Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
STULDUR
Hvert ferðu?
Í leit að spreki.
Hreindýrahjörðin kemur bráðum í rétt. Ekki fara langt.
Geri það ekki.
Ég er stressuð fyrir að eyrnamerkja.
Ég veit ekki hvort ég man alla skurðina í merkinu.
Þú manst það. Merkið þitt er næstum það sama og ömmu þinnar.
Þú ert með fornt merki sem þú erfiðir frá langömmu þinni.
Þarna ertu!
Pabbi hefur leitað þín. Þú merkir kálf ein í dag.
Mundu að þú átt hann ekki.
Þú ert með hann í láni.
Hvern vilt þú?
Viltu þennan? Þann brúna?
Nei.
Ég vil þennan.
- Þann hvíta? - Já.
Hann er fallegur.
Nástegállu.
- Valdirðu það nafn? - Já.
Svo skerðu efst af sneplinum.
Gott.
Líka hinum megin.
Svo gerirðu gieska.
Svo skerðu aðeins niður það sem er eftir.
Vel gert, elskan!
Ég á þig ekki. Þú ert bara í láni.
Nástegállu!
Þú spillir henni, Elsa.
Hún þarf að verða stór og sterk.
Ef þú gefur henni of mikið lærir hún ekki að finna fléttur sjálf.
Bara smá meira. Svo lofa ég að hætta.
Hæ, Lasse! Fannstu hreindýr í dag?
Nei. Þau eru í feluleik við mig.
Hvað í fjandanum?
Einhver kveikti í fóðri Richards í gærkvöldi.
Hvað í fjandanum gerum við?
- Hvað eruð þið að ræða? - Ekkert, litla systir.
Vissirðu að hreindýr með stjörnu á enninu veit á heppni?
Ha?
- Það veit á heppni. - Í alvöru?
Hvað með að deila heppni með mér?
Ég þarfnast hennar.
Þú mátt fá helminginn.
Helminginn? Það kæmi sér vel.
Það endist mér það sem eftir er.
Viltu skipta á Pokémon-spilum í frímínútum?
Nei, ég geri annað með Alice.
Má ég ekki koma?
- Þú ert of... lítil. - Ha?
Hæ!
Eitt þúsund, fimm hundruð, þrjátíu og níu.
Nú eigið þið að skipta þessari tölu
niður í einingar, tugi, hundruð og þúsund.
Hver vill reyna?
Elsa?
Já.
Dagdreymir þig aftur?
Nei.
Þú verður að einbeita þér.
Ég reyni það.
Vill einhver annar reyna?
Halló.
Hæ, þarna.
Hæ, Nástegállu.
Viltu?
Eltu hann!
Fjandinn!
Ertu í lagi, elskan?
Förum heim. Klifraðu upp á sleðann.
Þú hlýtur að geta sent einhvern.
Fjandinn!
Hvenær?
Nei, þá er betra að við komum sjálf á lögreglustöðina. Bless.
Þeir hafa aldrei drepið kálfana okkar.
Ég er viss um að það var þessi andskoti.
Robert Isaksson?
Hæ.
Heyrðu... Sástu hver þetta var?
Þú getur sagt mér það.
- Því varstu ein þarna úti? - Það getur beðið til morguns.
Viltu að ég sofi hér í nótt?
Ekki slökkva ljósið.
LÖGREGLAN
Áttu bókaðan tíma?
Nei, ég ræddi við Johan Dalman í símann
sem sagði mér að koma og gefa skýrslu.
Um hvað snýst þetta?
Hreindýr var drepið.
Nafn?
Nástegállu
- Ég meinti þitt. Nils Johan, ekki satt? - Nils Johan Stuorbma.
- Hvernig stafarðu eftirnafnið? - Pabbi, ég þarf á klósettið.
MÓTTAKA
Flýttu þér þá.
S-t-u-o-r-b-m-a.
Já, ég skil. Það eru ákveðnar reglur...
Því er þetta svona fjandi flókið?
Við viljum forðast endurtekningu á þessu með Micke.
Það er víst. Hann hafði enga sjálfsstjórn.
Nei, fjandinn, það er kraftaverk að við hin höfum komist lifandi heim.
Já, það var það.
- Já. - Svona nú. Sestu.
Þetta var snöggt. Ertu í lagi?
Ég frétti að þú hefðir skíðað til hjarðarinnar ein.
Allt í lagi.
Hvað sástu þegar þú komst þangað?
Segðu honum það.
Kálfinn minn...
Nástegállu.
Hún var öll blóðug.
Dáin.
Sástu einhvern annan þarna?
Ertu viss um það?
Elskan...
Þú verður að segja honum hvað gerðist.
Sástu hver þetta var?
Það verður erfitt fyrir okkur að gera nokkuð án upplýsinga.
Sjáðu þetta.
Hvernig telurðu það vera fyrir barn að finna kálf svona?
Það er ekki auðvelt að ræða.
Heldurðu að hreindýrið hafi ekki meitt sig á beittri girðingu?
Er þér alvara?
Skar það sig sjálft á háls?
- Ja... - Ha? Fjandinn!
Það tók ekki eigið líf!
Þú þarft að rannsaka þetta!
Þetta gengur ekki svona við hverja tilkynningu.
Stuorbma!
Róaðu þig.
Við gerum skýrslu um stuld.
Við getum ekki annað núna.
- Pabbi? - Hvað?
Pabbi? Hvað átti hann við með „stuldi“?
Farðu í bílinn.
En...
Norðurljós, norðurljós, lipp-lipp-li.
Fita í munninn, lipp-lipp-lii.
Öxi í ennið, lipp-lipp-lii.
Ekki styggja norðurljósin, barn.
Þetta eru sálir hinna látnu sem glitra þarna uppi.
Er Nástegállu líka í norðurljósunum?
Allir sem hafa nokkru sinni lifað ganga með norðurljósunum.
Ekki vera leið yfir að Nástegállu sé farin.
Vertu ánægð með að hún hafi verið hér með þér.
Heatta getur e.t.v. ekki fætt hjörðina næsta vetur.
Ég frétti það. Í gær voru fimm gráður og rigning.
Í dag er næstum mínus tuttugu.
Sjáðu þetta. Hreindýrin geta ekki grafið í gegnum svona skorpu.
Nei, eitthvað hefur gerst. Þetta var aldrei svona.
Hvað verður um börnin mín?
Ég vil gefa þeim færi á að velja þetta líf.
Þetta með Nástegállu...
Elsa á erfitt núna.
Geturðu hresst hana aðeins við?
Ég get reynt það.
Ég hef séð að þér líkar að vera með hreindýrunum.
- Þetta er samt erfiðisvinna. - Já, ég get það samt.
Auðvitað geturðu það.
Þú, með litlu vængina þína, getur ekki flogið jafnhátt krákunni.
Ég er ekki kráka.
Nei, það ertu ekki. Þú ert bara lítil frekja!
Ertu viss um að þú viljir vera hreindýrahirðir?
Ég er alveg viss.
Ég vissi það um leið og ég leit í augu Nástegállu.
Því drepa þeir hreindýrin okkar?
Sumir eru fífl.
Þeim líkar ekki eða skilja ekki lífshætti okkar.
- Því ekki? - Þeir telja okkur vera fyrir.
Ég vil að þú vitir...
...að þú getir alltaf komið til mín.
Alveg sama hvað.
Ég skil ef þú vilt það ekki.
En þú veist...
Leyndarmál stækka.
Þau geta orðið þung að bera...
...sérsta klega ef þú deilir þeim ekki með neinum.
TÍU ÁRUM SÍÐAR
Elsa, komstu með bestu snöruna þína?
Sjáðu hér!
Pabbi, ómerkti kálfurinn?
Sjáum hversu sterk þú ert.
Hættu að fíflast! Hjálpaðu mér!
- Haltu í það! - Gríptu!
Komdu hingað!
Merkjum feldinn.
Sjá þessi tvö.
Hvað með þann tveggja ára?
Komdu og hjálpaðu!
Líttu á eyrnamerkið.
- Hæ. - Hæ.
- Sástu það? - Hvað?
Monthani.
Hann kemur hingað og telur sig merkilegan.
Niila?
Hann er það, ekki satt?
Hann fylgist með þér!
Leyfum honum að horfa.
Því ferðu ekki út með Niila? Svo myndarlegur strákur.
Elsa og sonur hreindýrakóngsins? Ég vildi sjá það.
Aldrei á ævinni! Ég hef ekki barist allt lífið til að verða konan hans.
- Ég vil frekar vera hjá pabba. - Það kæmi sér vel fyrir þig.
Faðir hans dó og nú á hann flest hreindýr í þorpinu.
Johan Heatta er ekki dáinn.
- Ekki? - Nei.
Jon-Issát, hér kemur það. Sjáðu, þarna er það. Þessi þarna.
- Pabbi, hjálpaðu mér að halda. - Systir þín á það.
- Hjálpaðu mér! - Já, ég kem.
Þú mátt taka þetta.
Þetta var þungt.
Hvaða rauðu málningu keyptirðu?
Hvaða máli skiptir það? Rautt er rautt.
- Ertu heimskur eða hvað? - Hvað þá?
Falu-rauður og býlisrauður eru mjög ólíkir.
Þetta er eins fyrir mér.
Taktu þetta upp.
Taktu upp, fjandinn.
Ég leik bara við þau.
Fjandinn sjálfur!
Hvað gerum við með þetta?
Ja...
- Ég held að kjötið sé skemmt. - Því þá?
Það er of stressað.
Þegar fólk talar um sögu okkar er mikilvægt að muna
að í fortíðinni fengum við Samar ekki að tala eigið tungumál.
Ímyndið ykkur.
Amma segist hafa verið send í heimavistar- skóla fyrir hirðingja sem barn.
Einmitt, það var oft gert.
Börn hreindýrahirða voru tekin frá fjölskyldunni.
Þau voru neydd í heimavistarskóla.
Þar lærðu þau sænsku.
Jon-Issát?
Afi sagði að ef kennarinn hans heyrði hann tala samísku
myndi hann berja hann með reglustiku.
Já, þannig var það. Ég er viss um að mörg ykkar hafa heyrt líkar sögur.
Símar eru ekki leyfðir í skólanum.
Ég veit en ég þarf að svara þessu.
Halló.
Mamma, ég er í miðjum tíma. Hvað er það?
Amma er horfin aftur. Þú verður að hjálpa við leitina.
...til að bera starfstækifæri saman við áhættuna á umhverfisskemmdum...
Amma!
Amma! Hvert ferðu?
Að hreindýrahjörðinni auðvitað.
Förum frekar heim.
Nei, systir mín er þarna úti. Hún getur þetta ekki ein.
Förum heim og sækjum hundinn.
Hund? Hvaða hundur væri það?
Hundurinn okkar.
Allt í lagi, förum. Förum og sækjum hundinn.
Þú ofsaltaðir kjötið aftur.
Dálítið salt er gott. Það gerir þig líka þyrstan.
Ég hef hugsað um það sem þú sagðir um námuna.
Þú ert elstur.
Þú mátt fara ef þú vilt en þú tekur við af Nils Johan.
Því þarf ég þess? Þetta er það sem Elsa vill...
Það er ekki rétt.
Þú veist að Elsa verður aldrei við stjórnvölinn.
Það er engin framtíð hér.
Veðurfarið breytist, skógareyðing...
Hvernig lifum við af með svona áframhaldi?
ELSA
Ég vil vera líkari þér.
Fallegur?
Fallegur? Þegiðu.
Ég meina að vera frjáls.
- Frjáls? - Já, þú mátt gera hvað sem er.
Ertu heimskur?
Þú veist ekkert hvað þú talar um.
- Því ertu svona reiður? - Ég er yngstur í fjölskyldunni.
Ég á engin hreindýr lengur og þarf að vinna fyrir pabba þinn.
Ég má ekki kjósa í þorpsráðinu. Ég er neðstur í virðingarröðinni.
- Ég á ekki lengur eigið hreindýramerki! - Tóku þeir merkið?
Já!
Mér líður ekki eins og Sama án hreindýramerkisins.
Fjandinn...
Þegar ég kem heim úr námunni í borgina er ég kallaður Júdas
því ég varð að fá vinnu þar.
Hér siturðu og talar um frelsi...
Þú veist ekkert!
Þú veist ekkert hversu gott þú hefur það hér.
Þegar ég er í Kiruna sakna ég þessa staðar mest.
Stöðugt.
Já.
Þetta er fallegur staður.
Ekkert fólk.
Mjög friðsælt.
Halló?
Hæ, geturðu komið? Ég heyrði skot nærri Heargebuolža.
Fjandinn... ég er að koma.
Hvað í fjanda...
Andskotinn gerði það aftur.
Eyrun voru auðvitað skorin af.
Já.
Ég held að þetta sé mitt.
Fjandans andskoti!
Það er örugglega gráðugi andskotinn. Fylgjum snjósleðaförunum.
- Skoðum þetta. - Hringjum við ekki í lögguna?
Löggan gerir ekkert án sannana.
Nú fáum við séns á að ná andskotanum.
Sjáðu...
Þetta er blóð.
Hann dró hræið hingað.
Hringdu í lögguna.
Hún þarf að koma og rannsaka þessa blóðslóð.
Eigum við að fara heim?
- Það tók þá bara tvo tíma. - Þeir flýttu sér ekki beint hingað.
Hæ, Stuorbma.
Hæ.
Hefur hreindýrunum þínum... verið stolið aftur?
Já. Það er blóðslóð þaðan sem þeim var slátrað og hingað.
Hvar?
Hann notaði snjóblásara og fjarlægði snjóinn héðan.
Það er líka blóð fyrir framan hlöðudyrnar.
Þið verðið að fara inn og skoða.
Hérna kemur hann.
Hann sleppur ekki núna.
Hæ!
Ég er hér til að vinna...
Heldurðu í alvörunni að hann náist núna?
Hvert er vandamálið?
Hreindýrin... Það er blóð hér.
Þau þekkjast, held ég.
- Þessir fjandans... - Já, við þurfum að skoða.
Fjandinn sjálfur!
Hvað er í gangi?
Við rannsökum blóðleifarnar.
Þetta er einkaeign mín en þið vitið það kannski.
Blóðslóðin leiddi okkur hingað.
Ég skaut héra í morgun. Það er málið.
Það má enn skjóta héra í landinu, ekki satt?
Megum við kíkja í hlöðuna?
Já en...
Þarftu ekki heimild þá?
Jú, það er rétt. Við höfum hana ekki.
Nei... Þið hafið hana ekki.
Ég get talað við ykkur en þá þurfa Lapparnir að fara héðan.
Ekki nota þetta orð.
- Hvaða orð? Lappar? - Taktu þér taki, fjandinn.
Þið getið farið heim núna. Við sjáum um þetta.
Já, einmitt.
Ég ætti að tilkynna ykkur fyrir átroðning, fjandinn.
Ég hef ekki unnið hér mjög lengi en heyrt af stolnu hreindýrunum.
Já, það er fjandans vandamál en...
Ef þú spyrði mig held ég að Samarnir skjóti þau sjálfir.
Því þá?
Samaþorpin eru sífellt í útistöðum.
Þeir heimta svo bætur úr ríkissjóði...
Til að fá þær þarf að bera kennsl á hreindýrin.
Ef eyrun eru skorin af fá þeir ekkert. Þú veist það alveg.
- Já. Kannski það sé rétt. - Já.
Allir vita að þeir græða ekki á dýrum
þrátt fyrir alla styrkina sem þeir fá.
Það versta er að þeir telja sig eiga allt.
Það má ekki lengur veiða fisk ef þú skyldir styggja dýrin...
- Hreindýrin eru erfið. - Það er alltaf svona.
Sömu vandamálin hjá pabba. Nú er það snjósleðabannið.
Hvenær getum við ekið? Ekki fyrr en í sumar?
Ég verð reiður að hugsa um það.
Pabbi vann allt sitt líf, fékk ekkert ókeypis og svo...
Ég veit það ekki.
Þetta er ósanngjarnt en...
Lífið er ósanngjarnt og þú deyrð.
Já...
En blóðleifarnar utan við hlöðuna...
- Hvaðan komu þær? - Ég sagði það. Ég skaut héra í morgun.
Hvar er sá héri?
Gætirðu a.m.k. farið úr skónum?
Þetta er allt mér að kenna.
Þér að kenna?
Ef ég hefði sagt eitthvað sem barn hefði ekkert af þessu gerst.
Ha? Hvað meinarðu?
Robert drap Nástegállu.
Okkur grunaði það alltaf.
Að hann hefði gert það.
En eftir að þið fóruð á löggustöðina vildi pabbi ekki pressa meira á þig.
Hótaði hann þér?
Ég hefði átt að segja eitthvað fyrir löngu.
Öll hreindýrin dóu mín vegna.
Ég var of hrædd við að segja nokkuð.
Það er bara ein sek manneskja og það er þessi andskoti.
Ekki þú.
Ég vil að þú vitir það.
Hvað er þetta?
Sönnunargögn.
Hver mikið meira þurfið þið til að hefja rannsókn?
Skammist þið ykkar ekki?
Hún ekur eins og brjálæðingur.
Þetta gekk samt vel.
Hæ, Olle.
Ég frétti að Elsa hefði farið á lögreglustöðina í gær.
- Hvar fréttirðu það? - Fólk talar.
Elsa fylgdi blóðslóð í hlöðu Isakssons
en lögreglan gerði ekkert.
Eitt hreindýranna minna var drepið í síðustu viku.
Það er betra að annar okkar tali við lögregluna.
Af hverju?
Hvað sem okkur finnst um umsjón lögreglunnar á málinu
þurfum við að ræða við hana.
Við þurfum að stoppa hræðileg morðin.
Þú getur ekki farið inn á stöðina og ögrað þeim svona.
Ég ögraði þeim ekki.
Ég afhenti sönnunargögn.
Lögreglan hefur ekkert gert til að hjálpa okkur.
Eigum við að vera hljóð og líta undan?
Elsa reynir a.m.k. að gera eitthvað.
Við þurfum ekki að rífast, er það, Nils Johan?
Þú veist að það er mikilvægur fundur á morgun.
Við megum ekki hætta á að allir séu á móti okkur á fundinum.
Það er satt.
Heldurðu nú með honum?
Olle er talsmaður Samaþorpsins.
Segðu þá eitthvað! Eitthvað þarf að gerast.
Leyfðu okkur sem vorum kosin að sinna starfi okkar.
Ég kaus engan.
Þú hlustar ekki þegar ég tala af því ég er kona.
Elsa, hættu þessu.
VENTURE MINING
Það tala margir um samstarf en hvernig gengur það
þegar við vitum afleiðingar námu á Čohkká?
Það klýfur Samaþorpið okkar og sker búferlaleiðir hjarða okkar.
Hvernig eigum við að geta komið þeim á milli sumar- og vetrarbeitar
þegar stór yfirborðsnáma er fyrir?
Þú getur tekið strætó.
Það eru líka góð beitarlönd þar sem þeir vilja hafa námuna.
Það er einn fáum stöðum eftir þar sem er enn ljósaskegg.
Eitt í viðbót...
Alla vegina sem þarf að byggja, hvert fara þeir?
Þetta er nóg, fjandinn!
Við megum ekki aka snjósleðum því það truflar dýrin.
Við megum ekki veiða fisk eða dýr.
Nú er tækifæri á 250 nýjum störfum og að bjarga öllu svæðinu
og þið neitið því!
Vel sagt!
Við erum með frábæran skóla í þorpinu sem við viljum öll halda.
Skautasvæði, leikskóla...
Hver borgar fyrir það
ef fólk getur ekki búið hér, unnið og greitt skatta?
Olle, ég hef ekkert á móti hreindýrunum.
Þú veist það.
Ég hef verið atvinnulaus frá því síðasta sumar.
Sofia er veik og þarf að vera heima og við eigum strák.
Christer, ég veit vel af stöðu þinni og þykir hún mjög leið.
Þú verður líka að íhuga hvernig við lifum af ef dýrin okkar deyja.
Við þurfum störf núna, ekki eftir ár.
Við þurfum lausnir sem virka fyrir alla.
Meinarðu að leggjast niður og deyja?
Hreindýr geta ekki borðað í námu.
Eina lausnin fyrir okkur hirðana er að flytja.
Ég segi það ekki.
Ekki? Hvað segirðu þá?
Elsa, sestu niður.
Því drepurðu ekki bara hreindýrin okkar?
Þá losnið þið við okkur.
Þið hafið í það minnsta gert það síðustu 20 árin!
Þið myrtuð dýrin okkar og pyntuðuð þau.
Þið tókuð það líka upp. Svo kvartið þið yfir bótunum?
Hvert einasta ykkar
veit alveg hver...
...gerir þetta.
Hvað í fjandanum segirðu? Ha?
Ásakarðu okkur? Okkur? Um að drepa fjandans hreindýrin?
Hreindýrin drepið þið sjálf!
Eftir að hreindýrin eru merkt sleppið þið þeim úr réttunum
og þau hlaupa um allt með fram vegunum.
Þau geta orðið fyrir bíl hvenær sem er.
Það er vandamálið. Þið þurfið að passa þau!
Reynirðu að hefja heimsstyrjöld?
- Hefurðu misst vitið? - Ég segi það eins og það er.
Til hvers? Nú er þorpið á móti okkur.
Kenndu dóttur þinni mannasiði! Fjandinn hafi það!
- Hæ, hvernig gekk? - Hæ.
Spyrðu dóttur þína.
Hvað gerðist?
Hann er í vondu skapi.
- Amma, þetta verða góðir skór. - Svo sannarlega.
Ég er viss um að þú verður í lagi.
Ég man enn hversu leið þú varst þegar þeir drápu kálfinn þinn.
Við gáfum hreindýrunum þegar pabbi þinn sagði mér hversu leið þú værir.
Ræddi hann það við þig?
Þá vissi ég að þú myndir standa á móti öllu því sem við upplifum hér.
Fjandinn, ég þurfti þetta!
Vissirðu...
Ég hélt alltaf að þú færir.
Allt í lagi...
Þú mátt engum segja þetta.
Ég hef íhugað að fara.
Í það minnsta um stund.
Kannski sækja um háskóla...
...fá mér menntun.
Eitthvað sem getur bætt stöðu okkar. Eitthvað sem veitir mér styrk.
Vald.
Elsa... Farðu!
Þú ert ung.
Skapaðu þér líf með bjartri framtíð.
Við vitum bæði að framtíð hreindýrahirða er óviss.
Við megum ekki gefast upp.
Brostu!
Ég brosi.
Ái. Eyddu þessu!
Þú mátt ekki vista þessa.
Jú. Ég vista hana.
Nei, ekki.
Amma segir að sálir forfeðra okkar séu þarna uppi.
Já, ömmur vita það.
- Það kemur sprenging. - Ha?
Það kemur sprenging.
Það hræddi þig, ekki satt?
Ég vona bara að það hafi ekki verið margir þarna.
Náman gleypir allt.
Eins og að saga af greinina sem þú situr á.
Geturðu ekki stokkið á aðra grein?
Hvað ef engar greinar eru eftir?
Mattias!
Hvað í fjandanum, Mattias?
Svona nú!
Hvað gerirðu hérna?
Þú ert eins og stórt smábarn stundum!
Hvernig hefurðu það?
Hvað í fjan...
Í alvörunni samt.
- Hvernig hefurðu það? - Fínt.
Talaðu við mig.
Ég er svo fjandi reiður við andskotann.
Það var blóð alla leið að hlöðudyrunum
en þeir gera samt ekkert!
Ekki pabbi heldur.
Hann lítur bara í hina áttina.
Eins og ekkert hafi gerst.
Sérðu það ekki, litla systir?
Bráðum eigum við engin hreindýr.
Við ættum að drepa andskotann.
Við erum hér saman komin til að kveðja...
bróður,
son...
Hvað talar hún um?
...og góðan vin.
Nú vitum við ekki hvar hann endar.
- Ég er viss um helvíti. - Við tölum ekki í kirkju.
- Ha? - Við tölum ekki í kirkju.
Lasse fæddist í Čalmmejávrris árið 1988.
Hann vissi snemma í lífinu að hann vildi verða hreindýrahirðir.
Hann bjó með systur sinni, Hönnu, og eiginmanni í...
Ég þarf á klósettið.
Þú getur ekki farið núna.
Það er e.t.v. erfitt að skilja...
...af hverju Lasse valdi að yfirgefa okkur.
Lasse var ykkur öllum mikils virði.
Þið munuð alltaf minnast hans.
Af jörðu ertu kominn...
...að jörðu skaltu aftur verða.
Ég verð aðeins hér. Ég geng heim seinna.
Njóttu dagsins!
Heyrðu!
Ég samhryggist.
Lasse var fjandi góður gaur. Við...
Við vorum í sama hokkíliði sem krakkar.
Við hittumst stundum úti að veiða.
Ég hugsaði um móður hans sem...
Heyrðu...
Ég vara þig við.
Hættu að drepa hreindýrin.
- Passaðu hvað þú segir. - Þetta er bara byrjunin.
Er það svo?
- Hæ. - Hæ.
MÁNUÐI SÍÐAR
Sjá hver kemur!
Sjáðu.
Silfur.
Sjáðu næluna...
Jeminn eini!
Þú lítur frábærlega út! Sjá þig! Má ég taka mynd?
Ég veit ekki.
Leyfðu henni að taka mynd og rukkaðu.
500 krónur fyrir mynd með alvöru Sama.
Allt í lagi.
Ég joika systur mína...
Farðu af sviðinu, fyllibytta!
Því ertu svona reið?
Þú ert skammarlegur. Sestu niður.
Hæ, Elsa.
Hæ!
- Halló. - Halló!
Ég joika systur mína...
Halló. Hæ.
Halló.
Einhver hraðaði hreindýrakúpum við veginn. Komdu.
Ha?
- Í alvöru? - Já, komdu fljótt.
Það eru margir hér. Lögga, blaðamenn... Flýttu þér.
Hvar ertu?
...glæpur.
Þessu hlýtur að vera beint að Sömunum.
Guð minn góður!
Ég skil ekki.
Hver gerir eitthvað svo bilað?
Einhver sem vill ekki Sama í bænum.
Ég er Lovisa Eriksson frá Expressen. Hver gerði þetta, heldurðu?
Það gætu verið Samarnir sjálfir.
Ég skil ekki. Því ættu Samarnir að drepa eigin dýr?
- Ég segi eitthvað. - Ekki.
Þeir fá bætur fyrir dauð dýr.
- Ég þarf. - Ekki. Mundu hvað pabbi sagði.
Mér er sama!
Ég get sagt þér af hverju þeir drepa hreindýrin.
Segðu mér það.
Þeir gera það því þeir hata okkur.
Þeir vilja særa okkur sem mest.
Í þorpinu okkar hafa þeir skotið hreindýr
í 20 ár í það minnsta.
Löggan gerir ekkert í því.
Við erum með meira en 100 eintök af lögregluskýrslum hjá okkur.
Því gerist ekkert?
Því margir vilja losna við okkur.
Ræddum við ekki að ég sæi um fjölmiðla í þorpinu okkar?
„HATURSGLÆPIR GEGN SÖMUNUM“
Vandamálið er að við höfum ekki samband við fjölmiðla.
Hvernig veit fólk hvað gengur á hér?
Frá því þetta kom út hef ég þegar fengið þrjár morðhótanir.
Það gerist þegar þú talar við fjölmiðla.
Er það mér að kenna?
Skilurðu það ekki?
Árásargjörn hegðun þín lagði okkur öll í hættu.
Ekki gott, Elsa.
Ég talaði við stjórnina í bæjarráðinu.
- Við tölum það best ef Elsa... - Pabbi!
- ...væri ekki á fleiri fundum. - Hendið þið mér út?
- Þú getur það ekki. - Ákvörðunin var tekin.
Hvenær?
Hefurðu ekkert betra að gera en taka heimskulegar ákvarðanir?
Þú mátt koma hingað og sjá um hreindýrin í staðinn.
Fjandinn.
FJANDANS LAPPAHÓRA - ÓGEÐSLEGA TÍK
DEYÐU! LAPPAHÓRA!
Slepptu mér, fjandinn!
Hvað ertu að gera?
- Hann byrjaði. - Þú lýgur!
Fjandans Lapparnir byrja alltaf!
Jon-Issát!
Við ræðum þetta inni. Núna strax.
Slepptu! Fjandans Lappinn byrjaði!
Jon-Issát... Hvað hljóp í þig?
Þetta er þér að kenna! Allt versnaði frá því þú komst í blöðunum!
Ég vil þig ekki lengur sem kennara!
Farðu, Elsa! Þú ert ung.
SAMA-HÁSKÓLINN
Skapaðu þér líf með bjartri framtíð.
Við vitum bæði að framtíð hreindýrahirða er ótrygg.
Námuembættismaðurinn gaf fyrirtækinu Venture Mining
leyfi til prufuborana fyrir járni í Nunásvaara Njunjisvárri.
Baráttan um námuna...
Þegar ég kom heim í gær gekk amma berfætt um fyrir utan.
Við getum ekki séð um hana lengur.
Afleiðingarnar fyrir hreindýrahjarðirnar verða hræðilegar.
Við munum áfrýja ákvörðuninni og það...
Við erum sammála um það og höfum rætt það.
Það er miður að málið dragist.
Þótt við virðum algerlega rétt Samanna að segja sitt
er það miður að einhverjir mótmæli alltaf.
Telja þau að við berjumst til skemmtunar?
...nokkrum þorpsskólum í Norður-Svíþjóð verður lokað
vegna efnahagslegra- og lýðfræðiáskoranna.
Stór hluti íbúa svæðisins hefur áhyggjur...
Við þurfum að taka ákvörðun núna.
...menntun fyrir börnin
auk þess að gefa ungum fjölskyldum tækifæri til að vera í dreifbýli.
Ég hringdi.
Það er laust herbergi fyrir hana.
Þetta er hérna.
- Ertu tilbúinn? - Sagðirðu Elsu þetta?
- Hún kemur ekki með. - Auðvitað gerir hún það.
Flýttu þér! Hvað ertu að gera?
Kannski það sé betra að þú sért heima.
Af hverju?
Verður nýja náman staðsett þarna?
Já, einmitt. Á móti Átnjanvári.
Halló.
Því miður, Nils Johan, er Elsa ekki velkomin hér.
- Er þetta grín, Johan? - Nei.
Í gærkvöldi var fóðrið mitt brennt. Þú vissir það víst.
Þannig er þetta.
- Er þér alvara, Olle? - Ákvörðunin var einróma.
Hún var ekki einróma.
Fyrir nokkrum dögum kom Jon-Issát heim úr skólanum.
Hann hafði lent í slagsmálum og var í uppnámi.
Þú veldur þessu heimskulega umtali í litla þorpinu okkar.
Vandamál sem fullorðnir ræða hafa áhrif á börnin.
Hvað meinarðu?
Eigum við ekki að kenna börnunum að standa með því rétta?
Þú hefur staðið hér nógu lengi.
Þarna eru dyrnar. Farðu.
Við viljum ekki vera hér.
Lasse hafði rétt fyrir sér.
Það eru bara fávitar í þorpinu.
Fjandans fávitar.
Fannstu litlu hjörðina?
Ég fann nokkur dýr norðan megin við Vuoskoduottar.
Hugsarðu stundum um Lasse?
- Sagði hann eitthvað við þig? - Nei en þig?
Hann vissi ekki hverjum hann tilheyrði.
Nú hljómarðu eins og prestur.
Fjandinn! Ég er kominn með nóg af að horfa á fýlusvipinn þinn allan daginn.
Lokaðu þá augunum. Enginn bað þig að horfa.
Þú vorkennir þér bara. Alltaf!
Hættu þessu bara.
Fjandans slæpingjar.
Slepptu því. Tilgangslaust að fara þangað.
Ég hélt að þér líkaði vesen.
- Vissirðu að það væri snjósleðabann? - Nei.
Ég hef ekkert heyrt af því.
Það er vandamálið með Lappana.
- Þið neitið að deila. - Við truflum engan.
- Þið truflið hreindýrin. - Hreindýrin?
Hvaða hreindýr? Hvar eru þau?
Þið akið snjósleðum. Það virðist ekki angra þau.
Við höfum jafnmikinn rétt á að vera hér og þið.
Nei, það hafið þið ekki. Ekki í dag.
Segir hver?
Ég og lögin.
Þetta eru okkar beitarlönd og það er snjósleðabann.
- Nei, fjandinn. - Förum nú.
Veistu, Lappi... Ég hef veitt hér frá barnæsku.
Fyrir það sat faðir minn hér með föður sínum.
Nú segir Stuorbma mér að ég megi ekki...
Ekki, Mattias!
Ætlarðu að drepa mig út af bleikju?
Nei.
Kannski vegna hreindýra.
Allt í lagi.
Róaðu þig.
Fjandans fáviti!
Ég sagði þér að sveifla þessu ekki. Slysin eiga sér oft stað.
Komdu aftur í næstu viku og við tökum saumana.
Hvernig hefurðu það annars?
Fyrir utan auma höfuðið?
Það er stundum sárt hérna.
Nærðu að sofa?
Ekki mikið.
Það er...
...einhver að drepa hreindýrin.
Skjóta þau og svona.
Já, ég...
Ég las um það í blaðinu.
Það er hræðilegt.
Ég get sett þig í veikindaleyfi svo þú getir hvílt þig.
Ég get vísað þér til sálfræðings ef þú vilt.
Nei, takk fyrir.
Við þurfum að tilkynna andskotann fyrir árásina.
Gleymdu því.
HEILSUGÆSLAN
Nú ertu með læknisvottorð.
Ég get vitnað um það sem gerðist.
Hann er besti vinur Martinssons og hinna.
Þetta verður eins og með hreindýramorðin.
Þeir gera ekkert.
Ekki segja mömmu og pabba frá.
ÞJÓÐLEG MIÐSTÖÐ SAMA FYRIR GEÐHEILBRIGÐI OG FÍKN - VIÐ ERUM HÉR FYRIR ÞIG
- Geturðu hjálpað mér? - Biddu Elsu.
Mamma, þú ferð í eitt kvöld.
- Muntu njóta þess? - Ertu búin að pakka?
Ég hef ekki farið í spa árum saman.
Takk fyrir.
Hvað kom fyrir þig?
Ekkert. Ég datt af snjósleðanum.
Farðu varlegar í akstrinum.
Hvenær komið þið tvö aftur?
Ég veit það ekki. Kannski á morgun. Munið að athuga vesturhliðina.
- Verið sæl. - Komdu.
Hann ekur eins og bilaður. Ég óttast að hann lendi í slysi.
Hvað í fjandanum...
Halló, Cugo! Komdu.
Komdu nú.
- Neyðarlínan, hvað er... - Ég þarf hjálp!
Maður reynir að brjótast inn.
Hann er með byssu.
- Hvaðan hringirðu? - Salmasjärvi 24.
- Ertu viss um að hann sé vopnaður? - Hann er hér. Ég þarf að skella á.
Ég held að við þurfum að tala saman.
Við ræddum þetta aldrei almennilega, ég og þú.
Kannski það sé mín sök.
Við áttum að gera það fyrir löngu.
Ertu ekki sammála?
Við hvað ertu hrædd? Komdu frekar hingað upp og taktu...
Allt í lagi. Þú ræður.
Þú áttir ekki að sjá hvað gerðist þarna.
Hvað í fjandanum gerðirðu þarna úti?
Alein.
Ég gat ekki vitað af þér þarna í felum.
Ég þarf að vera hreinskilinn.
Mér líkaði ekki tónninn síðast.
Eins og þú hefðir gleymt...
...að við værum með samkomulag
og hvað gæti gerst ef við höldum því ekki.
Nú ertu farin að tala of mikið.
Það fer þér ekki. Ég segi það þér sjálfri til góða.
Ég hringdi í lögregluna!
Hún er þegar á leiðinni!
Hún kemur á hverri stundu!
Því ertu hér um miðja nótt?
Ryðurðu svona seint?
Já.
Ég vinn á daginn svo...
Hvar hefurðu verið síðustu tímana?
Ég var heima og...
Ég hef rutt.
Hefurðu vitni?
Já. Guð.
Hættu þessu!
Kona segir þig hafa verið hjá sér með morðhótanir.
Morðhótanir?
- Lít ég út eins og morðingi? - Robert, ertu drukkinn?
Já, hvað með það? Kannski aðeins. Það er enn leyfilegt í landinu.
Þú þarft að koma í DNA-próf á morgun.
Ég hef ekkert gert. Þið megið fara inn að skoða!
Opnaðu byssuskápinn.
Opnaðu hann.
Þegiðu, Cosmo!
Hvað í fjandanum, Cosmo?
Þú virðist undir álagi. Þú virðist stressaður.
Fjandinn. Þið stressið hundinn. Þessi fjandans óhlýðni...
Þú gætir a.m.k. farið úr skónum!
Nei, greinilega ekki.
Hvenær...
Hvenær notaðirðu þennan?
Kannski fyrir fjórum eða fimm... Ég veit ekki.
- Veistu það ekki? - Ég er ekki viss.
Er það svo?
Ef þetta er sú sem ég held
tilkynni ég hana fyrir ófrægingu. Ég segi það satt, fjandinn...
Ekki bulla, Robert.
Jú, ég geri það!
Þetta eru nornaveiðar! Ég tilkynni málið hér og nú.
- Nei, það gerist ekki. - Ófrægingartilkynning!
Í alvörunni?
Já, þetta er alvara! Þetta er fjandans alvara!
Því eru þau svona lengi?
Kannski fór hann í yfirheyrslu.
Ég vona það.
Ég þori ekki að sofa heima á meðan brjálæðingurinn er laus.
Ég skil. Þú veist að þú mátt vera hér eins lengi og þú vilt.
Já, auðvitað.
Ég skil þetta ekki.
Þú ein stendur sterk fyrir okkur. Þú færð bara skammir fyrir það.
Ég skammast mín fyrir pabba.
Ekki satt? Hvernig hann fór með þig...
Það er ekki þín sök.
Heyrirðu þetta?
Geturðu svarað?
- Hæ. - Hæ.
Má ég koma?
Já, komdu inn.
- Er Elsa hér? - Já.
Elsa?
Halló.
Pabbi þinn sagði að þú svæfir hér í nótt.
Það fer eftir því hvar hann er.
Við ræddum við Robert og bönkuðum hjá nágrönnum þínum.
- Við höfum ekkert fundið. - Hvað meinarðu?
Stígvélin hans passa ekki við förin við gluggann.
Enginn hefur heyrt né séð nokkuð.
Kemst hann upp með morðhótanir gegn mér?
Komdu hingað.
Þetta er Mattias. Skildu eftir skilaboð.
Hvar ertu?
Robert hefur slátrað dýrinu sem hann skaut í gær.
Ég leita í hlöðunni hans. Það er eina leiðin til að stöðva hann.
Hvað í fjandanum...
Nú náðistu, fjandans þjófur!
FYRIRGEFÐU
Fjandinn!
Hvað í fjandanum?
Hjálpaðu mér! Ég er fótbrotinn!
Telst það að skjóta svín sem stuldur?
Flýttu þér, andskotinn!
Viðurkenndu drápin á hreindýrunum og morðhótanirnar gegn mér.
Farðu til fjandans! Helvítis Lappahóra!
Ísinn brotnar!
Fjandans ísinn brotnar!
Hjálp! Fjandans ísinn brotnar!
Hjálp!
Hjálpaðu mér. Hjálp!
Hjálpaðu mér!
Hjálpaðu mér, fjandinn!
Gríptu í þetta!
Elsa! Komdu þér þaðan!
Elsa!
Farðu af veika ísnum!
Ísinn brotnaði!
Hvað í fjandanum gerum við?
Við hringum í lögguna.
Hún mun telja mig hafa drepið hann.
Þetta var slys. Ég sá allt.
Hvar í fjandanum varstu?
Ég hringdi þúsund sinnum!
Hann hefði getað drepið mig!
Hvað ætlaðirðu að gera?
Svaraðu mér!
Ertu bilaður?
Fáviti!
Hvernig gastu það?
Ég hef ekkert gert.
Fyrirgefðu mér.
Halló.
Halló, Elsa.
Viðtal við...
Elsu Stuorbma, 2. maí 2023.
Allt í lagi, Elsa.
Við erum forvitin að heyra hvað þú hefur að segja okkur.
Ja, ég...
Ég sá Robert Isaksson drukkna í dag.
Ég vissi að það væri hann.
Gríptu og togaðu!
Allt frá því hann drap Nástegállu.
LÖGREGLAN
Lögreglan náði glæpagengi í Salmasjärvi
sem stundaði dýraníð gegn hreindýrum,
veiðiþjófnað og slátrun.
Þetta fannst í hlöðu í eigu látins manns
sem fannst drukknaður í Salmasjohka-ánni.
Fundurinn er eftir mikla rannsókn
sem hefur átt sér stað um tíma.
Mikla rannsókn...
Gott að sýna hirðunum hérna að við tökum þjófnaði alvarlega.
Aumingja hreindýrskálfurinn. Hann fraus.
Þú þarft að ræða málin.
Það er næstum kominn júní og enn svo mikill snjór...
Sálfræðing.
Einhvern sem skilur.
Ekki hafa neinar áhyggjur.
Við Elsa sjáum um allt þar til þú kemur aftur.
Allt verður gott.
- Aktu varlega. - Já. Ég kem aftur á morgun.
Sjáðu. Gerðu þetta svona. Viltu að ég sýni þér?
Það er auðveldara ef þú heldur henni með opnum lófa.
Lasse kenndi mér það.
Viltu vita leyndarmál?
Þú ert sá fyrsti sem ég sýni það.
Það er af Nástegállu.
Því hélstu þessu?
Ég held að...
Svo lengi sem við hugsum um þau sem hafa dáið...
...eru þau alltaf okkur við hlið.
Nástegállu gaf mér styrkinn til að berjast áfram.
Nú veistu leyndarmálið mitt.
Ég fæ minn eigin kálf í dag.
Er það?
Mundu þetta...
Þú átt hann ekki.
Þú ert með hann í láni.
Sjáðu! Góður skurður. Svona er þetta gert.
Þýðandi: Eva Hjaltalín