1
00:00:02,000 --> 00:00:07,000
Downloaded from
YTS.LT

2
00:00:08,000 --> 00:00:13,000
Official YIFY movies site:
YTS.LT

3
00:00:44,833 --> 00:00:51,208
{\an8}HERSH, SEYMOUR
KAJIAN PERANG KIMIA DAN BIOLOGI

4
00:00:51,291 --> 00:00:54,000
Terdapat lima pangkalan utama
di Amerika Syarikat

5
00:00:54,083 --> 00:00:56,416
untuk penghasilan
senjata kimia dan biologi

6
00:00:56,500 --> 00:00:57,583
serta kajiannya.

7
00:00:58,166 --> 00:01:00,416
Pernah berlaku sebarang kemalangan?

8
00:01:00,500 --> 00:01:02,416
Ada peristiwa berlaku di Dugway.

9
00:01:11,083 --> 00:01:12,208
Pada suatu hari Ahad,

10
00:01:12,291 --> 00:01:14,583
penternak biri-biri
perasan biri-biri mereka mati.

11
00:01:16,916 --> 00:01:18,416
Menjelang Isnin, 6,000 ekor mati.

12
00:01:24,583 --> 00:01:28,291
PUSAT UJIAN DESERET
LAPANGAN UJIAN DUGWAY

13
00:01:30,125 --> 00:01:32,708
Ujian gas saraf dibuat di sana
sejak 1960-an.

14
00:01:33,208 --> 00:01:34,208
Berlaku kesilapan.

15
00:01:34,291 --> 00:01:37,791
Pesawat Tentera Udara bawa 40 gelen
gas saraf yang diwarnakan merah.

16
00:01:45,916 --> 00:01:48,041
Ia meletup ke arah Salt Lake City.

17
00:01:49,791 --> 00:01:55,000
RAKAMAN TENTERA YANG DIKELUARKAN

18
00:02:04,416 --> 00:02:07,916
Keluarga encik pula?
Mereka terima kesan buruk akibatnya?

19
00:02:08,000 --> 00:02:10,208
Saya tak pasti
sama ada dari sini atau tak.

20
00:02:10,291 --> 00:02:12,416
Kami semua sakit perut pada hari Sabtu

21
00:02:12,500 --> 00:02:15,875
dan kerap muntah sepanjang malam.

22
00:02:15,958 --> 00:02:19,208
Sama ada itu berkaitan atau tidak,
ia membimbangkan.

23
00:02:20,166 --> 00:02:23,250
Staf perubatan, veterinar
dan staf teknikal lain

24
00:02:23,333 --> 00:02:24,916
di Lapangan Ujian Dugway

25
00:02:25,416 --> 00:02:26,833
berada di lapangan

26
00:02:27,416 --> 00:02:29,875
menyiasat punca masalah ini.

27
00:02:31,458 --> 00:02:34,958
Pada masa ini, ia cuma bersifat spekulasi

28
00:02:35,041 --> 00:02:38,916
untuk cuba mengenal pasti
punca kematian biri-biri ini.

29
00:02:39,000 --> 00:02:41,416
{\an8}KAWASAN LARANGAN
KAMERA AKAN DIRAMPAS

30
00:02:41,500 --> 00:02:44,166
Saya tak peduli apa kata tentera.
Saya siasat

31
00:02:45,208 --> 00:02:46,666
untuk artikel majalah saya,

32
00:02:46,750 --> 00:02:49,625
dan memang gas saraf
yang bunuh biri-biri itu.

33
00:02:49,708 --> 00:02:52,625
Tentera mahu berdolak-dalik
tapi memang gas saraf.

34
00:02:52,708 --> 00:02:54,333
Semua orang cakap secara tak rasmi.

35
00:02:54,416 --> 00:02:57,083
Tiada sesiapa mahu cakap tentera menipu.

36
00:03:05,958 --> 00:03:06,958
Okey.

37
00:03:14,916 --> 00:03:18,708
{\an8}LAPORAN OLEH SEYMOUR M. HERSH

38
00:03:20,333 --> 00:03:21,333
Aduhai.

39
00:03:22,083 --> 00:03:23,625
Aduhai. Buat betul-betul.

40
00:03:37,375 --> 00:03:41,916
Tertulis, "Hersh nampaknya arif
tentang apa yang mereka siasat."

41
00:03:42,000 --> 00:03:44,583
"Tapi tak apa. Dia tak tahu
tentang penutupan skandal."

42
00:03:45,083 --> 00:03:48,125
Mengagumkan. Setahun lepas
saya tak perasan pun.

43
00:03:48,208 --> 00:03:49,458
Okey. Masa beraksi.

44
00:03:49,541 --> 00:03:51,166
- Okey.
- Apa awak nak buat?

45
00:03:51,250 --> 00:03:54,750
- Awak rakam semua ini, kan?
- Kami nak bincang soal sumber dan...

46
00:03:54,833 --> 00:03:57,125
Awak yang suka cakap tentang sumber.

47
00:03:57,208 --> 00:03:59,333
- Tak...
- Saya tak nak cakap tentang sumber.

48
00:03:59,416 --> 00:04:04,333
Tak semestinya sumber tertentu
atau jenis orang yang awak dapat.

49
00:04:08,291 --> 00:04:10,958
Kita dah bincang
beberapa orang yang saya dapat.

50
00:04:11,041 --> 00:04:15,291
Saya tengok pad malam tadi,
nama mereka penuh di situ.

51
00:04:16,500 --> 00:04:19,583
Saya tak pernah...
Semua ini sepatutnya dirahsiakan.

52
00:04:20,375 --> 00:04:23,041
Sy, kami tak dedahkan
mana-mana orang ini.

53
00:04:24,791 --> 00:04:27,416
Sesetengahnya mungkin masih hidup.
Faham tak?

54
00:04:28,500 --> 00:04:31,125
Kebanyakannya benci saya
tapi masih hubungi saya.

55
00:04:31,833 --> 00:04:34,041
Agaknya kenapa mereka suka jumpa awak?

56
00:04:35,291 --> 00:04:38,041
Entahlah.
Kalau awak bekerja di dunia rahsia,

57
00:04:38,125 --> 00:04:41,875
dan seseorang di luar sana
korek rahsia dan masuk ke dalamnya,

58
00:04:41,958 --> 00:04:44,541
apa salahnya cakap dengan saya? Entahlah.

59
00:04:44,625 --> 00:04:47,041
Saya tak analisis orang
yang bercakap dengan saya,

60
00:04:47,125 --> 00:04:49,458
sebagaimana
saya tak analisis diri sendiri.

61
00:04:50,041 --> 00:04:53,625
Awak nak saya buat, saya tahu,
tapi saya takkan ke situ.

62
00:04:53,708 --> 00:04:55,500
Saya fikir beberapa orang...

63
00:04:55,583 --> 00:04:58,625
Di sini seorang pekerja Kissinger
ini pula...

64
00:04:59,375 --> 00:05:00,958
Ini wanita staf Cia.

65
00:05:03,708 --> 00:05:05,958
Susah nak tahu siapa boleh dipercayai.

66
00:05:06,708 --> 00:05:08,625
Saya tak percaya kamu semua pun.

67
00:05:10,875 --> 00:05:14,916
LAURA MULA MEMINTA SY UNTUK
MENGHASILKAN FILEM PADA 2005.

68
00:05:15,000 --> 00:05:17,833
HAMPIR 20 TAHUN KEMUDIAN, SY SETUJU.

69
00:05:17,916 --> 00:05:21,833
MARK BERKERJASAMA DENGAN SY
DALAM TIGA DOKUMENTARI PENYIASATAN.

70
00:05:49,458 --> 00:05:52,416
{\an8}Saya belajar untuk tak peduli
pendapat orang,

71
00:05:53,291 --> 00:05:56,333
{\an8}sebab saya sentiasa tulis cerita
yang buat orang tertentu marah.

72
00:05:58,666 --> 00:06:01,666
{\an8}Ada sejarah Amerika yang sukar ditulis.

73
00:06:04,250 --> 00:06:05,958
{\an8}Sentiasa ada tahap lain.

74
00:06:16,916 --> 00:06:20,041
Tugas saya sebagai wartawan akhbar
adalah cari rahsia dan fakta,

75
00:06:20,125 --> 00:06:21,750
jika itu isunya.

76
00:06:21,833 --> 00:06:24,208
Kita terbitkan. Kenapa?
Kita terbitkan kerana tahu

77
00:06:24,291 --> 00:06:27,416
kita langgar undang-undang, peraturan
dan keselamatan negara.

78
00:06:27,500 --> 00:06:29,583
Ia maklumat rahsia. Atas rahsia.

79
00:06:29,666 --> 00:06:32,791
Sebab kami fikir ada sebab kukuh,
ada kisah di sini

80
00:06:32,875 --> 00:06:36,666
yang mana pegawai bertanggungjawab
tak jalankan tugas sewajarnya.

81
00:06:36,750 --> 00:06:40,250
Itu yang saya cuba jelaskan.
Media tak sepatutnya dihalang

82
00:06:40,333 --> 00:06:43,500
daripada terbitkan apa saja,
kerana begitu caranya

83
00:06:43,583 --> 00:06:46,041
Perlembagaan dan Rang Undang-undang
Hak Asasi dibentuk.

84
00:07:05,125 --> 00:07:10,416
Apabila kita sertai sebarang pertandingan,
Orang Amerika suka bangkit begini,

85
00:07:11,041 --> 00:07:14,625
dan mereka mahu pihak lawan turun begini.

86
00:07:14,750 --> 00:07:16,458
{\an8}PRESIDEN AS

87
00:07:16,541 --> 00:07:20,291
Itu bukan jenis perang
yang kita perjuangkan di Vietnam.

88
00:07:21,500 --> 00:07:24,500
Bagi saya, pergerakan kita
lebih kepada begini.

89
00:07:25,333 --> 00:07:30,958
Pergerakan mereka lebih kepada begini,
berbanding laju ke atas atau bawah.

90
00:07:31,458 --> 00:07:33,291
Kita ada kemajuan.

91
00:07:33,916 --> 00:07:36,833
Kita berpuas hati
dengan hasil yang kita capai.

92
00:07:37,416 --> 00:07:41,500
Kita menyebabkan kerugian lebih besar
berbanding yang kita tanggung.

93
00:08:20,541 --> 00:08:21,500
PENGEBOMAN HANOI

94
00:08:21,583 --> 00:08:23,958
OLEH SEYMOUR HERSH

95
00:08:24,041 --> 00:08:26,666
{\an8}PENTAGON AKUI KAWASAN AWAM
DI UTARA VIETNAM

96
00:08:26,750 --> 00:08:29,333
{\an8}MUSNAH KETIKA SERBUAN

97
00:08:29,416 --> 00:08:31,791
TENTERA BERGELUT CAPAI KESIAPSIAGAAN PENUH

98
00:08:31,875 --> 00:08:33,583
TENTERA KEKURANGAN KAPTEN

99
00:08:33,666 --> 00:08:36,583
AS MUNGKIN MULA OPERASI TENTERA
DI DELTA MEKONG AKHIR MUSIM BUNGA

100
00:08:36,666 --> 00:08:39,041
PERANG VIETNAM HAMPIRI
TITIK PERUBAHAN GENTING

101
00:08:40,291 --> 00:08:42,083
{\an8}Pentagon tempat yang aneh.

102
00:08:42,166 --> 00:08:46,250
{\an8}Pergi sana, minum kopi,
sembang kosong dan baca akhbar.

103
00:08:51,291 --> 00:08:54,750
Dalam 10.30, mereka beri taklimat.
Mereka failkan sesuatu.

104
00:08:55,583 --> 00:09:00,125
Mereka dibayar lumayan
untuk mendengar sidang akhbar,

105
00:09:00,208 --> 00:09:02,458
menunggu sejam sehingga transkrip ditaip,

106
00:09:02,541 --> 00:09:04,791
dan tulis cerita 500 patah perkataan.

107
00:09:04,875 --> 00:09:07,708
Itulah seharian kerja mereka.
Tak banyak pun.

108
00:09:08,291 --> 00:09:12,166
Bagi saya, di Amerika bukan pihak berkuasa
yang menapis media,

109
00:09:12,250 --> 00:09:14,250
tapi media sendiri menapis laporan mereka.

110
00:09:22,250 --> 00:09:24,750
Semasa saya di Pentagon untuk agensi AP,

111
00:09:24,833 --> 00:09:27,833
daripada pergi makan tengah hari
dengan rakan sekerja,

112
00:09:27,916 --> 00:09:30,750
saya akan cari pegawai tentera muda.

113
00:09:32,458 --> 00:09:35,833
Bersembang tentang bola sepak
dan mengenali mereka.

114
00:09:37,125 --> 00:09:39,583
Saya pernah sertai tentera,
dalam tentera simpanan.

115
00:09:40,916 --> 00:09:43,500
Lama-lama, penjawat tentera mula cakap,

116
00:09:43,583 --> 00:09:45,541
"Yalah, Murder, Incorporated di sana."

117
00:09:47,416 --> 00:09:49,750
Saya hairan, "Apa maksud awak?"

118
00:10:16,125 --> 00:10:18,041
Ramai yang dah dibasuh otak.

119
00:10:18,125 --> 00:10:21,875
Ramai orang tentukan
berita yang patut kita dengar.

120
00:10:23,750 --> 00:10:26,541
Kita di tahap
pembunuhan terbuka di Vietnam.

121
00:10:40,125 --> 00:10:43,666
SOKONG TENTERA AS
BAWA MEREKA PULANG SEKARANG

122
00:11:33,583 --> 00:11:37,750
Dalam erti kata lain,
saya rasa tak berguna,

123
00:11:38,833 --> 00:11:42,916
Saya rasa tak sedap hati
tentang lokasi saya dan lokasi perang.

124
00:11:43,916 --> 00:11:47,083
Ada kisah penting yang nampak mustahil.

125
00:11:47,166 --> 00:11:49,375
Sesuatu yang dipanggil kebenaran.

126
00:11:49,458 --> 00:11:52,291
Terdapat kebenaran yang luas di luar sana,

127
00:11:52,375 --> 00:11:54,833
dan saya tak nampak cara mencapainya.

128
00:11:54,916 --> 00:11:57,583
Saya risau. Saya fikir tentangnya.

129
00:12:01,000 --> 00:12:04,000
Selepas bergaduh dengan editor,
saya berhenti dari AP.

130
00:12:05,250 --> 00:12:09,250
Saya dan isteri, Liz, berkahwin
dan ada anak, kami tak banyak duit.

131
00:12:11,000 --> 00:12:12,625
Saya mula bekerja bebas.

132
00:12:19,041 --> 00:12:23,541
{\an8}Suatu hari, saya dapat panggilan
daripada lelaki yang saya tak kenal.

133
00:12:24,291 --> 00:12:28,708
Saya tanya, "Apa cerita". Dia kata,
"Ada kekejaman dahsyat di Vietnam

134
00:12:28,791 --> 00:12:30,083
yang mereka sembunyikan."

135
00:12:33,250 --> 00:12:34,291
Keadaannya suram.

136
00:12:40,333 --> 00:12:43,083
TEMBAKAN

137
00:12:43,166 --> 00:12:47,208
Dia menyifatkan askar AS hilang akal
dan tembak ramai orang.

138
00:12:47,791 --> 00:12:51,333
Dia tak tahu sangat,
tapi pihak tentera panik tentangnya.

139
00:12:56,166 --> 00:12:57,958
Saya tiada nama. Tak tahu apa-apa.

140
00:13:04,708 --> 00:13:09,041
Beberapa kali saya ke Pentagon,
dan ada seorang kolonel yang saya suka.

141
00:13:09,125 --> 00:13:13,250
Saya terserempak dengan dia,
sekarang dia dapat satu bintang.

142
00:13:13,333 --> 00:13:17,541
Saya halang dia dan kami kata,
"Hei, kita dah lama tak jumpa."

143
00:13:17,625 --> 00:13:21,375
Saya tanya, "Kenapa dengan lutut?"
Dia kata, "Saya ditembak."

144
00:13:21,458 --> 00:13:25,416
Saya kata, "Awak tembak lutut sendiri
untuk jadi jeneral dan dapat pingat, kan?"

145
00:13:26,125 --> 00:13:29,083
Dia ketawa dan kata, "Pergi mampus."

146
00:13:30,083 --> 00:13:31,666
KORIDOR EISENHOWER

147
00:13:31,750 --> 00:13:34,875
Kami terus berjalan. Saya tanya,
"Awak buat apa sekarang?"

148
00:13:34,958 --> 00:13:37,333
Dia kata, "Saya bekerja untuk Ketua Staf."

149
00:13:37,416 --> 00:13:40,083
"Westmoreland?" Dia jawab, "Ya."

150
00:13:40,166 --> 00:13:43,333
Saya tanya, "Apa awak tahu
tentang askar yang tembak kampung?"

151
00:13:44,041 --> 00:13:46,583
Dia kata, "Sy, biar saya beritahu awak."

152
00:13:46,666 --> 00:13:50,333
"Lelaki itu, Calley, saya harap
dia masuk neraka jahanam."

153
00:13:50,416 --> 00:13:52,666
Calley? Saya ada nama.

154
00:13:55,333 --> 00:13:57,291
Tentulah, saya salah eja,

155
00:13:57,375 --> 00:14:02,458
tapi akhirnya, saya jumpa klip
daripada <i>New York Times.</i>

156
00:14:02,541 --> 00:14:05,916
Ada kotak kecil dengan nama leftenan
William L. Calley Jr.

157
00:14:06,000 --> 00:14:08,166
ditahan kerana membunuh.

158
00:14:09,000 --> 00:14:10,916
Calley, Calley, kan?

159
00:14:12,708 --> 00:14:15,250
Saya dapat tahu nama peguamnya, Latimer.

160
00:14:16,791 --> 00:14:20,333
Saya telefon dia dan kata,
"Hei, nama saya Hersh." Saya kata,

161
00:14:20,416 --> 00:14:23,916
"Saya dalam penerbangan ke West Coast
yang berhenti di Salt Lake."

162
00:14:24,000 --> 00:14:26,541
"Boleh saya singgah pejabat awak
dan menyapa?"

163
00:14:26,625 --> 00:14:28,916
Dia kata, "Boleh, datanglah."

164
00:14:29,000 --> 00:14:32,333
Bukan begitu sebenarnya.
Saya cuma nak bersahaja.

165
00:14:35,250 --> 00:14:38,708
Sesampai saya ke pejabatnya,
dia keluarkan sekeping kertas.

166
00:14:40,250 --> 00:14:41,625
Ada kertas pertuduhan.

167
00:14:42,166 --> 00:14:45,500
Leftenan Calley
didakwa membunuh 109 orang.

168
00:14:45,583 --> 00:14:48,250
Dia letak kertas itu
di depannya, terbalik.

169
00:14:49,166 --> 00:14:50,833
Saya cakap dalam hati,

170
00:14:50,916 --> 00:14:54,791
"Kau akan terus berbual
dan pura-pura tulis nota,

171
00:14:54,875 --> 00:14:57,958
kau tulis sehuruf demi sehuruf.
sebanyak yang boleh."

172
00:14:58,041 --> 00:15:05,041
TUDUHAN: PELANGGARAN KOD UNIFORM
KEADILAN TENTERA, ARTIKEL 118

173
00:15:11,250 --> 00:15:12,500
Saya dapat maklumat gempar.

174
00:15:20,500 --> 00:15:23,541
Saya buat keputusan untuk cari Calley.

175
00:15:25,791 --> 00:15:27,416
Saya terbang ke Fort Benning.

176
00:15:31,375 --> 00:15:34,083
Saya pakai sut lama,
mungkin sut perkahwinan saya.

177
00:15:34,166 --> 00:15:36,125
Berhari-hari saya pakai baju yang sama.

178
00:15:40,291 --> 00:15:41,666
{\an8}Saya sampai awal pagi.

179
00:15:41,750 --> 00:15:45,000
{\an8}Saya jumpa dia tengah malam
hari yang sama, kebetulan saja.

180
00:15:45,916 --> 00:15:49,666
Mereka tempatkan Calley
dalam perumahan kolonel dan jeneral.

181
00:15:49,750 --> 00:15:51,541
Itu tempat terakhir saya cari.

182
00:15:53,833 --> 00:15:57,833
Dia amat berbeza daripada
yang saya mahu. Saya nak lihat raksasa.

183
00:16:02,541 --> 00:16:04,791
Dia mula berbohong tentang,

184
00:16:04,875 --> 00:16:08,375
"Tembak-menembak, ramai musuh,
tiada siapa kenal sesiapa,

185
00:16:08,458 --> 00:16:10,916
dan saya buat kerja
melindungi tentera saya."

186
00:16:11,000 --> 00:16:13,541
"Orang awam terbunuh,
tapi mereka cuba bunuh kami."

187
00:16:13,625 --> 00:16:16,583
Dia kata, "Kapten saya,
Ernest Medina, sama seperti saya,

188
00:16:16,666 --> 00:16:19,166
sedang menjalani siasatan.
Dia boleh beritahu awak."

189
00:16:19,250 --> 00:16:21,000
Dia ambil telefon dan kata,

190
00:16:21,083 --> 00:16:23,458
"Kapten, saya bersama wartawan
dari Washington."

191
00:16:23,541 --> 00:16:26,291
"Apa kata tuan beritahu dia
saya cuma ikut arahan?"

192
00:16:26,375 --> 00:16:27,500
Medina jawab,

193
00:16:27,583 --> 00:16:30,458
"Aku tak tahu apa kau cakap,"
dan hempas telefon.

194
00:16:30,541 --> 00:16:33,708
Calley pula...
dia beri saya pandangan macam,

195
00:16:33,791 --> 00:16:37,250
"Mungkin... Mungkin saya kambing hitamnya."

196
00:16:37,333 --> 00:16:40,750
{\an8}TENTERA KATA DIA SENGAJA MEMBUNUH
SEKURANG-KURANGNYA 109 AWAM VIETNAM

197
00:16:40,833 --> 00:16:44,458
{\an8}SEMASA MISI DI KUBU KUAT VIET CONG
DIKENALI SEBAGAI “PINKVILLE.”

198
00:16:44,541 --> 00:16:48,833
"KOSONGKAN KAWASAN”

199
00:16:48,916 --> 00:16:52,583
KORBAN ORANG AWAM

200
00:16:53,291 --> 00:16:59,250
Sy pernah cuba menjual cerita itu
kepada beberapa majalah.

201
00:16:59,333 --> 00:17:01,000
Tiada sesiapa berani sentuh.

202
00:17:01,583 --> 00:17:06,458
Akhirnya, dia serahkan kepada saya
dan kata, "Jangan buat silap."

203
00:17:06,541 --> 00:17:12,958
Saya luangkan sembilan jam seterusnya
hubungi setiap editor urusan

204
00:17:13,041 --> 00:17:17,666
setiap akhbar di Amerika
dan sepenuh hati cuba jual cerita itu.

205
00:17:19,791 --> 00:17:23,333
Sy, minggu lepas awak lapor cerita
tentang leftenan tentera

206
00:17:23,416 --> 00:17:27,333
yang dituduh membunuh
109 orang awam Vietnam.

207
00:17:27,416 --> 00:17:29,833
Di mana cerita itu mula dicetak?

208
00:17:29,916 --> 00:17:33,250
<i>Chicago Sun-Times</i>, 5.30 waktu tempatan,
6.30 waktu Washington.

209
00:17:33,333 --> 00:17:35,541
- Itu cerita awak, cerita <i>Dispatch.</i>
- Betul.

210
00:17:35,625 --> 00:17:39,250
Kemudian keluar dalam edisi pertama,
lebih kurang 30 akhbar.

211
00:17:40,416 --> 00:17:43,333
Saya rasa perlu pendekatan luar kebiasaan.

212
00:17:43,416 --> 00:17:45,583
Saya hubungi <i>Life,</i> mereka tak berminat.

213
00:17:45,666 --> 00:17:49,250
<i>Look</i> tak berminat.
Ketika itu, David Obst hubungi <i>Dispatch.</i>

214
00:17:49,333 --> 00:17:52,583
Dia yakinkan saya
boleh buat cerita ini di muka depan.

215
00:17:54,166 --> 00:17:57,791
Orang di Pentagon
semua tak suka saya sekarang.

216
00:17:57,875 --> 00:17:59,958
Mereka cuba merahsiakannya.

217
00:18:00,958 --> 00:18:02,833
Saya bocorkan rahsia itu.

218
00:18:11,333 --> 00:18:12,958
Leftenan, ada masa sekejap?

219
00:18:20,500 --> 00:18:22,208
{\an8}POLIS TENTERA

220
00:18:22,291 --> 00:18:25,833
{\an8}Pendapat Pentagon tentangnya
ialah Calley macam orang gila.

221
00:18:25,916 --> 00:18:29,500
Bagi saya, dia bukan orang gila,
tapi persoalan sebenarnya,

222
00:18:29,583 --> 00:18:32,041
benarkah ada arahan
tembak semua di kampung itu?

223
00:18:32,125 --> 00:18:35,000
Jika ya, adakah ini menjadi kebiasaan?

224
00:18:35,083 --> 00:18:36,833
Kami bersama awak, Calley!

225
00:18:43,916 --> 00:18:45,750
Ada banyak lagi.

226
00:18:46,333 --> 00:18:50,041
Tentu banyak lagi.
Saya buntu nak cari di mana.

227
00:18:50,125 --> 00:18:53,041
Pihak tentera pastinya
takkan bantu saya. Saya...

228
00:18:53,125 --> 00:18:55,708
- Saya tak matikan telefon. Maaf.
- Tak apa.

229
00:18:55,791 --> 00:18:56,916
Tak. Okey.

230
00:18:58,125 --> 00:19:00,541
Beginilah. Saya cuma hubungi awak,

231
00:19:00,625 --> 00:19:03,750
saya kata amaran itu datang dari Iran,
tapi melalui Arab Saudi.

232
00:19:03,833 --> 00:19:05,541
Saya rasa itu tak penting.

233
00:19:05,625 --> 00:19:08,333
<i>Tak, awak kata, "Mungkin dari Iran."</i>

234
00:19:08,416 --> 00:19:10,875
Baguslah. Memang dari Iran,
tapi melalui Arab Saudi.

235
00:19:10,958 --> 00:19:13,083
- Tapi tak apa. Cukup dah.
- <i>Tak.</i>

236
00:19:13,166 --> 00:19:16,291
- Kita tak perlu ubah.
- <i>Jangan cerita terlalu banyak.</i>

237
00:19:16,375 --> 00:19:19,458
Babai. Saya cakap babai. Babai.

238
00:19:20,791 --> 00:19:22,833
Dia kata, "Jangan cerita terlalu banyak."

239
00:19:23,958 --> 00:19:24,916
Ini yang jadi.

240
00:19:29,500 --> 00:19:32,291
Kami balik ke rumah saya di Jalan Macomb.

241
00:19:32,375 --> 00:19:33,416
{\an8}SUARA DAVID OBST

242
00:19:33,500 --> 00:19:35,791
Sy sedang baca <i>The Washington Post,</i>

243
00:19:35,875 --> 00:19:38,958
dan dia nampak cerita kecil
dicetak di situ,

244
00:19:39,041 --> 00:19:42,000
tentang seorang askar muda
bernama Ron Ridenour

245
00:19:42,083 --> 00:19:46,375
yang mendakwa dia maklumkan
pihak tentera tentang pembunuhan itu.

246
00:19:47,958 --> 00:19:50,625
Ridenhour, lapan bulan sebelum itu,
menulis surat.

247
00:19:50,708 --> 00:19:52,666
Dia hantar kepada 30 ahli Kongres,

248
00:19:52,750 --> 00:19:55,500
Pengerusi Ketua-ketua Gabungan,
semua jeneral,

249
00:19:55,583 --> 00:20:00,000
kepada Rumah Putih, Presiden,
tentang perbuatan jahat yang dia tahu.

250
00:20:01,958 --> 00:20:05,166
Jadi saya balik, kemas beg,
terpaksa pinjam duit,

251
00:20:05,250 --> 00:20:07,666
dan naik pesawat ke California
untuk jumpa dia.

252
00:20:12,666 --> 00:20:15,333
Khususnya, mereka beritahu saya
mereka nampak...

253
00:20:16,916 --> 00:20:19,458
individu terdiri daripada askar,

254
00:20:19,541 --> 00:20:22,375
dan beberapa pegawai
meninjau kampung itu,

255
00:20:22,458 --> 00:20:25,500
dan ketika meninjau, ada orang berdiri

256
00:20:25,583 --> 00:20:28,166
sepanjang laluan ke kampung
atau di dalam kampung,

257
00:20:28,250 --> 00:20:30,333
dan mereka tembak mati orang kampung.

258
00:20:30,416 --> 00:20:34,458
Mereka nampak dan mereka tembak
tanpa provokasi.

259
00:20:34,541 --> 00:20:37,625
Saya perlu bertindak.
Saya perlu buat sesuatu.

260
00:20:37,708 --> 00:20:41,541
Saya tak boleh berdiam diri
mengetahui hal ini seumur hidup saya.

261
00:20:41,625 --> 00:20:44,333
Saya tak boleh hidup kalau saya biarkan.

262
00:20:47,625 --> 00:20:49,750
Ridenhour beri saya jadual syarikat.

263
00:20:50,708 --> 00:20:54,666
Dia beri saya nama dua orang
yang boleh bercakap dengan saya.

264
00:20:54,750 --> 00:20:57,583
Seorangnya lelaki muda
penganut Mormon menetap di Utah.

265
00:20:57,666 --> 00:20:59,291
Namanya Michael Terry.

266
00:21:00,125 --> 00:21:02,375
Saya ke sana malam itu jumpa dia.

267
00:21:03,000 --> 00:21:05,458
Dia kata, "Macam tindakan Nazi."

268
00:21:06,125 --> 00:21:08,750
{\an8}PEGAWAI ARAH ASKAR MUDA
TEMBAK SEMUA GUNA MESINGAN

269
00:21:08,833 --> 00:21:10,291
{\an8}ASKAR MUDA TAK SANGGUP

270
00:21:11,000 --> 00:21:16,041
Individu kedua yang Ridenhour
beritahu saya ialah Michael Bernhardt.

271
00:21:16,958 --> 00:21:18,583
Saya jumpa dia di Fort Dix.

272
00:21:20,458 --> 00:21:23,375
Mustahil untuk rosakkan cerita itu.

273
00:21:23,916 --> 00:21:28,291
Saya cuma perlu
laporkan cerita itu seadanya.

274
00:21:28,375 --> 00:21:32,291
Saya dapat nota daripada Terry.
Saya dapat nota daripada Bernhardt.

275
00:21:32,375 --> 00:21:35,250
Biar suara mereka menjadi ceritanya.

276
00:21:35,333 --> 00:21:36,958
"SEMUA DISENGAJAKAN.

277
00:21:37,041 --> 00:21:39,708
PEMBUNUHAN JARAK DEKAT.
SAYA BERDIRI SAKSIKAN."

278
00:21:39,791 --> 00:21:42,916
KATA SARJAN MICHAEL BERNHARDT,
KINI TAMAT TUGAS DI PANGKALAN.

279
00:21:43,000 --> 00:21:47,041
"TENTERA ARAH SAYA TUTUP MULUT,"
BERNHARDT BERITAHU WARTAWAN.

280
00:21:47,125 --> 00:21:50,833
"ADA ARAHAN SAYA SENDIRI PERLU
TENTUKAN SAMA ADA PERLU PATUHI."

281
00:22:01,250 --> 00:22:02,791
Apa arahan awak?

282
00:22:02,875 --> 00:22:06,666
Sebelum operasi,
arahan pegawai pemerintah adalah

283
00:22:07,500 --> 00:22:10,166
musnahkan kampung ini dan penduduknya.

284
00:22:10,250 --> 00:22:14,583
Tuan fikir orang di kampung itu
ialah Viet Cong?

285
00:22:15,791 --> 00:22:18,791
Orang di kampung...
Awak kata orang kampung.

286
00:22:18,875 --> 00:22:20,916
Sesetengah orang di kampung itu...

287
00:22:22,083 --> 00:22:23,833
belum cukup usia untuk berjalan pun.

288
00:22:23,916 --> 00:22:25,833
Tak mungkin mereka Viet Cong.

289
00:22:28,708 --> 00:22:31,291
REAKSI BERCAMPUR BAUR TERHADAP
PEMBUNUHAN DI VIETNAM

290
00:22:31,375 --> 00:22:36,041
Sangat ramai yang tak mahu mempercayainya.

291
00:22:37,000 --> 00:22:39,875
Marah kepada kami sebagai pembawa cerita.

292
00:22:39,958 --> 00:22:42,125
{\an8}RAMAI TAK PERCAYA LAPORAN MY LAI

293
00:22:42,208 --> 00:22:47,166
{\an8}Tiada sesiapa nak tahu
Amerika Syarikat adalah pihak jahat.

294
00:22:47,250 --> 00:22:50,833
{\an8}BUKTI PEMBUNUHAN BERAMAI-RAMAI
DI VIETNAM KABUR

295
00:22:50,916 --> 00:22:55,375
PEMBUNUHAN BERAMAI-RAMAI
DI SELATAN VIETNAM 'DIRAGUI'

296
00:22:55,458 --> 00:22:58,458
LAPORAN PERTAMA
DITOLAK SEBAGAI PROPAGANDA

297
00:22:58,541 --> 00:23:02,166
Baru-baru ini, beberapa individu
terlibat dalam insiden serius

298
00:23:02,250 --> 00:23:04,250
telah dilaporkan dalam berita.

299
00:23:04,333 --> 00:23:05,875
{\an8}KETUA STAF TENTERA AS

300
00:23:05,958 --> 00:23:10,416
Ada pihak mungkin lihat insiden ini
sebagai gambaran keseluruhan tentera.

301
00:23:11,791 --> 00:23:16,000
Namun, ini adalah tindakan segelintir
yang menyedihkan.

302
00:23:16,541 --> 00:23:20,791
Namun institusi tentera
tidak sepatutnya dibicarakan.

303
00:23:22,791 --> 00:23:25,041
Saya cuba fikir apa yang jadi.

304
00:23:25,125 --> 00:23:26,750
Apa jadah yang jadi?

305
00:23:26,833 --> 00:23:28,458
Jadi itulah matlamat saya.

306
00:23:28,541 --> 00:23:31,458
Saya terus mencari orang.

307
00:23:31,541 --> 00:23:34,125
Saya jumpa ramai orang
yang banyak bercakap dengan saya.

308
00:23:34,208 --> 00:23:36,375
Jelaskan. Apa maksud awak, "Apa jadi?"

309
00:23:36,458 --> 00:23:38,000
Bagaimana ini berlaku?

310
00:23:38,083 --> 00:23:41,416
Kemerosotan akal dalam kegilaan.

311
00:23:53,916 --> 00:23:57,541
Awak buat saya fikir
yang hal yang saya tak nak fikir.

312
00:24:00,541 --> 00:24:04,166
Saya cari askar muda yang kakinya
hancur akibat letupan, Paul Meadlo.

313
00:24:05,916 --> 00:24:08,250
Dia tinggal di satu sudut di Indiana.

314
00:24:09,166 --> 00:24:12,416
Sebuah ladang usang yang lama.

315
00:24:14,083 --> 00:24:17,125
Seorang wanita dari Selatan keluar.

316
00:24:17,208 --> 00:24:19,333
Saya kata, "Saya nak jumpa Paul."

317
00:24:19,416 --> 00:24:23,625
Saya kata, "Saya wartawan,
saya nak tanya apa jadi dalam tentera."

318
00:24:23,708 --> 00:24:25,166
Kemudian kata-kata dia

319
00:24:25,250 --> 00:24:28,041
kekal dalam kepala saya seumur hidup.

320
00:24:28,125 --> 00:24:31,625
Dia kata, "Saya beri..." Dengan nada sedih,

321
00:24:31,708 --> 00:24:34,708
"Saya beri anak yang baik,
dan mereka hantar balik pembunuh."

322
00:24:39,458 --> 00:24:40,666
Apabila dia kembali,

323
00:24:41,291 --> 00:24:43,708
dia cuma gagap dan...

324
00:24:43,791 --> 00:24:46,291
Saya tanya, "Kenapa kamu gagap?"

325
00:24:46,375 --> 00:24:50,166
Dia kata,
"Mak, saya lalui pengalaman dahsyat."

326
00:24:51,541 --> 00:24:54,666
Saya jumpa Paul,
dan saya tanya, "Apa jadi?"

327
00:24:54,750 --> 00:24:56,000
Kemudian dia mula...

328
00:24:58,083 --> 00:25:00,333
"Bunuh, binasa, mati, menebus dosa."

329
00:25:01,125 --> 00:25:04,208
Dan... seserius mungkin.

330
00:25:13,541 --> 00:25:16,666
Sy hubungi saya dan dia kata,

331
00:25:16,750 --> 00:25:19,250
"Kita dapat berita muka depan dunia."

332
00:25:20,416 --> 00:25:22,958
"SAYA BERI ANAK BAIK,
MEREKA HANTAR BALIK PEMBUNUH."

333
00:25:23,041 --> 00:25:25,833
KENAPA TEMBAK?
"KAMI DIBERI ARAHAN," KATA MEADLO.

334
00:25:25,916 --> 00:25:29,791
Jadi saya hubungi <i>CBS Evening News.</i>

335
00:25:29,875 --> 00:25:32,208
Saya buat sesuatu
yang tak sepatunya dibuat,

336
00:25:32,291 --> 00:25:34,875
tapi saya tak tahu ketika itu tak boleh.

337
00:25:34,958 --> 00:25:37,125
Saya kata, "Kami nak dibayar untuknya."

338
00:25:37,208 --> 00:25:38,958
Dia tanya, "Berapa awak nak?"

339
00:25:39,500 --> 00:25:43,416
Saya tak tahu.
Saya cakap saja, "10,000 dolar."

340
00:25:44,625 --> 00:25:46,625
Dia diam kejap, lalu kata, "Setuju."

341
00:25:55,333 --> 00:25:57,666
Mike Wallace ditugaskan untuk temu bual.

342
00:25:57,750 --> 00:26:00,875
Mike cakap dengannya dua minit,
kemudian, "Bawa dia masuk bilik."

343
00:26:00,958 --> 00:26:01,791
Mereka mula rakam.

344
00:26:02,958 --> 00:26:05,583
Berapa ramai yang kamu kumpulkan?

345
00:26:05,666 --> 00:26:09,250
Ada kira-kira 40, 45 orang
yang kami kumpul di...

346
00:26:09,750 --> 00:26:12,458
di tengah-tengah kampung.

347
00:26:12,541 --> 00:26:14,458
Orang apa? Lelaki, wanita, kanak-kanak?

348
00:26:14,541 --> 00:26:15,833
Lelaki, wanita, kanak-kanak.

349
00:26:15,916 --> 00:26:17,083
- Bayi?
- Bayi.

350
00:26:17,958 --> 00:26:21,666
Kami kumpulkan mereka
dan buat mereka mencangkung.

351
00:26:22,583 --> 00:26:23,583
Dan...

352
00:26:24,833 --> 00:26:28,666
Leftenan Calley datang dan kata,
"Kau tahu apa nak buat, kan?"

353
00:26:28,750 --> 00:26:30,208
Saya jawab, "Ya."

354
00:26:30,291 --> 00:26:33,916
Jadi saya buat andaian
dia cuma mahu kami perhatikan mereka.

355
00:26:34,916 --> 00:26:38,916
Dia pergi dan kembali semula
10 atau 15 minit kemudian,

356
00:26:39,708 --> 00:26:42,416
dan tanya,
"Kenapa kau belum bunuh mereka?"

357
00:26:43,333 --> 00:26:47,708
Saya beritahu dia, "Saya tak fikir
tuan nak kami bunuh mereka."

358
00:26:47,791 --> 00:26:49,791
"Saya fikir tuan suruh kawal."

359
00:26:49,875 --> 00:26:51,791
Dia kata, "Tak, aku nak mereka mati."

360
00:26:52,541 --> 00:26:53,708
Kemudian...

361
00:26:53,791 --> 00:26:57,333
Dia berundur dalam 10 ke15 kaki
lalu mula menembak mereka.

362
00:26:57,416 --> 00:27:00,250
Dia suruh saya tembak mereka,
jadi saya tembak.

363
00:27:00,333 --> 00:27:03,083
Saya lepaskan empat kelopak peluru
ke arah mereka.

364
00:27:04,125 --> 00:27:06,500
- Lelaki, wanita dan kanak-kanak?
- Ya.

365
00:27:07,000 --> 00:27:08,708
- Bayi?
- Dan bayi.

366
00:27:10,750 --> 00:27:12,416
Bagaimana awak tembak bayi?

367
00:27:14,166 --> 00:27:16,375
Entahlah. Tembak saja.

368
00:27:18,208 --> 00:27:20,875
'SAYA TEMBAK BAYI... TEMBAK SAJA'

369
00:27:20,958 --> 00:27:25,250
Jangan harap, kami takkan pergi!

370
00:27:25,333 --> 00:27:29,708
Jangan harap, kami takkan pergi!

371
00:27:29,791 --> 00:27:31,875
Jangan harap, kami takkan pergi!

372
00:27:31,958 --> 00:27:34,416
BEGINILAH WANG CUKAI ANDA DIGUNAKAN

373
00:27:37,333 --> 00:27:41,833
Jurugambar tentera yang terlibat,
Ron Haeberle, dia ada dua kamera.

374
00:27:42,791 --> 00:27:46,208
Untuk tentera,
dia guna kamera hitam putih.

375
00:27:46,916 --> 00:27:49,250
{\an8}ASKAR AS TAK DIKENAL PASTI
DI KAWASAN MY LAI

376
00:27:49,333 --> 00:27:53,208
Tapi dia tak beritahu sesiapa
ada satu lagi filem berwarna.

377
00:28:03,291 --> 00:28:06,750
Selepas cerita pertama saya jadi gempar,
dia menjualnya.

378
00:28:08,250 --> 00:28:14,875
GAMBAR EKSKLUSIF, SAKSI PEMBUNUHAN
BERAMAI-RAMAI DI MY LAI

379
00:28:15,375 --> 00:28:21,500
'ARAHANNYA MUSNAHKAN
MY LAI DAN SEMUA DI DALAMNYA'

380
00:28:21,583 --> 00:28:27,000
'MEREKA TAK DIPANGGIL ORANG AWAM,
BAGI KAMI, MEREKA IALAH VIET CONG'

381
00:28:27,083 --> 00:28:28,791
PEMBUNUHAN BERAMAI-RAMAI MENGGERUNKAN

382
00:28:28,875 --> 00:28:31,166
Ia tersebar di seluruh dunia
selepas diterbitkan.

383
00:28:31,916 --> 00:28:36,000
HARI KEMANUSIAN MATI
DI SEBUAH PERKAMPUNGAN DI VIETNAM

384
00:28:45,250 --> 00:28:48,416
Berapa ramai yang dibunuh
dalam keluarga awak?

385
00:28:48,500 --> 00:28:50,416
Empat orang.

386
00:28:51,875 --> 00:28:55,875
Apabila awak pulang dari pasar,
apa yang awak nampak?

387
00:28:55,958 --> 00:29:01,625
Saya masih kecil. Saya takut nak tengok.

388
00:29:02,708 --> 00:29:06,583
Awak seorang saja yang terselamat
dalam keluarga awak?

389
00:29:08,083 --> 00:29:09,583
Ya.

390
00:29:13,625 --> 00:29:15,333
Mereka datang dan bakar semua.

391
00:29:15,416 --> 00:29:18,833
Ada yang dipukul, ditangkap.
Mereka bunuh semua orang.

392
00:29:19,500 --> 00:29:22,666
Awak tahu sebabnya?

393
00:29:22,750 --> 00:29:25,416
Saya tak tahu. Saya tak tahu sebabnya.

394
00:29:25,500 --> 00:29:29,833
Mereka kumpul semua orang.
Sami juga dibawa pergi dan dibunuh.

395
00:29:29,916 --> 00:29:34,708
Boleh anggarkan berapa ramai orang mati?

396
00:29:35,791 --> 00:29:37,708
Berapa ramai yang dibunuh?

397
00:29:37,791 --> 00:29:39,083
Ya.

398
00:29:39,166 --> 00:29:44,375
Saya tak tahu, tapi saya nampak kematian
di mana-mana. Saya nampak banyak mayat.

399
00:29:44,458 --> 00:29:48,333
Anak saudara saya
yang baru belajar berjalan,

400
00:29:48,416 --> 00:29:53,541
dia berpaut pada kepala saya
dan menangis, "Mak, mak."

401
00:29:53,625 --> 00:29:57,625
Kemudian "bang," dia ditembak dan mati.
Saya terbaring di situ.

402
00:30:20,208 --> 00:30:23,083
KISAH MY LAI HAMPIR TERLEPAS PANDANG

403
00:30:23,166 --> 00:30:28,708
WARTAWAN BEBAS, HERSH, MELAPORKANNYA
DAHULU SELEPAS TERIMA TIP TELEFON

404
00:30:28,791 --> 00:30:33,541
Kita seolah-olah terheret
dalam pembunuhan, rogol, dan lain-lain.

405
00:30:33,625 --> 00:30:36,000
Semua orang berpaling, termasuk wartawan

406
00:30:36,083 --> 00:30:38,791
yang pasti tahu tentangnya,
sebahagian daripadanya.

407
00:30:38,875 --> 00:30:40,500
{\an8}MY LAI
SULIT

408
00:30:40,583 --> 00:30:44,125
{\an8}Mengejutkan. Kenapa tak didedahkan?
Bagi saya, itu soalan serius.

409
00:30:44,750 --> 00:30:47,916
Di sini berlaku pembunuhan 400
atau 500 orang,

410
00:30:48,000 --> 00:30:50,583
disaksikan oleh mungkin sedozen helikopter

411
00:30:50,666 --> 00:30:53,375
yang ditugaskan pada hari itu
untuk sokongan tempur.

412
00:30:54,000 --> 00:30:56,333
Mejar jeneral mengetuai Divisyen Amerika

413
00:30:56,416 --> 00:30:57,958
berada di udara pada hari itu.

414
00:30:58,041 --> 00:31:00,916
Kolonel yang mengetuai briged ada di sana.

415
00:31:01,000 --> 00:31:03,333
Ketua pasukan petugas ada di sana.

416
00:31:03,416 --> 00:31:07,000
Dalam beberapa hari,
300 atau 400 tentera AS tahu tentangnya.

417
00:31:07,083 --> 00:31:09,583
Tapi semua membisu. Tiada siapa laporkan.

418
00:31:11,916 --> 00:31:14,416
Hanya ada dua kesimpulan
daripada kejadian ini.

419
00:31:14,500 --> 00:31:18,375
Satu, tentulah kejadian ini
sangat mengejutkan dan tak dijangka

420
00:31:18,458 --> 00:31:20,833
sehingga tiada sesiapa
tergerak nak bincang.

421
00:31:20,916 --> 00:31:24,208
Satu lagi, bagi saya,
kesimpulan yang lebih logik ialah,

422
00:31:24,291 --> 00:31:26,250
itu cuma hari biasa di Vietnam.

423
00:31:28,250 --> 00:31:33,500
{\an8}MAYAT DI DALAM PARIT.
BERHENTI MAKAN (ANGGARAN KAWASAN)

424
00:31:33,583 --> 00:31:40,333
{\an8}8. MAKAN TENGAH HARI
7. ANGGARAN 50 MAYAT DITEMUI

425
00:31:46,208 --> 00:31:48,291
Seluruh tentera beroperasi
ikut kiraan mayat.

426
00:31:49,125 --> 00:31:52,333
Mereka ukur kejayaan
dengan jumlah orang yang dibunuh.

427
00:31:55,083 --> 00:31:57,333
Westmoreland perlukan nombor.

428
00:31:58,375 --> 00:32:01,541
Bagaimana nak dapatkan
jumlah mayat yang mereka nak?

429
00:32:04,458 --> 00:32:06,333
Mereka ke tempat macam My Lai

430
00:32:06,416 --> 00:32:09,791
dan cakap yang semua di situ
ialah Viet Cong lalu bunuh semua.

431
00:32:18,791 --> 00:32:20,500
Mereka bunuh dengan tiga cara.

432
00:32:20,583 --> 00:32:23,375
Bukan semua terlibat,
tapi kebanyakannya terlibat.

433
00:32:23,458 --> 00:32:25,916
- Awak tak faham maksud saya.
- Ini tindakan mereka.

434
00:32:26,000 --> 00:32:27,958
Kita fokus pada kejadian.

435
00:32:28,041 --> 00:32:30,416
Mereka kumpulkan mungkin 100 orang,
dalam kumpulan,

436
00:32:30,500 --> 00:32:33,916
bulatan kecil, kemudian askar
bersenapang automatik tembak mereka.

437
00:32:34,000 --> 00:32:36,125
Awak sendiri tak tahu.

438
00:32:36,208 --> 00:32:38,500
- Sebagai wartawan, saya tahu.
- Awak sendiri tahu?

439
00:32:38,583 --> 00:32:40,541
Kalau perlu ikut pengalaman sendiri,

440
00:32:40,625 --> 00:32:43,333
wartawan tak dapat apa-apa
daripada sidang akhbar presiden.

441
00:32:43,416 --> 00:32:46,041
{\an8}LAPORAN JABATAN TENTERA
TERHADAP INSIDEN MY LAI

442
00:32:46,125 --> 00:32:49,500
Selepas cerita saya keluar,
pihak tentera buat siasatan.

443
00:32:50,625 --> 00:32:53,166
Saya baca keterangan ketika dibentangkan.

444
00:32:53,666 --> 00:32:57,958
Pihak tentera bermati-matian
nak tahu cara saya dapat berita.

445
00:32:59,875 --> 00:33:01,916
{\an8}Ia sepatutnya dirahsiakan.

446
00:33:02,000 --> 00:33:05,958
{\an8}PAPARAN P-1
FOTO MENEGAK MY LAI (4) DAN SEKITARNYA

447
00:33:06,041 --> 00:33:08,958
{\an8}<i>Boleh kamu sekali lagi
ambil gambar udara bersaiz besar itu,</i>

448
00:33:09,041 --> 00:33:12,958
<i>tanda di mana, setakat yang kamu tahu,</i>

449
00:33:14,291 --> 00:33:16,125
<i>tempat kamu nampak parit</i>

450
00:33:17,541 --> 00:33:18,875
{\an8}<i>dengan mayat di dalamnya?</i>

451
00:33:20,708 --> 00:33:21,708
<i>Baik, tuan.</i>

452
00:33:21,791 --> 00:33:25,000
5. PARIT DENGAN ANGGARAN 30 - 40 MAYAT

453
00:33:25,083 --> 00:33:29,625
{\an8}PAPARAN P-152 - SALINAN P-1
SEPERTI ANOTASI EN. LACROSS

454
00:33:29,708 --> 00:33:34,250
{\an8}PAPARAN P-189 - SALINAN F P-1
SEPERTI ANOTASI EN. PENDLETON

455
00:33:34,333 --> 00:33:39,291
{\an8}PAPARAN P-122 - SALINAN P-1
SEPERTI ANOTASI SARJAN OLSEN

456
00:33:39,375 --> 00:33:42,750
DIBUAT BERDASARKAN INGATAN
DI WASHINGTON DC

457
00:33:42,833 --> 00:33:46,208
DIBUAT BERDASARKAN INGATAN
DI WASHINGTON DC

458
00:33:46,291 --> 00:33:49,708
{\an8}DIBUAT BERDASARKAN INGATAN
DI WASHINGTON DC

459
00:33:49,791 --> 00:33:52,916
BUDAK LELAKI, PEREMPUAN
DAN LELAKI DEWASA MERAYU UNTUK HIDUP

460
00:33:53,000 --> 00:33:55,333
<i>Saya tak tahu jika tuan mahu dengar.</i>

461
00:33:55,416 --> 00:33:57,916
<i>Baiklah, kami nak dengar
semua yang kamu nak cakap,</i>

462
00:33:58,000 --> 00:33:59,000
<i>Baik.</i>

463
00:33:59,791 --> 00:34:02,708
<i>Tembakan pertama terkena kepala bayi</i>...

464
00:34:02,791 --> 00:34:04,708
{\an8}SEKUMPULAM 10 MAYAT
MAYAT BAYI

465
00:34:04,791 --> 00:34:06,458
<i>...saya pusing dan rasa mual,</i>

466
00:34:06,541 --> 00:34:08,666
<i>sebab itu kali pertama saya...</i>

467
00:34:09,166 --> 00:34:11,708
<i>Saya pernah bunuh orang,</i>

468
00:34:11,791 --> 00:34:17,458
<i>tapi tak pernah tengok depan-depan
akibat tindakan saya.</i>

469
00:34:17,541 --> 00:34:21,083
MAYAT BERGELIMPANGAN

470
00:34:22,500 --> 00:34:25,875
<i>Beritahu kami apa berlaku
selepas kumpulan ini ditembak?</i>

471
00:34:26,375 --> 00:34:27,458
<i>Itu...</i>

472
00:34:28,875 --> 00:34:30,958
<i>Pada masa itu,</i>

473
00:34:31,041 --> 00:34:35,541
<i>ada beberapa askar merogol
beberapa wanita di kawasan ini.</i>

474
00:34:35,625 --> 00:34:40,833
<i>Ada tiga lelaki lain pada seorang gadis,
pada satu masa.</i>

475
00:34:40,916 --> 00:34:44,250
<i>Seorang askar tarik
salah seorang gadis di sana, dan...</i>

476
00:34:45,125 --> 00:34:48,375
<i>Dalam satu atau dua insiden,
mereka tembak gadis-gadis selepas selesai.</i>

477
00:34:49,791 --> 00:34:56,791
NAMPAK WANITA MATI ATAS KATIL

478
00:34:57,750 --> 00:35:02,791
Setiap hari bak menanggung bertahun-tahun
bebanan hidup atas bahu saya.

479
00:35:02,875 --> 00:35:04,000
Itu yang saya rasa.

480
00:35:04,083 --> 00:35:07,083
Keadaan semakin teruk dan dahsyat.

481
00:35:10,125 --> 00:35:13,083
Saya habiskan dua ke tiga bulan
mencari askar muda,

482
00:35:13,166 --> 00:35:16,750
kemudian saya dapat tahu, keadaan dahsyat.
Lebih banyak maklumat.

483
00:35:17,625 --> 00:35:21,500
Beberapa kali,
saya dah tak boleh terima lagi.

484
00:35:27,458 --> 00:35:34,458
{\an8}KUBUR TAK BERTANDA
DI HUJUNG SELATAN MY LAI

485
00:35:36,666 --> 00:35:40,708
Mereka beri keterangan menyatakan
My Lai bukan kes terpencil.

486
00:35:41,625 --> 00:35:44,541
Ada pembunuhan beramai-ramai kedua
pada hari yang sama.

487
00:35:44,625 --> 00:35:47,333
{\an8}PERKAMPUNGAN MY LAI
PERKAMPUNGAN HAMLET

488
00:35:47,416 --> 00:35:50,750
Tentera berusaha gambarkan My Lai 4
sebagai insiden terpencil.

489
00:35:50,833 --> 00:35:52,791
Ia bukan saja bukan kes terpencil,

490
00:35:52,875 --> 00:35:55,916
malah ia bukan terpencil
pada hari itu, pagi itu, kawasan itu.

491
00:35:56,000 --> 00:35:58,583
Satu batu setengah dari situ,
kejadian sama berlaku.

492
00:36:01,250 --> 00:36:05,166
Terdapat 14 pegawai yang terlibat
dalam menyembunyikannya.

493
00:36:05,250 --> 00:36:08,666
Dakwaan yang akhirnya
difailkan tentera pada 14 hari bulan

494
00:36:08,750 --> 00:36:10,625
adalah pengabaian tugas,

495
00:36:10,708 --> 00:36:15,916
kegagalan mematuhi peraturan yang sah,
dan gagal melaporkan diri.

496
00:36:17,708 --> 00:36:22,333
Mereka sama ada terlibat dalam pembunuhan,
merancang atau menyembunyikannya,

497
00:36:22,416 --> 00:36:24,875
dan mereka didakwa
kerana kegagalan melaporkan.

498
00:36:28,791 --> 00:36:32,416
Westmoreland pula tamat tempoh
empat tahunnya dan dinaikkan pangkat,

499
00:36:32,500 --> 00:36:37,583
walaupun semua orang dalam tentera
dan Ketua Bersama tahu

500
00:36:37,666 --> 00:36:39,291
dia bunuh orang awam.

501
00:36:59,875 --> 00:37:00,875
Hai.

502
00:37:01,541 --> 00:37:03,416
Tentulah saya akan lindungi awak.

503
00:37:03,500 --> 00:37:06,250
Saya nak gambarkan awak pun
saya tak tahu. Awak cakaplah.

504
00:37:07,083 --> 00:37:10,041
<i>Awak boleh kata penyelidik
yang baru pulang dari Gaza.</i>

505
00:37:12,166 --> 00:37:14,541
Bila awak gambarkan
sasaran terhadap wanita

506
00:37:14,625 --> 00:37:16,541
dan sasaran terhadap kanak-kanak,

507
00:37:16,625 --> 00:37:18,291
siapa ada statistik?

508
00:37:18,833 --> 00:37:22,791
<i>Dari segi sasaran sistematik
terhadap kanak-kanak dengan kuadkopter,</i>

509
00:37:22,875 --> 00:37:27,791
<i>saya sendiri ada berdozen sinar-X
kanak-kanak dengan peluru kuadkopter</i>

510
00:37:27,875 --> 00:37:32,458
<i>pada leher, pada kepala mereka
diberikan kepada saya oleh doktor.</i>

511
00:37:33,375 --> 00:37:34,375
<i>Ini kanak-kanak.</i>

512
00:37:35,833 --> 00:37:39,291
Dahsyatnya
dan kita baru di peringkat pertama.

513
00:37:40,083 --> 00:37:42,916
<i>Di pihak saya, saya tak berhak</i>

514
00:37:43,000 --> 00:37:46,458
<i>untuk tak percaya sesuatu boleh dilakukan,</i>

515
00:37:46,541 --> 00:37:49,333
<i>sebab setiap hari saya berhubung
dengan orang tersayang.</i>

516
00:37:49,416 --> 00:37:52,541
<i>Tak percaya bermakna mengabaikan mereka.</i>

517
00:37:52,625 --> 00:37:53,916
Awak akan balik?

518
00:37:54,750 --> 00:37:55,875
<i>Itu rancangannya.</i>

519
00:37:56,500 --> 00:37:59,875
<i>Apa yang orang tak faham
ialah ini mewujudkan duluan.</i>

520
00:38:00,708 --> 00:38:05,000
<i>Gaza meruntuhkan sempadan
masa lalu dan masa depan.</i>

521
00:38:05,083 --> 00:38:08,250
<i>Ini adalah gabungan masa silam
dan masa depan,</i>

522
00:38:09,041 --> 00:38:10,041
<i>yang runtuh.</i>

523
00:38:40,750 --> 00:38:44,458
Ayah saya jarang berbual
dengan kami semua.

524
00:38:47,583 --> 00:38:50,833
Komunikasinya sama ada
tiada langsung atau marah.

525
00:38:51,875 --> 00:38:53,875
Tapi sangat tipikal
bagi orang Eropah Timur.

526
00:38:56,666 --> 00:38:58,666
Saya tak tahu rahsianya
sehinggalah kemudian.

527
00:39:01,041 --> 00:39:06,041
Ayah saya ialah pelarian Yahudi,
datang ke Amerika jahil bahasa Inggeris.

528
00:39:06,791 --> 00:39:10,458
Dia pemain biola di negara lama,
bermain biola yang indah.

529
00:39:12,125 --> 00:39:14,791
{\an8}Dia berasal dari perkampungan kecil
dipanggil Šeduva.

530
00:39:16,833 --> 00:39:20,500
{\an8}Di Lithuania pada masa itu,
menjadi Yahudi bermakna menjadi sasaran.

531
00:39:23,250 --> 00:39:27,041
DAFTAR PENUMPANG ASING
UNTUK AMERIKA SYARIKAT

532
00:39:27,125 --> 00:39:31,250
Semasa dia berusia 16 atau 17 tahun,
pada tahun 1920 atau 1922,

533
00:39:31,333 --> 00:39:34,208
dia pindah dari Lithuania ke Hamburg

534
00:39:34,291 --> 00:39:38,958
dan simpan 12 dolar untuk naik kapal
datang ke Amerika.

535
00:39:42,291 --> 00:39:44,583
Jahil bahasa Inggeris, jahil semua.

536
00:39:45,958 --> 00:39:49,166
NAMA DIUBAH MENGIKUT
PERINTAH MAHKAMAH 10 JULAI 1930

537
00:39:49,250 --> 00:39:52,791
DARIPADA ISADOR HERSHOWITZ
KEPADA ISADORE HERSH

538
00:39:54,541 --> 00:39:57,625
Bertahun-tahun kemudian,
apabila orang Jerman datang,

539
00:39:57,708 --> 00:40:01,583
mereka bawa semua orang Yahudi
ke hutan dan bunuh mereka.

540
00:40:03,208 --> 00:40:04,583
Mereka semua dibunuh.

541
00:40:05,916 --> 00:40:10,000
Saya tak pernah cakap dengan ayah
tentangnya, sebab saya tak tahu.

542
00:40:10,666 --> 00:40:13,041
Tak cakap sepatah pun tentang holokus.

543
00:40:15,666 --> 00:40:18,083
Tentulah saya nak dengar cerita itu.

544
00:40:19,750 --> 00:40:21,375
Mak awak tak pernah cerita?

545
00:40:21,916 --> 00:40:25,416
Mak saya tak pernah cakap apa-apa.
Kalau ada pun, bohong.

546
00:40:25,500 --> 00:40:27,708
Saya boleh tahu. Seadanya.

547
00:40:27,791 --> 00:40:30,458
Mak saya suka buat kek,
kalau tak boleh buat,

548
00:40:30,541 --> 00:40:34,208
dia beli biskut dan kata dia buat,
macamlah kami tak tahu.

549
00:40:34,291 --> 00:40:35,416
Faham tak?

550
00:40:35,500 --> 00:40:37,250
Tak apa. Dia ibu saya.

551
00:40:43,875 --> 00:40:47,416
Saya ada adik kembar,
dia ahli fizik teori gelombang.

552
00:40:50,000 --> 00:40:51,291
Ibu pakaikan kami baju sama

553
00:40:51,375 --> 00:40:54,708
sehingga satu hari ketika kami 13 tahun,
kami sedar, "Ini gila."

554
00:40:57,666 --> 00:41:02,041
Saya tiada pendidikan dalam keluarga.

555
00:41:03,541 --> 00:41:06,083
Jadi saya sertai Kelab Buku Bulanan.

556
00:41:06,833 --> 00:41:09,500
{\an8}MULAKAN KEAHLIAN ANDA
DENGAN MANA-MANA BUKU YANG BAGUS

557
00:41:09,583 --> 00:41:10,625
Saya hidup dengan buku.

558
00:41:12,250 --> 00:41:13,958
Buku ajar saya cara berfikir.

559
00:41:19,208 --> 00:41:22,250
Ayah saya ada perniagaan,
dobi dan cucian kering.

560
00:41:22,333 --> 00:41:25,166
Di Jalan 45 dan Indiana, South Side.

561
00:41:26,041 --> 00:41:28,708
Saya suka. Saya suka kerja di sana.

562
00:41:30,583 --> 00:41:32,875
Di sana semuanya komuniti kulit Hitam.

563
00:41:37,875 --> 00:41:41,125
Ada seorang lelaki bernama Sterling
berusia awal 20-an.

564
00:41:41,208 --> 00:41:43,208
Dia kerja seterika seluar untuk 12 sen.

565
00:41:43,750 --> 00:41:45,208
Dia bawa saya ke perlawanan.

566
00:41:46,375 --> 00:41:50,708
Saya tengok pemain hebat Negro League,
Satchel Paige dan lain-lain semasa kecil.

567
00:41:54,833 --> 00:41:58,833
Dia jelaskan kepada saya, "Hidup awak
tentu baik, sebab kulit awak cerah."

568
00:41:58,916 --> 00:42:02,750
"Saya tiada warna itu,
seterika seluar kerja saya seumur hidup."

569
00:42:02,833 --> 00:42:05,750
Saya faham. Tak ketara, tapi saya faham.

570
00:42:08,416 --> 00:42:10,375
Saya ada dua kakak.

571
00:42:10,458 --> 00:42:12,125
Mereka juga kembar.

572
00:42:12,208 --> 00:42:14,625
Mereka tak sabar nak keluar dari rumah.

573
00:42:17,125 --> 00:42:19,708
Saya sentiasa hidup guna akal sendiri,

574
00:42:20,250 --> 00:42:23,458
kerana sejak umur 15 tahun,
saya tanggung keluarga.

575
00:42:25,083 --> 00:42:26,708
Saya ingat ayah batuk waktu malam.

576
00:42:27,541 --> 00:42:30,541
Tiga pek rokok. Saya ingat ayah batuk.

577
00:42:33,500 --> 00:42:35,625
Daripada kanser paru-paru
kepada kanser otak.

578
00:42:36,875 --> 00:42:40,708
Bila ayah makin tenat, saya boleh angkat,
mandikan dia, semuanya.

579
00:42:42,458 --> 00:42:45,875
Daripada dapat semua A
kepada kosong. Saya tak ke sekolah.

580
00:42:49,333 --> 00:42:51,375
Ayah kata, lupakan tentang kolej,

581
00:42:51,458 --> 00:42:55,750
dia mahu saya tinggal di sini
dan uruskan kedai sebab saya boleh buat.

582
00:42:55,833 --> 00:43:00,583
Alan, saudara kembar saya, dia tak sesuai.

583
00:43:00,666 --> 00:43:02,458
Dia perlu masuk kolej. Tapi dia kata,

584
00:43:02,541 --> 00:43:04,708
"Seymour tak perlukan kolej.
Dia akan okey."

585
00:43:04,791 --> 00:43:08,958
Itu cara dia, sebab saya boleh
uruskan kedai dan saya memang boleh.

586
00:43:09,458 --> 00:43:11,708
Kemahiran apa
awak ada untuk uruskan kedai?

587
00:43:13,625 --> 00:43:16,166
Pandai bercakap,
bertenaga, disenangi ramai.

588
00:43:22,541 --> 00:43:25,333
Satu malam, saya memandu balik
selepas tutup kedai.

589
00:43:26,791 --> 00:43:29,833
Saya tahu ayah dah tiada
bila saya pandang atas dan cahaya gelap.

590
00:43:32,708 --> 00:43:34,833
Saya tak tahu pun ayah nazak.

591
00:43:35,583 --> 00:43:38,833
Keluarga saya tak fikir langsung

592
00:43:38,916 --> 00:43:40,791
jadi saya tak boleh ucap selamat tinggal.

593
00:43:58,416 --> 00:44:00,125
Ada kolej junior.

594
00:44:00,208 --> 00:44:03,375
Universiti Illinois ada kolej junior,

595
00:44:03,458 --> 00:44:06,375
dan yurannya murah. Itu yang penting.

596
00:44:07,833 --> 00:44:13,291
Saya tahu saya penulis yang bagus.
Saya tak fikir ia bernilai.

597
00:44:13,375 --> 00:44:15,750
Saya tak nampak
kemahiran itu penting bagi saya.

598
00:44:15,833 --> 00:44:18,666
ketika saya jaga mesin duit
atau beri baju orang.

599
00:44:18,750 --> 00:44:20,250
{\an8}PEJABAT PENDIDIKAN AM

600
00:44:20,333 --> 00:44:21,916
Salah satu tugasan pertama

601
00:44:22,000 --> 00:44:26,791
adalah bandingkan mana-mana novel British
yang kami mahu dengan novel Amerika,

602
00:44:26,875 --> 00:44:28,750
saya tulis esei tentangnya.

603
00:44:29,250 --> 00:44:32,583
Suatu hari, habis kelas,
saya di belakang, tak sabar nak balik,

604
00:44:32,666 --> 00:44:34,375
guru tanya, "Seymour Hersh ada?"

605
00:44:34,458 --> 00:44:37,250
"Siallah," saya fikir. "Apa salah aku?"

606
00:44:37,333 --> 00:44:39,916
Saya berjalan ke depan, tunduk kepala.

607
00:44:40,000 --> 00:44:43,750
Dia kata, "Awak Hersh?" Saya kata, "Ya."
Dia tanya, "Kenapa buang masa di sini?"

608
00:44:43,833 --> 00:44:45,375
Saya faham maksud dia.

609
00:44:46,000 --> 00:44:47,708
"Ayah saya meninggal," semuanya.

610
00:44:47,791 --> 00:44:51,125
Dia tanya, "Di mana kedai awak?"

611
00:44:51,208 --> 00:44:54,500
"47 dan Indiana, di South Side."

612
00:44:54,583 --> 00:44:57,125
Dia kata, "Awak ada jadual sendiri?"

613
00:44:57,208 --> 00:45:00,083
"Jumpa saya esok di pejabat kemasukan
di Universiti Chicago."

614
00:45:00,166 --> 00:45:01,833
Saya menangis memikirkannya.

615
00:45:01,916 --> 00:45:03,583
"...di Universiti Chicago."

616
00:45:04,250 --> 00:45:06,750
Saya ke sana dan mereka beri saya ujian.

617
00:45:06,833 --> 00:45:09,291
Mereka kata,
"Nanti, awak tak perlu bahasa Inggeris."

618
00:45:09,375 --> 00:45:12,458
Saya kata, "Saya perlu."
Jadi saya ambil semuanya.

619
00:45:14,458 --> 00:45:16,791
Itu saja. Itu mengubah hidup saya.

620
00:45:31,416 --> 00:45:33,458
Awak perlu faham, saya ke Chicago,

621
00:45:33,541 --> 00:45:35,166
dan dunia ini berbeza.

622
00:45:39,583 --> 00:45:41,500
Saya ada teman wanita. Dia di Washington.

623
00:45:41,583 --> 00:45:44,250
Ayahnya penjawat awam.
Saya terkejut bila dia kata...

624
00:45:44,333 --> 00:45:46,208
Saya dalam 19, 20 tahun.

625
00:45:46,291 --> 00:45:49,958
Dia kata, "Ya Tuhan, ayah saya fikir
Eisenhower memang tak guna."

626
00:45:50,708 --> 00:45:52,541
"Ada orang kutuk presiden?"

627
00:45:52,625 --> 00:45:54,791
"Ayah awak kutuk dan dia kerja di..."

628
00:45:54,875 --> 00:45:57,458
Dia kata, "Ya, dia memang bodoh."

629
00:45:58,250 --> 00:46:00,666
Saya kata, "Presiden boleh jadi bodoh?"

630
00:46:00,750 --> 00:46:03,416
Saya baru 19 atau 20 tahun.

631
00:46:03,500 --> 00:46:06,083
Jadi saya tak faham dunia ini.

632
00:46:07,333 --> 00:46:10,416
Saya tak fikir saya akan buat dunia
jadi lebih baik.

633
00:46:10,500 --> 00:46:12,625
Saya tak boleh bayang.

634
00:46:17,750 --> 00:46:21,708
Tapi saya dapat samar-samar rasa,
yang saya ada semangat.

635
00:46:24,291 --> 00:46:28,291
Satu malam di bar,
seorang lelaki bercakap dengan saya.

636
00:46:28,375 --> 00:46:29,541
Saya tanya, "Kerja apa?"

637
00:46:29,625 --> 00:46:32,666
Dia kata, "Saya wartawan,
pernah kerja di City News."

638
00:46:33,208 --> 00:46:34,250
Saya kata, "Maksudnya?"

639
00:46:34,333 --> 00:46:36,916
Dia kata, "Awak tak tahu tentangnya?"
Saya jawab, "Tak."

640
00:46:38,875 --> 00:46:42,083
Itu macam satu keajaiban.

641
00:46:42,916 --> 00:46:47,083
Faham tak? Satu keajaiban
saya jumpa cara ceburi kewartawanan.

642
00:46:54,125 --> 00:46:56,041
Apabila mereka tulis cerita,

643
00:46:56,125 --> 00:46:59,125
saya keluarkan 12 salinan
dan letak ke dalam tong,

644
00:46:59,208 --> 00:47:02,125
gulung dan hantar dalam tiub pneumatik
ke semua agensi akhbar.

645
00:47:02,208 --> 00:47:03,291
Itu kerja saya.

646
00:47:04,500 --> 00:47:07,166
Dalam sebulan,
saya naik pangkat jadi wartawan polis.

647
00:47:14,125 --> 00:47:17,041
Saya jatuh cinta menjadi wartawan.
Saya suka.

648
00:47:23,333 --> 00:47:26,125
Chicago ialah bandar penuh mafia.

649
00:47:26,208 --> 00:47:29,458
Mafia dan polis ada persamaan, kan?

650
00:47:29,541 --> 00:47:32,041
Saya faham itu.

651
00:47:33,041 --> 00:47:34,500
Perkara pertama saya belajar,

652
00:47:34,583 --> 00:47:36,708
jangan buat hal dengan polis.

653
00:47:36,791 --> 00:47:41,166
Jika mereka merompak dan mencuri,
itu bukan urusan kita.

654
00:47:42,208 --> 00:47:46,875
Jadi saya nampak kezaliman dari dekat
dan saya faham itu satu kezaliman,

655
00:47:46,958 --> 00:47:49,291
tapi juga perkara
paling mengujakan bagi saya.

656
00:48:03,041 --> 00:48:07,083
Saya sedang tulis sesuatu
yang boleh dikatakan tak matang,

657
00:48:07,166 --> 00:48:10,291
dari segi cerita sebenar,
tapi cukup dekat.

658
00:48:10,375 --> 00:48:15,375
Tapi penting sebab amaran
tentang Dimona penting.

659
00:48:15,458 --> 00:48:17,541
Dimona bukan sasaran, awak silap.

660
00:48:17,625 --> 00:48:20,291
Awak kata 30 batu
antara lapangan terbang dan Dimona.

661
00:48:20,375 --> 00:48:22,666
Jaraknya 28 batu. Awak dah tak cekap.

662
00:48:25,291 --> 00:48:26,916
Babai. Cakap nanti.

663
00:48:28,291 --> 00:48:31,833
Itu kawan Israel saya yang bantu
buat liputan pasal bom 30 tahun lalu.

664
00:48:32,333 --> 00:48:34,583
Dah baca? Saya dah hantar. Cuba tengok.

665
00:48:35,583 --> 00:48:38,500
Sama ada saya hantar kepada awak
atau mendiang ibu saya.

666
00:48:39,500 --> 00:48:40,833
Mungkin dia boleh baca.

667
00:48:42,125 --> 00:48:44,125
Saya pernah balik dari Hanoi.

668
00:48:44,208 --> 00:48:46,500
Saya pergi ke Hanoi semasa perang.

669
00:48:47,750 --> 00:48:50,291
Ibu kata, "Asyik ke tempat
kamu tak dialukan."

670
00:48:50,375 --> 00:48:52,625
"Asyik ke tempat kamu tak dialukan."

671
00:48:53,833 --> 00:48:55,541
Tengok apa saya buat dengannya.

672
00:48:55,625 --> 00:48:57,250
EDITOR URUSAN

673
00:48:59,458 --> 00:49:03,750
{\an8}KE HADAPAN EN. ROSENTHAL:
BAGAIMANA DENGAN KERJA?

674
00:49:03,833 --> 00:49:06,916
SAYA TAK SABAR NAK TULIS
SISI LAIN KEHIDUPAN AMERIKA.

675
00:49:07,000 --> 00:49:09,250
SAYA MUAK TULIS
TENTANG PEMBUNUHAN BERAMAI-RAMAI.

676
00:49:09,333 --> 00:49:10,958
BERITAHU PENDAPAT ENCIK,
SY HERSH

677
00:49:14,708 --> 00:49:16,666
Saya ada visa untuk ke Hanoi.

678
00:49:18,250 --> 00:49:19,708
<i>Times</i> hubungi saya,

679
00:49:19,791 --> 00:49:23,666
katanya, ,"Kami nak terbitkan apa saja
cerita awak dari Vietnam."

680
00:49:27,625 --> 00:49:29,791
Begitulah Abe Rosenthal ambil saya kerja.

681
00:49:35,250 --> 00:49:38,916
Bila sampai di <i>Times,</i>
Henry Kissinger nak jumpa saya terus.

682
00:49:40,500 --> 00:49:45,458
Dia sangat risau penulis yang laporkan
kejadian My Lai kerja di <i>New York Times.</i>

683
00:49:46,500 --> 00:49:49,375
Itu buat dia rasa tak selesa,

684
00:49:49,458 --> 00:49:51,500
sebab dia sentiasa ikut caranya.

685
00:49:55,500 --> 00:49:57,375
Dia penasihat keselamatan negara Nixon,

686
00:49:57,458 --> 00:50:00,125
dan dia berbelanja besar untuk wartawan.

687
00:50:01,500 --> 00:50:04,333
Dia sangat memanipulasi pihak media.

688
00:50:05,250 --> 00:50:07,625
REKOD JADUAL TN. KISSINGER

689
00:50:07,708 --> 00:50:09,791
Saya jumpa dia di Rumah Putih.

690
00:50:13,875 --> 00:50:17,083
Dia kata, "Saya berminat
dengan tanggapan awak

691
00:50:17,166 --> 00:50:19,875
semasa awak
di Hanoi sepanjang minggu itu."

692
00:50:20,833 --> 00:50:24,083
Saya kata, "Saya tak nampak
sebarang tanda semangat luntur."

693
00:50:24,166 --> 00:50:28,833
Saya berbual kosong begitu
dalam 10 ke 15 minit, bukan soal polisi.

694
00:50:29,458 --> 00:50:33,875
Dia kata, "Kejap." Dia telefon
pembantunya di Vietnam dan dia kata,

695
00:50:33,958 --> 00:50:38,625
"Lelaki ini lebih tahu tentang keadaan
di Vietnam berbanding CIA."

696
00:50:38,708 --> 00:50:41,208
Saya fikir, "Biar betul."

697
00:50:41,791 --> 00:50:44,666
"Saya patut berbesar hati
dengan haram jadah ini?"

698
00:50:44,750 --> 00:50:46,333
Saya cuma kagum.

699
00:50:46,416 --> 00:50:48,750
MAKAN TENGAH HARI DENGAN MAX FRANKEL

700
00:50:48,833 --> 00:50:50,333
Tapi begitulah caranya.

701
00:50:53,458 --> 00:50:54,500
Kissinger telefon

702
00:50:54,583 --> 00:50:57,500
dan bercakap dengan ketua biro
<i>New York Times,</i> Max Frankel.

703
00:50:59,541 --> 00:51:03,791
Serta Bernie Gbertzman,
penulis artikel dasar luar negara utama,

704
00:51:03,875 --> 00:51:05,458
akan tulis cerita.

705
00:51:07,125 --> 00:51:08,458
OLEH BERNARD GWERTZMAN

706
00:51:08,541 --> 00:51:11,416
Artikel itu menulis
sepenuhnya kata-kata Kissinger.

707
00:51:13,708 --> 00:51:16,708
"Pegawai Amerika berkata
rundingan mencapai jalan buntu baru."

708
00:51:17,416 --> 00:51:20,125
"Pegawai kanan berkata hari ini..."
Sebenarnya Kissinger saja.

709
00:51:21,541 --> 00:51:23,541
Saya terkejut dengan kebenaran ini.

710
00:51:23,625 --> 00:51:26,125
Kuasa besar lelaki ini terhadap media.

711
00:51:28,416 --> 00:51:30,833
Dia ketaranya tak suka tindakan saya.

712
00:51:36,333 --> 00:51:38,166
Nixon: <i>Hersh ini memang celaka.</i>

713
00:51:38,250 --> 00:51:39,083
<i>Dia...</i>

714
00:51:39,166 --> 00:51:41,041
Nixon: <i>Dia mungkin ejen Komunis.</i>

715
00:51:41,125 --> 00:51:42,458
Kissinger: <i>Tepat sekali.</i>

716
00:51:42,541 --> 00:51:45,458
Nixon: <i>Saya terkejut</i>
New York Times <i>terbitkannya.</i>

717
00:51:45,541 --> 00:51:47,791
- Kissinger: <i>Memalukan.</i>
- Nixon: <i>Pendapat awak?</i>

718
00:51:47,875 --> 00:51:51,916
Nixon: <i>Dia reka cerita dari entah mana.</i>

719
00:51:59,250 --> 00:52:01,666
Kerjaya saya baru bermula di <i>Times</i>

720
00:52:01,750 --> 00:52:04,041
ketika seseorang dalam CIA

721
00:52:04,125 --> 00:52:08,875
beritahu saya kisah paling mengagumkan
tentang sebuah operasi rahsia penting.

722
00:52:11,083 --> 00:52:15,375
Pihak Rusia hilang sebuah kapal selam
yang mungkin menempatkan buku kod.

723
00:52:20,208 --> 00:52:24,958
CIA reka cerita palsu
untuk dapatkan semula kapal selam Rusia

724
00:52:26,291 --> 00:52:28,875
menggunakan bot milik Howard Hughes

725
00:52:29,791 --> 00:52:31,416
dipanggil Glomar Explorer.

726
00:52:34,166 --> 00:52:36,500
Itu operasi bodoh paling gila di dunia.

727
00:52:36,583 --> 00:52:40,416
{\an8}'HUGHES GLOMAR EXPLORER' MULAKAN
UJIAN LAUT UNTUK SISTEM PERLOMBONGAN

728
00:52:40,500 --> 00:52:41,708
{\an8}Saya ada ceritanya,

729
00:52:41,791 --> 00:52:45,083
{\an8}tapi kerajaan yakinkan akhbar
untuk tak terbitkannya

730
00:52:45,166 --> 00:52:46,875
sebab keselamatan negara.

731
00:52:48,750 --> 00:52:50,708
Dua tahun mereka tak terbitkan.

732
00:52:52,875 --> 00:52:54,833
Saya tak berhenti, tapi saya fikir.

733
00:52:57,458 --> 00:53:00,958
<i>Masalah terbesar saya
adalah menguruskan Sy</i>

734
00:53:01,041 --> 00:53:03,708
{\an8}<i>di akhbar yang tak nak dikalahkan</i>

735
00:53:04,500 --> 00:53:06,750
{\an8}<i>tapi tak nak jadi yang pertama.</i>

736
00:53:06,833 --> 00:53:08,875
{\an8}SUARA BILL KOVACH
EDITOR, THE NEW YORK TIMES

737
00:53:08,958 --> 00:53:10,541
{\an8}Times <i>sangat takut</i>

738
00:53:10,625 --> 00:53:13,041
<i>jadi yang pertama dalam kisah kontroversi</i>

739
00:53:13,125 --> 00:53:15,625
<i>yang mencabar kredibiliti pihak kerajaan.</i>

740
00:53:35,208 --> 00:53:36,416
Tuan dipecat?

741
00:53:37,875 --> 00:53:41,375
<i>Hujung minggu lalu, lima lelaki ditangkap
di Ibu Pejabat Parti Demokrat</i>

742
00:53:41,458 --> 00:53:45,500
<i>di Washington, nampaknya sedang bersiap
untuk memasang alat pepijat.</i>

743
00:53:53,541 --> 00:53:56,875
BANGUNAN PEJABAT WATERGATE

744
00:53:56,958 --> 00:53:58,875
Ia berlaku pada hujung minggu,

745
00:53:58,958 --> 00:54:02,083
dan <i>Times</i> terlepas cerita itu
sebab semua staf pada hujung minggu,

746
00:54:02,166 --> 00:54:05,625
yalah, mereka berada
di pantai atau di kelab.

747
00:54:06,208 --> 00:54:09,125
<i>The Washington Post</i> pula,
dapat laporan polis tentang mereka,

748
00:54:09,208 --> 00:54:11,541
hantar kepada
Woodward dan Bernstein untuk laporkan.

749
00:54:15,750 --> 00:54:19,250
Saya pergi ke mahkamah,
prosiding menghadap tuduh bermula.

750
00:54:19,750 --> 00:54:26,083
Hakim tanya ketua pencuri,
James McCord, "Kamu bekerja di mana?"

751
00:54:26,583 --> 00:54:29,500
McCord jawab, "CIA".

752
00:54:29,583 --> 00:54:32,208
Hakim kata, "Cakap kuat sikit."

753
00:54:32,291 --> 00:54:35,125
Akhirnya dia kata, "CIA."

754
00:54:35,208 --> 00:54:39,500
Saya duduk
di barisan depan menyaksikan ini,

755
00:54:39,583 --> 00:54:42,291
dan terlepas cakap,

756
00:54:42,375 --> 00:54:43,833
"Gilalah."

757
00:54:46,708 --> 00:54:52,666
Peristiwa ini digambarkan dalam media
sebagai aneh dan tak dapat dijelaskan,

758
00:54:52,750 --> 00:54:55,541
saya dan Carl pula tak berpendapat begitu.

759
00:54:55,625 --> 00:54:59,833
Kita masih tak tahu hampir semuanya
yang berlaku semasa kempen,

760
00:54:59,916 --> 00:55:03,708
dari segi pengintipan politik dan sabotaj,

761
00:55:03,791 --> 00:55:05,833
bukan sekadar intip dengar,
tapi yang lain.

762
00:55:05,916 --> 00:55:12,875
Cerita ini kami laporkan
secara bersendirian selama tujuh bulan.

763
00:55:14,583 --> 00:55:17,083
Woodward dan Bernstein
menulis dan memiliki cerita itu.

764
00:55:18,750 --> 00:55:22,916
Akhirnya, penghujung tahun 1972,
Rosenthal turun dan dia kata,

765
00:55:23,000 --> 00:55:25,791
"Kita tak boleh biar <i>Washington Post</i>
menekan kita begitu."

766
00:55:27,375 --> 00:55:29,625
Saya tak nak tulis cerita Watergate.

767
00:55:29,708 --> 00:55:31,791
Saya tak kenal sesiapa di Rumah Putih.

768
00:55:34,000 --> 00:55:36,875
Tapi saya boleh dikatakan angkuh.

769
00:55:38,083 --> 00:55:41,958
Jadi, saya macam sembunyi-sembunyi,
ke sana sini mencari maklumat,

770
00:55:42,041 --> 00:55:44,083
saya dapat maklumat daripada jawatankuasa,

771
00:55:44,166 --> 00:55:48,083
akhirnya saya jumpa salah seorang
daripada lima orang yang pecah masuk,

772
00:55:48,166 --> 00:55:52,333
dan dia cerita tentang seluruh
penyembunyian hal sebenar.

773
00:55:52,416 --> 00:55:56,208
4 DEFENDAN WATERGATE
DILAPORKAN MASIH DIBAYAR

774
00:55:56,291 --> 00:55:57,666
OLEH SEYMOUR M. HERSH

775
00:55:57,750 --> 00:55:59,916
Pada 14 Januari,

776
00:56:00,000 --> 00:56:05,333
artikel Sy Hersh mengatakan
pencuri dibayar untuk kunci mulut.

777
00:56:06,000 --> 00:56:07,916
Cerita itu sangat penting

778
00:56:08,000 --> 00:56:12,291
sebab itu bukti tambahan
tentang penyembunyian hal sebenar.

779
00:56:14,000 --> 00:56:16,666
Ini satu pengiktirafan bagi kami,

780
00:56:16,750 --> 00:56:22,708
sebab bukan saja Sy Hersh yang melaporkan
My Lai, tapi juga <i>New York Times.</i>

781
00:56:23,666 --> 00:56:28,333
Sebab itu saya telefon dia dan kata,
"Terima kasih. Rasa sunyi."

782
00:56:29,916 --> 00:56:33,166
Dia kata, "Kita perlu buat
<i>Times</i> laporkan cerita itu."

783
00:56:33,250 --> 00:56:36,125
"Kami tak percaya
kamu takkan tulis cerita itu."

784
00:56:36,208 --> 00:56:38,166
"Kami tak sangka betapa bodohnya kamu."

785
00:56:38,250 --> 00:56:40,958
Dia asyik ucap, "Terima kasih."
Dia ikhlas.

786
00:56:43,125 --> 00:56:45,458
Jadi saya dapat teruskan cerita ini
untuk <i>Times.</i>

787
00:56:45,541 --> 00:56:47,583
{\an8}KLEINDIENST DIMINTA BERHENTI
SIASAT WATERGATE

788
00:56:47,666 --> 00:56:49,416
{\an8}MITCHELL 3 JAM DI KANDANG SAKSI

789
00:56:49,500 --> 00:56:52,375
Persaingan yang hebat
dengan Carl dan Bob. Seronok.

790
00:56:52,458 --> 00:56:54,708
{\an8}PEMBANTU RUMAH PUTIH DAN MITCHELL TERLIBAT

791
00:56:54,791 --> 00:56:57,666
Tn. Mitchell, <i>New York Times</i> memetik
penyiasat kerajaan

792
00:56:57,750 --> 00:57:01,625
mengatakan tuan bantu rancangan
sembunyi skandal Watergate.

793
00:57:01,708 --> 00:57:04,208
Saya perasan
artikel <i>New York Times</i> pagi tadi...

794
00:57:04,291 --> 00:57:05,416
BEKAS PEGUAM NEGARA

795
00:57:05,500 --> 00:57:09,458
...dan sama saja dengan artikel lain
dalam <i>New York Times.</i>

796
00:57:09,541 --> 00:57:10,958
Saya tak percaya satu pun.

797
00:57:11,041 --> 00:57:15,791
MITCHELL, STANS DAN VESCO DIJANGKA DITUDUH
HARI INI DALAM KES HADIAH POLITIK

798
00:57:15,875 --> 00:57:19,500
PENYIASAT WATERGATE TAK TEMUI
BUKTI DEAN TERHADAP NIXON

799
00:57:21,333 --> 00:57:25,958
Nixon: <i>Celakalah,
artikel dalam</i> Times<i>, tulisan Hersh...</i>

800
00:57:26,041 --> 00:57:28,083
<i>Dia biasanya tak silap.</i>

801
00:57:28,166 --> 00:57:31,708
<i>Dia memang celakalah,
tapi dia biasanya betul, kan?</i>

802
00:57:37,583 --> 00:57:41,541
Pada tahap ini, saya terima maklumat
yang tak diterima orang lain.

803
00:57:45,000 --> 00:57:48,708
Staf Rumah Putih bercakap dengan saya.

804
00:57:51,041 --> 00:57:54,000
Staf Mahkamah Keadilan juga
bercakap dengan saya.

805
00:57:56,208 --> 00:57:59,166
TINDAKAN RAHSIA

806
00:57:59,250 --> 00:58:05,833
Saya mula sedar
betapa meluasnya tindakan rahsia.

807
00:58:12,250 --> 00:58:15,208
Kissinger bertindak secara rahsia
di seluruh dunia.

808
00:58:19,083 --> 00:58:23,000
Dia mengawal operasi rahsia dengan meluas.

809
00:58:23,625 --> 00:58:26,958
Ia dipanggil Jawatankuasa 40
dan Kissinger bosnya.

810
00:58:29,500 --> 00:58:31,875
Mereka sanggup buat apa saja
untuk kekal berkuasa.

811
00:58:32,500 --> 00:58:34,875
Sebarang penipuan,
cerita, kebumikan sesiapa.

812
00:58:36,000 --> 00:58:40,500
Allende!

813
00:58:40,583 --> 00:58:43,500
Allende!

814
00:58:43,583 --> 00:58:45,541
Nixon benci kerajaan Allende.

815
00:58:47,041 --> 00:58:49,000
Mereka bersayap kiri dan komunis.

816
00:58:49,083 --> 00:58:50,708
{\an8}SALVADOR ALLENDE
PRESIDEN CHILE

817
00:58:50,791 --> 00:58:57,250
Mereka menasionalisasikan lombong tembaga
milik penyokong kewangan besar Nixon.

818
00:59:02,750 --> 00:59:06,375
Jadi banyak tekanan
terhadap Kissinger dan CIA

819
00:59:06,458 --> 00:59:08,958
untuk pastikan Allende
tak kekal dalam jawatan.

820
00:59:19,291 --> 00:59:24,125
Pada 1973, Allende dibunuh
dan penggulingan berlaku.

821
00:59:38,666 --> 00:59:40,833
Seorang fasis, Pinochet, mengambil alih.

822
00:59:43,916 --> 00:59:47,041
Mereka tangkap beribu orang,
dan ramai yang terbunuh.

823
01:00:02,708 --> 01:00:05,291
EN. KISSINGER / PRESIDEN:

824
01:00:05,375 --> 01:00:07,375
K: HELO.
P: HAI, HENRY.

825
01:00:07,458 --> 01:00:11,666
K: TN. PRESIDEN

826
01:00:11,750 --> 01:00:15,458
K: SITUASI DI CHILE DIPERKUKUHKAN
DAN TENTUNYA

827
01:00:15,541 --> 01:00:17,791
AKHBAR TERJEJAS SEBAB

828
01:00:17,875 --> 01:00:20,750
KERAJAAN PROKOMUNIS TELAH DIGULINGKAN.

829
01:00:20,833 --> 01:00:22,208
P: MENARIK, KAN?

830
01:00:22,291 --> 01:00:26,541
K: DARIPADA MERAIKANNYA, KALAU
ZAMAN EISENHOWER KITA DAH DIANGGAP WIRA

831
01:00:26,625 --> 01:00:31,333
P: KITA TAK BUAT - MACAM KAMU TAHU -
UNTUK YANG INI, KITA TAK TERLIBAT.

832
01:00:31,416 --> 01:00:34,416
K: KITA TAK BUAT. KITA BANTU MEREKA.

833
01:00:34,500 --> 01:00:36,291
KISSINGER HUBUNGI AHLI STRATEGI CHILE

834
01:00:36,375 --> 01:00:39,875
DIA DIKATAKAN SECARA PERIBADI ARAH
PERANG EKONOMI TERHADAP ALLENDE

835
01:00:39,958 --> 01:00:41,500
OLEH SEYMOUR M. HERSH

836
01:00:44,041 --> 01:00:45,500
<i>Semuanya berkait.</i>

837
01:00:46,666 --> 01:00:48,916
<i>Jawatankuasa pemilihan semula Nixon</i>...

838
01:00:49,000 --> 01:00:50,375
{\an8}SUARA BOB WOODWARD

839
01:00:50,458 --> 01:00:54,250
<i>...Rumah Putih Nixon, CIA Nixon,</i>

840
01:00:54,333 --> 01:00:57,041
{\an8}<i>semuanya saling berkait.</i>

841
01:00:59,500 --> 01:01:02,833
Saya akan meletak jawatan presiden
bermula tengah hari esok.

842
01:01:04,250 --> 01:01:08,291
Naib Presiden Ford
akan mengangkat sumpah sebagai presiden

843
01:01:08,375 --> 01:01:11,250
pada waktu itu, di pejabat ini.

844
01:01:30,583 --> 01:01:34,875
MEMORANDUM UNTUK: DDO
SUBJEK: SEYMOUR HERSH

845
01:01:34,958 --> 01:01:38,250
HERSH BERJUMPA BEBERAPA
BEKAS PEKERJA KAMI

846
01:01:38,333 --> 01:01:41,250
DAN MENGETAHUI MAKLUMAT SENSITIF
AKTIVITI AGENSI.

847
01:01:41,333 --> 01:01:45,416
JAMES ANGLETON
KETUA OPERASI PERISIKAN BALAS

848
01:01:49,875 --> 01:01:52,791
Orang dalam CIA
mula beritahu saya maklumat lagi.

849
01:02:01,125 --> 01:02:05,833
<i>Sy, awak wartawan yang dedahkan
berita eksklusif dan juga dikenali</i>

850
01:02:05,916 --> 01:02:10,291
<i>sebagai pengkritik tegar, tapi masih
terima maklumat sulit yang dibocorkan.</i>

851
01:02:11,125 --> 01:02:13,541
<i>Adakah sistem tak setertutup
yang awak sangka?</i>

852
01:02:13,625 --> 01:02:16,041
<i>Tentulah tak tertutup. Betul.</i>

853
01:02:16,125 --> 01:02:19,541
<i>Tugas saya beri layanan
kepada maklumat bocor.</i>

854
01:02:19,625 --> 01:02:22,458
<i>Kalau maklumat bocornya bagus,
saya terus pergi kejar.</i>

855
01:02:27,333 --> 01:02:30,166
Manusia bercakap atas pelbagai sebab.

856
01:02:31,083 --> 01:02:32,250
Mereka cakap dengan saya.

857
01:02:34,333 --> 01:02:37,541
Orang nak bercakap tentang tindakan mereka
yang salah dan bodoh.

858
01:02:37,625 --> 01:02:39,375
Itulah pendapat saya.

859
01:02:40,625 --> 01:02:43,041
Saya perlu jadi peramah dengan sumbernya.

860
01:02:44,833 --> 01:02:46,708
Namanya Bob Kiley.

861
01:02:49,041 --> 01:02:51,375
Dia dah meninggal, jadi saya boleh cerita.

862
01:02:53,250 --> 01:02:57,458
Kiley direkrut oleh CIA
untuk mengintip aktivis pelajar.

863
01:02:59,666 --> 01:03:01,666
Dia semakin kecewa.

864
01:03:01,750 --> 01:03:03,250
Dia tinggalkan Cia.

865
01:03:04,041 --> 01:03:05,125
Saya telefon dia.

866
01:03:05,791 --> 01:03:09,125
PENGINTIPAN CIA

867
01:03:11,375 --> 01:03:13,250
Dia beritahu tentang Chaos.

868
01:03:13,958 --> 01:03:15,791
{\an8}SUBJEK: PROGRAM CHAOS

869
01:03:15,875 --> 01:03:17,958
{\an8}"Apa bendanya Operasi Chaos?"

870
01:03:20,375 --> 01:03:24,375
PENYERAHAN BESAR-BESARAN
SURAT TENTERA HARI INI

871
01:03:26,291 --> 01:03:28,333
Dia beritahu saya, akhir 1960-an,

872
01:03:28,416 --> 01:03:30,750
pihak kerajaan ditekan oleh Rumah Putih

873
01:03:30,833 --> 01:03:33,875
untuk siasat jika gerakan pelajar
dikawal komunis.

874
01:03:37,541 --> 01:03:41,083
Jadi CIA mula berhubung
dengan kumpulan pelajar

875
01:03:41,166 --> 01:03:42,791
dan merekrut mereka.

876
01:03:42,875 --> 01:03:44,291
TIADA LAGI PERANG

877
01:03:44,375 --> 01:03:45,916
Mengintip belia Amerika.

878
01:03:46,000 --> 01:03:48,041
AMERIKA IALAH PENJENAYAH

879
01:03:48,125 --> 01:03:49,250
DAKWA NIXON

880
01:03:52,166 --> 01:03:56,333
Individu yang jalankan perisikan balas
ialah James Angleton.

881
01:03:57,416 --> 01:04:00,125
Dia dianggap legenda dalam CIA.

882
01:04:01,541 --> 01:04:02,541
Saya telefon dia

883
01:04:03,333 --> 01:04:05,291
dan saya kata, "Saya tahu pasal Chaos."

884
01:04:07,125 --> 01:04:08,708
Dia bukan saja nafikan semua,

885
01:04:08,791 --> 01:04:12,250
dia tawarkan dua cerita
jika saya tak tulis cerita itu.

886
01:04:13,083 --> 01:04:14,583
Saya tahu itu betul.

887
01:04:16,166 --> 01:04:21,458
OPERASI BESAR CIA DI AS TERHADAP
KUMPULAN ANTIPERANG DAN PENENTANG LAIN

888
01:04:21,541 --> 01:04:23,708
SEMASA PENTADBIRAN NIXON

889
01:04:23,791 --> 01:04:26,583
OPERASI BESAR CIA
TERHADAP KUMPULAN ANTIPERANG DI AS

890
01:04:26,666 --> 01:04:29,375
'SANGAT TERANCANG'

891
01:04:29,458 --> 01:04:30,500
{\an8}'CARA MENAKUTKAN'

892
01:04:30,583 --> 01:04:33,875
<i>New York Times</i> melaporkan hari ini
Agensi Perisikan Pusat

893
01:04:33,958 --> 01:04:36,541
telah secara konsisten melanggar piagamnya

894
01:04:36,625 --> 01:04:40,083
dari tahun 1950-an hingga
pengakhiran pentadbiran Nixon.

895
01:04:40,166 --> 01:04:43,416
Termasuk mengintip
minimum 10,000 orang Amerika.

896
01:04:43,500 --> 01:04:47,000
Menurut undang-undang, CIA hanya boleh
mengumpul risikan asing.

897
01:04:51,541 --> 01:04:54,625
Secara mudahnya,
Angleton berang dengan saya.

898
01:05:05,000 --> 01:05:08,500
Selepas beberapa hari ditekan,
James Angleton memberitahu wartawan

899
01:05:08,583 --> 01:05:12,250
beliau telah meletak jawatan
sebagai Ketua Perisikan Balas CIA.

900
01:05:12,333 --> 01:05:13,333
Jim Angleton.

901
01:05:14,375 --> 01:05:15,541
Kenapa letak jawatan?

902
01:05:17,208 --> 01:05:20,000
Tiba masanya bagi setiap individu apabila...

903
01:05:21,708 --> 01:05:23,750
mereka tak lagi berkhidmat untuk negara.

904
01:05:23,833 --> 01:05:26,000
Tuan sukarela atau dipaksa berhenti?

905
01:05:27,166 --> 01:05:28,916
Saya tak dipaksa.

906
01:05:37,750 --> 01:05:39,291
Semasa saya tulis cerita ini,

907
01:05:40,750 --> 01:05:42,875
orang mengawal saya di agensi.

908
01:05:43,791 --> 01:05:46,125
Mereka dah lama perhatikan saya.

909
01:05:46,916 --> 01:05:48,250
UNTUK BERKENAAN SAHAJA

910
01:05:49,625 --> 01:05:54,958
Mereka panik sebab saya tahu
dokumen rahsia yang dipanggil "Jewels".

911
01:05:55,625 --> 01:05:58,208
SUBJEK: "JEWELS KELUARGA"

912
01:05:58,291 --> 01:06:01,083
{\an8}Saya dengar "Jewels" dulu,
baru tahu ada "Keluarga."

913
01:06:02,375 --> 01:06:03,750
{\an8}KEGUNAAN DALAMAN SAHAJA

914
01:06:03,833 --> 01:06:07,958
Bekas pengarah CIA, mengeluarkan arahan
mengumpul semua kesalahan.

915
01:06:08,875 --> 01:06:10,375
Dia mahu semua orang dalam agensi

916
01:06:10,458 --> 01:06:13,291
yang tahu sesuatu
yang melanggar perlembagaan

917
01:06:13,375 --> 01:06:15,708
untuk menyusun satu kompilasi besar.

918
01:06:17,416 --> 01:06:20,791
Setiap perbuatan jenayah
yang melanggar undang-undang Amerika,

919
01:06:20,875 --> 01:06:25,291
pembunuhan orang asing,
pengintipan domestik, kawalan minda.

920
01:06:26,166 --> 01:06:29,500
Terdapat buku besar,
600-700 halaman dan saya tahu tentangnya.

921
01:06:29,583 --> 01:06:33,791
PERANG SEYMOUR HERSH TERHADAP CIA
OLEH WILLIAM A. RUSHER

922
01:06:35,583 --> 01:06:39,916
<i>Agensi CIA beroperasi secara rahsia
sepanjang penubuhannya.</i>

923
01:06:40,000 --> 01:06:41,791
{\an8}SUARA JEFF GERTH
NEW YORK TIMES

924
01:06:42,500 --> 01:06:48,666
Laporan Sy adalah pencetus
penubuhan Suruhanjaya Rockefeller,

925
01:06:49,875 --> 01:06:53,791
dan itu pula membawa
kepada Jawatankuasa Gereja.

926
01:06:55,625 --> 01:06:57,458
Perbicaraan akan dimulakan.

927
01:06:57,541 --> 01:07:02,708
Hasilnya, orang awam
dapat gambaran penuh dan buruk

928
01:07:02,791 --> 01:07:06,541
tentang agensi kerajaan
yang beroperasi secara rahsia.

929
01:07:06,625 --> 01:07:09,291
Kamu bersumpah bercakap benar, demi Tuhan?

930
01:07:09,375 --> 01:07:10,208
Ya.

931
01:07:10,291 --> 01:07:14,375
Kamu baru kata
yang kamu tahu pada 1970,

932
01:07:14,458 --> 01:07:16,708
dan telah tahu
untuk jangka masa yang lama,

933
01:07:16,791 --> 01:07:19,208
bahawa CIA membuka surat
di Bandar Raya New York?

934
01:07:19,291 --> 01:07:20,375
Betul.

935
01:07:22,000 --> 01:07:27,583
Hak individu tertentu perlu dikorbankan

936
01:07:27,666 --> 01:07:29,458
demi keselamatan negara.

937
01:07:32,916 --> 01:07:35,666
Operasi Chaos ialah cuma permulaan isu.

938
01:07:35,750 --> 01:07:38,166
Senat pagi ini bertemu dalam sesi rahsia

939
01:07:38,250 --> 01:07:41,666
bincang laporan Jawatankuasa Perisikan
tentang penglibatan CIA

940
01:07:41,750 --> 01:07:43,458
dalam rancangan bunuh pemimpin asing.

941
01:07:44,041 --> 01:07:47,083
Sedekad rancangan pembunuhan
menjangkau empat pentadbiran,

942
01:07:47,166 --> 01:07:51,250
daripada cubaan pertama Castro pada 1960
di bawah Presiden Eisenhower,

943
01:07:51,333 --> 01:07:55,208
sehingga kematian seorang jeneral Chile
pada 1970 di bawah Presiden Nixon,

944
01:07:55,291 --> 01:07:58,208
{\an8}dan beberapa plot di bawah
pentadbiran Kennedy dan Johnson.

945
01:07:58,291 --> 01:08:00,541
Tiada polisi

946
01:08:01,958 --> 01:08:08,458
sejak itu, untuk membunuh mana-mana
pegawai asing atau pemimpin asing.

947
01:08:08,541 --> 01:08:10,083
Tiada plot.

948
01:08:10,583 --> 01:08:12,083
{\an8}Setahu saya,

949
01:08:12,166 --> 01:08:16,166
{\an8}CIA tak pernah bertanggungjawab
membunuh mana-mana pemimpin asing.

950
01:08:16,250 --> 01:08:19,125
Ada perbincangan
tentang kemungkinan pembunuhan?

951
01:08:19,208 --> 01:08:21,416
Entahlah sama ada
saya berhenti pukul isteri saya

952
01:08:21,500 --> 01:08:23,750
atau awak berhenti pukul isteri atau...

953
01:08:23,833 --> 01:08:24,791
cakap-cakap begitu...

954
01:08:24,875 --> 01:08:26,958
Tapi dalam kerajaan,
sentiasa ada perbincangan

955
01:08:27,041 --> 01:08:28,416
tentang segalanya.

956
01:08:28,500 --> 01:08:31,041
- Tentang pembunuhan?
- Tentang semuanya.

957
01:08:31,125 --> 01:08:34,750
- Tuan tak jawab soalan.
- Saya tak cuba jawab soalan awak.

958
01:08:37,541 --> 01:08:40,083
Ketika Helms letak jawatan,
dia bakar banyak fail.

959
01:08:40,166 --> 01:08:42,250
Dia bakar fail di pejabatnya.

960
01:08:42,833 --> 01:08:46,708
Saya dapat tahu daripada Kiley.
Dia pembantu Helms.

961
01:08:49,833 --> 01:08:52,500
Staf operasi rahsia, staf helah kotor,

962
01:08:52,583 --> 01:08:55,583
mereka ada sejarah sendiri
yang mereka tak kongsi.

963
01:09:05,666 --> 01:09:08,416
Jewels yang akhirnya dikeluarkan
telah disunting.

964
01:09:11,000 --> 01:09:12,875
Tentulah, ada banyak lagi.

965
01:09:15,791 --> 01:09:18,750
PROJEK MKULTRA

966
01:09:18,833 --> 01:09:22,375
Kita tahu CIA pada lewat 1950-an,

967
01:09:22,458 --> 01:09:26,666
mereka cuba cipta ejen rahsia
menggunakan dadah LSD.

968
01:09:26,750 --> 01:09:28,333
{\an8}PENGGUNAAN LSD TANPA SEDAR

969
01:09:29,333 --> 01:09:32,666
Mereka nak program semula seseorang
menjadi pembunuh.

970
01:09:33,583 --> 01:09:36,125
Itu memang kerja gila.

971
01:09:36,208 --> 01:09:38,166
KAWAL KELAKUAN MANUSIA

972
01:09:38,250 --> 01:09:41,375
Seseorang dari dalam
rasa tak senang dengannya.

973
01:09:44,625 --> 01:09:48,125
Frank Olson sedia letak jawatan
dan dia dilihat sebagai pengkhianat.

974
01:09:51,125 --> 01:09:52,958
<i>Frank Olson maut akibat terjun</i>

975
01:09:53,041 --> 01:09:55,958
<i>dari tingkat 10 Hotel Statler di New York.</i>

976
01:09:56,541 --> 01:09:59,125
<i>Keluarganya diberitahu dia bunuh diri.</i>

977
01:10:01,041 --> 01:10:04,250
KELUARGA RANCANG SAMAN CIA
BERHUBUNG KES BUNUH DIR

978
01:10:04,333 --> 01:10:08,416
Saya ada sebab untuk percaya
itu adalah pembunuhan yang dirancang CIA.

979
01:10:16,000 --> 01:10:22,125
{\an8}WILLIAM COLBY
PENGARAH CIA

980
01:10:22,208 --> 01:10:24,791
Segmen program kita ini, "Kisah CIA."

981
01:10:24,875 --> 01:10:27,708
{\an8}EDITOR URUSAN ASSOCIATED PRESS

982
01:10:30,333 --> 01:10:32,708
AP pernah anjur konvensyen tahunan.

983
01:10:37,458 --> 01:10:41,083
Setiap editor urusan akhbar ada di sana.

984
01:10:41,166 --> 01:10:42,083
Terima kasih.

985
01:10:42,666 --> 01:10:45,458
Saya juga editor urusan.

986
01:10:46,041 --> 01:10:49,041
Dalam pukul enam, saya turun
dan adakan sidang editorial

987
01:10:49,125 --> 01:10:52,458
dengan ramai pihak
yang keluarkan penerbitan kami.

988
01:10:52,541 --> 01:10:54,125
Taklimat presiden,

989
01:10:54,208 --> 01:10:58,500
penerbitan yang kami keluarkan
untuk sekumpulan orang Washington.

990
01:10:58,583 --> 01:11:02,083
Dengan isu kredibiliti rakyat hadapi
terhadap kerajaan,

991
01:11:02,166 --> 01:11:06,708
adalah perkara biasa mereka jangkakan
kesalahan, penyembunyian kes,

992
01:11:06,791 --> 01:11:10,750
dan seumpamanya dalam urusan perisikan.

993
01:11:10,833 --> 01:11:14,083
Oleh itu, terdapat perhatian penuh
dan rasa teruja

994
01:11:14,166 --> 01:11:17,416
apabila tabir rahsia dibuka walau sedikit.

995
01:11:17,958 --> 01:11:20,291
Bagi saya, ini boleh difahami.

996
01:11:20,375 --> 01:11:23,208
Tapi saya minta keseimbangan dalam cara

997
01:11:23,291 --> 01:11:26,833
terutamanya anda semua,
dalam menjalankan tugas.

998
01:11:28,916 --> 01:11:30,958
Saya rasa En. Colby merujuk kepada cerita,

999
01:11:31,041 --> 01:11:32,875
ialah cerita perisikan domestik.

1000
01:11:32,958 --> 01:11:33,916
Dengar ini.

1001
01:11:34,000 --> 01:11:38,875
Mereka terima 650 muka surat
bukti kesalahan domestik,

1002
01:11:38,958 --> 01:11:41,500
atau tuduhan salah laku domestik,

1003
01:11:41,583 --> 01:11:46,166
yang mana dirahsiakan
sehingga cerita akhbar itu diterbitkan.

1004
01:11:46,250 --> 01:11:49,916
Bagi saya apa yang perlu,
sejujurnya sebagai rakyat Amerika,

1005
01:11:50,000 --> 01:11:53,125
adalah gugurkan orang atasan.
Masukkan pimpinan baru.

1006
01:11:53,208 --> 01:11:57,958
Itu juga... Begitulah.
Itu pandangan saya. Sekian.

1007
01:12:09,041 --> 01:12:13,000
<i>Pemecatan mengejut Setiausaha Pertahanan,
Schlesinger dan Pengarah CIA, Colby</i>

1008
01:12:13,083 --> 01:12:16,708
<i>menggoncang seluruh
organisasi perisikan AS.</i>

1009
01:12:21,458 --> 01:12:26,041
<i>Presiden Ford menamakan George Bush
menggantikan Colby sebagai ketua CIA.</i>

1010
01:12:39,250 --> 01:12:44,041
Satu perkara tentang Sy
ialah dia sangat rumit dan sukar dijangka.

1011
01:12:44,125 --> 01:12:46,708
Jadi, bergantung kepada situasi,

1012
01:12:46,791 --> 01:12:50,958
dia boleh jadi pendiam dan jinak
atau dia melenting tak tentu hala.

1013
01:12:51,041 --> 01:12:54,041
Tiada modus operandi Sy Hersh yang tetap

1014
01:12:54,125 --> 01:12:59,541
selain daripada dia mencatat nota
dengan cara yang tak difahami.

1015
01:13:04,125 --> 01:13:07,666
Saya di New York,
dan saya nak buat sesuatu yang berbeza.

1016
01:13:12,000 --> 01:13:14,541
Saya mula menulis
tentang syarikat korporat.

1017
01:13:15,375 --> 01:13:18,916
Ia dunia yang berbeza,
dan saya jahil tentangnya.

1018
01:13:21,125 --> 01:13:23,458
Saya dengar tentang Jeff Gerth.

1019
01:13:23,541 --> 01:13:27,166
Dia penulis bebas yang menulis
untuk akhbar alternatif.

1020
01:13:27,250 --> 01:13:29,875
Banyak yang dia tahu,
jadi kami jadi pasukan.

1021
01:13:30,833 --> 01:13:32,666
Seronok buat sesuatu dengan orang lain.

1022
01:13:32,750 --> 01:13:34,250
Saya dah lama menyendiri.

1023
01:13:35,041 --> 01:13:36,375
Apa yang mereka tak buat...

1024
01:13:36,458 --> 01:13:40,250
Sy ada daya tarikan.
Saya tak pasti boleh jelaskan semua,

1025
01:13:40,333 --> 01:13:42,708
tapi, ramai orang kenal dia,

1026
01:13:42,791 --> 01:13:48,416
dan itu buat orang rasa terdorong untuk...

1027
01:13:48,500 --> 01:13:52,958
"Oh, Sy Hersh sedang siasat hal ini.
Saya nak bercakap dengan dia."

1028
01:13:53,041 --> 01:13:57,666
Walaupun mereka tahu
mereka akan ditanya soalan berat

1029
01:13:57,750 --> 01:13:59,833
dan mereka mungkin
nampak buruk selepas itu.

1030
01:14:01,625 --> 01:14:07,583
<i>New York Times</i> tak pernah jalankan
siasatan besar terhadap syarikat korporat.

1031
01:14:07,666 --> 01:14:09,916
Editornya takut.

1032
01:14:10,875 --> 01:14:13,250
Itu permulaan pengakhiran saya di <i>Times</i>

1033
01:14:13,333 --> 01:14:15,166
ketika tulis tentang syarikat korporat.

1034
01:14:15,250 --> 01:14:16,541
Jelas. Teruk.

1035
01:14:20,583 --> 01:14:24,458
Sebelum ini, saya boleh kata,
"Saya tulis ini." "Silakan. Buat."

1036
01:14:24,541 --> 01:14:28,291
Tapi apabila melibatkan syarikat korporat,
"Kenapa awak tulis?"

1037
01:14:28,375 --> 01:14:31,750
Jadi saya terpaksa tulis nota mengarut
begini kepada editor nasional

1038
01:14:31,833 --> 01:14:33,500
tentang sebab saya mahu lakukannya.

1039
01:14:36,291 --> 01:14:37,375
Ini tulisan saya.

1040
01:14:37,458 --> 01:14:41,208
"Sebahagian daripada saga Sy Hersh
tentang cara dunia berfungsi,

1041
01:14:41,291 --> 01:14:44,708
atau dalam hal ini,
sisi gelap Gulf and Western."

1042
01:14:48,791 --> 01:14:51,625
Gulf and Western
ialah konglomerat melonjak naik

1043
01:14:51,708 --> 01:14:54,416
yang bermula sebagai syarikat industri,

1044
01:14:54,500 --> 01:14:58,875
yang terus membeli semua
syarikat industri kecil tak dikenali,

1045
01:14:58,958 --> 01:15:03,583
kemudian beralih ke perniagaan filem
dan Simon & Schuster,

1046
01:15:03,666 --> 01:15:08,750
serta naik ke tahap
macam status selebriti Hollywood.

1047
01:15:11,500 --> 01:15:15,125
Ia syarikat korporat jenis baru,
dengan pelbagai perniagaan

1048
01:15:15,208 --> 01:15:17,916
yang tiada kaitan dengan perniagaan utama.

1049
01:15:22,500 --> 01:15:26,458
Mereka mempunyai
kebebasan meluas untuk bertindak,

1050
01:15:26,541 --> 01:15:30,125
mereka boleh sembunyikan duit
dan keuntungan.

1051
01:15:34,583 --> 01:15:37,750
NOTA JEFF GERTH

1052
01:15:38,375 --> 01:15:40,333
Saya berpendidikan kolej perniagaan,

1053
01:15:40,416 --> 01:15:44,375
saya yang baca kenyataan proksi
dan laporan 10-K

1054
01:15:44,458 --> 01:15:46,208
dan banyak fail litigasi.

1055
01:15:46,750 --> 01:15:48,958
{\an8}BLUDHORN JUAL 25,000 SAHAM, PEGANGAN

1056
01:15:49,041 --> 01:15:52,625
Kami jumpa penipuan, rasuah.
Ini bukan cerita yang mesra.

1057
01:15:52,708 --> 01:15:54,833
Akhbar pula tak nak terbitkan.

1058
01:15:55,833 --> 01:15:59,333
Ia mengatakan sesuatu
tentang korporat Amerika yang

1059
01:16:00,375 --> 01:16:04,166
<i>New York Times,</i> sebagai sebahagian
korporat Amerika, tak suka.

1060
01:16:04,250 --> 01:16:09,083
Kemudian Gerth,
atas sebab yang hanya dia saja tahu,

1061
01:16:09,166 --> 01:16:12,666
dia baca semua laporan korporat
<i>New York Times</i>.

1062
01:16:12,750 --> 01:16:14,333
Dia kata, "Ya Tuhan."

1063
01:16:14,416 --> 01:16:18,833
"Abe, kawan awak Abe,
beli rumah emper baru,

1064
01:16:18,916 --> 01:16:20,750
dan lembaga pengarah beri dia

1065
01:16:20,833 --> 01:16:23,666
pinjaman pada separuh kadar utama,"
begitulah.

1066
01:16:25,333 --> 01:16:26,958
Saya kata, "Kita ada masalah."

1067
01:16:27,041 --> 01:16:30,750
"Kita tulis tentang pinjaman bank
berat sebelah kepada eksekutif tinggi,

1068
01:16:31,375 --> 01:16:35,333
dan kita berdepan situasi yang sama
dengan <i>New York Times."</i>

1069
01:16:35,833 --> 01:16:38,625
Saya hilang sabar dan marah.

1070
01:16:38,708 --> 01:16:40,333
Saya menjerit kepada Abe,

1071
01:16:40,416 --> 01:16:43,208
'Kau dah gila? Kau ambil duit lembaga?"

1072
01:16:43,291 --> 01:16:45,708
"Kau sepatutnya bebas daripada lembaga."

1073
01:16:45,791 --> 01:16:50,500
Abe kemudian berkata,
"Peguam saya kata tak apa."

1074
01:16:50,583 --> 01:16:51,875
Ketika itu saya kata,

1075
01:16:51,958 --> 01:16:54,916
"Itulah jawapan setiap penyangak
yang aku jumpa."

1076
01:16:57,333 --> 01:17:02,708
Sy jumpa jalan
untuk menarik perhatian ramai.

1077
01:17:02,791 --> 01:17:05,708
Menjerit sememangnya salah satu cara.

1078
01:17:05,791 --> 01:17:07,958
Bukan itu saja cara dia,

1079
01:17:08,041 --> 01:17:12,791
tapi kadangkala dia cepat naik angin.

1080
01:17:12,875 --> 01:17:16,916
Bagi saya, dia bukan ugut orang,
tapi dia pastinya menekan.

1081
01:17:17,000 --> 01:17:19,625
Gulf and Western
tentu kata dia ugut mereka.

1082
01:17:22,583 --> 01:17:26,291
Dalam perbualan dengan salah seorang
eksekutif tertinggi mereka,

1083
01:17:26,375 --> 01:17:27,708
Sy buat dia marah,

1084
01:17:27,791 --> 01:17:31,666
dan dia tulis surat amaran
kepada surat khabar.

1085
01:17:31,750 --> 01:17:35,166
PENYEBARAN FITNAH
YANG TIDAK BERTANGGUNGJAWAB

1086
01:17:35,250 --> 01:17:38,458
MENJEJASKAN PEMEGANG SAHAM G&W

1087
01:17:38,541 --> 01:17:40,583
LIABILITI

1088
01:17:41,791 --> 01:17:46,125
Editor beri kami tekanan melampau
untuk terbitkannya dalam akhbar.

1089
01:17:46,208 --> 01:17:47,708
Mereka cuba sedaya upaya.

1090
01:17:47,750 --> 01:17:49,041
SEC SIASAT GULF AND WESTERN

1091
01:17:49,125 --> 01:17:52,833
ARTIKEL PERTAMA DARIPADA TIGA
LAPORAN SEYMOUR M. HERSH

1092
01:17:52,916 --> 01:17:53,916
BERSAMA JEFF GERTH.

1093
01:17:54,875 --> 01:17:57,208
Mereka kata,
"Beri sumber tambahan untuk semua."

1094
01:17:57,291 --> 01:18:01,083
Pada saat akhir, lepas sunting,
mereka masih tak mahu terbitkan.

1095
01:18:04,625 --> 01:18:09,125
Awak nak tahu kenapa saya berhenti,
kenapa letak jawatan? Itu faktor utama.

1096
01:18:11,625 --> 01:18:12,833
Beginilah,

1097
01:18:12,916 --> 01:18:16,625
tiada parti perpisahan untuk saya
semasa saya tinggalkan akhbar.

1098
01:18:19,541 --> 01:18:22,916
{\an8}Awak rasa terganggukah bila...
Kita akan terima panggilan pagi ini,

1099
01:18:23,000 --> 01:18:24,833
{\an8}daripada orang yang tak suka awak.

1100
01:18:24,916 --> 01:18:27,250
{\an8}Awak rasa terganggu? Atau dah lumrah?

1101
01:18:27,333 --> 01:18:29,583
{\an8}Saya tak suka...

1102
01:18:30,333 --> 01:18:31,958
{\an8}Saya menangis dan merintih...

1103
01:18:32,041 --> 01:18:34,958
{\an8}Saya dapat ulasan yang teruk.
Ada yang lucu.

1104
01:18:35,041 --> 01:18:37,875
{\an8}Panggilan pertama dari Boise, Idaho
pagi ini. Selamat pagi.

1105
01:18:38,791 --> 01:18:41,041
{\an8}- Anda ke udara.
- <i>Selamat pagi. Ini Bill.</i>

1106
01:18:41,125 --> 01:18:44,541
{\an8}- Ya, Bill.
- <i>Saya cuma nak beri komen.</i>

1107
01:18:46,208 --> 01:18:48,250
{\an8}<i>Saya dengar En. Hersh buat kenyataan.</i>

1108
01:18:48,333 --> 01:18:53,666
{\an8}<i>Saya cuma nak dia tahu
yang orang macam dia...</i>

1109
01:18:55,500 --> 01:18:57,833
{\an8}<i>saya rasa patut dihantar keluar.</i>

1110
01:18:57,916 --> 01:19:00,458
{\an8}Apa maksud encik, dihantar keluar?

1111
01:19:00,541 --> 01:19:04,208
{\an8}<i>Saya rasa Havana perhentian
yang sesuai untuk hentian pertama.</i>

1112
01:19:04,291 --> 01:19:06,083
{\an8}Apa yang paling encik bantah?

1113
01:19:06,583 --> 01:19:08,916
{\an8}Apa yang encik paling bantah
pada En. Hersh?

1114
01:19:11,166 --> 01:19:13,541
{\an8}Panggilan terputus. Itu kata dia.

1115
01:19:13,625 --> 01:19:15,166
{\an8}- Havana.
- Havana.

1116
01:19:15,958 --> 01:19:17,333
{\an8}Apa jawapan awak?

1117
01:19:17,416 --> 01:19:20,208
{\an8}Beginilah. Dengan segala hormat,

1118
01:19:20,291 --> 01:19:22,541
{\an8}saya berhak berada di sini
sebagaimana awak.

1119
01:19:29,041 --> 01:19:32,333
Saya nampak had kewartawanan harian.
Ada hadnya.

1120
01:19:32,833 --> 01:19:34,791
Kami tak boleh buat banyak,

1121
01:19:34,875 --> 01:19:38,041
kalau kami terbitkan sesuatu
dan dicetak keesokan hari.

1122
01:19:41,750 --> 01:19:45,791
Uniknya buku ialah kita tak perlu
terus terangkan sesuatu

1123
01:19:45,875 --> 01:19:48,500
dan kita fikir lebih lama tentangnya.

1124
01:19:52,916 --> 01:19:55,291
Setiap buku saya buat orang marah.

1125
01:20:09,250 --> 01:20:11,541
Terutamanya tentang John F. Kennedy.

1126
01:20:21,666 --> 01:20:26,833
Buku awak digambarkan sebagai segalanya
daripada kejahatan kepada rekaan.

1127
01:20:26,916 --> 01:20:31,333
Kenapa sejarawan dan wartawan
merasakan karya awak tak menyenangkan?

1128
01:20:31,416 --> 01:20:35,416
Kritikannya bukan sekadar
karya awak rendah mutu

1129
01:20:35,500 --> 01:20:37,166
tapi awak buat sebab duit.

1130
01:20:37,250 --> 01:20:39,208
Saya boleh buat beberapa tekaan.

1131
01:20:39,291 --> 01:20:43,208
Jika kamu ahli kumpulan akhbar
Rumah Putih, pada 1960 hingga 1963,

1132
01:20:43,291 --> 01:20:47,500
apa saya cakap tentang kerja
dan cara kerja kamu? Saya kutuk.

1133
01:20:47,583 --> 01:20:50,583
CAMELOT, SEJAUH MANA
BUKU KONTROVERSINYA BOLEH DIPERCAYAI?

1134
01:20:50,666 --> 01:20:53,750
Buku ini kalau betul cara saya,
tentu berjaya.

1135
01:20:54,500 --> 01:20:57,125
TARIKH 3-11-97
JURUKAMERA M. OBENHAUS

1136
01:20:57,958 --> 01:20:59,708
- Awak dah sedia, Mark?
- Ya.

1137
01:21:00,500 --> 01:21:03,625
Tuan bekerja
di rumah pantai Lawford House.

1138
01:21:04,666 --> 01:21:06,375
- Jumpa Monroe di sana?
- Ya.

1139
01:21:07,041 --> 01:21:10,041
Tuan tahu dia dan presiden bersama?

1140
01:21:10,125 --> 01:21:12,958
Kami tiada akses ke rumah itu,

1141
01:21:13,041 --> 01:21:16,708
jadi kami tak nampak
apa yang berlaku di dalam rumah,

1142
01:21:16,791 --> 01:21:18,791
tapi andaiannya

1143
01:21:18,875 --> 01:21:21,708
beliau berhubungan sulit
dengan Marilyn Monroe.

1144
01:21:21,791 --> 01:21:23,791
- Tuan boleh...
- Boleh tutup kamera?

1145
01:21:23,875 --> 01:21:26,333
Boleh, ikut tuan. Kita boleh berhenti...

1146
01:21:27,083 --> 01:21:29,041
Semasa saya bantu Sy
dengan buku Kennedy,

1147
01:21:29,125 --> 01:21:32,166
dia datang dan kata,
"Awak takkan percaya,"

1148
01:21:32,250 --> 01:21:37,375
dan dia berjaya dapatkan
surat-surat lama yang hilang

1149
01:21:37,458 --> 01:21:40,083
antara JFK dan Marilyn Monroe.

1150
01:21:40,916 --> 01:21:42,625
Ini sangat bernilai.

1151
01:21:43,791 --> 01:21:47,625
Surat itu ada dalam koleksi
seorang lelaki bernama Lex Cusack.

1152
01:21:48,541 --> 01:21:51,625
Tapi rupa-rupanya, surat itu palsu,

1153
01:21:51,708 --> 01:21:57,666
sebab Cusack seorang pemalsu,
dan dia hasilkan surat-surat ini.

1154
01:21:58,875 --> 01:22:00,833
Sy telah ditipu.

1155
01:22:01,333 --> 01:22:05,833
Dia mungkin bercakap dengan terlalu
ramai orang tentang surat yang dia jumpa.

1156
01:22:07,041 --> 01:22:09,083
Tapi dia belum terbitkannya.

1157
01:22:10,083 --> 01:22:12,708
Itu hampir musnahkan kerjayanya.

1158
01:22:13,875 --> 01:22:15,083
Apa perasaan awak?

1159
01:22:15,583 --> 01:22:20,125
{\an8}Rasa ditipu, bodoh,
dan keduanya, saya rasa sangat lega,

1160
01:22:20,208 --> 01:22:22,208
{\an8}kerana ini bermakna kita boleh...

1161
01:22:22,291 --> 01:22:26,583
{\an8}Ia menyelesaikan banyak isu yang mustahil
untuk diselesaikan bagi kami.

1162
01:22:28,625 --> 01:22:31,000
{\an8}Tentulah surat itu perlu disahkan,

1163
01:22:31,083 --> 01:22:34,625
{\an8}dan hakikat yang surat itu palsu
adalah sebahagian proses.

1164
01:22:38,208 --> 01:22:40,791
Lex Cusack dipenjarakan sembilan tahun.

1165
01:22:40,875 --> 01:22:44,500
LELAKI DIDAKWA MEMALSUKAN
DOKUMEN KENNEDY DALAM SKIM 7 JUTA

1166
01:22:44,583 --> 01:22:47,666
Dalam kedudukan saya,
saya nak kurangkan, tapi saya fikir

1167
01:22:47,750 --> 01:22:50,958
kalau saya tak kejar cerita begitu
maknanya saya dah mati.

1168
01:22:53,958 --> 01:22:58,583
Saya penyiasat fakta
di <i>The New Yorke</i> r semasa saya jumpa Sy.

1169
01:22:58,666 --> 01:23:02,250
Saya kenal dia di tahap
ketika saya fikir dia agak lemah

1170
01:23:02,333 --> 01:23:05,833
dan kerap bercakap tentang prosesnya.

1171
01:23:07,250 --> 01:23:12,000
Sy menjadi subjek dalam cerita
tentang bukunya berkisar JFK.

1172
01:23:12,083 --> 01:23:15,125
Karya itu tak kritikal.

1173
01:23:16,125 --> 01:23:18,875
{\an8}Awak dikatakan tak ikut fakta sepenuhnya.

1174
01:23:18,958 --> 01:23:21,166
{\an8}Awak ada cerita dan mahu sesuaikan fakta.

1175
01:23:21,250 --> 01:23:23,541
{\an8}Awak ada cerita sebelum mula tulis buku?

1176
01:23:23,625 --> 01:23:24,708
{\an8}Cerita yang berbeza.

1177
01:23:24,791 --> 01:23:27,458
{\an8}Awak berpeluang buat banyak duit
dengan buku ini.

1178
01:23:27,541 --> 01:23:29,291
{\an8}Ada rancangan khas ABC kelak.

1179
01:23:29,375 --> 01:23:32,416
{\an8}Adakah prospek bayaran lumayan itu
dalam apa jua cara

1180
01:23:33,416 --> 01:23:38,333
{\an8}mendesak awak untuk masukkan bukti
lebih daripada yang sepatutnya?

1181
01:23:38,416 --> 01:23:39,916
{\an8}Awak akan buat begitu?

1182
01:23:40,000 --> 01:23:40,916
{\an8}Awak buat?

1183
01:23:41,000 --> 01:23:42,208
{\an8}- Itu...
- Yakah?

1184
01:23:42,291 --> 01:23:44,458
{\an8}Sebagai wartawan profesional, awak buat?

1185
01:23:44,541 --> 01:23:48,125
{\an8}- Saya tertanya-tanya jika ada godaan.
- Awak akan tergoda?

1186
01:23:48,208 --> 01:23:50,416
{\an8}Kalau awak tak buat,
kenapa awak fikir saya buat?

1187
01:23:52,791 --> 01:23:56,208
Ia pengajaran berharga
dalam dunia kewartawanan

1188
01:23:56,291 --> 01:23:59,416
tapi juga untuk Sy dan kekuatannya,

1189
01:23:59,500 --> 01:24:03,833
dan sifat diri dia
yang tak semestinya kekuatan.

1190
01:24:15,458 --> 01:24:18,166
Manalah tahu sesiapa peduli,
ini makin kurang seronok.

1191
01:24:24,958 --> 01:24:26,958
Saya mula menulis untuk Substack.

1192
01:24:29,291 --> 01:24:30,708
Mungkin ada soalan,

1193
01:24:30,791 --> 01:24:33,625
"Apa Hersh buat bila dah susah?"
Atau apa sajalah namanya.

1194
01:24:33,708 --> 01:24:36,208
Tapi saya sesuai untuk mereka.
Saya orang luar.

1195
01:24:38,250 --> 01:24:40,250
BAGAIMANA AMERIKA MUSNAHKAN NORD STREAM

1196
01:24:40,333 --> 01:24:43,166
{\an8}NEW YORK TIMES GELARNYA 'MISTERI',
OPERASI LAUT RAHSIA AS

1197
01:24:43,250 --> 01:24:46,708
<i>Siapa dalang pengeboman
saluran paip Nord Stream,</i>

1198
01:24:46,791 --> 01:24:49,708
<i>salah satu misteri terbesar tahun lepas?</i>

1199
01:24:50,625 --> 01:24:53,375
<i>Sy Hersh memetik sumber tak bernama</i>

1200
01:24:53,458 --> 01:24:57,333
<i>yang mengatakan sabotaj
dilakukan oleh Tentera Laut AS.</i>

1201
01:24:57,416 --> 01:25:01,666
<i>Hersh melaporkan pentadbiran Biden
mula merancang tindakan sabotaj</i>

1202
01:25:01,750 --> 01:25:06,958
<i>pada Disember 2021, dua bulan
sebelum serangan Rusia ke atas Ukraine.</i>

1203
01:25:08,000 --> 01:25:10,625
Saya pasti tuan tahu
tulisan baru Seymour Hersh,

1204
01:25:10,708 --> 01:25:13,083
"Bagaimana Amerika Musnahkan
Saluran Nord Stream."

1205
01:25:13,166 --> 01:25:14,416
Tuan dah baca?

1206
01:25:14,500 --> 01:25:15,500
Saya dah baca.

1207
01:25:15,583 --> 01:25:17,458
Selain daripada salah fakta,

1208
01:25:17,541 --> 01:25:21,916
seperti yang pernah dibuat
sebelum ini dalam cara menonjol,

1209
01:25:22,000 --> 01:25:25,666
adalah menjadi salah faham
menyatakan komuniti perisikan kami

1210
01:25:25,750 --> 01:25:27,083
tidak diawasi.

1211
01:25:31,458 --> 01:25:33,750
Serangannya, dari satu sumber.

1212
01:25:34,250 --> 01:25:36,125
Betul, yang menjadi kritikan.

1213
01:25:37,583 --> 01:25:38,583
Jadi?

1214
01:25:39,333 --> 01:25:43,250
Jadi? Kritikannya sah.
Tentunya. Awak tahu, kan?

1215
01:25:43,333 --> 01:25:46,416
- Jelaskan.
- Ya. Apa yang saya...

1216
01:25:46,500 --> 01:25:47,541
Memanglah sah.

1217
01:25:47,625 --> 01:25:51,166
Tapi maksud saya tentulah ada...

1218
01:25:51,250 --> 01:25:52,500
Apa saya nak buat?

1219
01:25:52,583 --> 01:25:56,250
Saya tak boleh tulis siapa saya kenal
dari Tentera Darat atau Udara,

1220
01:25:56,333 --> 01:25:58,000
sebab saya dedahkan mereka.

1221
01:25:58,583 --> 01:26:01,875
Walaupun ada sembilan sumber,
lebih baik jadikan satu.

1222
01:26:01,958 --> 01:26:03,500
- Maaf cakap.
- Baiklah...

1223
01:26:03,583 --> 01:26:06,166
Sebab awak tak tahu, awak tak nak tulis,

1224
01:26:06,250 --> 01:26:09,291
"Sumber dari Jabatan Negara
dan CIA bersetuju."

1225
01:26:09,375 --> 01:26:15,416
Bagaimana kalau sumbernya salah,
dan sumbernya cuma satu? Apa awak buat?

1226
01:26:15,500 --> 01:26:19,666
Maknanya 20 tahun saya bekerja
dengan individu yang saya salah tafsir.

1227
01:26:26,666 --> 01:26:29,791
Berulang kali, saya diberitahu perkara
yang ternyata benar.

1228
01:26:38,583 --> 01:26:40,708
- Ya.
- Ya. Inilah dia, kan?

1229
01:26:40,791 --> 01:26:41,916
- Atau salah satu.
- Tak.

1230
01:26:42,000 --> 01:26:44,750
- Ada dua atau tiga orang.
- Nak lihat kod masa?

1231
01:26:49,250 --> 01:26:51,375
Ini masalahnya dengan benda begini.

1232
01:26:51,458 --> 01:26:53,375
Dalam satu halaman, ada tiga orang

1233
01:26:53,458 --> 01:26:55,791
dengan sumber peribadi yang sulit.

1234
01:26:55,875 --> 01:26:59,625
Mereka semua orang
yang saya takkan sebut nama mereka.

1235
01:26:59,708 --> 01:27:00,583
Tak boleh.

1236
01:27:01,333 --> 01:27:04,166
Jadi saya tak tahu nak cakap apa.

1237
01:27:04,250 --> 01:27:07,166
Mendedahkan nama mereka
boleh jadi sangat bahaya.

1238
01:27:07,250 --> 01:27:11,500
Tengok ini. Entah bagaimana
ini masuk fail awak, tapi awak dapat.

1239
01:27:12,750 --> 01:27:15,625
Ini melampaui
hal yang saya jangka akan berlaku.

1240
01:27:16,625 --> 01:27:19,750
Ini tak bagus untuk saya dan orang saya.

1241
01:27:20,458 --> 01:27:23,708
Macam mana ini boleh ada
dalam tangan awak?

1242
01:27:23,791 --> 01:27:26,166
Saya tengok dan fikir, "Apa ini?"

1243
01:27:26,250 --> 01:27:29,125
Saya akan balik dan tengok semua ini dan...

1244
01:27:30,375 --> 01:27:34,291
Ini anggota FBI, tapi kebanyakannya CIA.

1245
01:27:34,375 --> 01:27:37,000
Saya ada gambaran
tentang sebahagian mereka,

1246
01:27:37,083 --> 01:27:40,083
dan kita bukan dalam keadaan
pada bila-bila masa

1247
01:27:40,166 --> 01:27:41,666
atau kita berniat...

1248
01:27:41,750 --> 01:27:44,375
- Saya nak berhenti.
- ...untuk bahayakan mereka.

1249
01:27:44,458 --> 01:27:45,375
Awak tahu saya...

1250
01:27:45,458 --> 01:27:47,875
Saya buat kontrak dengan awak. Saya buat.

1251
01:27:47,958 --> 01:27:50,916
- Saya sangat setia. Saya baik.
- Sy, kejap.

1252
01:27:51,000 --> 01:27:52,625
Mungkin saya tak patut mula,

1253
01:27:52,708 --> 01:27:56,083
tapi awak jumpa saya 20 tahun lalu,
dan saya kata, "Saya sedia, saya buat."

1254
01:27:56,166 --> 01:27:58,541
Awak tanya lagi,
saya fikir, "Apa salahnya?"

1255
01:27:59,083 --> 01:28:00,541
- Sy...
- Saya tak pasti.

1256
01:28:00,625 --> 01:28:02,958
Kamu tahu terlalu banyak
tentang kerja saya.

1257
01:28:03,041 --> 01:28:04,500
Awak ada terlalu ramai orang...

1258
01:28:04,583 --> 01:28:08,208
Ada sesetengah orang yang awak tak tahu
identiti mereka, tapi mereka...

1259
01:28:08,291 --> 01:28:10,875
Saya dalam keadaan
yang saya takkan beritahu

1260
01:28:10,958 --> 01:28:12,333
jadi saya nak berhenti.

1261
01:28:12,833 --> 01:28:14,583
Mungkin kita patut... Nak potong atau...

1262
01:28:14,666 --> 01:28:16,166
Tak, kita berhenti saja.

1263
01:28:16,250 --> 01:28:18,833
- Tutup kamera.
- Teruskan bercakap. Kami tutup kamera.

1264
01:29:11,416 --> 01:29:12,875
Ini tak mudah bagi awak.

1265
01:29:18,625 --> 01:29:21,041
Saya gembira tak cakap tentang diri saya.

1266
01:29:22,291 --> 01:29:23,708
Sangat gembira.

1267
01:29:24,750 --> 01:29:26,916
Dan saya buat.

1268
01:29:27,583 --> 01:29:28,583
Jadi,

1269
01:29:29,541 --> 01:29:34,583
ada beberapa hari saya betul-betul
jengkel dengan diri sendiri, tapi

1270
01:29:35,375 --> 01:29:40,125
kalau awak buat sesuatu,
awak perlu buat sepenuh hati.

1271
01:29:40,208 --> 01:29:43,000
Tak boleh perasaan bercampur baur.

1272
01:29:43,083 --> 01:29:46,333
Perasaan sentiasa bercampur baur,
tapi lupakan.

1273
01:29:46,416 --> 01:29:49,375
Saya beri awak buku nota saya.

1274
01:29:50,000 --> 01:29:51,375
Jadi, ikut buku nota.

1275
01:29:54,916 --> 01:29:56,500
Saya nak betulkan fakta.

1276
01:29:58,250 --> 01:30:00,666
Saya tak tinggalkan semua.
60 tahun saya berkahwin,

1277
01:30:00,750 --> 01:30:03,541
yang itu jelas.
Saya tak tinggalkan semua.

1278
01:30:04,541 --> 01:30:06,166
Ada perkara saya pegang.

1279
01:30:20,250 --> 01:30:24,666
Tak banyak yang awak cakap
tentang Elizabeth.

1280
01:30:26,458 --> 01:30:30,041
Rumit sebab dia seorang psikoanalisis.

1281
01:30:30,125 --> 01:30:35,208
Komitmennya tinggi
terhadap kerahsiaan pejabatnya.

1282
01:30:39,916 --> 01:30:41,166
Apa kita boleh kata?

1283
01:30:42,541 --> 01:30:45,333
Dia amat istimewa orangnya.
Anggap saja begitu.

1284
01:30:47,083 --> 01:30:50,333
Dia tunggu saya matang.
Saya rasa itu adil.

1285
01:30:50,416 --> 01:30:52,750
Saya sentiasa tak berpaksi pada realiti.

1286
01:30:57,458 --> 01:30:59,958
Saya bukan gila. Saya ada anak isteri.

1287
01:31:11,375 --> 01:31:14,833
Dia pasangan terbaik buat saya
sebab sentiasa ada seseorang

1288
01:31:14,916 --> 01:31:16,500
supaya saya fokus.

1289
01:31:18,833 --> 01:31:22,583
Saya memang seorang yang penuh tenaga.

1290
01:31:22,666 --> 01:31:23,916
Jadi,

1291
01:31:24,875 --> 01:31:29,875
saya kahwini pasangan yang sesuai,
yang boleh tenangkan saya,

1292
01:31:31,333 --> 01:31:36,458
dan elakkan saya daripada putus asa.

1293
01:31:36,541 --> 01:31:41,291
Sebab keadaan selalu menyedihkan.
Saya menulis perkara yang dahsyat.

1294
01:31:44,000 --> 01:31:47,250
Ada ketikanya
semasa saya buat laporan My Lai.

1295
01:31:48,208 --> 01:31:50,166
Saya dengar budak dua tahun diangkat

1296
01:31:50,250 --> 01:31:51,958
dan ditusuk dengan bayonet.

1297
01:31:53,875 --> 01:31:55,666
Anak saya usia dua tahun waktu itu.

1298
01:31:57,916 --> 01:32:00,875
Itu kali pertama saya tak boleh tahan.

1299
01:32:00,958 --> 01:32:02,750
Jadi saya telefon Liz.

1300
01:32:02,833 --> 01:32:06,583
Saya kata, "Entahlah.
Saya rasa saya tak boleh terima."

1301
01:32:06,666 --> 01:32:13,375
Dia kata, "Itu tiada kaitan
dengan anak awak atau saya."

1302
01:32:13,458 --> 01:32:15,333
"Langsung tiada kaitan."

1303
01:32:15,416 --> 01:32:20,250
"Ini bukan pasal anak awak. Tiada siapa..."
Jadi itu membantu.

1304
01:32:20,333 --> 01:32:24,125
Dia tenangkan saya setiap kali
saya menangis di pondok telefon.

1305
01:32:25,500 --> 01:32:28,833
Adakalanya saya rasa
sangat putus asa. Jadi...

1306
01:32:32,625 --> 01:32:34,500
Saya amat bertuah mengahwininya.

1307
01:32:41,833 --> 01:32:43,000
Saya akan ambil <i>Times.</i>

1308
01:32:43,791 --> 01:32:45,541
Saya tinggalkan <i>Post</i> untuk dia.

1309
01:33:00,750 --> 01:33:03,541
Saya menulis tentang Syria
kerana jelas sekali,

1310
01:33:04,833 --> 01:33:07,333
saya terkejut rejim jatuh secepat itu.

1311
01:33:07,416 --> 01:33:09,291
{\an8}ERA BARU SYRIA
DENGAN KEJATUHAN ASSAD

1312
01:33:09,375 --> 01:33:12,958
Saya baca semua ini dan saya fikir,
"Saya salah anggap dia."

1313
01:33:13,041 --> 01:33:15,041
{\an8}WARGA SYRIA BERDEPAN NGERI
DISEKSA DI PENJARA

1314
01:33:15,125 --> 01:33:18,333
Dah bertahun-tahun
saya tak baca artikel ini.

1315
01:33:20,833 --> 01:33:23,125
Saya tulis cerita untuk <i>London Review.</i>

1316
01:33:23,208 --> 01:33:26,916
Ada laporan yang Assad
guna gas saraf ke atas rakyat sendiri.

1317
01:33:27,000 --> 01:33:29,375
SEYMOUR M. HERSH: SARIN SIAPA?

1318
01:33:29,458 --> 01:33:31,208
Dua ke empat kali saya jumpa dia,

1319
01:33:31,291 --> 01:33:34,833
saya tak fikir dia mampu bertindak begitu.

1320
01:33:35,750 --> 01:33:36,958
Muktamad.

1321
01:33:37,041 --> 01:33:40,416
Tindakan itu salah.

1322
01:33:40,500 --> 01:33:42,500
Tindakan itu sangat salah.

1323
01:33:42,583 --> 01:33:45,250
Adakah itu contoh bila
terlalu dekat dengan kuasa?

1324
01:33:45,333 --> 01:33:46,375
Tentulah.

1325
01:33:47,250 --> 01:33:48,250
Apa lagi?

1326
01:33:51,458 --> 01:33:54,000
Pihak hak asasi manusia
kecam dia bertubi-tubi.

1327
01:33:54,916 --> 01:33:58,000
Saya tak rasa dia baik,
tapi saya ingat dia okey.

1328
01:33:58,083 --> 01:34:00,250
RIBUAN BIMBANG
TAKKAN JUMPA SAUDARA HILANG

1329
01:34:00,333 --> 01:34:03,333
Tapi kalau saya pernah buat kenyataan
yang gambarkan sempurna,

1330
01:34:03,416 --> 01:34:04,833
saya tarik balik.

1331
01:34:04,916 --> 01:34:06,541
Itu saja. Saya tak sempurna.

1332
01:34:23,291 --> 01:34:27,041
<i>Laura, awak nak ikut perimeter
seluruh Zon Hijau juga, bukan?</i>

1333
01:34:28,416 --> 01:34:29,750
<i>Ya, seeloknya.</i>

1334
01:34:29,833 --> 01:34:30,833
Okey.

1335
01:34:39,750 --> 01:34:46,083
Sudah lima hari sejak
tentera darat utama memasuki Iraq.

1336
01:34:48,208 --> 01:34:54,041
Hampir empat hari 30 minit yang lalu
perang udara bermula.

1337
01:34:55,416 --> 01:35:00,125
Kita masih lebih dekat dengan permulaan
daripada pengakhiran.

1338
01:35:01,541 --> 01:35:04,291
ARKID KESELAMATAN NEGARA
IRAQ HAWKS

1339
01:35:04,375 --> 01:35:08,083
Saya sangat menentang perang itu
sebab ia tak masuk akal.

1340
01:35:08,166 --> 01:35:11,166
BOLEHKAH RANCANGAN PERANG BERJAYA?
OLEH SEYMOUR M. HERSH

1341
01:35:11,250 --> 01:35:15,208
Tapi <i>The New Yorker</i> lebih rela
terbitkan cerita ringan tentangnya

1342
01:35:15,291 --> 01:35:18,125
dan juga rela terbitkan
tulisan saya yang lebih tegas.

1343
01:35:18,208 --> 01:35:20,375
SASARAN BERGERAK

1344
01:35:20,458 --> 01:35:26,083
Saya jadi penyunting utama Sy
semasa dia menulis untuk <i>The New Yorker.</i>

1345
01:35:27,250 --> 01:35:29,750
Betul-betul sebelum serangan ke atas Iraq,

1346
01:35:29,833 --> 01:35:35,166
dia telefon dan meluap-luap marah
macam Sy yang biasa, sumpah seranah.

1347
01:35:35,250 --> 01:35:39,333
Seolah-olah dalam diri dia hairan,
kenapa kami semua tak sama-sama

1348
01:35:39,416 --> 01:35:43,291
letak diri kami di depan mesin
dan halang perang.

1349
01:35:43,375 --> 01:35:46,500
Dia kata, "Inilah isu moral zaman kita."

1350
01:35:46,583 --> 01:35:50,458
Dia fikir itu satu kesilapan besar.

1351
01:35:50,541 --> 01:35:52,541
Dia fikir itu kesilapan besar.

1352
01:35:58,958 --> 01:36:01,958
Ini dia. Sadiq orangnya
yang beritahu saya cerita itu.

1353
01:36:03,750 --> 01:36:08,833
Sadiq ialah jeneral dua atau tiga bintang
dalam Tentera Udara Iraq.

1354
01:36:08,916 --> 01:36:11,625
DKENDALIKAN OLEH AS

1355
01:36:11,708 --> 01:36:14,208
Dia tanya, "Awak tahu
tentang penjara di Abu Ghraib?"

1356
01:36:14,291 --> 01:36:18,875
MATI AKIBAT SEKSAAN

1357
01:36:20,500 --> 01:36:24,583
Dia kata, "Mereka tangkap semua orang
dan hantar ke Abu Ghraib."

1358
01:36:26,416 --> 01:36:28,666
Orang yang tiada kaitan langsung.

1359
01:36:31,791 --> 01:36:35,916
Berlaku serangan seksual,
dan kanak-kanak diserang.

1360
01:36:36,750 --> 01:36:38,375
Penderaan yang dahsyat.

1361
01:36:41,750 --> 01:36:44,166
Beberapa bulan kemudian,
saya terima panggilan

1362
01:36:44,250 --> 01:36:47,125
daripada bekas pegawai perisikan Marin

1363
01:36:47,208 --> 01:36:48,916
bernama Roger Charles.

1364
01:36:49,000 --> 01:36:51,416
Dia dah bersara
dan diambil kerja oleh <i>60 Minutes.</i>

1365
01:36:51,500 --> 01:36:54,083
Dia telefon saya, kata,
"Kita ada masalah."

1366
01:36:54,166 --> 01:36:56,833
Dia beritahu tentang Abu Ghraib,
dan saya kata, "Ah!"

1367
01:36:57,708 --> 01:36:59,041
CBS ada gambarnya.

1368
01:36:59,125 --> 01:37:01,791
Mereka dapat gambar daripada seseorang,

1369
01:37:01,875 --> 01:37:04,250
menunjukkan penyeksaan.

1370
01:37:04,333 --> 01:37:06,375
Tapi mereka tak dapat siarkan.

1371
01:37:06,458 --> 01:37:08,166
Apa yang kerajaan buat?

1372
01:37:08,250 --> 01:37:10,375
Mereka buat sedaya upaya halang cerita itu

1373
01:37:10,458 --> 01:37:13,166
dengan hubungi eksekutif CBS
dan beritahu dia,

1374
01:37:13,250 --> 01:37:16,708
"Jangan terbitkan cerita itu kerana
ini akan menjejaskan perang Amerika."

1375
01:37:17,916 --> 01:37:19,500
Saya buat beberapa panggilan.

1376
01:37:19,583 --> 01:37:23,875
Saya dapat tahu salah seorang
pegawai tinggi yang telah dituduh,

1377
01:37:23,958 --> 01:37:28,541
peguamnya kebetulan ialah peguam
yang mewakili askar muda dalam kes My Lai.

1378
01:37:29,041 --> 01:37:31,958
Saya ke New Hampshire untuk jumpa dia.

1379
01:37:32,041 --> 01:37:34,833
Dia kata kepada saya,
"Awak tahu ada laporan?"

1380
01:37:34,916 --> 01:37:38,500
Saya tanya, "Apa maksud awak?"
Kemudian dia beri saya ini.

1381
01:37:38,583 --> 01:37:41,583
Ini yang dia beri saya.
Temu bual habis di sini.

1382
01:37:41,666 --> 01:37:44,833
Saya ambil laporan, saya baca,
saya kata, "Saya nak keluar."

1383
01:37:46,750 --> 01:37:50,000
SEBAHAGIAN SIASATAN INI
ADALAH RAHSIA. HUBUNGI PEJABAT

1384
01:37:50,083 --> 01:37:52,875
PENASIHAT UNDANG-UNDANG
UNTUK AKSES DOKUMEN RAHSIA

1385
01:37:54,208 --> 01:37:58,125
Penulis laporan itu ialah jeneral
dua bintang bernama Tony Taguba.

1386
01:37:59,916 --> 01:38:01,708
Dia memang sangat berani.

1387
01:38:01,791 --> 01:38:06,041
Dia menuduh jeneral berpangkat tinggi
melakukan salah laku berat.

1388
01:38:06,125 --> 01:38:09,875
PENYEMBUNYIAN

1389
01:38:09,958 --> 01:38:13,500
Bermula dengan seorang askar
dalam unit bernama Darby.

1390
01:38:13,583 --> 01:38:17,833
Dia pergi ke Jabatan Siasatan
Jenayah Tentera dan beri mereka gambar.

1391
01:38:19,166 --> 01:38:20,875
Ada beribu-ribu gambar.

1392
01:38:20,958 --> 01:38:23,500
DITENDANG DAN DIPUKUL

1393
01:38:23,583 --> 01:38:26,000
BERBOGEL KEMBALI KE SEL

1394
01:38:26,083 --> 01:38:27,375
Saya kerja lewat malam.

1395
01:38:27,458 --> 01:38:29,916
Sy telefon dan kata,

1396
01:38:30,000 --> 01:38:36,875
"Saya baru baca
laporan tentera paling dahsyat."

1397
01:38:36,958 --> 01:38:40,416
KENYATAAN SAKSI TERPERINCI
BUKTI FOTOGRAFI

1398
01:38:40,500 --> 01:38:43,041
Laporan itu dah cukup teruk.

1399
01:38:44,458 --> 01:38:46,083
Kemudian saya dapat gambar.

1400
01:38:48,208 --> 01:38:49,958
Mengerikan.

1401
01:39:09,458 --> 01:39:12,000
CIA memukul
seorang banduan sehingga mati.

1402
01:39:26,958 --> 01:39:29,250
Saya rasa kami perlu beritahu <i>60 Minutes.</i>

1403
01:39:29,333 --> 01:39:30,791
{\an8}PUSAT SIARAN CBS

1404
01:39:30,875 --> 01:39:34,416
Saya telefon penerbitnya.
Saya kata, "Kalau tak buat hari Khamis,

1405
01:39:34,500 --> 01:39:37,250
hari Ahad, kita akan terbitkan laporan
dengan gambar

1406
01:39:37,333 --> 01:39:39,833
dan kata kami laporkan cerita ini sebab

1407
01:39:39,916 --> 01:39:43,916
rangkaian utama CBS
tidak menunaikan tanggungjawabnya."

1408
01:39:44,000 --> 01:39:45,583
"Akan ditulis di perenggan kedua."

1409
01:39:45,666 --> 01:39:49,583
{\an8}Dua minggu lalu, kami terima rayuan
daripada Jabatan Pertahanan dan kemudian

1410
01:39:49,666 --> 01:39:53,791
{\an8}daripada Pengerusi Ketua Staf Bersama
Tentera, Jeneral Richard Myers,

1411
01:39:53,875 --> 01:39:58,625
{\an8}supaya menangguhkan siaran ini
kerana bahaya dan ketegangan di Iraq.

1412
01:39:58,708 --> 01:40:02,708
{\an8}Kami menunaikan permintaan itu
sementara mendesak Jabatan Pertahanan

1413
01:40:02,791 --> 01:40:06,666
{\an8}untuk menambah perspektifnya
kepada kejadian di penjara Abu Ghraib.

1414
01:40:06,750 --> 01:40:10,041
{\an8}Minggu ini, dengan gambar
mula tersebar di tempat lain,

1415
01:40:10,125 --> 01:40:13,791
{\an8}dan wartawan lain menerbitkan
versi cerita mereka sendiri,

1416
01:40:13,875 --> 01:40:17,041
{\an8}Jabatan Pertahanan setuju
bekerjasama dalam laporan kami.

1417
01:40:18,458 --> 01:40:20,208
Jadi mereka siarkan.

1418
01:40:20,291 --> 01:40:23,125
Pada hari Jumaat, cerita saya diterbitkan.

1419
01:40:23,208 --> 01:40:26,500
SEKSAAN DI ABU GHRAIB
ASKAR AS SEKSA RAKYAT IRAQ

1420
01:40:26,583 --> 01:40:29,791
SEJAUH MANA TANGGUNGJAWABNYA?
OLEH SEYMOUR M. HERSH

1421
01:40:29,875 --> 01:40:32,958
TIDAK BOLEH DIMAAFKAN

1422
01:40:33,041 --> 01:40:35,625
'KAMI RASA JIJIK'

1423
01:40:41,833 --> 01:40:46,500
DARIPADA GAMBAR KEBANGGAAN
KEPADA SIMBOL PENDERAAN

1424
01:40:59,875 --> 01:41:02,583
Penyeksaan berterusan selama 18 hari.

1425
01:41:02,666 --> 01:41:03,875
Ia sama setiap hari?

1426
01:41:03,958 --> 01:41:08,958
Setiap hari, jadual saya
adalah 23 jam seksaan dan satu jam rehat.

1427
01:41:09,041 --> 01:41:11,041
Ada banyak jenis penyeksaan.

1428
01:41:11,125 --> 01:41:13,041
Seperti gambar ini...

1429
01:41:13,541 --> 01:41:16,041
Saya ingat saya dipaksa
untuk berdiri begini.

1430
01:41:16,583 --> 01:41:18,041
Dengan orang lain.

1431
01:41:18,125 --> 01:41:20,125
Saya ingat dipaksa berdiri begini.

1432
01:41:22,458 --> 01:41:24,333
Mereka cuba soal siasat saya.

1433
01:41:24,916 --> 01:41:27,875
Salah seorang kata, "Ugut dia."

1434
01:41:27,958 --> 01:41:33,208
"Jika kau tak bercakap,
tak mengaku, kami biar askar...

1435
01:41:36,875 --> 01:41:38,541
rogol kau."

1436
01:41:39,375 --> 01:41:46,375
{\an8}SETIAUSAHA PERTAHANAN
TAKLIMAT BERITA PENTAGON

1437
01:41:49,458 --> 01:41:51,583
{\an8}Jika saya boleh buat susulan,
Tn. Setiausaha.

1438
01:41:51,666 --> 01:41:56,625
{\an8}Tn. Setiausaha, memandangkan implikasi
bukan saja dalam laporan ini,

1439
01:41:56,708 --> 01:41:59,708
{\an8}penemuannya secara khusus, gambar-gambar

1440
01:41:59,791 --> 01:42:03,125
{\an8}yang tuan dah tahu
beberapa minggu lalu akan disiarkan,

1441
01:42:03,208 --> 01:42:07,375
{\an8}kenapa tuan tak rasa bertanggungjawab
pada masa itu untuk minta hasil siasatan

1442
01:42:07,458 --> 01:42:10,791
{\an8}atau tengok gambar terlebih dahulu
supaya boleh bersedia?

1443
01:42:13,666 --> 01:42:19,333
{\an8}Saya rasa saya ada tanya pasal gambar itu
dan diberitahu kami tak ada salinan.

1444
01:42:19,416 --> 01:42:21,500
{\an8}Bukankah itu betul?

1445
01:42:21,583 --> 01:42:23,500
{\an8}Kami tiada di sini, itu pasti.

1446
01:42:23,583 --> 01:42:25,541
{\an8}- Ya. Saya tiada.
- Dia ada tanya.

1447
01:42:25,625 --> 01:42:27,458
{\an8}Beberapa kali dari podium itu,

1448
01:42:27,541 --> 01:42:30,708
{\an8}tuan kata askar Amerika
tidak seksa individu.

1449
01:42:31,416 --> 01:42:35,958
{\an8}Adakah laporan ini menidakkan
kenyataan tuan yang AS tak menyeksa?

1450
01:42:37,625 --> 01:42:39,458
{\an8}- Saya bukan peguam.
- Tak, tapi...

1451
01:42:39,541 --> 01:42:43,791
{\an8}Tanggapan saya dakwaan yang dibuat
setakat ini adalah penderaan,

1452
01:42:44,791 --> 01:42:48,208
{\an8}yang saya percaya,
berbeza daripada penyeksaan.

1453
01:42:48,291 --> 01:42:49,458
{\an8}Sekejap.

1454
01:42:52,041 --> 01:42:53,291
{\an8}Saya tak tahu

1455
01:42:53,916 --> 01:42:56,875
{\an8}jika betul untuk cakap apa
yang kamu cakap tadi,

1456
01:42:56,958 --> 01:42:58,916
{\an8}yang penyeksaan berlaku,

1457
01:42:59,458 --> 01:43:02,750
{\an8}oleh itu, saya takkan sebut
perkataan "penyeksaan".

1458
01:43:07,416 --> 01:43:10,833
<i>Anda sedang mendengar</i> The Diane Rehm Show.

1459
01:43:10,916 --> 01:43:13,000
<i>Hai, M, encik ke udara.</i>

1460
01:43:13,083 --> 01:43:15,875
<i>Pertama sekali saya nak cakap,
terutamanya kepada En. Hersh,</i>

1461
01:43:15,958 --> 01:43:19,416
<i>rasa sombong
dan rasa diri sendiri betul,</i>

1462
01:43:19,500 --> 01:43:22,958
<i>kamu sebenarnya menggalakkan pemberontakan</i>

1463
01:43:23,041 --> 01:43:25,291
<i>dan serangan pengganas
terhadap rakyat Amerika.</i>

1464
01:43:25,375 --> 01:43:28,875
<i>Ketaranya, En. Hersh ialah partisan.</i>

1465
01:43:28,958 --> 01:43:33,916
<i>Ini propaganda, sama ada
terbukti benar atau dibesar-besarkan,</i>

1466
01:43:34,000 --> 01:43:40,916
<i>dan kamu akan dipersalahkan serta
bertanggungjawab untuk tindak balas</i>

1467
01:43:41,000 --> 01:43:42,708
<i>dengan menyemarakkan cerita ini.</i>

1468
01:43:42,791 --> 01:43:44,000
<i>Sy Hersh?</i>

1469
01:43:44,083 --> 01:43:45,666
<i>Tiada siapa suka pembawa berita.</i>

1470
01:43:45,750 --> 01:43:49,500
<i>Saya tak suka
askar Amerika menyeksa orang.</i>

1471
01:43:53,416 --> 01:43:55,708
PECAHKAN LAMPU KIMIA DAN TUANG FOSFORIK

1472
01:43:55,791 --> 01:43:57,875
UGUT TAHANAN DENGAN PISTOL 9MM BERPELURU

1473
01:43:57,958 --> 01:43:59,708
TUANG AIR SEJUK KE ATAS TAHANAN BOGEL

1474
01:43:59,791 --> 01:44:02,250
PUKUL TAHANAN DENGAN
PEMEGANG PENYAPU DAN KERUSI

1475
01:44:02,333 --> 01:44:04,750
UGUT TAHANAN LELAKI DENGAN ROGOL

1476
01:44:05,583 --> 01:44:09,458
Kami nampak apa yang kami nampak.
Kami tulis apa yang kami dengar.

1477
01:44:09,541 --> 01:44:12,750
MEMAKSA TAHANAN DUDUK
DALAM POSISI SEKSUAL...

1478
01:44:13,125 --> 01:44:15,833
Saya tak tahu nak buat apa selain...

1479
01:44:17,666 --> 01:44:18,625
marah.

1480
01:44:19,458 --> 01:44:20,625
{\an8}MEJAR JENERAL TENTERA AS

1481
01:44:20,708 --> 01:44:22,750
Rumsfeld tuduh saya bocorkannya.

1482
01:44:23,500 --> 01:44:26,041
Saya marah. Saya pandang muka dia.

1483
01:44:27,208 --> 01:44:31,083
Kemudian kami mula bincang
tentang laporan itu.

1484
01:44:31,666 --> 01:44:34,500
Soalan, "Kenapa ia berlaku?
Apa kamu buat?"

1485
01:44:34,583 --> 01:44:40,166
Cakap itu ini. Yalah.
Saya cakap berulang kali.

1486
01:44:40,250 --> 01:44:42,833
Kemudian seseorang tanya, "Adakah ni seksa

1487
01:44:43,458 --> 01:44:44,791
atau dera?"

1488
01:44:44,875 --> 01:44:50,791
Saya kata, "Terdapat dua perbezaan

1489
01:44:50,875 --> 01:44:52,750
bila melibatkan soal siasat."

1490
01:44:52,833 --> 01:44:54,916
"Penderaan adalah tampar

1491
01:44:55,000 --> 01:44:57,541
atau tak beri mereka makanan."

1492
01:44:57,625 --> 01:45:00,625
"Seksa adalah bila
kamu menyebabkan kecederaan teruk."

1493
01:45:00,708 --> 01:45:05,458
Jadi saya beri mereka contoh.
"Kamu ada tahanan

1494
01:45:05,541 --> 01:45:07,875
yang disoal siasat secara berbogel,

1495
01:45:07,958 --> 01:45:12,041
pakaiannya dirampas daripadanya,
berbaring di atas lantai,

1496
01:45:12,958 --> 01:45:17,166
dan pemegang penyapu
disodok ke rektumnya,

1497
01:45:17,250 --> 01:45:20,291
dan dia ditendang
oleh dua penyiasat awam."

1498
01:45:20,875 --> 01:45:22,375
Itu penyeksaan.

1499
01:45:23,833 --> 01:45:25,916
Mereka boleh... Tentulah kami tahu.

1500
01:45:26,000 --> 01:45:29,583
Apa saya percaya tak penting.
Yang penting, apa yang ditemui.

1501
01:45:30,458 --> 01:45:33,000
Dalam satu temu bual dengan radio awam...

1502
01:45:33,083 --> 01:45:34,375
Saya perlu pergi.

1503
01:45:34,458 --> 01:45:37,416
...saya kata,
"Ini nombor telefon saya. Telefonlah."

1504
01:45:40,250 --> 01:45:43,375
<i>Hubungi saya, 202-872-0703.</i>

1505
01:45:43,458 --> 01:45:45,875
<i>Telefon. Tinggalkan nombor.
Saya akan hubungi semula.</i>

1506
01:45:48,875 --> 01:45:51,250
Saya dapat panggilan beberapa jam kemudian

1507
01:45:51,333 --> 01:45:53,791
daripada seorang wanita,
"Datang cakap dengan saya."

1508
01:45:59,833 --> 01:46:01,500
Kami jumpa pada hari Jumaat.

1509
01:46:02,375 --> 01:46:05,625
Kami berbual sekejap dan...

1510
01:46:06,333 --> 01:46:07,750
{\an8}SUMBER AWANAMA

1511
01:46:07,833 --> 01:46:11,333
Kemudian saya kata,
"Saya bawa komputer riba."

1512
01:46:11,416 --> 01:46:12,958
"Saya boleh tunjuk

1513
01:46:13,916 --> 01:46:14,750
{\an8}gambarnya."

1514
01:46:14,833 --> 01:46:19,416
{\an8}Kami berada di pondok,
di kawasan yang agak tertutup.

1515
01:46:19,500 --> 01:46:24,958
Jadi saya buka komputer riba dan kongsi
beberapa gambar dengan dia.

1516
01:46:27,375 --> 01:46:33,041
Saya pinjamkan komputer riba kepada
bekas menantu ketika dia dihantar ke Iraq.

1517
01:46:33,916 --> 01:46:35,791
Apabila dia pulang,

1518
01:46:37,041 --> 01:46:39,208
dia pulangkan komputer riba saya,

1519
01:46:39,291 --> 01:46:43,916
dan saya perasan ada banyak gambar
dalam komputer riba.

1520
01:46:45,958 --> 01:46:47,708
Dia tak terlibat.

1521
01:46:47,791 --> 01:46:52,791
Tapi dia dalam kalangan ramai orang
yang mana gambar-gambar ini dikongsikan.

1522
01:47:03,666 --> 01:47:07,250
Gambar yang saya paling ingat

1523
01:47:07,333 --> 01:47:12,458
ialah gambar seorang lelaki
yang diancam oleh anjing.

1524
01:47:16,708 --> 01:47:21,583
Ketakutannya ketara.

1525
01:47:35,416 --> 01:47:39,250
Saya cuma ingat kata Sy kepada saya,

1526
01:47:39,333 --> 01:47:41,333
"Ini sangat penting."

1527
01:47:44,500 --> 01:47:50,208
"Boleh awak beri saya
salinan gambar-gambar ini?"

1528
01:47:52,166 --> 01:47:56,041
Saya teragak-agak sebab saya...

1529
01:47:56,583 --> 01:47:57,791
Saya takut.

1530
01:47:57,875 --> 01:48:00,833
RANTAIAN PERINTAH

1531
01:48:00,916 --> 01:48:03,208
{\an8}JABATAN PERTAHANAN
DAN KEGAGALAN DI ABU GHRAIB

1532
01:48:03,291 --> 01:48:07,458
Tapi saya nak fakta didedahkan.
Saya nak kebenaran terbongkar.

1533
01:48:08,000 --> 01:48:11,041
OLEH SEYMOUR M. HERSH

1534
01:48:11,125 --> 01:48:14,375
Apa akan jadi kalau tiada gambar?

1535
01:48:14,458 --> 01:48:16,375
Kalau tak ada gambar?

1536
01:48:16,458 --> 01:48:17,458
Tiada cerita.

1537
01:48:30,708 --> 01:48:34,333
<i>Saya dah hantar
hampir tiga dozen imej kepada awak.</i>

1538
01:48:35,541 --> 01:48:38,291
<i>Saya ada 10,000 imej,</i>

1539
01:48:39,333 --> 01:48:41,333
{\an8}<i>dari utara ke selatan Gaza.</i>

1540
01:48:41,416 --> 01:48:44,250
{\an8}SUMBER AWANAMA

1541
01:48:47,083 --> 01:48:51,041
Saya nak tanya cara awak dapat
gambar-gambar ini, tapi saya takkan.

1542
01:48:52,166 --> 01:48:53,958
Jelaskan gambar ini.

1543
01:48:54,041 --> 01:48:57,208
<i>Mereka askar Israel,
askar pendudukan di rumah awam</i>

1544
01:48:57,291 --> 01:49:01,000
<i>yang memberi arahan khusus
kepada unit masing-masing.</i>

1545
01:49:02,333 --> 01:49:06,291
<i>Mereka memang tahu
kawasan orang awam sebelum mengebomnya.</i>

1546
01:49:07,375 --> 01:49:11,625
<i>Tapi imej-imej ini,
ada nama mereka pada dinding.</i>

1547
01:49:11,708 --> 01:49:14,291
<i>Ia akan digunakan
untuk susun semula insiden</i>

1548
01:49:14,375 --> 01:49:16,583
<i>untuk memahami siapa di lokasi mana.</i>

1549
01:49:17,250 --> 01:49:19,375
<i>Awak ada imej, contohnya, 3A.</i>

1550
01:49:19,458 --> 01:49:20,791
3A. Biar saya cari.

1551
01:49:21,333 --> 01:49:23,333
<i>Tempat mereka tanda seluruh Gaza.</i>

1552
01:49:23,416 --> 01:49:27,583
<i>Batalion mana yang masuk
dari kawasan ini, dari kawasan itu.</i>

1553
01:49:27,666 --> 01:49:29,958
<i>Ini, dengan rekod
pembunuhan beramai-ramai,</i>

1554
01:49:30,041 --> 01:49:33,875
<i>kita boleh jejaknya semula
kepada unit yang melakukan jenayah perang.</i>

1555
01:49:34,958 --> 01:49:37,041
<i>Dakwaan sudah mula dibuat,</i>

1556
01:49:37,125 --> 01:49:39,458
<i>sebab itulah tentera panik.</i>

1557
01:49:39,958 --> 01:49:42,708
Okey, ini semua latar belakang.

1558
01:49:42,791 --> 01:49:45,000
Saya tak boleh tulis semua ini?

1559
01:49:45,625 --> 01:49:49,041
<i>Buat masa sekarang tak,
tapi awak penulisnya bila kami sedia.</i>

1560
01:50:03,750 --> 01:50:06,083
BEBASKAN CALLEY

1561
01:50:06,916 --> 01:50:09,291
<i>Tengah hari ini,
William Calley jadi perhatian ketika</i>

1562
01:50:09,375 --> 01:50:11,166
<i>Kolonel Clifford Ford baca keputusan.</i>

1563
01:50:12,833 --> 01:50:16,458
<i>Juri dapati dia bersalah dalam tiga
pertuduhan pembunuhan terancang,</i>

1564
01:50:16,541 --> 01:50:19,208
<i>satu tuduhan serangan
dengan niat membunuh.</i>

1565
01:50:19,291 --> 01:50:20,791
{\an8}CALLEY DIPENJARA SEUMUR HIDUP

1566
01:50:20,875 --> 01:50:23,916
PUSAT INFANTRI TENTERA AS
FASILITI TAHANAN

1567
01:50:28,833 --> 01:50:32,333
Bebaskan Calley sekarang!

1568
01:50:33,291 --> 01:50:35,833
<i>Ketika perhimpunan
untuk Calley berlangsung,</i>

1569
01:50:35,916 --> 01:50:39,750
<i>beratus-ratus telegram
dihantar ke pejabat Western Union,</i>

1570
01:50:39,833 --> 01:50:45,208
<i>kebanyakannya membantah sabitan Calley
dan menjanjikan sokongan mereka.</i>

1571
01:50:46,500 --> 01:50:49,291
Ia dipanggil
"The Battle Hymne of Lt. Calley."

1572
01:50:50,916 --> 01:50:54,416
<i>Nama aku William Calley
Aku askar negara ini</i>

1573
01:50:55,541 --> 01:50:59,791
<i>Aku cuba jalankan tugas
Supaya dapat kelebihan</i>

1574
01:50:59,875 --> 01:51:04,458
<i>Tapi mereka jadikan aku penjahat
Mereka telah melabelkan aku</i>

1575
01:51:05,166 --> 01:51:07,708
<i>Semasa kita terus mara</i>

1576
01:51:07,791 --> 01:51:10,791
Hari keputusan bersalah Calley diumumkan,

1577
01:51:10,875 --> 01:51:13,833
stesen radio hubungi kami
minta salinan tambahan.

1578
01:51:13,916 --> 01:51:17,708
Awak hantar 16,500 salinan malam tadi,
hari ini boleh beri berapa?

1579
01:51:18,625 --> 01:51:22,833
<i>Aku cuma seorang askar
Dari Amerika Syarikat</i>

1580
01:51:23,333 --> 01:51:27,791
<i>Dilupakan di medan perang
10,000 batu jauhnya</i>

1581
01:51:27,875 --> 01:51:32,375
<i>Sementara hidup terus berjalan
Dari New York ke Santa Fe</i>

1582
01:51:32,458 --> 01:51:35,791
<i>Semasa kita terus mara</i>

1583
01:51:37,708 --> 01:51:41,791
<i>Pada lewat petang, presiden arah
Calley dibebaskan dari penjara.</i>

1584
01:51:48,500 --> 01:51:51,541
Dia akhirnya cuma dipenjarakan
tiga ke empat bulan.

1585
01:51:53,083 --> 01:51:54,333
Kemudian dia keluar.

1586
01:52:06,125 --> 01:52:08,500
Budaya kita dipenuhi keganasan luar biasa.

1587
01:52:14,625 --> 01:52:16,125
Ia sangat kejam.

1588
01:52:18,333 --> 01:52:20,416
Ada tahap yang kita tak boleh capai.

1589
01:52:23,500 --> 01:52:25,666
Jadi kenapa awak terus nak capai?

1590
01:52:30,541 --> 01:52:32,541
Kita tak boleh ada negara yang kejam.

1591
01:52:33,083 --> 01:52:35,875
Sebab itu saya macam berperang sejak itu.

1592
01:52:35,958 --> 01:52:39,125
Kita tak boleh tutup mata
terhadap negara yang kejam.

1593
01:52:39,750 --> 01:52:43,250
Kalau anda mantera
untuk kerja saya, itulah dia.

1594
01:52:45,791 --> 01:52:51,125
DIDEDIKASIKAN KEPADA MEREKA
YANG TERBUNUH DAN DINAFIKAN KEADILAN,

1595
01:52:51,208 --> 01:52:55,750
DAN KEPADA MEREKA YANG MENENTANG,
DAHULU DAN AKAN DATANG.

1596
01:56:20,958 --> 01:56:24,833
Terjemahan sari kata oleh F. Syazwani