 00:59:58,386
w maju pieprzonego 2021 roku.
845
00:59:58,928 --> 01:00:01,513
W życiu bym tak nie pomyślał.
846
01:00:01,514 --> 01:00:04,558
Nie chodzi o to, co masz,
ale o co prosisz.
847
01:00:04,559 --> 01:00:06,977
Jestem na emeryturze w wieku 50 lat.
848
01:00:06,978 --> 01:00:08,478
O czym ty mówisz?
849
01:00:08,479 --> 01:00:11,857
Jeśli mogę spytać, playboyu,
czym się zajmujesz?
850
01:00:11,858 --> 01:00:14,526
Jestem emerytem. Byłem w marines.
851
01:00:14,527 --> 01:00:17,863
- Ja też.
- I 30 lat w fabryce.
852
01:00:17,864 --> 01:00:20,907
Nie mam długów i dla nikogo nie pracuję.
853
01:00:20,908 --> 01:00:23,745
Co zrobiłeś, żeby nie mieć długów?
854
01:00:25,580 --> 01:00:27,373
Powiedziałem sobie: „Dość”.
855
01:00:27,874 --> 01:00:30,542
Podejmujemy decyzje. Od prochów po długi.
856
01:00:30,543 --> 01:00:32,629
Trzeba odejść. Powiedzieć „dość”.
857
01:00:33,713 --> 01:00:36,882
Rozumiecie? W 35% jestem Skandynawem.
858
01:00:36,883 --> 01:00:40,094
Jak sobie z tym radzić?
Nie jestem biały ani czarny.
859
01:00:42,138 --> 01:00:43,764
Ja ci powiem.
860
01:00:43,765 --> 01:00:46,600
Jeśli nie wiesz, kim jesteś, ja ci powiem.
861
01:00:46,601 --> 01:00:50,228
Jak gliny zatrzymają twój czarny tyłek,
to ci go stłuką.
862
01:00:50,229 --> 01:00:53,148
- Wiem, kim jestem. Nie mam długów.
- Super.
863
01:00:53,149 --> 01:00:56,068
- Powiem, kim jesteś.
- Moje dzieci studiowały.
864
01:00:56,069 --> 01:00:58,111
Moje dzieci skończyły studia.
865
01:00:58,112 --> 01:00:59,946
Byłem w piechocie morskiej.
866
01:00:59,947 --> 01:01:02,866
Mówiłeś, że jesteś
Skandynawem albo czarnym.
867
01:01:02,867 --> 01:01:05,410
- Ja ci powiem...
- Sam to wiem.
868
01:01:05,411 --> 01:01:07,871
- Spytaj gliny.
- Jestem jednym i drugim.
869
01:01:07,872 --> 01:01:10,374
Gliny mnie nie zatrzymują. A wiesz czemu?
870
01:01:10,375 --> 01:01:13,377
Bo się dobrze prowadzę.
Nie zatrzymują mnie.
871
01:01:13,378 --> 01:01:17,089
Mój wóz nie śmierdzi ziołem.
Nie trzeba mnie zatrzymywać.
872
01:01:17,090 --> 01:01:20,092
Gdy mnie widzą, mówią:
„Dzień dobry panu”.
873
01:01:20,093 --> 01:01:21,301
I tyle.
874
01:01:21,302 --> 01:01:22,761
Trzeba to uszanować.
875
01:01:22,762 --> 01:01:25,389
Słyszałem. Trzeba to uszanować, bo...
876
01:01:25,390 --> 01:01:27,599
- Nie.
- Rozumiem obie strony.
877
01:01:27,600 --> 01:01:31,144
Pokażę wam smutny aspekt.
878
01:01:31,145 --> 01:01:34,272
Musiał podkreślić, że jest Skandynawem.
Dlaczego?
879
01:01:34,273 --> 01:01:36,066
Że w 35% jest Skandynawem.
880
01:01:36,067 --> 01:01:39,653
Chodzi o to,
że nie chce być utożsamiany z tym.
881
01:01:39,654 --> 01:01:42,030
- Chcę powiedzieć...
- Dla mnie to farsa.
882
01:01:42,031 --> 01:01:45,826
Chcę powiedzieć,
że nie ma znaczenia, za kogo on się uważa.
883
01:01:45,827 --> 01:01:48,161
To ci próbuję powiedzieć.
884
01:01:48,162 --> 01:01:50,580
Ja widzę jedno. Jeśli wyglądasz jak ja,
885
01:01:50,581 --> 01:01:53,041
jeśli wyglądasz jak ty, jak on
886
01:01:53,042 --> 01:01:55,168
i trochę jak on, skurwielu...
887
01:01:55,169 --> 01:01:56,920
On przejdzie.
888
01:01:56,921 --> 01:02:00,382
Kiedy pójdzie do banku po pożyczkę,
żeby coś zrobić,
889
01:02:00,383 --> 01:02:02,843
będzie płacił czarne odsetki. Kropka.
890
01:02:02,844 --> 01:02:06,471
Nigdy nie spotkałem
czarnego w Nowym Orleanie.
891
01:02:06,472 --> 01:02:09,433
Jestem po części Hindusem
albo kimś innym.
892
01:02:09,434 --> 01:02:12,729
A ja jestem staroświeckim
Afroamerykaninem.
893
01:02:13,688 --> 01:02:15,732
Nic tu do oglądania.
894
01:02:16,649 --> 01:02:20,110
Dziękuję Bogu,
że moi przodkowie tyle wytrzymali
895
01:02:20,111 --> 01:02:22,612
i mogę robić to, co robię dzisiaj.
896
01:02:22,613 --> 01:02:25,199
Niosą mnie moi przodkowie.
897
01:02:25,742 --> 01:02:28,034
Jestem dumny. Nie jestem Skandynawem.
898
01:02:28,035 --> 01:02:30,912
Jestem dumny. Jestem...
899
01:02:30,913 --> 01:02:35,375
Jestem dumny, że moja rodzina
dopłynęła tu na statku niewolników.
900
01:02:35,376 --> 01:02:38,837
Że przetrwali transport.
Że przetrwali 400 lat.
901
01:02:38,838 --> 01:02:41,214
- To psychologia...
- Terrence.
902
01:02:41,215 --> 01:02:43,968
Ten Skandynaw mnie zdenerwował.
903
01:02:44,469 --> 01:02:47,637
- Nie jestem Skandynawem.
- Wskazujesz palcem...
904
01:02:47,638 --> 01:02:49,181
Nie. Chodzi o to...
905
01:02:49,182 --> 01:02:52,267
Próbuję powiedzieć, że czarni...
906
01:02:52,268 --> 01:02:54,853
Zamiast uciekać od niewolnictwa,
907
01:02:54,854 --> 01:02:57,898
ja to noszę jak odznakę honorową.
908
01:02:57,899 --> 01:03:01,568
Bo pomyślcie,
przez co przeszli moi ludzie.
909
01:03:01,569 --> 01:03:03,863
Chciałbym potwierdzić coś,
910
01:03:04,572 --> 01:03:08,158
- co powiedziałeś.
- Muszę się odlać. Potwierdź to.
911
01:03:08,159 --> 01:03:09,577
Ładnie to zakończył.
912
01:03:17,460 --> 01:03:21,505
Przez większość mojego czarnego życia
uczyłem się dostosowywać,
913
01:03:21,506 --> 01:03:24,633
mówić poprawnie po angielsku.
914
01:03:24,634 --> 01:03:28,513
Miałem zrobić pewne rzeczy,
by zrealizować amerykańskie marzenie.
915
01:03:29,430 --> 01:03:31,932
Długo w to wierzyłem,
916
01:03:31,933 --> 01:03:34,769
aż prawie siebie znienawidziłem.
917
01:03:35,269 --> 01:03:37,938
Będąc czarnym w Ameryce,
918
01:03:37,939 --> 01:03:41,399
trudno nie postrzegać siebie
w negatywny sposób,
919
01:03:41,400 --> 01:03:44,152
bo za każdym razem widzisz siebie
920
01:03:44,153 --> 01:03:45,737
w złym świetle.
921
01:03:45,738 --> 01:03:47,989
Mogę pokazać wam dokumenty.
922
01:03:47,990 --> 01:03:50,409
Moja rodzina mieszka tu od XVIII wieku.
923
01:03:51,202 --> 01:03:52,745
Od XVIII wieku!
924
01:03:53,246 --> 01:03:55,455
Kto zapłacił więcej niż moja rodzina?
925
01:03:55,456 --> 01:03:57,542
Kto jest bardziej amerykański?
926
01:03:58,417 --> 01:04:00,086
Przez całe życie
927
01:04:00,920 --> 01:04:03,797
robiłem rzeczy,
z którymi nie czułem się dobrze.
928
01:04:03,798 --> 01:04:07,342
Starałem się o miłość i akceptację ludzi,
którzy nigdy by mnie nie pokochali.
929
01:04:07,343 --> 01:04:11,304
To jak próbować zwrócić na siebie uwagę
pięknej kobiety
930
01:04:11,305 --> 01:04:14,516
albo umówić się z kobietą,
która jest z wyższej klasy.
931
01:04:14,517 --> 01:04:18,186
Używasz dobrej wody kolońskiej,
pięknie się ubierasz
932
01:04:18,187 --> 01:04:22,691
i robisz, co w twojej mocy,
by zwrócić na siebie jej uwagę.
933
01:04:22,692 --> 01:04:26,444
Ale bez względu na to, co zrobię,
Ameryka mnie nie zaakceptuje.
934
01:04:26,445 --> 01:04:29,364
Trudno przełknąć taką pigułkę,
935
01:04:29,365 --> 01:04:30,866
kiedy chodzisz do szkoły
936
01:04:30,867 --> 01:04:34,829
i robisz to, co powinieneś...
937
01:04:35,746 --> 01:04:37,163
Rety, zatykam się.
938
01:04:37,164 --> 01:04:38,957
...by spełnić amerykański sen,
939
01:04:38,958 --> 01:04:42,544
a skurwiel cię tłamsi
każdego dnia twojego życia.
940
01:04:42,545 --> 01:04:43,587
To trudne.
941
01:04:43,588 --> 01:04:46,966
Pigułka trudna do przełknięcia.
942
01:04:47,508 --> 01:04:48,467
To trudne.
943
01:04:49,176 --> 01:04:52,847
Kiedy starasz się robić wszystko,
jak należy. Cholernie trudne.
944
01:04:54,599 --> 01:04:55,516
To trudne.
945
01:05:15,703 --> 01:05:18,580
Ciągle nas pytali
946
01:05:18,581 --> 01:05:21,500
Czemu wszystkie nasze wiersze
Brzmią tak samo
947
01:05:24,462 --> 01:05:26,964
Czemu wszystkie słowa się owijają
948
01:05:27,715 --> 01:05:30,259
Wokół rasy i płci
949
01:05:31,510 --> 01:05:34,013
Ucisku, rewolucji
950
01:05:34,764 --> 01:05:36,557
Jakby nie było niczego innego
951
01:05:43,189 --> 01:05:45,523
Powiedzmy, że widzisz 25 000 zapadlisk
952
01:05:45,524 --> 01:05:48,860
Widzisz 27 polityków
Powieszonych ze znaku dolara
953
01:05:48,861 --> 01:05:52,113
Widzisz, jak ziemia
Cofa się do swych źródeł
954
01:05:52,114 --> 01:05:54,032
Rozwarta szczęka może nas połknąć
955
01:05:54,033 --> 01:05:57,452
Patrzcie, jak się zapada
Bezrobocie w czasach kryzysu
956
01:05:57,453 --> 01:06:00,956
Patrzcie, jak smutek wypełnia ulice
Udając brawurę
957
01:06:00,957 --> 01:06:05,210
Rozwścieczony unosi się jak ludzie
Zmęczeni ciężarem na barkach
958
01:06:05,211 --> 01:06:06,753
Wypuszczają skrzydła
959
01:06:06,754 --> 01:06:09,339
Pióra nad wodą
Chronią strażników tej ziemi
960
01:06:09,340 --> 01:06:11,717
Mówią, że świat płonie
961
01:06:15,388 --> 01:06:17,515
Szepty pod naszymi stopami:
962
01:06:18,349 --> 01:06:19,433
Nie martw się
963
01:06:20,476 --> 01:06:21,894
Woda nadchodzi
964
01:06:23,104 --> 01:06:24,438
Ludzie również
965
01:06:30,236 --> 01:06:31,695
Tak, tak.
966
01:06:31,696 --> 01:06:33,029
{\an8}GŁOSUJ NA BARABINA
967
01:06:33,030 --> 01:06:34,447
{\an8}WYBORY ZULU 2022
968
01:06:34,448 --> 01:06:37,117
{\an8}GŁOSUJ, BYM ZOSTAŁ KRÓLEM ZULU
969
01:06:37,118 --> 01:06:39,870
{\an8}GŁOSUJ NA DAVISA
KRÓL ZULU 2022
970
01:06:45,584 --> 01:06:47,670
Dziś jest ekscytujący dzień.
971
01:06:48,254 --> 01:06:51,464
Wybory króla wiele znaczą
do każdego członka Zulu,
972
01:06:51,465 --> 01:06:55,511
bo każdy, kto należy do Zulu,
chce być królem.
973
01:06:56,429 --> 01:06:58,347
Chociaż to tylko zabawa,
974
01:06:58,848 --> 01:07:02,434
zdziwicie się,
przez jakie ekstrema przechodzimy,
975
01:07:02,435 --> 01:07:05,020
żeby wybory były uczciwe,
976
01:07:05,021 --> 01:07:06,355
a nie ustawione.
977
01:07:06,939 --> 01:07:08,983
Kandydaci i jeden reprezentant!
978
01:07:09,900 --> 01:07:12,236
Kandydaci i jeden reprezentant!
979
01:07:15,573 --> 01:07:18,408
- Dzień dobry, panowie.
- Dzień dobry.
980
01:07:18,409 --> 01:07:23,621
{\an8}To piękny dzień. Dzień wyborów króla 2022.
981
01:07:23,622 --> 01:07:26,249
Od dwóch lat nie było wyborów,
982
01:07:26,250 --> 01:07:29,837
dlatego cieszę się,
widząc was, bracia, w dobrym zdrowiu.
983
01:07:30,463 --> 01:07:34,133
{\an8}Stan Luizjana pomoże nam
przy dzisiejszych wyborach.
984
01:07:34,925 --> 01:07:38,386
W lokalach wyborczych
mają takie same urządzenia.
985
01:07:38,387 --> 01:07:42,141
Równie prawdziwe
jak przy wybieraniu prezydenta USA.
986
01:07:43,559 --> 01:07:45,226
Inne krewe też tak to robią?
987
01:07:45,227 --> 01:07:48,856
Nie mogę się wypowiadać w ich imieniu,
ale tak robią Zulu.
988
01:07:49,398 --> 01:07:50,858
Zaczynamy wybory!
989
01:07:57,907 --> 01:08:00,909
W tak zżytej grupie
każdy jest twoim przyjacielem.
990
01:08:00,910 --> 01:08:02,285
Jesteśmy braćmi.
991
01:08:02,286 --> 01:08:05,538
Kiedyś możesz zagłosować
na dowolnego z nich,
992
01:08:05,539 --> 01:08:08,291
{\an8}dlatego wybory Zulu
są bardziej skomplikowane
993
01:08:08,292 --> 01:08:10,377
{\an8}niż wybory do Kongresu. Serio.
994
01:08:11,003 --> 01:08:12,379
Są takie same.
995
01:08:13,172 --> 01:08:16,717
{\an8}Jeśli radzisz sobie z polityką Zulu,
poradzisz sobie z każdą.
996
01:08:18,844 --> 01:08:21,347
{\an8}Pojawią się tu wszyscy politycy.
997
01:08:22,139 --> 01:08:24,224
{\an8}Potencjalni kandydaci do Kongresu,
998
01:08:24,225 --> 01:08:26,435
burmistrz, gubernator.
999
01:08:26,936 --> 01:08:29,522
Wiedzą, jakie to ważne dla miasta.
1000
01:08:30,815 --> 01:08:34,818
{\an8}Dobrze, że gubernator znajduje czas
w swoim napiętym grafiku,
1001
01:08:34,819 --> 01:08:37,154
żeby przyjechać na wybory króla.
1002
01:08:38,531 --> 01:08:41,616
Rzadko się zdarza,
żeby zwyczajni obywatele
1003
01:08:41,617 --> 01:08:44,286
mogli go przywitać, zagadać do niego.
1004
01:08:44,870 --> 01:08:47,580
Widać, że to coś więcej
niż sprawa czarnych.
1005
01:08:47,581 --> 01:08:50,166
To coś więcej niż sprawa Nowego Orleanu.
1006
01:08:50,167 --> 01:08:54,838
{\an8}To sprawa ponad wszystkimi rasami,
1007
01:08:54,839 --> 01:08:56,799
partiami i polityką.
1008
01:09:00,469 --> 01:09:02,137
Dobry wieczór.
1009
01:09:02,138 --> 01:09:04,472
Mamy tu burmistrz Nowego Orleanu.
1010
01:09:04,473 --> 01:09:07,976
Chcę podziękować
za jej niezwykłe przywództwo
1011
01:09:07,977 --> 01:09:09,687
w czasie pandemii.
1012
01:09:10,980 --> 01:09:14,942
Powiedziała mi dzisiaj,
że będziemy mieli Mardi Gras 2022.
1013
01:09:16,485 --> 01:09:20,156
Przygotujcie się więc
na wspaniały sezon Mardi Gras.
1014
01:09:20,698 --> 01:09:24,702
Klub Zulu już snuje plany
i jesteśmy gotowi.
1015
01:09:25,286 --> 01:09:27,872
A teraz chwila, na którą czekaliśmy...
1016
01:09:30,124 --> 01:09:33,501
Król Zulu 2022,
1017
01:09:33,502 --> 01:09:35,838
Randolph „Rudy” Davis.
1018
01:09:49,643 --> 01:09:55,858
Rudy!
1019
01:10:39,068 --> 01:10:40,069
Jeszcze jedna.
1020
01:10:42,238 --> 01:10:44,657
Na początek powinno wystarczyć.
1021
01:10:45,157 --> 01:10:47,117
- Dziękuję.
- Proszę.
1022
01:10:48,577 --> 01:10:50,579
Dziś dzień dekorowania kokosów.
1023
01:10:51,288 --> 01:10:54,123
To moja ulubiona pora roku.
1024
01:10:54,124 --> 01:10:57,461
Pozwala mi odczuć,
że Mardi Gras się zbliża.
1025
01:10:57,962 --> 01:11:01,924
Rodzina pomaga mi udekorować
600 kokosów.
1026
01:11:02,424 --> 01:11:06,427
Wabię ich zaproszeniem
na gotowanie krabów czy raków,
1027
01:11:06,428 --> 01:11:08,764
ale tak naprawdę prowadzę obóz pracy.
1028
01:11:09,682 --> 01:11:11,809
Darmowa siła robocza.
1029
01:11:20,484 --> 01:11:21,442
Jak się czujesz?
1030
01:11:21,443 --> 01:11:22,820
O Panie!
1031
01:11:26,073 --> 01:11:28,158
To mój ulubiony przysmak.
1032
01:11:35,708 --> 01:11:39,085
Jak zjecie, zajmiemy się kokosami.
1033
01:11:39,086 --> 01:11:40,796
Obóz pracy jest gotowy.
1034
01:11:49,930 --> 01:11:53,892
Słyszałem kilka różnych historii o tym,
dlaczego w 1910 roku
1035
01:11:54,476 --> 01:11:57,396
członkowie Zulu postanowili
rozrzucać kokosy.
1036
01:12:00,858 --> 01:12:04,777
Wielu chłopaków w klubie
było pewnie dokerami
1037
01:12:04,778 --> 01:12:07,739
albo robotnikami portowymi,
jak mój dziadek.
1038
01:12:07,740 --> 01:12:12,577
Pewnie łatwo było sprawić,
że kilka worków tych kokosów
1039
01:12:12,578 --> 01:12:14,788
znikało, kiedy nikt nie patrzył.
1040
01:12:16,081 --> 01:12:19,167
Kokosy Zulu naprawdę stały się legendarne.
1041
01:12:19,168 --> 01:12:23,881
Myślę, że dzięki kokosom
Zulu jest najważniejszym krewe Mardi Gras.
1042
01:12:26,383 --> 01:12:30,678
{\an8}Zabawne. Ludzie, którzy pomagają mi
dekorować kokosy,
1043
01:12:30,679 --> 01:12:33,724
będą stali na trasie, błagając o nie.
1044
01:12:37,353 --> 01:12:39,270
{\an8}KLUB POMOCY SOCJALNEJ I TOWARZYSKI ZULU
1045
01:12:39,271 --> 01:12:42,107
{\an8}BAL KORONACYJNY ZULU 2022
1046
01:12:51,617 --> 01:12:54,536
Szykujemy się do koronacji nowego króla.
1047
01:12:55,829 --> 01:12:57,748
Dostanie królewski pierścień,
1048
01:12:58,290 --> 01:12:59,166
który
1049
01:12:59,666 --> 01:13:03,670
oznacza, że wspiął się na sam szczyt.
1050
01:13:04,505 --> 01:13:08,383
{\an8}To największe formalne przyjęcie na Ziemi
1051
01:13:08,384 --> 01:13:10,968
i cieszę się, że jest to impreza czarnych.
1052
01:13:10,969 --> 01:13:16,557
Zobaczycie 20 000 osób takich jak ja,
w sukniach i smokingach.
1053
01:13:16,558 --> 01:13:20,229
To wspaniały widok. I świetna zabawa.
1054
01:13:34,493 --> 01:13:37,078
To kulminacja życiowego marzenia
1055
01:13:37,079 --> 01:13:39,665
dla dżentelmena, który tego doświadczy.
1056
01:13:40,666 --> 01:13:42,125
Jestem pewien,
1057
01:13:42,126 --> 01:13:44,460
że jest zdenerwowany,
1058
01:13:44,461 --> 01:13:46,587
przerażony, podekscytowany,
1059
01:13:46,588 --> 01:13:49,508
bo obudził się rano jako Rudy.
1060
01:13:50,008 --> 01:13:52,052
Jutro obudzi się jako Król Zulu.
1061
01:13:57,975 --> 01:14:00,476
Jako 11-, 12-letni dzieciak
1062
01:14:00,477 --> 01:14:04,148
stałem na rogu Jackson i Claiborne i...
1063
01:14:04,773 --> 01:14:09,903
powiedziałem dziadkowi,
że chciałbym kiedyś zostać Królem Zulu.
1064
01:14:10,404 --> 01:14:14,240
A on na to:
„Synu, możesz być, kim tylko zechcesz”.
1065
01:14:14,241 --> 01:14:17,076
Ten dzieciak ma teraz 55 lat
1066
01:14:17,077 --> 01:14:19,162
i spełnia się jego marzenie.
1067
01:14:19,163 --> 01:14:21,081
Nie do wiary.
1068
01:14:28,630 --> 01:14:30,965
Wkładam te buty dwa razy w roku.
1069
01:14:30,966 --> 01:14:32,801
Kupiłem je z jednego powodu.
1070
01:14:33,469 --> 01:14:36,179
Można w nich chodzić
na tylnej części obcasów.
1071
01:14:36,180 --> 01:14:40,726
Po ośmiu godzinach stania na balu
1072
01:14:41,310 --> 01:14:43,270
stopy trochę bolą.
1073
01:14:44,229 --> 01:14:47,983
Dla mnie każdy Bal Zulu jest jak rocznica,
1074
01:14:48,609 --> 01:14:50,611
bo na balu poznałem żonę.
1075
01:14:51,737 --> 01:14:53,989
Chyba w 1998 roku.
1076
01:14:54,907 --> 01:14:59,202
Mój przyjaciel Russell Kelly powiedział:
„Mam dodatkowe bilety na bal”.
1077
01:14:59,203 --> 01:15:01,037
Nie miałam smokingu,
1078
01:15:01,038 --> 01:15:04,749
więc Russel dał mi jeden ze swoich.
1079
01:15:04,750 --> 01:15:07,544
Spodnie były za krótkie tak z 8 cm.
1080
01:15:08,337 --> 01:15:12,174
Z wystającymi skarpetami
wyglądałem jak Steve Urkel.
1081
01:15:12,966 --> 01:15:16,929
Zobaczyłem moją przyszłą żonę.
Śmiała się i żartowała z koleżankami.
1082
01:15:17,513 --> 01:15:19,013
{\an8}A potem
1083
01:15:19,014 --> 01:15:22,892
spędziliśmy razem całą noc,
tańcząc i bawiąc się.
1084
01:15:22,893 --> 01:15:26,896
{\an8}Twierdzi, że kiedy tańczyliśmy
włożyłem rękę pod jej sukienkę.
1085
01:15:26,897 --> 01:15:28,899
{\an8}Pewnie tak, byłem pijany.
1086
01:15:29,441 --> 01:15:30,943
A reszta to już historia.
1087
01:15:58,595 --> 01:16:02,808
Ten bal to uosobienie
czarnej doskonałości.
1088
01:16:03,976 --> 01:16:04,851
I tyle.
1089
01:16:05,811 --> 01:16:07,645
Nigdy nie byłem królem,
1090
01:16:07,646 --> 01:16:10,231
ale to coś więcej, niż się ludziom wydaje.
1091
01:16:10,232 --> 01:16:11,942
Reprezentujesz każdą duszę,
1092
01:16:13,402 --> 01:16:14,903
zwłaszcza czarną,
1093
01:16:15,487 --> 01:16:17,863
która przeszła przez to miasto.
1094
01:16:17,864 --> 01:16:19,824
- Powodzenia.
- Raz, dwa, trzy.
1095
01:16:19,825 --> 01:16:21,534
Wchodźcie. Idziemy.
1096
01:16:21,535 --> 01:16:23,661
Rudy, czas, byś został królem.
1097
01:16:23,662 --> 01:16:25,622
To twój czas.
1098
01:16:52,816 --> 01:16:54,610
Moja żona, Toni.
1099
01:17:08,040 --> 01:17:09,749
Moja myszka.
1100
01:17:09,750 --> 01:17:12,168
Czekam, aż wyjdziesz na scenę.
1101
01:17:12,169 --> 01:17:14,295
Przestań, cukiereczku.
1102
01:17:14,296 --> 01:17:15,881
- Przestań.
- Rudy!
1103
01:17:16,632 --> 01:17:17,633
Och...
1104
01:17:18,467 --> 01:17:20,843
Rudy, jak mam ci założyć tę koronę?
1105
01:17:20,844 --> 01:17:22,803
Jeśli Rudy nie pochyli głowy...
1106
01:17:22,804 --> 01:17:26,641
Będę trzymał koronę w ręku.
Spojrzę na niego, na ziemię,
1107
01:17:26,642 --> 01:17:30,312
na was wszystkich...
„Chcesz to cholerstwo?”
1108
01:17:30,812 --> 01:17:32,564
To chodź i sobie weź.
1109
01:17:33,774 --> 01:17:37,444
KRÓL ZULU 2022
1110
01:17:52,042 --> 01:17:54,627
To zaszczyt reprezentować to miasto
1111
01:17:54,628 --> 01:17:58,131
z każdym dygnitarzem, byłym i przyszłym.
1112
01:17:59,007 --> 01:18:01,510
Niech żyje Król Zulu!
1113
01:18:03,053 --> 01:18:04,304
Proszę, proszę.
1114
01:18:25,826 --> 01:18:29,121
{\an8}DZIEŃ MARDI GRAS 2022
1115
01:18:32,249 --> 01:18:33,709
Jak się robi brodę?
1116
01:18:34,835 --> 01:18:36,544
Jeśli chodzi o brodę,
1117
01:18:36,545 --> 01:18:39,881
po prostu... się to wciera.
1118
01:18:42,759 --> 01:18:45,220
Czekałem na to dwa lata.
1119
01:18:47,097 --> 01:18:48,014
Żeby uciec...
1120
01:18:49,391 --> 01:18:51,935
od covidu i całej reszty.
1121
01:18:54,104 --> 01:18:58,107
Codziennie się z tym zmagałem
w szpitalu, gdzie pracuję.
1122
01:18:58,108 --> 01:19:00,901
Jestem podekscytowany.
Gotów na przedstawienie.
1123
01:19:00,902 --> 01:19:02,404
Dlatego mówią na mnie...
1124
01:19:02,946 --> 01:19:04,363
„Showtime”.
1125
01:19:04,364 --> 01:19:05,490
Przedstawienie!
1126
01:19:09,870 --> 01:19:14,374
Ojcze, dziś rano pokornie
stoimy przed Tobą, żeby podziękować.
1127
01:19:17,669 --> 01:19:21,381
Dziękujemy,
że pozwoliłeś nam się znowu spotkać.
1128
01:19:22,841 --> 01:19:26,386
Minęły dwa lata od czasu,
kiedy zebraliśmy się w Twoje imię.
1129
01:19:28,722 --> 01:19:30,724
Wiemy, że straciliśmy wielu braci,
1130
01:19:31,308 --> 01:19:34,894
i chcemy podziękować,
że przeprowadziłeś nas przez pandemię.
1131
01:19:34,895 --> 01:19:37,104
Pozwól, by ci wspaniali ludzie
1132
01:19:37,105 --> 01:19:39,648
nieśli radość mieszkańcom Nowego Orleanu.
1133
01:19:39,649 --> 01:19:40,776
- Amen.
- Amen.
1134
01:19:43,195 --> 01:19:46,071
BURMISTRZ ZULU
1135
01:19:46,072 --> 01:19:48,658
Mardi Gras, czas zabawy.
1136
01:19:55,123 --> 01:19:57,292
Dzień dobry, Wasza Królewska Mość.
1137
01:19:57,876 --> 01:19:59,543
- Co tam?
- Co tam, T.?
1138
01:19:59,544 --> 01:20:01,129
Jest dobrze.
1139
01:20:11,348 --> 01:20:13,974
Napisałem artykuł do lokalnej gazety,
1140
01:20:13,975 --> 01:20:18,437
że chyba czas, żeby Zulu
zrezygnowali z czarnych twarzy.
1141
01:20:18,438 --> 01:20:20,648
Ruszajcie na stację Shella.
1142
01:20:20,649 --> 01:20:22,983
Pierwszy zadzwonił mój brat.
1143
01:20:22,984 --> 01:20:27,279
„Już ci mówiłem,
żebyś nie psuł nam zabawy.
1144
01:20:27,280 --> 01:20:29,281
Przestań pieprzyć!”
1145
01:20:29,282 --> 01:20:33,702
Mój własny brat, o 7:30 rano.
Nawet nie napiłem się kawy,
1146
01:20:33,703 --> 01:20:36,705
a on już dzwonił i wygadywał bzdury.
1147
01:20:36,706 --> 01:20:39,083
Ale przez to nie wiem,
1148
01:20:39,084 --> 01:20:42,586
czy jestem mile widziany w kręgach Zulu.
1149
01:20:42,587 --> 01:20:45,840
Choć przyznam,
że wielu z nich to moi przyjaciele.
1150
01:20:45,841 --> 01:20:48,884
O to właśnie chodzi! Zulu!
1151
01:20:48,885 --> 01:20:49,802
Dzień dobry.
1152
01:20:49,803 --> 01:20:51,971
Dzień dobry, ludzie.
1153
01:20:51,972 --> 01:20:53,473
Dzień dobry!
1154
01:20:55,058 --> 01:20:57,686
Dziś czarne twarze, a co jutro?
1155
01:21:00,480 --> 01:21:02,357
Sam jestem zdezorientowany.
1156
01:21:04,234 --> 01:21:06,778
I ciekaw jestem, co będzie dalej.
1157
01:21:08,905 --> 01:21:13,076
Nie sądźcie, że o tym nie rozmyślamy.
1158
01:21:13,577 --> 01:21:16,538
Ale przecież przez 100 lat,
1159
01:21:17,247 --> 01:21:18,665
przez 110 lat
1160
01:21:19,791 --> 01:21:21,667
wszyscy byli zadowoleni,
1161
01:21:21,668 --> 01:21:23,420
wszyscy dobrze się bawili.
1162
01:21:24,421 --> 01:21:26,423
I jeśli o mnie chodzi,
1163
01:21:28,967 --> 01:21:31,427
mam nadzieję i modlę się,
1164
01:21:31,428 --> 01:21:33,179
żeby tego nie zmieniali.
1165
01:21:34,681 --> 01:21:37,559
Ale są tam ludzie, którzy próbują.
1166
01:21:38,560 --> 01:21:43,314
Uchylasz wieko puszki Pandory i...
Oby nie przysłali was w tym celu.
1167
01:21:43,315 --> 01:21:44,733
Nie.
1168
01:21:46,234 --> 01:21:47,234
Skąd.
1169
01:21:47,235 --> 01:21:49,029
Lepiej ty się tym zajmij.
1170
01:22:32,989 --> 01:22:37,451
Nowy Orlean to jedyne miejsce,
gdzie to, co bezsensowne, ma sens.
1171
01:22:37,452 --> 01:22:40,454
Mój charakter się nie zmienia,
1172
01:22:40,455 --> 01:22:43,707
kiedy w dzień Mardi Gras
maluję twarz na czarno.
1173
01:22:43,708 --> 01:22:45,627
Wciąż jestem tą samą osobą.
1174
01:22:52,801 --> 01:22:56,470
W końcu Klub pomocy socjalnej
i towarzyski Zulu
1175
01:22:56,471 --> 01:23:00,224
jest odzwierciedleniem triumfów,
wzlotów, upadków
1176
01:23:00,225 --> 01:23:03,061
i wytrwałości czarnych w Ameryce.
1177
01:23:07,774 --> 01:23:08,900
Dobra!
1178
01:23:12,070 --> 01:23:13,154
Moja siostrzenica.
1179
01:23:13,822 --> 01:23:14,822
Dziękuję.
1180
01:23:14,823 --> 01:23:16,324
Kocham was.
1181
01:23:17,701 --> 01:23:19,368
Za sto lat,
1182
01:23:19,369 --> 01:23:21,453
z farbą czy bez niej,
1183
01:23:21,454 --> 01:23:24,207
Zulu nadal będzie twarzą naszych ludzi.
1184
01:24:15,300 --> 01:24:18,844
{\an8}ODDAJEMY CZEŚĆ ŻYCIU NASTĘPUJĄCYCH OSÓB:
1185
01:24:18,845 --> 01:24:24,517
{\an8}WYRAZY MIŁOŚCI DLA BRACI ZULU,
KTÓRYCH STRACILIŚMY PRZEZ COVID
1186
01:24:28,646 --> 01:24:32,275
KRÓL TAKI JAK JA:
ZULU CLUB W NOWYM ORLEANIE
1187
01:28:43,359 --> 01:28:48,364
Napisy: Anetta Radolińska-Czwaczka