Downloaded from YTS.MX
BU FİLM ALBERT EINSTEIN'IN HAYATINDA GEÇEN
Official YIFY movies site: YTS.MX
GERÇEK OLAYLARA DAYALIDIR
BÜTÜN SÖZLER, HAYATI BOYUNCA YAZILI VEYA SÖZLÜ OLARAK SARF ETTİĞİ
KENDİ İFADELERİDİR
İlk atom bombası sıkıntılı yeni bir çağın habercisiydi.
Tek darbede, Japonya'nın Hiroşima şehrinin yanı sıra
70.000 erkek, kadın ve çocuk yok edildi.
Yıllar içinde bu önemli olay daha fazla mercek altına alındı.
Yoksa bu bomba, ödenmesi gereken bir...
Tüm zamanların
en korkunç ve tehlikeli silahının yapımında yer alan fizikçiler
eşit derecede sorumluluk duygusuyla boğuşmakta.
Bir de suçluluk hissi var.
Doktor Albert Einstein, dünyanın en büyük bilim insanlarından.
Zekice denklemlerin yanı sıra
bazen siyasi tartışmalara da yol açan bir bilim devi.
Atom çağının babası olarak anılan Einstein'ın
insan bilgisine en büyük katkısı görelilik teorisidir.
Dâhi Albert Einstein, tüm madde ve enerji arasındaki ilişkiyi tanımlayarak
atomun sırlarının anahtarını ilk kez dünyaya sundu.
E eşittir MC kare.
Almanların atom bombası üretmeyi başaramayacağını bilseydim
Pandora'nın Kutusu'nun açılmasında yer almazdım.
EINSTEIN VE ATOM BOMBASI
Zafere selam olsun!
HİROŞİMA'YA ATOM BOMBASI ATILMASINDAN 12 YIL ÖNCE
HITLER'İN NAZİLERİ İKTİDARA GELMEKTE
VE YAHUDİLER ZULME UĞRAMAKTADIR
HAYATI TEHLİKEDE OLAN EINSTEIN
ALMANYA'DAN KAÇMAK ZORUNDA KALIR
NORFOLK, İNGİLTERE
Sessizlik! 10 dakika kuralına göre önerge,
Britanya dışında ikamet eden Yahudiler için
vatandaşlık fırsatlarını teşvik etmek ve genişletmek için yasa tasarısı.
- Komutan Locker-Lampson. - Teşekkürler Sayın Sözcü.
Şahsen Yahudi değilim.
ama dünyanın herhangi bir yerindeki zulümden nefret etmek için
umarım Yahudi olmak gerekmiyordur.
Almanya kendi kültürünün kaymağını seçti ve onu baskıladı.
En şanlı vatandaşına dahi sırtını döndü.
Einstein.
Avrupa'nın yol kesicileri ve haraççıları evini yağmaladı.
Kemanını bile aldılar.
Bugün Einstein'ın evi yok.
İngiltere'de bir ziyaretçi defterine adını yazdı.
Adresini yazması gerektiğindeyse
"evsiz" yazdı.
İşte geldik profesör. Roughton Heath'e hoş geldiniz.
Harika, değil mi?
Sizi yerleştirelim.
MİLLETVEKİLİ KOMUTAN LOCKER-LAMPSON'IN ÖZEL MÜLKÜ
Sizin gibi önemli biri için bayağı kalıyor ama şu anki şartlar altında...
Bana kalırsa basit ve mütevazı bir hayat beden ve zihin için en iyisidir.
Kesinlikle.
Fundalıkta bir çadır gibisi yoktur.
sade yiyecekler, bir bardak bira
ve hoş dost sohbeti.
Size.
Barbarların sizden çaldığının yerine.
Bırakayım da yerleşin.
Almanya'daki mevcut durum, kitlelerdeki psişik bir hastalık hâlidir.
Hitler sokaklardan ve meyhanelerden topladığı insan kalıntılarını
kendi etrafında örgütledi.
Sürü hayatının en kötü sonucu olan askerî sistemden tiksiniyorum.
Alman faşizmi, Yahudi kardeşlerime yönelik saldırılarında
bilhassa şiddetli olmuştur.
DİKKAT. YAHUDİLER.
EN BÜYÜK DOMUZ BENİM
YAHUDİLER ALMANYA'DAN KAÇIYOR
Almanya'daki dostlarımız beni korumak için bir şey yapmasın.
Hatta böyle bir hareket onları gereksiz yere tehlikeye atar.
EINSTEIN, "SÜRGÜNDEYİM" DİYOR
İngiltere evim olacak mı, henüz bir şey söyleyemem.
Durumu nasıl?
Tahmin edeceğin gibi.
Zavallı her şeyini, evini, parasını kaybetti.
Şimdi de Naziler kellesine 20.000 mark ödül koymuş.
Kellemin o kadar ettiğini hiç bilmiyordum.
Sizi temin ederim profesör.
Faşizmin uzun kolları burada size ulaşamaz.
Barbara Goodall'ı tanıştırayım.
- Merhaba profesör. - Ve Margery Howard.
- Merhaba profesör. - Memnun oldum.
Bu hanımlar sizin korumalarınız.
Yetkisiz biri yaklaşırsa, inanın profesör...
Kesinlikle bir iki kurşun yerler.
Kusura bakmayın, silah yanlısı değilsiniz ama çok dikkatli olmalıyız.
Anlıyorsunuz ya?
Harika.
Dikkatli olun hanımlar. İkinize de güveniyorum.
Ancak bu dünyada sahip olunan en değerli şey
insanın kendi halkıdır
ve biz bu halka önderlik etmek
ve onlar için savaşmak istiyoruz.
Ve asla pes etmeyin, asla yorulmayın, asla umutsuzluğa kapılmayın.
Seçme hakkım olduğu sürece
yalnızca sivil özgürlüğün, hoşgörünün
ve vatandaşların kanun önünde eşitliğinin hüküm sürdüğü bir ülkede yaşarım.
Bu koşullar şu anda Almanya'da mevcut değil.
Bu hastalık üreme alanı yakında dünyanın geri kalanı için
büyük bir tehlike oluşturacak.
Tek bir amacımız var,
ve bunu bağnazca ve acımasızca mezara kadar sürdüreceğiz.
Zafere selam olsun!
Barış yanlısı biri olarak Almanya'da kalmak benim için imkânsızdı.
Sırf barış yanlısı değil, militan bir barış yanlısıyım.
Barış için savaşmaya hazırım.
Can dostum beni buraya davet etti.
Sessizce yaşayıp matematik problemlerimi çözebilirim.
Tek istediğim barış.
Buradan, İngiltere'den daha huzurlu bir sığınak bulabilir miydim?
Kimse yerimi bilmeyecek.
Kesinlikle öyle!
Fotoğraf çekelim mi?
EINSTEIN'IN DOĞU KIYISINDAKİ GİZLİ SIĞINAĞI
"SADECE BARIŞ İSTİYORUM"
The Observer makalesi, 17 Eylül 1933.
İngiltere saklanmak için pek iyi bir yer değil.
Nazi zulmünden kaçmak için buraya gelen Doktor Einstein,
ahşap kulübesinin fotoğraflarını gazetelerde görür.
Yerel hayata ayak uydurmuş gibi.
ve Cromer Konseyi kendisine bir adres sunma konusunu değerlendiriyor.
Sanırım Almanya'nın görmezden geldiği varsayılıyor.
Zaman ve uzay gibi şeyleri ne zaman düşünmeye başladınız profesör?
Dört beş yaşlarındayken
babam bana bir pusula gösterdi.
Bu deneyim bende derin ve kalıcı bir etki bıraktı.
Bu iğnenin böylesine kararlı oluşu.
Her şeyin ardında derinden gizli bir şey olmalıydı.
Ben dört beş yaşlarındayken kendi bağcığımı bağlayamıyordum.
Tecrübe edebileceğimiz en güzel şey
gizemli olandır.
Görelilik teorisiyle doğrudan ilgisi olan
ilk çocuksu deneylerimi hâlâ hatırlayabiliyorum.
Bir ışık huzmesinin peşinden koşsak ne olur?
Yeterince hızlı koşarsak hiç hareket etmez mi?
Tabii ki böyle bir şey mümkün değil.
Öğretmenleriniz sizi sevmiş olmalı.
"Senden hiçbir şey olmaz Einstein.
Çok zeki bir çocuksun ama büyük bir kusurun var.
Asla laf dinlemiyorsun.
Sırf varlığın bile sınıftaki saygınlığımı zedeliyor."
Öğretmenler talim çavuşu karakterindeydi.
Her türlü otoriteye karşı güvensizliğim arttı.
Bu tutum beni bir daha asla terk etmedi.
Hayatı değerli kılan icatları
ve entelektüel eserleri yaratanlar sadece özgür insanlardır.
Dışarıda koskocaman bir dünya vardı,
karşımızda engin, sonsuz bir bilmece gibi duruyordu.
Doğanın nispeten basit,
matematiksel bir yapı olarak anlaşılabileceğine ikna oldum.
Zihnimde bir fırtına koptu.
Einstein'ın büyük görelilik teorisi.
İki kule aynı anda hem bir baloncuya hem karadaki adama sinyal gönderiyor.
Karadaki gözlemciye göre sinyaller iki kuleden aynı anda veriliyor.
İki kuleden gelen ışınlar aynı uzunlukta.
Ama baloncu hareket ettiğinden, bir sinyalin ulaşması daha uzun sürüyor
ve bir kulenin diğerinden önce sinyal verdiğinde ısrar ediyor.
Benim çözümüm aslında zaman kavramıyla ilgiliydi.
Farklı hızlarda hareket eden iki gözlemci zamanı farklı hızlarda deneyimliyor.
Zaman kesin olarak tanımlanamaz.
Zaman görecelidir. Esneyip büzüşür.
Ya da Dünya dilimizde, bizim için bir saat başka bir gezegende bir yüzyıl olabilir
veya tam tersi.
Dünyanın her yerinde duyulabilir bir tik tak sesi yoktur.
UZUNLUK KONTROLLERİ
Geçmiş, şimdiki zaman ve gelecek sadece bir yanılsamadır.
Ama aklıma bir sonuç daha gelmişti.
Görelilik teorisine göre
kütle ve enerji arasında temel bir ayrım yoktur.
Enerji, kütlenin ışık hızının
karesiyle çarpımına eşittir.
Yani, çok küçük bir kütle
çok büyük bir enerji miktarına dönüştürülebilir.
Kader bu ya, yıllar süren hummalı bir çalışmanın ardından
birkaç güzel fikir buldum.
Sayın Einstein.
EINSTEIN, ATOMLARIN VARLIĞINI GÖSTERİYOR
Einstein!
EINSTEIN, IŞIĞIN NEYDEN YAPILDIĞINI KEŞFETTİ!
YILDIZLARIN IŞIĞI BÜKTÜĞÜNÜ KANITLADI
Profesör Einstein. Profesör.
Profesör.
Profesör Einstein.
Times of London.
Bilimde devrim yarattınız, Newtoncu fikirler yıkıldı.
New York Times. Bugünkü manşetimiz "Yıldızlar yerinden oynadı!"
"Bilim adamları şaşkına döndü!
"Einstein'ın teorisi zafer kazandı!" Ne düşünüyorsunuz?
Yeteneklerim epey abartılmış.
Profesör, teorinizi sokaktaki adama
ya da belki de kadına açıklayabilir misiniz?
Güzel bir kızla bir bankta oturmak bir dakika gibi geçer
ama sıcak bir sobanın üzerinde bir dakika bir saat gibi gelir.
Bu göreliliktir.
Çok komik. Gerçekten çok komik.
Masaldaki her şeyi altına çeviren adam gibi
benim için de her şey gazetelerde bir yaygaraya dönüşmüştü.
EINSTEIN TEORİSİ ZAFER KAZANDI
KEŞİF, İNSANLIĞIN EN BÜYÜK BAŞARILARINDAN
Otoriteye saygısızlığımı cezalandırmak için
kader beni bir otorite hâline getirdi.
Bir sistemin eylemsizliği zorunlu olarak enerji içeriğine bağlı,
ve bu da doğrudan atıl kütlenin gizli enerji olduğu fikrine yol açtı.
Kütle ve enerji aynı şeyin farklı tezahürleridir.
Yani küçük bir kütle çok büyük miktarda enerjiye dönüşebilir.
Affedersiniz profesör, o enerjiyi bir şekilde serbest bırakmanın
mümkün olabileceğini mi söylüyorsunuz?
Bilim mevcut hâliyle bunu neredeyse imkânsız kılıyor.
Bu, çok az kuşun olduğu bir yerde
karanlıkta kuş avlamak gibi bir şey olurdu.
Yine de bu ölçekte salınan enerji kulağa oldukça endişe verici geliyor.
İnsanın kendisi ve kaderiyle ilgilenmek her zaman başlıca hedef olmalıdır.
Böylece zihinlerimizin yarattıkları,
insanlık için bir lanet değil, bir lütuf olabilir.
Geri çekilin hanımlar!
Birini bekliyorum. Bir dost, düşman değil.
Bence bu beyle tanışmaktan keyif alacaksınız profesör.
Profesörle laflıyor musun Margery?
Daha çok dinliyorum.
Bize görelilik teorisinin inceliklerini açıklıyor.
Ve?
Anladığından da eminim.
Epstein.
Hayır. Einstein.
Profesör, bu Jacob Epstein. Heykeltıraş.
Profesör, kafanızla çok ilgileniyorum.
Anladığım kadarıyla Almanya'da pek sevilmiyorsunuz.
100 Nazi profesörünün teorilerinizi yanlış olarak nitelendirdiğini okudum.
Yanılmış olsaydım tek bir profesör yeterli olurdu.
Kendimi fizikçi sanıyordum.
Hitler gözüme sokmadan önce Aryan ırktan olmama zahmetine girmemiştim.
BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI YENİLGİSİNDEN İKİ YIL SONRA
ALMANYA KARGAŞA İÇİNDEDİR
ADOLF HITLER,
25 MADDELİ PLANIYLA ALMAN İŞÇİ PARTİSİ'NE HİTAP EDER
İnançları ne olursa olsun ancak Alman kanından olanlar
Ulus üyesi olabilir.
Alman olmayan tüm göçler engellenmelidir.
Hiçbir Yahudi Ulus üyesi olamaz.
Parti liderleri, bu programı eyleme dönüştürmek için
acımasızca çalışacak, gerekirse hayatlarını feda edecektir.
6 AY SONRA 24 AĞUSTOS 1920
SAF BİLİMİ KORUMA DERNEĞİ AÇILIŞ TOPLANTISI
Şu anda her arabacı ve garson görelilik teorisinin
doğru olup olmadığını tartışıyor.
Görelilik ilkesinin okuyucunun zevkine hitap edecek biçimde
bir başka uygulaması da burada.
Bugün Almanya'da Alman bilgeyken İngiltere'de İsviçreli Yahudi'siniz.
Nefret edilmek kaderimde varsa aslında tam tersine,
Almanlar için İsviçreli Yahudi, İngilizler için Alman bilgin olmalıyım.
"Bu etkinlik 'Saf
"Bu etkinlik 'Saf Bilimin Korunması için Çalışan
Alman Bilimciler Topluluğu' tarafından düzenlenmiştir."
Kanaatleri, mensup oldukları siyasi parti tarafından belirleniyor.
"İlk konuşmacı Paul Weyland."
Bu akşamki temamız,
Alman halkını,
bilimle ilgilenen dünyayı yarım yamalak fikirlerle kargaşaya sürükleyen,
çok takdir edilen bilimciler tarafından yanlış yönlendirilmekten korumak.
Hiç de uzmana benzemiyor.
Doktor mu? Mühendis mi? Politikacı mı?
Einstein'ın görelilik teorisi ve bu teorinin ortaya çıkış biçimi üzerine
gözlemler sunuyoruz.
Bilim camiasında,
yakından bakıldığında
kanıttan yoksun olduğu anlaşılan görelilik ilkesi gibi bir sistem
nadiren bu kadar abartılı bir şekilde savunulmuştur.
Einstein, teorisini ve adını ticaret yapar gibi göklere çıkarıyor.
Kısacası,
Einstein'ın görelilik teorisi, bilimsel Dadaizm'den başka bir şey değil.
Entelektüel açıdan kafası karışık bir zamanın ürünüdür
ve üstelik intihaldir.
Akademik destekçilerinden oluşan bir grubun pohpohladığı bir aldatmacadır!
Tüm bunlar, Alman toplumundaki
entelektüel ve ahlaki çürümenin bir sonucudur
ve bu durum, basının belli bir kesimi tarafından
istismar ve teşvik edilmektedir.
EINSTEIN GÜNLER SONRA BİR MAKALEDE CEVAP VERİR
Görelilik Teorisi Karşıtı Limited Şirketi'ne yanıtım.
Bu girişimin temelinde
hakikat arayışından başka amaçlar olduğuna inanmak için nedenlerim var.
Liberal eğilimli bir Yahudi olmak yerine
gamalı haç takan veya takmayan bir Alman milliyetçisi olsaydım...
Ne Alman vatandaşıyım ne de Yahudi inancına inanıyorum.
Ama ben bir Yahudi'yim ve Yahudi halkına ait olmaktan memnunum.
Profesör, piponuzu söndürebilir misiniz?
Kişiyi ışıkta görmektense
sis ardında ve yarı karanlıkta görmeyi tercih ederim.
Dumandan sizi göremiyorum da.
Beyler. Hazır mıyız?
Sizi görmek isteyen biri var.
Walter Adams.
Bence ona bir kulak verin.
Profesör, Akademik Destek Konseyi'nin sekreteri olarak buradayım.
Bu yılın başlarında,
Almanya'daki Yahudiler için mevcut dehşet verici koşullar ışığında
Almanya'dan kaçmak zorunda kalan, sürgündeki akademisyenlere
yardım için kurulduk.
Almanya'da kötü bir canavara dönüştürüldüm
ve tüm param elimden alındı.
Evet, çok üzgünüm.
Profesör, akademi mültecilerine destek için bir etkinlik düzenliyoruz
ve konuşma yapmayı kabul edip etmeyeceğinizi merak ediyoruz.
Bay Adams,
halkın karşısına çıkarsam
Alman hükûmetinin savcıları Alman Yahudileri'ne bunun bedelini ödetir.
Evet, mümkün.
Ama sizin müdahaleniz olmadan da şartlar onlar için çok korkutucu.
Profesör, siz çağın en ünlü fizikçisisiniz.
Sesiniz tüm dünyada yankılanacak
ve Almanya'daki Yahudilerin akademik tasfiyesinin boyutunu gösterecek.
Sizi temin ederim,
az sayıda tanınmış kişinin konuşacağı mütevazı bir toplantı olacak.
En azından düşünür müsünüz?
Çok az Alman, Hitler ve Nazi tehdidine karşı tetikteydi.
Başarısız darbe girişimi, siyasi olarak umutsuz vakadan ibaret
tenekeden ordu imajlarını ortadan kaldıramadı.
Ama Birinci Dünya Savaşı'nın ardından
Hitler, parti saflarını genişletmek ve iktidar yolunu açmak için
hüsrana uğramış birçok asker takımına yaltaklandı.
Almanya'da insanlık acı çekiyor.
Şu anki milliyetçilik dalgası ciddi bir hastalık.
Şovenizme dönüşmesi için en ufak bir provokasyon yeterli,
bazense buna bile gerek yok.
SUİKASTÇILAR
ALTI EL ATEŞ EDİLDİ
BAKAN ARABADA ÖLDÜRÜLDÜ
WALTER RATHENAU, ÜNLÜ YAHUDİ SİYASETÇİ
VE ALMAN DIŞ İŞLERİ BAKANI
MİLLİYETÇİLERİN SUİKASTINA KURBAN GİDER
Rathenau'ya karşı hissettiklerim,
Avrupa'nın kasvetli ortamında bana verdiği umut ve teselli için şükran duygusuydu.
Nazi propagandasının ilk kurbanıydı.
Profesör, birkaç soru.
Profesör, Almanya'ya dönmeyeceğinize dair söylentiler var.
Çok sayıda eğitimli Almanın Yahudilere yönelik tutumu nedeniyle
Almanya'da kamuoyu önüne çıkmamam konusunda uyarıldım.
Zira milliyetçi suikastçıların hedefleri arasında olduğum varsayılıyor.
Ama Almanya'dan kaçtığınızı inkâr ediyorsunuz.
Japonya'ya gitme sebebim açık denizde 12 haftalık huzur bulmak.
Altı aylığına ortadan kaybolduğum için mutluyum.
Yolculuk harika,
her ne kadar Japonya yorucu olsa da.
EINSTEIN'IN TEORİ DERSLERİ
Burada 13 ders ve 10.000'inci kez poz verdim.
Hiçbir insan böyle bir karşılamayı hak etmiyor.
Kıyı şeridinde büyüleyici bir yürüyüş.
Öğleden sonra dağın zirvesine bir tur.
HİROŞİMA VİLAYETİ MAHSUL SERGİ SALONU
Berlin'de ve Almanya'nın her yerinde insanlar açlıkla boğuşuyor.
Temel ihtiyaçlardan mahrumlar.
İşsizlik ve artan enflasyon ülkeyi yıkımın eşiğine getiriyor.
Para neredeyse değersiz.
Yarım kilo elma 300 milyar mark ediyor
ve markın değeri gitgide düşmeyi sürdürüyor.
Orta sınıf yok oldu.
Reichsbank fazla mesai yaparak gitgide daha az şeye yeten
banknotlar basıyor.
Nazi safları güç ve altın vaatleriyle beslenen
amaçsız ve işsiz genç erkeklerle dolmaya başlıyor.
Nazi partisinin Berlin mensupları dün Nürnberg'deydi.
Çoğu Bavyeralı 12.000 kişilik grup,
meşhur Hitler'in önünde geçit töreni yaptı.
Dünyayı dolaşan Profesör Einstein'ı New York'ta
gazeteciler karşıladı.
Almanya'nın en büyük bilim insanı dünyanın en harika şehrinde.
Çok memnunum.
Muhabirler son derece saçma sorular sordular,
ben de onlara ucuz şakalarla cevap verdim.
İçki yasağı hakkında ne düşünüyorsunuz profesör?
İçmiyorum, o yüzden umurumda değil.
Almanya ve seçim günü,
Herr Hitler oyunu artırarak dünyayı şaşkına çevirdi.
Nazileri destekleyen altı milyon vatandaş sayesinde
Reichstag'daki en büyük ikinci parti konumundalar.
Führer'in atılımını durdurmak mümkün mü?
Profesör Einstein, Nazi partisinin son seçim başarısı sorulduğunda
aniden ciddileşti ve neredeyse öfkelendi.
"Bay Hitler'i tanımaktan hoşlanmıyorum" dedi.
"Hitler Almanya'nın boş midesi sayesinde ayakta.
Almanya'daki ekonomik koşullar düzelir düzelmez önemini yitirecektir."
Doktor Einstein bu açıklamanın ötesinde politika hakkında konuşmadı.
İnsanlar arasındaki mücadele ve nefret
çok özel çıkar grupları tarafından besleniyor.
İnsanları birbirine düşüren bir avuç köksüz bir uluslararası zümreden ibaret.
Bunlar uluslararası unsurlar olarak görülebilecek tek grup
çünkü işlerini her yerde yürütüyorlar.
Einstein!
Sözler, barış yanlılarını hiçbir yere götürmez.
Harekete geçmeliler.
Eylem lazım.
Askerlik hizmetini yapması gerekenlerin
sırf %2'si savaş karşıtlığını ilan etse ve "Biz savaşmayacağız" dese
hükûmetler güçsüz kalırdı.
ABD genelinde bir milyondan fazla Yahudi
Almanya'daki Yahudilerin Hitler hükûmeti tarafından
zulme uğramasına karşı gösterilere katılacak.
Kahverengi Gömlekliler zafer yürüyüşünde
çünkü Adolf Hitler nihayet Almanya'yı yönetiyor.
Hitler'in komutayı kabul ettiği açıklanınca
büyük bir kalabalık toplandı.
Şimdi ne olacak?
50 milyon Alman, Hitler bayrağına, ünlü gamalı haça biat ediyor.
Bu akşam halkımıza sesleniyorum.
Sizleri her gün,
her saat, yalnızca ve yalnızca
Almanya'yı, İmparatorluğu ve Alman ulusunu,
Alman halkını düşünmeye çağırıyorum.
Zafere selam olsun!
Pasadena'da Bay ve Bayan Albert Einstein arkadaşlarına veda etti.
Profesör, son 10 yıldır ana vatanıyla diğer ülkeler arasında mekik dokuyor.
Ama bu kez döndüğü Almanya, bıraktığı Almanya'dan çok farklı.
Artık Herr Hitler hüküm sürüyor.
Almanya geceleri bir şeytan diyarıydı.
İnanmadığın şey yok edilmeliydi.
Alevlerin arasında özgürlük, hoşgörü ve nezaket
bu diyardan yok oldu.
Alman erkek ve kadınları.
Abartılı Yahudi entelektüelizmi çağı
artık sona ermiştir.
Einstein'ın Transatlantik yolculuğu, yazlık evlerinin basıldığı haberiyle
hoyratça kesintiye uğrar.
Yazlık evime geçmişte sık sık misafirler teşrif etmiştir.
Daima hoş karşılandılar.
Kimsenin zorla girmek için bir sebebi yoktu.
Bu eylemler, kuduz bir Nazi milisi çetesinin işi.
Bence ülkemdeki siyasi sirk bir süre daha devam edecek.
Ben de geri dönmeyeceğim.
Yeni Alman diktatörün esas tutumu nedir?
Hitler'in planı
Almanya'yı Nasyonal Sosyalist yönetim altında tutmaya devam etmek mi,
yoksa tahtın ardında kendisinin olacağı bir tür monarşi mi kurmak istiyor?
Hitler'in planı ne olursa olsun,
kendisinden başka hiç kimsenin başrolü oynamasına izin vermeyecektir.
Profesörün resmi var.
"Yahudi basını ve masum Alman halkının büyük takdirine mazhar oldu.
Minnettarlığını Adolf Hitler'e karşı yalan dolu vahşet propagandayla gösterdi."
Altında da diyor ki...
Diyor ki...
- Diyor ki... -"Henüz asılmadı."
Gençken hayattan tek istediğim bir köşede sessizce oturup
insanların ilgisini çekmeden işimi yapmaktı.
Şimdi bakın ne hâle geldim.
Çok üzgünüm profesör.
Medeni dünyanın bu modern barbarlığa karşı pasif tutumunu anlayamıyorum.
Dünya Hitler'in savaşa gittiğini görmüyor mu?
Öyle görünüyor.
Sizin için zor olmalı.
Yani, kararlı bir barış yanlısı olarak.
Evet ama koşulsuz şartsız faşizm karşıtı olduğumu söylememe gerek yoktur.
Tüm Alman nüfusu milliyetçilikle zehirleniyor
ve savaş için eğitiliyor.
Tüm ordulardan nefret ediyorum. Her türlü şiddetten de.
Yine de dünyanın mevcut durumunda
örgütlü güce ancak örgütlü güçle karşı konulabileceğine inanıyorum.
Başka yolu yok.
Dünyayı tehlikeye atanlar, kötülüğü fiilen işleyenlerden ziyade
ona göz yuman ya da onu teşvik edenlerdir.
Sessiz kalırsam suça ortak olduğum için kendimi suçlarım.
Einstein konuşacak. Stop.
Mütevazı toplantı fikrini unut.
Alman Yahudilere yardım için para toplamak istiyordun. Stop.
Mekân işini bana bırak. Stop.
Daha büyük bir salon ayırttım bile.
Öyle mi?
En büyüğü.
Locker-Lampson. Stop.
Walter Adams'a. Acil teslimat.
2 Ekim 1933.
Daily Mail başyazısı. Londra.
AKILSIZCA BİR KIŞKIRTMA
Almanya'dan sürgün edilenler adına para toplamak için
Albert Hall'da, kitlesel bir toplantı düzenlenecek.
Aslında her yerde Hitler rejimine karşı bir gösteri olarak görülecek.
Ve Nazi politikasına karşı.
Alman Yahudilerine karşı her türlü sempatimiz mevcut olsa da
gördükleri muamele Albert Hall'da Nazilerin kınanmasıyla düzelmeyecektir.
Doktor Einstein'a
Nazi rejimine karşı yürütülen bu yersiz kışkırtmaya son vermesinin
akıllıca olacağını söylemek isteriz.
ROYAL ALBERT HALL, 3 EKİM 1933
BİLİM VE UYGARLIK
A. EINSTEIN
İlk konu, minnettarlığım.
Bir insan olarak...
İyi bir Avrupalı olarak...
Bir Yahudi olarak.
Bay Adams'la konuştum. Bütün biletler satılmış.
On bin kişi.
Konuşmayı hazırladınız mı?
Sizinle gurur duyuyorum.
Araba hazır. Hazır olduğunuzda gideriz.
3 EKİM 1933 ROYAL ALBERT HALL, LONDRA
Hanımlar beyler, Profesör Einstein.
"Bana bu fırsatı sunduğunuz için...
bir fırsat..."
"Bana burada kendimi ifade etme fırsatını sunduğunuz için...
...çok mutluyum.
Bir insan olarak minnettarım,
iyi bir Avrupalı olarak ve bir Yahudi olarak."
"Uzun yıllar boyunca
beni de yurttaşları arasında saymış bir ulusun tutumunu yargılamak
benim görevim olamaz.
Harekete geçmenin
böylesine gerekli olduğu bir zamanda
politikalarını değerlendirmeye çalışmak bile beyhudedir.
Bugünün can alıcı soruları şunlardır:
İnsanlığı ve onun kültürel mirasını nasıl kurtarabiliriz?
Avrupa'yı daha büyük bir felaketten nasıl koruyabiliriz?
Hoşnutsuzluk nefreti doğurur.
Nefret ise şiddet eylemlerine, devrime, hatta savaşa yol açar.
Nitekim belaların ve kötülüğün
nasıl yeni belalar ve kötülükler doğurduğunu görüyoruz.
Entelektüel ve bireysel özgürlüğü tehdit eden güçlere karşı direneceksek
bizzat özgürlüğün tehlikede olduğunun bilincinde olmalıyız.
Atalarımızın çetin mücadeleler sonucunda kazandıkları özgürlüğe
ne kadar borçlu olduğumuzun farkına varmalıyız.
Bu özgürlük olmasaydı
ne Shakespeare, ne Goethe, ne Newton,
ne Faraday, ne Pasteur ne de Lister olurdu."
Gerilim, tehlike ve yokluk içinde yaşadığımız gerçeğinden
sadece yakınmalı mıyız?
Hiç sanmıyorum.
Uluslar ancak tehlike ve çalkantılara maruz kalınca
ilerleme yönünde tedbirler alma ihtiyacı hissederler.
Mevcut krizin daha iyi bir dünyaya yol açacağını umuyoruz.
Tek umudumuz...
...mevcut krizin daha iyi bir dünyaya yol açması.
EINSTEIN, KONUŞMASINDAN SONRA AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ'NE YELKEN AÇAR
BİR DAHA AVRUPA'YI GÖRMEYECEKTİR
EINSTEIN ABD'DE! ABD'Lİ BİLİMCİ DR. ABRAHAM FLEXNER'IN DAVETİYLE
YENİ "SÜPER ÜNİVERSİTE"DE FİZİK BÖLÜMÜ BAŞKANLIĞINI KABUL ETTİ.
Enstitü Princeton'da kurulacak
ve 1933 sonbaharında Profesör Einstein başkanlığında
Matematik Okulu açılacaktır.
Princeton'ı çok güzel buldum.
Harikulade, küçük bir yer.
Tüm zamanların en önemli bilim insanlarından biri olan
Profesör Einstein gibi bir biriyle
bu yola çıktığımız için olağanüstü şanslıyız.
Bu küçük üniversite kasabasına
insan mücadelesinin kaotik sesleri zar zor nüfuz ediyor.
Diğerleri mücadele edip acı çekerken
böyle bir yerde yaşamaktan neredeyse utanıyorum.
Hitler silahlanıyor,
fikirleri onunkiyle uyuşmayan herkesin hakkını gasp ediyor.
Yahudiler, Katolikler, liberaller, Protestanlar
ve rejimi altında Orta Çağ köleliğine indirgenen kadınlar,
yeniden beliren savaş tehdidi karşısında dehşet içindeler.
Almanya'daki görevimi neden bıraktığım sorulduğunda
şu beyanda bulunmuştum:
Seçme hakkım olduğu sürece
yalnızca sivil özgürlüğün, hoşgörünün
ve vatandaşların kanun önünde eşitliğinin hüküm sürdüğü bir ülkede yaşarım.
Amerika'da hayattaki en değerli şeyin mümkün olduğunu hissediyorum.
Bireyin ve onun yaratıcı gücünün gelişimi.
Kırık camlar gecesi.
200 sinagog ve 7.500 dükkân ateşe verildi.
90 Yahudi öldürüldü, yüzlercesi yaralandı, binlercesi aşağılandı, üzerine tükürüldü.
26.000 Yahudi tutuklandı ve toplama kamplarına gönderildi.
Görünürdeki yıkım,
Almanya'da kalan 250.000 Yahudi'nin maruz kaldığı şiddetle örtüşüyor.
Ve asla pes etmeyin, asla yorulmayın, umutsuzluğa kapılmayın...
Çaresizlik ve sefalet içinde varoluşun sınırlarına itilirler.
Almanya, geri dönüşü olmayan karanlık ve uğursuz bir yola girmiştir.
George Washington Üniversitesi'nden bilimciler sarsıcı bir rapor aldı.
Almanya'dan gelen haberlere göre
uranyum atomu nötron bombardımanı altında iki parçaya ayrılıyor.
Bu çarpıcı haber bilimcilerde büyük bir aciliyet hissi uyandırdı.
Çok küçük bir kütle çok büyük miktarda enerjiye dönüşebilir.
Askerî istihbarat,
Hitler'in atom bombasına doğru ilk adımı atmış olabileceğinden korkuyor.
Bu ölçekte salınan enerji kulağa oldukça endişe verici geliyor.
Bilim mevcut hâliyle bunu neredeyse imkansız kılıyor.
Nazi Almanyası'nın
atom enerjisini serbest bırakabilen ilk ülke olması hâlinde
kaçınılmaz olarak yaşanacak felaketin bilincinde olan Doktor Einstein
Başkan'a mektubunda ABD hükûmetinin harekete geçmesi gerektiğini vurguladı.
Efendim,
yakın zamanda bana iletilen çalışmalar,
uranyum elementinin yeni ve önemli bir enerji kaynağına
dönüşebileceğini düşündürüyor.
Bu yeni olgu, aynı zamanda bomba yapımına da yol açacaktır,
son derece güçlü, yeni tip bombalar.
Bu durum göz önüne alındığında, şu an sürmekte olan deneysel çalışmaları
hızlandırmayı arzu edebilirsiniz.
Saygılarımla, A. Einstein.
Örgütlü güce ancak örgütlü güç karşı koyabilir.
EYLÜL 1939
Nazi birlikleri Polonya'yı karadan ve havadan işgal etmiştir.
Hitler'in savaş makinesi eski düşman Fransa'yı fethederek
Avrupa'yı kasıp kavuruyor.
Ayrılacağız ve Hitler'in tüm çabalarını boşa çıkaracağız.
Karada ve denizde ona karşı koyacağız.
Ne huzur bulacak, ne rahat edecek, ne de pazarlık yapacak.
Bay Churchill, Büyük Britanya'nın kazanacağından emin olabilir.
Almanya'nın galip geleceğinden en ufak şüphem yok.
Belçika'nın düşüşüyle,
nükleer madde uranyum stokları Naziler tarafından ele geçirildi.
Hawaii adalarındaki önemli Pasifik karakolumuz Pearl Harbor,
Japonya'nın küstah savaş ilanı neticesinde acımasızca bombalandı.
Ne kadar uzun sürerse sürsün,
Amerikan halkı meşru kudretiyle mutlak zafere ulaşacaktır.
MÜTTEFİKLER ÇOK GİZLİ MANHATTAN PROJESİ İLE
İLK ATOM BOMBASINI ÜRETME YARIŞINA GİRDİ
E eşittir MC kare.
Atomun sırlarını açığa çıkaran temel formül.
EINSTEIN DIŞLANMIŞTIR
AKTİVİZM GEÇMİŞİ, GÜVENLİK RİSKİ OLARAK GÖRÜLMESİNE SEBEP OLUR
Almanların işgal altındaki ülkelerdeki
sivil halka karşı işlediği toplu katliamların farkında olmalıyız.
Almanlar her yerde ulusun bağımsız ruhunu temsil edenleri
yok etmeye niyetli.
Norveç'te, Müttefik Kuvvetler Nazi nükleer programına
yıkıcı bir darbe indirdi.
Bir hidroelektrik santraline yapılan bir dizi baskın,
hayati önem taşıyan kimyasal kaynaklarını kesti.
D-Day. 5.000'den fazla gemiyle taşınan 150.000'den fazla asker.
Tarihin en büyük amfibi çıkarması.
Savaşın gidişatı Almanya'nın lehine dönüyor.
Müttefik Kuvvetler, atom silahı programlarının
başarısız olduğunu gösteren gizli Nazi dosyalarını ele geçirdi.
Müttefikler Avrupa'nın derinliklerine doğru ilerledikçe,
Hitler'in planındaki gerçek dehşet ortaya çıktı.
Buchenwald toplama kampında Naziler tarafından işlenen
neredeyse eşi benzeri görülmemiş suçların resimli kanıtı.
Bu kemikler imha edilmek üzere gönderilen erkekler, kadınlar ve çocuklardı.
Almanların işlediği suç,
sözde medeni ulusların tarihinde kaydedilmiş en iğrenç suçtur.
Resmî raporda Buchenwald Kampı bir imha fabrikası olarak adlandırılıyor.
Utanç verici emellerini yanlış anlaşılmaya mahal vermeden
açıkça ortaya koyduktan sonra Hitler'i seçtiler.
Zafere selam olsun!
Yahudi kardeşlerimi katlettikleri için artık Almanlarla işim olmayacak.
Nisan 1945.
Sovyet Ordusu, Hitler kuvvetlerine karşı son bir saldırıyla
Berlin'i kuşattı ve Führer'in sığınağına yaklaştı.
Yenilgi karşısında çaresiz kalan Hitler, kafasına bir kurşun sıkarak canına kıydı.
RADYASYON TEHLİKESİ
Avrupa'daki savaş kazanıldı.
ABD liderliğindeki kuvvetler Japonya'yla savaşı bitirmek için
arayışlarını sürdürüyor.
Beş, dört, üç, iki, bir.
Yıllar süren bilimsel çalışmaların sonunda Manhattan Projesi bir atom bombası üretti.
Alamogordo, New Mexico çölü. İlk atom testi.
Hiroşima'da masumları bekleyen saldırının dehşet verici girizgahı.
Yükseklik yaklaşık 32.000 fit.
Rota 265 derece manyetik, hava hızı 250 deniz mili.
Hedef bölgeye yaklaşıyorum.
Bulut örtüsü tüm irtifalarda onda üçten az.
Hedef bölge temiz.
Kısa süre önce
bir Amerikan uçağı Hiroşima'ya bir bomba attı.
Yapılanlar, organize bilimin tarihteki en büyük başarısıdır.
İlk atom bombası rahatsız edici yeni bir çağın başlangıcı.
Tek bir darbede Japonya'nın Hiroşima kenti ve yaklaşık 70.000 erkek, kadın ve çocuk
yok edildi.
Yıllar içinde bu önemli olay daha fazla mercek altına alındı.
Bomba, barış için ödemeye değer bir bedel miydi?
EINSTEIN'IN HAYATININ SON YILLARINDA
JAPON GAZETECİ KATSU HARA PROFESÖRE MEKTUPLA ULAŞTI
VE ONU ATOM BOMBASINA KATKISIYLA YÜZLEŞMEYE ZORLADI
Sevgili profesörüm.
Şu anda Japon halkı son savaştaki sorumluluklarının bilincinde.
Ve işledikleri suç için samimi bir pişmanlık içindeler.
...SUÇ İÇİN SAMİMİ BİR PİŞMANLIK İÇİNDELER.
Yakın zamanda, savaşın sona ermesinden yıllar sonra
Japon halkı atom bombasının yok edici etkileriyle
ilk kez yüz yüze geldi.
Şimdi size soruyoruz Profesör Einstein,
temel amacı insanlığın refah ve mutluluğuna hizmet etmek olan bilim
neden böylesine korkunç sonuçların ortaya çıkmasına vesile oldu?
Atom enerjisinin serbest bırakılmasının mimarı olduğumu düşünmüyorum.
Benim payım oldukça dolaylıydı.
Atom bombası üretiminde oynadığınız önemli role rağmen mi?
Benim tek katkım 1905 yılında
kütle ve enerji arasındaki ilişkiyi kurmam oldu.
Ben sadece atom enerjisinin teorik olarak mümkün olduğuna inanıyordum.
Atom enerjisinin benim zamanımda açığa çıkacağını öngörmemiştim.
Büyük bir hata yaptım.
Başkan Roosevelt'e o mektubu yazdım.
Almanların da aynı sorun üzerinde çalışıp başarılı olması ihtimali
beni bu adımı atmaya zorladı.
Almanların atom bombası üretmeyi başaramayacağını bilsem
Pandora'nın kutusunun açılmasında yer almazdım.
Parmağımı bile kıpırdatmazdım.
Hiroşima saldırısından önce önde gelen fizikçiler,
Savaş Bakanlığı'nı savunmasız kadın ve çocuklara karşı
bombayı kullanmamaya çağırdı.
New Mexico'daki test patlamasını diğer uluslara göstermiş olsaydık
bunu dünya düzeni için önerilerde bulunmak için kullanabilirdik.
Savaşı bitirmek için.
Tüm zamanların en korkunç
ve tehlikeli silahını izlemeye katılan fizikçiler
eşit derecede sorumluluk duygusuyla eziliyor
ve suçluluk hissediyorlar.
Bu silahı Amerikalıların ve İngilizlerin ellerine,
tüm insanlığın güvencesi,
barış ve özgürlük savaşçıları olarak teslim ettik.
Ancak şimdiye kadar ne barışa dair bir güvence
ne de uluslara vadedilen özgürlükleri görebildik.
Bu durum cesaret isteyen bir çaba gerektirmekte.
Tüm siyasi anlayışımızda
köklü bir değişim için.
Aksi takdirde
insan uygarlığı yok olacak.
Savaş kazanıldı, barış kazanılmadı.
Başkan Truman'ın, Rusya'nın atom patlaması ürettiğine dair açıklaması
muhabirlerin, Rus Vyshinsky'nin BM'ye hitap edeceği
Flushing Meadow'a akın etmesine sebep oldu.
Bay Vyshinsky, ne diyeceksiniz?
- Lütfen, müsaade edin. - Rusya'da atom bombası var mı?
Bir çatlak, bir patlama.
Ölümcül radyoaktif yağmur.
Birkaç saniye içinde New York merkezi büyük bir harabeye dönüşecek.
ABD'DE ANTİ KOMÜNİST KORKU PATLADI
Ülkemiz savaşta.
Komünizmin idareciler tarafından bize karşı ilan edilmiş bir savaş.
Bu, Amerika tarihindeki en büyük kriz.
Kremlin'in şimdiden bir başka silahı yoğun bir şekilde kullandığına dair
işaretler var.
Komünist propaganda.
İnsan zihnini hedef alan bir mücadelenin ortasındayız.
Yıllar önceki Alman felaketi kendini tekrar ediyor.
İnsanlar hiç çekinmeden vahşileşiyor
ve şerh güçleriyle birleşiyorlar.
İktidara aç olan
veya siyasi avantaj peşinde koşan politikacılara ne kadar tahammül edeceğiz?
Eski günlerde zararsız görünen bilimin
herkesi ürküten bir kâbusa dönüşmüş olması garip.
Uzun yaşamım boyunca öğrendiğim bir şey varsa
o da gerçekliğe karşı tüm bilimimizin çocuksu olduğudur.
Yine de sahip olduğumuz en değerli şey.
Bilim kapalı bir kitap değildir ve asla olmayacaktır.
Her önemli gelişme yeni sorular getirir.
Ancak karanlıkta yıllarca süren endişeli arayış ve sonunda ışığa çıkış,
yalnızca bunu deneyimleyenler tarafından anlaşılabilir.
İnsanoğlunu, doğa güçlerini yıkıcı amaçlarla kullandığı için
kınamamalıyız.
Bilakis, insanlığın kaderi
tamamen insanın ahlaki gelişimine bağlıdır.
EINSTEIN SON NEFESİNE KADAR BARIŞ İÇİN
VE YARATILIŞIN SIRLARINI ORTAYA ÇIKARMAK İÇİN
MÜCADELE ETTİ
ALBERT EINSTEIN, 18 NİSAN 1955'TE ÖLDÜ
Sevgili gelecek nesiller,
eğer daha adil olamadıysanız
ya da barışçıl ve genel olarak bizden daha mantıklı değilseniz
şeytanlar götürsün sizi.
Sevgilerimle, bir zamanlar var olmuş olan
Albert Einstein.
Alt yazı çevirisi: Ezgi Acar