Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Bu film tarihi gerçeklere dayanmaktadır.
Bahsedilen ana karakterler ve olay gerçektir.
BİR ELIZABETH SANKEY FİLMİ
Cadıları düşündüğünüzde
gözünüzün önüne bu mu geliyor?
Küçük bir kızken, pek çok küçük kız gibi
ben de
cadı olmak isterdim.
Gri kış günlerinde ormanda şarkılarını duyardım.
Geceleri rüyamda dans ederlerdi.
Gizli ritüellerine katılmak için yanıp tutuşurdum.
Çiçek ve bitkilerden iksirler yapardım.
Büyü kitapları yazıp yastığımın altına saklardım.
Sessiz dünyamda bir şey, herhangi bir şey
olsun diye arzularımı ilahi okur gibi
durmadan tekrarlardım.
Cadılarla ilgili kitaplar okudum,
televizyonda cadıları izledim
ama en çok sinemada izledim onları.
Kızlar, o tuhaf tiplere dikkat edin.
Tuhaf tipler biziz beyefendi.
Oz Büyücüsü'nü ilk defa izleyişimi
hâlâ hatırlıyorum.
Dorothy o rengarenk dünyaya adım attığı anda
büyülenmiştim.
Oz Büyücüsü bana iki tür cadı olduğunu öğretti.
Beyaz büyüsü, tatlı mizacı
ve ışıl ışıl klasik güzelliğiyle Glenda vardı.
İyi bir cadı mısın, yoksa kötü bir cadı mı?
Ben cadı değilim ki.
Cadılar yaşlı ve çirkin olur.
Sadece kötü cadılar çirkin olur.
Bir de Batının Kötü Cadısı vardı.
Hastalıklı yeşil teni ve kötücül tavrıyla
efsanevi bir kültürel figüre dönüştü.
Seni yakalayacağım güzelim,
küçük köpeğini de!
Ben iyi bir cadı olmak istiyordum.
Bir kadının neden kötü olmayı seçebileceğini anlayamıyordum.
O zamanlar şu an bildiklerimi bilmiyordum, kadınların iyi veya kötü olmaya
kendilerinin karar vermediğini bilmiyordum.
Kötü Cadı'nın bize korku salması gerekiyordu
ama aynı zamanda kadınlara ve kızlara
bir ibret olması da amaçlanmıştı.
Terbiyeli ve güzel ol, yoksa seni mahvederiz.
Bu ders kadınlara asırlardır veriliyor,
o kadar ki artık kemiklerimize işledi,
kanımıza karıştı
ve nabzımızla birlikte atar oldu.
Kültürümüzün, tüm hikayelerimizin bir parçası bu.
Kadınlar karşı karşıya getiriliyor.
Bakire.
Fahişe.
Genç kız.
Kocakarı.
İyi cadı
ve kötü cadı.
Her yere nüfuz etme konusunda o kadar başarılı bir anlatı ki
bunu birbirimize de anlatıp duruyoruz.
Kız kardeşlerimizi, komşularımızı, arkadaşlarımızı denetliyoruz.
Sürtük.
Ne dedin sen?
Duydun ne dediğini.
Sütyen takmamış.
Bu habis anlatı, bizden korkanlara güç vererek
kadınlara nefret beslemekte haklı olduklarına inandırıyor onları.
Bize eziyet etmekte haklı olduklarına.
Oz Büyücüsü'nü izledikten birkaç ay sonra
asırlar önce Avrupa ve Amerika'nın dört bir yanında
kadınların cadı mahkemelerinde öldürüldüğünü öğrendim okulda.
Hikayeleri zihnime kazındı.
Kafayı onlarla bozdum, isimlerini tılsım gibi
yanımda taşıdım.
Kaygılı veya yalnız hissettiğimde isimlerini saydım kendi kendime.
Anna Moats,
Elizabeth Clarke,
Mary Scrutton,
Katherine Grady,
Mary Hicks,
Isabella Rigby,
Janet Horne,
Ruth Osborne,
Agnes Waterhouse,
Elizabeth Device,
Anne Whittle, Jane Bulcock, Susannah Smith...
Anna Moats.
Bu cadılardan bazıları şifacı ve ebeydi,
becerileriyle halka yardım ediyorlardı.
Bazılarıyla köyün çeperlerinde yaşayan paryalardı.
Ayrıca bazıları da aklını yitirmişti.
Bu bilhassa ilgimi çekmişti
çünkü deliliğin gölgesi benim de daima peşimdeydi.
Çocukken bilinmeyen güçlerle anlaşmalar yapardım,
belli davranışların beni koruyacağına inandığım için.
Geceleri saatlerce var olmayan insanlarla konuşurdum.
Ve kafamda o kadar gerçek,
mükemmel ve canlı dünyalar kurardım ki
ebediyen orada kalmak isterdim.
Büyüdükçe deliliğimi işime kanalize ettim
ve onu kontrol edebileceğimi, hatta kullanabileceğimi fark ettim.
Böylece cadılarla vedalaştım,
çocukluğumun parçası olarak geride bıraktım.
Mutluydum.
Güvendeydim.
Ama bu sadece bir yanılsamaydı.
Üç yıl önce bir oğlum oldu.
Doğumdan bir ay sonra bir psikiyatri kliniğine yatırıldım.
Delilik beni yine ele geçirmişti.
Cadılar ise...
O kadar yakınımdalar ki nefeslerini ensemde hissediyordum.
Odalarda dolanırken bir an gözüme çarparlardı.
Geceleri gözüme uyku girmediğinde zayıf ellerini üzerimde hissederdim.
Denizden bana şarkı söylerlerdi.
Beni ormana çağırırlardı,
onlara katılmam için.
Ta ki nihayet
onlara katılana kadar.
CADILAR
Çirkin ve pejmürde olmaktan her zaman korkmuşumdur.
Kötülüğümü ve zaaflarımı göstermekten.
Ama artık umurumda değil.
Aklını tamamen yitirmenin nasıl bir şey olduğunu bilmenizi istiyorum.
Gördüklerimi görmenizi,
hissettiklerimi hissetmenizi.
Bu yüzden sizi de bu efsuna sürükleyeceğim
çünkü ben hayatta kaldım
ama çok fazla insan
yitip gitti.
Hamilelik tuhaf bir dönem,
hem çok sıradan hem de inanılmaz büyülü bir şey.
Geriye dönüp baktığımda deliliğin sinsi sinsi tekrar
yanıma yanaştığı dönem de buydu.
Bedenim hızla değişirken
gerçekliğin sınırları bulanıklaşmaya başladı.
Artık şimdiki zamana bağlı hissetmiyordum,
daha ziyade bu yolları benden önce yürümüş
tarihteki tüm kadınlara bağlı olduğum
tuhaf, muğlak bir mekanda var oluyordum.
Geçmişin ve geleceğin kapıları açıktı.
Kendimi iki dünyanın arasında yürüyormuş gibi hissediyordum.
Hem uykuda hem uyanık.
Ve hamileliğin böyle hissettirebileceğini bana kimse söylememişti.
Filmlerden öğrendiğime göre sakin,
güzel,
yumuşak ve pembe olmam gerekiyordu.
Ne oldu?
Hareket etti!
Ne hareket etti?
Bebek hareket etti!
Ama ben öyle hissetmiyordum.
Kontrolü yitirdiğimi hissediyordum.
Fırtınaydım ben,
vahşi ve dizginsiz.
Ateştim.
Ve bu kopukluk yüzünden
hamilelik kaygı ve yalnızlık dolu bir dönem oldu.
Biteceği günü iple çekiyordum.
Oğlumu kucaklamayı, bedeninin sıcaklığını
tenimde hissetmeyi dört gözle bekliyordum.
Doğumdan sonra sevinçten havalara uçmuştum.
Uyumaya ihtiyacım olmadığı için uyuyamıyordum.
Çok heyecanlıydım, sevgiden deliye dönmüştüm.
Ama sonra
her şey rayından çıkmaya başladı.
Şimdi hikayemi anlatacağım.
I. BÜYÜ - DELİRME ZİHNİN YARILIP AÇILANA KADAR GECEYLE YÜRÜ
Teşekkürler.
Evet, oğlum bir sıcak hava dalgası sırasında bir çarşamba günü doğdu.
Pazar akşamına geldiğimizde ben çok tuhaf hissetmeye başlamıştım.
Bebek kocamın kucağındaydı,
bir saniye bebeğimi benim almamı istedi
ama alamadım.
Salonda ayakta duruyordu.
İstemsizce geri geri
mutfağa kaçmaya başladım.
Ödüm kopmuştu.
Daha önce hiç tatmadığım bir korkuydu.
Kaçmak istemiştim.
Gece yarısı acile gittik,
minicik oğlumuzu küçük araba koltuğuna yerleştirdik.
Sonra da yapış yapış,
sıcak bir odada beklerken bir doktor...
Bunu çok net hatırlıyorum
çünkü saçları kıpkızıldı ve parlak mavi bir önlüğü vardı.
Doktor Ben'di adı.
Bana art arda sorular sormaya başladı.
Son bir haftada ne sıklıkla
moralsiz, depresif ve umutsuz hissettin?
Kendini ne sıklıkla ilgisiz ve hiçbir şeyden zevk alamıyor gibi hissettin?
Ne sıklıkla uykuya dalmakta veya uykuda kalmakta zorlandın?
Ya da fazla uyuduğun oldu mu?
Sonraki aylarda bu sorularla epey haşır neşir olacaktım.
Ne sıklıkla kendini kötü
ya da beceriksiz hissettin
ya da kendini veya aileni yüzüstü bıraktığın hissine kapıldın?
Ona nasıl hissettiğimi anlattıktan sonra
Doktor Ben bunun klasik bir lohusalık buhranı olduğunu
ve muhtemelen kendi kendine geçeceğini söyledi.
Eve dönüp hayatıma devam etmeye çalıştım.
Hislerimi gizlemeye çalıştım
ama ruh sağlığım hızla kötüye gidiyordu.
Yemek yiyemiyordum, uyuyamıyordum
ve kendime zarar vermeyi düşünür hale gelmiştim.
Bir gece ansızın evden çıkıp
otobanın üzerinden geçen köprüye çıkmak gibi
karşı konulmaz bir dürtüye kapıldım.
Orada daha önce çiçekler görmüştüm.
Altında isimlerin yazılı olduğu solmuş fotoğraflar.
Ama bir insanın neden korkuluklara çıkıp
aşağı atlamayı isteyebileceğini
kafam almıyordu.
Ama o an köprüye koşmamak için tüm irademle savaşmam gerekti.
Hastaneyi aradık ve telefondaki kadının
çok kibar olduğunu hatırlıyorum.
Sürekli "Biliyorum, biliyorum, korkunç" diyordu.
Bana ambulans çağırdı.
Sağlık görevlileri geldiğinde koltukta oturuyordum.
Sanırım o sırada yaklaşık on gündür
uyumuyordum.
Bir şey yiyemiyordum.
Resmen yutkunamıyordum.
Sabahın beşiydi ve ölmek istiyordum.
Görevlilerden biri
50-60 yaşlarında bir adamdı.
Bana bakıp koltuğa oturdu ve şöyle dedi:
"Ebeveynliğe hoş geldin!"
Elleriyle böyle dans figürü yaparak.
"Gerçekten mi?" diye düşünmüştüm.
Normal mi bu?
Böyle hissetmem normal mi?
Böyle olması normal mi?
Çok nazik bir adamdı.
Daha sonra acildeyken beni görmeye geldi.
Ama hastalığımın o aşamasında
bana öyle demesi gerçekten bende bir sorun varmış
gibi hissettirdi.
Bu işe uygun değilmişim, anne olmak için gerekli
temel becerilere sahip değilmişim gibi.
Şu an bildiklerimi ve oğluma karşı hislerimi düşününce
bunu söylemek içimi acıtıyor.
Ama o andan itibaren gerçekten anne olmakla
hata ettiğimi ve herkesin de bunun farkında olduğunu düşünmeye başladım.
Herkes görebiliyordu sanki bunu.
Çünkü hepimiz bir annenin nasıl olması gerektiğini biliriz.
İyi bir anne fedakârdır,
çocuğuna duyduğu sevgi tüm benliğini ele geçirir.
Kusursuzdur.
Dinçtir, masumdur,
neredeyse bir bakire kadar saftır.
Çiçek tarlasında yürür ve bebeğini emzirirken
saçları arkasında dalgalanır.
Hep taze ekmek gibi kokar,
pamuklu, uzun elbiseler giyer, makyaj yapmaz,
içidenki sevgiyle parlar.
Hayatını asla sorgulamaz.
Her zaman şükran dolu ve memnun hisseder.
Birincil bakıcısı olduğu en az üç çocuğu vardır.
Zayıf, çekici ve şıktır.
Hiç stres yapmaz, hiç sinirlenmez.
Şefkat, neşe ve sonsuz duygusal kaynakla dolup taşar.
Sadece ve sadece annedir
ve bu ona yeter de artar bile.
Ayrıca mutludur.
Etrafım mükemmel annelerle çevriliydi.
Onlara hiç benzemiyordum.
Daha ziyade Tully filmindeki Marlo karakteri gibiydim.
Eskiden izlemiştim bu filmi ama bir gün sabahın dördünde
bebeğimi emzirmeye çalışırken izlediğimde yeni bir anlam kazandı.
Kendimden bu kadar çok şey bulmam
rahatsızlık verici ve şoke ediciydi.
Marlo, yeni doğmuş bebeğiyle kendi hayatında tutsak olmuştu.
Aynı üç saati tekrar tekrar yaşıyor
ve her saniye kendinden bir şeyler daha kaybediyordu.
Ta ki bir zamanla kim olduğunu unutmuş bir hayalete dönüşene kadar.
Eski hayatı artık yoktu.
Sonunda benim gibi görünen,
davranan ve hisseden bir kadın bulmuştum.
Ama hikayesi iyi bitmiyordu.
Benimkinin de iyi bitmeyeceğine dair şüphelerim
giderek kuvvetleniyordu.
Güneş doğarken tekrar acile gittim.
Uyumam için ilaç verdiler. Böylece uyumaya başladım
ve mamaya geçtim ki onun da epey yardımı oldu.
Ama bir yandan da utanç ve suçluluk duygumu,
yeterli bir anne olmadığım hissini kuvvetlendirdi.
Ama o,
o kaygı, kıyamet hissi artmaya devam etti.
Kanlı canlı bir dehşet gibiydi.
Ne yapacağımızı bilmiyorduk.
Ne sorunum olduğunu bilmiyorduk.
Böylece şu düşünce daha da öne çıktı:
"Evet, hayatımda her şey yolundaydı.
"Sonra bebeğimin olmasıyla hayatım bir korku filmine dönüştü.
"Demek ki bebek yüzünden böyle hissediyorum."
İlk başlarda bu düşünceleri bastırabiliyordum.
Ama hastalığım sürdükçe
kafamın içinde anne olduğum için
böyle hissettiğimi söyleyen sesi
görmezden gelmek giderek zorlaştı.
Oğluma dair düşüncelerim daha da kötüleşti.
Belki ortadan kalkarsa böyle hissetmezdim,
belki böylece bu işkence biterdi.
O kadar çaresizdim ki bunu gerçekleştirmenin
tek bir yolu olduğunu düşünmeye başladım.
Bu düşüncelerden kimseye bahsetmedim.
Anlatılmayacak kadar kötülerdi.
Bunları düşündüğüm için
ne kimse beni anlardı
ne de affederdi.
Çocuklarına zarar veren kadınlara neler olduğunu biliyordum.
Toplumun onlara nasıl davrandığını biliyordum.
Bu yüzden kimseye anlatamadım.
Doktorlara bile.
Her gün bir dehşet duygusuyla uyanıyordum. Kıyamet hissiyle.
Dayanılmaz, fiziksel bir acı
duymak gibiydi.
Kimsenin elinden bir şey gelmiyordu.
Dindirmek için yapabilecekleri hiçbir şey yoktu.
Tabii ilaç yazabilirler,
terapiye gönderebilirler ama bilhassa İngiltere'de terapi,
terapiye gitmek için bekleme listeleri çok uzun.
İlacın işe yaraması da dört haftayı bulabiliyor.
O da işe yararsa.
Cidden... Cidden dayanılmaz bir şeydi.
Hasta olmadan önce doğumla alakalı
ruh sağlığı sorunlarına dair bilgim sadece filmlerden geliyordu ki
"lohusalık buhranı"ndan ibaretti bu da.
"Hormonal değişimler sebebiyle kadınların yüzde 80'i
"doğum sonrası depresyonu yaşıyor."
Ben yaşamam.
Bir kadın var, kazağına sütlü kusmuk bulaşmış,
saçı başı dağınık, durmadan ağlıyor.
Annesini arayıp biraz da telefonda ağlıyor.
Gel bakalım!
Bir sonraki sahnede
ayakkabı filan alırken görüyoruz.
Cidden bir korku filminde yaşamak gibiydi.
Evim,
bir zamanlar tamamen güvenli hissettiren o yuvam
dünyanın en korkunç yerine dönüşmüştü.
Somut bir şey gibiydi...
Kötülüğün tadını alıyordum.
Kulağa abartı geldiğinin farkındayım ama başka nasıl
anlatabileceğimi bilmiyorum. Bir şey beni
ele geçirmiş gibiydi.
Sanki iki farklı versiyonum vardı.
İyi versiyonum...
Memnun oldum.
Ve kötü versiyonum.
Kendimden korktuğum için kendi başıma var olamıyorum.
Çünkü kendi kötülüğümü kendim yaratıyorum.
Çok tuhaf bir his bu. Hayatında, kendi dünyanda
var olmaya devam ediyorsun, bütün parçalar hâlâ yerinde.
Evin, arkadaşların, ailen, eşin.
Her şey yerli yerinde. Görüyorsun, dokunabiliyorsun.
Ama tüm rengi ve neşesi
yok olup gitmiş.
Ve başına geleceğini
asla hayal etmeyeceğin şeyler başına geliyor.
Bir zamanla akla hayale sığmayacak şeyler gözlerinin önünde oluyor
ve kendini çok güçsüz hissediyorsun çünkü bunu durdurmanın
hiçbir bir yolu yok.
Arkadaşlarım,
ailem, kocam, hepsi bana destek olmak için elinden geleni yaptı.
Ama gitgide kendimi bir yük gibi hissetmeye ve hayatlarının
bensiz daha iyi olacağını düşünmeye başladım.
Oğlum da dahil.
Düşündüm ki... Eğer ölürsem, kendimi öldürürsem
tabii ki üzülürler. Ama bir yandan da muhtemelen şöyle derler:
"Ne yapalım, hayırlısı oldu. Evet, hayırlısı oldu."
Buna cidden inanıyordum.
Bunu yapmanın yollarını düşünmeye başladım.
Plan yapmak gibi olmasa da ciddi ciddi
seçenekleri gözden geçiriyordum.
Bir gün neredeyse bir kamyonun önüne atlıyordum.
Sırf başkasına böyle bir şey yaşatmak istemediğim için
kendimi durdurdum.
Yalnız olmaktan korkuyordum.
Oğlumla yalnız olmaktansa daha çok korkuyordum
çünkü ona bir şey yapabilirim gibi geliyordu.
Bu noktada zihnimde korkunç sahneler aralıksız dönüp duruyordu.
Oğlumuzu yastıkla boğduğumu,
üçüncü kattan aşağı attığımı,
küvette boğduğumu görüyordum.
Yine de onu hayatımdaki herkesten ve her şeyden
daha çok seviyordum.
Geceleri sürekli nefes alıp almadığını kontrol ederdim.
Minik göğsünün inip kalkışını izlerdim.
Kucağımda olmadığında onu o kadar özlerdim ki içim sızlardı.
Hayatımda ilk defa iyi ile kötüyü
kalbimde aynı anda barındırabileceğimi fark ettim.
İkisini aynı anda hissedebiliyordum.
Korkunç bir şeydi.
Çok yalnız hissediyordum.
II. BÜYÜ - ÇEMBERE KATIL ÇOK KADININ OLDUĞU YERDE ÇOK CADI OLUR
O dönemde tanıdığım herkesten yardım istedim.
Tweet atıyordum.
Bazen aklım tam yerinde değilken
attığım tweet'lerden pişman oluyordum
ama yine de yazmaya devam ediyordum.
Tanıdığım tüm ebeveynlere mesaj attım, hiç tanımadığım kadınlarla
telefonda bu konuyu konuşuyordum.
Sadece birinin şöyle demesini istiyordum: "Bak, çözüm bu,
"bu işin içinden böyle çıkabilirsin."
Sonra bir arkadaşım beni benzer hastalıkları olan
kadınların olduğu bir WhatsApp grubuna soktu,
her şeyi değiştiren de buydu.
Ben Shema Tariq, University College London'da
HIV üzerine çalışan bir doktor ve araştırmacıyım.
Ve arkadaşınım.
Nasıl tanıştığımızı anlatır mısın?
2020 yazında tanıştık.
Bertie'yi yeni doğurmuştun.
Ne kadardı...
İki-üç haftalık filan mıydı?
Bir WhatsApp grubuna katılmıştın,
Motherly Love
- Kendini tanıtır mısın? - Tabii.
- MOTHERLY LOVE’IN KURUCUSU - Adım Milli, iki çocuk annesiyim
ve Londra'da yaşıyorum.
Motherly Love, annelikte zorlanan ve bunun karanlık yanlarını
konuşacak bir alanları olmayan kadınlar için kurulmuş
bir destek grubu. Ve bunu
özünde bir fincan çayla başlattık. Gel bir çayımızı iç,
kendini normal bebek dünyasına ait hissetmeyen
diğer kadınlarla oturup kurabiye ye.
Beni anladılar, beni ciddiye aldılar.
Ve aklımdaki her boktan düşünce
başkasının da aklından geçmişti ve bunu aşmıştı.
Bunu yaşayıp atlatmışlardı.
Benim için hayati bir umut
ve destek kaynağı haline geldi, başka hiçbir yerde bulamadığım
bilgilerin de kaynağı oldu.
Kimse ne kadar zor olduğundan bahsetmiyor.
İnsanlar nasıl gidiyor diye sorduğunda "Süper, çok mutluyum"
diye cevap vermen gerekiyor.
"Bebeğim hayatımın merkezinde."
Ama ben böyle hissetmiyordum.
En büyük çocuğum doğduğunda
kendim çok mutsuz olsam da onun annesi olmaya bayılıyordum.
Ama şöyle bir şey oldu, maternal obsesif kompulsif bozukluk geliştirdim,
bebeğime zarar vereceğime inanıyordum. Ve...
Bundan bahsetmek çok rahatsız edici çünkü
bebeğimi her yatırışımda
onu cinsel olarak taciz edeceğim fikrine kapılırdım.
Bunları yüksek sesle söylemek... Kimseye anlatmadım bunu.
Ama çok korkunç bir şeydi.
Ve bundan kimseye bahsetmedim.
Kendime zarar veriyordum çünkü bu düşünceleri
durdurmanın tek yolu buydu.
Bununla yaşıyordum.
İşkence gibiydi.
Sence insanlar neden bunlardan bahsetmiyor?
Neden bu kadar gizli tutulan bir şey?
İnsanlar korkuyor.
Bence toplum, anneliğe dair
böyle zor hislerle haşır neşir olmaktan korkuyor.
Annelerin yanında güvende hissetmek isteriz, değil mi?
Anneleri en güvenli liman olarak düşünmeyi tercih ederiz.
Ve bence yetişkin olduğumuzda bile bir annenin
çocuğunu sevmeyebileceği fikri son derece korkunçtur.
O karanlık yanlarla haşır neşir olmaya dair
çok temel bir korku.
Kafamdan geçenleri birine açıkça söylemekten
ödüm kopuyordu.
Oğlumu benden alırlar diye korkuyordum.
Ama Milli, Shema ve gruptaki diğer kadınlar
kendi deneyimlerini anlatmaya başladıktan sonra
nihayet dürüst olma imkanı buldum.
Beni yargılamadılar.
Tam tersine, sevgi ve şefkatle karşılık verdiler.
Hastalığımın ne kadar ciddi olduğunu
ve bunun trajik sonuçları olabilecek
bir durum olduğunu fark etmemi sağladılar.
Yine intihara meyilli olduğumu söylediğimde
hemen harekete geçtiler.
Evime geldiğin günü hatırlıyor musun?
Evet, çok net hatırlıyorum, kocam da endişelenmişti çünkü.
"Kalkıp hiç tanımadığın,
"cidden büyük zorluklar yaşadığını söyleyen
"bir yabancıyla buluşmaya mı gidiyorsun gerçekten?" demişti.
"Ne yapacaksın ki?"
"Onu alıp acile götüreceğim" demiştim.
Senin için endişeleniyordum.
Aslında birkaç haftadır endişeleniyordum zaten.
Seni ciddiye almazlar diye kaygılanıyordum.
Şunu hatırlıyorum...
Yoldayken sana adeta koçluk yapıyordum çünkü
ihtiyacın olan yardımı almanı istiyordum.
Hastanenin kapısında Shema şöyle dedi:
"Onlara her şeyi anlatman lazım."
İkimiz de bunun ne anlama geldiğini biliyorduk.
Bir üst seviye yardım almamın tek yolunun bu olduğunu söyledi.
Defalarca yardım almaya çalışmıştım.
Ama Shema bana bunu söyleyene kadar
aklımdaki düşünceleri doktorlara söylemeye cesaret edemedim.
Nihayet söylediğimde beni dinlediler.
Çok insana yardım ediyorsun, buna sürekli şahit oluyorum.
Bana da yardım ettin, hayatımı kurtardın.
O grup hayatımı kurtardı.
O yüzden teşekkür ederim.
Çok teşekkür ederim.
Ama üzücü de değil mi?
Bence çok üzücü, yaşadıklarımız
tanışma biçimimiz. Rastgele tanıştığın
bir yabancının seni kurtaran, şunu söyleyen kişi olması:
"Bunu yapman lazım."
Shema ile telefonda birbirimize "Onu hemen hastaneye götürmemiz lazım"
demiş olmamız.
Bu işin sıradan insanlara kalmış olması.
Ben olmasaydım, o grup olmasaydı, kim yapacaktı bunu?
Ve bu gerçekten çok üzücü
çünkü fark edilmeden yitip gidecek
bir sürü kadın olduğuna eminim.
Tam bir trajedi.
Shema'yla dördüncü ve son kez acile gittikten iki gün sonra
bir anne-bebek koğuşuna yatırıldım,
yeni anneler için bir psikiyatri kliniği bu.
Bebekleri de hastanede onlarla birlikte kalıyor.
O koğuşa ilk girdiğimde
gerçeklikten koptum bir nevi.
Ben yaşamıyordum bunu.
Aslında orada değildim.
Bu benim hayatım değildi.
Oğlum yanımdaydı.
Arabasında uyuyordu.
Ama COVID yüzünden
kocamı koğuşa almıyorlardı.
Bu yüzden el sallayarak vedalaştık
çok kalın bir camın ardından,
sonra da kapıyı arkamdan kilitlediler.
Oğlumla beni odamıza götürdüler.
Hoş bir oda olduğunu düşünmüştüm.
Temizdi, sessizdi.
Camdan ağaçlar görünüyordu.
Sonra odaya bir kadın geldi,
bavullarımı açmamı söyledi.
Lateks eldivenlerini taktı.
Eşyalarımı gözden geçiriyordu,
bir şeyleri gösterip "Bu ne?" filan diyordu.
Kablolarımı aldılar.
Kemerimi,
yanımdaki poşetleri,
makasımı, cımbızımı, jiletlerimi.
Kendime veya bebeğime zarar vermek için kullanabileceğim her şeye el koydular.
Bunu mu istedin?
İzleyecek misin?
Maalesef.
Burada bacağı kıllı gezen bu kadar kadın olmasının sebebi bu.
Sonra beni odada bebeğimle baş başa bıraktılar.
Ödüm koptu çünkü o dönemde en büyük korkum
oğlumla bir odada yalnız başıma kalmaktı.
Anne-bebek koğuşlarında hastaların
çocuklarını yanlarına almaya teşvik edilmesinin sebebi
anne tedavi olurken bağ kurmalarına imkan vermek.
İyileşme şansını epey artırıyor bu.
Çok iyi bir şey bu.
Ama ne yazık ki bu koğuşlardaki hastaların çoğunun
bebeklerine dair çok olumsuz fikirleri ve duyguları oluyor.
Yani bu noktada çoğu kadının ödü kopuyor.
Benim gibi.
Hata yapıyorsunuz.
Burada olmamam lazım.
Ondan sonra personelden biri odamın kapısına oturdu.
Kapım ardına kadar açıktı bu arada, beni izliyorlardı.
15 dakikada bir birisi içeri bakıp
ne yaptığını not alıyordu, 24 saat boyunca.
Yani gecenin bir yarısı birisi sana
parlak bir ışık tutuyordu. "Ne yapıyor acaba?
"Hah, uyuyormuş" filan gibi.
Hiç tanımadığım biri yıkanırken,
yemek yerken, telefonda konuşurken beni izliyordu.
Alo, ben Sawyer Valentini.
Hyland Creek Ruh Sağlığı Merkezi'ndeyim.
Burada zorla tutuluyorum.
Lütfen yardım edin.
Polislerin haftada böyle kaç telefon aldığını biliyor musun?
Onlar deli.
Her şeyi izleyip not aldılar.
Anında hata ettiğimi düşünmeye başladım
ve çıkmak için pazarlıklara giriştim.
Orada olmam gerekmediğini, aslında eve gitmenin
benim için en iyisi olduğunu, aslında hasta olmadığımı söyledim.
Bana yanıldığımı, cidden orada olmam gerektiğini söylediler.
Eğer gitmeye çalışırsam Ruh Sağlığı Yasası uyarınca
beni tutacaklardı.
Yani zorla orada tutulacaktım.
Haklarım elinden alınmıştı.
Durumum o zaman dank etti kafama.
Bir ayda o kadar kötüleşmiştim ki kendimi
kilitli bir koğuşta, yabancının birini deli olmadığıma ikna etmeye
çalışırken bulmuştum.
Deli olduğumu adım gibi bilmeme rağmen.
Ve ilk defa şöyle düşündüm:
"Buradan hiç çıkamayabilirim."
Tutsak gibi hissediyordum.
Birbirimizin odasına gitmemiz veya başkalarının
bebeklerine dokunmamız yasaktı. Dışarı çıktığımızda da
diğer hastalarla buluşmamız yasaktı.
İlaçlarımız ufak kağıt kaplarda veriliyordu.
Şöyle düşünmüştüm:
"Aa, filmlerdeki kağıt kaplar gibi."
Sonra diğer hastalarla tanıştım.
Gözleri deli gibi bakıyordu,
giysileri lekeliydi, terlikleriyle sağda solda dolanıyorlardı.
Bazıları ağlıyor, bazıları öfkeyle dik dik bakıyordu
ama çoğu korkmuş ve yitik görünüyordu.
Artık etrafım cadılarla çevriliydi.
Camdan bana bakıyorlardı.
Odamın önünde birbirleriyle fısıldaşıyorlardı.
Gölgelerde saklanıp bekleşiyorlardı.
Akşam yemeği için masaya oturdum ve daha önce hiç görmediğim bir kadın
gelip yanıma oturdu.
- GRAFİK TASARIM - Merhaba, ben Emily.
Kısa süre sonra bir kadın daha geldi.
- PERFORMANS SANATÇISI VE TİYATRO MİMARI - Merhaba, ben Jude.
Emily ve Jude bana hikayelerini anlatınca
aramızda hemen bir bağ kuruldu.
Aylar boyunca
gitgide
kötüleştim.
Özellikle bir gün vardı.
Acil hemşiresi olan bir arkadaşıma
parkta buluşalım dedim.
Şöyle dedim ona: "Kendimi tanıyamıyorum.
"Aynaya baktım ve kendimi tanıyamadım."
O da şöyle dedi: "Seni şimdi eve götüreceğim.
"Ve bence bu işi biraz daha ciddiye almamız gerek
"çünkü acilde böyle birini görseydim
"hemen psikiyatri birimini arardım."
Kendimi tanıyamadım derken ne kastediyorsun?
Aynaya baktım ve ben...
Gördüğüm kişi ben değildim.
Birini görüyordum ama o kişiden
çok kopuk hissediyordum.
Ödüm... Ödüm kopmuştu.
Emily, sen neler yaşıyordun?
Sanırım oğlum doğar doğmaz
uyumayı bıraktım gibi oldu.
Ve bu yavaş yavaş
daha da korkunç bir şey haline geldi.
Sürekli yoğunlaşan bir kaçıp kurtulma arzusu.
Neler planlıyordun?
Nasıl kaçacaktın?
Mesela belki
trenle birkaç saat yol yapıp
bir otelde saklanıp kimseye söylememek gibi.
Çok tuhaf şeyler.
Bir de galiba
daha çaresiz ve karanlık bir şeye de dönüştü.
Gerçekten nasıl kaçabilirim filan gibi şeyler.
Emily ve Jude'la konuşmak bana iyi geldi
ama yeterli değildi.
Bu hastalıkları atlatmış insanlarla konuşmam gerekiyordu.
Bir arkadaşım bana iki kadının numarasını verdi
ve koğuştaki odamdan onları aradım.
Merhaba, ben Krystal. Manchester Metropolitan Üniversitesi'nde
doçentim. Ayrıca anneyim.
William adında dört yaşında bir oğlum var.
DANIŞMAN VE EĞİTMEN: PERİNATAL RUH SAĞLIĞINDA LGBTQ+ KATILIMI
İki harika kızın annelerinden biriyim,
birkaç hafta içinde dokuz yaşına girecekler.
Krystal ve Lucy, benden birkaç yıl önce farklı koğuşlarda kalmışlardı.
İkisi de iyi durumdaydı ve mesleki deneyimlerini
benzer şeyler yaşayan kadınlara yardım etmek için kullanıyorlardı.
Konuştuğum insanlardan biri de Sophia'ydı.
Bir anne-bebek koğuşunda kalmamıştı ama
doğum sonrası depresyon ve kaygı deneyimi vardı.
Koğuşta olduğumu duyunca bana ulaştı.
Çok kibar ve anlayışlıydı.
Ona çok yakın hissettim.
Ben Sophia Di Martino, oyuncuyum.
OYUNCU, SENARİST VE YÖNETMEN
Çocuğun var mı?
Evet, iki tane.
Bu kadınlardan bana, yaşadıklarını anlatmalarını istedim,
iyileşme hikayelerini fırtınada yolumu bulmak için bir büyü kitabı olarak
kullanabileceğimi umuyorum.
Kaygı ve depresyon hislerinin ilk olarak
nasıl ortaya çıktığını anlatabilir misin?
İlk başta sevgiyle dolup taşıyordum.
Doğumdan kocamın işe döndüğü döneme kadar.
Çocuğun sorumluluğu sadece bana kaldığında
her şey büyük bir hızla tepetaklak oldu.
Doğum çok uzun sürmüştü,
bu yüzden ciddi derecede travmatize olmuştum.
Sonra bu bir nevi devam etti.
Çok başlarda aile hekimimle konuşup
şöyle demiştim:
"Çok ağlıyorum. Muhtemelen şoktayım."
Sanırım doğum sonrası psikoz yaşayıp yaşamadığımı
tespit etmeye çalıştı. Yaşamıyordum ama.
Bu yüzden diğer her şey gözden kaçtı.
Geriye dönüp baktığımda doğum sonrası depresyon ve kaygı yaşıyordum
ama kronik uykusuzluk şeklinde başlamıştı.
Öleceğimi sanmıştım.
Ebeye şunu sordum: "İnsan ne kadar uykusuz kalırsa ölür?
"Uykusuzluktan ölünür mü?"
"Hayır canım" dedi o da.
"Tabii ki uykusuzluktan ölünmez!"
Ama bence muhtemelen ölünür
çünkü bedenimin çöktüğünü
hissediyordum.
Hiçbir şeyi beceremiyordum.
Sabahları gözlüğümü yerleştirdiğimi hatırlıyorum.
"Buraya koyarsam takmayı unutmam."
Tüm mesele şeye dönmüştü,
bebek varken
evdeki işleri nasıl halledebilirim?
Ve beceremiyordum bunu.
İkinci çocuğum olduğunda yüreğim sızlamıştı
çünkü bebeğimi tabii ki çok seviyordum ama
ama ilk çocuğumla
eski kadar çok
baş başa kalamayacağımı fark etmiştim.
Yüreğim sızlamıştı bu yüzden.
Birkaç gün hastanede kalıp
ondan uzak olmak
canımı yaktı.
Onunla yalnız kalmamak için her şeyi yapıyordum.
Sırf tek başıma olmayayım diye birkaç saat yol yapıp
bir arkadaşımın evine giderdim.
Çaresizce her günü nasıl dolduracağımı düşünürdüm.
Ama işler çığrından çıktı ve durmadan daha kötüye gitti
ta ki bir anne-bebek koğuşuna yatırılana kadar.
Koğuştaki tüm kadınlar perinatal
ruh sağlığı problemlerinden mustariplerdi.
Bazıları aylardır oradaydı.
Bazıları koğuştayken doğum yapmıştı.
Çoğunda benim gibi depresyon ve kaygı vardı
ama psikoz yaşayanlar da vardı
III. BÜYÜ - ŞEYTANLARINI GÖSTER İTİRAF ŞEFKAT GETİRİR
Bu Catherine Cho,
Inferno: A Memoir of Motherhood and Madness kitabının yazarı.
Bu kitapta doğum sonra psikozunun detaylarını anlatıyor.
Ben koğuşta yatarken Catherine orada değildi ama kendisi ve kitabı sayesinde
bu hastalıkları çok daha iyi anladım.
Psikozun mesela kaygı ve depresyondan farkı ne?
Psikozda gerçeklikten tamamen kopuluyor.
Beyninin deneyimledikleri ile tüm anılar ve bilinçaltı arasındaki duvar yıkılıyor.
Gerçekten yaşadığım,
okuduğum veya bildiğim her şey aynı anda işleniyor gibiydi.
Psikoz sırasında ne tür şeyler görüyordun?
İlk olarak oğlumun gözlerinde iblisler görmemle başladı.
Bir şeylerin yolunda olmadığının ilk emaresiydi.
İblisleri görmeye başlamıştım.
Tanrı'nın benimle konuştuğunu duyuyordum.
Bir sürü figür gördüm.
Onları hissettim de ki korkunç bir şey bu.
İnsanların sana sürtünerek yanından geçtiğini hissediyorsun.
Verilen yemekler insan eti gibi geliyordu gözüme.
O etleri hazırlayıp bana getiren insanlar görüyordum.
Kocamın suratı ona ait değildi.
Robotlar görüyordum.
Esasen çok canlı görüntüler görüyordum ve sürekli
şeytanlar,
iblisler.
Hemşireler gözüme şeytan gibi görünüyordu.
Beni çekiştirdiklerini,
bana saldırdıklarını hissediyordum, böyle olmadığını şimdi biliyorum ama.
Kocam, iyi olmadığımı fark edince beni acile götürdü.
Arafta olduğumuzu sanmıştım,
insanların mikrofonlara, ışıklara, ekranlara bastığını görüyordum
ve çok komik olduğunu düşünüp gülüyordum.
Kocamı bir film setinde, arafta olduğumuza ikna etmeye çalışıyordum.
ve çıkmamız gerektiğine.
"Sessiz ol" diyordu o da.
Psikiyatri koğuşunda uyanışını anlatır mısın?
Boş, beyaz bir odada uyandım,
ne olduğunu hiç hatırlamıyordum.
Uyandığımda yalnızdım.
Dört günlük psikozun sonrasıydı bu.
Ve sonunda koğuşa getirildiğimde
kıyafetlerimi çıkarıp yere idrarımı yaptım.
Bana sakinleştirici verdikten sonra kendime gelmem için oraya koymuşlar.
Bir filmdeymişim gibi hissettim, o klasik "Neredeyim ben?" anı.
Ne oldu?
Yataktan kalkıp giyinip dışarı çıkmaktan
başka yapacak bir şeyim yoktu. Ben de öyle yaptım.
Catherine, Amerika seyahati sırasında kötüleşti
ve benim gibi özel bir anne-bebek koğuşuna erişimi yoktu.
O yüzden oğlundan ayrılıp
bir yetişkin koğuşunda tedavi olmuştu.
Orada kalan insanların çoğu
ya evsiz ya da gaziydi,
uyuşturucu sorunu olan insanlar.
Sistemin gözden kaçırdığı insanlar yani.
Hasta olmadan önce
doğum sonrası psikoz hakkında neler biliyordun?
Amerika'daki meşhur Andrea Yates vakasını biliyordum.
Ama iyileşmeye başlayana kadar teşhisimizin aynı olduğunu bilmiyordum.
Doğum sonrası psikozu olduğunu bilmiyordum.
Biraz Andrea Yates'ten bahseder misin?
Andrea Yates... 2001'de olmuş sanırım.
Texas'ta yaşayan bir kadın,
beş çocuğunu küvette boğuyor.
Cinayetle suçlanmıştı
ve idam cezası isteniyordu.
Ama sonra kocası duruma müdahale edip onu suçlamadığını söyledi.
Ama halk bunu anlamadı, dehşete düşmüşlerdi.
Bugün hâlâ Amerika'yı ikiye bölen bir isim.
Amerika'da sadece iki tane anne-bebek koğuşu var.
İngiltere'deyse 22.
Bunun bir sebebi de Doktor Daksha Emson'ın trajik ölümü.
Doğum yaptığım yerin
birkaç kilometre ötesinde yaşamış parlak bir psikiyatristti.
- EMEKLİ UZMAN RADYOLOG - Adım Dave Emson. Ben...
Daksha'nın eşi, Freya'nın babasıydım.
Daksha anne olmadan önce manik depresif
tanısı almıştı ve ilaç kullanıyordu.
Hamilelik bunu nasıl etkiledi?
Lityumu bırakmak zorunda kaldı,
antidepresanını ve tiroit hapını da.
Şansımıza hemen hamile kaldı
ama sonra düşük yaptı.
Sonra yine hemen hamilelik ve bir daha düşük.
Tüm bu süre boyunca ilaç kullanmadı.
Yani saatli bomba gibiydi.
Ve sonunda işte hayaller gerçek oldu
ve Freya'ya hamile kaldı.
Freya'nın doğumu...
İlk kez çocuğu olan tüm babaların bildiği gibi
mucizevi bir deneyimdi.
Daksha bebeğini emzirmeyi çok istiyordu.
Böylece psikiyatristiyle birlikte
üç ay daha ilaç almayabileceğine karar verdiler.
İlaçlarını, semptomlarını ve hastalığını
hamilelik öncesinde, sırasında ve sonrasına konuştuk.
Hem de her gün.
Ama o son hafta fark ettim ki üç aydır emziriyordu,
ilaç almıyordu,
öncesinde de üç düşük yapmıştı.
Bu yüzden ona dedim ki
muhtemelen ilaca dönme zamanı geldi.
Ama istemedi.
Daksha doğum sonrası psikozdan mustaripti
ama çevresindeki kimse bunu bilmiyordu.
Birine söylerse Freya'yı ondan alacaklarından korkuyordu.
Ayrıca psikiyatristine söylerse meslektaşlarının
onu damgalamasından korkuyordu.
Daksha ve Freya'nın öldüğü gün Dave işteydi.
Sokak kapısına geldiğimde
çok keskin bir koku aldım.
Mutfağa gittim, Freya'nın arabası oradaydı ama Freya içinde değildi.
Masada bir şey vardı.
A4 boyutunda bir kağıt.
Notu aldım,
sadece ilk kelimeyi okudum.
Ve anında
kokunun ne olduğunu anladım.
Daksha kendini ve Freya'yı öldürmeden bir gün önce
Dave ikisinin fotoğrafını çekmişti.
Duygularını saklamakta çok iyiydi.
Çektiğim fotoğrafta
kocaman gülümsüyordu, planını yapmıştı bile.
Daksha ve Freya olayının benimki gibi vakalar üzerindeki
etkisi inkâr edilemez.
Onların hikayesi, perinatal ruh sağlığı eğitiminin
önemini vurgulamak için tüm dünyada kullanıldı.
Bundan bahsetmek senin için neden önemli?
Buna mecburum.
Kızlarımın ve
diğer annelerle bebeklerin
boş yere ölmesine göz yumamam.
Daksha'nın yaşadıkları
büyük bir trajediydi.
- PERİNATAL VE YETİŞKİN PSİKİYATRİSTİ - Ne yazık ki ölümüne dair
ve Freya'nın ölümüne dair
incelemelere ben de dahildim ve alınan dersler,
onun ölümünden ve Freya'nın ölümünden...
Aslında işte...
Gözlerim doluyor ama...
Onun için...
Kusura bakma.
Tıp dünyasını sarstı bu olay.
Bir doktorun, çok iyi bir doktorun kendini öldürmesi.
Bu hizmetleri idare eden insanların şunu anlamasını sağladı:
Psikoz, normal nüfusta farklı,
doğum sonrası nüfusta farklı ortaya çıkıyor.
Durum daha hızlı gelişiyor.
Semptomlar dakikalar içinde değişebiliyor,
oysa normal nüfusta
bu değişimlerin görülmesi haftalar veya aylar sürebiliyor.
Psikiyatrik bir acil durum olarak kabul ediliyor.
Böyle acil durumlar nadirdir.
Yıllar içinde sık sık şunu düşündüm:
Öyle bir psikoza girdiyse
nasıl bir ruh halindeydi acaba?
Bilmiyorum. Kafasında neler döndüğüne dair hiçbir fikrim yok.
Asla bilemeyeceğiz.
Kocası da bilemeyecek. Kimse bilemeyecek.
Ama bunun tek çıkış yolu olduğu
bir psikoz yaşamak...
Sebebi
psikoz da olsa kendini
ve Freya'yı kurtardığını düşünüyordu. Bilemiyorum.
Bilmiyorum.
Daksha ve Freya öleli 20 yıl oldu.
Ama onların yaşadıkları hâlâ yaşanmaya devam ediyor.
2000 yılında bir bulgu hem İngiltere'yi
hem de dünyayı sarstı.
Hamilelik dönemi ve hemen sonrasında
birincil ölüm sebebi intihardı.
2022 yılının Kasım ayında
son üç yıllık raporu aldık. Ve tahmin edin.
İntihar, İngiltere'de hâlâ anne ölümlerinin
birincil sebebi. Yani hiçbir şey değişmemiş.
Aslında geçen yılın en korkunç istatistiği şu:
İntihar oranları artmış.
Hizmetlerin kapsamı genişlemiş olsa da
kadınların kalkıp gelmesi bile büyük bir mesele.
Aile hekimine, ebeye veya sosyal hizmet görevlisine
ya da herhangi birine sorun yaşadığını
söylemeye cesaret edemeyecek sayısız kadın var
çünkü olacaklardan korkuyorlar.
Bizim birimimize gelen çok insan şöyle diyor:
"Aile hekimim beni size sevk ederse
"bebeğimi alırlar diye korktum."
Çocuğu alınan kadınların sayısı
bir elin parmaklarını geçmez.
Ve ben binlerce kadını tedavi ettim.
Ruh sağlığına dair ayıplayıcı tavırlar var
ama anneliğe dair bu tür tavırlar çok daha büyük.
İyi bir anne değilsin lafı,
muhtemelen bir kadının
hayatında duyabileceği en büyük hakaret.
Can evinden vurur.
Bu yüzden bizim gibi ya da benim gibi birine
sevk edilmek
şunu düşündürüyor:
"Beceremedim mi?" "İyi bir anne değil miyim?"
Ve bence kadınlar daha kapımızdan girmeden bunlarla mücadele ediyor.
Bir anne olarak suçlu hissediyor musun hiç?
Bir anne olarak çoğu zaman suçlu hissediyorum bence.
Suçluluk hissi, hamile olduğunu öğrendiğin an başlıyor
ve bence hiç geçmiyor.
Çok fazla baskı ve beklenti var.
Yeterli miyim?
Onlara yeterince zaman ve alan tanıyor muyum?
Onları sağlamam gereken ya da sağlayabileceğim
her şeyi sağlıyor muyum?
Çalıştığın için suçlu hissetmek, çalışmadığın için suçlu hissetmek,
çocuklardan biriyle diğerine kıyasla daha çok vakit geçirdiğin için
suçlu hissetmek.
Çocuklarınla yeterince vakit geçirmediğin için suçlu hissetmek.
Kendine yeterince vakit ayırmadığın için suçlu hissetmek.
Bir o kadar da utanç var bence.
Anne ol veya olma,
insanlar zorlu yanlarını göstermek istemiyor.
Çocuk yaptıktan sonra hasta olmaya dair de
büyük utanç var.
Bu konuda çok utanç var.
Sence neden korktun
ya da neden insanlara birime yatacağını söylemedin?
Yani işte... Tüm o yargılar.
İnsanların benim hakkımda kötü düşünmesini
istemedim,
beceriksiz olduğumu.
Evet.
Kızımla aynı yaşta çocukları olan
iki kadın daha vardı.
Birinin arkadaşı ziyaret gelince "Ne kadar cesur" diye düşünmüştüm.
Arkadaşlarımdan sakladım.
Anne-bebek birimindeyken
arkadaşlarım beni görmeye gelmişti.
"Onlarla görüşemem" dedim.
Çünkü kendim gibi hissetmiyordum artık.
Onlarla ne konuşacağım ki anladın mı?
Havadan sudan konuşamam çünkü
arkadaşlarını görmeye geldiler ama arkadaşları artık yok.
İnsanın hissettiği, benim hissettiğim o suçluluk ve utanç
tüm anneler için geçerli gibi görünüyor.
Bunun kaynağı ne sence?
Bilmiyorum, keşke bilseydim
çünkü o zaman o kaynağı bulup kökünü kazırdım.
Bilmiyorum.
Bilinçaltından gelen,
toplumun doğduğumuz andan itibaren
derinlerimize aşıladığı bir şey olsa gerek.
Bilmiyorum işte. Sen biliyor musun?
Kadınların karanlık düşüncelerinden ve duygularından
bahsetmek istememesinin sebebi
belki de hiçbirimizin kötü cadı olmak istememesidir.
Belki daha da gerilere gidiyordur,
asırlar önce cadı olmakla itham edilen kadınlara.
Okuldayken öğrendiğim,
adları kafamda dönüp duran kadınlara.
IV. BÜYÜ - RUHLARI ÇAĞIR SIRF KADIN OLMA GÜNAHINI İŞLEDİKLERİ İÇİN
ÖLENLERİ UNUTMA
Vay be, ağırmış.
Bunlar, 15. ve 16. yüzyıllarda cadı olduğunu
itiraf eden kadınlar ifadeleri.
Vay be.
Sırayla okuyayım mı?
Peki.
Anna Moats, tutuklandıktan iki saat sonra itiraf etti.
Evinde yalnızken şeytan karşısına çıkmış
ve kocasıyla çocuklarını lanetlemiş.
Mary Scrutton, şeytanın iki kere karşısına çıktığını
itiraf etti, bir kere ayı olarak,
bir kere de kedi olarak. Ve soğuk bir sesle
Mary'yi çocuğunu öldürmeye ikna etmiş.
Susannah Smith, tutuklandıktan bir gün sonra
18 yıl önce
şeytanın kırmızı bir köpek olarak karşısına çıktığını
ve onu çocuklarını öldürmeye ikna ettiğini itiraf etti.
Priscilla Collitt, 12 yıl önce hastayken
şeytanın karşısına çıktığını itiraf etti.
Yoksulluktan kurtulmak için çocuklarını öldürmeye ikna etmiş.
Çocuklarından birini yakmak için ateşin yanına koymuş.
Neyse ki diğer bir çocuk bebeği ateşten kurtarmış.
Kulağa doğum sonrası psikoza giren
biri gibi geliyor.
Ya da ağır depresyona. Ama psikoza girmek üzere olan
birinin hikayesi olduğu kesin.
Bu ifadelerde tanıdık bir şeyler buluyor musun?
Yani sesler kesinlikle tanıdık, bu türden sesler
ve şeytana ait olduğu fikri.
Şeytan psikozlarda hep ortaya çıkar, evet.
Bunun kaynağı ne sence?
Çok ilginç.
Bence şeyle alakalı...
Doğum sonrası dönemde kadınların düşünme biçimleriyle,
özellikle de
depresif olduklarında veya önce depresyona, sonra da
psikoza girdiklerinde.
İnançları ve dinleri de işin içine giriyor
ya da sanırım daha ziyade
evrensel iyi ve kötü tanımları gibi.
Şeytanlar ve melekler.
O cadı mahkemelerinin üzerinden uzun zaman geçti
ama yine de o kadınların söyledikleri o kadar tanıdık geliyor ki
o zamanlar yaşasaydım şeytani addedileceğimi
ve öldürüleceğimi düşünmek
tüylerimi ürpertiyor.
15. ve 16. yüzyıllarda binlerce infaz gerçekleştirildi.
Suçluları ya asıyor ya da kazıklara bağlayıp yakıyorlardı.
Cadı mahkemeleri, halk arasında yıkıcı bir etki yaptı.
Avrupa ve Kuzey Amerika'da 50 bin kadın öldürüldü.
1585'te Almaya'daki iki köyde
sadece birer kadın kalmıştı.
Ben Marion Gibsonand, Exeter Üniversitesi'nde hocayım.
Rönesans ve Büyücülük üzerine dersler veriyorum.
Sizce cadıları ilginç kılan ne?
Aslında cadılara her zaman ilgim vardı.
Üniversiteye başladığımda Elizabeth döneminde
Essex'te yapılan bir cadı mahkemesine dair,
gazeteye bir yazı yazmamı istediler.
Orada karşılaştığım kadın seslerine
hayran oldum.
Çünkü bunlar normalde sesini duymadığımız kadınlardı.
Okuduğum kitaplarda yoklardı.
Tarih kitaplarında yoklardı.
Hayatlarını anlatan sıradan kadınlardı.
Hikayelerini anlatırken
bunu cadılık anlatısı üzerinden yapıyorlardı. Hayran kaldım buna.
Bu korkunç şeyler,
normal, gündelik hayatın akışı içinde yaşanıyordu.
Kadınlar mutfaklarında ekmek yaparken şeytanın varlığını hissediyorlardı.
Şeytan, ev hayatının içinde yaşar,
sıradan yemeklerde yaşar,
sıradan nesnelerde yaşar.
Ve o sıradan nesneleri komşularınıza büyü yapmak için kullanabilirsiniz.
Bence cadılara dair en korkutucu şeylerden biri de bu.
Çok sıradan, çok gündelik.
Herkes cadı olabilir.
Gündelik hayatınızda karşınıza çıkan her şey
büyülenmiş olabilir.
Ve tüm dünyanın size bir tehdit oluşturduğu,
tüm dünyanızın cadılar ve şeytanlarla dolu olduğu fikri,
o dönemin insanları için çok korkutucuydu bence.
Cadılıkla suçlananların çoğu
yerleşik normların dışına çıkan,
başkaldırmaya cesaret eden kadınlardı.
O dönemde bile cadı denen şey, iyi annenin, iyi eşin
tam zıddıydı.
Erkeklerin hükmünün dışına çıkıp bağımsız olmaya çalışan kadınlardı.
Cadı mahkemelerinin tüm meselesi iktidar ve kontroldür.
Kadınları kontrol etmekle ilgilidir.
Genel olarak halkı kontrol etmekle ilgilidir.
Neye inanacağını dikte edip
buna inandığını söyletmekle ilgilidir.
Yani bir kontrol mekanizması.
Bir kadın cadılıkla itham edilir.
Peki sonra ne olur?
Hakim tarafından sorgulanırlar,
sonra bir arabaya konup
en yakın hapishaneye götürülürler.
Sonra ceza mahkemesi toplanana kadar
o hapishanenin korkunç şartlarında
duruşmaya çıkmayı beklerler.
Ki bu aylar sürebilir.
Sonra halka açık bir duruşmaya çıkarlar,
herkes öfkeyle bağırıp çağırır,
ortalık mahşer yeri gibidir.
Hakim kısa bir sorgu yapar,
durumunu açıklaması istenir.
Cadılığa dair hiçbir şey bilmiyorum.
Sonra jüri hükmü verir.
Çoğu duruşma en fazla on dakika sürer.
İnanılmaz değil mi?
Düşünecek vaktin bile olmadan hüküm veriliyor,
sonra seni götürüyorlar. Asılma ihtimalin var.
Kadınlara nasıl işkence ediyorlardı?
İşkence resmi olarak yasaktı,
İngiltere'de cadılar da dahil insanlara işkence yapmak yasaktı.
Sadece ihanet gibi devlete karşı suçlarda kullanılıyordu.
Yani sana ifadelerini gösterdiğim bu kadınlar
işkence olmadan mı itiraf ettiler?
Evet, kendi istekleriyle itiraf etmiş gibi görünüyorlar.
Ve bunu kimse tam olarak açıklayamıyor.
İtiraf ederlerse başlarına gelecekleri
biliyorlar mıydı?
Öleceklerini biliyorlar mıydı?
Evet,
yaşadıkları yerde görmüşlerdir bunu.
Yani biliyorlardı.
Cadıların başına ne geldiğine dair epey bilgileri
olduğunu gösteren sağlam kanıtlar var.
Mesela şeyi düşünelim,
1640'larda Matthew Hopkins mahkemelerinin yapıldığı sırada
cadılık 80 yıldır yasaktı.
İnsanlar 80 yıldır bu suç yüzünden asılıyordu.
Ama yine de insanlar itiraf etmeye devam etti.
Başka faktörleri hesaba katmadan kolay kolay açıklanamayacak bir şey.
Bu sorularla ilgili söylemek istediğim bir şey,
okuduklarımla ilgili.
Şöyle hissettim,
perinatal ruh sağlığı diye bir şeyden haberim olmadan
ve anne-bebek biriminde yatıyor olsaydım
ben de cadı olduğumu itiraf ederdim.
Şöyle, şöyle düşünüyorsan cadısın diye bir toplumsal söylem olsaydı
kesinlikle itiraf ederdim.
Kesin yapardım. Pardon, pardon.
Çünkü şey hissediyorsun...
Bir açıklama bulmaya can atıyorsun.
O açıklamayı kabul ederdim.
Evet. Peki ayrıca ölüme mutlulukla mı giderdin?
Evet.
Asılmayı tercih etme fikrini gayet iyi anlıyorum,
o korkunç gerçekliği yaşamaya devam etmektense.
Bir tür işkenceydi.
Kendi zihninde tutsak olmak bir tür işkence.
Öyle yaşanmaz.
Ben olsam ben de kendi isteğimle itiraf ederdim.
Ama bunların üzerinden 400 yıl geçti.
Kadınlar neden hâlâ böyle hissediyor?
İntihar oranları neden artıyor?
Bu hastalıklara dair farkındalık,
bilgi ve destek neden hâlâ bu kadar az?
O dönemde hamile olsaydım
bana kim bakardı?
Daha önce doğum yapmış olan bir komşuna giderdin,
hamileyken seninle ilgilenmesini isterdin ondan.
Ayrıca sana ebelik yapmasını da isterdin.
Yani komşun bakardı sana, yaşça büyük kadın bir komşu.
Daha önce bunları yaşamış biri.
Eskiden başlıca şifacılar kadınlardı.
Bilgisini kişisel tecrübelerden devşirmiş diplomasız doktorlardık,
bilgilerimizi sonraki nesle aktarırdık.
İlk eczacılar, kürtajcılar, hemşireler, terapistler bizdik.
Evden eve, köyden köye dolaşan ebelerdik.
Tıp, kadınların mirasının ve tarihinin bir parçası.
Bir zamanlar mirasımızdı,
sonra her şey değişti.
Cadılık korkusunun ta 14. yüzyılda
tıp dünyası tarafından yayıldığını biliyor muydun?
Aynen öyle.
Ebeleri doğum işinin dışına itmeye çalışıyorlardı.
Yaptıkları buydu.
Yakılan kadınları çoğu ebeydi.
Gerçekten mi?
Şüphesiz.
Erkeklerin egemenliğindeki bir mesleğin mensuplarının,
kadınları kendi çıkarları için sömürmesinin bir örneği daha.
Erkekler ne kadar aşağılık, değil mi?
Büyük ölçüde haklı.
Ama sadece ebeler yakılmadı.
Komşularını tedavi eden, ilaç yapan,
başkalarına bakım veren kadınlardı yakılanlar.
Öne sürülen iddialardan biri,
cadı mahkemelerinin kadın şifacıları ekarte etmek için yapıldığı.
Bunun planlı bir strateji olduğunu düşünmesem de
yaşananlar bu sonucu doğurmuş gibi görünüyor.
Şifacılık becerisi olduğunu söyleyen insanları hedefe alıp
şeytanlaştırırsan,
bu insanları hapse atıp sonra da cadı diye idam edersen
şifacılık piyasasında doğal olarak bir boşluk oluşur.
Bu boşluğu da erkek tıpçılar doldurdu.
Ama o dönemin erkek doktorlarının kullandığı yöntemler
bugünkü bilime pek benzemiyordu.
Eğitimleri sırasında neredeyse hiç hasta görmüyorlardı,
deneysel hiçbir yöntem öğretilmiyordu.
Öte yandan bilge kadınlar, cadılar sahada çalışarak
insanları tedavi ediyor, kemiklere ve kaslara,
bitkilere ve ilaçlara dair bilgi ediniyorlardı.
Hastayken yaptığım tek şey
tekrar tekrar acile gitmekti,
bir türlü alamadığım o yardıma ulaşma umuduyla.
Bunun yerine keşke daha önce tüm bunları tecrübe etmiş
mahallemdeki bir cadının evine gidebilseydim.
Ama bu kadınlar bizden koparıldı,
evlerinden koparıldı.
Elizabeth Selwyn'i getirin.
Karanlandılar, kocakarı ve acuze diye alaya alındılar.
Cadı!
Sonsuza kadar lanetlenip kocakarı veya dünyanın sonunun
habercileri diye kenara atıldılar.
Küçük çocukları korkutmanın, kadınlara asla yaşlanmamalarını
ve asla edepsizlik etmemelerini tembihlemenin aracı oldular.
Cadıyı yakın!
Şifacılık tarihlerinin yok edilmesi
bugün hâlâ tıbbı etkiliyor.
Tıbbi bilgi, araştırma ve tedavide
cinsiyete dayalı yanlılık hâlâ çok güçlü.
2022 tarihli bir çalışma kadınların hastalıkları ve şikayetleri konusunda
çoğu zaman ciddiye alınmadığını, göz ardı edildiğini veya "duygusal"
addedildiğini ortaya koyuyor.
Leğen kemikleri her zaman böyle genişler.
Aspirin kullansan yeter.
Dış gebelik olabilir diye korktum.
Dış gebelik mi?
Hani kitap okumayacaktın Rosemary?
- Eczanede gördüm. - Boşu boşuna evham yaptırmış sana.
- Eve gidip atar mısın onu lütfen? - Tamam.
Ağrın iki gün içinde geçer.
Dış gebelikmiş.
Rageshri Dhairyawan diye yakın bir arkadaşım var,
bu konuda epey yazıp çiziyor.
Buna "tanıklığa özgü adaletsizlik" diyoruz.
Hakikatinizin ciddiye alınmadığı durumları anlatıyor.
Kendi hikayenizin güvenilir anlatıcısı olarak görülmüyorsunuz.
Bu genelde kadınların başına geliyor.
Özellikle de bir etnik azınlığa dahil bir kadınsanız
kimsenin size inanmama ihtimali kat kat artıyor.
Her yerde karşımıza çıkıyor.
Mesela endometriozisi düşünelim.
Kadınların bu tanıyı alması ortalama sekiz yıl sürüyor.
Tanı alana kadar geçen dönemde muhtemelen
defalarca doktora gitmiştir
ama semptomları görmezden gelinmiştir.
Ağrı giderimi.
Siyah kadınlara tıbbı operasyon sonrasında yeterli
ağrı kesici verilme ihtimalinin düşük olduğunu biliyoruz
çünkü acı eşiklerinin daha yüksek olduğuna dair bir algı var.
Defalarca gidip dedim ki
zorlanıyorum, depresifim, yardıma ihtiyacım var, bunu size
doktorluk tecrübeme dayanarak söylüyorum,
doğum sonrası depresyon ve kaygım ciddi seviyede,
yardıma ihtiyacım var. Ama bu önemsenmedi.
Siyah ve Asyalı kadınların
doğumda ölme ihtimalinin daha yüksek olduğunu yıllardır biliyoruz.
Ama bu konuda yakın zamana kadar hiçbir şey yapmadık.
Hâlâ yeterince şey yapmıyoruz.
Bu kasti bir şey çünkü bu meseleyi çözebilirdik.
COVID için aşı üretecek kaynağı
12 ay içinde toplamayı başardık.
Bir sorunu çözmek için siyasi irade olduğunda
o sorun çözülür.
Sağlıktaki ırka dayalı eşitsizlikleri çözme yönünde
bir siyasi irade yok.
Oğlum çok erken doğdu,
ayrıca bende enfeksiyon vardı.
Ama bana merak etme, geçer dediler.
Ama tabii ki geçmedi.
Sonraki 48 saat içinde hezeyanlarım
yavaş yavaş arttı.
Mutfaktan geçerken bir sürü parlak bıçak görüp
Daksha Emson'ı düşündüğümü hatırlıyorum.
"Daksha'nın aklından da bunlar mı geçiyordu?" demiştim kendi kendime.
Bu düşünce beni anında dehşete düşürdü.
Ödüm kopmuştu.
Üstelik o an çok kötü bir durumda değildim.
Ama o kadar korkmuştum ki
mutfaktan koşarak çıktım.
Bir derdim olduğunun farkındaydım.
Ama tam olarak ne olduğunu bilmiyordum.
Sonra nihayetinde
çöktüm.
Trudi neler yaşadığını
hastanedeki doktorlara anlatmaya çalıştı.
"Ben perinatal psikiyatristim" dedim
ama bana inanmadılar.
İyi olmadığımı düşündükleri için bana inanmadılar.
Sonra kocam araya girip "Doğru söylüyor.
"İşi bu gerçekten. Gerçekten perinatal psikiyatrist" dedi.
"Tam olarak bu işi yapıyor."
Kendine hiç dışarıdan baktığın oldu mu?
Sürekli.
Evet... Evet.
Bir açıdan kendimin psikiyatristiydim,
sebebi ne olabilir, hangi tedavi uygulanabilir diye düşünüyordum.
Ama zaman içinde binlerce kadından duyduğum
hikayeler üzerinden de görebiliyordum durumu.
Bunun daha önce herkesin önünde konuştun mu?
Hayır.
Daha önce bunu kimsenin önünde asla konuşmadım. Hayır.
Neden peki?
Bence hazır olman gerek,
kendi hikayeni anlatmaya. Doğu zamanda.
Doğru insanlara.
Perinatal psikiyatrist olmama rağmen
tam anlamıyla bir psikoz yaşadığımı kabul etmem yıllarımı aldı
ya da psikoza dönüştüğüne.
Damgalanma bu işte.
Ruhsal sağlık sorunlarımın
ciddiyeti konusunda iş yerimde çok dürüst olduğumu sanmıyorum.
Hatta hiçbir iş arkadaşım bilmiyor bence.
Tüm kariyerim, damgalamaya karşı koymak üzerine kurulu,
özellikle de HIV konusunda.
Ama mesele ruh sağlığı olduğunda hâlâ şey hissediyorum...
Bu konuda hâlâ içimde utanç var.
Becerememişim gibi.
Beynim
ya da zihnim bunu idare edecek kadar güçlü değilmiş gibi.
Yani benim hatam.
Kadınları cadı diye idam etmek,
toplulukları ruh sağlığı iyi olmayan,
uyum sağlamayan
ya da çok bilgili veya güçlü
kadınlardan arındırmak için kullanıldı.
Bu cinayetlerin yankısı toplumda hâlâ hissediliyor.
Cadı.
Kadınlar hâlâ yargılanmaktan korkuyor.
Karanlık düşüncelerimizden,
öfkemizden, deliliğimizden bahsetmeye korkuyoruz.
Bence cadı mahkemeleri muazzam bir suçluluk,
utanç ve sessizlik mirası bıraktı.
Kadınların sesleri,
deneyimleri susturuldu.
Çok uzun zaman önce olmuş gibi gelebilir ama etkileri kalıcı.
Yedi farklı yüzyılda yapılan cadı mahkemelerini inceledim.
Ve sürekli
aynı şeyi gördüğümüzü düşünmeden edemiyorum.
Ve kadın bir tarihçi olarak bu beni derinden etkiliyor.
Tarihteki o kadınların hissettiği duyguların aynısı hissediyorum.
Çok güçlü bir şey bu bence.
Bence bu hikayeyi anlatmamız gerek.
Cadı mahkemelerini, kadınların başlarına gelenleri anlatamayacaklarını,
yaşananların kendi suçları olduğunu,
güçsüz olduklarını ve bir şekilde toplumdaki düşman olduklarını
düşünmelerine yol açan korkunç bir miras bıraktı.
Söz konusu olan kocaman bir
suçluluk, utanç, acı,
zorluk, dehşet ve kaygı yığını, değil mi?
"Tanrım, benim hatam."
Doğru değil mi?
Hepimiz hissediyoruz bunu.
Evet.
V. BÜYÜ - CADIYA SAHİP ÇIK KARANLIKTA GÜZELLİK VE GÜÇ VARDIR
Koğuşta geçirdiğim bir ayın ardından yavaşça, mucizevi bir şekilde
iyiye gitmeye başladım.
Emily ve Jude'le daha çok vakit geçirerek
karanlığın ortasında kardeşliği ve anlayışı buldum.
Yemekleri beraber yiyorduk.
Odalarımızın kapısında oturup sohbet ediyorduk.
Akşam ışıklar kapanmadan önce
koltuklara yayılıp semptomlarımızı karşılaştırırdık.
Tuhaf bir aile, bir cadı meclisi gibi olmuştuk.
Çok ağır geldiğinde birbirimize sarılırdık.
Oğlum ve diğer bebekler de meclisimizin parçası oldu.
Pek çok günü sadece onu kucaklayarak geçirdim.
Sonra yavaş yavaş onu kendi başıma koğuştan çıkarmaya başladım.
Artık ondan korkmuyordum.
Onu ve ihtiyaçlarını anlamaya başladım.
Sonra bir gün nihayet odamın kapısını kapamayı başardım
ve onunla baş başa kaldım.
Sonunda bunu yapabildiğim için, artık güvende olduğu için
çok rahatlamıştım.
Nihayet güvendeydim.
Psikiyatri koğuşundan taburcu edilmek
oraya yatırılmak kadar garip bir şey.
Yüzde yüz iyi olana kadar beklemiyorlar.
Yüzde yüz iyi olmak mümkün mü? Olabilecek miyiz?
Neyse. Yüzde yüz iyi olana kadar beklemiyorlar.
Bunun yerine evde olmayı
başarabileceğine emin olana kadar bekliyorlar.
Yavaş yavaş oluyor bu da.
Önce öğleden sonra eve gitmeye başladım,
sonra da bütün gün evde olmaya.
Sonra geceyi geçirmeye.
Böyle bir gecenin ardından
Emily bana bir hemşirenin çok yakında
temelli eve gidebileceğimi söylediğini anlattı.
Çok korktum
çünkü hazır olduğumu düşünmüyordum.
Bana hafta sonunu evde geçirmemi söylediler.
Peki, teşekkürler.
Hemen şurada.
Kocam Jeremy gelip bizi aldı.
En sevdiğim yiyecekleri almıştı.
İyi ve rahat hissedeyim diye
çok çabalıyordu.
Çok duygulanmıştım. Ama şunu da hatırlıyorum,
yapamayacağım diye çok korkuyordum,
idare edemeyeceğim ve onu hayal kırıklığına uğratacağım diye.
Sonra ertesi sabah uyandığımda
her şey yolundaydı.
O kadar rahatladım ki ağladım.
Çünkü ne olursa olsun
bunu atlatmıştık.
Karanlık çekilmişti.
Bence ilk defa gülmeden duramadığımız o andı,
kahkahalarla gülüyorduk, gözümüzden yaş geliyordu.
"Yeniden hissetmeye başladım" dedim.
"Bir camın arkasındaymışım gibi hissetmiyorum."
Başka bir kadının sana sarılması gibi,
uzun uzun.
Çocukmuşsun, küçük bir kızmışsın gibi.
Birinin sana sarılıp "İyileşeceksin" demesi gibi.
"Bunu atlatacaksın, iyileşeceksin."
Sana sarılarak.
Çünkü anne olduğunda
her şeyi tutan sensin. Birçok şeyi bir arada tutuyorsun.
Birini seni tutup sana sarılması...
Annem benim için büyük şans,
bunu yaptı bana.
Hastalığın ve o deneyim
seni nasıl değiştirdi sence?
En dibe vurduğum zamandı ki epey dibe vurmuşluğum var.
En dibe vurdum
ve oradan geri çıktım.
Bu yüzden ailemizin başına bu yaşadığımızdan
daha kötü bir şey gelemeyeceğini düşünüyorum.
Bence artık daha çok şükrediyorum,
ufak şeylere, aileme, anlara.
Ayrıca yardım alabildiğim ve iyileştiğim için çok şanslı hissediyorum.
Ailemle çok iyi zamanlar geçirdim.
Ailemle.
Çocuğum olmadan önce hep şöyle düşünürdüm:
Neden başka annelerle arkadaş olayım ki?
Ben yapmayacağım bunu, arkadaşlarım bana yeter.
Yeni arkadaşa ihtiyacım yok, ne kadar sıkıcı.
Sonra çocuğum oldu, ardından çöküntü yaşadım
ve öyle bir gruba gerçekten çok ihtiyacım oldu.
Başka kadınların sevgisi ve ilgisiyle
sarmalanmaya ihtiyaç duydum.
Cadı meclisi gibi geliyor, değil mi?
Bu müşterek bilgelik, bilgi ve deneyim,
paylaşım ve destek.
Şu an perinatal ruhsal sağlığı krizi yaşarken bunu izleyen
bir kadın varsa ona ne söylemek istersin?
Ne tavsiye verirsin ona?
Asla, asla sessizce mücadele etme.
Her türden perinatal ruh sağlığı sorunu ve psikolojik sorun için
bir yardım ve çözüm yolu vardır.
Çevrendeki herkese anlat.
Eşine söyle, ailene söyle, arkadaşlarına söyle.
Ama en önemlisi, profesyonel yardım al.
Ve kimse bebeğini senden almayacak.
Hep cadı olmak istedim.
İyi bir cadı.
Gücünü sadece iyilik için kullanan bir cadı.
Ama artık iyi cadıların da tutsak olduğunu biliyorum.
Güçlerini bastırmak zorundalar.
Kibritle yaktığımı biliyorsun Wally.
Bundan sonra sadece sıradan, yardımsever bir eş olacağım.
Ya da güçlerinden vazgeçiyorlar.
Genç ve güzel kalmak zorundalar.
Yoldan sapamazlar.
Büyülü güçlerinin anlamsız olduğunu şimdi anlıyorum.
Numaradan ibaret.
Teşekkürler.
Kötü bir cadı olmayı tercih ederim.
Ruhsal sağlığım şu an iyi,
muhtemelen hayatım boyunca ilaç kullanmam gerektiğini söyleseler de.
Dünyayı artık başka bir gözle görüyorum.
Zihinlerimizin ne kadar hassas olduğunu biliyorum.
Gerçekliğimizin ne kadar kolay dağılabileceğini.
Artık her şeyin göründüğü gibi olmadığını biliyorum.
Başımıza gelenleri oğluma nasıl anlatacağımı çok düşündüm.
Karanlığımın, deliliğimin, dehşetimin içine
nasıl çekildiğini.
Bu konuda kötü hissetmesini istemiyorum.
Oğlum şu an iki buçuk yaşında
ve bayılıyorum ona.
Dünyada en sevdiğim insan.
İyileşme sürecim için müteşekkir olduğum çok insan olsa da
hayatımı kurtaran oğlumdu.
Bana sevgi,
odak noktası ve devam etme sebebi verdi.
Ve koğuşta her gün yanımdaydı.
Baş başa geçirdiğimiz o zamanın kıymetini artık biliyorum.
Hayatınızda siz de gerçeklik duygunuzun kaydığını hissedeceksiniz.
O kadar korkunç dünyalara çekileceksiniz ki
aklınız hayaliniz almayacak.
Korkudan dizlerinizin bağının çözülmesine sebep olacak odalar.
Delilik, karanlık, dehşet, acı
her zaman bir yerlerde bekliyor.
Hepimizi yakalayacak.
Ama neşe, güzellik,
sevgi ve büyü de var.
Her kadın cadıdır ve her cadının bir meclise ihtiyacı vardır.
Siz bana ne sormak istersiniz?
Peki. Teşekkürler. Kesebilir miyiz?
YAZAN, YÖNETEN VE KURGULAYAN
Bertie, kamerayı görüyor musun?
- Şuradaki kamerayı. - Tamam!
- Merhaba der misin? - Kameraya el sallar mısın?
- El sallar mısın? - Merhaba.
Merhaba.
"Teşekkürler!" der misin?
Teşekkürler.
Hikayelerini paylaşan herkese teşekkür ederiz:
Bu film Daksha ve Freya Emson’a
ve hayatını kaybeden tüm diğer kadınlara ve bebeklerine adanmıştır.
Emily, Jude ve Elizabeth’ten
East London Anne-Bebek Birimi’nde onlarla ilgilenen herkese teşekkürler.
NHS çok yaşasın.