Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Kung ikaw ay masaya Pumalakpak
Ganito pala 'yong pakiramdam.
Magandang panimula ito ng show.
Pasalamatan natin si Note na nagpasimuno nito.
Isang matalinong paraan para mapapalakpak ang mga tao.
Espesyal ang araw na ito.
Makakausap natin
ang pinakasikat na stand-up comedian ng Thailand.
Kaya susubukan kong basagin ang record niya
dahil mapapapalakpak kayo nang higit sa dalawang beses sa sasabihin ko.
Nagawa ko.
Gaya ng alam natin,
bihirang magpakita si Note sa publiko.
Lalo na sa ganitong talk show.
Ang huling beses na nasa talk show siya
ay 14 na taon na.
Kaya sobrang espesyal ng araw na ito.
Kaya ngayon,
bigyan natin ng masigabong palakpakan,
si Note, Udom Taephanich!
Hello sa inyo.
Uumpisahan ko sa pinakasikat na pagbati.
Kumusta ka?
Sa totoo lang, hindi maganda.
Dahil tumatanda na ako, normal lang na madaling magkasakit.
-Oo. -Tulad ng, sa umaga…
May sintomas araw-araw.
Araw-araw nangyayari.
Pwedeng sakit ng tuhod, o acid reflux
o sakit ng likod.
Ganoon talaga pag matatandang tulad natin, di ba?
Pag-usapan natin 'yong pinakahuli mong show, 'yong Deaw 13.
Kumusta?
Napakahirap noon.
-Bakit? -Bakit?
Noon lang ako nakapag-perform sa audience
na naka-facemask.
-Okay. -Bawat show, nasa 5,000 ang tao.
Kung sampung show, 50,000 katao na naka-facemask.
Habang nagpe-perform ako, hindi ko alam kung tumatawa sila.
Tama.
Walang reaksyon, o ano.
Ngayon ko lang naranasan ito.
Walang magtuturo sa 'yo ng gagawin sa ganitong sitwasyon.
Bago, pero kailangang harapin.
Madalas kasi pag nagpe-perform ng stand-up show,
kita mo 'yong reaksyon.
-Nakikita ko. -Naeengganyo ka.
Parang pingpong ang stand-up comedy.
Magse-serve ka at titirahin ng isa.
Kaya kapag nag-eenjoy sila, magbabato pa ako ng jokes.
Batuhan 'yon.
Pero itong show ng Deaw 13, parang online meeting.
Alam n'yo 'yong Zoom? Ganoon mismo.
May 5,000 tao.
Hindi ko alam ang gagawin ko.
Ano'ng naging diskarte mo doon?
Noong una, hindi ko alam ang gagawin.
Tapos, may naisip kami.
Naglagay kami ng mga mic malapit sa audience
at ikinabit ang sound wire sa monitor sa tabi ko.
-Para malaman kong… -Para marinig mo sila.
nag-eenjoy sila sa palabas, ayaw lang nilang ipakita.
-'Yong tunog noon, parang… -Oo.
Kasi tumatawa sila sa nang naka-facemask.
Mata lang nila ang nakikita ko.
Oo nga.
Ewan ko kung iniisip n'yo rin ito.
Pag pumupunta tayo sa show niya,
lagi siyang nagbabanggit ng kwento ng mga kakilala niya.
Totoong kwento ba 'yon?
Totoo 'yon. Pero ito lang ang masasabi ko.
Parang mesa ng chef ang show ko.
Kung paano mag-ayos ng pagkain ang chef, ganoon no nilalahad 'yong kwento ko.
Kung hindi 'yon totoo, hindi ko 'yon makakabisado.
-Oo nga. -Di ko makakabisado.
Pag nagkukwento ako, dapat nakikita ko sa isip ko.
-Kung hindi, di maganda ang kwento. -Tama, tama.
Alam mo 'yong multo sa bahay ko?
Di ko maiimbento 'yon.
Totoo 'yon. Nandoon pa rin siya.
-Talaga? -Oo, nandoon pa rin.
Alam niyang kinukwento mo?
Ah, oo.
Wag sana kitang mapanaginipan.
Uy!
Ganito ba talaga tuwing umuuwi ka?
Oo, laging ganito kadilim.
Puro dilim lang.
Madalas, nagbubukas ako ng ilaw.
-Bubukas ang ilaw nang ganito. -Okay.
Mula rito, maglalakad ako sa kwarto ko.
-Ito ang kuwarto ko. -Madilim din.
-Oo. -Okay.
-Madilim uli. Pasok ka. -Okay.
-Bale, ito ang routine ko sa gabi. -Sige.
Ito 'yong kama mo.
-Dito ako natutulog. -Okay.
-Ah, okay. -Dito ako natutulog.
Okay.
-Hihiga ako. -Nanonood ng TV.
Oo. Madalas, nanonood ako ng TV at nakahiga dito.
Sabi mo, nakayuko siya sa 'yo.
-Dito. Dito sinabi ni Aum-im… -Oo.
Nakakakita siya ng multo. Dito raw.
Nakayuko siya sa iyo habang tulog ka.
Nakahiga ako noon.
Minsan nakatayo siya doon.
Lagi siyang nasa paligid ng kama ko.
'Yan 'yong impormasyong nakuha ko sa kanya.
Kung ikaw ako, matutulog ka pa rin ba sa kwartong ito?
-Napapanatag ako ng bagay na ito. -Ano 'yan?
Talisman ito, galing sa shaman ng Chiang Mai.
-Para 'yan sa proteksyon? -Oo.
Para sa proteksyon. Inukit niya para sa akin.
Para itaboy siya.
-Ewan ko kung… -Oo.
…para itaboy siya sa pwestong ito,
o para pumirmi siya dito.
-Dito lang siya. -Oo.
Kaya tuwing humihiga ako…
-natatakot ako. -Oo.
Ang hirap ng iraos ang gabi nang komportable.
Pero mas nasasanay na rin ako.
May kakaiba bang nangyayari kaya naisip mong may multo?
-May tunog ba? -Oo, may tunog.
Naririnig ko 'yon pag mababaw ang tulog ko.
Sariling paniniwala ko lang ito.
Pag mababaw ang tulog ko,
o sa madaling araw pag pagising na ako, nangyayari 'yon.
Parang ganito.
Tapos pupunta dito.
Wala namang nasa likod ng pader. Hangin lang.
-Wala. -Totoong bricks ito.
At minsan, umaabot pa 'yong tunog hanggang dito.
Parang ganito.
Walang space sa air conditioner para makadaan ang hayop.
Pero may tunong na, parang, may nag-aaway na daga at pusa.
Pero walang space sa kisame.
Purong semento, walang space.
Walang butas, wala.
Dapat dito ka matulog.
-Isang gabi lang. -Subukan mo.
-Oo. Sige na. -Sige, susubukan ko.
Ah…
-Matanda ka na. -Oo.
'Yan, 'yan. Diyan ako natutulog.
-Humiga ka. -Ganito ka matulog?
-Oo. -Dito ka matulog.
Oo.
Patayin ba natin 'yong ilaw?
Oo. Patayin natin 'yong ilaw.
Tulugan na.
Madalas ganito ako.
Pakiramdam ko…
Ngayon lang ako nalungkot
habang kinukumutan.
Okay.
Okay. Pahingi ng lotus.
Teka.
-Buhay pa siya. -Patayin ang ilaw.
Kailangan din nating patayin ito.
Natutulog ako nang ganito kadilim.
Isipin mo, okay?
-Okay. -Dito raw siya nakatayo.
Di ko siya nakikita, pero may imahe sa isip ko.
Ang dami ko nang nai-imagine.
Ang hirap matulog sa gabi.
-Sino'ng mag-aakalang-- -Gusto kong nakatagilid sa kanan.
Oo. Naisip ko, kung nakatagilid ako sa kanan,
baka may makita ako.
-'Yong hita niya. -Naku.
Naisip ko, sa kaliwa na lang ako haharap.
-Kikilabutan ka naman. -Oo.
Kasi di mo nakikita 'yong likod mo.
Kapag may space, nakakatakot.
Parang may lumalapag sa kama.
Ang daming pumasok sa isip ko.
Kaya.
Okay.
Sige, Pa Ted. Magandang gabi.
Lagi kong naiisip na
nakakatawa 'yong mga kinukwento mo.
Pero noong nangyari 'yon, hindi masaya 'yon.
Madalas, hindi masaya. Hindi.
May isang tao noong nag-aya
na tumingin ng pating.
Sa anong show ko ba kinwento 'yon?
Naaalala mo ba?
-Sa eleven. -May nagsabing sa Deaw 11 daw.
Inis na inis ako sa mag-inang 'yon.
HIndi ako magagalitin, e.
Pero 'yong dalawa, naku!
'Pag nakita ko sila ulit, tutusukin ko ng tinidor 'yong mata nila.
Maayos ang buhay ko. Bakit dumating pa sila?
Pinuntahan nila ako at sinabing fan ko ang anak niya.
Nakiusap silang tumingin kami ng mga pating.
Nalaman ko kalaunan na kailangan nila ng isang tao para makumpleto ang grupo.
'Yong boyfriend niya dapat 'yon, pero naghiwalay sila.
-Oo. -Kaya kailangan nila ako.
Kaya sumama ako sa kanila.
Sabi nila hindi malamig. Ayaw ko ng malamig na panahon.
Sabi nila, "Ayos na ang isang jacket."
Ayos mo'ng mukha mo.
Nahilo rin ako. Inis na inis ako.
Hindi ko sila kinausap noong pabalik na kami.
Pero ginawa mong masayang kuwento 'yon.
Para malampasan ang masamang karanasan, gawin mo na lang kwentong katatawanan.
Dapat makawala ka lang doon.
Sa susunod na makita ko sila, matatawa na lang ako.
Kung di mo gagawin 'yon…
Mahihirapan ako nang sobra.
-Pagpapagaling ng sarili. -Oo.
May isa pa akong gustong itanong.
Sa mga narinig ko sa mga palabas mo,
ang weird daw ng mga taong
nasa paligid mo.
Bakit kaya?
Bakit maraming napapalapit sa 'yong mga weird na tao?
Sa totoo lang, tinanong ko 'yan sa monghe.
Tinanong ko
kung bakit may ganitong mga tao sa buhay ko.
Baka may nagawa akong mali sa nakaraang buhay, aayusin ko.
Alam mo'ng sagot niya?
Sabi niya, "Udom,
ang mga ibong magkakaanyo, nagtitipon sa iisang puno."
Kaya napagtanto kong ako pala 'yon.
May isang beses.
Noong…
Noong nakaraang linggo.
May babae, 29-anyos na.
Maganda siya.
Sumakay siya ng bus mula sa…
Trat ata o ano.
Pumunta siya sa bahay noong nandoon 'yong nanay ko.
Sabi niya, fan ko siya
gusto niyang magpapirma ng libro sa akin.
Pero ang totoo, gusto niya akong hiraman ng 250,000 baht.
Fan daw siya.
Tama.
-Kaya-- -Pagkatapos mong pumirma, biglang…
Hindi, wala ako sa bahay.
Pinuntahan niya ako, pero wala ako sa bahay.
'Yong nanay ko ang naabutan niya.
May ginawa rin siyang sulat
at inipit doon sa libro.
Gusto niyang humiram ng 250,000 baht.
Para makapagsimula ng bagong buhay.
Kinwento niya 'yong mga pinagdaanan niya.
Tungkol sa pagbabayad,
Sabi niya, babayaran niya raw ako
kapag nanalo siya sa lotto.
Bibigyan niya ako ng 2.5 milyong baht.
Pero kung hindi siya manalo sa lotto, hindi siya makakabayad.
Nangako siyang magbabayad
gamit ang kabutihang asal.
'Yon ang isinulat niya. Sobrang nakakaantig.
"Kapag namatay ka, makakasiguro kang
lagi akong gagawa ng mabuti para sa 'yo."
Mukhang maayos na kabilang buhay mo, a.
Gagawa siya nang mabuti.
Pambihira, di ba?
Nangungutang lang sila sa akin.
Madalas mangyari 'yon nitong nakaraan.
Marami yata akong naaakit sa kanila.
May…
May nag…
May nag-text sa akin.
Gusto niya raw bumili ng bahay dahil hindi komportable ang condo.
May napili na siyang bahay.
Gusto niyang tumira doon kasama ang nanay at mga kapatid niya.
'Yon ang pinakamaliit sa lugar, siyam na milyong baht.
Tinext ko siya at tinanong kung magkano ang kulang nya.
Oo.
Sabi niya, "Siyam na milyon."
Buong presyo 'yon, e.
Dineretso ko na siya.
Tinanong ko kung paano niya ako babayaran.
Sabi niya, teacher siya.
Nasa 20,000-30,000 ang sweldo niya, babayaran niya ako ng 10,000 kada buwan.
-Siyam na milyon ang sumatotal? -10,000 baht kada buwan.
Pinakwenta ko sa accountant ko.
Aabutin siya ng
75 taon para mabayaran ako.
Ngayon, nasa 50 na ako.
Mababawi ko 'yong pera ko kapag 125 taong gulang na ako.
Nakaratay na ako.
10,000 kada buwan.
Totoo 'yan. Sasabihin ng mga apo ko,
"'Lo, pinadala na niya 'yong pera."
"Kung naririnig mo ako, pumikit ka."
Hindi ako nagbibiro. May mga ganoong tao.
Meron ngang nagbayad gamit--
-Nagbayad talaga. -Okay.
-Nanghiram siya ng 400,000. -Ibang tao?
Oo. Ang dami na, di ko na mabilang.
Nanghiram siya ng 400,000 baht.
Makalipas ang maraming taon, pumasok siya sa bahay ko.
Tama.
Natuwa akong makita siya.
Kinumusta ko siya,
sabi niya, "Magbabayad ako ng utang."
Binuksan niya ang package na dala niya.
Painting 'yon na gawa niya.
-Hindi pera. -Okay.
"Udom, 500,000 ang benta ko dito."
Kumbaga, di naman ito gawa ng sikat
tulad nina Leonardo Da Vinci, Rembrandt, o Yayoi Kusama.
Ni hindi mo maikukumpara doon.
Parang ordinaryong tao lang ang gumuhit.
"500,000 ito." Sino'ng bibili noon?
Wala akong pakialam kung magkano ang benta niya doon.
Binigay niya sa akin.
Sa oras na 'yon, natulala ako. Nagulat ako.
Tapos, umalis na lang siya.
Gusto kong itanong, "Gusto mo rin ba ng sukli?"
Di ko na siya kinausap uli.
Grabe.
Isipin mo, nasa restaurant ka,
nag-drawing ka, tapos sabi mo, "Isang kanin nga po."
Pambihira.
Sino ka sa tingin mo?
Tingin niya nabayaran na niya 'yong utang.
Tingin mo ba isasabit ko 'yong painting?
Kung oo, parang sampal 'yon sa mukha ko.
Ipapaalala lang sa akin kung gaano ako katanga.
Parang gusto ko na tuloy mangutang sa 'yo.
Malambot ang puso ko.
Kung sinabi nilang fan ko sila,
ibibigay ko agad ang hiling nila.
Lalo na kung umiyak sila,
at malaki ang dibdib.
"Ito na'ng pera ko."
Wala nang isip-isip.
Seryoso.
Nakakatawa 'yong kwento mo,
pwede mo ngang kwento mo sa show mo.
Pero hindi mo kinwento 'yon.
May pamantayan ka ba?
Kumbaga, ito, pangkaibigan ko lang ito, ito, pang-show ito.
Oo, meron.
Kung para sa show, di ako magkukuwento ng ikakapahamak ko.
Oo.
O ng kwentong hindi akma sa mga manonood ko sa show na 'yon.
Ako… ako…
Comedian ako sa isang bansa na pinapapasok sa show kahit ano'ng edad.
Hindi naman ganoon sa ibang bansa.
May mga kuwentong hindi pambata.
Napahamak ka na ba?
Inasar ko si Uncle Tu, 'yong dating prime minister.
Ginawa ko 'yon noong una siyang naging prime minister.
Pagkatapos, may sundalong tumawag sa akin.
Totoong sundalo.
Alam kong totoo dahil sinabi niya ang ranggo niya.
At naaalala ko ang boses niya.
Kapag sinabi ko ang pangalan niya, malalaman mo.
Pero ayaw kong mapahamak kaya di ko sasabihin.
Sabihin na lang nating tinawagan niya ako.
Di niya ako pinagbantaan.
Pinayuhan lang niya ako.
-Okay. -Saka, sobrang galang niya.
Tinawagan niya muna 'yong assistant ko,
at pinasabing tumawag siya.
Pagkatapos kong makita 'yong note, naisip ko, "Lagot."
Kaya tinawagan ko siya agad.
Sabi niya, "Note, ito si…"
"Ako ang…"
"Gusto ko lang sabihin sa 'yo
na nakita namin ang clip."
"Nakita namin ang ginawa mo."
"Ayos lang naman sa PM."
"Oo, nakita niya."
"May gusto lang akong sabihin,
baka lang nakalimutan mo,
isa kang ehemplo para sa ilang kabataan."
"Baka hindi mo naisip 'yon."
"Mag-ingat ka sa mga sinasabi mo sa publiko."
"Para maiwasan ang gulo."
"Para hindi maisip ng mga kabataan
na hindi marunong makinig ang punong ministro."
Ano'ng hindi maiisip?
Alam naman ng lahat.
"Gusto kong mag-ingat ka
sa pagsasalita sa publiko."
"Dapat i-check mo ang impormasyon mo. Hindi kami galit."
"Di namin aalisin ang karapatan mo. Gawin mo ang gusto mo."
"Pero mag-ingat ka lang."
"'Wag kang mag-alala. Tagahanga mo ako."
"Pupunta ako sa susunod mong palabas."
Naisip ko, "Inimbitahan ba kita?"
"Gusto ko bang manood ka?"
-Parang ganoon. -Oo nga.
At 'yung kamakailan lang kay Mr. Srisuwan.
KALOKOHAN ANG SINABI NI NOTE SA DEAW 13 SHOW
Di ako gumagamit ng social media.
Narinig ko ang balita noong lumabas ako.
May nagsabing, "Suportado kita!"
Sinasabihan ako ng ganoon ng mga tao sa kalye.
Sabi ng taxi driver,
"Idemanda mo rin!" Naisip ko, "Sino?"
"Nagpadala ako ng pera para tumulong!"
Nagpadala?
Wala akong alam sa nangyari.
Pinapalakas nila ang loob ko.
Pag pinapalakas ng iba ang loob mo, ibig sabihin may nangyaring masama sa 'yo.
Noong tiningnan ko 'yong balita, si Srisuwan pala 'yon.
Medyo nagulat ako.
Ang totoo, di siya nagdemanda. Nagreklamo lang siya.
Kasi kung demanda, si Lung Tu at Lung Pom dapat 'yon.
Sila ang pwedeng magdemanda.
Nag-post lang siya para magreklamo.
Dapat…
Dapat nga pasalamatan ko siya.
Nakatulong siya sa pagpo-promote ng show ko sa Netflix.
Pasasalamatan ko siya.
Totoo. Baka hindi alam ng iba 'yong palabas mo sa Netflix.
Ipapalabas din itong show na ito sa Netflix.
Para siguradong maganda ang rating ng manonood, dapat may gawin ka.
-Suntukin siya? -Hindi!
Akala ng mga tao may binayaran ako para suntukin siya.
-Meron nga? -Wala!
Sa nangyari noon, mukhang ngang meron.
Sinisiguro kong hindi ako gagawa ng ganoon.
Pero pinadalhan ko ba siya ng pera? Oo.
Teka, biro lang 'yon. Baka magalit siya.
Srisuwan,
hinahangaan kita.
Dahil sa 'yo…
Paano ba? May apat na batayan siya ng tagumpay.
Passion, sipag, kamalayan, at imbestigasyon.
May passion siya sa isang bagay at paulit-ulit niyang ginagawa.
Paulit-ulit siya nang walang pag-aalinlangan.
May basehan siya.
-Tama. -Pero…
Sabihin na nating
di naman siya kakaiba.
Okay.
Alam mo, laging may isa o dalawang taong ganito sa school.
Mga taong sumbungero.
Madalas paborito sila ng mga teacher.
"Ma'am, kumakain si Udom."
Parang ganito.
"Ma'am, ayaw niyang mag-tuck in."
"Ma'am, tatlong beses na siyang nagbanyo ngayon."
Ganoon sila. Gusto sila ng mga teacher.
Matataas ang grades nila.
Pero ayaw sa kanila ng mga kaibigan nila.
Tingin ko,
dapat tumigil na si Srisuwan sa kakahabol sa spotlight.
Lahat ng spotlight na nakuha niya,
sobra na. Sobrang liwanag na.
Mas maliwanag pa sa artipisyal na araw ni Lung Tu.
Siya ang pinagmumulan ng liwanag.
Di na niya kailangang hanapin 'yon o gumawa ng kung ano.
Pangalan pa lang, tapos na'ng usapan.
Ang "Sri" ay "maliwanag".
Maliwanag na aura din ang ibig sabihin.
Ang "Suwan" ay "ginto". Kaya golden aura siya.
Chanya ang apelyido niya.
Na ibig sabihin, ethics, na kulang sa kanya.
Papuri ba 'yan?
-Basta sinusuportahan kita. -Okay.
Note, napansin ko, 'yong mga nasa likod mo,
mukhang hindi sila masaya.
Siguro dapat magpalit tayo ng upuan.
Sige.
-Palit tayo. -Okay.
Para makita rin nila 'yong mukha mo.
Mas okay ba ito? Ayos na kayo rito?
-Kita na nilang lahat ang mukha ko. -Oo.
Ikaw ang kauna-unang gumawa ng stand-up comedy show sa Thailand.
Ang una mong show ay noong 1995.
Noon, hindi pamilyar ang mga Thai sa ganitong palabas.
Siguro sa mga pelikula,
Western movies.
Paano nagsimula ang lahat?
Katulad mo, di ko pa narinig 'yon noon.
Isang araw, si Aeo, isa siyang acting coach.
Sabi niya, mag-stand up comedy daw ako.
Hindi ko naintindihan kung ano 'yon.
Si Chonprakan Chanrueng din.
Acting coach din siya.
Pareho sila ng sinabi.
Nakaupo kami noon at sinabi nila 'yon.
Sabi nila magaling akong magkwento.
Nagtanong ako sa iba, pero hindi nila ako masagot.
Ang alam ko lang, solo comedian na nagjo-joke.
Di ko alam kung paano 'yon.
Kaya nagpabili ko sa kaibigan ko ng stand-up comedy videotapes sa England.
Tapos pinanood ko.
Hindi ko naintindihan kasi English.
Naalala ko, kumuha ako ng English teacher.
Si Kelly.
Nagtuturo siya ng English sa Lampang.
Nagkita kami at pinanood namin 'yong tape.
Tawa siya nang tawa.
Tinanong ko kung anong sinabi ng komedyante.
Marunong siya ng konting Thai.
Sabi niya, "Tungkol sa pamilya niya. Nagkukwento siya tungkol sa pamilya niya."
Lalo akong naguluhan.
Gusto ko lang naman malaman kung paano gawin.
Kung paano simulan at tapusin 'yong show.
Paanong binaba niya lang 'yong mic at umalis.
Bago sa akin 'yon.
Mas naging curious ako.
Sinubukan ko.
Nagsimula akong magsulat ng script at nag-perform sa maliit na stage.
Noong panahon na 'yon, nasa grupo ako ng komedyante.
Yutthakarn Kayab Nguek ang tawag doon. Maraming komedyante.
Nag-research ako nang mag-isa.
Tuloy-tuloy lang ako.
Inabot ako ng dalawang taon.
Palihim kong ginawa.
Dahil sa loob-loob ko, naniniwala akong kaya ko.
Sa lahat ng gustong maging modelo,
kung marami kayong kaaway,
mas maraming trabaho.
Kung di ka mapakali at mainitin ang ulo,
pwede kang maging model. Tingnan n'yo.
Sino 'yan?
Sino ka ba?
Di ka pa nakakita ng lalaki?
Bago pumunta sa backstage, "Nakatingin pa rin ba?"
E, 'yong pangalang "Deaw Microphone"?
Noong naisip kong gawin ang unang show sa Muang Thai Life Insurance Auditorium,
Kailangan ko ng pamagat para sa show.
Di pwede ang "stand-up comedy" dahil di maiintindihan ng mga tao.
Di pa alam ng mga tao 'yon noon.
Nag-isip ako simple lang at nasa Thai.
Naghanap ako ng pangalang ilalagay sa mga poster.
Nag-iisip ako habang nanonood ng TV.
May tennis tournament.
Oo, tennis.
Sasabihin ng announcer,
"Women's singles" o "Men's singles match".
Nagustuhan ko 'yong "single", o deaw sa Thai.
Kaya naisip kong gamitin 'yon
at ilagay 'yong "Deaw Microphone" sa poster.
Doon ko nakuha ang pangalan.
Catchy pala.
Di ko akalaing aabot ako rito.
Di sumagi sa isip ko.
Binata lang ako noon,
na nagtiwala sa kutob niyang kaya niya.
Sa Thailand,
ikaw ang una, na nagsimula ng stand-up comedy.
Hanggang ngayon,
wala masyadong gumagawa ng stand-up comedy.
-Mas kaunti… -Mas kaunti sa dapat.
Oo. Di tulad noong panahon ng comedy troupe,
na maraming grupo.
Hindi ganoon ang stand-up comedy.
Ano'ng opinyon mo doon?
Tingin ko dahil 'yon sa limitasyon ng pagpapahayag…
sa bansa natin.
Isa 'yon sa mga dahilan…
na pumipigil sa paglago nito.
Parang lugar na walang sikat ng araw,
hindi lalaki ang mga puno.
Sa panahon ngayon, mas matindi.
May racist issues tayo…
-Bullying. -…bullying, at panghahamak.
Bawal din ang mga usapin tungkol sa bansa, relihiyon, at royalty.
At 'yong tungkol sa sekswalidad.
Tulad ng LGTV…
-LGBT. -LGBT at marami pang iba.
Ang dami.
Lahat, bawal pag-usapan.
Sobrang sensitibo na ng mga tao ngayon.
Nililimitahan nito ang mga komedyante.
Mas mahirap para sa mga bagong komedyante.
Sana talaga magtagumpay ang mga bagong komedyante.
Hindi madaling gumawa ng stand-up comedy sa bansang ito.
May mga taong handa kang idemanda.
Alam mo 'yon?
Nakaka-stress.
Isa pang napansin ko sa mga show mo,
ikaw lang mag-isa sa stage.
Hawak ang isang mikropono.
Naisip ko, "Naku,
ang lungkot naman ng trabahong ito."
-Totoo 'yan. -Mag-isa sa entablado.
Walang tutulong sa 'yo
kapag may nangyari. Ganoon nga ba?
Nakakatakot.
Dalawampu't walong taon ko nang ginagawa ito.
BACKSTAGE - DEAW 9.5 2006 KAD THEATRE, CHIANG MAI
Lagi akong takot.
Kahit kailan, di pa ako kumalma bago umakyat sa entablado.
Kahit kailan.
Kabadong-kabado ako.
-Saan? -Makalimutan 'yong script.
Ibig kong sabihin, gulo 'yon.
Sino'ng tatanungin ko?
Dati, sinusulat ko 'yong script sa braso ko.
Pero habang nagpe-perform ako at nagjo-joke,
di ko maisingit na…
Mapapansin ng audience. Sasabihin nila, "Ano ba 'yan?"
Imposibleng magawa 'yon.
Di ko alam ang gagawin.
Nilagay ko sa gilid ng stage.
Papel 'yon na maliliit ang sulat.
Habang nagpe-perform, tiningnan ko.
Hindi ko mabasa. Masyadong maliit ang mga letra.
Di ako pwedeng lumapit at magbasa.
Ibig mong sabihin, walang script o note sa stage?
Parang ganito lang.
Ganitong walang laman?
Sa trabahong ito,
dapat alam mo kung paano iligtas ang sarili mo.
Kaya nakakamangha.
Para kang umaakyat ng bundok nang kamay lang ang gamit.
Alam mo 'yon?
Mas interesante.
Kung meron kang lubid at mga gamit, mukhang…
Hindi maganda.
Nakalimot ka na ba ng script?
Madalas.
Ano'ng ginawa mo?
May isa akong palabas.
Ah…
Nagra-rap ako.
Mahilig akong magsulat ng rap rhymes.
Parang ganoon.
Pag nagsusulat ka ng rap,
dapat magkatugma ang lahat ng linya.
May isang linya na hindi tumugma.
Walang punto.
E di, habang nagra-rap ako,
bigla akong napatingin sa isang tao.
At nawala ako sa pokus.
May artista, pumunta siya sa show ko kasama ang nobyo niya.
Nagra-rap ako sa stage.
Ilang segundo lang, naisip ko,
"Sino'ng kasama niya?"
"Sino 'yon?"
"Hindi 'yon 'yong nasa balita."
Nakaupo ang lalaki na nakatagilid…
Kunwari ikaw ako.
Nag-aaway yata sila kaya ganito siya umupo.
Halatang may tampuhan sila.
Naisip ko, "Ano'ng pinag-awayan nila?"
Habang iniisip ko 'yon, nakalimutan ko 'yong lyrics.
Para akong…
"Naku."
"Lagot ako."
Natahimik ako.
Ah…
Alam mo'ng ginawa ko?
Kaya kong umuwing mag-isa Sinabi ko na bang hindi?
Gusto mo akong ihatid Kaya hinayaan kita
Hindi ko sinimulan Hiningi mo ang number ko
Tumawag at nag-text ka Huwag mong sabihing di mo maalala
Ayos lang naman ako Mag-isa sa bahay tuwing Linggo
Ikaw ang nagyaya sa akin
Tuwing birthday at anibersaryo Binibigyan mo ako ng mga regalo
Kahit anong gusto ko Gagawin mo ang lahat para makuha ko
Nakalimutan ko.
Kaya umamin ako.
Sinabi ko sa audience ang totoo.
"Nakalimutan ko."
Tumawa sila.
Akala nila nagbibiro lang ako.
Na may sasabihin akong nakakatawa pagkatapos.
"Guys, pasensya na,
nakalimutan ko."
Uy.
Wala na.
Kahit anong gusto ko…
Teka. Mag-usap lang kayo.
Umupo ako sa gilid ng stage at nag-isip.
Sinubukan kong alalahanin.
Tumawa sila nang ganito.
Akala nila nagbibiro pa rin ako.
Hindi. Blangko ang isip ko.
Guys,
mairaraos ko ito.
Ito ang buhay ng isang stand-up comedian.
Ito…
Nakalimutan ko!
Sandali lang.
Gawin n'yo lang ang gusto n'yo.
Naranasan n'yo na bang makalimot?
Halimbawa, pangalan.
Nasa dulo na ng dila mo.
Parang ganoon 'yon. Di ko maalala.
Hindi ko alam ang gagawin.
Nagdasal na ako, lahat.
Balisang-balisa ako.
Kung ano-anong sinubukan kong gawin.
Wala, walang lumabas.
Kaya sumuko na ako.
Naisip kong baguhin ang usapan.
Naisip kong gawin 'yon.
Aaminin ko na sa kanilang nagkamali ako.
Pag hinayaan mo na,
at wala nang pressure, saka mo 'yon maaalala.
Wag muna kayong uuwi. Saglit lang.
Gagawin mo ang lahat para makuha ko
Ayos lang naman ako Mag-isa sa bahay tuwing Linggo
Ikaw ang nagyaya sa akin
Lagi mo akong sinusuyo
Ayos lang naman ako Mag-isa sa bahay tuwing Linggo
Ikaw ang nagyaya sa akin
Lagi mo akong sinusuyo
Laging nakakapit sa braso
Kapag meron ako Binibilhan mo ako ng Ponstan sa kanto
Matanong ko lang.
May gusto ka pa bang gawin,
pero wala ka lang pagkakataon?
Mayroon lang akong mga bagay na ayokong gawin.
Seryoso.
Gusto ko na lang manatili sa bahay at magpinta.
Gustong-gusto ko 'yon.
-Magpinta? -Oo. 'Yon lang ang gusto ko.
Para sa akin, full-time job ang pagpipinta.
Oo.
Libangan ko ang stand-up comedy.
Ginagawa ko 'yon paminsan-minsan.
Pero nagpipinta ako araw-araw.
HAPPYLAND STUDIO, BANGKOK
Ito 'yong studio na nabanggit mo sa akin.
Pwede ring tawaging ospital.
Bakit naman?
Para ko na rin itong therapy room.
Tuwing may nararamdaman ako,
positibo man o negatibo, ilalabas ko lahat dito.
Kaya parang therapy room ito para sa akin.
Kailan ka nagsimulang gumawa ng artworks?
Kailan mo pa ito naging passion?
Sa totoo lang,
aaminin ko,
naging paraan ito ng isang batang taga-Surin para maka-survive.
Noong bata ako, lumipat ako mula Chonburi papuntang Surin.
Khmer ang lahat ng kaibigan ko.
Di ako makasabay sa kanila
dahil midterm na ako nagsimula.
Wala akong kaibigan, di ako marunong mag-Cambodian.
Kaya paraan ko ang pagpipinta at drawing para di malungkot.
-Magaling ka ba? -Hindi, hindi nga, e.
-Puro ganito ba na magugulong linya? -Oo.
-Di rin ako gumaling kahit tumanda na ako. -Ganoon pa rin.
Pero sineryoso mo kalaunan at nag-enroll sa Poh-Chang Academy of Arts.
-Oo. -Gusto mo talaga.
Noong nagtapos ako ng high school,
nag-aral ako sa Archivasilp Art Vocational College.
Pinili ko ito dahil ayoko sa ibang subject.
Hindi ako magaling sa English o Math.
Higit sa karaniwan ang galing ko sa pagpipinta.
Naging parang personal kong kanlungan.
Pagkatapos kong mag-aral ng arts doon, nag-enroll ako sa Academy of Arts.
Hindi ako ang pinakamagaling doon.
Hindi maganda ang mga grado ko.
Magaganda 'yong gawa nila, pero 'yong sa 'yo, hindi.
Oo, ganoon nga.
Naging passion ko na ang art.
Humaling ako doon. Parte na 'yon ng buhay ko.
Isang bagay na hindi ko titigilang gawin.
CHELSEA, NEW YORK 2009
Pumunta ako sa huli mong show, 'yong Deaw 13.
Nasa stage itong mga ito.
Itong koleksyong ito, tama?
Nasa Deaw 13 nga ito.
Okay. Paano mo naisip ito?
Bakit parang kakaiba?
-Halo-halo na ng lahat. -Pantasya mo.
-Mga halimaw, demonyo, at iba pa. -Mula sa imahinasyon mo.
Noong matagal ko nang ginagawa, naging mga pakiramdam na.
Gaya ng Insecurity.
Saka,
Kamunduhan.
Meron ding pagnanasa, kasakiman,
Sama ng Loob, at Paghihiganti.
Pinaghalo-halo.
Sa ngayon,
3:10 a.m. na.
Ewan kung bakit ako nagising.
Hindi ako makatulog.
Nag-sketch ako.
Ano kaya ito?
Mukhang nirerentahang tagapalakpak.
Di ko alam ang itatawag ko. Marami akong naiisip.
Ito 'yong kalalabasan nitong isa.
EMBUDO
Gagawa ako ng robot, "Makeover" ang tawag.
Tingnan mo! Kaunti lang.
Ito rin. Kita mo?
Bakit ako nagising nang ganitong oras?
Halimaw, 80 percent sale.
Ito. Ipapakita ko kaunti.
Pilay na halimaw.
Noong ginawa ko 'yong maliliit,
'yon 'yong panahong naghahanda ako sa show.
Kaya imbis na bumuo ng background,
ginamit ko ito.
Kaya gumawa ako ng mas malalaki nito.
Kaya itong isang ito, naging 'yon.
Oo nga. Oo, ito.
Ito.
-Para sumakto sa background. -Tama.
Pero kailangan kong gumawa ng maliliit bago 'yong malalaki.
Gusto kong makita 'yong magiging itsura ng lighting.
Pati 'yong layout.
Kailangan ko munang tingnan lahat,
para maipaliwanag ko sa production team kung ano'ng gusto ko.
Tinanong nila kung ano'ng gusto kong background.
Sabi ko, hindi ako sigurado, pero may naisip ako.
At nakuha naman nila.
Ganito kalaki?
-Oo. -Magiging ganito 'yong layout.
Kailangan din naming isipin 'yong materyal.
Hindi pwedeng tanso, kasi mabigat.
-Mahirap iangat. -Oo, mahal din.
Mas maganda ang fiber. At inisip din namin 'yong kulay.
Teknik lang ito.
Ito ba 'yong nasa stage?
Oo.
Ilan ba silang lahat?
Higit 200 na figures yata.
-Higit 200? -Oo.
May mga laruan din akong nakikita dito.
Naisip ko 'yan dahil sa magnet sa ref.
Ang idea, pwedeng palit-palitan 'yong dekorasyon nito.
Naisip ko 'yon noong pinagbawalan ako ng doktor sa matatamis.
Kaya mukha itong mga kendi at matatamis.
Pamilyar itong isang ito.
Gusto ko 'yang naisip mo.
Dapat gumawa ka rin ng art.
-Matutuwa ka sa mga ito. -Oo.
Pag di ka gumagawa, pinupuri mo ba 'yong mga gawa mo?
Oo.
-Parang batang humahanga sa Gundam niya? -Oo.
Sa gabi, pag-alis ng mga staff ko, nasa painting room ako.
Maglalakad ako nang naka-underwear.
Bubuksan ko 'yong ilaw, maglalakad, at titingnan sila.
Ang ganda!
Natutuwa lang ako, hindi ko maipaliwanag.
Tingin ko maiintindihan ako ng mga mahilig sa anting-anting.
Tititigan lang nila 'yong anting-anting nila,
tulad ko.
Ganoon 'yong pakiramdam.
Ito 'yong bagay na gusto ko at passionate ako.
Titingnan ko, babaliktarin, iikutin.
Tapos iisipin kong gumawa ng bagong bersyon noon.
Lagi akong nakakaisip ng mga bagong idea.
Di ako nababagot.
-Sige lang. -Isa ito sa paborito ko.
Ito ay…
-Mummy? -Oo.
Mummy na may gulong.
Oo, tama.
Kita mo?
Noong natapos ito,
naisip ko, "May gulong ito, pero baka may mailagay pa ako."
Ewan ko sa ibang tao,
pero para sa akin, si Note Udom
ay isang artist.
Noong una kong nakita 'yong Dom Dog, nakita ko ang koneksyon mo sa art.
Nakita ko 'yon sa Deaw 7.
-Oo. 'Yong Deaw 7 show. Oo. -Di ba?
May isa pa, sa Chiang Mai.
-Sa tindahan ng ice cream. -Oo, oo.
Paano mo naisip 'yong Dom Dog?
Naisip ko 'yon noong nagkagusto ako sa isang tao.
At…
-Masyadong mataas ang lebel niya? -Oo.
Hindi kayo magkapantay.
Oo, parang underdog ako.
Humalo 'yon sa pakiramdam na minamaliit ako dahil sa mga sablay ko.
Lagi kong nararamdaman na underdog ako.
Kaya gusto kong gumawa ng self portrait.
Doon nagsimula.
Inilagay ko 'yon sa stage ng Deaw 7.
Pagkatapos ng show, sinira ko na.
-Kasi pang-background lang 'yon. -Okay.
Tapos, gumawa ako ng bago at nilagay sa tindahan ng ice cream.
Dahil kailangan kong gumawa ng mga tasa at mangkok para sa tindahan,
ginawa ko na rin ito.
May natutunan din akong skill, paggawa ng ceramic.
Ceramic ito?
Oo, ceramic ito.
Kailangan kong aralin habang ginagawa ko.
Noong una, gumawa ako ng mga 30.
Nabasag 'yong kalahati.
Natuwa ako sa 15 maayos.
-Noong binabyahe na… -Nabasag.
Oo. May mga bitak 'yong iba. Ito 'yong mga natira sa akin.
-Ito na lang ang meron ako. -Talaga?
-Walang sira itong mga ito. -Okay.
Mukhang ginawa mo ang mga koleksyong ito sa iisang panahon.
Mukhang may koneksyon sila.
Tama ba?
Ito, pagkatapos ko nang matuto ng ceramics.
Ewan ko sa tagal ng pagitan.
Sabihin na nating, may inasar akong mga sundalo sa show ko.
Oo.
Di ba, may tumawag sa aking sundalo?
Oo.
Ah…
May malaking buhol sa puso ko.
Dismayado ako.
Hindi ko alam kung paano ilalabas.
Hindi ako nagpo-post ng nararamdaman ko online.
Inilalabas ko lang ang nararamdaman ko sa artwork.
Kaya hinulma ko itong mga ito. Bumili pa ako ng hurno.
Nasa likod. Di na kailangang pumunta sa Lampang o Chiang Mai.
Nagpraktis ako noon.
Para mas maintindihan,
ginawa kong parang may pinaglalaban.
Gaya ng karatula.
Mukhang may ipinoprotesta.
May mga lubid at kawad na nakabalot dito.
Ito 'yong pakiramdam ng inaapi.
Ayokong magpaliwanag. 'Yon ang naramdaman ko.
Parang diary o memo tungkol sa panahong 'yon.
'Yong sinabi mo kanina,
maraming nagpo-post ng nararamdaman nila sa social media.
Kapag nakakuha sila ng reaksyon, kumakalma sila.
Pero ito, mag-isa mo lang ginagawa sa bahay.
Nakakatulong ba? Walang nakakakita o nakakaalam nito.
Nailabas ko na sa dibdib ko. 'Yon ang mahalaga.
Tingin ko mabuti ring wala akong natatanggap na feedback.
Pwedeng negatibo ang ilan, at ayokong harapin 'yon.
Ilalabas ko lang ang nararamdaman ko, tapos magpapatuloy na.
-Mga painting ito sa kahoy. -Oo, kahoy.
Nahumaling ka talaga dito.
Ang dami.
Kailan ko ba ginawa ito?
Taong 2014.
-Ginawa ko ito noong 2014. -Wow! Halos sampung taon na.
Ah, 'yan din.
2015 ito.
'Yong isa, 2017.
Ganoong panahon ko pininta.
May nakita rin akong mortise dito.
Bakit may ganoon?
Hindi ko ipininta ito sa canvas.
Wood panel ito.
Kaya imbis na paintbrush ang pangguhit,
gumamit ako ng pangkarpentero.
Mukhang siyang barena.
Router ang tawag doon.
'Yon ang ginamit kong pangguhit.
-Gumamit din ako ng pang-ukit ng kahoy. -Okay.
Parang nag-uukit ng kahoy.
Naalala ko 'yong ginawa namin sa art class.
Parang noong nag-paste print kami.
Gusto kong magaspang 'yong ibabaw. Ayoko ng makinis.
Mas mukha itong craft work.
Lumabas ba dito 'yong gusto mong ikwento?
May ibig sabihin ba 'yong gaspang na ito?
Ano'ng nauna, 'yong teknik o kuwento?
'Yong pakiramdam ko muna, bago teknik.
Kapag nahihirapan ako o masama ang loob ko,
gusto ko ganito 'yong ibabaw.
Hindi sapat 'yong pagpipinta sa canvas.
Dapat ukitin ko at kaskasin.
Nakakalat ang alikabok. 'Yong tunog ng gamit…
Iniisip mo muna 'yong saya habang ginagawa.
Kalaunan,
lalabas ang gusto kong ikwento.
Halo-halo ang mga painting ko.
Sa madaling sabi,
semi-abstract ang mga painting na ito.
-Okay, kalahating abstract. -Tama.
'Yong iba, naiintindihan. 'Yong iba, hindi.
Hindi mo maiintindihan ang mga abstract.
Kaya semi-abstract ang mga ito.
Ngayon, gusto kong bigyang kahulugan 'yong style kong semi-abstract
na parang panaginip.
Kapag nananaginip ka, hindi lang iisa ang nangyayari.
Hindi naman, "Nanaginip ako kagabi ng isang buwaya."
Mas, "Hinabol ako ng buwaya kaya tumalon ako at nahulog sa ilog."
"Tapos, may nakita akong multo, at 'yong dati kong teacher."
"Sabi ng boyfriend ko, handa na ang pagkain."
'Yon ang semi-abstract.
Ganoon ang mga gawa ko.
'Yon ang naramdaman ko sa isang tao o bagay sa oras na 'yon.
Masaya 'pag pinagsasama sila.
-Okay. -Na-record nito ang sandaling 'yon.
Pinapakita 'yong paghihirap ko.
Ang totoo, ayokong magpaliwanag.
kasi nakakatuwang hayaan ang iba na intindihin sa sarili nila.
Baka maapektuhan 'yong imahinasyon nila
o maka-relate sila sa kwento ko.
'Yong iba, nagugustuhan ito, 'yong iba, hindi.
May nakita akong
isa pang koleksyong may koneksyon dito.
Koleksyon ng pingpong.
Nabuo sila mula sa square na hugis.
-Oo. -Ginawa kong ganito.
Gusto kong malaman kung kaya ko.
O kung magagawa ko.
Bakit raketa ng pingpong?
Ewan ko.
Seryoso, hindi ko alam.
May art critic na tumingin sa mga gawa ko.
Ito ang naisip niyang kahulugan.
"Mag-isa ka kasing nagtatrabaho."
"Baka gusto mong kumonekta sa iba."
"O sa sarili mo."
Di ko pa naisip 'yon noon.
-Hindi mo alam? -Hindi.
'Yon ang kahulugan sa kanya, na gusto kong kumonekta.
Sa totoo lang,
one-man show ang trabahong ito.
-Sobrang lungkot. -Nagpipinta ka lang.
Totoo. Oo.
Ganoon din kapag nagsusulat ka ng libro.
Dapat mag-isa ka para makapag-concentrate.
-Kung hindi, di ako makakagpokus. -Oo.
Gusto mo ng interaksyon.
'Yon ang sinabi niya at medyo sang-ayon ako.
-Pwedeng tingnan 'yong likod? -Sige.
-Para maisabit. -Ah, okay.
Akala ko pinintahan mo rin 'yong likod.
Pinintahan ko nga!
Nandoon.
-Pinintahan ko 'yong harap at likod nito. -Tama.
Iba-iba rin ang sukat.
-Matagal ko nang ginawa ito. -May pangsabit.
-Oo. -Grabe ka.
Itong side na ito ang una kong pinintahan.
Pero gusto ko pang magpinta.
Marami akong naiisip, pero wala na akong panel.
Di mo magagawa ang hugis na ito sa isang araw. Matagal.
Mga sampung araw.
Kaya naisip kong pintahan dito.
-Ito. -Okay.
Pinintahan ko 'yong likod.
Dapat pumili ako ng side na gusto ko.
Ihaharap ko lang 'yong side na gusto ko sa ngayon.
Kapag na-bored na ako, ihaharap ko 'yong kabila.
Oo.
Pag naiisip kong, "Baliw lang ang gagawa noon,"
ginawa na niya.
Sabi na nga ba.
Ang napansin ko sa mga gawa niya,
lalo na itong tatlo,
may mesa sa kanilang lahat.
Oo.
Ano'ng nasa isip mo? Bakit mesa?
May natutulog din sa ilalim.
May iniisip akong salita.
Galing sa salitang "chef's table".
Sikat 'yon ngayon.
Ah…
Bigla ko na lang naisip ang salitang "joke table."
Hindi ko alam kung paano ko naisip. Bigla na lang.
Siguro dahil joker o komedyante ako.
Kaya parang, ito ang "joke table" ko.
Alam mo, tuwing nababanggit kita sa iba,
iisa lang ang sinabi namin.
Gusto naming malaman ang nasa isip mo.
Kung bakit ganito ang mga gawa mo.
Parang amusement park ang utak mo.
-Parang ganoon. -Hindi ako sigurado diyan.
Baka…
Magandang tanong 'yan.
Ang sagot ay, 'yan ang mga nasa isip ko.
Nagsisiksikan sila sa loob.
Minsan di ako makatulog, kaya maaga akong gumising.
Ang unang bagay sa isip ko pagkagising,
ay itong mga ito. Seryoso.
-"Ilalagay ko ang kulay na 'yon, at ito." -Tama.
Minsan pakiramdam ko,
may mental disorder ako.
Kaya iniisip kong parang ospital ang kwartong ito.
Puno ang utak ko ng mga imaheng ito.
Iniisip ko kung ganito din ba ang ibang artist.
Sa pagpipinta, natural lang.
Pero kapag sa show, kailangan kong mag-effort.
Dapat maingat ako sa pagpili ng mga kuwento at mga biro.
Pero ito,
buhos lang nang buhos.
Seryoso. Ang dami kong idea, di na ako makasabay.
-Okay. -Hindi ko kayang gawin lahat.
Sana sampu 'yong braso ko para magawa ko.
Kaya ka siguro multitasker.
-Oo. -Gusto mong gawin lahat.
Kahit kailan, di ako gumawa ng isa lang. Sabay kong gagawin ito at ito.
Maraming bagay nang sabay-sabay.
Para bang… napakaraming idea sa isip ko.
Gusto mong ilabas.
-Oo. -Nakakalimutan mo ba?
Di naaalala ng marami 'yong panaginip nila at naiinis sila.
Oo. Ganoon din ako.
Ito 'yong mga naaalala ko.
Gigising ako at mag-i-sketch.
Sinusubukan kong alalahanin 'yong panaginip ko.
Pwedeng di ko na maalala, o may ibang bagay pa akong maisip.
KWAGO
TITA HIGH HEELS
KAKAIBANG GAWA NG NORMAL NA TAO?
Pwede patingin ng mga sketch mo?
Mukhang lagi kang nag-i-sketch.
Nag-i-sketch ako araw-araw.
Itong tumpok na ito?
Paano mo ginawa ito?
Tulad nito, ano'ng iniisip mo?
Ano'ng kwento?
Bale, galing itong lahat sa nararamdaman ko, di sa naiisip.
Okay.
Para makaisip ng idea,
kailangan mo ng energy, hindi tulad ng pakiramdam.
Pag may nararamdaman ako, kukuha lang ako ng papel at pipinturahan.
Tulad ng ginagawa ng mga bata.
-Nakakatawa. Parang kalokohan lang. -Okay.
Pinipinturahan ko at susulatan ng kung ano.
Uy! May quotation.
"Mas maigi ang panandaliang sakit kaysa matagal."
-Ano 'yon? -May label din.
Nagpatingin ako sa doktor.
-Para yata ito sa acid reflux. -Okay.
Para itong dairy.
Alam mo 'yon?
Para maalala mo 'yong sakit ng tiyan mo.
Tama. Dinikit ko doon.
Minsan resibo mula sa tindahan.
At ididikit ko 'yon dito.
E, ito?
"Ang kasiyahan mo ay depende sa ugali mo, hindi sa…"
-Di ko mabasa. -"Di sa mga bagay na mayroon ka."
Pwede mo bang sabihin sa akin? Naisip mo lang?
Pinapangaralan ko ang sarili ko.
Quote lang na nakita ko kung saan.
-Tinitingnan mo ba uli itong mga ito?
Ginagawa mo ba itong art piece?
-Oo. -Talaga?
Tulad nito,
In-sketch ko lang para masaya.
Bibe na parang ahas.
Ginawa ko ito noong 2017, nito lang.
Tapos naisip ko, "Ang ganda nito."
Kaya gumawa ako ng malaki.
Naghulma ako ng maliit para makita kung ano'ng itsura.
Nabuo na lang mula doon.
Nagsimula 'yan sa mga magugulong sketch.
-Sapatos. -Oo.
Inisip ko 'yong itsura pag ganito ang sapatos mo.
Imomolde ko pag naisip kong interesante.
Tinitingnan ko kung sinasalamin noon ang damdamin ko.
-Okay. -Ito, hindi pa.
Kaya alanganin pa 'yong itsura.
Di sakto 'yong paa ng tao kaya ginawa kong paa ng elepante.
"Mara" ang pangalan nito.
-Teka! Naaalis 'yong ulo? -Gusto kong pinagpapalit-palit, e.
Ay! Para alamin kung sakto.
Naisip ko ito noong kumakain ako ng ampalaya.
'Yong texture.
Wala pa siyang ulo at wala na akong maisip.
Kaya pinalit ko dito para mabuo ito.
-Ito. -Nakita ko 'yong sketch niyan.
Pagkatapos kong gawin ang katawan,
gumawa ako ng ganitong ulo.
Kasi nakakita ako ng pug.
Nakuha mo doon, di ba?
Tapos, titingnan ko kung bagay.
Pag pakiramdam ko sakto na,
ipapadala ko na sa foundry,
para makopya na nila.
SCULPTURE FOUNDRY, NONTHABURI
Para ito sa paggawa ng malalaki.
Dito nagsisimula ang magulo at mabigat kong series.
Ito 'yong pagmomolde.
Tingnan mo 'to.
Mga saging ito. Napakahirap gawin niyan.
Di alam ng mga tao.
Akala nila isang molde lang para sa isang figure.
Hindi ganoon.
Parte-parte naming bubuuin.
Ewan kung bakit ang dami kong ginawa.
Pero pag walang bumili, papatulong ako kay mama.
-Anong tulong? -Ilalako niya sa kalye.
"Artworks. Pili kayo!"
Hindi ito piggy bank.
Kuha mo?
Sisigaw siya ng, "Bili kayo ng gawa ng anak ko."
"Artworks, baka gusto n'yo?"
Tinatanong ko 'yong sarili ko kung alam ko ba kung gaano ito kahirap.
Naintindihan ko na kung bakit buong araw kang nandito.
Dito sa art zone.
-Pwede kang maghapon dito. -Oo.
Masasabi mo ba kung ano'ng ginagawa mo ngayon?
Mga carpet.
Sana makita ito ng anak kong babae. Mahilig 'yong maggantsilyo.
Pwede mo ba kaming turuan?
Siyempre. May mga eksperto kami dito.
Bakit ka nagkainteres sa paggawa ng mga carpet?
Parang gusto ko lang maiba.
Sa kahoy ako gumagawa noon, magaspang at matigas.
Gusto kong malaman kung ano'ng pakiramdam,
pag nasa malambot ang mga sketch ko.
'Yon ang rason.
Nag-i-sketch ako ng disenyo at ginagawa kong carpet.
Noon, tiningnan ko sa Youtube kung paano 'yon ginagawa.
Mahirap pala.
Dapat marunong kang gumamit ng tufting gun.
Marunong kang mag-frame stretching.
Dapat matutunan mo lahat 'yon.
Gusto ko talagang gawin, kaya tumawag ako ng carpet tufting instructor.
Nagpaturo kami dito.
-Pinapunta mo? -Oo.
Naghanda kami ng carpet tufting workshop para sa staff ko.
Nagsimula ako sa maliit na carpet.
-Ito. Oo. -Pangpraktis.
Nagpraktis ako sa madadaling disenyo.
Noong gumaling ako,
gumawa ako ng malalaki na simple ang disenyo.
Maganda ang kinalabasan.
Nag-aral akong mag-shave gamit ang clippers.
-Para kang naggugupit ng buhok. -Ganoon.
-Nag-aayos ka ng buhok. -Oo.
Tapos, gumawa ako ng mas mahihirap na disenyo.
Gumawa ako ng marami hanggang nahasa ako.
Ito 'yong pinakabago kong nagawa,
noong nasanay na ako.
'Yong kung gaano kalambot dapat.
Di gaanong malambot.
'Yong consistency at density.
Maswerte akong nakita ko ang mga gawa mo.
Sayang at kaunti lang ang nakakakita.
Seryoso. Tingnan mo lang 'tong carpet na ito…
Ibang klase.
Ang sarap pisilin maghapon.
Nakakatuwa.
Sabi mo nga. Lahat ay may kabaliwan sa loob nila.
Wasak tayong lahat,
sa kung ano mang paraan.
Lahat ay may kaunting kahibangan.
Kumikilos lang tayong normal. 'Yon ang tingin ko.
Base sa napag-usapan natin,
talagang mahal na mahal mo ang paggawa ng artwork.
Naisip mo na ba kung ano ang huling likha mo?
Meron na. Na…
Na-sketch ko na.
Pag namatay ako, gusto kong ma-cremate.
Ayokong mailibing.
Pagkatapos, kukunin nila ang buto ko.
At dapat pulbusin nila 'yon.
Tapos, ilalagay nila sa hourglass.
'Yong ganitong hourglass.
'Yon ang katapusan ni Udom Taephanich.
Sa kwarto ko, may malaking salamin.
Kasinglaki 'yon nitong pader.
Pamalit 'yan sa basag na salamin ko noon.
Ang daming basag noon.
Pagkatapos maligo,
tatayo ako nang hubad sa harap niyan.
Sisipatin ko ang sarili ko doon.
Ang laki ang ilong ko, malaki ang tiyan,
walang puwet, payat ang binti na puro peklat.
Pag tinitingnan ko ang sarili ko sa salamin,
naiisip ko, "Diyos ko, ano'ng ginawa ko?"
"Paano ito nangyari?"
-Di 'yon dapat nangyari. -Oo.
Ano'ng ginawa ko sa sarili ko?
Kaninang umaga, habang kumakain kami ng noodles,
sabi ng bantay sa lotohan,
"Ikaw ba si Note Udom? Ang pogi mo."
Grabe!
Gusto kong ibigay lahat ng pera ko.
Ito ba ang bahay mo?
Hindi.
'Yong katabing nito ang bahay ko dati.
Ginawa na siyang building.
Ganito rin 'yong structure noon.
Kahoy lahat 'yon.
Dati, wala 'yong kisame.
Pagtingala mo, bubong ang makikita mo?
Oo.
Gaano ka katagal tumira dito?
Isipin ko lang. Namatay ang papa ko…
mga lima o anim na taon ako.
Pagkatapos noon, dinala ako ng mama ko dito.
Nag…
Nag-aral ako sa primary school dito.
Ganoon. Paano ang tulugan?
Sa pagkakatanda ko, dito 'yon.
Mula dito hanggang doon.
Nakakulambo kami.
-Sa iisang kulambo? -Oo. At isang bentilador.
Di 'yon umiikot.
Kasi tumatama sa kulambo.
Kaya…
Ewan kung paano nakakatulog si Mama. 'Yong tunog…
Magdamag 'yon.
Kapareho noon 'yong bentilador sa album cover ko.
-Ay, talaga? -Oo.
'Yon ang ginawa kong album cover kasi konektado sa akin.
Lagi kasing…
Ano'ng routine mo noon sa umaga? Ano'ng ginagawa mo?
Bago mamalengke si Mama, uutusan niya akong magpaapoy.
-Ng parang ulingan? -Oo.
Sisindihan mo muna 'yong sulo.
Noon, nagtitinda si Mama ng rice noodles na may fish curry na sarsa.
Tapos, maliligo ka na at papasok sa eskwela?
Oo. lalakarin ko lang. Kasi wala kaming sasakyan.
-Malayo ba dito 'yong eskwelahan? -Napakalayo.
-Ganoon. -Ilang kilometro.
Oo. Lalakarin ko 'yon.
-Wala kang bisikleta? -Wala.
Gusto ko kasi meron 'yong mga kaibigan ko.
Pagkatapos ng klase, lalakarin ko pauwi.
Tapos…
Alam mo, di ako gumagawa ng assignment.
-Kahit kailan. -Di mo nagagawa?
Oo. Alam mo kung bakit?
Maghuhugas ako ng kinainan galing sa tindahan ni Mama.
Hinuhugasan ni Mama 'yong iba, pero kailangan pa rin ng tulong ko.
Walang tumutulong sa akin sa assignment.
Wala.
Abala ang nanay ko.
Wala na nga siyang oras matulog.
Napakahirap noong mga panahong 'yon.
Mula umaga hanggang gabi nagtitinda siya ng pagkain.
Pagkatapos noon,
maglalagay siya ng kalan sa labas.
Mula noodles, som tam at pritong saging, Pad Thai naman ang ibebenta niya.
Doble kayod.
-Ah, nagtitinda rin siya sa gabi. -Oo.
Sobrang hirap kami noon.
Gigising ako ng 5 a.m. at pupunta sa palengke.
Bibili ko ng mga sangkap ng pagkaing binibenta ko.
Pagkatapos, magbubukas ako ng shop.
Aayusin at lilinisin ko lahat.
Aayusin ko 'yong mga mesa at silya.
Magbabalat ako ng papaya at gagawa ng pangprito ng saging.
Nasa 20 ako noon at walang pera. 'Yon lang ang alam kong gawin.
Walang-wala ako.
Sa upa at kuryente napupunta 'yong kinikita ko.
Sa bayarin din sa tubig.
Gusto ko lang kumita.
Pero parang ayokong yumaman.
Di ko alam kung paano ko siya itinaguyod.
Kailan 'yong puntong napuno ka na sa mama mo?
Nakaukit 'yon sa puso ko.
Namalengke kami, at merong tindahan ng poster.
Picture 'yon ng mga asong naglalaro ng poker.
Napakaraming asong nakapaligid sa mesa.
Naninigarilyo sila at naglalaro.
Natawa ako doon at nagustuhan ko.
Nagpabili ako noon kay Mama.
At binili niya naman ako.
Umuwi kami.
Nagmamadali akong pumasok para ipaskil 'yong poster.
Gusto kong ilagay 'yon sa ilalim ng hagdan.
Naghahanap ako ng hanger o pandikit para mailagay 'yon.
Habang dinidikit ko 'yon, biglang kinuha ni Mama at pinunit.
Ano?
Nabigla ako.
Di ko alam ang gagawin. Nagulat ako.
Tapos umalis siya nang galit.
Para akong sinampal ng nanay ko.
-Ewan ko kung bakit niya ginawa 'yon. -Di mo alam?
Noon, hindi.
Naintindihan ko na lang noong tumanda na ako.
Pagod na pagod siya.
Inasahan niyang tutulungan ko siyang magbitbit papasok.
Mga papaya, niyog, 'yong mabibigat.
Pero, pumasok agad ako para isabit 'yon.
Siya ang nagbitbit ng lahat.
Ni hindi ako tumulong.
Kaya nagalit siya nang husto.
Di ko naintindihan noon.
At traumatic 'yon para sa akin.
Inisip ko kung bakit napakalupit niya.
Saka 'yong mga ginawa niya.
Di niya ako niyakap. Di ako tinulungan sa assignment.
Di niya ako hinatid sa eskwela gaya ng iba.
Kwento bago matulog? Wala 'yon. Sa pelikula lang 'yon.
Miserable ako noon.
Inisip kong mahihirapan ako kung kasama ko siya.
Naisip kong maglayas.
Ginawan ko ng paraan na makatakas.
Inisip kong mas magandang tumira sa mga kamag-anak.
Nabibisita ko sila.
Binibigyan nila ako ng pera pag Chinese New Year.
Pumunta ako doon minsan.
Nakahigit ilang daang baht din ako.
Naalala kong 'yon ang pambili ko ng pagkain.
-May kaya sila. -Oo. Kaya doon ako pumunta.
Saan sila nakatira?
Sa Ban Bueng district sa Chonburi.
Noon, lupa pa 'yong daan dito. Di pa sementado.
Pag may dumaang sasakyan, papasok ang lupa sa bahay.
Parang ganito 'yon.
Ninakaw ko 'yong pera ng nanay ko.
Ninakaw mo?
Oo. Sa shop niya, may basket ng pera doon.
-Okay. -May mga barya't papel doon.
May mga anting-anting din. Pera lang ang kinuha ko.
Ilang araw ko nang ninanakawan 'yon.
Naghihintay lang ako noon para makatakas.
Sa Kodak bag ko nilagay ang mga gamit ko noon.
Binigay lang 'yon, pero ewan kung paano ko nakuha 'yon.
Tapos tinago ko.
Bumalik 'yong nanay ko.
Pumunta ulit siya sa kalan.
Hinanda na niya ang mga sangkap at sabi niya,
"Ood, ibili mo ako ng isang boteng toyo."
Naisip kong 'yon na.
'Yon na ang pagkakataon ko.
Abala siya kaya dinala ko ang bag ko.
Noon, merong bus na number 99.
Pulang bus 'yon na walang air conditioner.
Hihinto 'yon malapit sa bahay ko.
Bigla akong tumakbo.
Di ko siya nakita, pero may nakakitang nag-bus siya.
Nakatulog ka ba noon?
Hindi. Paano ako makakatulog?
Iniisip ko kung ano'ng gagawin.
Hindi mo siya hinabol?
Wala akong perang pamasahe noon. Di ba?
Tapos, bumaba ako sa Mochit station.
Di ko alam kung paano pumunta sa Chonburi.
Wala akong alam.
May monghe sa bus na 'yon.
Kaya tinanong ko siya kung paano pumunta sa Ban Bueng, Chonburi.
Dinala niya ako sa…
Maraming staff doon.
Pinahatid niya ako sa bus papuntang Ban Bueng, Chonburi.
Pagdating ko sa mga kamag-anak ko, nagsinungaling ako.
Nag-imbento ako. Sinabi kong sinaktan ako ni Mama.
Inabuso niya ako. Pinagtrabaho niya ako araw at gabi.
Sugarol siya.
Pinagmukha ko siyang masama para kaawaan nila ako.
Napakawalang hiya ako.
Noong nakatira ka na doon,
kailan mo naisip ang nanay mo?
Ni hindi ko siya naisip.
Galit na galit ako noon sa kanya.
Kinasuklaman ko siya. Nasaktan ako.
Di ko siya iniisip.
Bale, naglayas ako noong 15 ako,
at bumalik noong 20 na ako.
Inisip ko,
"Tingnan ko kaya ang lagay niya."
Lumayas siya, kailangan kong mabuhay.
Kailangan kong kumita.
Di ako pwedeng huminto.
Marami akong mga bayarin.
Estudyante lang siya noon.
Kailangang makaraos ako kasi mahirap lang ako.
Wala akong katuwang.
Pumunta ako sa bahay.
Parang huminto ang panahon doon.
'Yon pa rin 'yong kulambo at bentilador.
Walang nagbago. Nasa…
Ilang taon akong nawala.
Ganoon pa rin kahit 'yong banyo.
Nabigla ako.
Ang pinakaimportante, pagbalik ko,
may dinaluhang gawain sa relihiyon ang nanay ko.
Pumustura siya.
Naglagay siya ng…
naghikaw, gaya ng ibang babae.
Pekeng ginto 'yong hikaw.
Luma na at sira na 'yon, pero sinusuot niya.
Pekeng ginto rin 'yong kwintas.
Tiningnan ko siya, nakita kong may bungi siya.
Inisip ko, "Bungi na si Mama. May ngipin siya bago ako umalis."
Wala siyang pampatingin sa dentista.
Sa isip ko,
"Diyos ko."
'Yong nanay ko…"
"'Yong nanay ko…", di ko maipaliwanag.
Bakit hirap na hirap siya sa buhay?
Naghalo ang pakiramdam ko.
Noong oras na 'yon. Ewan kung gaano ako katagal doon.
Sa isip ko, "Bwisit."
"Sandali."
Iniwan…
Iniwan ko siyang mag-isa.
Iniwan ko siya para sa komportable na buhay.
Iniwan…
ko siyang…
mag-isang naghihirap.
Inisip ko,
"Anong klase kang lalaki?"
Kinwestyon ko ang sarili ko.
"Hoy…"
"Nakakahiya ka."
Walang hiya ka.
"Inisip mong itataguyod ka ng mga kamag-anak ko."
"Kita mo 'yong nangyari?"
Naalis ako sa kawali para ibato sa kalan. Di guminhawa.
"Kanino mo iaasa ang kinabukasan mo?"
Tapos inisip ko,
"Ikaw lang ang makakagawa noon."
"Walang iba."
"Napakabata pa ng kapatid mo.
at nawawala ang kuya mo."
"Ikaw lang
ang makakagawa ng kinabukasan mo."
Lagi kong iniisip 'yon.
Dahil ba lumaki kang walang ama?
Naku.
Nasaktan ako sa narinig ko.
-Oo. -Sabi nila, "Sira kasi ang pamilya mo."
'Yon ang lagi kong naririnig.
'Yon mga batang daw na sira ang pamilya, o walang magulang,
malamang mapapariwara.
Ganoon ka nga.
Kaya inisip kong dapat pariwara ako.
Ginawa ko 'yong narinig ko.
Napagtanto ko noong tumanda ako.
Sabi ko,
"Teka. Nakaraan na 'yon. Matagal nang patay ang tatay mo."
Namatay ang tatay ko, e, ano? Hayaan mo na 'yon.
Pagpahingahin mo na siya. Patay na siya.
Wala nang kinalaman 'yon sa akin. Walang…
Walang koneksyon 'yon sa kinabukasan ko.
Di ko pwedeng ipalusot 'yon sa pagkapariwara ko.
Wala siyang kinalaman doon.
Maraming gumagawa noon.
Ginagawa nilang palusot ang sirang pamilya nila.
Teka. Walang kinalaman 'yon sa 'yo.
Buhay mo 'yon.
Kailangan mong maging responsable.
Ikaw ang mag-ayos ng buhay mo.
Wag mong gawan ng palusot ang pagkamiserable mo.
'Yong mga nakakaisip na,
"Di ko kaya, wasak ako,
namatay ang magulang ko, sira ang pamilya ko,"
ganito, ganyan.
kailangan mong gumising.
Noong maisip mong dapat mong alagaan ang nanay mo,
ano'ng ginawa mo? Sinabi mo sa kanya?
Di ko sinabi sa kanya.
Ngayon…
May panibago nang saysay ang buhay ko.
Dati, niraraos ko lang ang kada araw.
Nag-aaral ako, at sumasama sa mga kaibigan.
Wala akong layunin, pero nagbago na 'yon.
May gusto akong maabot.
Kaya dapat akong magpakatino.
Di ko magagawa 'yon kung hindi.
Noong mahanap ko ang silbi ko sa buhay,
pinilit kong manatili sa tamang landas.
Gagawin ko ang lahat para kumita.
Mas nagsipag ako.
Naghanap ako ng trabaho.
Napunta ako sa entertainment industry.
Nag-extra ako at naging casting staff.
Inayos ko ang sarili ko para…
umangat ako.
Noong panahon na 'yon, tuloy-tuloy ang dating ng trabaho.
Inisip ko,
"Baka pwede nang huminto sa trabaho ang nanay ko.
Kaya bumili ako ng bahay na may 96 sqm sa Sinthon House Project.
Sa sarili kong ipon.
Hinulugan ko 'yon.
1,700,000 baht 'yon noon.
Sabi ko kay nanay,
"Di mo na kailangang magtrabaho. Sa akin ka na tumira."
"Aalagaan kita."
-Sinabi ko 'yon. -Ano'ng sabi niya?
Umiyak ako.
Gumagawa ako ng som tam noon para sa customer.
Dumating siya't sinabing,
"Ma, tumira ka sa akin sa Bangkok. Aalagaan kita."
"Ako na'ng bahala sa lahat."
Malakas pa ako, at malakas ang negosyo ko.
Sinabi niya 'yon sa harap ng customer.
Umiyak ako habang hawak ang pandikdik at umalis.
Nag-usap kami pagkaalis ng customer.
Gusto niyang tumira ako sa kanya sa Bangkok at aalagaan niya ako.
Masaya ako noon. Higit pa sa masaya.
Tapos, magkasama na kami sa bahay.
Gumaganda na ang ugali niya.
Mas nakikipag-usap na siya sa akin.
Bumalik kami sa pagiging mag-ina.
Tinititigan ko 'yong bentilador sa kisame.
-Ano pa? -"'Yong mga wirdong idea."
Sumasakit ang ulo ko sa mga wirdong ideya.
"Pakiling-kiling ang bentilador."
Pakiling-kiling ang bentilador.
"Nakakatuwa rin naman."
Nakakatuwa rin naman.
Ano'ng papel ng mama mo sa mga show mo?
"Mama."
-"Mama ni Udom." -Siya ang boss.
Oo, siya ang boss.
Palakad-lakad siya sa mga department.
Lagi siyang nandiyan.
Parang siya ang sentro.
Angkla siya ng kaluluwa ko. Siya rin ang kusinera.
Magtatayo siya ng kusina kung nasaan man ang show.
Kahit sinasabi nilang di pwedeng magluto sa loob.
-Ano'ng ginawa niya? -Naglagay si Mama ng kalan sa parking lot.
-Pwede 'yon. -Nagluluto siya doon.
Tapos ipapasok niya ang pagkain.
Ma…
mautak siya.
Iikutan niya 'yong mga patakaran.
-Humahanap siya ng butas. -Oo, oo.
Tingin ko ang intensyon niya…
gusto niyang magluto ng mainit na pagkain.
'Yong mga lutong bahay.
Walang di bagong luto.
Oo. Gusto niyang kumain ako nang magana.
Kabisado rin niya ang panlasa at gusto ko.
Numero uno siya sa pagluluto.
Bukod sa pagluluto,
nagtayo rin siya ng pasugalan niya.
Seryoso. Habang nasa stage ako,
maglalatag siya ng tela sa mesa.
Magbabaraha sila ng mga staff ko.
Nanood na ba siya ng show mo?
Pinapanood ka ba niya?
Hindi sa buong palabas.
Bale…
…sumisilip lang siya.
Isang beses,
doon sa Deaw…
-Mother's Day 'yon. Deaw 9? -Oo.
Nalaman kong pumunta siya sa show ko, kaya gusto kong…
papurihan ang nanay ko.
Akala ko nanonood siya sa screen. Kinwento ko ang nakaraan ko.
Kinwento ko 'yong nasaktan ko siya.
-Madamdaming speech. -Sobra.
Umiyak ako habang kinukwento ko 'yon.
Sobrang emosyonal ko noon.
Dinala namin ang mga bag sa bahay.
Ewan kung anong oras na noon.
Wala pang dekorasyon 'yong bahay.
Sa isang kwarto na lang kami natulog.
May napakaliwanag na fluorescent light noon.
Nilatag namin sa sahig 'yong lumang sapin.
At nasa isang kwarto.
At nagsiksikan kami sa isang futon na walang kulambo.
Nandoon 'yong lumang bentilador.
'Yong… Tinitingnan ko 'yon.
Nag-iba ang pananaw ko doon mula noong bata ako.
Nakakaikot na siya nang maayos. Alam n'yo 'yon?
Napakasaya ko noong gabing 'yon.
Sa iisang kwarto kami. Dinantay ko ang binti ko sa kanya.
Nagkwentuhan kami at sabay din kaming kumain noon.
'Yon ang pinakamasarap na hapunan ko.
Tingin ko…
importanteng magkakasamang kumain ang pamilya.
Kung may pamilya kayo,
alagaan n'yo sila.
Pagmamahal ng ina ang pinakamalalim.
Nalaman ko na lang na noong umiiyak ako sa stage,
sinabihan siya ng isang staff.
"Ma'am, manood po kayo. Kinukwento po niya kayo."
Nagbabaraha siya at sabi niya, "E, ano?"
"Umiiyak din po siya."
"Umiiyak siya? Okay."
"Hayaan n'yo siyang umiyak. Hayaan n'yo."
"Hayaan n'yo. Hayaan n'yo."
Hayaan n'yo siyang umiyak. Naglaro pa rin ako.
"Hayaan n'yo siya."
-Sinabi mo 'yon habang nagbabalasa? -Oo?
"Gusto ko lang magbaraha."
Pagkatapos noon, magkasama na kayo sa bahay. Sanggangdikit na kayo.
Ano'ng regalo mo sa akin sa Mother's Day?
Sabihin mo.
Swerte sa susunod mong buhay.
Hindi. Dapat may regalo ka sa akin.
-Sabihin mo sa camera. -Reregaluhan kita ng wagas na pagmamahal.
Ano 'tong yakap na 'to?
Kalinga ng isang ina.
Sabihin mo na, dali.
Bibigyan kita ng 10,000 baht.
Bakit ka bumitaw?
-May 10,000 baht na ako. -Naku! Oo nga.
Nagbago ang tingin ko sa kanya.
Siya na ang katuwang ko sa buhay.
Ang katuwang para sa akin,
ay 'yong wala kayong iwanan.
Hanggang sa kamatayan.
Paano kung may gumawa ng pelikula tungkol sa 'yo,
aling parte ng buhay mo ang dapat nasa pelikula?
Ito 'yong pinakaimportanteng eksena.
Dapat nandoon itong parteng ito.
'Yong…
panahon ng Deaw…
'yong Deaw 6 show.
Okay.
Doon ko nakilala si Pla. Siya ang may-ari ng Chin Bo Dang.
-Kanya rin ang Iberry group. -Oo.
Nakilala ko siya.
Dahil sa galing niyang humawak ng negosyo,
kinumusta niya ang kompanya ko.
"Note, may bookkeeper ka ba?"
"Kumusta?"
Nag-aalala siyang makalimutan kong magbayad ng buwis.
Sinabi kong meron na ako.
"Kakausapin ko siya, baka nakalimutan mo."
Tumulong siya na mag-audit ng account ko.
Lumapit 'yong bookkeeper, umiiyak.
"Note!" Kinaumagahan ito.
"Gusto kong mag-resign." Taga-South siya.
"Gusto kong mag-resign."
"Bakit?"
"Hinihingi ni Pla ang account mo. Gusto niya raw i-check."
Sabi ko, "Ano naman?"
"Sinasabi ko sa 'yo, di ganito ang mga taga-South."
Palusot lang niya 'yon.
Di ganoon ang mga taga-South?
"Kahihiyan 'to sa mga taga-South."
"Ayoko na." Ano?
Naawa ako sa kanya kasi matagal na siya sa akin.
Pinaliwanag kong gusto lang tumulong ni Pla.
"Note, ayoko na, ayokong magtrabaho sa walang tiwala sa akin."
"Tingin mo ninanakawan kita?
"Kung gusto ko, ginawa ko na."
"Umalis na sana ako sa 'yo."
"Mahalaga ka sa akin, pero ayoko sa kanya."
Niyakap ko siya. Umiyak siya sa balikat ko.
Sabi ko, "Pasensya na. Gusto lang niyang tumulong."
"Magre-resign ako."
"Ngayon din."
Sabay alis.
Ganoon-ganoon lang.
Ewan ko kung paano ko sasabihin kay Pla.
Makokonsensya siya.
Kaya sinarili ko na lang.
Pagkatapos noon,
bumili ako ng lumang aparador sa Chatuchak Market.
Mahilig ako sa lumang aparador na kahoy.
Pumunta pa ako sa shop ni Roj bago siya lumipat sa Train Market.
65,000 baht 'yong medicine cabinet 'yon.
Pinadala nila sa bahay ko.
Wala akong hawak na pera noon.
Kaya pinaghintay ko 'yong nag-deliver.
Nagpa-withdraw ako kay Tod.
Binigay ko sa kanya 'yong ATM card ko.
Sinulat ko sa Post-it ang password ko at binigay sa kanya.
"Tod, mag-withdraw ka ng 65,000 baht."
"Okay."
Sampung minuto ang layo ng bahay ko sa ATM.
Nag-bike siya.
Maya-maya, bumalik siya.
"Note."
"1,000 baht na lang daw ang laman."
Sabi ko, "Di nakakatawa."
"Nagtrabaho ako sa mga pelikula. Marami akong pera. Di pwede."
"Tama ba 'yong pinindot mo?"
"Di ka pwedeng mag-withdraw ng buong 65,000 baht."
"Di ganoon 'yon."
"Dapat 10,000 o 15,000 lang muna."
"Ang tanga mo!"
Bumalik siya.
Bumalik siya at sinabing, "Ganoon pa rin."
"Alam mo, Tod? Uy, Aueng!"
Graphic designer trainee si Aueng.
"Aueng, samahan mo."
"Ituro mo kung paano gawin 'yon."
Kaya sinamahan niya.
Sampung minuto lang, bumalik sila.
Sabi niya, "Note."
"Mali si Tod."
"Hindi 1,000 baht."
"One baht na lang."
One-point-zero-zero baht.
Oo.
May isang baht ako.
Sabi ko, "Imposible. Di pwede 'yon."
Si Oat, mula sa Chulalongkorn University,
katrabaho ko, sabi niya,
"Note."
"Para makasiguro, sumama ka."
"Dalhin mo ang account book mo."
"Malalaman mo ang totoo."
Kaya pumunta kami.
Tatlong tao ang nakasakay sa bike.
Fifteen minutes, bumalik kami.
Sabi ni Oat,
"Note."
"Isang baht na lang talaga."
Sabi ko, "Lintik! Isang baht na lang."
Wala akong pera para bayaran 'yong cabinet.
Kaya nangutang ako sa nanay ko.
Isa lang ang account mo?
Oo. Litong-lito ako. Bakit isang baht na lang?
Tinanong ko si Pla,
"Pla, bakit isang baht na lang ang pera ko?"
Dali-dali niyang tiningnan ang account ko.
May kumuha raw ng pera ko. E di, nag-imbestiga kami.
Nag-report kami sa pulis at tumawag sa banko.
Kalaunan,
tinanong ako ng bank officer
kung ilan ang ATM card ko.
Sabi ko isa lang.
May nag-apply
ng supplementary card.
Ay, okay.
"Araw-araw niyang wini-withdraw ang pera mo."
Araw-araw.
Pinambabayad niya kung saan-saan.
Tapos…
Pinakita nila 'yong withdrawal report at kuha sa CCTV.
'Yong bookkeeper pala.
Siya 'yong may isa pang card, at nagnanakaw sa akin.
Kaya bigla na lang siyang nag-resign.
Naglaho na siya. Talagang wala.
Trahedya 'yong dulo ng buwan.
Marami akong pinabayad na di niya binayaran.
Kailangan kong hulugan 'yong bahay at kotse ko.
Napakarami kong kailangang ayusin.
Desperado na ako.
Kumbaga,
sikat ako,
pero walang pera.
Oo nga.
Sikat ako, pero walang pera.
Noong puntong 'yon,
mas may naintindihan ako sa buhay.
Lutang ako pag nakikipagkita sa kaibigan.
Alam mo 'yon?
"Uy, tingnan n'yo!"
"'Yong mayaman nating kaibigan."
Mayaman? Wala akong pera.
"Pwede bang magpa-autograph, boss?"
Parang may nakatusok sa puso ko.
Wala palang kwenta ang kasikatan ko.
Wala silang alam, kaya pakiramdam ko peke ako.
Peke ako.
Ganoon ako noon.
Kung ano-anong binenta ko para magkapera.
Binenta ko ang kotse ng nanay ko, at iba pa.
Ibebenta ko sana ang isang bahay ko, pero nakasangla.
Ni di ko maalala kung kailan ko sinangla.
Di ko na matandaan.
Alam ng bookkeeper ang kahinaan ko.
Pag nagpipinta ako, marumi ang kamay ko.
Pumipirma ako nang di nagbabasa.
Gusto ko lang matapos na.
Nilimas niya ang pera ko.
Alam mo, sikat akong artista at komedyante.
Inaabangan ng lahat ang mga joke ko.
Pero sobra akong nasaktan.
Kadalasan,
pag nasa bookstore ako, bibilhin ko lahat ng librong gusto ko.
Noong panahong 'yon, binabasa ko doon ang libro.
Maghapon kong babasahin doon kasi wala akong pambili.
Gusto ko 'yong mga decoration magazine.
Binabasa ko nang buo. Tapos may nagustuhan akong article.
Wala pang camera ang mga phone noon.
Kaya dapat makabisado ko.
Gusto kong pilasin 'yong pahinang 'yon.
Minsan kasama ko ang mga kaibigan sa industriya.
Kakain kami.
Inaamin kong magbabanyo ako kunwari,
kapag bayaran na.
Wala akong kapera-pera.
Mga 1,000 o 2,000 baht 'yong bill.
Banyo lang ang paraan para makatakas.
Alam mo 'yon?
Hiyang-hiya ako.
Dini-date ko rin si Pla noon. Mayaman ang pamilya niya.
At nakipag-date siya sa one-baht man.
At… Grabe!
Sobrang dismayado ako noon.
Pero, si Pla ang tumulong mag-ayos ng mga bagay.
Nakautang ako sa kaibigan niya.
'Yong dati niyang kaklase na si Lin.
Pinakilala niya ako doon. Di siya ang guarantor ko.
Umutang ako kay Lin,
bahay ko sa Chiang Mai ang pinangprenda.
Para sa Deaw 7 'yong hiniram ko sa kanya.
Oo.
Para sa kabuhayan mo 'yong show na 'yon.
Grabe! Lintik ang pagitan sa panahon ng Deaw 6 at Deaw 7.
Isang baht lang ang meron ako.
Napakarami kong natutunan doon.
Pag-iipon ang isa sa natutunan ko.
Pamumuhunan.
Kailangan kong aralin 'yon.
Oo, oo.
May audience siguro tayong nag-iisip
na may mga di ako natanong sa 'yo.
Kung may gustong magtanong kay Udom,
taas lang ng kamay… Uy!
Siya muna.
Ang tanong ko ay, bilang komedyante,
anong mga programa o pelikula ang pinapanood mo
para maaliw ka?
Irerekomenda ko ito.
Pwede n'yong panoorin kahit di kayo komedyante.
'Yong The Ghost Secret.
The Ghost Secret. Sa Thai, Kai Winyarn ang pangalan…
Lok Winyarn… ganoon.
Basta, 'yong The Ghost Secret. Panoorin n'yo.
Pag-uwi n'yo sa bahay,
panoorin n'yo 'yong episode 66.
May mga 150 episodes na 'yon.
Pero nirerekomenda ko 'yong episode 66 na…
"Iniquity" ang pamagat.
Isulat n'yo, episode 66 "Iniquity".
Si Master Ole ang may-ari ng show na 'yon.
Tingin ko siya ang pinakamagaling na medium sa Thailand.
Pinakamagaling siya para sa akin.
Nakikita niya kung ano'ng nangyari sa 'yo.
Nakikita niya 'yong multo sa paligid mo.
Kaya niyang kausapin ang multo para sa 'yo.
Ganoon siya kagaling.
Disente 'yong ginagawa niya.
Di ka niya pagagawin ng kung anong mga ritwal.
Di siya nagba-black magic.
'Yong episode 66, tungkol kay Salakjit Duangjan na singer.
Kapatid siya ni Pumpuang Duanjan.
Ong ang palayaw niya.
Ang nangyari sa kanya,
pakiramdam niya, gusto na niyang mamatay.
Noong naglalakad siya,
parang ginusto niya biglang mamatay.
'Yon ang naramdaman niya.
Madalas din siyang nagkakasakit.
Lagi siya sa ospital, at gusto na niyang mamatay.
Kaya lumapit siya kay Master Ole.
May dalawa pang host doon sa show, si Toffy at Somcheng.
Pupunta sila sa mga templo para ayusin 'yon.
Punta kayo sa mga templo, kung gusto n'yo silang makita.
At pinuntahan ni Ong si Master Ole.
Sinabi niya kung ano'ng nangyari sa kanya.
Pag may nakikita si Master Ole, ganito siya,
"Nakita ko…
ang nakaraan mo."
"May ginawa ka sa kanya."
"Pinangakuan mo siya."
Noong sinabi niya 'yon, may kakaiba siyang naramdaman.
Simpleng babae lang si Ong, parang ikaw.
May nararamdaman siya.
Sabi niya, "May nararamdaman ka sa likod mo?"
"Oo, meron. Mabigat ang balikat ko."
"Lalo 'yong leeg ko."
Bigla na lang siyang nasaniban.
Naging lalaki ang boses niya. Sinaniban sya.
Nag-sword dance siya.
"Bakit mo ako pinatay?"
"Wala akong kasalanan. Bakit mo ako pinatay?"
Naintriga ako. Di ako makaalis sa panonood.
"Wala akong kasalanan. Bakit mo ako pinatay?"
Naging lalaki ang boses niya.
"Bakit mo ako pinatay?"
Nakita daw ni Master Ole ang nangyari.
Nangyari 'yon sa kalapit na templo na dating pinagbibitayan.
Hinanap nila sa Google 'yong templo sa Sukhothai.
Nahanap nila 'yong Phlai Chumpon Temple.
Kaya pinuntahan nila 'yon.
Para maresolba, dapat puntahan nila.
Kaya pumunta sila.
Pagdating nila doon, lumala siya.
"Bakit mo ako pinatay? Wala akong kasalanan. Bakit mo ako pinatay?"
Kinausap ni Master Ole 'yong espiritu.
"Huminahon ka, huminahon ka."
"Hindi!"
"Mapapatawad mo ba siya?"
"Hindi!"
"Buhay niya ang gusto ko. Dugo niya."
"Kung maibibigay mo sa akin ang dugo niya, mapapatawad ko siya. Gawin mo na!"
Na-hook ako.
Tinigil ko lahat ng ginagawa ko.
Pinanood ko talaga.
"Di mo alam kung gaano ako nasaktan."
"Isang daang taon na akong naghihintay."
"Pinalaslas mo sa akin ang leeg ko."
"Alam mo kung gaano kasakit 'yon?"
Ang drama talaga.
"Alam mo, di ikamamatay ng tao ang isang sugat lang sa leeg."
"Paulit-ulit kong ginawa 'yon."
Well…
ang kwento…
sa nakaraang buhay niya, may ipinapatay si Ong.
'yon 'yong sumanib sa kanya.
Wala siyang kasalanan, pero pinapatay niya.
Sabi ni Master Ole, "Nakita ko 'yon."
"May iba pang tao."
"May mag-ina."
Binihag niya 'yong dalawa para mapilitan siyang maglaslas ng leeg.
"Napakasakit noon."
"Pinwersa mo ako. dumanak ang dugo ko sa lupa."
"Kailangan ko ang buhay mo."
Kinumbinsi siya ni Master Ole. Abugado siya ng multo.
"Gusto ko ng dugo niya. Ibigay mo sa akin!"
Sabi ni Ole, "Pwede bang mag-donate siya ng dugo?"
"Hindi!"
Naglaslas siya, tapos magdo-donate ka lang?
"Hindi!"
"E, kung mag-donate siya ng dugo sa 100 na ospital?"
"Magagawa niya 'yon sa loob ng tatlong buwan."
"Hindi! Hindi pwede!"
"Gusto ko siyang patayin. Gusto ko ang buhay niya."
"Pwede ba ang ordinasyon?"
"Para sa 100 katao."
"Oordinahan sila para sa 'yo sa Thai New year."
Nang marinig niya 'yon, kumalma siya.
"Ayos na ba 'yon sa 'yo?"
Parang di naniwala sa kanya ang multo.
Kaya hiniling ni Master sa mga fans na maordinahan sila.
Isang daan katao sa Thai New year.
"Kung sang-ayon ka."
"Kung ayos sa 'yo 'yon, patawarin mo na siya."
Napakamadamdamin ng parteng ito.
Tumutok ang camera kay Ole.
Tapos, tumutok kay Toffy at Somcheng.
Kabado ang lahat sa sagot niya.
"Pinapatawad na kita!"
Pasok ang music. Palakpakan ang mga tao.
Pinatawad siya.
Sa wakas ginawa niya. Naiyak ako.
May dumating na monghe.
Pinabuhos niya kay Ong ang tubig ng pag-aalay.
Di naman talaga si Ong 'yon. 'Yong espiritu 'yon.
Umawit 'yong monghe.
Si Ong…
Tuloy-tuloy siyang umawit.
Noong natapos, nawalan ng malay si Ong.
Doon ko na naisip.
Mag-i-sponsor ako sa show na ito.
Tinawagan ko agad si Bella.
"Bella."
"May number ka ni Toffy? Pwede mo bang tawagan?"
"Gusto kong mag-sponsor sa show."
Tanong niya, "Sponsor ng?" "Ewan ko."
"Ilagay ang pangalan mo sa show?"
"Hindi, gusto ko lang suportahan."
"Nakita ko, makalumang mic pa ang gamit nila."
"Tanungin mo kung kailangan nila ng wireless."
"Bilhan mo ng apat."
"Gusto kong maging parte noon."
Totoo.
Nagustuhan ko talaga.
-Panoorin n'yo rin 'yong episode 109. -Eksakto, a.
'Yong episode 109.
"Incantation" ang pamagat noon.
Ayos.
Tungkol kay Karn ang kaso.
May asawa, bata pa.
Karaniwang lalaki siya.
Pero may nararamdaman siya sa loob niya.
Parang may ibang tao sa loob niya.
Pag pumupunta siya sa templo, sasama ang pakiramdam niya at susuka.
Pag nakakakilala siya ng mga monghe, magkakasakit siya.
Parang may umaalma sa paggawa niya ng mabuti.
Nagpaospital siya. Binigyan lang nila siya ng gamot.
May bipolar daw siya.
Dalawampu't dalawang taon na siyang nagdurusa.
Nakilala niya si Master Ole.
Nakita ni Master kung ano'ng nangyari sa kanya.
Sa nakaraang buhay daw ni Karn,
black magician daw siya.
Monghe siya, pero itim na salamangka ang gamit niya.
Nagkukulong siya ng mga espiritu at bastos sa guro niya.
Kaya sinundan siya ng espiritu sa buhay niya ngayon.
Di lang isa, pero walong espiritu.
Salitan silang sumasanib sa kanya.
Dalawa ang personalidad pag may bipolar.
Tatlo 'yong "Tri".
Lima, walo, Eight-polar ito.
Panoorin n'yo 'yon.
Papalit-palit siya ng pagkatao.
Ang galing-galing! Napakagaling!
Totoo.
Dapat siyang humingi ng tawad, sabi ni Master Ole.
Kaya pumunta sila sa templo…
ewan kung alin, basta sa Nonthaburi.
Tagadoon siya sa nakaraang buhay niya.
Dumating sila doon.
Hinawakan ni Master ang kamay niya para makausap ang mga espiritu.
Pagkahawak sa kanya, sinaniban siya.
Sabi niya…
"Tigilan n'yo siya."
"Bakit ayaw n'yo siyang palayain?" Tanong ni Ole.
"Kasi ayoko."
"Pwede bang iwan n'yo na ang katawan niya?"
"Hindi!"
"Kung ganoon, paparusahan kita."
"Sige lang."
Naging agresibo si Karn.
"Ano na?"
"Sige lang!"
Nagsuka siya, at bumalik sa normal.
Tinanong siya ni Ole kung alam niya ang nangyari, oo raw.
Sinabi ni Ole ang gagawin.
Dapat siyang humingi ng tawad sa mga nagawa niya.
Dapat din siyang mag-alay sa mga monghe,
para matanggap ng mga espiritu ang alay.
'Yong walong espiritung sinaktan niya noon.
Pero ayaw ng isa ng alay.
Nagtatalo sila sa loob niya.
Okay, sunod na eksena.
Ibibigay na niya 'yong alay sa monghe.
Ito 'yong alay.
Sabi ng monghe, "Magdasal tayo."
Una nilang dadasalin 'yong Limang Tuntunin.
Umawit 'yong monghe.
Dapat ulitin ni Karn.
Nakikipagbuno siya sa espiritung nasa loob niya.
Ayaw noon na magdasal siya.
Sinasabi ni Master Ole na labanan niya.
Natapos ang isang linya.
Nakalimang minuto siya doon.
Nagdadasal lang siya't lumalaban.
'Yong espiritu, sobrang…
Kung sa Hollywood ito, siguradong mananalo siya ng Oscar.
Totoong-totoo, e.
Mukha talagang totoo.
Nakikipaglaban siya sa walong espiritu.
Kalaunan, nakompleto niya ang mga dasal.
Binuhusan siya ng agua bendita. Sabi niya…
"Layas. Bumalik kayo sa pinagmulan n'yo."
Pagod na ako.
Panoorin n'yo na lang.
Ayaw nila siyang pakawalan.
Na-excite ako.
Naiihi na ako, pero ayokong palampasin.
Nakakaaliw 'yon para sa akin.
Gusto kong pinapanood itong show na ito.
Mula noon, fan na ako ni Toffy.
Magaganda rin 'yong ibang episode.
Nagpupunta ngayon si Toffy sa mga lugar na nakitaan ng UFO.
Sumama ako sa kanya.
Sabi ko sasama ako sa kanya,
pero di ako pwedeng kunan ng picture.
Mahabang kwento, pero paikliin ko.
Sumama ako sa Uthai Thani.
Abala akong tao.
Pero lagi kong pupuntahan pag may supernatural.
Akala ko ayaw mong nagsasayang ng oras?
-Pagsasayang ba 'yon? -Ewan.
Gusto kong malaman kung totoo.
Lagi kong iniisip kung totoo sila.
Kaya daw makipag-usap ni Pete Thongchua sa kanila.
Tinanong ko si Toffy kung saan siya laging pumupunta.
Sinabi niya 'yong petsa, at sa Uthai Thani daw.
Kaya pumunta ako.
Pumunta ako kasama ang dalawang di naniniwala.
Kasama sina Bella at Yaya, 'yong accountant ko.
Dumating kami sa hotel.
Akala namin gabi sila darating.
Kaya umidlip kami.
Dumating kami sa hotel ng mga 6 p.m.
Hatinggabi namin planong gumising.
Tinanong ko kay Toffy kung kailan darating.
Sabi niya, 7 p.m.
Hindi ako handa.
Nagbihis agad ako. Di ko palalampasin 'yon.
Kasi mabibilis ang mga UFO.
Di pwedeng tumunganga, kung hindi, di mo makikita.
Paano kung isa lang 'yong UFO? Maiinis ako noon.
"Bumyahe pa ako!"
Nakarating ako doon at malaking lupa pala 'yon sa resort.
Walang customer noong oras na 'yon.
Magagawa namin kahit ano.
Nagpatay sila ng ilaw para malinaw naming makita.
Naglagay si Toffy ng tent doon.
Naglaro din sila ng poker ng mga kaibigan niya.
Tapos, sabi niya tatawagin daw namin sila.
Akala ko may signal panel siya o ano.
'Yong, parang nasa eroplano.
Magpapadala 'yon ng signal.
Maya-maya,
umupo si Toffy at nag-meditate.
Teka.
Nag-meditate?
Di ko alam ang gagawin.
Sa isip ko…
Nalito ako.
Di niya ako tinuruan paano sila tawagin.
Ganito lang…
Nakahiga sa sahig si Bella.
Tutok sa phone 'yong iba.
Kinausap ko na lang 'yong UFO.
"UFO, mga taga-ibang planeta."
"Napapaisip talaga ako
kung totoo kayo."
"Please, magpakita kayo. Dumayo ako para makita kayo."
Kinausap ko sila sa isip.
Parang ganoon.
Maya-maya, dumilat si Toffy.
Tinanong ko kung ano'ng sinabi niya sa kanila.
Sabi niya, basta kinausap niya lang.
"Nandito ang kaibigan ko ngayon."
Ganoon?
Sasabihan mo lang silang nandito ako?
Gagana 'yon?
"Nandito siya. Pagbigyan n'yo siya."
Ano?
-Ipe-pressure sila. -Ayos.
"Pwede mong gawin 'yon?"
"Para makita niyang totoo kayo."
"Magpakita kayo sa kanya."
Ganyan ba makipag-usap sa UFO?
Teka, may mas matindi pa.
Wag muna kayong tumawa.
Pagkasabi niya, tumingala ako.
May isa sa kanilang nagpapailaw ng berdeng ilaw.
Laser pen 'yon.
Ituturo niya kung nasaan kasi malawak ang langit.
Napakaraming bituin.
Nagkalat sa langit. Di ko matutukoy alin ang UFO.
Parang alalay ni Toffy 'yong lalaki.
-Siya 'yong magtuturo. -Oo.
"Sa kaliwa."
Sabi ko, "Kaliwa nino?"
"Ituturo ko. Dito sa kaliwa!"
Tinuro niya.
Hayop, totoo nga.
Totoo nga. Alam kong parang kalokohan.
'Yon ang naramdaman ko kasama si Pete Thongchua.
Sabi ko, "Lintik, isa na ako sa kanila."
Totoo sila, guys!
Sige, makinig kayo.
Venus ang pinakamaliwanag. Tuldok lang ang iba.
Pero gumagalaw 'yong tinuro niya sa kaliwa.
Napakabilis ng galaw noon.
Noong sinabi namin,
sabi nina Bella at Yaya, na di naniniwala, sinabing,
"Baka eroplano 'yon."
Tumingin sila sa aviation app kung may eroplano.
Para malaman kung may eroplano?
Oo. At hindi nga eroplano.
Ngayon, 'yong isang tao,
tumitingin siya sa satellite tracker app.
Wala.
Hindi eroplano o satellite, kaya baka UFO 'yon.
Ganito ang galaw ng eroplano.
Taas-baba ang galaw ng bagay na 'yon.
Gumagalaw ng…
Teka! Gumagalaw nang ganoon ang bituin?
Talaga?
Tapos, dumami na. Iba-iba 'yong direksyon sila.
May kumukutitap pa.
Noong gabing 'yon,
-Di ako nanloloko. -Okay.
Parang kalokohan, pero 51 'yong lumabas na UFO.
Pero mas mukha silang tuldok.
Ano nga'ng ibig sabihin ng UFO?
-Ang UFO… parang ganoon. -Unidentified flying object.
Para silang gumagalaw na mga tuldok.
Ang matindi, humirit si Toffy sa kanila,
"Kumutitap kayo. Sige na."
-Di ako makapaniwala. Kumu… -Kumutitap nga?
Seryoso. Na… natulala ako.
Pinanood namin hanggang…
Pinanood namin mula 7 p.m. hanggang hating gabi.
Magpahinga daw ako sabi ni Toffy.
"Tapos na'ng palabas."
Sabi niya?
Nasa 30 UFO 'yong unang round.
Tinanong ko kung kailan ang susunod na round.
Sabi niya lalabas ulit 'yon ng 4 a.m.
Paano niya nalaman 'yon?
Tinanong ko kung paano niya nalaman 'yong schedule nila.
Paano?
Sabi niya, 20 taon na niyang pinag-aaralan ito.
Mula nang marinig niya 'yong Khao Kala incident.
Kaya kabisado na niya 'yong paglabas nila.
Natulog ako't gumising ng 4 a.m.
Paglabas ko,
narinig ko, "'Yon, ang pang-37 na UFO ngayon."
Malinaw kong nakita.
Sa isip ko, "Ano? Imposible."
"Paano ko ito sasabihin sa mga kaibigan ko?"
"Sigurado ako noong wala akong makikita."
Di ko inasahan 'yon.
Akala ko magiging katatawanan itong UFO trip na ito.
Pero, totoo pala. Bwisit.
Pag-uwi ko, manghang-mangha pa rin ako.
Di ako makapaniwala sa nangyari.
Inisip ko kung ano'ng susunod.
May UFO club sa Khao Kala kaya naisip kong pumunta doon.
Pero mga hardcore na fan sila ng UFO.
Ibig sabihin, binabansagan nila ang isa't isa.
Oo.
Bale, Neptune 16.
Pluto 15.
Ganoon sila.
May mga signal receiver din sila.
Nag-isip ako ng pangalan ko.
Neptune… Pluto…
Viagra 11.
Di 'yon planeta.
Baka kasi mahumaling ako nang sobra.
Sabi ni Toffy, "Wag doon. Kukunan ka nila ng picture."
"Mas pribado dito."
Nahumaling talaga ako doon.
Wag n'yong gagawin 'yon.
Mahihibang kayo tulad ko.
Nakilala natin si Note, Udom Taephanich.
Nakilala namin ang ibang parte mo, bukod sa stand-up comedian.
Sa madaling sabi,
ang stand-up comedy mo ay tuktok lang ng iceberg.
Ngayong nakakwentuhan ka namin,
nakita namin ang kabuuan ng iceberg.
Di lang siya nakakatawa sa stage,
pati sa totoong buhay din.
Ito si Note, Udom Taephanich!
Maraming salamat. Salamat.
Maraming salamat sa inyong lahat.
Maraming salamat.
Isinalin ni: Julius Gregorio