1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.MX

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.MX

3
00:00:36,828 --> 00:00:38,329
U baalt ervan. Ik ook.

4
00:00:38,413 --> 00:00:42,459
We balen allemaal enorm
van dit hete, vochtige, heiige weer.

5
00:00:42,542 --> 00:00:46,046
We zijn het zat om te horen
over meer dagen van 32 graden.

6
00:00:46,129 --> 00:00:48,214
Het kan allemaal bij uw GM-dealers.

7
00:00:48,298 --> 00:00:51,051
Hoi, ik ben Belinda Carlisle.
Je kijkt naar MTV.

8
00:01:18,369 --> 00:01:19,204
Prima.

9
00:01:24,667 --> 00:01:27,962
Alweer zo'n zinderend warme dag
voor bijna het hele land.

10
00:01:28,046 --> 00:01:33,009
Het was in minstens 24 steden
nog nooit zo heet op 22 juni.

11
00:01:38,223 --> 00:01:39,974
Deze is verreweg het ergste.

12
00:01:40,058 --> 00:01:44,729
Ik herinner me er geen
waarbij de hitte maar blijft doorgaan.

13
00:01:48,650 --> 00:01:51,653
{\an8}Het is vooral voor mij
heel lastig door m'n astma.

14
00:01:51,736 --> 00:01:53,655
{\an8}Het bedreigt m'n gezondheid.

15
00:01:54,239 --> 00:01:57,450
Er gaan alarmbellen af
over het hele continent…

16
00:01:57,534 --> 00:02:00,078
…nu de droogte van '88
kritiek gaat worden.

17
00:02:02,122 --> 00:02:05,583
De regering spreekt nu
van  droogtes in 48 staten.

18
00:02:05,667 --> 00:02:08,711
HELP ONS, HEER

19
00:02:08,795 --> 00:02:13,341
De kale plekken in de bergen,
de dorre velden van het Midden-Westen…

20
00:02:13,424 --> 00:02:16,302
…de snel stijgende temperaturen
in het hele land…

21
00:02:16,386 --> 00:02:20,807
…deden mensen eindelijk geloven
in wat ooit sciencefiction leek.

22
00:02:30,191 --> 00:02:33,736
Onze hittegolf doodde minstens
36 mensen in het hele land.

23
00:02:33,820 --> 00:02:35,780
Twee mannen van begin twintig…

24
00:02:35,864 --> 00:02:38,449
…overleden door zonnesteken,
afgelopen maand.

25
00:02:41,035 --> 00:02:45,290
De grote zorg is dat de hoge temperaturen
komen door kooldioxide-opbouw…

26
00:02:45,373 --> 00:02:49,127
…in de atmosfeer.
Het gevreesde broeikaseffect.

27
00:02:58,052 --> 00:03:02,390
{\an8}Wat iedereen zich vandaag wel
zal afvragen met alle hitte die er is…

28
00:03:02,473 --> 00:03:05,685
{\an8}…in het hele Midden-Westen
en het Zuid-Westen en zo…

29
00:03:05,768 --> 00:03:10,857
{\an8}…is of de huidige hittegolf en de droogte
in verband staan met het broeikaseffect.

30
00:03:10,940 --> 00:03:14,319
{\an8}Ik begin graag met dr. James Hansen…

31
00:03:14,402 --> 00:03:17,655
{\an8}…directeur van het Goddard Instituut
voor Ruimtestudies.

32
00:03:17,739 --> 00:03:21,367
De opwarming ging nooit sneller
dan in de afgelopen 25 jaar.

33
00:03:21,951 --> 00:03:25,955
De vier warmste jaren
lagen allemaal in de jaren 80…

34
00:03:26,039 --> 00:03:29,667
…en 1988 wordt het warmste jaar
dat ooit werd gemeten.

35
00:03:30,168 --> 00:03:33,338
Dit bewijs toont volgens mij
heel sterk aan…

36
00:03:33,421 --> 00:03:35,798
…dat het broeikaseffect plaatsvindt…

37
00:03:35,882 --> 00:03:38,176
…en ons klimaat nu verandert.

38
00:03:38,885 --> 00:03:44,307
{\an8}Je kunt geen enkele hittegolf op zich
toeschrijven aan broeikas-opwarming.

39
00:03:44,891 --> 00:03:46,226
Maar, zoals Jim zei:

40
00:03:46,309 --> 00:03:50,730
Het is redelijk om aan te nemen
dat het broeikaseffect hier is.

41
00:03:50,813 --> 00:03:53,733
Het gebeurt. De opwarming is begonnen.

42
00:03:54,234 --> 00:03:56,361
OPWARMING AARDE BEGON,
VERTELT EXPERT AAN SENAAT

43
00:03:56,444 --> 00:04:00,490
We veranderden de atmosfeer zelf.
Veel wetenschappers weten dat zeker.

44
00:04:00,573 --> 00:04:02,992
Het werd een bubbel die insluit.

45
00:04:03,076 --> 00:04:06,079
We ontdekken dat we zelf
in die bubbel zitten.

46
00:04:09,540 --> 00:04:12,502
Snelle klimaatopwarming
zou de aarde veranderen…

47
00:04:12,585 --> 00:04:16,422
…en daarnaast kunnen zorgen
voor vaker voorkomende natuurrampen.

48
00:04:16,506 --> 00:04:19,968
New York kan dan hetzelfde
weertype hebben als Miami nu.

49
00:04:23,429 --> 00:04:27,684
Dr. Stephen Schneider, Nationaal Centrum
voor Atmosferisch Onderzoek.

50
00:04:27,767 --> 00:04:29,352
Ik werd wel zo ongeveer…

51
00:04:29,435 --> 00:04:33,064
…tien keer per week gebeld,
de laatste maanden, met de vraag:

52
00:04:33,147 --> 00:04:37,402
Vormt deze hittegolf en droogte
eindelijk het bewijs waar u en anderen…

53
00:04:37,485 --> 00:04:39,279
…al 15 jaar over praten?

54
00:04:39,362 --> 00:04:41,322
Zeggen jullie nu: 'Zie je wel'?

55
00:04:44,575 --> 00:04:47,745
Er zijn weinig momenten
waarin iemand met uw expertise…

56
00:04:47,829 --> 00:04:50,623
…kan spreken tegen miljoenen
Amerikanen tegelijk…

57
00:04:50,707 --> 00:04:52,417
…met: 'Word wakker, domoren.'

58
00:04:52,500 --> 00:04:57,130
Hoe je het ook berekent: achteruit,
vooruit, opzij… De uitkomst blijft gelijk.

59
00:04:57,213 --> 00:05:00,008
We weten dus…
dat het broeikaseffect bestaat.

60
00:05:04,846 --> 00:05:06,931
Weet u wat het broeikaseffect is?

61
00:05:07,015 --> 00:05:08,558
De vervuiling door…

62
00:05:09,684 --> 00:05:11,227
…olie en plastic.

63
00:05:11,311 --> 00:05:14,314
En hoe die dingen onze natuur vernielen.

64
00:05:14,397 --> 00:05:17,734
We regelen het verkeer
en andere zaken in ons leven.

65
00:05:17,817 --> 00:05:20,862
Dit is een heel belangrijk punt
om voor te zorgen.

66
00:05:24,324 --> 00:05:26,909
President Reagan was in
het hart van Amerika…

67
00:05:26,993 --> 00:05:29,412
…om zelf te zien wat de droogte deed.

68
00:05:29,495 --> 00:05:32,206
Boeren ervaren de ergste natuurramp…

69
00:05:32,290 --> 00:05:34,625
…sinds de Dust Bowl van de jaren 30.

70
00:05:36,002 --> 00:05:41,215
Vicepresident George Bush troostte boeren
met velden vol verdorde gewassen.

71
00:05:41,841 --> 00:05:43,217
{\an8}In dit campagnejaar…

72
00:05:43,301 --> 00:05:47,263
{\an8}…zijn het Witte Huis en de vicepresident
erg gevoelig voor het feit…

73
00:05:47,347 --> 00:05:50,683
…dat hun aanpak van de droogte
veel effect kan hebben…

74
00:05:50,767 --> 00:05:52,477
…op Republikeinse kansen.

75
00:05:55,563 --> 00:05:57,106
Dames en heren:

76
00:05:57,190 --> 00:05:59,734
De vicepresident van de Verenigde Staten.

77
00:06:07,241 --> 00:06:09,911
Na zeven jaar in de schaduw
van Ronald Reagan…

78
00:06:09,994 --> 00:06:12,705
…kwam George Bush vanavond
in de schijnwerpers…

79
00:06:12,789 --> 00:06:14,791
…met: 'Ik wil jullie leider zijn.

80
00:06:14,874 --> 00:06:16,417
Luister, kijk.

81
00:06:16,501 --> 00:06:18,753
Zeg me in november wat jullie vinden.'

82
00:06:28,554 --> 00:06:33,184
{\an8}31 AUGUSTUS 1988

83
00:06:34,435 --> 00:06:37,188
Dit gaat vandaag om mijn ambities.

84
00:06:37,271 --> 00:06:41,526
We gaan praten over wat ik wil doen.
Hoe ik milieuzaken wil leiden.

85
00:06:45,029 --> 00:06:46,531
Vicepresident van de VS…

86
00:06:46,614 --> 00:06:48,032
{\an8}…de geachte George Bush.

87
00:06:48,116 --> 00:06:49,242
{\an8}Welkom in Michigan.

88
00:06:49,992 --> 00:06:51,494
{\an8}Dank u, allemaal. Dank u.

89
00:06:54,122 --> 00:06:56,541
- Prachtig, hier.
- Ja, een mooie omgeving.

90
00:06:56,624 --> 00:06:58,042
WELKOM
TOT ZIENS OP UW INWIJDING

91
00:06:58,126 --> 00:06:59,544
Dank u, dames en heren.

92
00:07:01,129 --> 00:07:02,588
Dank u zeer.

93
00:07:03,714 --> 00:07:07,802
Er werd deze zomer veel gepraat
over het broeikaseffect.

94
00:07:08,428 --> 00:07:10,513
De naties van de wereld groeien.

95
00:07:10,596 --> 00:07:14,559
Ze verbranden daarbij
steeds meer fossiele brandstoffen.

96
00:07:15,059 --> 00:07:17,186
Daarbij komt kooldioxide vrij.

97
00:07:17,270 --> 00:07:19,689
Dat kan zo bijdragen aan een toename…

98
00:07:19,772 --> 00:07:22,650
…van temperaturen in de atmosfeer.

99
00:07:22,733 --> 00:07:25,486
Sommigen vinden deze problemen te groot.

100
00:07:25,570 --> 00:07:29,365
Het probleem van de opwarming
van de aarde zou onoplosbaar zijn.

101
00:07:30,324 --> 00:07:31,951
Ik heb een simpel antwoord.

102
00:07:32,452 --> 00:07:33,953
Het kan wel.

103
00:07:34,036 --> 00:07:35,413
We moeten het ook doen.

104
00:07:35,496 --> 00:07:37,248
Deze kwesties…

105
00:07:37,748 --> 00:07:41,335
…kennen geen ideologie.
Ze kennen geen politieke grenzen.

106
00:07:41,419 --> 00:07:45,298
Het is niet iets liberaals
of conservatiefs waar we nu over praten.

107
00:07:45,381 --> 00:07:47,508
Het is de gemeenschappelijke agenda…

108
00:07:47,592 --> 00:07:49,135
…van de toekomst.

109
00:07:49,719 --> 00:07:53,556
Wie denkt dat we machteloos zijn
tegenover dit broeikaseffect…

110
00:07:53,639 --> 00:07:56,350
…vergeet het 'Witte Huis-effect'.

111
00:07:56,851 --> 00:07:59,479
Ik wil er iets aan doen, als president.

112
00:08:07,153 --> 00:08:08,738
<i>Soul Train.</i>

113
00:08:08,821 --> 00:08:10,615
Het hipste van Amerika.

114
00:08:14,869 --> 00:08:16,287
DEEL I:

115
00:08:16,370 --> 00:08:21,042
'ZIJN JULLIE BEREID OM WAT OP TE OFFEREN?'

116
00:08:21,876 --> 00:08:24,170
{\an8}7 JULI 1977

117
00:08:32,428 --> 00:08:37,141
UITVOERENDE DIENST VAN DE PRESIDENT
WETENSCHAPPELIJK EN TECHNOLOGISCH BELEID

118
00:08:37,225 --> 00:08:39,727
MEMORANDUM AAN DE PRESIDENT

119
00:08:39,810 --> 00:08:44,565
UITSTOOT VAN FOSSIELE CO2 EN DE MOGELIJKE
CATASTROFALE KLIMAATVERANDERING

120
00:08:44,649 --> 00:08:47,151
HET PROBLEEM KOMT VOORT UIT ONS ONVERMOGEN

121
00:08:47,235 --> 00:08:51,113
OM SNEL OVER TE SCHAKELEN
NAAR NIET-FOSSIELE BRANDSTOF

122
00:09:03,084 --> 00:09:04,710
Is het gewoon slecht weer…

123
00:09:04,794 --> 00:09:07,296
…of een historische klimaatverandering?

124
00:09:07,380 --> 00:09:09,382
Hoe zal het ons leven beïnvloeden?

125
00:09:09,882 --> 00:09:13,094
Wetenschappers piekeren al jaren
samen over die vragen.

126
00:09:13,177 --> 00:09:15,221
Eentje kwam ermee naar buiten.

127
00:09:15,304 --> 00:09:19,016
Dr. Stephen Schneider.
Een klimatoloog in Boulder, Colorado.

128
00:09:19,100 --> 00:09:21,811
Hij waarschuwt dat we gokken
met onze toekomst…

129
00:09:21,894 --> 00:09:22,979
…en verliezen.

130
00:09:27,650 --> 00:09:31,237
Hij is adjunct-hoofd Klimaatproject
bij het Nationaal Centrum…

131
00:09:31,320 --> 00:09:33,072
…voor Atmosferisch Onderzoek.

132
00:09:33,155 --> 00:09:36,951
In overleg met collega's
of op zoek naar trends in weergegevens…

133
00:09:37,034 --> 00:09:40,580
…is z'n bezorgdheid over ons voortbestaan
bijna een obsessie.

134
00:09:41,080 --> 00:09:44,959
Bepaalde verontreinigende stoffen
groeien exponentieel.

135
00:09:45,042 --> 00:09:48,671
U praat dan over luchtvervuiling
door industrie en auto's.

136
00:09:48,754 --> 00:09:50,131
Dat is een voorbeeld.

137
00:09:50,715 --> 00:09:53,843
Fossiele brandstof die verbrandt,
kolen, olie en gas…

138
00:09:53,926 --> 00:09:57,138
…zorgen allemaal voor
een bijproduct, kooldioxide.

139
00:09:57,221 --> 00:10:01,392
De hoeveelheid geproduceerde kooldioxide
van de afgelopen eeuw…

140
00:10:01,475 --> 00:10:03,436
…is toegenomen in de atmosfeer.

141
00:10:03,519 --> 00:10:05,396
Geen twijfel mogelijk.

142
00:10:05,479 --> 00:10:07,607
CO2 IN DE ATMOSFEER
1958-1977

143
00:10:07,690 --> 00:10:09,025
CO2-DEELTJES
PER MILJOEN (PPM)

144
00:10:09,108 --> 00:10:14,405
We zien kooldioxide toenemen
met ongeveer 10% in de afgelopen 20 jaar.

145
00:10:16,115 --> 00:10:18,034
Wat veroorzaakt dat?

146
00:10:18,117 --> 00:10:21,996
Het zorgt voor het broeikaseffect.
We neigen de aarde op te warmen.

147
00:10:22,079 --> 00:10:24,457
Het klimaat op aarde kan dan veranderen…

148
00:10:24,540 --> 00:10:27,126
…zoals niet eerder
in de afgelopen 5000 jaar.

149
00:10:27,209 --> 00:10:31,297
Dat kan eind deze eeuw vergelijkbaar zijn
met natuurlijke verandering.

150
00:10:31,380 --> 00:10:32,632
Het kan gebeuren?

151
00:10:32,715 --> 00:10:36,135
Het kan gebeuren, maar de kans
is ook niet één op 10.000.

152
00:10:36,636 --> 00:10:38,763
- Die lijkt u…
- Veel groter.

153
00:10:42,558 --> 00:10:43,476
Goedenavond.

154
00:10:43,976 --> 00:10:46,562
Ik praat vanavond met u
over iets onprettigs.

155
00:10:47,104 --> 00:10:49,940
Over een ongekend probleem
in onze geschiedenis.

156
00:10:50,524 --> 00:10:54,070
De olie en het aardgas
dat 75% van onze energie vormt…

157
00:10:54,612 --> 00:10:55,988
…raakt gewoonweg op.

158
00:10:56,489 --> 00:10:59,158
Onze energieproblemen
hebben dezelfde oorzaak…

159
00:10:59,241 --> 00:11:01,243
…als onze milieuproblemen:

160
00:11:01,327 --> 00:11:03,704
Verspillend gebruik van middelen.

161
00:11:04,288 --> 00:11:05,539
Behoud ervan…

162
00:11:06,082 --> 00:11:08,918
…helpt ons beide problemen
tegelijk op te lossen.

163
00:11:09,752 --> 00:11:12,838
Heeft de president vanavond
een punt genoemd…

164
00:11:12,922 --> 00:11:15,341
…waar jullie niet mee kunnen leven?

165
00:11:16,175 --> 00:11:18,803
Ik heb het niet graag koud in de winter.

166
00:11:20,346 --> 00:11:24,183
Zijn jullie bereid om wat op te offeren
om ons hieruit te krijgen?

167
00:11:24,684 --> 00:11:26,477
Ik heb daar geen probleem mee…

168
00:11:26,560 --> 00:11:29,855
…en ook niet om hetzelfde
te verwachten van m'n kinderen.

169
00:11:29,939 --> 00:11:32,608
Ze zeggen het mij juist vaak genoeg.

170
00:11:43,119 --> 00:11:45,079
Zou u meedoen om uw best te doen?

171
00:11:45,162 --> 00:11:47,331
Ik denk van wel. Ik zal het proberen.

172
00:11:47,832 --> 00:11:50,584
De president kan het vast niet
allemaal zelf.

173
00:11:50,668 --> 00:11:53,462
We moeten zeker allemaal wat bijdragen.

174
00:11:53,546 --> 00:11:57,091
Liet president Carter u schrikken
gisteravond, over energie?

175
00:11:57,174 --> 00:12:00,219
Ik zag Carter niet eens.
Ik was gisteravond dronken.

176
00:12:09,687 --> 00:12:13,607
Ik wil dat onze natie tegen het einde
van deze eeuw 20 procent…

177
00:12:13,691 --> 00:12:17,111
…van alle energie die we gebruiken
uit de zon haalt.

178
00:12:23,200 --> 00:12:24,994
Bedreigingen op lange termijn…

179
00:12:25,077 --> 00:12:28,789
…die we een paar jaar geleden
niet eens overwogen:

180
00:12:29,373 --> 00:12:31,250
Kooldioxide die zich ophoopt.

181
00:12:31,751 --> 00:12:35,337
Dit soort zorgen raken u en mij.

182
00:12:36,046 --> 00:12:40,384
Energiebesparing moet echt
een manier van leven gaan worden.

183
00:12:44,513 --> 00:12:48,517
Dit is het CBS-avondjournaal,
met Walter Cronkite.

184
00:12:48,601 --> 00:12:49,643
Goedenavond.

185
00:12:49,727 --> 00:12:53,814
Drie presidenten probeerden ons
te overtuigen minder olie te gebruiken.

186
00:12:53,898 --> 00:12:55,065
Maar zonder succes.

187
00:12:55,149 --> 00:12:58,652
Meer verbruik en meer afhankelijkheid
van buitenlandse olie.

188
00:13:00,654 --> 00:13:05,159
Iran worstelt met z'n politieke orde
en exporteert nog steeds geen olie.

189
00:13:05,242 --> 00:13:08,954
Iraanse olie is belangrijk
voor de Amerikaanse benzineproductie.

190
00:13:09,038 --> 00:13:14,335
De situatie kan net zo ernstig worden
als het olie-embargo uit '73-'74.

191
00:13:23,511 --> 00:13:27,932
Het ministerie van Energie kwam met
een plan voor rantsoenering van benzine…

192
00:13:28,015 --> 00:13:31,477
…dat kan beperken tot
zeven en een halve liter per dag.

193
00:13:31,560 --> 00:13:32,978
SORRY…
GEEN BENZINE

194
00:13:33,062 --> 00:13:34,313
SORRY
GEEN BENZINE

195
00:13:41,570 --> 00:13:43,531
Ik stond al twee keer in de rij.

196
00:13:43,614 --> 00:13:44,990
- Vanochtend?
- Vanochtend.

197
00:13:45,074 --> 00:13:48,118
- Hoelang voor de eerste?
- In allebei meer dan een uur.

198
00:13:48,202 --> 00:13:49,870
Ik zit zonder benzine.

199
00:13:50,663 --> 00:13:51,497
Totaal zonder.

200
00:13:57,294 --> 00:14:00,172
Mensen moeten hun auto maar
in hun garage zetten…

201
00:14:00,256 --> 00:14:01,674
…en daar laten staan.

202
00:14:02,174 --> 00:14:03,509
U doet dat zelf niet.

203
00:14:04,134 --> 00:14:08,472
Omdat niemand anders het doet.
Wat moet ik dan? Alleen thuiszitten, en…

204
00:14:09,390 --> 00:14:12,685
Weet u? Als iedereen het deed
zou het een goed idee zijn.

205
00:14:14,353 --> 00:14:16,105
Is dit niet walgelijk?

206
00:14:16,188 --> 00:14:19,900
Kan niemand de president bereiken?
Waarom laat hij dit gebeuren?

207
00:14:24,822 --> 00:14:25,906
Goedenavond.

208
00:14:26,407 --> 00:14:28,951
Ik kom hier vanavond aankondigen dat ik…

209
00:14:29,034 --> 00:14:32,830
…de Republikeinse nominatie nastreef
voor het VS-presidentschap.

210
00:14:33,998 --> 00:14:35,249
Als u ooit twijfelde…

211
00:14:35,332 --> 00:14:38,878
…aan het onvermogen van de regering
om voor mensen te zorgen…

212
00:14:38,961 --> 00:14:43,257
…bekijk het fiasco dan maar eens
dat we nu 'de energiecrisis' noemen.

213
00:14:43,757 --> 00:14:46,010
Het antwoord op ons energieprobleem…

214
00:14:46,093 --> 00:14:49,847
…is om de autoriteit weg te halen
van de overheid…

215
00:14:49,930 --> 00:14:54,518
…en terug in de handen van degenen
die expert zijn op het gebied van energie.

216
00:15:01,358 --> 00:15:04,820
Oliemaatschappijen komen nu
met hun financiële overzichten…

217
00:15:04,904 --> 00:15:08,782
…voor het tweede kwartaal van dit jaar,
toen er benzinerijen waren.

218
00:15:08,866 --> 00:15:10,534
Hun winsten zijn veel hoger.

219
00:15:10,618 --> 00:15:12,328
Naast mij zit Jack Bennett…

220
00:15:12,411 --> 00:15:16,290
{\an8}…een senior-vicepresident en lid van
de raad van bestuur van Exxon.

221
00:15:16,373 --> 00:15:19,293
{\an8}Een vakbondsleider
noemt uw winst pornografisch.

222
00:15:19,376 --> 00:15:24,465
Schaamt u zich niet een beetje
voor uw behaalde 119% winststijging?

223
00:15:24,548 --> 00:15:27,635
Ik schaam me niet.
Ik weet dat we gematigd waren.

224
00:15:27,718 --> 00:15:31,055
WERKT HET KAPITALISME?

225
00:15:38,479 --> 00:15:42,483
Ik vroeg ernaar, en ik beveel
deze conventie aan…

226
00:15:42,566 --> 00:15:44,693
{\an8}…dat George Bush wordt voorgedragen.

227
00:15:44,777 --> 00:15:47,988
{\an8}JULI 1980
REPUBLIKEINSE NATIONALE CONVENTIE

228
00:15:48,072 --> 00:15:50,866
{\an8}BUSH
ALS VP

229
00:15:51,450 --> 00:15:56,538
George Bush. Een yankee uit Connecticut
die in Texas fortuinen verdiende met olie.

230
00:15:56,622 --> 00:15:58,832
Voormalig congreslid uit Houston.

231
00:15:58,916 --> 00:16:01,043
Voormalig ambassadeur bij de VN.

232
00:16:01,126 --> 00:16:03,754
Voormalig directeur van de CIA.

233
00:16:07,591 --> 00:16:10,219
Gouverneur Reagans wil
dat ons energiebeleid…

234
00:16:10,302 --> 00:16:12,846
…alle eieren in één mand legt.

235
00:16:12,930 --> 00:16:15,641
Die mand gaat naar
de grote oliemaatschappijen.

236
00:16:16,517 --> 00:16:17,810
Op wie stemde u?

237
00:16:17,893 --> 00:16:20,020
- Ik stemde op Reagan.
- Op Reagan.

238
00:16:20,104 --> 00:16:22,648
- Reagan.
- Hij stemde ook op Reagan.

239
00:16:22,731 --> 00:16:23,565
Wie anders?

240
00:16:23,649 --> 00:16:24,692
Carter.

241
00:16:24,775 --> 00:16:27,319
- Op wie in 1976?
- Carter.

242
00:16:27,820 --> 00:16:29,405
Hij valt best mee.

243
00:16:30,614 --> 00:16:33,283
Lieve God, na alles waar Carter mee kwam…

244
00:16:33,784 --> 00:16:36,328
…wil er toch niemand
nog vier jaar van hem?

245
00:16:36,412 --> 00:16:41,333
NBC NIEUWSVOORSPELLING
REAGAN WINT

246
00:16:53,012 --> 00:16:57,391
Zakenlui uit het hele land
waren gisteravond dol op wat ze hoorden.

247
00:16:57,474 --> 00:17:01,645
We moeten inefficiënte
en omslachtige regels aanpakken.

248
00:17:01,729 --> 00:17:04,732
Schrappen wat kan, en de rest aanpassen.

249
00:17:04,815 --> 00:17:08,652
Ik vroeg vicepresident Bush om een
kabinet-taskforce te leiden…

250
00:17:08,736 --> 00:17:10,320
…die regelgeving verlicht.

251
00:17:10,404 --> 00:17:11,780
- Ben je klaar?
- Ja.

252
00:17:12,781 --> 00:17:14,575
Mogen we op hem inzoomen?

253
00:17:14,658 --> 00:17:16,160
- Snelheid.
- Het loopt nog.

254
00:17:16,994 --> 00:17:18,412
Goed, meneer Garvin.

255
00:17:18,495 --> 00:17:23,167
{\an8}- Blij met Reagan in het Witte Huis?
- Jazeker. Als je kijkt naar…

256
00:17:23,250 --> 00:17:25,711
{\an8}…wat er gebeurde en waar we stonden…

257
00:17:25,794 --> 00:17:29,798
Als je deze eerste 30 dagen dan beziet,
of hoeveel het er ook waren…

258
00:17:29,882 --> 00:17:31,467
…deed hij het uitstekend.

259
00:17:37,056 --> 00:17:41,477
Vice-president Bush wees 30 regelingen aan
voor evaluatie door de regering.

260
00:17:41,560 --> 00:17:45,522
We gingen in de federale overheid
te ver met regulering.

261
00:17:48,859 --> 00:17:52,738
De regering-Reagan wil versoepelde
federale luchtvervuilingswetten.

262
00:17:52,821 --> 00:17:56,450
Veranderingen gaan van het terugdraaien
van auto-emissienormen…

263
00:17:56,533 --> 00:17:58,994
…tot makkelijker kolen kunnen verbranden.

264
00:18:00,871 --> 00:18:03,916
Deze regering wil tot
economische groei komen…

265
00:18:03,999 --> 00:18:06,126
…door minder overheidsinmenging…

266
00:18:06,210 --> 00:18:08,587
…zodat menselijke vrijheid vergroot.

267
00:18:08,670 --> 00:18:09,922
En samen…

268
00:18:10,005 --> 00:18:12,549
…maken we Amerika weer geweldig.

269
00:18:12,633 --> 00:18:13,759
Dank u.

270
00:18:29,691 --> 00:18:31,693
Ik wil m'n MTV.

271
00:18:41,995 --> 00:18:44,706
ENERGIEPLAN: KOLENPRODUCTIE UITBREIDEN

272
00:18:44,790 --> 00:18:46,500
GROTE STEENKOOLKOORTS VAN '81

273
00:18:48,085 --> 00:18:51,547
Reagan halveerde Carters budget
voor zonne-energie.

274
00:18:51,630 --> 00:18:54,049
Exxon verkocht z'n zonnecollectorfabriek.

275
00:18:54,133 --> 00:18:55,175
WINST EXXON STIJGT 77%

276
00:18:59,138 --> 00:19:02,224
Exxon investeerde al meer dan
300 miljoen dollar…

277
00:19:02,307 --> 00:19:04,226
…in Amerikaanse kolenproductie.

278
00:19:25,914 --> 00:19:29,209
ONS MILIEU KAN ONDER DE VOET
WORDEN GELOPEN

279
00:19:29,293 --> 00:19:31,837
STEENKOOL VERBRANDEN IS EEN SMERIGE ZAAK.

280
00:19:31,920 --> 00:19:35,465
Natuurbeschermers verzetten zich
tegen snellere ontwikkeling…

281
00:19:35,549 --> 00:19:39,928
…van steenkool en mineralen
op 768 miljoen hectare overheidsgrond.

282
00:19:40,012 --> 00:19:43,432
Dit is m'n thuis, en ik wil hier
vrij kunnen wonen.

283
00:19:43,515 --> 00:19:45,601
MR
OLIEREUS

284
00:19:47,519 --> 00:19:50,689
GEEN
BORINGEN

285
00:20:21,428 --> 00:20:22,763
VOORSPELLINGSMODEL VRAAG

286
00:20:33,106 --> 00:20:34,483
Helaas…

287
00:20:34,566 --> 00:20:38,528
…bestaat er geen ander model
van de aarde om mee te experimenteren…

288
00:20:38,612 --> 00:20:41,114
…om klimaatfluctuaties te leren begrijpen.

289
00:20:41,907 --> 00:20:45,452
We moeten dus wiskundige
klimaatmodellen gaan gebruiken.

290
00:20:47,454 --> 00:20:49,873
Je vervuilt dan letterlijk het model.

291
00:20:49,957 --> 00:20:52,251
Je vult een andere CO2-concentratie in.

292
00:20:52,334 --> 00:20:55,671
Je laat het model jaren vooruitgaan
in gesimuleerde tijd.

293
00:20:55,754 --> 00:20:58,924
Je berekent een nieuw klimaat.
En die voorspellingen…

294
00:20:59,007 --> 00:21:03,303
…van twee, drie graden temperatuurstijging
in 100 jaar komen daarvandaan.

295
00:21:09,685 --> 00:21:11,853
Je vergelijkt vaak simulaties…

296
00:21:11,937 --> 00:21:14,398
…met verschillende
empirische waarnemingen.

297
00:21:16,316 --> 00:21:19,111
Bijvoorbeeld, daar bovenop Mauna Loa…

298
00:21:19,194 --> 00:21:22,322
…het zeer beroemde observatorium,
heb je een pijp.

299
00:21:25,033 --> 00:21:28,453
Die zuigt buitenlucht op
en leidt die naar instrumenten.

300
00:21:32,332 --> 00:21:34,543
David Keeling maakte dit instrument…

301
00:21:35,419 --> 00:21:37,045
CHARLES DAVID KEELING
KLIMATOLOOG

302
00:21:37,129 --> 00:21:40,424
…op basis van eerder onderzoek
door Roger Revelle.

303
00:21:40,507 --> 00:21:42,509
ROGER REVELLE
KLIMATOLOOG

304
00:21:42,592 --> 00:21:46,430
Ik kreeg kippenvel om erbij te staan,
want dat ene instrument…

305
00:21:46,513 --> 00:21:50,058
…kan mogelijk de koers veranderen
van industriële beschaving.

306
00:21:50,142 --> 00:21:55,022
Het meet al sinds 1958
het kooldioxidegehalte van de atmosfeer.

307
00:21:58,525 --> 00:22:01,361
MAUNA LOA, HAWAÏ
ATMOSFERISCHE CO2-CONCENTRATIE

308
00:22:03,905 --> 00:22:05,490
CO2-DEELTJES
PER MILJOEN (PPM)

309
00:22:13,790 --> 00:22:16,877
Amerikanen gebruiken elke dag
twee keer zoveel olie…

310
00:22:16,960 --> 00:22:18,879
…als de rest van de hele wereld.

311
00:22:20,839 --> 00:22:22,674
We ontginnen ook meer kolen…

312
00:22:22,758 --> 00:22:24,051
…dan wie dan ook.

313
00:22:46,281 --> 00:22:47,574
CO2 IN DE ATMOSFEER
1958-1983

314
00:22:47,657 --> 00:22:51,286
We zitten hier nu op ongeveer
350 deeltjes per miljoen.

315
00:22:52,204 --> 00:22:54,039
De gestage trend is omhoog.

316
00:22:54,122 --> 00:22:58,210
Blijf je deze lijn projecteren,
dan gaat hij niet alleen rechtdoor.

317
00:22:58,293 --> 00:23:01,004
Hij begint te stijgen
en verlaat de pagina.

318
00:23:01,630 --> 00:23:05,342
GEPROJECTEERDE
CO2 IN DE ATMOSFEER

319
00:23:13,809 --> 00:23:14,684
ZOMER

320
00:23:14,768 --> 00:23:16,645
GEMIDDELDE WERELDWIJDE
TEMPERATUURVERANDERING

321
00:23:16,728 --> 00:23:18,021
GESCHATTE TEMPERATUREN

322
00:23:18,105 --> 00:23:18,939
VERDUBBELDE CO2

323
00:23:19,815 --> 00:23:21,233
WAARSCHIJNLIJKE
OPWARMING

324
00:23:21,316 --> 00:23:23,735
CO2-OPWARMING

325
00:23:23,819 --> 00:23:27,406
GEPROJECTEERDE
WERELDWIJDE TEMPERATUURVERANDERING

326
00:23:29,950 --> 00:23:32,494
Ergens rond het einde van deze eeuw…

327
00:23:32,577 --> 00:23:35,122
…de eerste decennia van de volgende eeuw…

328
00:23:35,622 --> 00:23:40,085
…dan zit je waar volgens onze theorieën
een groot effect zou ontstaan.

329
00:23:49,553 --> 00:23:52,722
{\an8}EXXON-ONDERZOEKSTANKER

330
00:23:54,349 --> 00:23:57,477
INTERN DOCUMENT EXXON

331
00:23:57,561 --> 00:24:02,315
VOORGESTELD ONDERZOEKSPROGRAMMA EXXON
OM HET BROEIKASEFFECT TE HELPEN BEOORDELEN

332
00:24:02,899 --> 00:24:06,069
DE VOLGENDE GEGEVENS WORDEN VERZAMELD
OP DE TANKERROUTES:

333
00:24:06,153 --> 00:24:07,279
PCO2 VAN DE ATMOSFEER

334
00:24:07,362 --> 00:24:10,323
PCO2 VAN DE OCEAAN

335
00:24:24,880 --> 00:24:26,256
INTERN DOCUMENT EXXON

336
00:24:26,339 --> 00:24:29,092
CO2-BROEIKAS- EN KLIMAATKWESTIES
28 MAART 1984

337
00:24:29,176 --> 00:24:35,182
MEEST WAARSCHIJNLIJKE TEMPERATUURVERHOGING

338
00:24:36,641 --> 00:24:40,395
WE KUNNEN ONZE BESCHAVING AANPASSEN
AAN EEN WARMERE PLANEET

339
00:24:40,479 --> 00:24:46,485
OF HET PROBLEEM VERMIJDEN DOOR
FOSSIELE BRANDSTOFFEN STERK TE BEPERKEN.

340
00:24:50,572 --> 00:24:53,325
VS-TERREIN
VERBODEN TOEGANG

341
00:24:53,408 --> 00:24:54,701
VERENIGDE STATEN
MINISTERIE VAN ENERGIE

342
00:24:54,784 --> 00:24:57,954
{\an8}Zelfs pessimisten, die vreselijke
gevallen voorspellen…

343
00:24:58,038 --> 00:25:01,041
{\an8}…voorzien geen grote effecten
in de komende 50 jaar.

344
00:25:01,124 --> 00:25:03,418
Ik zie dus geen reden voor haast.

345
00:25:05,504 --> 00:25:08,882
Dit probleem bereikte een nieuwe fase
in z'n ontwikkeling.

346
00:25:08,965 --> 00:25:13,595
{\an8}Er ontstond wetenschappelijke consensus.
Het gaat nu over hoe lang het duurt…

347
00:25:13,678 --> 00:25:16,473
…tot de eerste effecten
werkelijk voelbaar zijn.

348
00:25:16,973 --> 00:25:20,435
Het debat verschuift hierdoor
van wetenschappelijk gebied…

349
00:25:20,519 --> 00:25:22,729
…naar politiek gebied.

350
00:25:22,812 --> 00:25:26,274
Hoe gaan beleidsmakers reageren
op deze uitdaging?

351
00:25:33,240 --> 00:25:37,035
Wie denkt dat we niets kunnen doen
aan dit broeikaseffect…

352
00:25:37,118 --> 00:25:39,955
…vergeet het 'Witte Huis-effect'.

353
00:25:40,455 --> 00:25:43,458
Ik ben als president van plan
er iets aan te doen.

354
00:25:47,128 --> 00:25:47,963
DEEL II:

355
00:25:48,046 --> 00:25:49,381
Iedereen zeer bedankt.

356
00:25:49,464 --> 00:25:54,177
'WELKE GEORGE BUSH IS DIT NU?'

357
00:25:58,431 --> 00:26:00,600
Acht minuten over tien bij WHO.

358
00:26:00,684 --> 00:26:04,104
Ik ben Jan Mickelson.
Wat zijn de belangrijkste kwesties…

359
00:26:04,187 --> 00:26:07,148
…die de nieuwe president
onder ogen moet zien?

360
00:26:07,649 --> 00:26:11,570
Ik zou graag zien dat de nieuwe president
het milieu echt beschermt.

361
00:26:11,653 --> 00:26:13,071
Met de juiste mensen.

362
00:26:13,780 --> 00:26:17,617
Uit elke opiniepeiling blijkt
dat de kwestie breed gedragen wordt.

363
00:26:17,701 --> 00:26:20,161
Zoals appeltaart of moederschap. Ik denk…

364
00:26:20,745 --> 00:26:23,540
{\an8}…dat elke regering er zo mee
aan de slag kan.

365
00:26:26,835 --> 00:26:30,130
George Bush gebruikt het milieu
om afstand te nemen…

366
00:26:30,213 --> 00:26:31,798
…van de huidige regering.

367
00:26:31,881 --> 00:26:34,092
We hebben niet genoeg gedaan…

368
00:26:34,175 --> 00:26:36,720
…aan milieubescherming,
de afgelopen jaren.

369
00:26:36,803 --> 00:26:38,054
We moeten meer doen.

370
00:26:38,138 --> 00:26:41,224
Dat zegt dus een van de leiders van de…

371
00:26:41,725 --> 00:26:45,645
{\an8}…milieu-sloopploeg
die in 1981 naar Washington ging.

372
00:26:45,729 --> 00:26:47,188
Ik vind dat heel vreemd.

373
00:26:47,772 --> 00:26:51,318
Het milieu lijkt me een kwestie
waardoor mensen gaan stemmen.

374
00:26:51,401 --> 00:26:53,737
Het is iets dat mensen woedend maakt…

375
00:26:53,820 --> 00:26:56,948
…of zorgt dat ze in actie komen
op verkiezingsdag.

376
00:26:57,032 --> 00:27:00,785
Er is een president nodig
die het milieu echt gaat schoonmaken.

377
00:27:00,869 --> 00:27:04,873
We moeten ons milieu veel beter aanpakken…

378
00:27:04,956 --> 00:27:09,044
…en ik zal een goede president zijn
voor het milieu.

379
00:27:09,127 --> 00:27:12,297
Ik zal het goed doen. Ik ben toegewijd.

380
00:27:12,380 --> 00:27:14,341
Nogmaals, ik weet niet…

381
00:27:14,841 --> 00:27:17,218
…over welke George Bush dit nu gaat.

382
00:27:17,302 --> 00:27:19,220
Ik zal wel George Bush stemmen.

383
00:27:19,304 --> 00:27:21,306
- Ik ga op Dukakis stemmen.
- Bush.

384
00:27:27,312 --> 00:27:31,316
{\an8}9 NOVEMBER 1988

385
00:27:33,026 --> 00:27:34,027
Het is voorbij.

386
00:27:34,819 --> 00:27:36,905
George Bush wint.

387
00:28:00,553 --> 00:28:02,639
George Bush zette een enorme stap…

388
00:28:02,722 --> 00:28:06,518
…bij het invullen van de resterende
topposities in z'n regering.

389
00:28:06,601 --> 00:28:09,354
…dat Bill Reilly wil gaan dienen als…

390
00:28:09,938 --> 00:28:12,399
…het hoofd van de EPA.

391
00:28:12,982 --> 00:28:14,901
William Kane Reilly.

392
00:28:14,984 --> 00:28:17,904
Presidentiële raad voor Milieukwaliteit.

393
00:28:17,987 --> 00:28:19,864
Het Wereld Natuur Fonds.

394
00:28:20,365 --> 00:28:22,033
De Conservation Foundation.

395
00:28:22,117 --> 00:28:24,703
Als ontwikkelingsprojecten
de ruimte krijgen…

396
00:28:24,786 --> 00:28:30,083
…dan blijven we landelijk impasses zien
tussen milieubeschermers en ontwikkelaars.

397
00:28:30,667 --> 00:28:34,713
{\an8}Dit lijkt me de echt eerste keer
dat de leider van een grote…

398
00:28:34,796 --> 00:28:37,382
{\an8}…mileubeschermingsorganisatie
werd benoemd…

399
00:28:37,465 --> 00:28:40,301
…tot hoofd van de EPA.

400
00:28:40,385 --> 00:28:41,886
REILLY: INTERNE MILIEUBESCHERMER

401
00:28:41,970 --> 00:28:45,765
De campagne-retoriek over vervuiling
en het milieu was misschien…

402
00:28:45,849 --> 00:28:47,559
…meer dan alleen woorden.

403
00:28:50,353 --> 00:28:52,772
Mr Bush kondigde ook aan dat John Sununu…

404
00:28:52,856 --> 00:28:56,151
…de stafchef wordt
van George Bush in het Witte Huis.

405
00:28:56,234 --> 00:29:00,947
Gouverneur John Sununu. Conservatief,
Republikeins, PhD in de techniek.

406
00:29:01,906 --> 00:29:04,325
Hij zou ook hard campagne hebben gevoerd…

407
00:29:04,409 --> 00:29:07,662
…voor de baan van Ronald Reagans
energiesecretaris…

408
00:29:07,746 --> 00:29:11,082
…en er kapot van zijn geweest
toen een ander werd gekozen.

409
00:29:11,166 --> 00:29:13,460
Wat voor soort man is hij eigenlijk?

410
00:29:13,960 --> 00:29:15,420
Briljant, arrogant…

411
00:29:15,503 --> 00:29:17,088
…eigenwijs, wilskrachtig.

412
00:29:17,172 --> 00:29:19,382
Een ideologische krijger.

413
00:29:19,466 --> 00:29:23,303
Energie is een belangrijke component.
Het stelt dit land in staat…

414
00:29:23,386 --> 00:29:28,683
…z'n manier van leven voort te zetten
met de kwaliteit die cruciaal is geworden.

415
00:29:29,768 --> 00:29:31,853
Ziet u het ook als een kans…

416
00:29:31,936 --> 00:29:36,399
…om uw eigen mening te kunnen geven,
ook aan de president?

417
00:29:36,483 --> 00:29:40,987
Als ik de kans krijg om te spreken
vanuit het conservatieve perspectief…

418
00:29:41,070 --> 00:29:43,448
…over die kwesties, dan doe ik dat.

419
00:29:43,531 --> 00:29:44,616
Bent u opvliegend?

420
00:29:46,284 --> 00:29:47,744
Ik ben poeslief.

421
00:29:54,709 --> 00:29:57,086
Ze komen. Wil je ons hier of daarbuiten?

422
00:29:57,170 --> 00:30:00,965
{\an8}23 JANUARI 1989

423
00:30:01,049 --> 00:30:03,384
- Dat lijkt me te vlak.
- Ja.

424
00:30:04,260 --> 00:30:06,346
- Goedemorgen, allemaal.
- Goedemorgen.

425
00:30:06,429 --> 00:30:08,223
- Vroeg op.
- Goedemorgen.

426
00:30:08,848 --> 00:30:09,974
Goedemorgen.

427
00:30:11,434 --> 00:30:12,268
Eten maar.

428
00:30:13,061 --> 00:30:15,063
Wat hebben we nog meer? Patty?

429
00:30:15,855 --> 00:30:19,400
Ik geef haar wat rommel, en dan…
gaan we bij elkaar zitten.

430
00:30:19,484 --> 00:30:23,029
Ik ben voorbereid om legitiem te worden.
Met jou als getuige.

431
00:30:23,112 --> 00:30:24,447
Maak ik jou legitiem?

432
00:30:24,531 --> 00:30:27,242
- Ja, het inzweren.
- Nu, dus? Doen, maar.

433
00:30:27,325 --> 00:30:31,955
- …dat ik goed en getrouw zal uitvoeren…
- Dat ik goed en getrouw zal uitvoeren.

434
00:30:32,038 --> 00:30:34,582
- …taken van het ambt…
- Taken van het ambt.

435
00:30:34,666 --> 00:30:37,168
- …dat ik ga bekleden.
- Dat ik ga bekleden.

436
00:30:37,252 --> 00:30:39,337
- Zo helpe mij God.
- Zo helpe mij God.

437
00:30:39,420 --> 00:30:40,797
- Gefeliciteerd.
- Bedankt.

438
00:30:40,880 --> 00:30:42,632
- Je doet mee.
- Ik kan het nu.

439
00:30:42,715 --> 00:30:44,008
- Geweldig.
- Dank je.

440
00:30:44,092 --> 00:30:45,301
Geen weg terug meer.

441
00:30:45,385 --> 00:30:47,220
- Hartelijk dank.
- Prima.

442
00:30:48,221 --> 00:30:49,597
Dat was pijnloos.

443
00:30:49,681 --> 00:30:52,183
Geef nu maar wat bevelen, als het hoofd.

444
00:30:54,143 --> 00:30:56,980
HOOFDARTIKEL OIL & GAS JOURNAL

445
00:30:58,231 --> 00:31:01,442
EEN BRIEF OVER ENERGIE
AAN VERKOZEN PRESIDENT GEORGE BUSH

446
00:31:01,943 --> 00:31:05,822
WE BLIJVEN BEZORGD OVER NEIGINGEN
OM GELD ONVERSTANDIG UIT TE GEVEN

447
00:31:05,905 --> 00:31:09,534
AAN ONDUIDELIJKE OF TWIJFELACHTIGE
MILIEU-DOELSTELLINGEN

448
00:31:09,617 --> 00:31:13,746
DWALEND HET MOERAS IN:
HET MILIEUBELEID VAN BUSH

449
00:31:14,664 --> 00:31:17,458
TEAM BUSH WERD CHEERLEADER
VAN DE GROENE ZAAK

450
00:31:17,542 --> 00:31:22,171
EN AMERIKA LIJKT GEDOEMD VOOR EEN
NIEUWE RONDE VAN SLECHTE REGELGEVING

451
00:31:22,255 --> 00:31:26,009
LINK MET BROEIKASEFFECT
KRIJGT AANDACHT VAN DE INDUSTRIE.

452
00:31:26,092 --> 00:31:27,468
OLIE BEKRITISEREN?

453
00:31:29,470 --> 00:31:34,392
DIT IS HET LAATSTE
WAT ONZE INDUSTRIE NU NODIG HEEFT

454
00:31:46,321 --> 00:31:48,072
We moeten vanavond dus…

455
00:31:48,156 --> 00:31:50,992
{\an8}…een sterk Amerika nemen
en dat nog beter maken.

456
00:31:51,659 --> 00:31:54,913
{\an8}We moeten een aantal
zeer reële problemen aanpakken.

457
00:31:55,413 --> 00:31:58,207
{\an8}Onze houding over het milieu
moet vernieuwen.

458
00:32:01,920 --> 00:32:05,381
{\an8}Omdat de tijd van
enkel studies uitvoeren voorbij is…

459
00:32:05,465 --> 00:32:07,634
{\an8}…en het nu tijd is voor actie.

460
00:32:12,138 --> 00:32:15,975
{\an8}In sommige gevallen zullen de baaien
en oceanen langs onze kusten…

461
00:32:16,059 --> 00:32:17,810
{\an8}…de belofte in zich dragen…

462
00:32:17,894 --> 00:32:22,440
{\an8}…van olie- en gasreserves
die ons land veiliger kunnen maken…

463
00:32:22,523 --> 00:32:25,652
{\an8}…en minder afhankelijk van olie
uit het buitenland.

464
00:32:26,235 --> 00:32:29,572
{\an8}Als we de meestbelovende daarvan
veilig kunnen aftappen…

465
00:32:29,656 --> 00:32:32,909
{\an8}…zoals bij veel van het
Alaska National Wildlife Refuge…

466
00:32:32,992 --> 00:32:34,744
{\an8}…dan moeten we ermee door.

467
00:32:48,883 --> 00:32:51,135
Exxon Valdez. Valdez, begeleiding.

468
00:32:51,219 --> 00:32:54,263
Ja, dit is de Valdez weer.

469
00:32:54,847 --> 00:32:56,724
We hebben de…

470
00:32:57,433 --> 00:32:59,811
…bodem hard geraakt. We lekken wat olie.

471
00:33:00,311 --> 00:33:02,939
We blijven hier nog wel even.

472
00:33:04,107 --> 00:33:09,696
De tanker Exxon Valdez liep vast
na het laden van 1,25 miljoen vaten…

473
00:33:09,779 --> 00:33:11,698
…uit de Alaska-pijpleiding.

474
00:33:11,781 --> 00:33:15,952
Meer dan 32.175.000 liter
stroomde Prince William Sound in.

475
00:33:18,663 --> 00:33:20,289
Wie heb je nog meer?

476
00:33:23,042 --> 00:33:25,253
De loods vertrok ongeveer hier.

477
00:33:25,336 --> 00:33:28,965
Het schip meldde VTS
dat het langs deze kant…

478
00:33:29,048 --> 00:33:33,970
…van de verkeersscheiding wilde,
in plaats van langs deze kant, want…

479
00:33:34,053 --> 00:33:37,432
…hier heb je stukjes ijsschots
van Columbia Glacier.

480
00:33:37,515 --> 00:33:39,100
Hij raakte het rif dus…

481
00:33:39,183 --> 00:33:42,395
…met zo'n 12 knopen,
wat de romp bijna helemaal opende.

482
00:33:42,478 --> 00:33:45,815
De pers beseft nog niet
hoe ver dat schip nu open ligt.

483
00:33:46,858 --> 00:33:48,609
Gezamenlijke aanpak?

484
00:33:48,693 --> 00:33:50,403
- Kustwacht en de EPA.
- Ja.

485
00:33:50,486 --> 00:33:53,114
Kustwacht op zee, EPA aan land.

486
00:33:53,698 --> 00:33:54,782
Rustig aan.

487
00:33:55,283 --> 00:33:58,036
Dit is een enorme zorg…

488
00:33:58,119 --> 00:34:00,204
…voor Alaska. Voor iedereen, zelfs.

489
00:34:00,747 --> 00:34:04,500
Het natuurbehoud is belangrijk.
De energiekant is belangrijk.

490
00:34:05,084 --> 00:34:09,172
{\an8}Bill Reilly, het hoofd van de EPA,
gaat naar Alaska…

491
00:34:09,255 --> 00:34:12,717
…om eens goed te zien waar deze…

492
00:34:13,259 --> 00:34:15,094
…ramp te plaatsen valt.

493
00:34:45,291 --> 00:34:48,127
Alaska's noordkant
is waar Exxon ver gaat…

494
00:34:48,211 --> 00:34:52,006
…om nieuwe reserves te vinden,
500 kilometer boven de poolcirkel.

495
00:34:53,466 --> 00:34:57,470
De Trans Alaska-pijpleiding
zal 1270 kilometer afleggen…

496
00:34:57,553 --> 00:35:00,723
…naar de ijsvrije haven Valdez
op Prince William Sound.

497
00:35:01,682 --> 00:35:05,103
Valdez is een van de mooiste
gebieden ter wereld.

498
00:35:29,043 --> 00:35:31,003
U wordt zeer aanbevolen.

499
00:35:31,087 --> 00:35:35,216
U bent de eerste milieubeschermer
die het bureau ooit leidde.

500
00:35:35,299 --> 00:35:38,553
Dat geeft u dus een vreselijke
verantwoordelijkheid.

501
00:35:38,636 --> 00:35:40,972
Kunt u de schade inschatten voor ons?

502
00:35:43,724 --> 00:35:47,812
Het is moeilijk om de indruk
goed te omschrijven…

503
00:35:47,895 --> 00:35:50,481
…die zoveel olie in het water op je maakt.

504
00:35:51,357 --> 00:35:52,984
Hartverscheurend, gewoon.

505
00:35:55,611 --> 00:35:58,990
Ik vroeg mezelf af: 'Is dit echt
het beste wat we kunnen?'

506
00:36:02,243 --> 00:36:05,746
De acht grote oliemaatschappijen
verkennen, boren en pompen…

507
00:36:05,830 --> 00:36:09,083
…meer dan 50 procent van Amerika's olie.

508
00:36:09,667 --> 00:36:12,670
Die grootste acht hebben ook
eigen pijpleidingen…

509
00:36:12,753 --> 00:36:17,091
…en raffinaderijen. En ook nog 60 procent
van de benzinestations in de VS.

510
00:36:18,384 --> 00:36:20,219
Weinig mensen zullen beseffen…

511
00:36:20,303 --> 00:36:22,471
{\an8}…hoe groot Exxon echt is.

512
00:36:22,555 --> 00:36:26,017
{\an8}Er ligt een fundamentele vraag,
meneer Jamieson…

513
00:36:26,100 --> 00:36:28,728
…over verantwoordelijkheid
van ondernemers.

514
00:36:28,811 --> 00:36:32,899
Moet een bedrijf wel zo groot
kunnen zijn als Exxon?

515
00:36:33,941 --> 00:36:35,943
Wat deden we dan dat zo erg is?

516
00:36:39,780 --> 00:36:42,533
We hebben nagelaten om
voldoende te letten…

517
00:36:42,617 --> 00:36:45,411
…op de zeer ernstige schade…

518
00:36:45,494 --> 00:36:49,040
…die olie ons milieu blijvend kan aandoen.

519
00:36:49,582 --> 00:36:52,585
Dit roept ook bredere vragen op, over de…

520
00:36:54,295 --> 00:36:57,256
…afhankelijkheid van fossiele
brandstoffen en olie.

521
00:36:57,340 --> 00:36:58,716
<i>Boycot Exxon…</i>

522
00:36:58,799 --> 00:37:00,176
EXXON
WAARDELOOS

523
00:37:00,259 --> 00:37:02,637
EXXON
DE WERELD LET OP JULLIE

524
00:37:02,720 --> 00:37:04,013
EXXON
DOODT WILDE DIEREN

525
00:37:05,431 --> 00:37:07,266
Zo denk ik over jullie, Exxon.

526
00:37:09,769 --> 00:37:11,854
BESCHERM
DE AARDE

527
00:37:11,938 --> 00:37:15,024
Als eerste vanavond,
een interview met Lawrence Rawl…

528
00:37:15,107 --> 00:37:17,401
…voorzitter raad van bestuur van Exxon.

529
00:37:18,027 --> 00:37:21,489
{\an8}Hebt u een lange weg te gaan
om als industrie…

530
00:37:21,572 --> 00:37:24,951
{\an8}…de beeldvorming en andere effecten
hiervan te overwinnen?

531
00:37:25,451 --> 00:37:29,372
Ik wil dit niet goedpraten
of zeggen dat dit niet erg is.

532
00:37:29,455 --> 00:37:31,040
Het is iets vreselijks.

533
00:37:31,540 --> 00:37:34,335
Maar het komt erop neer
dat ik niet echt denk…

534
00:37:34,418 --> 00:37:39,090
…dat de impact catastrofaal zal zijn,
tenzij men geen olie meer wil gebruiken…

535
00:37:39,173 --> 00:37:41,759
…of niets meer met energie wil doen.

536
00:37:41,842 --> 00:37:45,137
Dat lijkt niemand van ons
een heel praktische aanpak.

537
00:37:45,221 --> 00:37:47,098
Mr Rawl, bedankt voor uw komst.

538
00:37:47,181 --> 00:37:49,183
Bedankt voor de mogelijkheid.

539
00:37:51,852 --> 00:37:55,982
{\an8}De pers en anderen
vragen of dit echt wel…

540
00:37:56,065 --> 00:37:58,067
{\an8}…een milieubewuste regering wordt.

541
00:37:58,985 --> 00:38:03,239
Wetenschap schat dat als we niets doen
om broeikasgassen te verminderen…

542
00:38:03,322 --> 00:38:07,410
…de temperaturen wereldwijd minstens
twee tot drie graden stijgen…

543
00:38:07,493 --> 00:38:09,328
…tegen het jaar 2050.

544
00:38:09,912 --> 00:38:11,998
We negeren het maar beter niet.

545
00:38:13,249 --> 00:38:16,294
Milieubescherming is
leven op aarde in stand houden…

546
00:38:16,794 --> 00:38:18,379
…op de lange termijn.

547
00:38:19,130 --> 00:38:22,341
De EPA heeft de langeafstandslopers
van de overheid.

548
00:38:23,843 --> 00:38:25,303
{\an8}Door ons voorbeeld…

549
00:38:25,386 --> 00:38:27,221
{\an8}…en met onze aanmoediging…

550
00:38:27,305 --> 00:38:29,807
{\an8}…kan dit land de campagne leiden…

551
00:38:29,890 --> 00:38:32,143
{\an8}…om de planeet weer stabiel te maken.

552
00:38:32,727 --> 00:38:34,145
Dank u zeer.

553
00:38:40,609 --> 00:38:44,071
E.P.A.-HOOFD WILLIAM K. REILLY
HET WITTE HUIS VERGROENEN

554
00:38:47,616 --> 00:38:49,452
- Dag, Bill.
- Meneer de president.

555
00:38:49,535 --> 00:38:51,162
- Hoe gaat 't?
- Goed, bedankt.

556
00:38:53,456 --> 00:38:55,499
- President.
- Meneer de voorzitter.

557
00:38:56,083 --> 00:38:58,711
Mike, hij is er. Pak dus maar een stoel.

558
00:38:58,794 --> 00:39:00,588
- Goed.
- Ik vertel snel wat.

559
00:39:00,671 --> 00:39:02,465
Bill, zit hier maar naast me.

560
00:39:03,341 --> 00:39:06,635
Iedereen, Al, Mike, waar dan ook.
Ga ergens zitten en we…

561
00:39:07,136 --> 00:39:09,430
MILIEUBESCHERMINGSDIENST

562
00:39:09,513 --> 00:39:11,557
MEMORANDUM VOOR DE PRESIDENT

563
00:39:12,058 --> 00:39:16,479
KLIMAATVERANDERING IS HET BELANGRIJKE
INTERNATIONALE MILIEUVRAAGSTUK.

564
00:39:17,063 --> 00:39:19,899
ELKE EFFECTIEVE POGING OM DEZE
GLOBALE OPWARMTREND TE BEPERKEN

565
00:39:19,982 --> 00:39:22,401
ZAL INTERNATIONALE OVEREENKOMST VEREISEN.

566
00:39:32,745 --> 00:39:35,373
VAN DE PRESIDENT
AAN: JOHN SUNUNU

567
00:39:35,456 --> 00:39:39,502
IK BESEF NU DAT REILLY'S RAPPORT
VAN 28 APRIL EEN VOLLE AGENDA BETEKENT

568
00:39:39,585 --> 00:39:41,295
WAARMEE WE AAN DE SLAG MOETEN.

569
00:39:41,379 --> 00:39:44,298
SNEL REAGEREN OP KLIMAAT

570
00:39:50,388 --> 00:39:52,681
KANTOOR VAN DE STAFCHEF
JOHN SUNUNU

571
00:39:55,142 --> 00:39:58,187
HET BAART ME ZORGEN
OM DE PRESIDENT VOOR TE BEREIDEN

572
00:39:58,270 --> 00:40:00,231
OP MULTINATIONALE OVEREENKOMSTEN.

573
00:40:00,731 --> 00:40:05,653
WE MOETEN NU GEEN
VERWACHTINGEN OPBOUWEN.

574
00:40:05,736 --> 00:40:08,155
WIJ MOETEN HET 'SUNUNU-BEGINSEL' TOEPASSEN

575
00:40:08,239 --> 00:40:12,284
VAN TE VEEL BELOVEN IN CAMPAGNES
EN TE WEINIG BELOVEN IN DE REGERING.

576
00:40:14,245 --> 00:40:17,832
{\an8}8 MEI 1989
HOORZITTING OVER HET BROEIKASEFFECT

577
00:40:17,915 --> 00:40:19,458
Deze hoorzitting opent.

578
00:40:19,542 --> 00:40:22,086
Ik heet onze getuigen graag welkom.

579
00:40:22,169 --> 00:40:25,214
Dr. James Hansen en dr. Steven Schneider.

580
00:40:25,840 --> 00:40:30,719
Dr. Schneider, is er volgens u consensus
in de wetenschappelijke…

581
00:40:30,803 --> 00:40:33,097
{\an8}…gemeenschap dat er opwarming zal zijn?

582
00:40:33,180 --> 00:40:37,143
Als consensus betekent dat de meerderheid
van deskundige mensen…

583
00:40:37,226 --> 00:40:39,687
…daar zeker van uitgaat, dan wel.

584
00:40:39,770 --> 00:40:42,565
Het is ongeveer al een tiental jaren zo.

585
00:40:42,648 --> 00:40:44,066
Een vraag, dr. Hansen.

586
00:40:44,150 --> 00:40:48,237
{\an8}Werd u ooit gevraagd om
meneer Sununu in te lichten…

587
00:40:48,320 --> 00:40:50,906
{\an8}…of functionarissen
van het Witte Huis, over…

588
00:40:50,990 --> 00:40:53,576
…kwesties van wereldwijde
klimaatverandering?

589
00:40:53,659 --> 00:40:54,493
Nee.

590
00:40:54,577 --> 00:40:56,996
- Werd u dat gevraagd, dr. Schneider?
- Nee.

591
00:40:59,248 --> 00:41:02,084
Dr. Hansen, in uw verklaring…

592
00:41:02,168 --> 00:41:08,007
…reageert u op ons verzoek voor
wetenschappelijke duiding…

593
00:41:08,591 --> 00:41:12,428
…door te zeggen dat toenames
van broeikasgassen…

594
00:41:12,511 --> 00:41:16,724
…voor intensere droogte gaan zorgen
in de Verenigde Staten.

595
00:41:17,224 --> 00:41:21,729
{\an8}Het verbaast me dat u ook zegt…

596
00:41:21,812 --> 00:41:24,148
…op pagina vier van uw verklaring…

597
00:41:24,648 --> 00:41:28,861
…dat die conclusie niet moet worden
beschouwd als betrouwbaar.

598
00:41:29,695 --> 00:41:31,822
Waarom bent u rechtstreeks…

599
00:41:32,490 --> 00:41:34,575
…in tegenspraak met uzelf…

600
00:41:35,242 --> 00:41:39,538
…in de getuigenis die u geeft
over deze wetenschappelijke vraag?

601
00:41:41,081 --> 00:41:43,542
De laatste paragraaf van dat deel…

602
00:41:43,626 --> 00:41:48,088
…die ermee in tegenspraak lijkt te zijn,
was geen paragraaf die ik schreef.

603
00:41:48,172 --> 00:41:52,134
Die werd toegevoegd aan m'n getuigenis
tijdens de review ervan.

604
00:41:52,218 --> 00:41:54,261
GESCHATTE VERANDERINGEN,
GEEN BETROUWBARE VOORSPELLINGEN

605
00:41:54,345 --> 00:41:56,388
Als de regering-Bush…

606
00:41:56,472 --> 00:41:59,975
…u dwong om een wetenschappelijke
conclusie te veranderen…

607
00:42:00,059 --> 00:42:03,479
…plegen zij daarmee een vorm
van wetenschapsfraude.

608
00:42:04,063 --> 00:42:08,067
Ik maakte wel bezwaar
tegen de toevoeging van die paragraaf…

609
00:42:08,651 --> 00:42:11,862
…omdat er eigenlijk staat dat ik geloof…

610
00:42:11,946 --> 00:42:15,199
…dat alle conclusies die ik besprak,
onbetrouwbaar zijn.

611
00:42:15,282 --> 00:42:17,243
Ik ben het daar zeker mee oneens.

612
00:42:17,826 --> 00:42:21,205
De getuigenis staat voor
mijn wetenschappelijke mening…

613
00:42:21,288 --> 00:42:23,207
…en niet voor overheidsbeleid.

614
00:42:23,290 --> 00:42:25,000
Ik geloof niet…

615
00:42:25,084 --> 00:42:30,047
…dat de wetenschappelijke aspecten
in de getuigenis veranderd moeten worden.

616
00:42:30,130 --> 00:42:32,341
Deze hoorzitting wordt nu verdaagd.

617
00:42:35,511 --> 00:42:40,558
Bent u bang voor represailles
of dat iemand het u moeilijk wil maken?

618
00:42:40,641 --> 00:42:41,976
Nu wel.

619
00:42:43,477 --> 00:42:47,064
Ik wil gewoon geen
politieke positie innemen.

620
00:42:47,147 --> 00:42:50,442
Mijn werk is wetenschap.
Dat is wat ik wil doen.

621
00:42:50,526 --> 00:42:53,445
Als er iemand iets verandert
aan wat ik beschouw…

622
00:42:53,529 --> 00:42:57,199
…als m'n wetenschappelijke evaluatie,
dan is dat…

623
00:42:57,741 --> 00:43:01,787
…een serieus probleem voor me.
Ik leef namelijk voor m'n wetenschap.

624
00:43:10,796 --> 00:43:14,383
President Bush stond voor schut
door de NASA-wetenschapper…

625
00:43:14,466 --> 00:43:19,597
…die zei dat z'n getuigenis werd verzacht
om het probleem kleiner te laten lijken.

626
00:43:21,515 --> 00:43:24,310
Amerikanen hoorden een paar
maanden geleden…

627
00:43:24,393 --> 00:43:27,396
…dat de nieuwe regering
anders zou zijn dan de oude.

628
00:43:27,479 --> 00:43:30,232
{\an8}Er werd bijvoorbeeld grote
verandering verwacht…

629
00:43:30,316 --> 00:43:32,610
{\an8}…op het gebied van milieubescherming.

630
00:43:32,693 --> 00:43:37,698
{\an8}Ik maak me zorgen, meneer de president,
dat de huidige regering weer de weg volgt…

631
00:43:37,781 --> 00:43:41,035
…van de afgelopen acht nalatige jaren.

632
00:43:42,244 --> 00:43:46,040
Ik profiteerde dan wel
van een nauwe samenwerking…

633
00:43:46,123 --> 00:43:50,085
…met president Reagan, maar ik denk
dat er grote verschillen zijn.

634
00:43:50,711 --> 00:43:51,962
Ons team is goed.

635
00:43:52,046 --> 00:43:56,842
We maakten nog geen vuurdoop mee,
vergeleken bij anderen…

636
00:43:56,925 --> 00:43:59,762
…die aan dit bureau zaten,
in dit Oval Office.

637
00:43:59,845 --> 00:44:04,224
Maar ik hoop toch wel
dat als het eenmaal zover is…

638
00:44:04,308 --> 00:44:08,312
…ik m'n best zal kunnen doen,
op basis van goede informatie…

639
00:44:08,395 --> 00:44:10,689
…die van heel goede mensen komt.

640
00:44:14,652 --> 00:44:16,945
Hoe kan de regering ons verzekeren…

641
00:44:17,029 --> 00:44:21,575
…dat er geen wetenschappers meer
gemuilkorfd worden, zoals bij Jim Hansen?

642
00:44:21,659 --> 00:44:25,454
Ik denk dat door de zorgen
die erover werden geuit, deze week…

643
00:44:25,537 --> 00:44:28,666
…het probleem in de toekomst
onwaarschijnlijker wordt.

644
00:44:29,667 --> 00:44:33,045
Hoe omschrijft u de huidige visie
van deze regering…

645
00:44:33,128 --> 00:44:36,882
…over de urgentie van opwarming
van de aarde? Niet enorm urgent?

646
00:44:37,633 --> 00:44:40,511
Ik denk dat de president
wel duidelijk maakt…

647
00:44:40,594 --> 00:44:44,765
…dat we een zeer hoge prioriteit geven
aan opwarming van de aarde.

648
00:44:44,848 --> 00:44:48,143
Ons plan is om de rest
van de wereld erbij te betrekken…

649
00:44:48,227 --> 00:44:51,105
…en om de wetenschap te versnellen…

650
00:44:51,188 --> 00:44:53,691
…en het andere voorbereidende werk.

651
00:44:53,774 --> 00:44:55,609
We zullen het…

652
00:44:55,693 --> 00:44:59,279
…een belangrijke prioriteit maken
van ons buitenlands beleid.

653
00:44:59,363 --> 00:45:01,573
Voelt u zich op uw gemak in uw baan…

654
00:45:01,657 --> 00:45:06,036
…en hoe zou u de regering waarderen
op milieuprestaties, vandaag?

655
00:45:07,037 --> 00:45:10,332
Het antwoord daarop is
dat ik een geweldige tijd heb…

656
00:45:10,416 --> 00:45:13,711
…en ik ben ook zeer tevreden
over de gang van zaken.

657
00:45:48,328 --> 00:45:50,748
Ik vertrouw erop dat politieke leiders…

658
00:45:50,831 --> 00:45:53,208
…reageren op wat hun kiezers bezighoudt.

659
00:45:56,003 --> 00:46:00,132
Ik vind het daarom als wetenschapper nodig
om het publiek op te zoeken…

660
00:46:00,215 --> 00:46:03,177
…want zodra het publiek
problemen snapt en opmerkt…

661
00:46:03,260 --> 00:46:07,347
…volgen politici verbazingwekkend snel
met zogenaamd leiderschap.

662
00:46:09,850 --> 00:46:12,436
Er wordt gespeculeerd dat u geholpen werd…

663
00:46:12,519 --> 00:46:15,647
…in het politieke klimaat,
door de Valdez-olieramp…

664
00:46:15,731 --> 00:46:18,192
…en het gepraat over het broeikaseffect.

665
00:46:18,275 --> 00:46:21,695
Dat zorgde er allemaal voor
dat het publiek om actie vroeg.

666
00:46:21,779 --> 00:46:23,614
De president stelde actie voor.

667
00:46:24,323 --> 00:46:28,577
Wij zijn dus erg toegewijd aan een
forse vermindering van broeikasgas.

668
00:46:28,660 --> 00:46:31,705
We stellen wat alternatieve
brandstofinnovaties voor…

669
00:46:31,789 --> 00:46:35,250
…die een veel gunstiger effect hebben…

670
00:46:35,334 --> 00:46:40,005
…als het gaat om broeikasgas
dan benzine, die ze zouden vervangen.

671
00:46:41,089 --> 00:46:45,010
BUSH GEEFT ALTERNATIEVE
BRANDSTOFFEN EEN ZET

672
00:46:45,093 --> 00:46:48,430
Peilingen suggereren dat mensen
in de VS erg bezorgd zijn…

673
00:46:48,514 --> 00:46:51,016
…over het milieu, net als West-Europanen.

674
00:46:51,600 --> 00:46:54,770
Er is meer bezorgdheid dan ooit
in onze geschiedenis.

675
00:46:55,771 --> 00:46:59,024
Bijgenaamd 'de Groene Top',
omdat het de eerste keer is…

676
00:46:59,107 --> 00:47:03,737
…dat de leiders van de Groep van Zeven
het wereldmilieu zoveel prioriteit gaven.

677
00:47:04,696 --> 00:47:05,614
Ter sprake:

678
00:47:05,697 --> 00:47:09,535
Opzetten van een internationale conventie
over het broeikaseffect.

679
00:47:10,327 --> 00:47:11,578
We waren het eens…

680
00:47:11,662 --> 00:47:15,749
…dat beslissende actie dringend nodig is
om de aarde te beschermen.

681
00:47:16,959 --> 00:47:20,587
We zijn dus erg toegewijd
aan een kaderverdrag of een verdrag…

682
00:47:20,671 --> 00:47:23,757
…waarbij alle grote landen betrokken zijn…

683
00:47:23,841 --> 00:47:26,718
{\an8}…die deze gassen uitstoten,
als vorm van controle.

684
00:47:30,514 --> 00:47:35,102
Hoeveel steun en samenwerking
biedt president Bush u en de EPA?

685
00:47:35,686 --> 00:47:38,397
Hij was de enige leider
van de westerse landen…

686
00:47:38,480 --> 00:47:42,442
…die z'n milieuadviseur bij zich had
op de top in Parijs. Ik dus.

687
00:47:42,526 --> 00:47:44,319
De president staat er echt.

688
00:47:44,403 --> 00:47:46,446
Hij laat u niet in de steek?

689
00:47:46,530 --> 00:47:47,364
Zeker niet.

690
00:47:47,447 --> 00:47:50,576
Meneer Reilly, hartelijk dank
voor uw komst vanmorgen.

691
00:48:20,564 --> 00:48:25,152
{\an8}22 SEPTEMBER 1989

692
00:48:43,962 --> 00:48:45,380
Jullie lieten vanmorgen…

693
00:48:45,464 --> 00:48:49,134
…de verwoesting zien
in South Carolina, van orkaan Hugo.

694
00:48:53,430 --> 00:48:56,350
De verwachting wordt,
dat met de opwarmende aarde…

695
00:48:56,433 --> 00:49:00,729
…gebeurtenissen zoals orkaan Hugo,
die er normaal elke 50 jaar zijn…

696
00:49:00,812 --> 00:49:02,898
…er bijvoorbeeld elke 25 jaar zijn.

697
00:49:02,981 --> 00:49:06,735
Als ik nou zeg: 'Allemaal prima,
maar het blijft speculatie.

698
00:49:06,818 --> 00:49:08,487
Kom maar terug met bewijs'?

699
00:49:08,570 --> 00:49:12,115
Dat is waar. We krijgen het bewijs
binnen de komende 20 jaar.

700
00:49:12,199 --> 00:49:15,953
Het probleem is: we experimenteren
op een laboratorium 'aarde'.

701
00:49:16,036 --> 00:49:18,455
Wij en alles wat leeft doen eraan mee.

702
00:49:18,538 --> 00:49:19,957
Dr. Schneider, dank u.

703
00:49:20,040 --> 00:49:21,667
Tot zo, na de onderbreking.

704
00:49:22,584 --> 00:49:26,088
Orkaan Hugo, die daarbeneden
voor schade zorgt…

705
00:49:26,171 --> 00:49:29,675
…die rondjes maakt en dat
orkaanding doet, daarbeneden.

706
00:49:30,258 --> 00:49:33,428
Natuurramp. Niet mijn schuld.

707
00:49:34,888 --> 00:49:36,848
Nu onze categorieën, het zijn:

708
00:49:36,932 --> 00:49:37,891
Ontbossing.

709
00:49:38,392 --> 00:49:39,768
Opwarming van de aarde…

710
00:49:44,481 --> 00:49:46,400
OPWARMING
VAN DE AARDE

711
00:49:49,987 --> 00:49:51,279
DE AARDE IS
GEEN CARTOON

712
00:49:51,363 --> 00:49:52,739
KOM NU
IN ACTIE

713
00:49:52,823 --> 00:49:56,868
BOYCOT OLIEBEDRIJVEN DIE
ROEKELOOS HET MILIEU BESMETTEN.

714
00:50:04,126 --> 00:50:08,672
INTERN DOCUMENT EXXON

715
00:50:08,755 --> 00:50:11,883
PRESENTATIE AAN DE RAAD VAN BESTUUR
VAN EXXON CORPORATION

716
00:50:11,967 --> 00:50:14,970
POTENTIËLE TOEGENOMEN BROEIKASEFFECTEN
STATUS EN VOORUITZICHTEN

717
00:50:15,053 --> 00:50:19,182
WE BEGINNEN DE ONVERMIJDELIJKE OPROEP
TOT ACTIE TE HOREN.

718
00:50:19,266 --> 00:50:22,769
DE MEDIA ZIJN ZEER ACTIEF.

719
00:50:22,853 --> 00:50:25,439
EXXONS POSITIE

720
00:50:25,939 --> 00:50:28,734
HET BEGRIP VERBETEREN VAN HET PROBLEEM…

721
00:50:28,817 --> 00:50:32,529
NIET SLECHTS DE WETENSCHAP…
MAAR DE KOSTEN EN DE ECONOMIE ERVAN

722
00:50:33,572 --> 00:50:38,493
WE MOETEN NATUURLIJK ANDERE
REACTIEMOGELIJKHEDEN ONTWIKKELEN…

723
00:50:41,705 --> 00:50:42,664
Daar is hij dan.

724
00:50:42,748 --> 00:50:46,209
- Topman. Het spijt me, ik liet je wachten.
- Geen probleem.

725
00:50:46,793 --> 00:50:48,045
{\an8}Ik, D. Allan Bromley…

726
00:50:48,128 --> 00:50:50,255
- …zweer plechtig…
- Zweer plechtig.

727
00:50:50,338 --> 00:50:51,840
…de grondwet te steunen…

728
00:50:51,923 --> 00:50:56,720
{\an8}Bill Reilly en Allan Bromley
gaan over een week naar Nederland.

729
00:50:56,803 --> 00:50:59,931
{\an8}Om met de internationale gemeenschap
te bespreken…

730
00:51:00,015 --> 00:51:02,267
{\an8}…hoe we verantwoord…

731
00:51:02,350 --> 00:51:05,604
{\an8}…met de nadruk op dat woord 'verantwoord'…

732
00:51:05,687 --> 00:51:09,691
{\an8}…kunnen werken aan de huidige status
van het begrip van het probleem…

733
00:51:10,358 --> 00:51:15,489
…voor een constructieve omgang
met onze verplichtingen over de hele lijn.

734
00:51:16,865 --> 00:51:18,658
INTERN AFHANDELEN VOOR EENSGEZINDHEID

735
00:51:18,742 --> 00:51:22,579
MEMORANDUM VOOR JOHN H. SUNUNU
VAN: D. ALLAN BROMLEY

736
00:51:23,455 --> 00:51:27,375
IK MAAK ME ZORGEN OVER RECENTE GERUCHTEN
MET DE STREKKING DAT EPA ZOU NEIGEN

737
00:51:27,459 --> 00:51:31,171
NAAR ONDERSTEUNING VAN PROGRAMMA'S
VOOR AANZIENLIJKE CO2-REDUCTIE

738
00:51:40,388 --> 00:51:44,559
ONENIGHEID VERWACHT OP WERELDCONFERENTIE
OVER OPWARMING VAN DE AARDE

739
00:51:45,060 --> 00:51:48,396
MILIEUMINISTERS VAN BIJNA 70 LANDEN
GAAN BIJEENKOMEN IN NEDERLAND

740
00:51:48,480 --> 00:51:51,483
VOOR DE ERNSTIGSTE
OVERHEIDSCONFRONTATIE TOT NU TOE

741
00:51:51,566 --> 00:51:54,236
OVER DE KWESTIE
VAN DE OPWARMING VAN DE AARDE.

742
00:51:54,778 --> 00:51:58,073
{\an8}NOORDWIJK
NEDERLAND

743
00:52:35,944 --> 00:52:37,946
ONTWERPVERKLARING

744
00:52:38,029 --> 00:52:43,451
INDUSTRIELANDEN ZIEN DE NOODZAAK IN
OM CO2-UITSTOOT TE STABILISEREN

745
00:52:43,535 --> 00:52:47,289
OP DE HUIDIGE NIVEAUS,
EN NIET LATER DAN HET JAAR 2000

746
00:53:06,266 --> 00:53:08,435
Uw stelt dat, zoals ik het begrijp…

747
00:53:08,518 --> 00:53:12,731
…dat we niet genoeg weten.
Hoe verschilt het Amerikaanse perspectief?

748
00:53:12,814 --> 00:53:16,902
{\an8}Wat we graag zouden willen,
is een enigszins beter begrip…

749
00:53:16,985 --> 00:53:19,446
…van de economische gevolgen.

750
00:53:20,071 --> 00:53:22,949
Zeer sterke krachten
binnen de regering-Bush…

751
00:53:23,533 --> 00:53:26,244
…willen liefst geen actie
over deze kwestie.

752
00:53:26,328 --> 00:53:28,872
{\an8}Het lijkt erop dat onze milieuminister…

753
00:53:28,955 --> 00:53:33,043
{\an8}…meneer Reilly, geen handelingsvrijheid
heeft van het Witte Huis…

754
00:53:33,126 --> 00:53:37,589
…om zich te binden aan de progressieve
positie van de Nederlandse regering.

755
00:53:43,136 --> 00:53:45,013
Is dat de laatste alinea?

756
00:53:45,096 --> 00:53:48,099
INDUSTRIELANDEN ZIEN DE NOODZAAK IN
OM CO2-UITSTOOT TE STABILISEREN

757
00:53:48,183 --> 00:53:50,560
OP DE HUIDIGE NIVEAUS
EN NIET LATER DAN HET JAAR 2000

758
00:53:51,311 --> 00:53:53,647
ZIEN DE NOODZAAK IN OM TE STABILISEREN,

759
00:53:53,730 --> 00:53:57,025
ZORGEND VOOR STABIELE ONTWIKKELING
VAN DE WERELDECONOMIE, CO2-EMISSIES

760
00:53:57,525 --> 00:54:00,111
EINDVERKLARING

761
00:54:00,195 --> 00:54:02,739
Een conferentie over opwarming
van de aarde…

762
00:54:02,822 --> 00:54:07,369
…bereikte geen akkoord over een voorstel
om CO2-uitstoot te verminderen.

763
00:54:07,452 --> 00:54:11,206
Uitstoot die volgens wetenschappers
broeikaseffect veroorzaakt.

764
00:54:11,289 --> 00:54:14,084
Dat de VS de vermindering hielp
tegen te houden…

765
00:54:14,167 --> 00:54:15,877
…roept serieuze vragen op.

766
00:54:17,045 --> 00:54:21,466
Het voorstel op deze internationale
conferentie over opwarming van de aarde…

767
00:54:21,549 --> 00:54:26,554
…zou het jaar 2000 als doel stellen
voor verminderde kooldioxidevervuiling.

768
00:54:26,638 --> 00:54:30,684
{\an8}Drieënzestig landen stemden ervoor.
Slechts zes waren tegen…

769
00:54:30,767 --> 00:54:32,894
{\an8}…geleid door de Verenigde Staten.

770
00:54:32,978 --> 00:54:34,646
{\an8}Wat was er gebeurd?

771
00:54:34,729 --> 00:54:38,108
Stafchef John Sununu
en wetenschapsadviseur Allan Bromley…

772
00:54:38,191 --> 00:54:40,235
…overtuigden de president dat meer…

773
00:54:40,318 --> 00:54:42,487
{\an8}…onderzoek van het probleem nodig is.

774
00:54:43,613 --> 00:54:48,201
De 'langzaamaan'-houding van Bush
is winst voor stafchef John Sununu…

775
00:54:48,285 --> 00:54:52,330
…en verlies voor z'n hoofd
milieubescherming William Reilly.

776
00:54:53,081 --> 00:54:55,000
De wereld volgde met aandacht…

777
00:54:55,083 --> 00:54:59,546
…of de Verenigde Staten
specifieke doelen zouden accepteren…

778
00:54:59,629 --> 00:55:03,341
…namelijk een stabilisatie
van CO2-uitstoot tegen het jaar 2000.

779
00:55:03,425 --> 00:55:05,927
- Accepteren we dat?
- Niet op deze plek.

780
00:55:06,011 --> 00:55:10,140
{\an8}We accepteren dat stabilisatie
van broeikasgas-uitstoot een doel vormt.

781
00:55:10,223 --> 00:55:14,311
Mr Reilly, als we het accepteren als doel,
de noodzaak accepteren…

782
00:55:14,394 --> 00:55:17,814
…de behoefte eraan, waarom dan
geen streefdatum vastleggen?

783
00:55:17,897 --> 00:55:20,483
We hopen begin volgend jaar
te onderhandelen…

784
00:55:20,567 --> 00:55:23,528
…en dan volledig voorbereid
te zijn in onze rol.

785
00:55:25,572 --> 00:55:26,906
DEEL III:

786
00:55:26,990 --> 00:55:31,786
'IS WETENSCHAP TE KOOP?'

787
00:55:38,084 --> 00:55:40,211
{\an8}NATIONAAL CENTRUM VOOR
ATMOSFERISCH ONDERZOEK

788
00:55:40,295 --> 00:55:42,464
{\an8}Er was een merkbare verandering…

789
00:55:42,547 --> 00:55:45,675
…wat hun weerstand betreft.
Het lijkt te komen van de…

790
00:55:46,176 --> 00:55:48,970
…van de stafchef, over deze kwestie.

791
00:55:49,054 --> 00:55:52,098
Dat is tenminste hoe ik het zie,
van een afstand.

792
00:55:53,058 --> 00:55:54,642
Echt deprimerend.

793
00:55:54,726 --> 00:55:56,853
Ja, ik heb het geprobeerd.

794
00:55:56,936 --> 00:55:59,189
Maar dit is volgens mij niet…

795
00:55:59,272 --> 00:56:02,901
…niet zo'n ideologische regering,
vergeleken met de vorige.

796
00:56:02,984 --> 00:56:04,152
Veel politieker.

797
00:56:04,235 --> 00:56:06,112
Er zijn ideologen zoals Sununu…

798
00:56:06,196 --> 00:56:08,531
…maar de regering is veel politieker.

799
00:56:08,615 --> 00:56:11,993
Ik denk echt dat tot het publiek eist…

800
00:56:12,077 --> 00:56:16,247
…dat er iets gebeurt, ze moeten
omgaan met een bepaalde vleugel…

801
00:56:16,331 --> 00:56:20,460
…van hun partij, politiek gezien.
Ik zie het zo. Niet als samenzwering.

802
00:56:20,543 --> 00:56:22,879
Ze komen ermee weg zolang het kan.

803
00:56:32,472 --> 00:56:35,850
Er is één klein…
Susan, één klein haartje, bovenop.

804
00:56:37,685 --> 00:56:38,728
Hoelang?

805
00:56:46,277 --> 00:56:49,406
Regeringsbronnen beschrijven
een fel intern debat…

806
00:56:49,489 --> 00:56:51,991
…over hoe je de opwarming-kwestie neerzet.

807
00:56:52,075 --> 00:56:54,244
Met onder andere Sununu tegen…

808
00:56:54,327 --> 00:56:57,997
…hoofd milieubeschermingsdienst
William Reilly.

809
00:57:11,302 --> 00:57:12,512
Meneer de president?

810
00:57:12,595 --> 00:57:15,932
Velen binnen de milieubescherming
twijfelen aan uw inzet…

811
00:57:16,015 --> 00:57:20,228
…als milieubeschermer, door aanhoudende
berichten over een machtsstrijd…

812
00:57:20,311 --> 00:57:24,149
…tussen uw stafchef
en uw hoofd van de EPA…

813
00:57:24,232 --> 00:57:27,819
…over het afzwakken van zaken
als de opwarming van de aarde.

814
00:57:27,902 --> 00:57:30,655
- Wat zegt u daarop?
- Ze hebben het mis, zeg ik.

815
00:57:30,738 --> 00:57:32,282
Uitersten zijn onwerkbaar.

816
00:57:32,365 --> 00:57:34,451
Ons EPA-hoofd doet geweldig werk.

817
00:57:34,534 --> 00:57:36,995
M'n stafchef doet geweldig werk.

818
00:57:37,078 --> 00:57:37,954
En, weet u…

819
00:57:38,872 --> 00:57:40,707
Altijd die pogingen om…

820
00:57:41,249 --> 00:57:43,501
…te begrijpen hoe alles intern werkt.

821
00:57:43,585 --> 00:57:46,713
Het Amerikaanse volk
is daar niet in geïnteresseerd.

822
00:57:57,223 --> 00:58:00,935
Volgens sommigen ziet u zichzelf
als assistent van de president.

823
00:58:01,019 --> 00:58:03,396
Ze noemen dan als recentste voorbeeld…

824
00:58:03,480 --> 00:58:07,442
…wat u schreef over het presidentsbeleid
over opwarming van de aarde.

825
00:58:07,525 --> 00:58:11,529
WIE IS ER MILIEU-TSAAR,
E.P.A.'S HOOFD OF SUNUNU?

826
00:58:11,613 --> 00:58:16,367
{\an8}Er is een lichte neiging bij een paar
anonieme bureaucraten van milieuzaken…

827
00:58:16,451 --> 00:58:19,496
…om beleid te maken dat ons
weghaalt van het gebruik…

828
00:58:19,579 --> 00:58:21,831
…van steenkool, olie en aardgas.

829
00:58:21,915 --> 00:58:24,542
Amerika wil altijd auto's
kunnen gebruiken.

830
00:58:25,168 --> 00:58:28,755
De meeste mensen met standpunten
over milieukwesties…

831
00:58:28,838 --> 00:58:31,341
…hebben in feite een anti-groei-standpunt.

832
00:58:32,008 --> 00:58:33,051
Ik ben overtuigd…

833
00:58:33,134 --> 00:58:37,055
…dat je verantwoordelijk kunt zijn
over het milieu zonder dat je…

834
00:58:37,138 --> 00:58:39,599
…anti-groei, anti-banen,
anti-Amerika bent.

835
00:58:43,019 --> 00:58:44,979
Hoeveel invloed hebt u op beleid?

836
00:58:45,063 --> 00:58:48,983
Ik moet ervoor zorgen
dat in de termijn van de president…

837
00:58:49,067 --> 00:58:51,819
…hij iedereen erbij krijgt
die hij erbij wil.

838
00:58:51,903 --> 00:58:54,781
Ik open dus deuren, ik sluit ze niet.

839
00:58:56,950 --> 00:59:00,578
BESTE GOUVERNEUR SUNUNU:

840
00:59:00,662 --> 00:59:01,788
PHILLIPS AARDOLIEBEDRIJF

841
00:59:01,871 --> 00:59:02,872
MARATHON OLIEMAATSCHAPPIJ

842
00:59:03,873 --> 00:59:05,458
ENERGY FUELS ONTWIKKELING -
VS-MIJNVERENIGING

843
00:59:05,542 --> 00:59:07,210
OHIO VALLEY KOLEN -
WISCONSIN ELECTRIC ENERGIE

844
00:59:07,293 --> 00:59:08,670
SHELL OLIEMAATSCHAPPIJ

845
00:59:08,753 --> 00:59:12,298
HARTELIJK DANK
VOOR DE TIJD OM TE PRATEN

846
00:59:12,382 --> 00:59:13,675
AMERICAN PETROLEUM-INSTITUUT

847
00:59:13,758 --> 00:59:17,220
IK WAARDEERDE DE KANS
OM U TE ONTMOETEN

848
00:59:17,303 --> 00:59:18,805
ENERGIEBEDRIJF MICHEL T. HALBOUTY

849
00:59:19,472 --> 00:59:22,350
IK STEUN EN WAARDEER
DE WEIGERING VAN U EN DE PRESIDENT

850
00:59:22,433 --> 00:59:25,645
VAN DOELEN DIE VERVUILING VERMINDEREN
OM OPWARMING TE BEPERKEN.

851
00:59:28,189 --> 00:59:32,860
U staat bekend als een man
van intellect en sterke meningen…

852
00:59:32,944 --> 00:59:35,989
…maar u zegt: 'Prima'
over advies dat u niets lijkt?

853
00:59:36,072 --> 00:59:39,075
De president is slim genoeg
om het te vragen…

854
00:59:39,158 --> 00:59:43,079
…zodra hij denkt dat ik kan bijdragen.
Hij doet dat soms ook.

855
00:59:45,540 --> 00:59:46,791
Kom binnen, Brad.

856
00:59:55,425 --> 00:59:58,845
UITVOERENDE DIENST VAN DE PRESIDENT
WETENSCHAPPELIJK EN TECHNOLOGISCH BELEID

857
00:59:59,345 --> 01:00:03,725
VERGADERING WETENSCHAPPELIJKE 'SCEPTICI'
OVER OPWARMING VAN DE AARDE.

858
01:00:03,808 --> 01:00:07,145
ZOALS VERZOCHT DOOR GOUVERNEUR SUNUNU,
WERD EEN BIJEENKOMST TUSSEN DE GOUVERNEUR

859
01:00:07,228 --> 01:00:09,814
EN EEN KLEINE GROEP WETENSCHAPPERS
DIE ENIGSZINS SCEPTISCH IS

860
01:00:09,897 --> 01:00:12,275
OVER DE POPULAIRE BENADERING
VAN OPWARMING VAN DE AARDE

861
01:00:12,358 --> 01:00:14,986
GEORGANISEERD IN HET KANTOOR
VAN DE GOUVERNEUR OM 14.30 UUR.

862
01:00:15,069 --> 01:00:19,157
DE DEELNEMERS ZIJN: RICHARD LINDZEN (MIT)

863
01:00:19,240 --> 01:00:21,284
Het klimaat fluctueert altijd.

864
01:00:21,367 --> 01:00:25,705
{\an8}We zagen in de afgelopen
honderd jaar ook niets…

865
01:00:25,788 --> 01:00:28,625
{\an8}…dat iets anders laat zien
dan die fluctuaties.

866
01:00:28,708 --> 01:00:30,752
DE DEELNEMERS ZIJN: PATRICK MICHAELS (UVA)

867
01:00:30,835 --> 01:00:33,254
{\an8}Het warmde minder op dan zou moeten.

868
01:00:33,338 --> 01:00:36,591
{\an8}Dat is het ware probleem
bij het broeikas-dilemma.

869
01:00:36,674 --> 01:00:39,469
SCEPTICI BETWISTEN SOMBERE
'BROEIKAS'-STANDPUNTEN

870
01:00:39,552 --> 01:00:41,137
SCEPTICI ZIEN GEEN GEVAARLIJK
BROEIKASEFFECT

871
01:00:41,220 --> 01:00:43,973
Er is geen echte wetenschappelijke
onderbouwing…

872
01:00:44,057 --> 01:00:48,227
{\an8}…voor de zogenaamde wereldwijde
broeikas-opwarming.

873
01:00:48,311 --> 01:00:50,813
OPWARMING VAN DE AARDE:
VEEL GEBAKKEN LUCHT OF CATASTROFE?

874
01:00:50,897 --> 01:00:53,608
GROTENDEELS GEBAKKEN LUCHT

875
01:00:53,691 --> 01:00:56,402
HET IS ALLEMAAL GEBAKKEN LUCHT

876
01:00:56,486 --> 01:01:00,365
IS HET ALLEMAAL
MAAR GEBAKKEN LUCHT?

877
01:01:01,783 --> 01:01:04,535
Dit komt niet in de buurt van evenwicht.

878
01:01:04,619 --> 01:01:08,039
Amerikaanse wetenschappers
zijn niet gelijk verdeeld…

879
01:01:08,122 --> 01:01:10,124
…of zelfs bijna gelijk verdeeld.

880
01:01:11,000 --> 01:01:12,293
Dr. Fred Singer…

881
01:01:12,377 --> 01:01:14,837
…ontving adviesvergoedingen van Exxon.

882
01:01:14,921 --> 01:01:15,838
EXXONS POSITIE

883
01:01:16,339 --> 01:01:20,009
BENADRUK DE ONZEKERHEID
IN WETENSCHAPPELIJKE CONCLUSIES

884
01:01:20,093 --> 01:01:22,679
INZAKE DE POTENTIËLE
TOEGENOMEN BROEIKASEFFECTEN.

885
01:01:22,762 --> 01:01:26,724
Professor Michaels is redacteur
van de World Climate Review…

886
01:01:26,808 --> 01:01:30,353
…die wordt gefinancierd
door de Western Fuels-vereniging.

887
01:01:30,436 --> 01:01:33,064
Een consortium van kolenbedrijven.

888
01:01:34,065 --> 01:01:36,401
INTERN DOCUMENT

889
01:01:36,484 --> 01:01:38,903
STRATEGIËN

890
01:01:38,986 --> 01:01:43,157
1. HERPOSITIONEER OPWARMING
VAN DE AARDE ALS THEORIE (GEEN FEIT).

891
01:01:48,037 --> 01:01:51,290
ALS DE AARDE WARMER WORDT,
WAAROM WORDT KENTUCKY DAN KOUDER?

892
01:01:56,504 --> 01:01:59,298
HET ERNSTIGSTE PROBLEEM MET
CATASTROFALE OPWARMING VAN DE AARDE

893
01:01:59,382 --> 01:02:00,800
IS DAT HET MISSCHIEN
NIET WAAR IS.

894
01:02:02,885 --> 01:02:06,889
2. GERICHT ZIJN OP GEDRUKTE MEDIA EN RADIO
VOOR MAXIMAAL EFFECT.

895
01:02:07,598 --> 01:02:11,561
Die opvattingen worden dan weer
vol bewondering vaak geciteerd…

896
01:02:11,644 --> 01:02:16,149
…door het populaire lichtend voorbeeld
van conservatisme, Rush Limbaugh.

897
01:02:16,733 --> 01:02:19,485
Mensen vernietigen de aarde niet.

898
01:02:19,569 --> 01:02:21,404
We warmen de aarde niet op.

899
01:02:21,487 --> 01:02:24,240
Ik zoek het grootst mogelijke publiek…

900
01:02:25,158 --> 01:02:27,577
…dat ik zo lang mogelijk bij me hou.

901
01:02:28,161 --> 01:02:29,662
Dit is een business.

902
01:02:30,163 --> 01:02:33,416
Ik kan met evenveel ontkennende
wetenschappers aankomen…

903
01:02:33,499 --> 01:02:35,251
…als zij met erkennende.

904
01:02:35,334 --> 01:02:38,504
Ik vertrouw op Pat Michaels,
universiteit van Virginia.

905
01:02:38,588 --> 01:02:40,465
9. GEBRUIK WOORDVOERDER
UIT DE WETENSCHAP.

906
01:02:40,548 --> 01:02:43,801
De mensen van Western Fuels
vinden het vast niet zo erg…

907
01:02:43,885 --> 01:02:48,681
…als de wetenschappers die zij financieren
concluderen dat de uitstoot van CO2…

908
01:02:48,765 --> 01:02:50,725
…juist goed is voor het milieu.

909
01:02:51,225 --> 01:02:53,144
Het jaar 2085.

910
01:02:53,227 --> 01:02:58,941
Het kooldioxide-niveau in de atmosfeer
verdubbelde tot 540 deeltjes per miljoen.

911
01:02:59,025 --> 01:03:01,152
Wat voor een wereld creëerden we?

912
01:03:01,235 --> 01:03:06,657
{\an8}Als CO2 in de atmosfeer verdubbelt
zal de aarde enorm vergroenen.

913
01:03:11,621 --> 01:03:14,207
DE VERGROENING
VAN DE AARDE

914
01:03:14,290 --> 01:03:17,627
Uw film, die op grote schaal is verspreid…

915
01:03:18,628 --> 01:03:21,672
{\an8}…door de kolenindustrie en door OPEC…

916
01:03:23,591 --> 01:03:26,844
{\an8}…werd gefinancierd door
de kolenindustrie, is dat juist?

917
01:03:26,928 --> 01:03:27,845
{\an8}Dat klopt.

918
01:03:28,346 --> 01:03:32,600
{\an8}Hij werd gemaakt door een bedrijf
dat u ernaast hebt opgericht.

919
01:03:32,683 --> 01:03:33,893
Is dat juist?

920
01:03:33,976 --> 01:03:36,604
Het kon worden…

921
01:03:36,687 --> 01:03:40,358
…gemaakt met hulp van een bedrijf
dat ik ernaast oprichtte…

922
01:03:40,441 --> 01:03:44,237
…maar waarbij ik nu ongeveer
een jaar niet meer betrokken ben.

923
01:03:44,320 --> 01:03:46,322
Juist, ja. Wie leidt dat bedrijf?

924
01:03:46,405 --> 01:03:47,698
M'n vrouw.

925
01:03:48,199 --> 01:03:49,951
Wat gebeurt er hier?

926
01:03:50,034 --> 01:03:52,078
Is wetenschap te koop?

927
01:03:57,583 --> 01:04:00,253
Het is een waar genoegen. Steve Schneider.

928
01:04:01,420 --> 01:04:05,883
{\an8}ASPEN-INSTITUUT VOOR MONDIALE VERANDERING

929
01:04:05,967 --> 01:04:07,134
Dank je, John.

930
01:04:07,635 --> 01:04:11,889
Broeikaseffect en opwarming van de aarde
waren zo vaag voor het publiek…

931
01:04:11,973 --> 01:04:14,267
…nog voor de hitte, droogte en branden.

932
01:04:14,350 --> 01:04:19,647
Totdat de media ons ineens overdonderden
met allerlei critici die alles ontkenden.

933
01:04:20,147 --> 01:04:22,775
Een typisch voorbeeld van één van de…

934
01:04:22,859 --> 01:04:25,570
…meer onderlegde
wetenschappelijke periodieken.

935
01:04:29,240 --> 01:04:30,241
Wat?

936
01:04:30,324 --> 01:04:33,077
Is… Liep iemand tegen de stekker aan?

937
01:04:33,995 --> 01:04:37,123
Is er iemand van Forbes
die dat weer wil aansluiten?

938
01:04:39,125 --> 01:04:41,294
Misschien is gouverneur Sununu hier.

939
01:04:41,377 --> 01:04:42,295
Juist.

940
01:04:42,795 --> 01:04:45,298
{\an8}PANIEK OM OPWARMING
EEN KLASSIEK GEVAL VAN OVERREACTIE

941
01:04:45,381 --> 01:04:46,674
ZIJN VOORSPELLING VOOR 1991:

942
01:04:46,757 --> 01:04:49,176
EEN HITTEGOLF, MET PANIEK OM
OPWARMING VAN DE AARDE

943
01:04:49,260 --> 01:04:51,971
Wie de opwarming van de aarde
niet serieus nam…

944
01:04:53,264 --> 01:04:56,726
…kreeg in wezen een hele grote
en luide megafoon…

945
01:04:56,809 --> 01:05:01,022
…van de fossiele brandstof-industrie,
John Sununu en de regering-Bush.

946
01:05:01,689 --> 01:05:04,650
Dat was het begin van veel lelijkheid.

947
01:05:05,151 --> 01:05:07,820
Vanavond: 'Hel op Aarde.'

948
01:05:07,904 --> 01:05:12,783
Hoe zit u hier als verantwoordelijk
wetenschapper? U weet wat CO2 doet.

949
01:05:12,867 --> 01:05:14,327
U kent de eigenschappen…

950
01:05:14,410 --> 01:05:15,244
Ik weet dat.

951
01:05:15,328 --> 01:05:16,621
Zit het u niet dwars?

952
01:05:16,704 --> 01:05:19,248
Ik zeg mensen iets
wat ze niet zullen weten:

953
01:05:19,332 --> 01:05:23,711
We krijgen vast geen grote afname
van kooldioxide in de atmosfeer…

954
01:05:23,794 --> 01:05:27,214
…in de komende 30 jaar.
U wilt de wereldeconomie vernielen.

955
01:05:27,298 --> 01:05:28,633
Het is geen vernielen.

956
01:05:28,716 --> 01:05:31,135
Wat moeten we dan doen? Blijven zitten?

957
01:05:31,218 --> 01:05:33,471
Hou me in beeld. Ik praat hem klem.

958
01:05:34,513 --> 01:05:36,474
- Pat, dit is belachelijk.
- Laat me…

959
01:05:36,557 --> 01:05:39,769
{\an8}Dr. Lindzens meningen
zijn wetenschappelijk marginaal…

960
01:05:39,852 --> 01:05:43,105
…en volgens recente satellietgegevens
vermoedelijk fout.

961
01:05:43,189 --> 01:05:45,566
Dr. Lindzen, hij plaatst u in de marge.

962
01:05:46,150 --> 01:05:48,903
Ik vind dat een merkwaardige uitspraak.

963
01:05:48,986 --> 01:05:51,030
Waar is uw laatste computermodel?

964
01:05:51,113 --> 01:05:54,367
Computermodellen zijn niet altijd
nodig voor onderzoek.

965
01:05:54,450 --> 01:05:56,285
U zit er niet bovenop.

966
01:05:56,369 --> 01:05:57,370
Heren…

967
01:06:09,924 --> 01:06:10,925
Dank u.

968
01:06:14,595 --> 01:06:16,055
Heel erg bedankt.

969
01:06:18,265 --> 01:06:20,101
Ga maar zitten, welkom.

970
01:06:21,686 --> 01:06:24,647
Jullie zagen mogelijk twee wetenschappers…

971
01:06:24,730 --> 01:06:26,983
…op een van onze zondagse talkshows.

972
01:06:27,066 --> 01:06:30,945
Een wetenschapper zei dat
als we fossiele brandstoffen verbranden…

973
01:06:31,028 --> 01:06:32,405
…in het huidige tempo…

974
01:06:32,488 --> 01:06:37,743
…dat aan het einde van de volgende eeuw
de aarde 12,8 graden…

975
01:06:37,827 --> 01:06:39,537
…warmer kan zijn dan vandaag.

976
01:06:40,037 --> 01:06:43,332
De andere wetenschapper
zag geen snelle verandering.

977
01:06:44,417 --> 01:06:48,879
Twee wetenschappers. Twee standpunten
die lijnrecht tegenover elkaar staan.

978
01:06:49,797 --> 01:06:51,465
Waar staan we nu?

979
01:07:08,024 --> 01:07:08,983
OORLOG
IN DE GOLF

980
01:07:09,066 --> 01:07:14,155
Iedereen die beweert dat deze crisis
niet vooral over olie gaat, heeft het mis.

981
01:07:14,238 --> 01:07:17,783
Alleen al de VS haalt hier
23 procent van z'n olie vandaan.

982
01:07:18,826 --> 01:07:22,913
Wie de olie beheert
heeft dus enorme macht.

983
01:07:25,750 --> 01:07:28,461
Onze banen, onze manier van leven…

984
01:07:28,544 --> 01:07:30,171
…onze eigen vrijheid…

985
01:07:30,254 --> 01:07:32,006
…zouden allemaal lijden…

986
01:07:32,089 --> 01:07:35,468
…als het beheer van 's werelds
grootste oliereserves…

987
01:07:35,551 --> 01:07:39,138
…in de handen zou vallen
van die ene man, Saddam Hussein.

988
01:07:39,638 --> 01:07:43,434
{\an8}Het Amerikaanse publiek staat
voorspelbaar maar overweldigend…

989
01:07:43,517 --> 01:07:46,562
{\an8}…achter de president tijdens deze crisis.

990
01:07:46,645 --> 01:07:48,647
{\an8}Z'n steun neemt sterk toe.

991
01:07:48,731 --> 01:07:52,234
<i>USA…</i>

992
01:07:53,652 --> 01:07:57,615
De vraag is of de VS zich echt
moet haasten naar het Midden-Oosten…

993
01:07:57,698 --> 01:07:59,325
…om olie te verdedigen.

994
01:08:44,286 --> 01:08:46,997
Ondanks de controverse
over het broeikaseffect…

995
01:08:47,081 --> 01:08:48,582
…weten we wel wat zeker.

996
01:08:48,666 --> 01:08:51,836
Concentraties van gassen
zoals kooldioxide en methaan…

997
01:08:51,919 --> 01:08:53,712
…zijn historisch hoog.

998
01:08:53,796 --> 01:08:58,676
Hoger dan in het recente geologische
verleden, de 160.000 jaren in ijskernen.

999
01:09:16,110 --> 01:09:20,698
Je meet de hoeveelheid CO2 en gassen
die opgesloten zitten in gletsjers.

1000
01:09:20,781 --> 01:09:25,452
Het kan aantonen dat er ongeveer
100 jaar geleden zo'n 25% minder was…

1001
01:09:25,536 --> 01:09:27,496
…aan CO2 in de atmosfeer.

1002
01:09:47,516 --> 01:09:53,230
CO2 IN DE ATMOSFEER

1003
01:09:53,314 --> 01:09:55,274
Tot nu toe in 1991…

1004
01:09:55,357 --> 01:09:58,152
…is de temperatuur ongeveer
vier tiende graad…

1005
01:09:58,235 --> 01:10:01,447
…hoger dan het gemiddelde
van 1950 tot 1980.

1006
01:10:01,530 --> 01:10:04,283
Dat zou dit het op één na
warmste jaar maken.

1007
01:10:04,366 --> 01:10:06,785
Alleen 1990 was warmer.

1008
01:10:06,869 --> 01:10:08,913
Waarom al dit ongewoon milde weer?

1009
01:10:08,996 --> 01:10:11,874
George Lindsay Young
zal hier ingaan op die vraag.

1010
01:10:11,957 --> 01:10:14,376
Opwarming van de aarde, volgens sommigen.

1011
01:10:14,460 --> 01:10:16,837
Maar het hangt af
van wie je het vraagt.

1012
01:10:17,880 --> 01:10:20,674
Het probleem is
dat het publiek onzeker is.

1013
01:10:20,758 --> 01:10:24,220
Het hoort een debat aan
dat de media onder woorden brengen.

1014
01:10:24,303 --> 01:10:27,640
Het publiek denkt dan
dat iedereen alleen ruziemaakt.

1015
01:10:28,474 --> 01:10:32,311
Ik denk dat veel mensen
in de war raakten door dat debat.

1016
01:10:32,811 --> 01:10:35,105
Hoe kunnen we werken als democratie…

1017
01:10:35,189 --> 01:10:38,859
…als we onze politieke leiders
geen signaal kunnen geven…

1018
01:10:38,943 --> 01:10:42,196
…omdat we zo in de war zijn
dat we het zelf niet weten?

1019
01:10:47,034 --> 01:10:48,702
VERENIGDE STATEN VAN AMERIKA

1020
01:10:54,458 --> 01:10:55,918
VERENIGDE

1021
01:10:58,545 --> 01:11:03,217
Een waarschuwing in onze nieuwste peiling
van NBC News-Wall Street Journal.

1022
01:11:03,300 --> 01:11:06,345
De waardering van de president,
hoewel nog zeer hoog…

1023
01:11:06,428 --> 01:11:10,724
…is negen punten lager dan vorige maand,
naar het laagste niveau dit jaar.

1024
01:11:10,808 --> 01:11:13,310
De economie is duidelijk het probleem.

1025
01:11:13,394 --> 01:11:17,606
Maar acht procent deelt de bewering
van de president dat het beter gaat…

1026
01:11:17,690 --> 01:11:20,693
…en 44 procent ziet het slechter gaan.

1027
01:11:20,776 --> 01:11:24,154
{\an8}Zulke cijfers geven wel aan
dat er iets moet gebeuren.

1028
01:11:28,117 --> 01:11:30,369
DEEL IV:

1029
01:11:30,452 --> 01:11:35,165
'WAT DOET DE NATUUR ONS AAN?'

1030
01:11:37,251 --> 01:11:39,670
Op 1 juni 1992…

1031
01:11:39,753 --> 01:11:44,091
…komen wereldleiders van bijna elk land
ter wereld samen in Rio de Janeiro…

1032
01:11:44,174 --> 01:11:46,385
…voor de eerste Earth Summit ooit.

1033
01:11:46,468 --> 01:11:49,763
De Verenigde Naties laten deze leiders
verdragen tekenen…

1034
01:11:49,847 --> 01:11:52,808
…die de toekomst bepalen
van ons mondiale milieu.

1035
01:11:52,891 --> 01:11:55,644
De hele mensheid staat op het spel.

1036
01:11:56,145 --> 01:11:59,189
Het probleem: onze president
doet mogelijk niet mee.

1037
01:11:59,815 --> 01:12:03,902
Vertoond op het filmdoek in meer dan
500 bioscopen door het hele land.

1038
01:12:03,986 --> 01:12:08,073
Een reclamefilm die wel lijkt
op een soort trailer voor de Apocalyps.

1039
01:12:08,157 --> 01:12:10,576
De film van anderhalve minuut leidde tot…

1040
01:12:10,659 --> 01:12:13,203
…meer dan 5000 telegrammen
aan de president.

1041
01:12:13,287 --> 01:12:16,081
Mr Bush zei nog niet
of hij naar de top gaat.

1042
01:12:16,165 --> 01:12:20,794
Niet of wel gaan valt niet mee.
Ik bedoel, je moet zoiets goed uitzoeken.

1043
01:12:21,378 --> 01:12:24,423
{\an8}De regering zou nu bespreken of het echt…

1044
01:12:24,506 --> 01:12:26,884
…broeikasgassen stabiel kan krijgen.

1045
01:12:26,967 --> 01:12:30,679
Er heerst voor het eerst een gevoel
dat zo'n plan mogelijk is…

1046
01:12:30,763 --> 01:12:33,098
…zonder de economie te laten instorten.

1047
01:12:36,518 --> 01:12:39,229
Die besprekingen konden pas plaatsvinden…

1048
01:12:39,313 --> 01:12:42,775
…doordat John Sununu vertrok als stafchef.

1049
01:12:42,858 --> 01:12:44,360
Hij gaat nu op campagne.

1050
01:12:44,443 --> 01:12:47,988
{\an8}Liefst zonder extra politiek doelwit
waar mensen op schieten.

1051
01:12:48,072 --> 01:12:50,157
{\an8}Ik ga dus maar, voor de president.

1052
01:12:51,241 --> 01:12:54,870
Hij zou zo anti-milieu zijn,
en zo intimiderend…

1053
01:12:54,953 --> 01:12:56,997
…dat niemand hem aandurfde.

1054
01:12:57,081 --> 01:12:59,416
NIEUW VS-KLIMAATSTANDPUNT ZONDER SUNUNU

1055
01:12:59,500 --> 01:13:02,669
William Reilly en z'n team bij de EPA…

1056
01:13:02,753 --> 01:13:05,005
…zijn nu nauwelijks gezichtsloos.

1057
01:13:05,089 --> 01:13:08,509
Ze hopen het Witte Huis te tonen
hoe een reeks maatregelen…

1058
01:13:08,592 --> 01:13:12,096
…Amerika's kooldioxide-uitstoot
stabiel kan krijgen.

1059
01:13:17,810 --> 01:13:21,063
- Morgen, meneer de president.
- Welkom, milieubeschermers.

1060
01:13:21,146 --> 01:13:22,356
Van alle soorten.

1061
01:13:25,192 --> 01:13:27,986
- Ga hier maar zitten.
- Ik wil hier wat mensen.

1062
01:13:28,487 --> 01:13:32,741
Schuif maar aan. Ik dacht dat we hier
makkelijker zaten, goed in beeld.

1063
01:13:32,825 --> 01:13:34,201
Ik wil heel graag…

1064
01:13:34,785 --> 01:13:36,120
…Bill Reilly bedanken.

1065
01:13:37,246 --> 01:13:38,914
De secretaris bedanken.

1066
01:13:39,415 --> 01:13:42,793
De voorzitter bedanken,
Mike Deland, voor z'n komst.

1067
01:13:43,293 --> 01:13:45,546
Ik zie ernaar uit om met ze te werken…

1068
01:13:46,088 --> 01:13:50,509
…en met andere kabinetsleden, voor steun
voor dit budget op Capitol Hill…

1069
01:13:50,592 --> 01:13:54,888
…en om verantwoordelijke beheerders
van het milieu te blijven.

1070
01:13:54,972 --> 01:13:58,809
Meneer de president,
is dit mogelijk een weerklank van…

1071
01:13:58,892 --> 01:14:01,520
…eventuele zorgen over dalende peilingen?

1072
01:14:01,603 --> 01:14:04,398
- Bent u bezorgd over dalende peilingen?
- Nee.

1073
01:14:04,481 --> 01:14:07,651
We zitten in een verkiezingsjaar,
vol beschuldigingen.

1074
01:14:07,734 --> 01:14:09,820
Ik denk dat we gewoon doorgaan.

1075
01:14:09,903 --> 01:14:11,155
En weet u…

1076
01:14:11,238 --> 01:14:14,074
Peilingen? Mijn hemel.
Omhoog en dan weer omlaag.

1077
01:14:14,158 --> 01:14:16,743
Heeft er iemand wel vragen
over het milieu?

1078
01:14:18,787 --> 01:14:20,873
Vragen over het thuismilieu.

1079
01:14:27,504 --> 01:14:31,341
Welk punt vind jij het belangrijkst
bij de verkiezingen? Eén punt.

1080
01:14:31,425 --> 01:14:33,260
De economie is heel belangrijk.

1081
01:14:33,343 --> 01:14:34,470
- Milieu.
- Economie.

1082
01:14:34,553 --> 01:14:37,222
- Economie.
- De economie, bij elke verkiezing.

1083
01:14:48,901 --> 01:14:51,403
Moeilijke tijden. Iedereen krijgt ontslag.

1084
01:14:51,904 --> 01:14:53,280
Iedereen zoekt werk.

1085
01:14:53,363 --> 01:14:55,073
ARBEIDSINFORMATIE

1086
01:15:00,412 --> 01:15:03,373
Het is eng als hij
naar het ziekenhuis zou moeten.

1087
01:15:03,457 --> 01:15:06,418
We moeten dan nadenken
voor we hem sturen, omdat…

1088
01:15:06,502 --> 01:15:08,545
…de rekening niet te betalen is.

1089
01:15:21,975 --> 01:15:23,393
Met alles wat er speelt…

1090
01:15:23,477 --> 01:15:25,687
…staat president Bush niet sterk.

1091
01:15:26,355 --> 01:15:31,068
Nieuwe peiling vandaag, met een dieptepunt
in de populariteit van president Bush.

1092
01:15:39,076 --> 01:15:41,662
INTERN DOCUMENT EXXON

1093
01:15:43,288 --> 01:15:46,917
EEN MAATSCHAPPELIJK JAARVERSLAG
VAN EXXON IN 1992

1094
01:15:48,919 --> 01:15:51,463
CATO-INSTITUUT, WASHINGTON, DC
CAPTOL FORUM-REEKS

1095
01:15:53,131 --> 01:15:56,301
{\an8}CATO-INSTITUUT
LIBERTAIRE DENKTANK

1096
01:15:56,385 --> 01:16:01,515
{\an8}EARTH SUMMIT
CATO-INSTITUUT

1097
01:16:04,434 --> 01:16:08,105
Goedemiddag, welkom bij
het Cato-instituut en ons beleidsforum.

1098
01:16:08,188 --> 01:16:11,608
'Het einde van de bekende wereld:
apocalypslobby naar Rio.'

1099
01:16:13,819 --> 01:16:16,905
Het opwarmingsverdrag
is rampzalig voor de VS.

1100
01:16:16,989 --> 01:16:19,658
Het biedt de Amerikanen
echt helemaal niets.

1101
01:16:19,741 --> 01:16:24,037
Het zal ons terugbrengen naar een
eerder niveau van rijkdom en gezondheid.

1102
01:16:24,121 --> 01:16:26,540
Dat is eco-imperialisme.

1103
01:16:26,623 --> 01:16:29,251
Rio draait daar echt om.

1104
01:16:30,836 --> 01:16:31,962
Het lijkt wel…

1105
01:16:32,045 --> 01:16:36,967
{\an8}…alsof zeer liberale Democraten, samen
met wat extremisten uit de milieubeweging…

1106
01:16:37,050 --> 01:16:40,178
…maar één antwoord hebben
voor een goed milieu:

1107
01:16:40,262 --> 01:16:42,097
Stop alle vooruitgang en groei.

1108
01:16:45,642 --> 01:16:48,437
De mens veroorzaakt geen
opwarming van de aarde.

1109
01:16:48,520 --> 01:16:53,108
En de milieubeweging, aangewakkerd
door de militanten die het leiden…

1110
01:16:53,191 --> 01:16:56,111
…is toch wel het nieuwe huis
van het socialisme.

1111
01:16:56,987 --> 01:17:01,575
{\an8}We moeten het Amerikaanse publiek
leren wat er in feite speelt…

1112
01:17:01,658 --> 01:17:04,411
…met het misbruik van wetenschap, en…

1113
01:17:04,494 --> 01:17:06,580
…we moeten dat nu doen.

1114
01:17:09,207 --> 01:17:13,503
GEEN PARKEN MEER - GEEN MOERASSEN MEER -
GEEN MOOIE RIVIEREN MEER. NEE NEE NEE !

1115
01:17:13,587 --> 01:17:17,466
De meeste mensen gaan niet
voor al dat milieugedoe.

1116
01:17:17,549 --> 01:17:21,136
Het zijn communistische liberalen
die daar bezorgd over zijn.

1117
01:17:21,219 --> 01:17:22,387
Het is niet echt.

1118
01:17:22,471 --> 01:17:24,973
- We kunnen het.
- We kunnen het.

1119
01:17:25,057 --> 01:17:26,767
De telefoon. Zeg het maar.

1120
01:17:26,850 --> 01:17:29,436
We lijden niet onder
opwarming van de aarde.

1121
01:17:29,519 --> 01:17:32,564
Liberaal-democraten zullen
onze economie kapotmaken.

1122
01:17:32,648 --> 01:17:35,484
Dat is de nieuwe socialistische agenda.

1123
01:17:35,567 --> 01:17:38,403
Wij zijn 550 mijnwerkers.

1124
01:17:38,904 --> 01:17:40,656
DE NIEUWE DAKLOZEN:
MIJNWERKERS

1125
01:17:40,739 --> 01:17:42,115
<i>Red onze banen…</i>

1126
01:17:42,199 --> 01:17:43,742
Het gaat om banen.

1127
01:17:43,825 --> 01:17:45,994
Juist, maar ook om de toekomst.

1128
01:17:47,412 --> 01:17:48,872
Anti-milieuactivisten.

1129
01:17:48,955 --> 01:17:50,374
<i>Blijf van onze banen af</i>…

1130
01:17:50,457 --> 01:17:54,836
Ze organiseren zich tot
een machtige, landelijke coalitie.

1131
01:17:56,421 --> 01:18:00,717
'Dit land kan de aarde niet meer redden
tegen alle kosten', zeggen ze.

1132
01:18:00,801 --> 01:18:02,010
RED GROTE
OUDE BOMEN

1133
01:18:11,061 --> 01:18:15,232
{\an8}U las misschien over de
conferentie in Rio, over het milieu.

1134
01:18:16,608 --> 01:18:19,903
{\an8}Ik zegde nog niet toe
dat ik erheen zou gaan.

1135
01:18:20,487 --> 01:18:25,158
{\an8}Ik vond namelijk dat we iets
moesten doen voordat ik dat toezeg…

1136
01:18:25,242 --> 01:18:28,328
…en dat is een degelijk
milieubeleid uitwerken.

1137
01:18:28,412 --> 01:18:32,082
{\an8}Maar ik wilde daarbij ook
een fundament van economisch beleid.

1138
01:18:33,500 --> 01:18:35,919
Druk op Mr Bush
uit binnen- en buitenland.

1139
01:18:36,002 --> 01:18:39,464
Van z'n politieke tegenstanders
en van de Verenigde Naties…

1140
01:18:39,548 --> 01:18:42,759
…omdat de Verenigde Staten
meer kooldioxide uitspuwen…

1141
01:18:42,843 --> 01:18:44,720
…dan elk ander land ter wereld.

1142
01:18:45,220 --> 01:18:47,889
Ik vind het beschamend voor ons land…

1143
01:18:47,973 --> 01:18:51,017
…dat president Bush de enige leider is…

1144
01:18:51,101 --> 01:18:53,395
…van een groot land, in de hele wereld…

1145
01:18:53,478 --> 01:18:58,108
…die nog steeds weigert om naar
de Earth Summit in Brazilië te gaan.

1146
01:18:58,191 --> 01:19:00,068
- En nu…
- Meneer Reilly zegt…

1147
01:19:00,152 --> 01:19:02,487
…dat hij niet weigert, maar overweegt.

1148
01:19:02,571 --> 01:19:05,240
Weet u, ik waardeer Reilly enorm.

1149
01:19:05,323 --> 01:19:07,701
Ik vind hem geweldig, en hij…

1150
01:19:07,784 --> 01:19:10,787
…doet z'n best, onder zeer
moeilijke omstandigheden.

1151
01:19:10,871 --> 01:19:15,167
Meneer de president, probeert u
meneer Reilly te ondermijnen in Rio?

1152
01:19:16,543 --> 01:19:18,170
Meneer Reilly…

1153
01:19:18,920 --> 01:19:23,133
…een top-milieubeschermer,
heeft m'n volledige steun.

1154
01:19:23,633 --> 01:19:27,971
Hij gedraagt zich zoals het hoort,
met grote waardigheid en fatsoen.

1155
01:19:29,055 --> 01:19:30,056
En…

1156
01:19:30,974 --> 01:19:33,935
Ik voel een echte…

1157
01:19:35,687 --> 01:19:36,980
…verplichting.

1158
01:19:37,647 --> 01:19:40,776
Twee zaken zijn deel
van m'n plicht als president.

1159
01:19:40,859 --> 01:19:43,528
Eén: een goed milieubeleid formuleren.

1160
01:19:44,154 --> 01:19:45,489
En aan de andere kant…

1161
01:19:45,572 --> 01:19:49,451
…omkijken naar Amerikaanse gezinnen,
mensen die werk nodig hebben.

1162
01:19:49,534 --> 01:19:54,039
{\an8}Ik zal naar Rio gaan
en bekendmaken wat de stevige…

1163
01:19:55,582 --> 01:19:58,376
{\an8}…punten zijn van degelijke
milieu-resultaten.

1164
01:20:01,463 --> 01:20:02,506
Ik…

1165
01:20:03,006 --> 01:20:06,384
Ik zou het broeikaseffect graag aanpakken…

1166
01:20:06,468 --> 01:20:08,553
…zo in één veeg naar hierboven.

1167
01:20:08,637 --> 01:20:12,098
Ik ga geen banen opofferen,
hierbeneden.

1168
01:20:12,682 --> 01:20:14,518
Doe ik niet.

1169
01:20:20,482 --> 01:20:21,942
Ik reis vandaag…

1170
01:20:22,025 --> 01:20:25,946
…naar Rio de Janeiro om me te voegen
bij meer dan 100 staatshoofden…

1171
01:20:26,029 --> 01:20:29,699
…op de VN-conferentie over milieu
en ontwikkeling.

1172
01:20:29,783 --> 01:20:32,661
Het lijkt me cruciaal om beide woorden…

1173
01:20:32,744 --> 01:20:35,956
…'milieu' en 'ontwikkeling',
even serieus te nemen.

1174
01:20:36,039 --> 01:20:37,415
We doen dat ook.

1175
01:20:44,548 --> 01:20:46,258
Superwarme jaren zoals 1988…

1176
01:20:46,341 --> 01:20:50,053
…met superorkanen zoals Gilbert,
of in 1989 orkaan Hugo.

1177
01:20:51,221 --> 01:20:55,183
Gebeurtenissen van eens in de 50 jaar
komen er eens in de 30 jaar…

1178
01:20:55,267 --> 01:20:56,601
…eens in de 20.

1179
01:20:57,602 --> 01:21:01,898
Mensen zullen begin volgende eeuw vragen:
'Wat doet de natuur ons aan? '

1180
01:21:02,774 --> 01:21:07,362
Het is niet wat natuur ons aandoet, het is
wat wij de natuur aandoen, en onszelf.

1181
01:21:21,209 --> 01:21:23,545
Van alle jaren sinds 1866…

1182
01:21:23,628 --> 01:21:26,423
…toen temperatuurmetingen
van de aarde begonnen…

1183
01:21:26,506 --> 01:21:29,342
…was afgelopen jaar het warmste.

1184
01:21:33,179 --> 01:21:36,975
De jaren 90 waren het warmste
decennium in duizend jaar.

1185
01:21:39,644 --> 01:21:41,313
Er is vast al schade.

1186
01:21:41,396 --> 01:21:43,732
We weten dat gletsjers smelten.

1187
01:21:44,232 --> 01:21:47,277
We weten dat de zeespiegel nu hoger ligt.

1188
01:21:56,036 --> 01:21:57,621
Het is net bekend…

1189
01:21:57,704 --> 01:21:59,748
…dat 2003 de geschiedenis ingaat…

1190
01:21:59,831 --> 01:22:03,460
…als het op twee na warmste jaar ooit
voor onze aardbol.

1191
01:22:14,471 --> 01:22:17,223
Er komen intensere orkanen.

1192
01:22:17,307 --> 01:22:18,516
Dat is aangetoond.

1193
01:22:18,600 --> 01:22:20,226
Er komen meer hittegolven.

1194
01:22:24,689 --> 01:22:28,318
Het jaar 2010 kan weleens
het warmste ooit gemeten worden.

1195
01:22:29,778 --> 01:22:32,238
We warmden nu maar een halve graad op.

1196
01:22:32,322 --> 01:22:34,866
Wat als dat anderhalf of drie wordt…

1197
01:22:34,950 --> 01:22:39,079
…zoals verwacht voor de komende decennia
tot het eind van de eeuw?

1198
01:22:41,915 --> 01:22:45,627
2014 kan het warmste gemeten jaar worden.

1199
01:22:45,710 --> 01:22:48,421
2015 was het warmste gemeten jaar.

1200
01:22:48,505 --> 01:22:51,508
2016 had de hoogste gemeten
temperaturen op aarde.

1201
01:22:57,305 --> 01:23:01,810
2020 deelt de status van 's werelds
warmste gemeten jaar.

1202
01:23:09,359 --> 01:23:13,947
2023 was het warmste gemeten jaar,
met ruime voorsprong.

1203
01:23:34,217 --> 01:23:38,847
{\an8}RIO DE JANEIRO
BRAZILIË

1204
01:23:38,930 --> 01:23:40,724
{\an8}Geachte afgevaardigden.

1205
01:23:40,807 --> 01:23:45,645
{\an8}Ik moet zeggen dat dit
een historisch moment is.

1206
01:23:45,729 --> 01:23:47,105
Echter…

1207
01:23:47,188 --> 01:23:50,191
…het zal dat alleen zijn…

1208
01:23:50,275 --> 01:23:54,946
…als de Rio-conferentie
ook een nieuw begin markeert.

1209
01:23:56,990 --> 01:23:59,826
{\an8}De VS-regering zou regeringen
onder druk zetten…

1210
01:23:59,909 --> 01:24:03,788
{\an8}…geen overeenkomst op te stellen
om CO2-uitstoot te verminderen…

1211
01:24:03,872 --> 01:24:05,749
{\an8}…tot 1990-niveaus in 2000.

1212
01:24:05,832 --> 01:24:08,168
{\an8}Nee, de VS zet nooit iemand onder druk.

1213
01:24:08,251 --> 01:24:09,711
{\an8}Dit is…

1214
01:24:10,962 --> 01:24:12,922
{\an8}Dit is duidelijk een verzinsel.

1215
01:24:17,177 --> 01:24:19,596
De VS-regering krijgt ernstige kritiek…

1216
01:24:19,679 --> 01:24:25,060
…voor het afzwakken van een conventie
omdat het hun economie zou schaden.

1217
01:24:28,563 --> 01:24:30,356
Andere landen zwichtten.

1218
01:24:30,440 --> 01:24:34,319
Ze gingen akkoord met de vraag
om schonere lucht, zonder deadlines…

1219
01:24:34,402 --> 01:24:36,154
…om dat ook te bereiken.

1220
01:24:36,237 --> 01:24:38,156
JE BENT BESCHAMEND
V.S.

1221
01:24:40,992 --> 01:24:46,039
We hebben het er gewoon over
dat iedereen in de VS, vooral de jeugd…

1222
01:24:46,122 --> 01:24:48,750
…ongelukkig is met het regeringsbeleid.

1223
01:24:51,169 --> 01:24:52,170
Wees eerlijk…

1224
01:24:52,253 --> 01:24:54,923
{\an8}…er was wat kritiek
op de Verenigde Staten…

1225
01:24:55,006 --> 01:24:56,257
{\an8}…maar ik moet zeggen:

1226
01:24:56,341 --> 01:24:58,968
{\an8}We kwamen trots
op onze prestaties naar Rio.

1227
01:25:00,053 --> 01:25:04,015
{\an8}Het is nooit makkelijk om uit principe
alleen te staan, maar soms…

1228
01:25:04,099 --> 01:25:07,185
{\an8}…vereist leiderschap dat je dat doet.

1229
01:25:07,268 --> 01:25:08,978
{\an8}Dit is zo'n moment.

1230
01:25:15,235 --> 01:25:19,656
Ik zorgde ervoor aanwezig te zijn,
terwijl Uwe Excellentie de zaal toesprak.

1231
01:25:20,156 --> 01:25:22,700
Ik vrees dat het
sommige mensen niet beviel…

1232
01:25:22,784 --> 01:25:28,373
…maar de Verenigde Staten moeten soms
vasthouden aan heldere principes.

1233
01:25:32,043 --> 01:25:37,090
Veel delegaties zien de Verenigde Staten
meer geïsoleerd op deze conferentie…

1234
01:25:37,173 --> 01:25:41,386
…dan ooit, over bijna elk onderwerp
sinds de Vietnamoorlog.

1235
01:25:41,469 --> 01:25:45,640
Amerika liet hier zien dat het
afstand nam van z'n rol als wereldleider…

1236
01:25:45,723 --> 01:25:49,853
…door te weigeren om mee te doen
aan een nieuwe wereldorde over milieu.

1237
01:25:53,898 --> 01:25:55,525
George Bush was naar huis.

1238
01:25:55,608 --> 01:25:59,571
{\an8}Z'n vervanger William Reilly
werd de meest opgejaagde man in Rio.

1239
01:25:59,654 --> 01:26:03,408
{\an8}Meneer Reilly, de Verenigde Staten
waren hier schuldig aan…

1240
01:26:03,491 --> 01:26:06,911
…politiseren van het milieu.
Wat zegt u daarop?

1241
01:26:07,495 --> 01:26:12,041
{\an8}Een aantal mensen kwam naar
deze conferentie met hoge verwachtingen.

1242
01:26:12,125 --> 01:26:14,627
Onrealistische verwachtingen,
ook van de VS.

1243
01:26:14,711 --> 01:26:16,838
We zitten in een politiek seizoen.

1244
01:26:16,921 --> 01:26:21,593
{\an8}Deze conferentie zal de verwachtingen
overtreffen van degenen die hier kwamen…

1245
01:26:21,676 --> 01:26:25,555
{\an8}…met een realistisch beeld
van wat zulke dingen kunnen bereiken.

1246
01:26:25,638 --> 01:26:29,767
{\an8}Laat me nu vertrekken naar een afspraak
met de Mexicaanse minister.

1247
01:26:29,851 --> 01:26:31,019
{\an8}Dank u.

1248
01:26:33,313 --> 01:26:36,024
Was het wel wijs
om dit land toe te staan…

1249
01:26:36,107 --> 01:26:39,110
…om met veel tegenzin
meegesleurd te worden…

1250
01:26:39,194 --> 01:26:42,363
…naar de eerste Earth Summit in Rio…

1251
01:26:42,447 --> 01:26:45,450
…en uzelf tot paria te maken
voor de hele wereld?

1252
01:26:45,533 --> 01:26:49,621
Ik denk niet dat leiderschap betekent
dat je meeloopt met de meute.

1253
01:26:49,704 --> 01:26:55,335
Maar het leek ook bijna vooropgezet
om u daarbij te vernederen.

1254
01:26:55,418 --> 01:26:58,254
Ik maakte betere dingen mee,
de afgelopen 24 uur.

1255
01:26:58,338 --> 01:27:01,174
U huurde een vooraanstaande
milieubeschermer in.

1256
01:27:01,257 --> 01:27:02,926
U kreeg er waardering voor.

1257
01:27:03,009 --> 01:27:05,595
Als u de milieupresident bent…

1258
01:27:05,678 --> 01:27:09,307
…waarom staat u dan niet achter
uw eigen milieubeschermer?

1259
01:27:10,475 --> 01:27:14,145
Gaat de president hierdoor
geen moeilijkere tijd tegemoet?

1260
01:27:14,229 --> 01:27:17,690
Dit zal het leven van niemand
van ons makkelijker maken.

1261
01:27:20,235 --> 01:27:25,240
Volgens Witte Huis-woordvoerder Fitzwater
blijft Mr Bush toegewijd aan het milieu.

1262
01:27:25,323 --> 01:27:28,785
Hij veranderde gewoon van idee
over opwarming van de aarde.

1263
01:28:00,817 --> 01:28:06,614
{\an8}1982
IJSLAND

1264
01:28:07,532 --> 01:28:12,537
{\an8}2019
IJSLAND

1265
01:28:18,459 --> 01:28:20,962
Ik herinner me het meest…

1266
01:28:21,671 --> 01:28:25,258
…de tegenstrijdigheid tussen
dat ik eindelijk…

1267
01:28:25,341 --> 01:28:28,177
…de woordvoerder was voor de VS…

1268
01:28:28,761 --> 01:28:31,764
…en dat ik een teleurstellende…

1269
01:28:32,265 --> 01:28:37,061
…presentatie moest geven over waartoe we
praktisch en realistisch bereid zijn.

1270
01:28:37,687 --> 01:28:40,106
{\an8}Dat het me niet lukte om het Witte Huis…

1271
01:28:40,189 --> 01:28:44,444
{\an8}…de president, iets te laten steunen
waarvan ik dacht dat het…

1272
01:28:44,944 --> 01:28:46,696
…van onschatbare waarde was.

1273
01:28:48,656 --> 01:28:51,951
Het voordeel dat we hadden kunnen hebben…

1274
01:28:52,035 --> 01:28:55,413
…als president Bush zich maar
serieus had ingezet…

1275
01:28:55,496 --> 01:28:58,624
…voor de vermindering van broeikasgassen…

1276
01:28:58,708 --> 01:29:02,503
…is dat we misschien de partijdige aard
hadden kunnen weghalen…

1277
01:29:02,587 --> 01:29:04,088
…uit de dialoog in de VS.

1278
01:29:04,172 --> 01:29:07,884
Een Republikeinse president nog wel.
Dat zou wat verschil maken.

1279
01:29:07,967 --> 01:29:10,678
Ik betreur dat ons dat
uiteindelijk niet lukte.

1280
01:29:26,152 --> 01:29:27,820
Als ik helemaal terugga…

1281
01:29:27,904 --> 01:29:30,698
…naar toen ik hierover echt
druk ging uitoefenen…

1282
01:29:31,741 --> 01:29:33,993
…dan haalde ik m'n meeste doelen niet.

1283
01:29:38,414 --> 01:29:39,415
Hier zijn we dan.

1284
01:29:39,999 --> 01:29:42,126
{\an8}We maakten moeizaam vooruitgang.

1285
01:29:46,964 --> 01:29:50,051
Maar mensen leerden het probleem
nu zo goed kennen…

1286
01:29:50,134 --> 01:29:54,305
…dat we bijna daadwerkelijk
cultuurverandering kunnen doorvoeren.

1287
01:29:57,392 --> 01:30:00,228
Maar dat gaat generaties duren.

1288
01:30:40,643 --> 01:30:41,561
Ja, hoor.

1289
01:30:42,562 --> 01:30:43,813
Het neemt op.

1290
01:30:58,703 --> 01:31:00,913
{\an8}MAUNA LOA FACILITEIT
VAN HET NETWERK

1291
01:31:00,997 --> 01:31:04,459
VOOR DETECTIE VAN VERANDERING
IN ATMOSFERISCHE SAMENSTELLING

1292
01:31:13,384 --> 01:31:17,889
MAANDELIJKSE GEMIDDELDE CO2-WAARDEN

1293
01:31:32,862 --> 01:31:38,117
{\an8}1859 (EERSTE COMMERCIËLE OLIEBRON GEBOORD)

1294
01:31:47,627 --> 01:31:54,175
{\an8}10.000 V.C. (MENSELIJKE BESCHAVING BEGINT)

1295
01:36:39,794 --> 01:36:42,797
Ondertiteld door: R. van Winkel