Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Aleksej Navalny, 23 december 2021.
Vanuit Strafkolonie 2 (IK-2) in Pokrov, Rusland:
'Telkens wanneer ik Dmitry Borisovitsj Zimin ontmoette
dacht ik: wat een geweldige man.
Als ik niet zeker had geweten dat hij echt bestond,
had ik gedacht dat hij een bedacht figuur was
dat als rolmodel moest fungeren.'
Deze oude man is Dim.
Hij is Russisch en ik ben Amerikaans.
We zijn al meer dan de helft van mijn leven vrienden.
We ontmoetten elkaar vlak voor de val van de Sovjet-Unie.
Dim was toen 58, net zo oud als ik nu ben.
MOSKOU, RUSLAND
Ik ben Dmitry Zimin. Ik deed mee aan een programma
waarvan ik de naam vergeten ben. Geeft niet verder.
VS, ILLINOIS
Ik ben trouwens in 1933 geboren.
Dit is ook erg bijzonder.
Hij was een Amerikaan en jong genoeg om m'n zoon te zijn.
We werden vrienden voor het leven.
Zijn Russisch is ongeveer net zo goed als mijn Engels.
Erg slecht dus.
EUROPA
In december 2021, een week voor kerst,
werd ik gebeld door Dims zoon Boris.
Hij vroeg me dringend om vanuit Chicago
naar Dims slaapkamer in een huurappartement in Cyprus te komen.
Dat was een congres, bij een senator op kantoor.
Ja, bij senator Dixon.
Daar vertelde Dim ons over z'n plan.
Aan het einde van het jaar
zou hij euthanasie ondergaan in Zwitserland.
DE SLOTSCÈNES VAN EEN LEVEN EN EEN PERIODE
Ik wilde met skischoenen aan begraven worden.
Dit is de grafsteen, dit is de foto.
En dan de inscriptie:
'Deze gebruiker is niet meer bereikbaar.'
In 1992, gedurende een korte vriendschapsperiode
tussen onze supermachten,
richtten we het succesvolle telecombedrijf VimpelCom op.
Het werd de eerste Russische vanuit Rusland beursgenoteerde bedrijf,
en de eerste telecommunicatiestartup op de New York Stock Exchange
waardoor we beiden rijk werden.
Dertig jaar geleden keken we uit naar een mooie toekomst.
Twee maanden na de dood van m'n vriend viel Rusland Oekraïne binnen.
Ik was dankbaar dat Dim dat niet hoefde te zien.
Hij hoefde de gruweldaden niet te zien
die het Russische leger pleegde in de regio rond Kiev.
De welvarende toekomst van Rusland, Dims land,
en Amerika, mijn thuisland,
waar we in de jaren 90 van droomden, was verdwenen.
Ons verhaal werd een schrijnende kroniek
van het conflict tussen de Amerikaanse droom en het Russische lot.
DRIE MAANDEN VOOR DIMS EUTHANASIE
Wanneer ik deze beelden zie, weet ik niet wat ik ervan moet denken.
Had Dim hints gegeven over zijn plannen?
Hadden we ze kunnen ontdekken?
Dit wordt waarschijnlijk mijn laatste reis.
In september nodigde Dim ons uit
voor wat hij zijn 'laatste reis' noemde.
Ik nam aan dat hij als oudere man gewoon zo een avontuur beschreef.
Misschien een cruise.
Dim verliet Rusland in januari 2021,
net toen de Russische oppositieleider Aleksej Navalny gearresteerd werd.
Dims familie steunde Navalny ruim 12 jaar lang financieel,
evenals andere doelen waar Rusland fel tegen was.
In Rusland was Dim de enige die dit werk openlijk deed.
Lieve Augie, je bent niets veranderd
sinds de laatste keer dat ik je zag.
Drie maanden voor z'n euthanasie
besefte niemand dat Dim z'n laatste dagen
tot in de puntjes had gepland.
Z'n vrouw Maya meenemen op de boot was niet makkelijk,
maar het betekende veel voor hem.
Hij nodigde ook een vriend uit, een filmregisseur,
om beelden vast te leggen voor z'n kleinkinderen.
…foto die ik miste. -Ja, jouw foto.
Ja.
Dit is hilarisch.
Je weet alles nog.
Je weet het nog. -Ik weet het nog, ja.
Dat is heel goed.
Plexsysystemen staan daar achterin. Dat is Plexsys.
Mag ik jouw verhaal vertellen, Dim?
Hij zou ongetwijfeld 'ja' hebben gezegd.
Ik heb veel nagedacht over waarom hij zelf zijn leven wilde beëindigen
en waarom hij dat voor 2022 deed.
Dim had kanker, maar die was niet terminaal.
Hij begon z'n geheugen te verliezen, wat hem doodsbang maakte.
Dim vroeg: 'Waarom zou ik door willen leven zonder m'n herinneringen?'
Maar bovenal
was hij bang dat er een nieuwe, grootschalige oorlog zou uitbreken.
Een waar de VS die herfst dagelijks voor zou waarschuwen.
Ik was enthousiast.
Mag ik een cognacje? Een kleintje.
Heren, proost.
M'n hand trilt vreselijk.
Dat gaat wel over als ik wat gedronken heb.
Ons verhaal begon in de jaren 80,
toen Rusland nog bij de Sovjet-Unie hoorde.
Dim werkte als radio-ingenieur voor de Sovjets
en ontwikkelde in het geheim een radarsysteem tegen Amerikaanse raketten.
Decennia lang waren de Amerikanen en de Sovjets bittere vijanden.
De meeste Amerikanen, waaronder ikzelf,
zagen de Sovjet-Unie als een kwaadaardig rijk.
Maar toen gebeurde er iets wat we niet hadden verwacht:
de nieuwe Sovjetleider Gorbatsjov veranderde alles met de perestrojka.
Hij brak de Berlijnse Muur af en ontmantelde het communistische systeem.
Plotseling stopte de eindeloze wapenwedloop.
Laten we uitkijken naar een toekomst met een heldere hemel
voor de gehele mensheid.
Dank u wel.
We moeten beseffen dat we onder een totalitair regime hebben geleefd.
Een totalitair regime kan niet bestaan zonder vijanden.
Ik ben geloof ik vanaf het begin blij geweest met Gorbatsjov.
Hij sprak me erg aan.
Gorbatsjov en zijn nieuwe manier van denken.
Hij veranderde de politiek op een radicale manier.
Ik was 22, een tweedejaars student op Stanford.
Op een dag passeerde ik op de campus de deur van de Slavische afdeling
en zag ik een aankondiging van een reis naar de Sovjet-Unie.
Om de een of andere reden leek me dat interessant.
Ineens was ik in Moskou,
terwijl de Sovjets net ontdekten
wat perestrojka betekende.
Daar sloot ik ook m'n eerste deal. Ik ruilde een walkman met koptelefoon in
voor kaartjes voor het Bolsjoitheater.
Destijds had ik nog geen idee
wat er met de laatste zou gebeuren.
DE KOUDE OORLOG
Er waren drie belangrijke periodes in mijn leven.
De eerste periode duurde 30 jaar.
Ik werkte in het militair-industriële complex
van het Mints-wetenschapsinstituut.
Ik was de plaatsvervangend hoofdontwerper
van een radarstation.
Hebben jullie er foto's van gezien?
Dit is een radarstation
dat onderdeel was van het raketafweersysteem van Moskou.
De raketafweersystemen waren ontwikkeld
onder een verdrag met de VS.
Het beroemde verdrag van Brezjnev en Nixon.
De belangrijkste gebeurtenis
in de ontwikkeling van de Sovjet-Amerikaanse betrekkingen
was het bezoek van de secretaris-generaal
van het Centrale Comité
van de communistische partij van de Sovjet-Unie,
Leonid Brezjnev, aan de Verenigde Staten.
Ondanks de angst en spanning in de Koude Oorlog
kon je toen nog steeds de Sovjetleider
en de Amerikaanse president samen in dezelfde helikopter zien zitten.
Ik was toen zeven of acht jaar oud.
Tien jaar eerder
waren m'n ouders vanuit Mexico en Colombia naar de VS geëmigreerd,
met slechts 24 dollar op zak.
Dit was kort na de Cubacrisis
waarbij Rusland voor het eerst nucleaire chantage had gebruikt.
M'n vader, een hoogopgeleide ingenieur,
werkte keihard en had meerdere baantjes.
Een tijd lang werkte hij dag en nacht als pompbediende
om z'n kinderen een nieuw, vredig leven te kunnen bieden.
Volgens het beroemde Nixon-Brezjnev-verdrag…
mochten we elk één raketafweersysteem hebben.
Het bezoek resulteerde
in nieuwe overeenkomsten tussen de Sovjet-Unie en de VS,
waaronder een overeenkomst om een kernoorlog te voorkomen.
We besloten ons raketafweersysteem rond Moskou in te zetten.
De Amerikanen zetten hun raketafweersysteem in op een plek
waarvan ik de naam niet meer weet.
Daar stonden hun raketlanceringsinstallaties
die gericht waren op de Sovjet-Unie.
Het is een groot veld.
Zij bewaakten die plek en wij bewaakten Moskou,
wat normaal gesproken
al een onmogelijke opgave was.
Want het vernietigen van Amerikaanse lanceerinstallaties,
die een druk van ongeveer zes kilo per vierkante centimeter aankunnen,
was alleen mogelijk met een directe treffer.
Ze hadden een heel stevig pantser.
Aan de andere kant was er maar één raket nodig
om Moskou te vernietigen.
Moskou kon vernietigd worden met één waterstofbom.
Het raketafweersysteem van Moskou
was dus weggegooid geld. Het bood geen veiligheid.
Brezjnev, die toen seniel en ziek was, woonde in Moskou.
We ontwikkelden dus een stadsverdedigingssysteem,
terwijl de Amerikanen met hun systeem, dat Safeguard heette,
hun strategische raketten beschermden.
Het antiraketsysteem werd alleen rond Moskou gebouwd.
Trouwens,
ondanks dat we nu decennia verder zijn…
weet ik niet of dit wel verteld mag worden.
Hoewel er hier niets van dat alles is.
Wees voorzichtig met deze informatie.
Er heerste een verstikkend geheimhoudingsklimaat.
Geheimhouding, en soms belachelijke, uiterst belachelijke geheimhouding,
werd boven efficiëntie geplaatst.
Waarom heeft het PhysTech-instituut zoveel genieën voortgebracht?
Zoveel meer dan de faculteit natuurkunde?
Dat vroeg ik me ook af. Ik kende er veel mensen.
Het was de cultuur.
Bijna iedereen kon er binnenkomen.
Er stond een bibliotheek naast.
Ze hadden een ander leven.
In zekere zin…
was ik jaloers op ze.
Natuurlijk. Voor zover ik weet, waren jullie strikt geheim personeel.
Volledig geïsoleerd.
Dus u kon niet naar het buitenland? -Natuurlijk niet. Absoluut niet.
In de Sovjet-Unie werden alle geheime documenten
verdeeld in geheim, topgeheim
en uiterst topgeheim.
Om toegang te krijgen tot documenten die uiterst topgeheim waren
moest je een formulier hebben.
Afluisteren was volkomen legaal.
Het hele systeem rammelde aan alle kanten.
Het kwam erop neer
dat ik om iemand in een andere stad te bellen
op kantoor eerst de autoriteiten moest bellen
om een interlokaal gesprek aan te vragen.
En het was expliciet verboden
om vanuit huis niet-gemonitorde telefoongesprekken te voeren.
Keek er iemand mee? Wie weet? Maar in theorie wel.
Ik was het hoofd van de grootste afdeling,
hoofdontwerper, en ik was geen lid van de communistische partij.
Ik ben nooit lid geweest.
Ik heb het gevonden.
Ik heb veel…
Eerlijkheid gebiedt te zeggen,
om meer tanks te kunnen maken dan de rest van de mensheid
hebben we het land grotendeels vernietigd.
Een land, een maatschappij, verdient pas respect
wanneer het mensen een fatsoenlijk leven biedt.
Wanneer voelde u zich geen Sovjet meer?
In augustus 1968…
toen ik onze tanks in Praag zag.
Toen verdwenen mijn Komsomol-illusies.
Ik besefte dat mijn land werd geleid door schurken.
NIEUWE HOOP
Als we de beste en slechtste perioden
in onze geschiedenis aanwijzen,
dan is de periode die ik aan zou merken als de beste
de periode die ons vrijheid bracht, de jaren '90.
Dit was de opkomst van een vrij Rusland.
Of in ieder geval een stap richting vrijheid in Rusland.
Gorbatsjovs opkomst in de Sovjet-Unie
en het einde van de Koude Oorlog vielen samen met het begin
van de telecommunicatierevolutie in de VS.
Mensen die onderweg zijn, drukke mensen die werken…
Sommigen van hen kunnen telefonisch contact blijven houden
met zakenpartners, klanten, familie en vrienden,
ook als ze onderweg zijn.
Mijn vader had als ingenieur de wind in de rug.
In 1983 werd het eerste commerciële mobiele systeem
geïntroduceerd in de VS.
In 1990 kochten m'n vader en ik, een jonge, onervaren ondernemer,
Plexsys, een klein technologiebedrijf
in Corinth, Mississippi.
We gebruikten de bedrijfsmiddelen
om grofweg anderhalf miljoen dollar aan leningen af te sluiten.
Tegelijkertijd betekende het nieuwe vredestijdperk in de Sovjet-Unie
dat militaire radiotechnici
een manier moesten zoeken om zichzelf te onderhouden
zonder staatsfinanciering.
De Sovjet-Unie bestond nog.
Maar er kwamen bijna geen militaire opdrachten meer binnen.
We kregen geen salaris.
Er waren ook fabrieken die in hetzelfde schuitje zaten.
De fabrieken zochten iets wat op de markt zou komen.
Het aantrekken van buitenlandse bedrijven werd aangemoedigd.
Alle geheimzinnigheid werd losgelaten,
maar die was er ook eigenlijk al niet meer.
We zochten een manier om te overleven.
We waren tenslotte ingenieurs.
Hadden we dan moeten verhongeren?
Ik ben alles vergeten.
Ik moet m'n aantekeningen als basis gebruiken.
Had u het gevoel dat u als straatveger moest gaan werken?
U moest een gezin onderhouden, toch?
Nee, dat gevoel had ik niet. We hadden bepaalde vaardigheden.
Radio-elektronica is tenslotte een breed vakgebied.
Ik wilde mezelf bezighouden.
Op dit moment, aan de andere kant van de wereld,
kwam er in Chicago een flamboyante Libanese verkoper bij ons aankloppen.
Hij verkocht L'Oréal-cosmetica en hij heette Ed Saad.
Ten eerste reed hij in een rode Cadillac,
een cabrio met een wit leren interieur
en hij droeg ook veel sieraden.
Compleet gestoord.
Hij heette Ed Saad. Herinner je je Ed nog?
Ed Saad? Ja. Ik herinner me hem nog.
Een Libanese Amerikaan die in een buitenwijk van Chicago woonde,
genaamd Ed Saad, kwam naar ons toe
en zei: 'Ik heb over jullie bedrijf gelezen.
Ik heb over jullie infrastructuurapparatuur gelezen.
De Sovjet-Unie heeft jullie apparatuur nodig.
Jullie systeem is ontworpen voor kleine steden.
Het is het perfecte systeem voor Rusland.
Als jullie daarheen gaan, kunnen jullie miljoenen
van jullie systemen verkopen in Rusland.'
Na twee of drie maanden overtuigde hij m'n vader
dat we ervoor moesten gaan.
Ik raakte er pas na zes maanden van overtuigd
dat we een poging moesten wagen.
De deal die hij met ons sloot, was:
'Ik reken 50.000 dollar voor mijn advies.'
Dat was zijn honorarium.
We betaalden 25.000 dollar voor ons vertrek
en nog eens 25.000 als we een overeenkomst tekenden.
We moesten meerdere creditcards gebruiken
om de kosten te betalen. Het was gestoord.
We werden gedreven door het L'Oréal-succes in Moskou,
mijn ervaring met de kaartjes voor het Bolsjoitheater
en de data. Zelfs wat vaste lijnen betreft,
waren er in de Sovjet-Unie maar 17 telefoons per 100 inwoners.
Mensen waren dus simpelweg niet met elkaar verbonden.
Voor we aan boord gingen van de vlucht PA74, van JFK naar Moskou
stelden we onze testamenten op en sloten we een levensverzekering af.
We zouden Amerikaanse pioniers in Rusland worden,
of we zouden onze familie wat geld nalaten.
Levend had ik schulden.
Dood zou ik een miljoen dollar waard zijn geweest.
In ons geheime Vimpel-kantoor, RTI, kregen we bezoek van buitenlanders.
Het was ongelofelijk.
In ons geheime radiotechnische instituut
begon m'n lab iets nieuws te doen.
Waar kwam Fabela vandaan?
We haakten echt in op de mobieltjesbusiness.
Fabela gaf ons een basisstation en een schakelaar op eigen kosten.
Hij gaf ons zo'n 15 van die telefoons.
Toen we er voor het eerst mee rondliepen, vonden we het geweldig.
Hij nodigde ons om mee te doen.
We gingen naar topgeheime instituten. En wij waren Amerikaans.
Wij vonden dat bijzonder.
Hoe waren we… Als dit drie jaar daarvoor was gebeurd,
waren we in de bak gegooid
voor het bezoeken van die instituten.
Een paar dagen na onze eerste kennismaking met Vimpel,
zelfs voordat ik dr. Zimin ontmoette,
was het al duidelijk dat ze niets wilden kopen.
Ze wilden technologie.
Ze wilden weten wat ze konden produceren.
Heel anders dan wat Ed Saad ons had verteld.
We waren zeven dagen in Moskou.
Op de tweede dag kwamen we erachter
dat ze niets zouden kopen. Ze wilden iets maken.
Ik besefte al snel dat de enige reden
dat deze radiotechnici van rond de 50 en 60 jaar
mij, een jonge Amerikaan die geen technicus was, wilden ontmoeten,
ons ontbijtbuffet was.
Ze gingen meteen naar de tafel, stopten broodjes in hun koffertjes,
en praatten daarna met ons.
Ik begreep dat ze eten meenamen voor thuis
en ik was trots dat we op z'n minst iemand eten konden bieden.
Ja, uiteindelijk nodigde ik je zelfs bij mij thuis uit.
In Khimki Khovrino.
Ik was apetrots. Ik had een driekamerappartement.
Ik vroeg: 'Hoeveel kamers hebben jullie?'
Zij antwoordden tactvol dat ze in huizen woonden.
En op de laatste dag, de zevende dag,
ontmoetten we de directeur van Vimpel.
Hij had alle verschillende instituten die we hadden bezocht ook laten komen,
om te onderhandelen over een samenwerking.
Op dat moment hadden we besloten:
als er een mogelijk is om onze investering terug te krijgen
moeten we een plan van aanpak bedenken.
We zeiden: 'Laten we kijken hoe we iets lokaal kunnen produceren
met Vimpel.'
En op een bepaald moment… Ik weet niet meer wanneer,
maar er was een punt in de onderhandelingen
dat dr. Zimin absoluut niet aan ons wilde geven.
Absoluut niet.
En hij sloeg letterlijk… In een ruimte met 20 mensen
sloeg hij op tafel en zei hij:
'Absoluut niet. Dat gaat nooit gebeuren.'
Hij was heel geanimeerd zoals hij soms kan zijn.
Maar hij sloeg dus letterlijk op de tafel.
Er werd besloten dat we ons moesten voorbereiden op het feit
dat wij, Vimpel, een fabrikant,
aan het werk zouden gaan. En ter voorbereiding op de productie
moesten we de fabrikant in Amerika leren kennen.
Er werd een delegatie samengesteld die Augie toen uitnodigde.
In die tijd was het onvoorstelbaar om naar de VS te gaan.
De Amerikanen waren onze gastheer. Zij betaalden al onze onkosten.
Ze stuurden ons een fax met de uitnodiging
en een speciaal verzoek om de kale meneer mee te laten komen
die wilde gebaren maakte en op de tafel sloeg.
Op het laatste moment belandde ik dus in de delegatie die naar Amerika ging.
Ik herinnerde me alleen de man die dit deed.
Ik zei: 'Zorg ervoor dat hij op de lijst
met gedelegeerden staat. Ik wil hem.'
Ik weet niet of ik je dit verteld heb,
maar het antwoord was: 'Weet je het zeker?
Hij doet altijd erg moeilijk.
Hij gaat altijd tegen iedereen in.
Hij was het niet met je eens over het protocol. Weet je het zeker?'
Ik zei: 'Ja, want ik wil iemand met passie.'
Hij was de enige die passie toonde
tijdens ons bezoek. De rest deed gewoon zo.
Augie, jouw uitnodiging om naar Amerika te komen,
daar begon het allemaal mee. Die veranderde mijn leven.
En het mijne.
Toen de radiotechnici voor het eerst kwamen
was de Sovjet-Unie net gevallen.
Ze vlogen van de Sovjet-Unie naar Chicago
en keerden binnen een week terug naar Rusland.
Niet lang daarna begonnen de Russische radio-ingenieur Dmitry Zimin
en ik aan een groot avontuur.
We richtten een Russisch-Amerikaans
telecommunicatiebedrijf op: VimpelCom.
We begonnen met een ambitieus project:
het opbouwen van ons eerste mobiele netwerk in Moskou
om zo mensen te verbinden op manieren die voorheen ondenkbaar waren.
DE AMERIKAANSE DROOM
Drie revolutionaire gebeurtenissen kwamen samen.
De val van de Sovjet-Unie,
de introductie van de vrije markt
en de opkomst van een volkomen nieuwe cellulaire technologie.
Die drie belangrijke gebeurtenissen
leidden tot een enorme intellectuele revolutie.
Ik besefte dat ik op m'n oude dag een startup op had gezet.
Het was een startup die uit het niets was gevormd.
Toen alles vanuit het niets werd opgebouwd…
Onze eerste antenne stond op het dak
van het ministerie van Buitenlandse Zaken.
Wonderbaarlijk genoeg was er bereik tot Arbatstraat 8.
Daar werd het eerste telefoontje gepleegd.
Op 12 juli 1992 liep ik langs Arbatstraat 8.
En ik belde Augie in Amerika.
Dim had een simpel, maar slim idee
om te zorgen dat z'n mensen in dienst en betaald bleven.
Hij gebruikte z'n geloofwaardigheid als radio-ingenieur
en wist hoe hij netwerken op moest bouwen.
De middelen, focus, marketing en planning waren mijn pakkie-an.
Dim wist, geloof ik, niet wat ondernemerschap inhield,
maar hij was avontuurlijk en leerde graag nieuwe dingen,
zelfs dingen die hij niet helemaal begreep.
De volgende tien jaar van m'n leven, van 1991 tot 2001,
waren de kleurrijkste,
de vrolijkste periode van m'n leven.
We vieren de band tussen het Russische
en het Amerikaanse volk die ontstond tijdens de Tweede Wereldoorlog.
En we beloven plechtig dat de kans die we vijf decennia geleden verloren
om een betere wereld op te bouwen niet opnieuw verloren zal gaan.
Alles ging snel.
Allerlei soorten westerse nieuwe beginnen weerklonken in Moskou.
Onze adrenaline was net zo hoog het risico.
Rusland zou een wereldleider worden
en een belangrijke speler in de wereldeconomie.
In 1992 hadden we 200 nieuwe klanten.
Het was een spannende tijd.
We hadden 30 jaar lang
onder druk van het Sovjetregime gewerkt.
Je moest je aan de regels houden.
En toen waren we ineens vrij.
Als we een mobiel netwerk hadden gebouwd volgens de regels
van ons militair-industrieel complex toen,
zou er nu nog steeds niets zijn.
In 1996 gebruikten 50.000 mensen in Moskou
ons mobiele telefoonnetwerk.
Er zat maar vier jaar tussen het eerste mobiele telefoontje
van Moskou naar Chicago
en de beursnotering van ons bedrijf in New York.
Het idee van de beursgang kwam van Fabela.
Een beursgang
is het proces waarbij een particulier bedrijf
voor het eerst aandelen aanbiedt.
Onze beursgang was de eerste keer
dat Amerikaanse investeerders aandelen in een Russisch bedrijf konden kopen.
Ik zei toen ook al dat het erg belangrijk was.
Dat een beursgang ter sprake kwam.
Eerst vond ik het idioot, maar toen dacht ik: waarom niet?
Het was erg interessant.
Dim overtuigen?
Dim heeft altijd buitengewoon veel vertrouwen in me gehad.
Hij vertrouwde me gewoon. Hij zei gewoon ja.
Ja, ik vertrouwde Augie volkomen.
We hakten de knoop door in november '95
en in november '96 waren we openbaar.
Zelfs nu is een beursgang binnen een jaar ongehoord.
Ik was niet zo naïef.
Ik wist hoe complex Rusland was.
De beursgang bood een hoge mate van bescherming voor het bedrijf.
Dat was mijn voornaamste reden om ervoor te gaan.
Ik wist dat een beursgang met buitenlandse investeerders
voor steun van de Amerikaanse regering zou zorgen.
Ze wilden hun investeerders beschermen,
vooral omdat de relatie tussen de VS en Rusland erg sterk was.
Augie herinnert het zich beter dan ik.
De avond voor de beursgang.
Terwijl we daar zaten, stelden we een prijs vast.
Een biedprijs.
Als je te hoog inzet, koopt niemand aandelen.
Als je te laag inzet… Je weet het nooit.
Uiteindelijk hebben we te laag ingezet.
Er was een stormloop op de aandelen. De prijs had hoger gekund.
We wilden er zeker van zijn
dat de investeerders meteen geld zouden verdienen.
Hun vertrouwen moest beloond worden.
Want voordat we naar de beurs gingen,
was het moeilijk om een bank te vinden. Dertien banken wezen me af.
Ze zeiden: 'Nee, we gaan geen beursgang mogelijk maken.'
Hij is te oud, ik ben te jong
en het is Russisch. Serieus?
Weet je nog wat er gebeurde, Dim,
toen de roadshow net twee weken en twee dagen bezig was?
We waren bezig met de roadshow.
Het was drie tot vijf dagen voor de prijsvaststelling.
En wat gebeurde er toen in Rusland?
Jeltsin kreeg een hartaanval.
We waren twee weken bezig met de roadshow.
Als Jeltsin stierf, was de beursgang verpest.
Dan was het voorbij.
Iedereen vraagt zich nog steeds af: zal het echt altijd
niet-communistisch blijven?
Jeltsin was de enige van wie het Westen dacht
dat hij Rusland niet-communistisch zou houden.
Denk eraan dat er drie jaar eerder een staatsgreep was geweest.
Zonder Jeltsin geloofde iedereen dat het niet zo zou blijven.
Het Westen geloofde
dat het weer communistisch zou worden.
Het was dus erg dramatisch voor ons na al dat harde werk.
Dat één incident alles kapot had kunnen maken.
Gelukkig was hij in orde. Hij kreeg z'n bypass.
Ja…
Ja.
Ja, we hebben veel mazzel gehad.
Dit is World News Tonight.
Vandaag op Wall Street.
Ja, Wall Street met Russen.
Na de beursgang van ons bedrijf
werd de beurswaarde zo hoog als 822 miljoen dollar.
En dat in slechts vijf jaar, nadat het vanuit het niets op was gebouwd.
Niemand had dit in 1990 voor mogelijk gehouden,
behalve misschien Ed Saad, de cosmeticaverkoper,
en Jegor Gajdar, de eerste hervormer van de post-Sovjeteconomie.
Dmitry Borisovitsj.
Ondanks alle kritiek op Gajdar, bleek hij wel gelijk te hebben.
Er zijn maar vier jaar verstreken sinds 1992
en voor het eerst noteert een Russisch bedrijf
Russische effecten
bij de New York Stock Exchange.
Toen we geld nodig hadden voor ons bedrijf
leefden we ooit van bankleningen.
Maar leningen in Rusland zijn erg duur, met een rente van tot wel 30% per jaar.
In het begin, toen de zaken goed gingen, was het nog acceptabel.
Maar zodra er ook maar iets naar de rente gaat,
kan een bedrijf met zulke leningen niet groeien.
We hadden moeten vechten voor toegang tot het goedkoopste kapitaal,
zoals de rest van de wereld heeft.
Dat goedkoopste kapitaal vind je op de beurzen.
Het was een primeur voor het bedrijf en een primeur in de geschiedenis.
Er was ook een bedrijf in het Russische Rijk
dat naar de beurs was gegaan.
Met de zegen van tsaar Nicolaas II
voor een lening
voor de bouw van de Trans-Siberische spoorlijn.
Maar dit bedrijf gaf daar iets voor op. Obligaties of iets dergelijks.
En er was geen effectenbeursstructuur.
Een spoorwegobligatie.
Dus op dat gebied waren wij de eersten in de geschiedenis.
Ja. De eersten ooit.
En wat gaven we ze cadeau? Een samowar? -Ja.
Tsaar Nicolaas
had de New York Stock Exchange een gouden samowar gegeven
toen ze de obligaties lieten noteren.
Die stond in hun directiekamer, omdat die veel waard is.
Als je nu naar de New York Stock Exchange gaat,
staat die in hun directiekamer.
Zo kwamen we op het idee om ze een Gzhel-samowar te geven.
Er is een foto van. -Een Gzhel-samowar.
We hadden de Russische vlag.
We hadden de Amerikaanse vlag en de Beeline-vlag op het balkon.
Heel Wall Street werd gesloten.
We organiseerden allerlei Russische evenementen.
We brachten voor het eerst Russische dansers
naar de beursvloer.
Op de beursvloer waren er dus Russische dansers.
Iedereen stopte natuurlijk om te kijken. Het was ongelofelijk.
Ik weet nog dat Augies vader gelukkiger leek dan Augie zelf.
Weet je nog hoe je elke toespraak in de roadshow afsloot?
Wat was je laatste zin?
Weet je dat nog, in het Engels?
Je zei één zin.
Ik probeer het me te herinneren.
Ik ken 'm uit m'n hoofd, maar ben 'm vergeten.
Augie, help me even. -Help het me herinneren.
Ja. 'Ik kijk uit…
Ik kijk uit naar een mooie toekomst.'
'Ik kijk uit naar…'
'Naar een mooie toekomst.'
Ja.
Elke toespraak sloot hij af met: 'Ik kijk uit naar een mooie toekomst.'
Ja. Dat was zijn handelsmerk. -'Ik kijk uit…'
Ik zwaaide ook met mijn armen.
We hebben wel 120 presentaties gehouden.
Wanneer wist u dat u rijk was, Dmitry Borisovitsj?
Weet u dat niet meer? -Maar zo denkt hij nooit.
Ik ben geen goede gesprekspartner. Ik weet het niet meer.
Nee, zo denkt hij niet. Er is nooit een moment geweest.
Ik weet het niet meer.
Ik begin het me te herinneren.
Wacht even. Ik probeer het me voor de geest te halen.
Dit was de eerste keer
dat ik hoorde dat ik rijk was.
Iemand zei het tegen me.
We kenden een man die Rozjetskin heette. Lenja.
Soms ging ik niet naar huis vanaf het Aeroport-metrostation,
maar vanaf het station Dinamo, zodat ik door het park kon lopen.
Soms liep ik zelfs helemaal naar huis.
Op een keer kwam ik Rozjetskin tegen bij het station Dinamo.
Hij zei: 'Dmitry, wat doe jij nou?' 'Hoezo?'
'Weet je wel hoeveel je waard bent?'
Die zin was voor mij…
Daarvoor had ik er nooit over nagedacht.
Hij zei: 'Je loopt in je eentje rond, maar weet je wel hoeveel je waard bent?'
Ik kon er niet eens aan denken om aandelen van VimpelCom te verkopen.
Het had niets met rijkdom te maken.
Hoe kon ik m'n aandelen verkopen? Het was ondenkbaar.
Alsof je een kind verkoopt. Ondenkbaar.
Ik werd als rijk gezien,
maar alleen op papier.
Zo voelde het. Ik weet het nog goed.
Was deze periode makkelijk voor u?
Kreeg u te maken met problemen, tegenwerking of druk?
God zegene je, wat er ook gebeurd is.
Begin jaren 90, na de val van de Sovjet-Unie,
was er een toename van gewelddadige georganiseerde misdaad in Moskou.
Het was een gevecht om 'bescherming'.
Bendes wilden ons onder hun hoede hebben
en eisten er aandelen voor terug.
Was het niet eng?
Er waren momenten dat het eng was.
Ik weet nog dat ik een bewaker moest inhuren.
Wanneer? -Dat zeg ik niet.
Laat in de avond, ergens in de zomer,
rond middernacht,
liep ik naar huis langs het metrostation Retsjnoj Vokzal.
Ik concludeerde dat dr. Zimin naïever was dan ik.
Er was niemand op straat.
Op dat moment woonden er weinig mensen in die buurt.
Er kwam een groep mannen op me af,
maar ik lette niet op ze.
Plotseling komen er
uit het niets een paar kerels uit die groep tevoorschijn.
Ze komen in stilte op me af en slaan me in m'n gezicht
zonder iets te zeggen.
Stilletjes. Bam.
Ik probeerde te bewegen en werd nog een keer geslagen.
Ik viel en toen begonnen ze me te schoppen.
Uiteindelijk zat m'n gezicht onder het bloed.
Zo kwam ik thuis.
Toen kwamen er allerlei theorieën.
Ze wilden me duidelijk intimideren.
Duidelijk maken wat ze me konden aandoen.
Ze sloegen me alleen in het gezicht, maar ze hadden verder kunnen gaan.
Zo hadden we regelmatig te maken met criminelen op ons kantoor.
En één keer moest ik snel naar de VS ontsnappen.
Een van onze eerste partners werd zelfs vermoord,
ondanks dat hij al weg was bij het bedrijf.
Ik had in de buurt van Chicago gewoond, maar had nog nooit zulk geweld gezien.
HET RUSSISCHE LOT
Jeltsin was weg en Poetin had hem opgevolgd.
Wat vond u van hem?
Van Poetin? -Ja.
Ik weet het niet meer.
Ik dacht zoiets als:
hij lijkt me een aardige vent, maar hij is een tsjekist.
Een tsjekist is een lid van de geheime dienst van de Sovjet-Unie,
de voorloper van de KGB.
Dim kende die term van jongs af aan al goed.
Het zijn geen fatsoenlijke mensen.
Ik had zo m'n vermoedens.
Het feit dat hij een tsjekist is, riep vragen op.
Zo, goedemorgen. -Goedemorgen.
Dmitry Borisovitsj, goedemorgen.
Ga zitten.
Goedemorgen.
In 1935 werd m'n vader gearresteerd.
Ik hoorde het van m'n 'tweede moeder',
m'n kinderjuf, die van zijn arrestatie wist
en me alles erover vertelde.
Ze vertelde stilletjes
over hoe ze m'n vader kwamen halen, zodat m'n moeder het niet zou horen.
Van haar mochten we er niet over praten.
'Ach, leefde je vader nog maar…'
Er was een hele groep mensen gezellig aan het drinken en eten.
En iemand maakte daar melding van.
Ik las die aanklacht.
Toen werd die gepubliceerd.
Wat maakt iemand een schoft?
Niet als journalist, maar als wetenschapper gezien.
In het dierenrijk is, om verschillende redenen,
verhoogde agressie vaak inherent aan mannetjes.
Agressie is een poging een dominante positie in te nemen
in een relatie met anderen.
Er zijn dieren in kuddes
die hun agressie niet kunnen tonen.
Ze zijn zwak. Ze kunnen er niets aan doen.
Ze kunnen alleen agressie tonen
als ze dichter bij de leider, het alfamannetje, komen.
Onder zijn bescherming, zoals in een troep apen,
kunnen ze dan uitwerpselen naar de sterkere individuen gooien.
Zo vormen ze na verloop van tijd een laag uitschot rond de leider.
Hadden we elkaar wel horen te ontmoeten?
Dim, een geheimzinnige radio-ingenieur en intellectueel uit de Sovjet-Unie
die uit een familie kwam die als staatsvijand werd gezien
en wiens vader was gestorven in Stalins gevangenenkampen.
En ik, een Amerikaan, een zoon van immigranten,
die alles aan zijn land te danken heeft.
We leken zo verschillend van elkaar.
Zelfs tot Dims dood
konden we niet helemaal verklaren wat ons samenbracht.
Vanaf het begin was er respect,
eindeloze trouw, passie en een gedeeld gevoel voor avontuur.
Simpele menselijke eigenschappen verbonden ons voor altijd.
Dim werd zelfs peetvader van een van m'n zoons.
Het verscheen ineens op Facebook.
'Wat deden zakenlieden toen ze 18 waren?
Dmitry Zimin, oprichter van VimpelCom,
Dynasty Foundation en de Enlightener Awards.'
Die was ik helemaal vergeten.
Voorlezen?
'De lente van 1951.
Onze grote leider leeft nog, onze vriend en leraar.
We wonen in een gezamenlijk appartement.
We staan in de rij om ons te wassen bij de kranen in de keuken en het toilet.
Het woord "wc" werd toen niet gebruikt. Tenminste niet in ons appartement.
Er was ook geen toiletpapier.
Je kon in de problemen komen als je per ongeluk
een krant met een foto van de leider in het toilet ophing.
Er was geen bad of douche.
Maar ik wist toen al dat ik radio-ingenieur wilde worden.
En dat werd ik ook.'
O, mijn God.
Ik begon op jonge leeftijd met fotografie.
Ik denk dat ik in de brugklas zat.
Ik onderhandelde een hele avond lang met mijn ouders.
We hadden twee kamers.
Ik kreeg één kamer. Niemand mocht erin of eruit.
De ramen waren geblindeerd.
Ik sleepte emmers water naar binnen.
Er stonden speciale kuipen.
Wanneer ik een berg foto's had gemaakt
ging ik naar de keukenkraan.
De buren waren begripvol.
'Mijn pièce de résistance was een zelfgemaakte tv.
De enige in ons gemeenschappelijke appartement.
Ik verdiende geld door ontvangers en tv's te repareren.
Soms werd ik overdonderd door gedachten en gevoelens
die ik niet met mijn familie kon delen.'
Mama. Zij kwamen uit Doksjitsy.
Hun achternaam is Doksjitsky.
Ten eerste viel toen,
nog voor de revolutie zelfs,
het paalgebied.
Joden trokken toen snel naar Sint-Petersburg en Moskou.
Mijn moeder ook.
Ze werkte als stenotypiste en typiste. Dat werd toen erg gewaardeerd.
Ik werd geboren met het geluid van een typemachine op de achtergrond.
Die typte ons tot leven.
24 uur per dag.
Ik heb haar documenten nooit gezien.
Het enige wat ik echt niet wist,
is dat ze, voordat ze met m'n vader trouwde,
al een keer getrouwd was geweest. Ik had geen idee.
Mama.
Haar eerste man was slachtoffer van repressie. Net zoals m'n vader.
Hij stierf.
Ze werd rond gesleept voor ondervragingen.
Nee, politieke onderwerpen werden vermeden.
Ze had geleerd van wat ze had meegemaakt.
Daar…
Stalin is de naam van Rusland.
Hoe komt iemand aan die liefde voor z'n meester?
We zagen iets krankzinnigs
waarbij mensen niet alleen bang werden voor hun kwelgeesten,
maar ook van ze gingen houden.
Een lid van de kudde
is bang voor z'n leider omdat hij hem van alles kan aandoen.
Maar het is makkelijker
als hij niet alleen bang is voor z'n kwelgeest, maar ook van hem houdt.
Het is makkelijker voor hem om te leven en zich voort te planten
als hij van z'n kwelgeest houdt.
Wat vind je, als je eerlijk bent,
van de laatste reis van ons leven?
Aangenaam.
Ja.
Dus dan mag ik nu wel een sigaretje roken.
Een compromis.
Eén sigaretje, Maya, oké?
Eén sigaretje maar.
Ik ga er eentje halen als ik er hier niet al een heb.
Dan gun ik mezelf het genoegen
om jou een pak voor je billen te geven.
Prima.
Er is niets meer wat m'n gezondheid bedreigt.
En jij berooft me van m'n geluk. Waarom?
Hoezo? Wat is dit voor lang leven?
Het gaat om de kwaliteit van leven.
De kwaliteit.
Jezelf genot ontzeggen
voor een betere gezondheid?
Waarom?
Waar is die gezondheid dan voor?
Voor een lang leven?
Hoeveel langer? Waarom?
Waarvoor?
Is fysieke onsterfelijkheid mogelijk?
Ik denk het niet.
Het leven verlengen, kan immoreel zijn.
Dat kun je niet maken.
De vernieuwing, de verandering van het leven
is absoluut nodig voor het voortbestaan.
Het is net zo verwoestend als constante, onveranderlijke macht.
Laten we 'Borodino' nog eens voordragen.
Laten we dat doen.
'hé, oude man, is het niet voor niets
dat Moskou, verwoest door vuur
aan de Fransen werd gegeven?
oudgedienden spreken over gevechten
en herinneren zich die tijd nog goed
want alle Russen
hebben het over Borodino'
Ja.
Niemand weet hoe mijn huwelijk met Maya Pavlovna tot stand is gekomen.
Hoe dat was. Ik had een vriend, Valera Sotin,
met wie ik 's zomers vaak ging kamperen.
Hij zei: 'Laten we gaan kamperen.
Een vriend van me is archeoloog en organiseert expedities.
Je kunt gaan kamperen en zij zullen je ervoor betalen.'
Ergens in de provincie Novgorod.
Ik ging daar werken als chauffeur.
Ik vond het erg leuk werk.
Een chauffeur werd enorm gerespecteerd.
De plekken waar Maya haar opgravingen deed,
zijn ongelofelijk bijzonder.
Familie van m'n vader.
M'n overleden vader.
Ze woonden in het dorpje Losinka
wat ik me herinner
als een van de fijnste plekken uit m'n jeugd.
Het huis in Losinka stond vol met boeken.
Boeken waren het enige wat over was van de rijken. Dat besefte ik toen niet.
Later hoorde ik dat de familie Zimin erg rijk was geweest.
We moeten onze geschiedenis begrijpen,
die nog niet is gebeurd.
Zo'n 100 jaar geleden
gebeurde er een ramp in ons land.
En dat is de opkomst
van de communisten
die nu nog steeds aan de macht zijn, ook al zijn ze nu vermomd.
Dit verdoemde het land
tot een bescheiden reeks prestaties.
M'n opa was een grote fabrikant.
Dit waren mensen met een heel andere cultuur.
Aleksandr Goetsjkov,
het parlementshoofd,
was de neef van m'n oma.
Dit werd uiteraard geheimgehouden in de familie.
Tante Lena zei dat ze tegen het eind van WO II
in sommige documenten waarin ze haar familieleden moest noteren
één letter had veranderd. Van Goetsjkov maakte ze Toetsjkov.
Hij was het hoofd van de Voorlopige Regering.
Voorzitter van de staatsduma.
Het was ondenkbaar
om familie te zijn van zo iemand.
De hele affaire werd in de doofpot gestopt.
Het enige wat ik van deze dynastie over heb,
is een Brockhaus en Efron-encyclopedie.
Een compleet overbodig boek.
Wat me het meest…
deprimeert
en het meeste verdriet oproept
is misschien niet eens de geschiedenis van die familie.
Ik heb de indruk dat Rusland bij het opstijgen is neergehaald.
Dat dit niet alleen het noodlot van mijn soort was,
maar ook van duizenden andere families.
Een enorme tragedie in de geschiedenis van het land.
Rusland werd bij het opstijgen neergehaald.
Het vertrek van Zworykin was nadelig voor Rusland,
omdat de televisie is uitgevonden in de VS, niet in Rusland.
Het heeft Rusland tot m'n schrik
meerdere keren de waarde van het BBP gekost.
Hetzelfde geldt voor Sergej Brin, een jonge man…
De medeoprichter van Google, voor onze kijkers.
Dat kostte naar schatting twee, drie keer het Russische jaarbudget.
Zonder die tragische gebeurtenissen
zou dit een van de beste landen ter wereld zijn
dat niet trots is op het aantal geproduceerde tanks,
maar op de levensstandaard in het land.
Maar alles werd vernietigd, neergeschoten,
of is geëmigreerd.
In welk jaar ben ik gaan studeren? Dat ben ik vergeten.
Ik heb de middelbare school in '54 afgemaakt.
Maar jij bent jong.
En jij bent drie jaar ouder.
Ik ben het helemaal vergeten.
Ik heb groep drie afgemaakt
in '41-'42.
In 1942 heb ik groep drie afgemaakt.
In 1952, tien jaar later, heb ik dus de middelbare school afgemaakt.
In 1952 ging ik naar de universiteit.
Ik heb al eens gezegd…
dat m'n leven
door mazzel gevormd is.
M'n moeder heeft me geleerd…
Toen ik 15 of 16 was
en ik de eerste vragenlijsten moest invullen
heb ik nooit geschreven dat m'n vader slachtoffer was van repressie.
Ik schreef dat mijn vader stierf toen ik twee was.
Dat was ook waar,
maar ik schreef niet waar hij stierf, en dat was in de Goelag.
Anders had ik het luchtvaartinstituut of de radio-afdeling nooit gezien.
M'n moeder ging er nog achteraan.
Maar ik deed het toch. Ik stak m'n tong uit,
vulde het formulier in en maakte een kopie voor mezelf.
Sindsdien schreef ik altijd hetzelfde op elk formulier.
LUCHTVAARTINSTITUUT MOSKOU
Het is nooit opgedoken.
En in m'n paspoort stond ook nog dat ik Russisch was.
Dat is een belangrijk onderdeel in m'n biografie.
Als ik me had ingeschreven als Jood, weet ik niet zeker
of ik wel zou zijn aangenomen op een elite-radarfaculteit.
Er hing een anti-Joodse pogromachtige sfeer.
Het instituut stond bij metrostation Sokol,
de laatste halte, en ik moest de tram nemen.
Soms liep ik, soms nam ik de tram,
maar ik begon bang te worden om de tram te pakken.
Het pogromgevoel hing in de lucht.
Ik durfde niet te ontkennen dat ik een Joods gezicht had,
vooral niet als ik samen met m'n moeder was, die duidelijk Joods was.
Deze vernedering was
erg verontrustend.
De kring waar ik me m'n hele leven al heb thuis gevoeld,
vanaf de 59e school in Starokonyushenny Peruolok
tot het instituut, enzovoorts…
Ik kan me weinig
andere gesprekken over macht herinneren,
behalve het afwijzen ervan.
Wrok.
Wrok en verontwaardiging.
Mensen die geïnteresseerd zijn in wetenschap
zijn in elke industrie anders.
Uiteindelijk worden ze allemaal dissidenten genoemd.
Anders kan je geen wetenschap bedrijven.
Waarom zijn er zoveel dissidenten uit de natuurkunde voortgekomen
en veel minder uit de klassieke wereld?
Is het een combinatie van systematisch denken en samenzwering? Waarom?
Dat geloof ik. Tenminste, wat mijn kennissen onder de fysici betreft.
Misschien is het
omdat exacte wetenschappen zoals natuurkunde en wiskunde…
Wat ik nu ga zeggen, kan een beetje plat overkomen.
Maar ze hebben absolute eerlijkheid nodig.
Vernieuwers zijn in de regel geen conventionele mensen.
Ze zijn anders. Ze denken anders.
Deze mensen hebben passie en er zijn er maar weinig van.
Hoe ze leven en wat ze creëren
wordt niet alleen bepaald door geld.
We zullen nooit ergens komen
als we geen respect ontwikkelen voor afwijkende meningen.
1953. Ik herinner me Stalins dood nog goed.
O, mijn God.
Ik weet niet of het tragisch was, of een farce.
Ik heb het formulier voor mijn vaders rehabilitatie niet bewaard.
Mijn moeder ontving zijn salaris voor twee of drie maanden.
Ze was hysterisch.
We kregen z'n rehabilitatie en loon tegelijkertijd.
VOORWAARTS NAAR HET VERLEDEN
RUSSISCHE FEDERATIE
Het feit dat hij een tsjekist is, riep vraagtekens op.
Of Rusland het leger in zal zetten
zonder sancties van de VN?
We blijven altijd binnen het kader van internationaal recht.
Laat ik het zo zeggen:
wat er nu in dit land gebeurt, doet me verdriet.
Het voelt alsof we een ander land zijn geworden.
Toen was het een tijd van hoop en nu gaat het puur om overleven.
Herinnert u zich de bijeenkomst van zakenmannen waar Poetin bij was?
Die was een maand na Chodorkovski's arrestatie
in oktober 2003.
Michail Chodorkovski, ooit de rijkste man van Rusland,
zat tien jaar in de gevangenis.
Nu is hij een oppositieleider en woont hij in Londen.
Toen zei Poetin: 'Alles is in orde. Maakt u zich niet druk.'
Het beroemde congres van de Russische Unie voor Industriëlen en Ondernemers
dat Poetin met een staande ovatie begroette.
Boven een krantenartikel stond de kop:
'Luid en langdurig applaus.
Iedereen staat op om op vrije voeten te blijven.'
Wat gebeurde daar?
Misschien kan Augie iets toevoegen.
Ons bedrijf opereerde voornamelijk vanuit Moskou.
Het bedrijf stond in Moskou.
Ik deed toen veel moeite om vergunningen voor de regio's te regelen.
We moesten uitbreiden naar andere regio's.
Dat zou enorm veel geld gekost hebben.
Het werd me al snel duidelijk
dat er geld uitgegeven moest worden om het bedrijf te laten groeien.
En dat ik het meerderheidsbelang zou verliezen.
Als ik controle in moet leveren om het bedrijf te laten groeien,
dan stop ik er helemaal mee.
Waarom besloot u te stoppen toen het bedrijf net explosief groeide?
Dat was in 2001 geloof ik. -Het was een weldoordacht besluit.
Een belangrijke factor was
dat de politieke situatie was veranderd.
Er speelden veel factoren mee
en ze kwamen tegelijkertijd samen:
de opkomst van Poetins mensen uit Sint-Petersburg
en de opkomst van bepaalde ambtenaren
die in een belangenconflict verwikkeld waren.
Aan de ene kant regelden ze zaken,
maar aan de andere kant waren ze zelf ook zakenlui.
Poetin-bondgenoot en voormalig minister van Communicatie Leonid Reiman
werd in 2008 op de Maagdeneilanden veroordeeld.
Een tribunaal oordeelde dat hij misdaden had gepleegd onder Russisch recht.
Een concurrent krijgt alles.
En ze geven jou niets.
Ja, het was een dood spoor.
Ik besefte dat de regering actie ondernam om ons bedrijf te schaden.
We zagen het gebeuren.
Reiman was minister
en tegelijkertijd had hij ook een mobiele-telefoniebedrijf
in Sint-Petersburg.
Hij hielp op een agressieve manier mee aan de groei van dit bedrijf
waar hij aandeelhouder van was. Het was niet eens een geheim.
En vlak nadat hij minister werd,
kreeg dit bedrijf een gratis licentie voor heel Rusland,
wat natuurlijk ondenkbaar is.
Zo verloren we duidelijk onze concurrerende positie
vanwege het schaamteloze misbruik
van administratieve middelen voor zijn bedrijf.
Het waren pure schurkenpraktijken.
Hij was minister en ondernemer.
Administratieve macht werd in het belang van zijn bedrijf gebruikt.
Het was overduidelijk en ik kon er niets tegen doen.
We werden aangevallen.
Maar deze problemen
waren heel anders dan de georganiseerde misdaad van de jaren 90.
De gekte en intensiteit waren veranderd.
Alles was me duidelijk.
Dus bijna tegelijkertijd
met de verkoop van de aandelen
en de overdracht van de controle, nam ik ontslag.
Daar leidde het allemaal toe.
Ik besloot liever zelf te stoppen
dan ertoe gedwongen te worden.
Dit gebeurde allemaal stap voor stap.
We kwamen langzaamaan op het punt
dat we geen federatie meer zijn,
maar een eenheidsstaat.
De grondwet is zelfs volledig dysfunctioneel.
Eén partij heeft politieke macht in handen
en ook controle over alle takken van de regering:
rechterlijk, uitvoerend en wetgevend.
De financiële opbrengst van olie komt ook bij diezelfde partij terecht.
Ik weet nog dat Boris Nemtsov,
een man die ik respecteer…
Voormalig vicepremier en oppositieleider Boris Nemtsov
werd in 2015 tegenover het Kremlin doodgeschoten.
Hij zei dat hij uit opstandigheid niet op zou staan
wanneer het volkslied werd gespeeld.
Ik vond het zelf allemaal ook erg pijnlijk.
Zo dacht hij.
Hij was zo slim om te zeggen: 'Het is tijd.'
Het was een grotere beslissing om door te gaan met VimpelCom.
Het zegt: 'Ik stop met alle commerciële activiteiten
Ik doe alleen nog filantropie.
Ik doe geen zaken meer.'
Dat is bijzonder.
Een nieuwe carrière.
Een nieuw leven.
Misschien.
Misschien…
Mijn vrienden.
De volgende grote fase in mijn leven was mijn pensioen.
Van 2001 tot en met 2016 doe ik aan filantropie,
via de Dynasty Foundation.
Ik ben nooit miljardair geweest. Wel miljonair, zelfs multimiljonair,
maar geen miljardair.
Lang verhaal kort, ik heb een fonds opgezet
waarmee ik 90 procent van mijn geld weg heb gegeven.
Dit was een strikte voorwaarde.
Dat de begunstigde
niet ik zelf, m'n erfgenamen of m'n familie mocht zijn.
Het ging om liefdadigheid.
M'n zoon en m'n vrouw steunden dit besluit.
Toen ik al mijn geld aan dit fonds had gegeven,
was het niet meer van mij.
Als het van mij was gebleven, zou het me vanbinnen hebben opgevreten.
Zodra je een besluit hebt genomen en het hebt weggegeven…
Ik snap het. -…is er geen weg meer terug.
Ik begon Dims stichting op te zetten.
Ik zorgde dat die transparant was en voor altijd zou blijven bestaan.
RUSLAND
Dim besloot 90 procent van z'n rijkdom weg te geven.
Hij nam zelfs geld af van z'n zoon, maar dat vond Boris helemaal niet erg.
Hij steunde het idee volledig.
In die tijd gaf niemand al z'n geld weg,
behalve Warren Buffet later dat jaar.
De stichting werkt op basis van een instructie
die vanaf het begin is vastgelegd.
Die luidt dat de stichting niet alleen de wetenschap,
maar ook wetenschappers steunt.
Hij is opgericht om intelligente mensen te steunen.
In de wetenschap is het makkelijker
om een getalenteerd, intelligent persoon te identificeren dan in andere gebieden.
Geld uitgeven. Waar heb ik het geld aan uitgegeven?
Aan de Dynasty Foundation.
Aan de Enlightener Award,
die nog steeds bestaat.
Het was geweldig.
Ik voel me een eerbaar mens.
In de mythologie, waarschijnlijk niet alleen de Russische mythologie,
wordt geld verdienen
gezien als een soort zonde.
VimpelCom verdiende natuurlijk geld,
het was beursgenoteerd.
Maar het werd geassocieerd met vrolijke, lichte emoties.
Niet zoals Mephistopheles' 'Mensen sterven voor metaal.
Satan heeft daar de touwtjes in handen.' Zo was het helemaal niet.
Het was niet destructief, maar een nieuwe, interessante,
bijna heilige daad.
In Rusland zag ik veel succesvolle zakenmannen
en rijke mensen.
Ik zag dat veel van hen niet geld verdienden om rijker te worden,
maar om cooler te worden dan de rest.
Ik zag hoe geld een middel werd
om dichter bij macht te komen.
Maar macht noch de constante alfamannetjes-competitie
inspireerde Dim.
Hij moest iets unieks creëren, iets wat echte verandering teweeg zou brengen.
Veel mensen die ik ontmoette,
hadden leiderschapskwaliteiten en talenten, net als Dim.
Maar Dim had ook iets anders. Een zwakte. Zijn grote hart.
Weet je, ik heb mijn werk altijd…
op een nogal egoïstische manier bekeken.
Ik heb gedaan wat ik leuk vond.
Het lot heeft gezorgd dat goede daden doen mij het gelukkigst maakt.
Godzijdank daarvoor.
Filantropie en zo.
Ik kan het lot alleen maar dankbaar zijn
dat ik dit werk mocht doen en ervan mocht genieten.
Ik ben een hedonist.
En hij is trouwens de enige Rus
die ooit een Carnegie Medal of Honor heeft ontvangen.
Wat?
De enige Rus die ooit een Carnegie Medal of Honor heeft ontvangen.
Ja, ja.
Voor filantropie. Dat was ik vergeten.
Ja, ja. Dat was ik vergeten. Ja.
Voor filantropie.
Nadat Dim zijn aandelen had verkocht, verkocht ik de mijne ook.
Ik keerde terug naar huis en besloot politieagent te worden.
Als kind had ik er nooit van gedroomd om agent te worden.
Een goede vriend uit Chicago
zat in het bestuur van een non-profit-politiehelikoptereenheid.
Hij vroeg me een businessmodel te bouwen,
zodat ze niet steeds om brandstof hoefden te smeken.
Het begon als iets zakelijks,
maar op een dag vroeg de chef of ik politieagent wilde worden.
Ik zei 'ja'. Ik zat negen maanden op de politieacademie als cadet,
als 44-jarige tussen allemaal twintigers.
Ik zie mezelf nu op de eerste plaats als agent
en op de tweede plaats als zakenman.
Dit is m'n chefsembleem, dat draag ik bij m'n uniform.
M'n sternummer is nummer zeven.
We hebben 11.000 agenten op het bureau van Chicago
en ik ben nummer zeven.
In de politietraditie
wissel je insignes uit als je met elkaar traint.
Wij hebben samen geweldige trainingen gehad in de zakenwereld.
Daarom wil ik dit insigne met jou delen.
M'n bezoeken aan Moskou werden steeds zeldzamer.
Net als de meeste buitenlanders zag ik
pas in 2014 grote veranderingen in Rusland.
Ik zag alleen hoe de zakenwereld groeide.
Maar alles veranderde toen Rusland de Krim annexeerde.
Ik besefte toen dat Dims visie voor de toekomst van zijn land
haaks stond op de nieuwe koers van Rusland.
Ik… Wij houden alles in de gaten wat er in Oekraïne gebeurt.
We bidden: 'Hopelijk komt alles goed.'
Het is heel belangrijk. Er is een duidelijk keerpunt.
Een splitsing in de politiek.
Hopelijk komt alles goed.
Dit is niet alleen jullie probleem, het is ook het onze.
Ik had eerder al bedenkingen bij onze regering,
maar de Krim kwam hard aan.
De Krim voelde…
als een persoonlijke belediging.
Hoe kon dat gebeuren?
Oekraïne had garanties gekregen.
De integriteit zou intact blijven.
Volledig geschonden.
De Dynasty Foundation werd bestempeld als buitenlandse agent.
Dat was een schok voor me.
Er zijn tientallen boeken gepubliceerd.
Er is veel geld geïnvesteerd
in wetenschap en vele projecten.
Hoe voelde u zich toen u het hoorde?
Ik was zwaar beledigd.
Helder.
De Dmitry Zimin Foundation kreeg als een van de eersten
het predicaat 'buitenlandse agent'.
Educatieve programma's voor duizenden leraren en studenten werden stopgezet.
Elke ontvanger van een beurs van een 'buitenlandse agent'
kon ook zo aangemerkt worden.
Als gevolg daarvan kon Zimin zijn verdiensten
niet meer terug investeren in zijn eigen land.
Gekwetst en beledigd.
Ik zei: 'Heer, hoe kan dit gebeuren? Ik kom hiervandaan. Ik kom uit Arbat.
Wat is hier aan de hand?'
Het was verachtelijk…
vind ik.
Volgens de wet moest ik overal een stempel neerzetten,
een teken van een buitenlandse agent.
Als een stichting…
geld inzamelt voor een goed doel
en dan te horen krijgt dat die als 'buitenlandse agent' aangemerkt is,
dan valt het nog te begrijpen.
Maar als een stichting die geen geld inzamelt, maar doneert,
moet aangeven dat die een buitenlandse agent is,
dan is dat absolute onzin en een aanfluiting.
Dat vond ik onbegrijpelijk.
Dit is allemaal erg triest.
Erg triest.
De kern van het probleem was dat mijn zoon Boris
de oppositie financierde.
Heeft u Navalny's reis naar het buitenland gefinancierd?
Ja. Misschien heeft Boris het gefinancierd, maar het geld was van mij.
Zal hij nog terugkomen en is dat volgens u nodig?
Ik denk het wel. Hij is een dappere man.
Ik denk dat hij terug zal komen. Maar ik weet niet of het nodig is.
Wat moet hij nu doen, volgens u?
Hij moet
doorgaan met alles wat hij tot nu toe heeft gedaan:
spreken, schrijven, protesteren.
Aleksej Navalny, de Russische oppositieleider,
werd in 2024 vermoord in een Russische gevangenis.
In 2021 ging Dim op 88-jarige leeftijd
naar het buitenland om z'n zoon Boris te bezoeken.
Hij was Rusland ontvlucht voor politieke vervolging.
Kort na Dims vertrek
ontving z'n kleindochter een oproep aan hem voor een ondervraging.
Het is een duistere afspiegeling van het huidige klimaat van Rusland.
Dim kon waarschijnlijk niet terugkeren zonder gearresteerd te worden.
Dims leven is verweven met een volledige historische cyclus
in het Rusland van de 20e eeuw.
Bijna 100 jaar na de eerste keer
dat de staat Dims gezin verscheurde,
deed die dat weer.
Dmitry Borisovitsj, een ogenblikje. -Oké.
Pak maar.
We gaan zo weg.
Ja, laten we het doen.
Laten we het doen voor we gaan.
Laten we het doen.
Bedankt.
Ik hou erg veel van Moskou. Ik ben een Moskoviet.
Zelfs nu mis ik Moskou nog vaak.
Maar als je het nieuws hoort…
begint het verlangen naar Moskou
in strijd te komen
met je eigen gezonde verstand.
Dat is een van de meest deprimerende gevoelens
die ik de laatste tijd heb gehad.
Ik kom uit Arbat.
Mijn hele leven is daar.
Ik zie hier de mooiste plekken.
Maar tegelijkertijd is er geen enkele plek…
waar ik dat…
ongelofelijke, nostalgische gevoel heb…
zoals wanneer ik door de straten van Arbat loop.
Sivtsev Vrazhok, Starokonyushennaya, Vlasjevski.
Als je erover praat, klinkt het banaal.
Het is niet te beschrijven.
Je kunt deze gevoelens niet ervaren,
welke mooie plek je ook bezoekt.
Rome, Londen…
Prachtige steden.
Maar dit gevoel…
dat van een geleefd leven, voel ik alleen maar daar.
'ja, het komt binnen ik ben vertrokken
uit m'n thuisland, voorgoed
geen ritselende populieren meer
die hun gevleugelde bladeren op me laten vallen
het oude huis zinkt dieper zonder mij
mijn oude hond is jaren geleden gestorven
God heeft me ertoe veroordeeld om tot mijn dood
verbannen te zijn de straten van Moskou'
Ik ben erg vaderlandslievend
in de zin dat ik me voor geen enkel ander land zo erg schaam
als voor m'n eigen land.
Andere landen kunnen me schokken, maar ik schaam me alleen voor mijn land
en voor geen enkele andere.
Patriottisme kent verschillende facetten.
Liefde voor de stam en liefde voor de leider,
die misschien wreed is, maar wel de leider.
Die liefde slaat al snel om in xenofobie,
in haat voor je buren.
Dat is het gevaar.
Dit complex werd patriottisme genoemd in het Stenen Tijdperk.
Toen werd het liefde voor de staat,
liefde voor de leider.
Er is nog een soort patriottisme.
Het is bijna als houden van je ouders,
van je geboorteplaats
een zachtaardige liefde voor je directe omgeving.
Welke interessante dingen kun je meenemen naar je land?
De eerste liefde is dus trotse liefde. Trots voor je stam.
De tweede soort liefde leer je van de wereld.
Dat zijn de twee soorten patriottisme.
Ik ben al lang niet meer gelovig.
Ik begrijp dat we in een autoritaire staat leven
met alle consequenties die daarbij horen.
En een politiek systeem dat geen verkiezing zal veranderen.
Moeten investeerders zich zorgen maken
om een inval van Russische troepen in Oekraïne?
Daar maakte men zich ook al aan het begin van het jaar zorgen om.
We hebben de Zapad 2021-oefeningen uitgevoerd,
maar zoals u ziet, is dat niet gebeurd.
Niemand mag
lang aan de macht zijn.
Hij mag geen absolute macht hebben.
Het was een grote ontdekking:
de scheiding van machten en opeenvolging van machten.
Oorlogen vinden alleen plaats als iemand constant aan de macht blijft.
Ik heb besloten om een speciale militaire operatie uit te voeren.
Onze plannen omvatten geen bezetting van Oekraïense gebieden.
Wat is er nodig om een oorlog te starten
tussen Engeland, Frankrijk en Duitsland?
Heel simpel. Een leider voor het leven.
Dan breekt er oorlog uit.
Er zijn ongeveer 200 landen op de wereld.
Sommige hebben steeds meer kernwapens.
Sommige
verkeren in een staat van felle vijandschap met hun directe buren.
In sommige zijn er autoritaire regimes
waar het besluit om die wapens te gebruiken
of een gehate buur te vernietigen
van één persoon afhangt.
Mensen vragen zich af hoe stabiel zo'n wereld kan zijn
in een periode van 100 jaar.
Kan zo'n wereld stabiel zijn?
Hij lijkt erg instabiel.
Over nucleaire escalatie:
wij zijn nooit begonnen met deze retoriek.
We hebben tactische kernwapens
die drie of vier keer krachtiger zijn
dan de bommen die de Amerikanen gebruikten
in Hiroshima en Nagasaki.
Drie of vier keer zo krachtig.
We hebben er veel meer
dan de Europese landen.
Zelfs als de Amerikanen die van hen overbrengen vanuit de VS,
dan nog hebben wij er veel meer.
Agressie tegen Rusland van elke staat zonder kernwapens
die gesteund wordt door een staat die wel kernwapens heeft,
wordt gezien als
een gezamenlijke aanval op de Russische Federatie.
Ook als de vijand met conventionele wapens
een bedreiging creëert voor onze soevereiniteit.
Alleen een maatschappij
die in staat is om in z'n ziel…
z'n liefde voor het land te vervangen door liefde voor het volk.
Alleen zo'n maatschappij kan lang voortbestaan.
Een maatschappij die doordrenkt is met haat
kan niet stabiel of duurzaam zijn.
Dat is de grote uitdaging voor ons.
Alleen een humane maatschappij
kan lang voortbestaan.
DE LAATSTE REIS
Ik besefte dat dit mijn laatste reis zou zijn.
Ik ben tenslotte 88.
Vrijwel zeker.
Al met al voel ik me best goed.
Vader, ik ben blij dat we er allemaal zijn.
Ik had het eerlijk gezegd niet voor mogelijk gehouden.
Bedankt voor je komst, Augie.
Tien jaar geleden, zo lang geleden alweer,
vroeg je me een boek te schrijven
over VimpelCom en mijn perspectief en ervaring.
Ik heb het boek nog niet af.
Ik heb het nog niet gepubliceerd. Ik heb…
Ik moet nog één hoofdstuk schrijven en dat is het af.
Voor mijn vertrek naar huis
gaf Dim me z'n bijgewerkte autobiografie
en ik vertelde hem over m'n bijna afgemaakte boek
over onze gedeelde geschiedenis.
Over een paar maanden, wanneer Rusland Kiev bombardeert
en hele steden en gezinnen vernietigt
moet ik het einde herschrijven.
Het Russische deel van het bedrijf dat Dim en ik 30 jaar geleden oprichtten
kan waarschijnlijk nooit meer deel uitmaken van de wereldwijde zakenwereld,
terwijl de Oekraïense en internationale takken blijven floreren.
Ik keerde terug in het bestuur
om de pioniersgeest te doen herleven die ons in 1991 definieerde.
In de derde week van de oorlog ging ik voor het eerst naar Oekraïne
voor een persoonlijke politiemissie.
We wilden Oekraïne helpen
en doen daar sindsdien vrijwilligerswerk.
Schrijf maar in het Russisch. Dan vertaal ik het in het Engels.
Oké.
Als je zover bent. -Momentje.
Boris, m'n hand trilt zo erg
dat ik al een jaar niet heb kunnen schrijven.
Oké, ik schrijf wel. -Oké, jij.
Corrigeer me maar…
'Lieve Augie…'
'Beste Augie, beschouw jezelf als de coauteur
van dit boek
omdat jij mee hebt geschreven aan mijn lot.'
Mooi gezegd. -Wauw.
'Coauteur' hoort aan elkaar.
Hoe je coauteur van m'n lot bent geworden.
Ik kan het niet. Verdorie.
Je kunt het wel.
Het wordt erg lelijk. Ik kan dit niet.
Straks. Ik teken later wel.
Oké.
Geweldig, bedankt.
Laten we iets voordragen.
'vaarwel, m'n vriend, vaarwel
ik heb je voor altijd in m'n hart gesloten
het was voorbestemd om afscheid te nemen en elkaar weer treffen
vaarwel, m'n vriend geen handen schudden
geen tranen, geen gefronste wenkbrauwen
er is niets nieuws aan sterven in dit leven
en het leven is niet nieuwer'
Vlak voor het einde
bracht Dim collega's, wetenschappers en intellectuelen samen in Cyprus.
Ze werkten al jaren samen met Dims stichting.
Daar vormden ze nieuwe filantropische doelen.
Op de vreugde van het leren, op verlichting,
wat niet alleen goed is voor degenen die verlicht zijn,
maar ook voor degenen die anderen verlichten. Gefeliciteerd.
Vlak voor kerst 2021
ging ik met Dim en Boris naar Zwitserland
waar euthanasie legaal is.
Dim wilde deze ingreep voor 2022 ondergaan.
Gezondheid en welzijn, hè?
Hij wilde de wereld vredig verlaten
en met name op het juiste moment.
Z'n gevoel voor timing was buitengewoon.
We waren op veel manieren heel verschillend.
Dim was een fervent atheïst
en ik een christen die in God geloofde.
In het begin kon ik z'n dood bijna niet verwerken.
Ondanks m'n pogingen hem te ontmoedigen,
bleef hij vastberaden en ongeduldig.
We deelden het geloof in het belang van vrije wil
en de absolute macht
van een individu over z'n eigen bestaan.
Dit hielp me het te accepteren.
Dit is onze afscheidsfoto.
Hier eindigt m'n persoonlijke verhaal
met Dim en Rusland na de val van de Sovjet-Unie.
Wat onze gedeelde geschiedenis betreft, is de cirkel rond.
Alles wat is bereikt
in de korte vriendschap tussen de VS en Rusland
wordt nu tenietgedaan.
Alles behalve onze band.
Als ik jonger was geweest, als ik jong was geweest…
Ik denk dat een van de belangrijkste taken
voor geletterde mensen, de intelligentsia,
het onderwijzen is.
Over het algemeen is het niet leuk om een oude man te zijn.
Ik kan niet goed meer lopen.
Er is altijd wel iets.
Ja.
Maar er is ook een positieve kant.
Je ziet namelijk je eigen horizon
en je wil roepen: 'Mensen, jullie moeten alles uit het leven halen.'
Denk er maar eens over na.
Precies twee maanden later, in februari 2022,
viel Rusland Oekraïne binnen.
Maya overleed een jaar na Dim.
Ze werden samen begraven op Cyprus.
De Zimin Foundation blijft wetenschappers steunen
aan de Universiteit van Tel Aviv, Technion en de Arizona State University.
Sinds 2022 zet die zich ook in Oekraïne in
om scholing aan het front te ondersteunen
en bibliotheken en scholen te restaureren.
Om veiligheidsredenen worden onze collega's in Rusland
die aan dit project mee hebben gewerkt niet genoemd.
Ondertiteld door: Anne-Marije Vuyk