Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Πυροσβεστική.
Έπιασε φωτιά στο διαμέρισμα 16 του Πύργου Γκρένφελ.
Στον τέταρτο όροφο.
-Εντάξει. - Κάντε γρήγορα!
-Έρχονται. - Καίγεται.
Ναι, ξέρω ότι καίγεται, αλλά μόλις τηλεφωνήσατε.
Αρκεί να είστε καλά. Ναι;
Βγείτε έξω!
Ήμασταν οι πρώτοι εκεί. Οι πρώτοι που φτάσαμε στο σημείο.
Οι λέξεις δεν αρκούν για να το εξηγήσουν. Σκέτο χάος.
Βγείτε από τον πύργο!
Ένιωθα σαν να ήμουν σε κάποια ταινία καταστροφής.
Η μία πλευρά του κτιρίου ήταν τυλιγμένη στις φλόγες.
Δεν είχα ξαναδεί κάτι τέτοιο.
Σαν τον Πύργο της Κολάσεως. Γαμώτο.
Πώς είναι δυνατόν;
Όταν ο κόσμος είδε μια τέτοια καταστροφή
να συμβαίνει στο Ηνωμένο Βασίλειο,
όλοι αναρωτιούνταν
"Πώς είναι δυνατόν να συνέβη κάτι τέτοιο εδώ;"
Φαίνεται ότι πέφτουν κομμάτια του κτιρίου.
Σαν να έχουμε τη δική μας 11η Σεπτεμβρίου.
Στον Γκρένφελ συνέβη κάτι που δεν είχα ξαναδεί.
Η φωτιά είχε τυλίξει όλο το κτίριο.
- Θεέ μου! - Πώς θα τους βοηθήσει κάποιος;
Και ήταν προφανές ότι κάτι είχε πάει πολύ στραβά.
Υπάρχουν πολλά ερωτήματα αναφορικά με την επένδυση του κτιρίου.
Η επένδυση αλουμινίου είναι της Arconic.
Θυμάμαι ότι σκέφτηκα
πως κάποιος είχε δείξει τρομερή αμέλεια.
Τι έγινε εδώ; Πώς πουλήθηκε; Δεν το καταλαβαίνω.
Οι δοκιμές παραποιήθηκαν, αποκρύφτηκαν.
ΜΗΝ ΤΟ ΠΕΙΤΕ ΣΤΟΝ ΠΕΛΑΤΗ
Έχουμε πολλά στοιχεία τώρα για ένα πολύ σοβαρό αδίκημα.
Κι ακόμα καμία σύλληψη.
Οι προειδοποιήσεις για κτίριο με κίνδυνο πυρκαγιάς δεν ακούστηκαν.
Είναι τόπος εγκλήματος.
- Τι θέλουμε; - Δικαιοσύνη!
- Πότε τη θέλουμε; - Τώρα!
Θέλουμε απαντήσεις!
Πάντα αναρωτιέμαι.
Γιατί; Γιατί έπρεπε να συμβεί αυτό;
Άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους.
Έχασαν φίλους, συγγενείς.
Αναρωτιέμαι. Γιατί;
- Θέλουμε απαντήσεις! - Θέλουμε δικαιοσύνη!
ΠΥΡΓΟΣ ΓΚΡΕΝΦΕΛ: ΟΛΗ Η ΑΛΗΘΕΙΑ
ΒΟΡΕΙΟ ΚΕΝΣΙΝΓΚΤΟΝ
ΔΥΤΙΚΟ ΛΟΝΔΙΝΟ
Ειδήσεις του BBC. Είμαι η Φενέλα Φατζ.
Έχει πολλή ηλιοφάνεια που θα μείνει μαζί μας όλη μέρα.
Η θερμοκρασία θα φτάσει τους 24 με 25 βαθμούς Κελσίου. Ίσως δούμε...
Καμία αλλαγή στην τριάδα.
Το "Despacito" του Λούις Φόνσι έναν μήνα στην πρώτη θέση.
Το ξένο τραγούδι που παρέμεινε πιο πολύ στην πρώτη θέση
στην ιστορία των τσαρτ.
Το 2017,
θυμάμαι αρκετά δημοφιλή τραγούδια τότε.
Το "Despacito" ήταν επιτυχία.
Η μαμά μου το έβαζε συνέχεια στο σπίτι και στο αμάξι.
Είμαι η Έσι, και ακούτε τον μεγαλύτερο σταθμό στο Δυτικό Λονδίνο.
Είναι σίγουρα το τραγούδι του καλοκαιριού.
Ο Τζέι Χας με το "Did You See".
Ήρθα με μαύρη Benz και έφυγα με άσπρη
Είμαι κλεφτρόνι
ΛΟΥΑΝΑ ΓΚΟΜΕΣ ΕΝΟΙΚΟΣ ΓΚΡΕΝΦΕΛ
Ναι.
Χαιρόμουν, γιατί θα πήγαινα Β' Γυμνασίου.
Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΓΚΟΜΕΣ
Είχε έρθει το καλοκαίρι, έκανε ζέστη.
Θα έλεγα ότι ήμουν πολύ ζωηρή.
Ήμουν πολύ χαρούμενη.
Πάντα ήθελα να παίρνω καλούς βαθμούς.
Ναι, ήμουν μια καλή, χαρούμενη 12χρονη.
13 ΙΟΥΝΙΟΥ 2017
Θυμάμαι ότι αργότερα εκείνο το βράδυ βγήκαμε για φαγητό.
Γυρίσαμε γύρω στις 11:30.
Μου έστειλε μήνυμα ένας φίλος.
ΜΑΡΣΙΟ ΓΚΟΜΕΣ ΕΝΟΙΚΟΣ
"Θα παίξουμε Xbox;"
Παίξαμε λιγάκι.
Είπα "Έχω δουλειά αύριο". Το έκλεισα και πήγα για ύπνο.
Τόσο απλά.
Πάλι ζέστη, με τη θερμοκρασία στους 26 βαθμούς Κελσίου, 79 Φαρενάιτ.
Νομίζω ότι πήγα για ύπνο γύρω στα μεσάνυχτα.
Κοιμόμουν στο γυμναστήριο τότε,
γιατί δεν μ' άρεσε να κοιμάμαι στον κοιτώνα...
ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΜΠΑΝΤΙΛΟ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΗΣ
...με βρομερούς πυροσβέστες.
14 ΙΟΥΝΙΟΥ 2017
Πυροσβεστική.
Βία!
Τρέλα.
Ο συναγερμός άρχισε να χτυπά στις 12:55.
Είμαστε ο τοπικός σταθμός στο Βόρειο Κένσινγκτον.
Ο Γκρένφελ ανήκει στην περιοχή μας.
11 ΛΕΠΤΑ ΑΦΟΤΟΥ ΞΕΣΠΑΣΕ Η ΦΩΤΙΑ
Όταν φτάσαμε,
είδαμε καπνό να βγαίνει από ένα παράθυρο.
Καταλάβαμε πού ήταν η φωτιά.
Μπήκαμε στον πύργο.
Οι δύο πυροσβέστες ετοιμάστηκαν,
έβαλαν αναπνευστικές συσκευές.
Άκουσα να σπάνε την πόρτα και να μπαίνουν.
Μια συνηθισμένη φωτιά στην κουζίνα,
που κατάφεραν να σβήσουν πολύ γρήγορα.
Όταν σβήνεις τη φωτιά, χρησιμοποιείς κάμερα θερμικής απεικόνισης
για να βεβαιωθείς ότι δεν υπάρχουν σημεία ανάφλεξης.
Και τότε παρατήρησαν να πέφτουν φλεγόμενα σταγονίδια
και κατάλαβαν ότι η φωτιά είχε εξαπλωθεί.
Έστειλα το δεύτερο πλήρωμα για να τους βοηθήσει.
Έχω πάει σε πυρκαγιές όπου η φωτιά έχει ανέβει και πιο πάνω.
Αν και ήταν ασυνήθιστο,
δεν ήταν και απίθανο
να έχει προχωρήσει η φωτιά στο πάνω διαμέρισμα.
Δεν είχα λόγο να πιστεύω ότι δεν θα επιστρέφαμε σύντομα στο τμήμα
για να συνεχίσουμε τη νυχτερινή βάρδια.
Έφτασα στο ισόγειο
όπου συνάντησα μια νεαρή κοπέλα
που μου εξήγησε ότι η μικρή της αδερφή...
ήταν στον 20ό όροφο.
Με ρώτησε αν μπορούσε να ανέβει για να την πάρει.
Την έλεγαν Τζέσικα.
ΤΖΕΣΙΚΑ ΟΥΡΜΠΑΝΟ ΡΑΜΙΡΕΖ ΕΝΟΙΚΟΣ ΓΚΡΕΝΦΕΛ
Πίστευα ότι θα ανέβαινα γρήγορα, θα κατέβαζα τη μικρή της αδερφή
και θα συνέχιζα αυτό που έκανα.
Δεν ανησυχούσα καθόλου.
Πάτησα το κουμπί για τον 20ό...
και ξαφνικά το φως άναψε στον 15ο όροφο.
Δέκατος πέμπτος.
Οι πόρτες άνοιξαν,
και μαύρος καπνός όρμησε και γέμισε το ασανσέρ.
Είπα "Πρέπει να φύγω. Χρειάζομαι την αναπνευστική συσκευή.
Πρέπει να πάω όσο πιο γρήγορα μπορώ
να βγάλω την κοπέλα από το διαμέρισμα".
Έχουμε έκτακτη είδηση.
Ξέσπασε φωτιά σε πολυώροφη πολυκατοικία στο δυτικό Λονδίνο.
Έχει επιβεβαιωθεί ότι είναι ο Πύργος Γκρένφελ.
Πώς γίνεται ένα κτίριο κατασκευασμένο από σκυρόδεμα
να τυλίχθηκε στις φλόγες τόσο γρήγορα;
Βγείτε!
Λαμπάδιασε σε δευτερόλεπτα.
Η φωτιά όλο ανέβαινε. Ήταν πρωτοφανές.
Σαν ταινία καταστροφής του Χόλιγουντ.
Γράφω για τον Γκρένφελ εδώ κι επτά χρόνια.
Αν προσθέσεις όλα τα άρθρα που έχω γράψει,
είναι πάνω από 1.000 μέχρι σήμερα.
Όταν ο κόσμος είδε μια τέτοια καταστροφή...
ΠΙΤΕΡ ΑΠΣ ΑΡΧΙΣΥΝΤΑΚΤΗΣ
...να συμβαίνει στο Λονδίνο, στο Ηνωμένο Βασίλειο,
όλοι αναρωτήθηκαν "Πώς μπορεί να συνέβη κάτι τέτοιο εδώ;"
Γιατί ταρακούνησε την αντίληψη όλων για τη χώρα τους.
Κάτι τέτοιο ήταν πιθανό εδώ.
Μου άλλαξε τη ζωή.
Ήταν η καριέρα μου μέχρι τον Γκρένφελ κι η ζωή μου έκτοτε. Όλα άλλαξαν.
Ήμουν αρχισυντάκτης για μόλις πέντε ή έξι μήνες.
Έπεσα στα βαθιά νερά.
Όλοι θυμούνται την πρώτη φορά που είδαν αυτές τις εικόνες.
Δεν περιμένεις ένα τσιμεντένιο κτίριο...
Νομίζω ότι μετά από μια φωτιά σαν του Γκρένφελ,
υπάρχει μια επιθυμία στα ΜΜΕ, θα έλεγα,
να βρεθεί ένας αποδιοπομπαίος τράγος, ένα απλό αφήγημα.
Η φωτογραφία κάποιου στην εφημερίδα.
Κάποιος που να χαρακτηριστεί ως ο κακός που έφταιξε.
Η εφημερίδα Daily Mail
έγραψε ένα πολύ επιθετικό άρθρο
με το όνομα του ιδιοκτήτη του διαμερίσματος όπου ξέσπασε η φωτιά.
ΤΟ ΕΛΑΤΤΩΜΑΤΙΚΟ ΨΥΓΕΙΟ ΤΟΥ ΞΕΚΙΝΗΣΕ ΤΗ ΦΩΤΙΑ
Υπάρχει ένας υπαινιγμός στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης
ότι έχει να κάνει με ισλαμική τρομοκρατία,
ενώ αυτός είναι χριστιανός ορθόδοξος.
Είχε εικόνα της Παναγίας.
ΟΙ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΟΙ ΑΝΑΨΑΝ ΤΗ ΦΩΤΙΑ;
ΤΗΝ ΞΕΚΙΝΗΣΕ ΤΟ ISIS
ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΚΟ ΑΚΙΝΗΤΟ;
ΜΗ ΒΙΑΖΟΜΑΣΤΕ
Ήταν οδηγός Uber.
Έμενε στον τέταρτο όροφο του Πύργου Γκρένφελ για περίπου 25 χρόνια.
Στον τέταρτο όροφο. Γρήγορα! Καίγεται.
Η αστυνομία πρότεινε να μπει σε προστασία μαρτύρων
λόγω της παρενόχλησης.
Μόλις ξεκίνησε η Daily Mail,
όλες οι άλλες εφημερίδες προσπαθούσαν να γράψουν γι' αυτόν.
ΜΠΑΜΠΑΣ, ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΞΙ
Ήταν επιζών και θύμα αυτού που είχε συμβεί.
Δεν είχε απολύτως καμία ευθύνη
για ό,τι συνέβη στον Πύργο Γκρένφελ.
ΔΕΝ ΦΤΑΙΕΙ
Σήμερα είναι 14 Ιουνίου...
Είχα την αίσθηση ότι κάτι είχε πάει πολύ στραβά εδώ πέρα.
Θες κάποιους που ξέρουν από κινδύνους πυρασφάλειας σε πολυώροφα κτίρια
και να τους κάνεις πολλές ερωτήσεις.
Με πήραν τηλέφωνο νωρίς το πρωί.
Ήταν το ΒΒC.
Και μετά το Sky News. Κάτι κακό συνέβαινε.
Μπήκα στο ίντερνετ για να δω τις ειδήσεις. Είδα μια τεράστια φωτιά.
Ερευνώ τις φωτιές σε πολυώροφα κτίρια για αρκετό καιρό.
Όταν είδα τις εικόνες της φωτιάς,
κατάλαβα ότι ευθυνόταν η επένδυση.
ΓΚΙΓΙΕΡΜΟ ΡΕΪΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΑΣ
Πολύ γρήγορα, αρχίσαμε να ψάχνουμε το ACM, που είναι ένα είδος επένδυσης.
Το ACM είναι σύνθετο υλικό αλουμινίου.
Βλέπετε ότι έχει αλουμίνιο εδώ και αλουμίνιο εδώ.
Στη μέση, το πιο παχύ, σκούρο μέρος, είναι το πολυμερές.
Τα πολυμερή είναι πλαστικά. Όλα τα πλαστικά είναι εύφλεκτα.
Το πολυμερές στη μέση, το πιο γνωστό, είναι το PE, πολυαιθυλένιο.
Τυχαίνει να είναι ακατέργαστο ΡΕ.
Βλέπουμε ότι το υλικό γίνεται πολύ εύφλεκτο.
Δεν είναι ασφαλές.
Ο λόγος που το σύνθετο υλικό αλουμινίου είναι επικίνδυνο
είναι γιατί η φωτιά εξαπλώνεται γρήγορα και είναι δύσκολο να σβήσει.
Αυτό το δομικό υλικό έγινε δημοφιλές από τη δεκαετία του 2010.
Χρησιμοποιείται σε κτίρια σε κάθε ήπειρο.
Πωλούνται εκατομμύρια τετραγωνικά μέτρα.
Πολλές εταιρείες στον κόσμο παρήγαγαν
και πωλούσαν ACM. Μία απ' αυτές ήταν η Alcoa.
Δεν χρειάζεται να ψάξεις πολύ. Κάθεσαι σε ένα ξενοδοχείο.
Σε ένα αεροπλάνο. Τσεκάρεις τα μέιλ σου.
Είναι πολύ πιθανό το αλουμίνιο που βλέπεις
να είναι της Alcoa.
ALCOA ΤΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΤΗΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΑΣ
Η Alcoa ήταν η Εταιρεία Αλουμινίου Αμερικής.
ΣΑΡΑ ΣΟΜΠΕΡΓΚ ΠΡΩΗΝ ΜΑΝΑΤΖΕΡ ALCOA
Μία από τις παλιότερες και μεγαλύτερες,
θα έλεγα, υψηλού κύρους εταιρείες στις ΗΠΑ.
Πολλά προϊόντα σε διάφορες αγορές.
Φτερά για αεροπλάνα.
Πάνελ αλουμινίου στην αυτοκινητοβιομηχανία.
ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΝΕΑΣ ΥΟΡΚΗΣ
Σημαντική στο χρηματιστήριο.
Υπήρχε η αίσθηση ότι η αξία της μετοχής μπορούσε να αυξηθεί
χωρίζοντας την εταιρεία.
Arconic. Η καινοτομία κατασκευασμένη.
Έτσι προέκυψε η Arconic.
Η Arconic ήταν τμήμα της Alcoa.
Το γαλλικό παράρτημα ανέλαβε την πώληση του ACM στον Πύργο Γκρένφελ.
Καθώς οι ερευνητές εκτιμούν τις ζημιές,
ένας προμηθευτής βρέθηκε στο προσκήνιο.
Η Arconic.
Έφτιαξε την εν λόγω επένδυση αλουμινίου.
Ορατός από χιλιόμετρα μακριά...
Όταν ξέσπασε η φωτιά,
έμαθα ότι εμπλεκόταν η Arconic.
Και θυμάμαι να σκέφτομαι
"Ελπίζω να μην έβαλαν πάνελ πολυαιθυλενίου".
Επειδή είναι προϊόν με βάση το πετρέλαιο,
θα καεί και θα καεί έντονα.
Σε ένα πολυώροφο κτίριο,
σκέφτεσαι πως όταν έχεις ένα πολύ εύφλεκτο υλικό,
ο κόσμος δεν έχει χρόνο να το εκκενώσει.
Οικογένειες κοιμόντουσαν εδώ.
Κάποιοι ήταν ακόμα παγιδευμένοι μέσα.
Και μετά,
μαθεύτηκε στις ειδήσεις ότι ήταν τα πάνελ πολυαιθυλενίου.
Πώς πουλήθηκαν;
Γιατί; Δεν θα τα είχαμε πουλήσει έτσι στη Βόρεια Αμερική.
Πώς συνέβη;
Πίσω από κάθε παράθυρο υπήρχε ένα σπιτικό.
Πολλά κάηκαν ολοσχερώς.
Όταν μου πρότειναν τον Γκρένφελ,
είχα αγχωθεί που θα ζούσα σε πολυώροφη πολυκατοικία.
Αλλά ο μπαμπάς μου πάντα έλεγε "Θα καταλάβεις όταν μπεις σε ένα σπίτι
αν είναι για σένα ή όχι".
Έτσι ένιωσα όταν μπήκα στο 134 του Πύργου Γκρένφελ.
ΕΝΤΙ ΝΤΑΦΑΡΝ ΕΝΟΙΚΟΣ
Το ερωτεύτηκα.
Ήμουν στη δουλειά. Με πήρε η Αντρέια.
Μου είπε "Έχω νέα".
Συμφώνησα.
Θα το κάναμε τη μόνιμη κατοικία μας.
Νομίζω ότι ήμουν δύο ή θα έκλεινα τα δύο
όταν μετακομίσαμε εκεί.
Λέω ότι ο Γκρένφελ ήταν το σπίτι μου.
Από το παράθυρο του δωματίου μου,
πάντα έβλεπα το Μάτι του Λονδίνου.
Ένιωθα τυχερή, κατά κάποιον τρόπο, γιατί είχαμε πανοραμική θέα.
Δεν έχουν πολλοί αυτό το προνόμιο.
Δεν το πιστεύω.
33 ΛΕΠΤΑ ΑΦΟΤΟΥ ΞΕΣΠΑΣΕ Η ΦΩΤΙΑ
Κοιμόμασταν.
Όταν κοιμάσαι και ακούς συνεχή φασαρία,
δεν σε ξυπνά ένας ήχος, αλλά η φασαρία.
21ος ΟΡΟΦΟΣ ΜΑΡΣΙΟ
Την ίδια στιγμή, η γειτόνισσά μας χτύπησε την πόρτα.
Η Αντρέια πήγε να ανοίξει την πόρτα.
Ήταν η Χέλεν και η κόρη της, η Λούλια.
Είπαν "Έπιασε φωτιά!"
Είπα "Ελάτε. Ας δούμε τι συμβαίνει".
ΧΕΛΕΝ & ΛΟΥΛΙΑ ΕΝΟΙΚΟΙ
Θυμάμαι να με ξυπνά η γειτόνισσα,
και μου φάνηκε περίεργο.
"Γιατί είσαι εδώ μέσα στη νύχτα;"
Ήμουν πολύ μπερδεμένη.
Και μετά μου είπε ότι είχε πιάσει φωτιά.
Η αδερφή μου, η Μέγκαν, κοιμόταν ακόμα.
Είπα στη μαμά μου να την ξυπνήσω.
Η μαμά μου είπε "Όχι ακόμα,
μπορεί να μη χρειαστεί".
ΜΕΓΚΑΝ & ΑΝΤΡΕΪΑ
Νόμιζα ότι η φωτιά θα έμενε σ' εκείνο το διαμέρισμα και θα έσβηνε.
Προσπαθούσα να κοιτάξω από το παράθυρο στον 21ο όροφο.
Το μόνο που έβλεπα ήταν τα φώτα από την πυροσβεστική.
Πίστευα ότι όλα θα πάνε καλά.
Δεν ένιωθα καθόλου ότι κινδύνευα.
Ακόμα
δεν είχα καταλάβει το μέγεθος της φωτιάς.
Λαμβάνει κάποιος από την πυροσβεστική;
Ήξερα ότι έπρεπε να βρω εκείνο το κοριτσάκι, την Τζέσικα.
Ανησυχούσα πολύ.
Υπήρχε παντού καπνός, και το κοριτσάκι ήταν μόνο του.
Κατέβηκα τις σκάλες.
Δεν θυμάμαι να προσπερνάω κάποιον άλλον, πολίτη ή πυροσβέστες.
Έφτασα στο ισόγειο.
Λαμβάνω.
Επικρατούσε πανδαιμόνιο.
Συνομιλίες στον ασύρματο.
Επιβεβαιώστε την τοποθεσία σας.
Πυροσβέστες που περίμεναν να μπουν.
Καταφθάνουν μονάδες. Ενημερώστε μας.
Πήρα την αναπνευστική συσκευή.
Μπήκα στο κτίριο.
Όταν είδα δύο πυροσβέστες από τον σταθμό μου,
τους εξήγησα ότι η Τζέσικα ήταν στον 20ό όροφο
και ότι έπρεπε να πάμε να την πάρουμε.
Ψάξαμε για το διαμέρισμα 176.
20ός ΟΡΟΦΟΣ ΤΖΕΣΙΚΑ
Η πόρτα ήταν μισάνοιχτη.
Το διαμέρισμα ήταν γεμάτο καπνό.
Ψάξαμε το διαμέρισμα δύο φορές.
Φωνάζαμε, χτυπούσαμε, κάναμε ό,τι μπορούσαμε.
Αλλά δεν τη βρήκαμε.
Ελπίζαμε να είχε φύγει από το διαμέρισμα...
και να είχε κατέβει κάτω.
Κουνάνε τον φακό τους!
Ναι, αυτό ήλπιζα.
Κάποιος κουνάει τον φακό του! Δεν μπορείτε να βοηθήσετε;
Εδώ υπάρχει η πολιτική Μη Βγεις.
Βασίζεται στην πεποίθηση ότι έχουμε χτίσει τα κτίρια με τέτοιο τρόπο,
που η φωτιά θα μείνει εκεί όπου ξεκίνησε για δύο ώρες.
Η Πυροσβεστική του Λονδίνου πίστευε τυφλά στην πολιτική Μη Βγεις
και την ιδέα ότι η φωτιά δεν εξαπλώνεται από διαμέρισμα σε διαμέρισμα.
Αλλά στη 1:30 το πρωί,
η φωτιά άρχισε να μπαίνει
σε δεκάδες διαμερίσματα.
Δεκάδες διαμερίσματα καίγονταν.
Παρά τις συνθήκες στο κτίριο,
έλεγαν στον κόσμο να μείνει εκεί.
Ήμουν στο κρεβάτι
και άκουσα τον συναγερμό καπνού του γείτονα να κάνει...
16ος ΟΡΟΦΟΣ ΕΝΤΙ
Και μετά από πέντε λεπτά,
άκουσα φωνές.
Για εκείνη την ώρα,
δεν ήταν φυσιολογικό.
Η πρώτη μου σκέψη ήταν
"Μας συμβούλευσαν να μη βγούμε.
Νομίζω ότι θα μείνω στο διαμέρισμά μου,
θα καλέσω την πυροσβεστική".
Αλλά εκείνη τη στιγμή, χτύπησε το κινητό μου.
Ήταν ένας γείτονάς μου από κάτω
που είχε καταφέρει να βγει από το κτίριο.
Και μου φώναξε.
Μου φώναξε πολύ δυνατά
"Βγες έξω! Βγες από το κτίριο!"
Υπήρχε κάτι τόσο δυνατό στα λόγια του,
που αποφάσισα αμέσως να φύγω.
Και μετά μπήκα στο μικρό πλήθος
από ενοίκους και θεατές.
Η φωτιά ήταν πολύ βίαιη.
Ήταν το πιο βίαιο πράγμα που έχω δει στη ζωή μου.
Στο πρώτο τηλεφώνημα στην πυροσβεστική
νομίζω ότι ήμουν ήρεμος.
21ος ΟΡΟΦΟΣ ΜΑΡΣΙΟ
Δεν ήθελα να φανώ αγχωμένος ή φοβισμένος
μπροστά στα κορίτσια.
"Είμαστε στο διαμέρισμα 183 στον 21ο όροφο.
Είμαι με την έγκυο γυναίκα μου".
Η Αντρέια ήταν επτά μηνών έγκυος με ένα αγοράκι.
Έχει και άσθμα.
Θυμάμαι ότι μου είπαν πως θα έστελναν βοήθεια.
Είπα στα κορίτσια "Ας ετοιμαστούμε να φύγουμε",
γιατί μόλις μας χτυπούσαν την πόρτα,
θα φεύγαμε.
Ο μπαμπάς μου τους τηλεφώνησε πολλές φορές.
Μας έλεγαν να μείνουμε μέσα.
Αλλά η φωτιά πλησίαζε. Δεν έβγαζε νόημα.
Ναι, έχουμε κίνηση.
Θυμάμαι ότι εγώ κι η μαμά μου του λέγαμε συνέχεια
"Ξαναπάρε τηλέφωνο".
- Θεέ μου! - Πώς θα τους βοηθήσουν; Σας παρακαλώ!
- Θεέ μου! - Μπορείτε να τους βοηθήσετε;
Βασικό στοιχείο της τραγωδίας του Γκρένφελ, η εύφλεκτη επένδυση.
ΟΣΛΟ, ΝΟΡΒΗΓΙΑ 2007
Η επένδυση είναι της Arconic, μιας πολυεθνικής εταιρείας.
Τον Σεπτέμβριο του 2007,
ο υπεύθυνος μάρκετινγκ της Arconic Τζέραρντ Σόνταγκ
πήγε σε ένα συνέδριο στη Νορβηγία.
Μία από τις παρουσιάσεις του συνεδρίου
αφορούσε το σύνθετο υλικό αλουμινίου.
Το πόσο επικίνδυνο ήταν αυτό το προϊόν.
Και το συνέκριναν
με το να κολλάς ένα βυτιοφόρο καυσίμων
στο εξωτερικό ενός κτιρίου.
ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΗ ΦΩΤΙΑ
Οπότε, ήταν μια ξεκάθαρη προειδοποίηση.
Ένα μέλος της Arconic ήταν στο κοινό
κι άκουγε την παρουσίαση.
Γύρισε φοβισμένος,
γνωρίζοντας ότι η Arconic πουλούσε
την εύφλεκτη έκδοση του ACM.
ΜΕΡΞΑΪΜ, ΓΑΛΛΙΑ
Έγραψε μια πολύ ωμή προειδοποίηση στους ανωτέρους του...
ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ARCONIC
...περιγράφοντας μια πυρκαγιά με αυτό το υλικό,
που θα σκότωνε 60 με 70 ανθρώπους.
Και αυτή η προειδοποίηση έγινε το 2007, δέκα χρόνια πριν από τον Γκρένφελ.
...ΣΚΟΤΩΝΟΝΤΑΙ 60 ΜΕ 70 ΑΤΟΜΑ...
Αλλά, δυστυχώς,
δεν νομίζω ότι εξεπλάγησαν από την προειδοποίηση.
Γιατί η Arconic είχε ήδη δοκιμάσει το προϊόν,
αλλά κρατούσε μυστικό το αποτέλεσμα.
Η Arconic έκανε δύο δοκιμές.
Η μία ελέγχει το προϊόν όταν είναι στερεωμένο σε έναν τοίχο
και καρφωμένο με πριτσίνια.
Η άλλη δοκιμή ελέγχει το προϊόν
όταν είναι λυγισμένο σε σχήμα γάμα,
κρεμασμένο και κουμπωμένο σε ράγες που το στερεώνουν πάνω στο κτίριο.
Το έλεγαν σχήμα κασέτας.
Η διαφορά ανάμεσα σε πριτσίνια ή κασέτες
είναι κυρίως θέμα αισθητικής.
Και αυτό που μάθαμε είναι ότι με την κασέτα,
όταν λυγίζεις το ACM,
συσσωρεύεται μια λίμνη από τα φλεγόμενα σταγονίδια.
Αυτό δημιουργεί μια τεράστια φωτιά στο κάτω μέρος,
και γίνεται σε όλες τις κασέτες.
Καίγεται δέκα φορές πιο γρήγορα.
Απελευθερώνει επταπλάσια θερμότητα,
τριπλάσιο καπνό.
Η Arconic, αντί να δεχτεί τα αποτελέσματα,
να μάθει και να παράσχει ασφάλεια στον κόσμο μέσω των προϊόντων της,
έκανε το αντίθετο.
Μακάρι να είχαν δράσει.
Το 2011, η Arconic έκανε άλλη μια δοκιμή της επένδυσης ACM.
Ξέσπασε γρήγορα μια μεγάλη φωτιά που χρειάστηκε να σβήσουν.
Ο Κλοντ Βέρλε ήταν τεχνικός διευθυντής της Arconic εκείνη την περίοδο.
Και, παραδόξως, ήταν και εθελοντής πυροσβέστης.
ΚΛΟΝΤ ΒΕΡΛΕ
Το εργαστήριο έστειλε μέιλ στον Κλοντ και είπε
"Γεια σας, κύριε Βέρλε. Κάναμε δοκιμή στο υλικό σας.
Σημείωση.
Πτώση κομματιών στη μικρή προεξοχή,
εκτεταμένη φωτιά στην επιφάνεια
που έφτασε σε κρίσιμα όρια,
με αποτέλεσμα τον τερματισμό της δοκιμής".
Αν ένα προϊόν αποτύχει στη δοκιμή,
κάνεις παύση ή σταματάς το προϊόν, σταματάς την παραγωγή.
Δεν προμηθεύεις πια τον πελάτη.
Ποτέ δεν θα το αγνοούσες και θα έφευγες.
Τίποτα δεν άλλαξε. Συνέχισαν να το πουλούν.
Υπάρχει εσωτερικό μέιλ της Arconic που λένε
"Ο βαθμός του πάνελ μετά τη δοκιμή σήμερα είναι F".
Δεν μπορεί να κατηγοριοποιηθεί.
Και μετά έγραψαν τη λέξη "ουπς".
Η ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΡΕ ΣΕ ΚΑΣΕΤΕΣ ΜΕΤΑ ΤΗ ΔΟΚΙΜΗ ΤΟ ΠΡΩΙ ΕΙΝΑΙ... "F"!
ΟΥΠΣ...
Έμαθαν ότι μόλις λυγίσεις το προϊόν σε ένα συγκεκριμένο σχήμα,
το αποτέλεσμα είναι φρικτό σε περίπτωση φωτιάς.
Και, δυστυχώς, αυτό είναι το σχήμα που τελικά χρησιμοποιήθηκε
στον Πύργο Γκρένφελ.
Η πιο αγαπημένη μου συνήθεια ήταν να πίνω καφέ
δίπλα στο παράθυρό μου στον Πύργο Γκρένφελ,
ακούγοντας διάφορα είδη μουσικής με τον αδερφό μου, τον Μοχάμεντ.
Ήταν μια πολύ γαλήνια στιγμή της ζωής.
Ο πύργος ήταν ωραίος.
Είπα "Είναι καλό μέρος. Ας μείνουμε εκεί".
ΟΜΑΡ ΑΛΧΑΤΖ ΑΛΙ ΕΝΟΙΚΟΣ ΓΚΡΕΝΦΕΛ
Με τον αδερφό μου, τον Μοχάμεντ, μετακομίσαμε στο διαμέρισμα
τον Σεπτέμβριο του 2016.
Εγώ κι ο Μοχάμεντ είχαμε μόνο έναν χρόνο διαφορά.
ΜΟΧΑΜΕΝΤ ΑΛΧΑΤΖ ΑΛΙ ΑΔΕΡΦΟΣ ΤΟΥ ΟΜΑΡ
Ήμασταν πολύ δεμένοι.
Ήταν ο καλύτερός μου φίλος, όχι μόνο ο αδερφός μου.
Κατάφερα να μπω στο πανεπιστήμιο. Μπήκε και ο Μοχάμεντ.
Μετά βρήκαμε δουλειά.
Ήμασταν χαρούμενοι μαζί. Ήμασταν χαρούμενοι στο διαμέρισμα.
1 ΩΡΑ ΑΦΟΤΟΥ ΞΕΣΠΑΣΕ Η ΦΩΤΙΑ
Εκείνο το βράδυ άρχισα να ακούω φασαρία.
Ο κόσμος έξω ούρλιαζε.
Ασθενοφόρα, περιπολικά.
Βγήκα αμέσως από το δωμάτιό μου,
και μόλις βγήκα,
είδα τον αδερφό μου στον διάδρομο να λέει "Όμαρ, μυρίζω καπνό".
Φορούσαμε πιτζάμες. Είπαμε "Ας φύγουμε".
Μόλις ανοίξαμε την πόρτα,
πάθαμε σοκ από τον καπνό στον διάδρομο.
Πήγαμε στα παράθυρα. Φωνάζαμε στον κόσμο "Βοήθεια!"
Η αστυνομία ή η πυροσβεστική μας είπε "Μείνετε εκεί, ερχόμαστε".
Σκεφτήκαμε "Εντάξει, κάτι κάνουν
και θα έρθουν να μας βγάλουν
ή κάπως θα μας προστατεύσουν και θα φύγουμε".
Έφυγα από τη Συρία,
για να ζήσω στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Σκεφτόμουν ότι είμαι σε ένα σωστό κι ασφαλές μέρος.
Τα χρόνια πριν από την πυρκαγιά,
υπήρχαν πολλές ομάδες που πίεζαν την κυβέρνηση για αλλαγή
στους κανονισμούς ασφαλείας των κτιρίων.
Εξαιτίας κυρίως μιας πυρκαγιάς το 2009
στο Κτίριο Λάκαναλ στο Νότιο Λονδίνο.
Οι πυροσβέστες έφτασαν στο κτίριο μέσα σε λίγα λεπτά,
αλλά η φωτιά ήταν τόσο δυνατή,
που πέρασαν ώρες μέχρι να φτάσουν στα έξι θύματα.
Ανάμεσά τους ήταν δύο παιδιά κι ένα μωρό.
Ήταν μια πολύ γρήγορη, δυνατή φωτιά.
Υπήρχαν εύφλεκτα υλικά...
ΣΕΛΕΣΤΙΝ ΤΣΟΝΓΚ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΥΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
...στην κατασκευή του κτιρίου
που συνέβαλαν
στην ταχύτητα της φωτιάς εκείνη τη στιγμή.
Το Λάκαναλ ήταν μια τεράστια ευκαιρία για να ενδιαφερθεί η χώρα
και να βελτιώσει τα μέτρα πυρασφάλειας.
Η ομάδα μας έκανε συναντήσεις με διάφορους βουλευτές στο Γουέστμινστερ.
Πιέσαμε για αλλαγή όσο μπορούσαμε
χωρίς να στήνουμε καρτέρι έξω από την πόρτα τους
και να τους πιάνουμε από το χέρι
ή ακόμα και τον λαιμό.
Έπρεπε να βρω τρόπους να αποδείξω
ότι οι οδηγίες σχετικά με τη φωτιά
δεν ήταν οι κατάλληλες.
Δεν ήταν εύχρηστες
και υπήρχαν ανακριβείς πληροφορίες.
Ξεκινούσες το έγγραφο από την αρχή, μετά πήγαινες πίσω,
μετά έψαχνες κάπου στη μέση. Ήταν απαίσιο.
ΦΩΤΙΑ ΛΑΚΑΝΑΛ ΤΟ ΤΙΜΗΜΑ ΤΗΣ ΑΠΟΤΥΧΙΑΣ
Μετά τη φωτιά στο Λάκαναλ, έγινε ιατροδικαστική έρευνα.
Η ιατροδικαστής έγραψε μια επιστολή στην κυβέρνηση
και στην Πυροσβεστική του Λονδίνου απαιτώντας αλλαγή.
Είπε ότι πρέπει να εκπαιδευτούν οι χειριστές κλήσεων.
Η πυροσβεστική έπρεπε να μάθει να αντιμετωπίζει φωτιές σε ψηλά κτίρια.
ΨΗΛΑ ΚΤΙΡΙΑ
Η κυβέρνηση έπρεπε να καθορίσει
πότε αποκλίνουμε από το Μη Βγεις.
ΑΡΧΗ "ΜΗ ΒΓΕΙΣ"
Πολλοί κρύφτηκαν στα μπάνια τους,
και όταν κάλεσαν σε βοήθεια,
η μοιραία συμβουλή ήταν να μη βγουν.
Νομίζω, εκ των υστέρων,
ότι αν είχε δοθεί στο τηλεφώνημα η συμβουλή να φύγουν,
ίσως να είχε συμβάλει στο να μείνουν ζωντανοί ή να σωθούν.
Είναι εκεί. Ένα γράμμα. Είναι ξεκάθαρο.
Το γράμμα της ιατροδικαστή στην κυβέρνηση ήταν πολύ σημαντικό,
αλλά δυστυχώς έφτασε σε μια πολύ κακή συγκυρία.
Βασικός στόχος του συνασπισμού
είναι να μειωθεί μαζικά ο αριθμός των κανόνων...
ΝΤΕΪΒΙΝΤ ΚΑΜΕΡΟΝ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ
...που σας αντιμετωπίζουν σαν ηλίθιους.
Θα έχουμε νέο κανόνα.
Όποιος υπουργός της κυβέρνησης θέλει να εισαγάγει κανονισμό
θα ξεφορτώνεται έναν.
Ο κανόνας έγινε "Ένας μέσα, δύο έξω".
Πρέπει να ξεφορτωθείς δύο κανονισμούς αν θες έναν καινούριο.
Μια βασική ιδεολογία του Ντέιβιντ Κάμερον ήταν η άρση των κανονισμών.
Πίστευε ότι το κράτος δεν έπρεπε να λέει σε ιδιωτικές επιχειρήσεις τι να κάνουν.
Θέλουμε να σας διευκολύνουμε με άρση κανονισμών, με μείωση φόρων.
Οι υπερβολικοί κανόνες δίνουν την εντύπωση ότι ζούμε μια ζωή χωρίς ρίσκο.
Ουσιαστικά, αυτό που έκανε
ήταν να απαγορεύσει νέους κανονισμούς πυρασφάλειας,
αν και ήταν απαραίτητοι.
Όπως είπε ο πρωθυπουργός, θα απελευθερώσουμε τους πιο έξυπνους...
ΕΡΙΚ ΠΙΚΛΣ ΥΠΟΥΡΓΟΣ
...δημόσιους υπαλλήλους μας
για να απαλλαχθούμε από τη γραφειοκρατία.
Ο Έρικ Πικλς ήταν ο πιο υψηλόβαθμος πολιτικός
υπεύθυνος για τη στέγαση, την πολεοδομία, τους οικοδομικούς κανονισμούς,
και, για ένα διάστημα, για την πυρασφάλεια.
Αποσυναρμολογώντας παρεμβατικούς νόμους και κανονισμούς,
μπορούμε να κάνουμε περισσότερα με λιγότερα.
Ήθελε λιγότερους κανονισμούς.
Αυτό που τους ζήτησε η ιατροδικαστής
ήταν αύξηση των κανονισμών.
Και εσωτερικά, ένας κρατικός υπάλληλος έγραψε
"Ο νόμος απαιτεί να απαντήσουμε στην ιατροδικαστή.
Δεν χρειάζεται να κάνουμε ό,τι λέει".
Ο τρόπος διατύπωσης ήταν
"Πρέπει να της απαντήσουμε, όχι να τη γλείψουμε κιόλας".
Ο υπάλληλος ήταν ο Μπράιαν Μάρτιν.
Καλησπέρα.
ΜΠΡΑΪΑΝ ΜΑΡΤΙΝ ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ
Ήταν αλλόκοτος τύπος.
ΕΝΑΝ ΧΡΟΝΟ ΜΕΤΑ ΤΗ ΦΩΤΙΑ
Είχε παράξενο τρόπο.
Είχε τη φήμη του δύσκολου ανθρώπου.
Δεν μπήκα στο δημόσιο γιατί ήθελα να δουλέψω σκληρά.
Οπότε, ήταν σοκαριστικό το γεγονός ότι αυτό κάνουμε έκτοτε.
Ο Μπράιαν Μάρτιν είχε πιο πολλή εξουσία από πολλούς βουλευτές.
Έπρεπε να πάμε σ' αυτόν. Ήταν η πύλη εισόδου στην κυβέρνηση.
Του ανατέθηκε ο οικοδομικός κανονισμός
σε σχέση με την πυρασφάλεια.
Έχω το τμήμα στρατηγικής ψηλά.
Θα ήθελα να σας πω τι κάνουν. Δεν έχω καταλάβει ακόμα.
Μα είναι πολύ απασχολημένοι με τη στρατηγική.
Πιέζοντας τον Μπράιαν Μάρτιν να κάνει κάποιες αλλαγές,
τον ρωτήσαμε τι έπρεπε να συμβεί.
Μου είπε "Η κυβέρνηση δεν θα κάνει τίποτα μέχρι να υπάρξουν θάνατοι".
Και φέρεται να είπε στους συναδέλφους μου
"Δείξτε μου τα πτώματα".
1 ΩΡΑ ΚΑΙ 12 ΛΕΠΤΑ ΑΦΟΤΟΥ ΞΕΣΠΑΣΕ Η ΦΩΤΙΑ
Θα στείλεις μήνυμα στην πυροσβεστική;
Έχουμε έναν τυφλό άντρα στο σημείο. Όβερ.
Ένας πολίτης με ενημέρωσε ότι μιλά με έναν ένοικο στον έβδομο.
Έχει πολύ καπνό εκεί.
Η πυροσβεστική έχει κατακλυστεί από τηλεφωνήματα.
Δεν έχουν διαχειριστεί ξανά τέτοιο όγκο τηλεφωνημάτων.
Η φωτιά μπήκε στο διαμέρισμα.
Είναι μέσα δύο ενήλικες και δύο παιδιά.
Πάνε σε άλλα κέντρα ελέγχου στη χώρα.
Αυτό συμβαίνει όταν τηλεφωνούν συγχρόνως.
Μια κυρία παγιδευμένη στον 11ο όροφο.
Υπάρχει άτομο παγιδευμένο στον 10ο όροφο.
Αλλά όλοι αυτοί οι χειριστές κλήσεων δίνουν την καθιερωμένη συμβουλή
σε φωτιές σε πολυώροφες πολυκατοικίες.
"Μη βγεις".
Άλλο ένα άτομο παγιδευμένο.
Έχουμε παγιδευμένους σε 10ο και 11ο όροφο.
Μια γυναίκα και τρία παιδιά.
Ξέρουμε ότι από το Κτίριο Λάκαναλ
μπορούσαν να καταλάβουν ότι ήταν λάθος συμβουλή για ψηλό κτίριο.
Η γυναίκα τού μίλησε πριν από ένα λεπτό. Είναι μέσα στο διαμέρισμα.
Όλα καίνε εκεί μέσα.
Όμως, δεν έχουν τηλεόραση.
Υπάρχει τηλεόραση, αλλά δεν λειτουργεί.
Οπότε, δεν έχουν πραγματική εικόνα
του τι συμβαίνει στον Γκρένφελ.
Το μόνο που έχουν στην οθόνη τους είναι μια σειρά πληροφοριών που λέει
"Κουζίνα στον 4ο, φλέγεται μερικώς".
Στον 22ο όροφο, γυναίκα και τρία παιδιά.
Δύο ενήλικες παγιδευμένοι.
Παγιδευμένοι ένοικοι στους 11ο, 10ο και νομίζω 15ο όροφο.
Πέντε άτομα παγιδευμένα στον 17ο.
-Στον 16ο όροφο. - Στον 18ο όροφο.
Στον 22ο όροφο.
-Στον 17ο. - Στον 11ο όροφο.
Γυναίκα, πιθανώς δύο παιδιά.
Τρία παιδιά. Όβερ.
Δεν θυμάμαι σε ποιον δρόμο
πρωτοείδα τον πύργο.
ΚΡΙΣ ΜΠΑΤΣΕΛΝΤΟΡ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΗΣ
Αλλά ήταν στα αριστερά μου. Φλεγόταν η μία πλευρά του κτιρίου.
Πώς είναι δυνατόν;
Δεν θυμάμαι να είχα ξαναπάει στον Πύργο Γκρένφελ.
Δεν ήξερα τη διαρρύθμιση.
Είχα συγκεντρωθεί στο να μπούμε και να κάνουμε ό,τι μπορούσαμε.
Μας έκανε εντύπωση το πόσο στενές ήταν οι σκάλες.
Οι πυροσβέστες κατέβαιναν με τραυματίες. Φώναζαν "Τραυματίας!"
Όποτε το ακούγαμε, κάναμε άκρη με τη φιάλη οξυγόνου στην πλάτη,
για να κάνουμε χώρο.
Ο κόσμος κατέβαινε κλαίγοντας, βήχοντας,
άλλοι με αισθήσεις, άλλοι λιπόθυμοι.
Ήταν χαοτικό.
Ένιωθα
ότι είχαν όλοι αιφνιδιαστεί από όλο αυτό.
Περιμέναμε, κι έφτασαν οι πυροσβέστες.
14ος ΟΡΟΦΟΣ ΟΜΑΡ
Οπότε, είπαμε "Φεύγουμε τώρα;"
Είπε "Όχι, πρέπει να μετακινηθείτε
στο διπλανό διαμέρισμα.
Θα ξανάρθουμε".
Θυμάμαι ότι μόλις μπήκα στο διαμέρισμα,
είδα πολύ κόσμο εκεί.
Ανάμεσά τους ήταν ο ένοικος και η οικογένειά του.
ΖΕΪΝΑΜΠ
Είδα τη Ζέιναμπ.
Και τον γιο της.
ΤΖΕΡΕΜΑΪΑ
Τον Ντένις.
Κι ήμουν κι εγώ με τον αδερφό μου.
Ο Μοχάμεντ έφερε ένα Κοράνι από το διαμέρισμά μας.
Για αρκετή ώρα διάβαζε το Κοράνι.
Είπε "Θα βοηθήσει".
Και τον κράτησε δυνατό.
Αλλά δεν είχαμε καταλάβει τι θα γινόταν μετά.
Το μόνο που ήθελα ήταν να σωθούμε.
Η Αντρέια ήταν επτά μηνών έγκυος.
Έχει άσθμα, όπως και η Μέγκαν.
Ήθελα μια αναπνευστική συσκευή,
κάποια μάσκα, για να μπορέσουμε να φύγουμε.
Θυμάμαι τον μπαμπά μου να γεμίζει την μπανιέρα με νερό
και να βάζει μέσα πολλές πετσέτες,
να τις μουσκεύει.
Κάθε στιγμή, τα πράγματα χειροτέρευαν,
μέχρι που άνοιξα την πόρτα
και είδα μόνο καπνό.
Γιατί κλαις;
Κλαις.
Ο καπνός ήταν πολύ πυκνός, μαύρος.
Κάθε φορά που άνοιγα την πόρτα και προσπαθούσα να αναπνεύσω,
μου ερχόταν αναγούλα.
Ο καπνός ήταν γεμάτος χημικά.
Ο καπνός από τα πλαστικά είναι τοξικός.
Είναι ασφυκτικός.
Αναπνέεις κάτι που σου προκαλεί βήχα, αναγούλα.
Θα σε κάνει να λιποθυμήσεις γρήγορα.
Χάνεις τις αισθήσεις σου.
Και δεν το καταλαβαίνεις ότι τις χάνεις.
Ο καπνός άρχισε να πυκνώνει.
Ήταν βρόμικος καπνός, πολύ βρόμικος καπνός.
Δεν έβλεπες μπροστά σου.
Οι φακοί δεν έκαναν καμία διαφορά.
Καιγόμασταν. Νιώθαμε τεράστια ζέστη.
Δεν καταλαβαίναμε γιατί έκανε τόσο ζέστη εκεί μέσα.
Δεν έβγαζε νόημα.
Ο πύργος ανακαινίστηκε εξωτερικά πρόσφατα
ως μέρος μιας πρωτοβουλίας του δήμου.
Τον κάλυψαν με πλαστική επένδυση για να φαίνεται πιο προσεγμένος.
Υποψιάζονται ότι μπορεί να μην ήταν ασφαλής η κατασκευή.
Τους προειδοποίησαν. Φρόντισε να μην περάσει κανείς άλλος.
Ο αδερφός μου, ο Ρέιμοντ, γνωστός και ως Μόουζις,
έμενε στον 23ο όροφο στο διαμέρισμα 201.
ΡΕΪ ΜΠΕΡΝΑΡΝΤ, "ΜΟΟΥΖΙΣ" ΕΝΟΙΚΟΣ ΓΚΡΕΝΦΕΛ
Ήταν αληθινό πειραχτήρι. Είχε όμορφο χαμόγελο.
ΜΠΕΡΝΙ & ΤΖΑΚΙ ΑΔΕΡΦΕΣ ΤΟΥ ΡΕΪ
Όταν χαμογελούσε, έλιωνες.
Ο Ρέι μεγάλωσε στο Τρινιντάντ.
Ήρθε στο Ηνωμένο Βασίλειο όταν ήταν 16 χρονών.
Του άρεσε η μουσική καλύψο.
Συμμετείχε ενεργά στο καρναβάλι,
μέχρι που η ηλικία και η αρθρίτιδα τον κατέβαλαν,
και δεν μπορούσε πια να χοροπηδά.
Έμενε στον Πύργο Γκρένφελ για πάνω από 30 χρόνια.
Διαχειριζόμουν την επικοινωνία,
έγραφα ή τηλεφωνούσα στον Οργανισμό Διαχείρισης Ενοικιαστών,
γνωστό ως ΤΜΟ.
Αν έπρεπε να συνοψίσω τη σχέση μου εκ μέρους του αδερφού μου
με τον δήμο και τον TMO, θα έλεγα ότι ήταν φρικτή.
Άλλωστε, πλήρωνε για να ζήσει εκεί.
Δεν ήταν δώρο. Δεν έμενε εκεί δωρεάν.
Μας φέρονταν σαν να μην είχαμε σημασία.
Μας έβλεπαν σχεδόν σαν εργατική τάξη ή σαν φτωχούς.
Αλλά δεν ίσχυε κάτι τέτοιο.
Έμεναν σύμβουλοι πληροφορικής, άνθρωποι που δούλευαν στο NHS,
δάσκαλοι, αρχιτέκτονες.
Δεν ήταν φτωχοί, αλλά εργαζόμενοι.
Ο Γκρένφελ ήταν στο Κένσινγκτον,
που, ακόμα και στο Λονδίνο, είναι ασυνήθιστο μέρος.
Είναι μία από τις πιο πλούσιες περιοχές του Λονδίνου
και από τις πιο φτωχές.
Ο πύργος ήταν ένα έκτρωμα για τους εύπορους
που ζούσαν στην περιοχή.
Κρατούσε χαμηλά τις τιμές ακινήτων.
Ο Γκρένφελ χτίστηκε τη δεκαετία του '70.
Αλλά δεν τον είχε φροντίσει ο δήμος.
Δεν είχε γίνει ποτέ ανακαίνιση.
Χτιζόταν ένα πολυτελές σχολείο κι ένα συγκρότημα με κέντρα αναψυχής,
αλλά είχε την άσχημη πολυώροφη πολυκατοικία δίπλα.
Έτσι είπαν σε εσωτερικά μέιλ
πως ίσως η επένδυση του Πύργου Γκρένφελ να ήταν καλή ιδέα.
Ο πύργος δεν θα φαινόταν σαν "φτωχός συγγενής".
Θα επένδυαν το κτίριο, θα έβαζαν νέα παράθυρα στον πύργο.
Τα παράθυρα δεν ήταν πλέον κατάλληλα.
Η επένδυση μας σόκαρε όλους.
Δεν ήξερα ότι λέγεται επένδυση.
- Δεν είχα ξανακούσει τη λέξη. - Ναι.
ΠΥΡΓΟΣ ΓΚΡΕΝΦΕΛ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ
Όταν σχεδίασαν οι αρχιτέκτονες το σύστημα επένδυσης,
όρισαν μια επένδυση από πάνελ ψευδαργύρου.
Θα ήταν άκαυστο. Είναι από μέταλλο.
Παρακολούθησα σχεδόν κάθε σύσκεψη.
Δεν μας έδειξαν ποτέ
δείγμα από το υλικό της επένδυσης.
Ο δήμος βγήκε στην αγορά για να βρει τον φτηνότερο εργολάβο.
Τελικά βρήκαν μια εταιρεία που λεγόταν Rydon.
Κατά τη διάρκεια της ανακαίνισης, μιλούσα με τον Ρέι και μου έλεγε συχνά
"Η κατασκευή είναι πολύ κακή".
Εμένα και τους άλλους που ορθώσαμε ανάστημα
μας είπαν επαναστάτες.
Μιλήσαμε σε ένα από τα ανώτερα στελέχη της Rydon.
Είπαμε "Θα θέλατε να γίνει κάτι τέτοιο στο σπίτι σας;"
Γύρισε προς το μέρος μας και είπε
"Αν ήταν δωρεάν, δεν θα με πείραζε".
Αυτό το σχόλιο συνοψίζει το πώς μας φέρθηκαν
η Rydon, ο TMO, το RBKC.
Ήμασταν καθάρματα, παίρναμε κάτι τζάμπα,
δεν αξίζαμε τίποτα. "Σκάστε κι αφήστε μας συνεχίσουμε τη δουλειά".
Στη διάρκεια της ανακαίνισης,
ο Οργανισμός Διαχείρισης Ενοικιαστών Κένσινγκτον και Τσέλσι μιλούσε με τη Rydon
για το πώς θα χαμήλωναν κι άλλο το κόστος.
"Πώς θα κάνουμε οικονομία;"
Μία από τις πρώτες κινήσεις ήταν να αλλάξουν την επένδυση ψευδαργύρου
με τη φθηνότερη επένδυση που μπορούσαν να βρουν.
Και το φθηνότερο προϊόν που βρήκαν
ήταν σύνθετο υλικό αλουμινίου με πυρήνα από καθαρό πολυαιθυλένιο.
ΜΕΡΞΑΪΜ, ΓΑΛΛΙΑ
Η Arconic πούλησε την επένδυση για χρήση στον Πύργο Γκρένφελ.
ΦΩΤΙΑ ΒΟΥΚΟΥΡΕΣΤΙΟΥ
Έμαθα ότι το 2009
ξέσπασε φωτιά σε κτίριο γραφείων στο Βουκουρέστι.
ΒΟΥΚΟΥΡΕΣΤΙ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009
Και αυτό ανησύχησε τον τεχνικό διευθυντή Κλοντ Βέρλε,
επειδή ήταν ένα κτίριο με ACM.
Βρήκε φωτογραφίες της φωτιάς και τις έστειλε στους προϊσταμένους του.
Δεν ήταν η τελευταία φορά που έγιναν αυτές οι προειδοποιήσεις.
ΣΑΓΚΑΗ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2010
Η βιομηχανία ανησυχούσε για τις φωτιές,
επειδή πολλές από αυτές αφορούσαν αυτήν την επένδυση.
ΛΙΛ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012
Ξέσπασε κι άλλη φωτιά, αυτήν τη φορά στη Γαλλία.
Δυστυχώς, η φωτιά ήταν μοιραία.
Πέθανε μια γυναίκα με αναπηρία.
ΜΕΛΒΟΥΡΝΗ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2014
ΝΤΟΥΜΠΑΪ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2015
Έγιναν αλλαγές στη Γαλλία.
Ο πιο εύφλεκτος τύπος επένδυσης δεν μπορούσε να πουληθεί πια εκεί.
Σε άλλες χώρες της Ευρώπης έγιναν παρόμοιες αλλαγές.
Αλλά η άποψη του Κλοντ Βέρλε ήταν
"Μπορούμε να δουλέψουμε σε αγορές που δεν έχουν περιορισμούς".
Και, δυστυχώς,
το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν μια αγορά χωρίς περιορισμούς.
Υπήρχαν μέιλ που η Arconic έλεγε
"Μπορείς να κάνεις τα πάντα στην Αγγλία με αυτό".
ΜΠΟΡΕΙΣ ΝΑ ΚΑΝΕΙΣ ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΣΤΗΝ ΑΓΓΛΙΑ ΜΕ ΤΟ PE.
Την εποχή της ανακαίνισης του Γκρένφελ, η τεχνολογία ήταν το PE.
Και μετά είχες το υλικό FR, που ήταν επιβραδυντικό φλόγας.
ΠΑΝΕΛ ΜΕ FR
Στη Βόρεια Αμερική, υπήρχαν κάποια έργα που απαιτούσαν FR.
Ειδικά αν ήταν πάνω από δύο ορόφους,
θα έβαζες FR.
Η ανακαίνιση τελείωσε το 2016.
Ο δήμος ήταν ικανοποιημένος με τη δουλειά.
Βγήκε ένα δελτίο τύπου που έλεγε πως ήταν καταπληκτικό να βλέπεις
πώς η επένδυση είχε βελτιώσει την εμφάνιση του κτιρίου.
Αλλά τώρα είχες 120 σπίτια
καλυμμένα με πολύ εύφλεκτο πλαστικό.
Δεν θεωρώ ότι το κτίριο χρειαζόταν ανακαίνιση.
Ήταν απλώς ένας μπετονένιος πύργος.
Ένιωθα ασφαλής στον μπετονένιο πύργο. Οπότε, ξέρεις.
Θα περίμενα να βάλουν την ασφάλεια πάνω από την ομορφιά.
Βάσει του τρόπου λειτουργίας της Arconic,
θα δυσκολευόμουν να πιστέψω πως δεν ήξερε κανείς
ότι θα χρησιμοποιούσαν το υλικό στο συγκεκριμένο κτίριο.
Θα κόστιζε δύο λίρες παραπάνω ανά τετραγωνικό.
Για όλο το κτίριο, μιλάμε για 5.000 λίρες.
Αν το διαιρέσεις, βγαίνει περίπου 40 λίρες ανά διαμέρισμα
η ασφαλέστερη εκδοχή.
Αλλά επειδή στόχευαν στην εξοικονόμηση
και το φθηνότερο προϊόν, δεν το σκέφτηκαν καν.
Βγαίνει περίπου 40 λίρες ανά διαμέρισμα.
Το πρώτο τηλεφώνημα που δέχτηκα ήταν από μια φίλη.
Είπε "Έχει ξεσπάσει φωτιά στο κτίριο.
Πού είναι ο Ρέι;"
Δεν ξέρουμε πόσα άτομα είναι στο κτίριο...
Κατέβηκα κάτω, άναψα την τηλεόραση
και τότε κατάλαβα τι συνέβαινε.
Τον πήρα τηλέφωνο, αλλά δεν το σήκωσε.
Και το μόνο που θυμάμαι να σκέφτομαι ήταν
"Ελπίζω να μην έχει φτάσει στο διαμέρισμα του Ρέι.
Ελπίζω ο Ρέι να είναι καλά".
Κατέβηκα στον Λάντμπροουκ Γκρόουβ.
Ήταν μια σκέτη κόλαση.
Αλλά ειλικρινά πίστευα ότι θα έσβηναν τη φωτιά.
Γιατί...
είναι το Ηνωμένο Βασίλειο.
1 ΩΡΑ ΚΑΙ 53 ΛΕΠΤΑ ΑΦΟΤΟΥ ΞΕΣΠΑΣΕ Η ΦΩΤΙΑ
Οι ένοικοι που είναι ακόμα στο κτίριο,
αν κάποιοι είναι στο τηλέφωνο ή σε κάποιο διαμέρισμα,
να προσπαθήσουν να φύγουν ή να βγουν με όποιον τρόπο μπορούν.
Το Μη Βγεις ανακλήθηκε στο κέντρο ελέγχου στις 2:35
και στον πύργο στις 2:47 π.μ.
Είχαν μείνει πάνω από 100 άτομα μέσα στον Πύργο Γκρένφελ.
Θυμάμαι έναν ανώτερο αξιωματικό να μιλά στους πυροσβέστες.
Ακούστηκε σαν ομιλία συσπείρωσης.
"Ακούστε, θα 'ναι κάτι εξαιρετικά δύσκολο,
αλλά υπάρχουν ακόμα ζωές που μπορούν να σωθούν εκεί μέσα.
Θα σας βάλουμε σε πολύ επικίνδυνες καταστάσεις".
Δεν καταλαβαίναμε πού ήμασταν.
Φωνάζαμε στους ενοίκους,
και δεν παίρναμε απάντηση.
Υπήρχαν φώτα από φακούς από όσους περπατούσαν ή έτρεχαν.
Και ξαφνικά,
εμφανίστηκε ένας πυροσβέστης με μια κυρία
που ήταν αναίσθητη.
Ήταν μόνος μαζί της. Ήταν εμφανώς αναστατωμένος.
Την αρπάξαμε.
Σκοντάφταμε παντού.
Ήταν πολύ δύσκολο να περπατήσεις.
Την κατεβάσαμε στο ισόγειο και την παραδώσαμε στους διασώστες.
Δεν υπήρχε χρόνος.
Έπρεπε να ξαναμπούμε μέσα και να προσπαθήσουμε να σώσουμε κόσμο.
Κάθε φορά που αναπνέαμε τον καπνό, ήταν σαν να αναπνέαμε τον θάνατο.
Κάποιοι ανοίγαμε την πόρτα για να δούμε αν μπορούμε να φύγουμε.
Ο γείτονάς μου ανησυχούσε για την οικογένειά του,
οπότε άρχισε να δένει σεντόνια.
Έφτιαξε ένα σχοινί από τις κουβέρτες του και το πέταξε.
- Είναι κι άλλος εκεί. - Θα τον πιάσουν.
- Φίλε. - Πετάει τον σκύλο.
Ήθελε να φύγει από το παράθυρο χρησιμοποιώντας τα σεντόνια.
Προσπάθησε.
Φοβόμαστε πολύ με τον αδερφό μου. Τον τραβήξαμε αμέσως πάλι μέσα.
Τα παιδιά έκλαιγαν, ούρλιαζαν.
Θυμάμαι τη Ζέιναμπ να κλαίει και...
Όλοι έτρεχαν μέσα στο διαμέρισμα, φοβούνταν, δεν ήξεραν τι να κάνουν.
Αλλά ήλπιζαν ότι οι πυροσβέστες θα επιστρέψουν.
Μου είπαν ότι η φωτιά ήταν τόσο έντονη σε κάποιους άλλους ορόφους,
που οι ένοικοι ανέβηκαν πιο ψηλά.
Κάποιοι χτύπησαν το κουδούνι του Ρέι.
Μέχρι τότε το διαμέρισμά του δεν είχε πολύ καπνό.
23ος ΟΡΟΦΟΣ ΡΕΪ
Άφησε κάποιους να μπουν στο διαμέρισμα.
Γυναίκες και παιδιά.
Ο Ρέι είχε καταγραφεί ως άτομο με αναπηρία,
αλλά δεν υπήρχε σχέδιο εκκένωσης για τέτοια άτομα
στον Πύργο Γκρένφελ.
Έβλεπε μαύρο καπνό κάθε φορά που άνοιγε την πόρτα του.
Αλλά τους άφησε να μπουν. Τους έδωσε καταφύγιο.
Πιστεύω ότι η Τζέσικα
μάλλον συνόδευσε τους άλλους ενήλικες
στο διαμέρισμα του Ρέι.
ΤΖΕΣΙΚΑ ΟΥΡΜΠΑΝΟ ΡΑΜΙΡΕΖ
Η Τζέσικα και η εγγονή μου πήγαιναν στο ίδιο σχολείο.
Ήξερε τον Ρέι
και ήξερε ότι θα ήταν ασφαλής με τον Ρέι.
23ος ΟΡΟΦΟΣ ΡΕΪ
Πήρα πάλι την πυροσβεστική για να μάθω τι συμβαίνει.
Πού ήταν οι πυροσβέστες που θα μας έσωζαν;
21ος ΟΡΟΦΟΣ ΜΑΡΣΙΟ
Μου είπε "Σου μίλησα, έχεις ξανακαλέσει".
Είπα "Έχω πάρει άλλες τέσσερις φορές".
Πόσοι είναι μέσα τώρα;
Έξι άτομα. Τρία παιδιά, τρεις ενήλικες.
Δεν μπορώ να βγω. Ο καπνός είναι μέσα στο σπίτι.
Δεν μπορείς να βγεις. Έχεις και τα παιδιά.
Ναι.
Κάποια στιγμή, ίσως ένα δυο λεπτά μετά την κλήση,
κοίταξα το δωμάτιό μου και είδα το παράθυρό μου να καίγεται.
Η φωτιά έτρεξε προς το μέρος μου.
Γαμώτο, η φωτιά είναι εδώ.
-Ναι. - Φέρε τις πετσέτες.
Πρέπει να βγάλεις την οικογένειά σου.
-Ναι. Φεύγουμε τώρα. - Κράτα το τηλέφωνο μαζί σου.
-Θα μείνω στη γραμμή, εντάξει; - Εντάξει.
Εντάξει. Κρατηθείτε χέρι χέρι. Πάρτε βρεγμένα ρούχα...
Όλα έγιναν...
Όλα έγιναν βιαστικά.
Καλυφθήκαμε με την κουβέρτα
που είχε βρέξει ο μπαμπάς μου στην μπανιέρα και...
Άρπαξα τον σκύλο μου.
Και τρέξαμε προς τη σκάλα.
Ελάτε. Πάμε, κορίτσια. Πάμε.
Οι συνθήκες στη σκάλα ήταν φρικτές.
Έβηχα. Πνιγόμουν.
-Συνεχίστε. - Συνεχίστε.
Συνεχίστε, κορίτσια.
-Συνεχίστε. - Ακούστε τι λέω...
Δεν είχα ιδέα πού ήταν. Ήλπιζα να ήταν μπροστά μου.
...ανεβαίνουν.
Συνεχίστε.
-Εντάξει. - Συνεχίστε...
Ο μπαμπάς μου ήταν πίσω μου.
Άκουγα τη φωνή του πίσω μου.
Φώναζε συνέχεια "Συνεχίστε".
Συνεχίστε, εντάξει;
Και θυμάμαι...
Θυμάμαι να πατάω πάνω σε πολλά πτώματα.
Και φτάσαμε σε ένα σημείο
που δεν άκουγα τον μπαμπά μου πίσω μου.
Ακουγόταν σαν να ήταν
πολύ μπροστά μου.
Κάτω στη σκάλα.
Δεν άκουγα κανέναν να μιλάει ή να μου απαντάει.
Εκείνη τη στιγμή άκουσα τη Λουάνα να λέει
"Μπαμπά!"
Εκείνη τη στιγμή κατάλαβα ότι δεν είναι μπροστά μου.
Ήταν πίσω μου.
Θυμάμαι να λέω "Δεν μπορώ άλλο.
Δεν μπορώ να συνεχίσω".
Και θυμάμαι να αφήνω τον σκύλο μου στη σκάλα,
γιατί δεν άντεχα.
Αυτό ήταν. Αυτά είναι όλα όσα θυμάμαι...
γιατί είχα καταρρεύσει.
Όλα σκοτείνιασαν.
Άκουσέ με. Εντάξει;
-Και πρέπει να σκεφτείς πού... - Πρέπει να πάω πάνω.
-Πρέπει να πας να βρεις... - Πρέπει να τις βρω.
Πρέπει να ανέβεις και να πάρεις τα κορίτσια σου.
Θεέ μου.
Άφησαν τους ανθρώπους να πεθάνουν.
Ξαφνικά, η πόρτα μας άνοιξε.
Το πρώτο πράγμα που είδα ήταν ένας πυροσβέστης.
Το δεύτερο που είδα ήταν τον γείτονα και την οικογένειά του να φεύγουν.
14ος ΟΡΟΦΟΣ ΟΜΑΡ
Και μετά θυμάμαι κάποιον να με τραβάει από τον σβέρκο μου
ή από το μπλουζάκι μου και να με βγάζει.
Ένιωθα εκείνη τη στιγμή τη σκάλα.
Κάποιος με έσπρωχνε, μου έλεγε να κουνηθώ.
Δεν ήθελα να κουνηθώ, γιατί έψαχνα τον αδερφό μου
κι όλους τους άλλους.
Δεν έβλεπα τίποτα.
Στον τρίτο όροφο, άρχισα να βλέπω πάλι φως.
ΟΜΑΡ ΑΛΧΑΤΖ ΑΛΙ
Το πρώτο που έκανα ήταν να κοιτάξω γύρω και να βρω τον αδερφό μου.
Δεν τον έβλεπα.
Τον πήρα. "Πού είσαι, Μοχάμεντ;"
Είπε "Όμαρ, εσύ πού είσαι;"
"Μοχάμεντ, ήρθαν. Με έβγαλαν.
Νόμιζα ότι θα πάρουν κι εσένα".
Είπε "Όχι, δεν είδα κανέναν. Δεν ήρθε κανείς σ' εμάς.
Και είμαι ακόμα εδώ με τη Ζέιναμπ και τον γιο της".
Είπα "Είστε ακόμα εκεί;" Είπε "Ναι".
Πήγα στους πυροσβέστες.
Είπα "Ο αδερφός μου, η Ζέιναμπ. Είναι όλοι εκεί.
Σας παρακαλώ, θα πάτε πάνω;" Όλοι μου είπαν "Ναι".
Κατέβηκα πάλι στη βάση του πύργου.
Ένας τύπος μιλούσε στο τηλέφωνο. Φώναζε, ήταν πολύ ανήσυχος.
"Η κοπέλα μου είναι εκεί μέσα", έλεγε.
"Της μιλάω στο τηλέφωνο".
Του πήρα το τηλέφωνο. Είπα "Γεια, με λένε Κρις".
Μου είπε "Είμαι στον 14ο όροφο με τον δίχρονο γιο μου.
Με λένε Ζέιναμπ, τον γιο μου Τζερεμάια". Είπα "Εντάξει".
ΖΕΪΝΑΜΠ
"Δεν μπορείς να βγεις. Θα έρθουμε να σε πάρουμε".
Άκουγα τον Τζερεμάια να κλαίει.
ΤΖΕΡΕΜΑΪΑ
Πήγα στο επιτόπου κέντρο ελέγχου.
Είπα "Μπορούμε να πάμε στον 14ο όροφο;"
Μου είπε "Αυτήν τη στιγμή δεν μπορούμε να περάσουμε τον 12ο".
Μιλούσα στο τηλέφωνο με τη Ζέιναμπ για 25, 30 λεπτά.
Ο Τζερεμάια δεν έκλαιγε πια.
Κάποια στιγμή...
μου είπε ότι...
ο Τζερεμάια πέθανε.
Μου είπε "Ο Τζερεμάια πέθανε.
Θέλω να είμαι με τον γιο μου".
Είπα "Έλα, Ζέιναμπ, μείνε μαζί μου.
Υπάρχουν άνθρωποι που σε αγαπούν.
Πρέπει να φύγεις από το κτίριο".
Ακόμα της έλεγα "Θα έρθουμε".
Μάλλον την άκουσα να ουρλιάζει.
Από το πουθενά.
Και μετά, σιωπή.
Έμεινα στη γραμμή για πέντε λεπτά,
για παν ενδεχόμενο.
Μιλούσα με τον αδερφό μου. Προσευχόταν και μου μιλούσε.
Η τελευταία συζήτηση που είχαμε ήταν
"Όμαρ, πεθαίνω.
Πεθαίνω εδώ, αυτό είναι.
Είδα τη Ζέιναμπ να πεθαίνει μπροστά μου και τον γιο της,
και τον Ντένις".
ΝΤΕΝΙΣ ΜΕΡΦΙ 56 ΕΤΩΝ
"Και πεθαίνω, Όμαρ".
Ο αδερφός μου με αποχαιρετούσε.
Κράτα το κάγκελο! Συνέχισε, Λουάνα!
-Κατεβείτε από το... - Μέγκαν, Λουάνα, ελάτε!
Ελάτε, κορίτσια.
Ελάτε...
Εκείνη τη στιγμή, κατάλαβα ότι η Λουάνα
είχε λιποθυμήσει.
Κοίταξα ανάμεσα στα κάγκελα της σκάλας και είδα ένα φως.
Πολύ αχνά, αλλά έβλεπα φως.
Σκέφτηκα "Θα είναι πυροσβέστης".
Έτρεξα γρήγορα και φώναξα "Η κόρη μου είναι πάνω".
Πρέπει να πάω πάνω να τις πάρω.
Πρέπει να τις πάρω. Πρέπει να... Όχι...
Ξεκίνησα να ανεβαίνω μαζί τους,
αλλά ένας πυροσβέστης με άρπαξε από πίσω.
Είπε "Όχι, πρέπει να κατέβεις".
Είδα να μεταφέρουν τη Λουάνα έξω,
αλλά...
δεν ήξερα πού ήταν η γυναίκα μου. Δεν ήξερα πού ήταν η Μέγκαν.
Ήξερα ότι η Χέλεν και η Λούλια βγήκαν.
Με παρέδωσαν στην αστυνομία.
Είπαν "Δεν υπόσχομαι τίποτα, αλλά έβγαλαν μια έγκυο.
Είναι με ένα άλλο παιδί".
Χωρίς να τη δω, ένιωσα...
Ανακουφίστηκα.
Μετά γύρισα και είδα την Αντρέια να κάθεται δίπλα στο δέντρο
και τη Μέγκαν δίπλα της.
Η Αντρέια ρώτησε "Πού είναι η Λουάνα;" Ήξερα.
Ήταν δίπλα μας.
Προσπαθούσαν να τη συνεφέρουν.
Και μετά μας έβαλαν σε ένα ασθενοφόρο, όλους μαζί.
Το επόμενο που θυμάμαι είναι ότι ξύπνησα στο ασθενοφόρο.
Ήμουν η μόνη στο κρεβάτι.
Και σκεφτόμουν "Γιατί είμαι στο κρεβάτι;
Δεν έχω εγώ προτεραιότητα.
Αν κάποιος έχει προτεραιότητα, αυτή είναι η μαμά μου".
Επειδή ήταν έγκυος τότε.
Και μετά ξαναέχασα τις αισθήσεις μου.
Ναι...
Η αστυνομία επιβεβαίωσε ότι υπάρχουν τραυματίες
και συνεχίζεται η εκκένωση.
Έχουμε έως τώρα 12 νεκρούς και πάνω από 70 τραυματίες.
Είμαστε εδώ πεντέμισι, σχεδόν έξι ώρες,
και ούτε ένας αστυνομικός,
ούτε ένας εκπρόσωπος από τον ιδιοκτήτη μας
ή από τον δήμο δεν ήρθε να μας μιλήσει.
Υπάρχουν άνθρωποι που δεν ξέρουν αν οι δικοί τους είναι ζωντανοί ή νεκροί.
Πού είσαι, 621;
Ένα πεντάχρονο παιδί αγνοείται. Το είδαν στο κτίριο.
Το κοριτσάκι μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο με ασθενοφόρο.
Αν βάλουμε όλους τους αγνοούμενους στο ίδιο παράθυρο...
Κατέβηκα στη Λάντμπροουκ Γκρόουβ το βράδυ της 14ης.
Είχαμε φωτογραφίες. Τις κολλούσαμε.
Νιώθαμε απελπισία,
γιατί δεν υπήρχαν πληροφορίες για το πού να πας
για να βρεις
τον αδερφό σου, την αδερφή σου, τη μάνα σου, τον ξάδερφό σου.
Πού είναι τα παιδιά;
21 IOYNIOY 2017
7 ΜΕΡΕΣ ΜΕΤΑ ΤΗ ΦΩΤΙΑ
Μια βδομάδα μετά τη φωτιά του Γκρένφελ,
πολλοί ένοικοι παραπονιούνται για έλλειψη υποστήριξης από τις αρχές.
Πολλοί κοιμούνται ακόμα στο αθλητικό κέντρο
και κάποιοι μέχρι και στα αμάξια τους.
ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΚΕΝΣΙΝΓΚΤΟΝ
Δεν έχει έρθει κανείς από τον δήμο εδώ.
Θέλουμε κάποιος να πει στις οικογένειες
τι συνέβη στους αγαπημένους τους που αγνοούνται.
Έξω!
Υπήρχε η επιθυμία να αποδοθεί δικαιοσύνη.
Ήταν προφανές στους ανθρώπους που ζούσαν στον Πύργο Γκρένφελ
και είχαν χάσει συγγενείς ότι υπήρχαν ευθύνες.
Δεν ήταν ατύχημα.
- Τι θέλουμε; - Δικαιοσύνη!
- Πότε τη θέλουμε; - Τώρα!
Θέλουμε απαντήσεις!
Ο κόσμος χρειαζόταν σαφείς απαντήσεις από την τοπική αρχή και υποστήριξη.
Τα βασικά ανθρώπινα δικαιώματα που όλοι θεωρούμε δεδομένα κάθε μέρα.
Φαγητό, στέγη, ρούχα.
Υπάρχουν άνθρωποι χωρίς φαγητό, χωρίς σπίτι.
Κυκλοφορούν με φωτογραφίες των παιδιών τους.
Κανείς δεν βοηθάει.
Πολλοί νιώθουν οργή με τη στάση της κυβέρνησης.
Το κομβόι πέρασε γρήγορα με την πρωθυπουργό.
Η Τερέζα Μέι μίλησε με υπαλλήλους, αλλά δεν εμφανίστηκε δημόσια.
Η Τερέζα Μέι δεν ήρθε να μας δει. Δεν ήρθε εδώ.
Η Μέι πρέπει να φύγει!
Γιατί δεν πήγατε στην κοινότητα αμέσως;
Η απόφασή μου να μην πάω αμέσως να δω τα μέλη της κοινότητας
πάρθηκε γιατί ήθελα να βεβαιωθώ ότι οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης
είχαν τους πόρους που χρειάζονταν για να κάνουν τη δουλειά τους.
ΤΕΡΕΖΑ ΜΕΪ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ, 2016-2019
Τώρα συνειδητοποιώ ότι ένα από τα θέματα της κοινότητας
και των επιζώντων του Γκρένφελ
ήταν ότι οι αρχές δεν τους άκουσαν.
Κι εγώ αυτό το έκανα χειρότερο
όταν δεν πήγα να δω πρώτα εκείνους.
Σήμερα στο Λονδίνο ξεκίνησε
η δημόσια έρευνα για την τραγωδία του Γκρένφελ
που στοίχισε 72 ζωές.
Διέταξα δημόσια έρευνα γρήγορα, γιατί το θεώρησα σημαντικό.
Δεδομένης της κλίμακας αυτής της τραγωδίας,
ήταν σημαντικό να εξετάσουμε σε βάθος τι είχε συμβεί.
Ο ρόλος μου ως δικηγόρου στην έρευνα ήταν να είμαι ο κόσμος.
Ένα μέλος του κόσμου με περιέργεια που βλέπει ότι ξέσπασε μια φωτιά
και θέλει να μάθει τι συνέβη και γιατί.
ΡΙΤΣΑΡΝΤ ΜΙΛΕΤ
Η δημόσια έρευνα θα εξετάσει τα γεγονότα της νύχτας
και την αντίδραση των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης.
Δηλώνω επίσημα κι ειλικρινά...
Το πρόβλημα με την έρευνα ήταν η συναισθηματική δυσκολία
και η εγκληματολογική δυσκολία.
Όλη την αλήθεια.
- Και μόνο την αλήθεια. - Και μόνο την αλήθεια.
Η συναισθηματική δυσκολία ήρθε πολύ νωρίς
όταν εξέτασα τους πυροσβέστες που έφτασαν πρώτοι
για το τι έγινε εκείνη τη νύχτα.
Αποφάσισα να ανέβω
και να πάω στον 20ό όροφο για να πάρω τη μικρή της αδερφή.
Πρέπει να προσθέσω κάποιες πληροφορίες βάσει της κατάθεσής σας.
Να σας δείξουν τη σελίδα επτά της κατάθεσής σας;
"Νόμιζα ότι βρήκα το διαμέρισμα 176, αλλά άναψα τον φακό μου
και έβαλα το πρόσωπό μου κοντά στην πόρτα.
Πήγα στη διπλανή πόρτα και είδα ότι ήταν το 175".
Χτυπήσατε την πόρτα
ή φωνάξατε μήπως ήταν κάποιος
στο διαμέρισμα 175;
Όχι.
- Μπορώ να πω... - Φυσικά.
Στην οικογένεια του διαμερίσματος 175,
έψαχνα κάποια άλλη κοπέλα.
Δεν ήξερα ότι ήταν κάποιος μέσα.
Δεν πειράζει. Ευχαριστούμε.
Υπήρχε μεγάλη αποτυχία
σε θεσμικό επίπεδο από την πυροσβεστική.
Υπήρχε αποτυχία και επιτόπου.
Η επιχείρηση δεν πήγε καλά.
Αλλά πρέπει, επίσης, να θυμάσαι
τον πόνο που πρέπει να προέρχεται
από το να είσαι εκείνος που έχει αποστολή να σώσει ανθρώπους,
αλλά να μην μπορείς.
Είναι πολύ δύσκολο.
Είναι πολύ δύσκολο να το αποδεχτείς αυτό.
Καλώς ήρθατε στη σημερινή ακρόαση,
όπου θα ακούσουμε στοιχεία από τη διοικήτρια.
Ορκίζομαι στον Θεό...
Πριν από την έρευνα, μία από τις ερωτήσεις που είχα για την πυροσβεστική
ήταν γιατί δεν πήραν ένα μάθημα από το Κτίριο Λάκαναλ.
Μόνο την αλήθεια.
Έμαθα ότι υπήρχαν προειδοποιήσεις στην Πυροσβεστική του Λονδίνου.
Ξέραμε ότι τα κτίρια είχαν επένδυση. Δεν είχαμε εκπαιδευτεί γι' αυτό.
Από την εκπαίδευσή μου,
ακόμα βασιζόμασταν πλήρως στην πολιτική Μη Βγεις
μέχρι τον Γκρένφελ.
Και δεν είχαμε εναλλακτικό σχέδιο.
Αυτή είναι μια παρουσίαση διαφανειών από την Πυροσβεστική του Λονδίνου.
Υπήρξαν πολλές αποκαλύψεις για την πυροσβεστική
στην έρευνα του Πύργου Γκρένφελ, κυρίως για το πόσα ήξερε.
Και το πιο εντυπωσιακό παράδειγμα ήταν μια παρουσίαση PowerPoint.
Ανέλυε λεπτομερώς τους κινδύνους από τις φωτιές επενδύσεων.
Είδατε αυτήν την παρουσίαση διαφανειών όταν φτιάχτηκε;
Όχι.
Γιατί περιορίστηκε η παρουσίαση σε μια ομάδα ειδικών της υπηρεσίας;
- Δεν την είδατε ούτε εσείς, διοικήτρια. - Δεν έχω ιδέα.
Αυτό το έγγραφο δεν το 'χε δει κανείς πυροσβέστης της πρώτης γραμμής.
Ξαφνικά, ο κόσμος κατάλαβε ότι ήταν θεσμικό πρόβλημα.
Δεν είναι μεμονωμένοι πυροσβέστες που έκαναν λάθη εκείνη τη νύχτα.
ΕΞΑΠΛΩΣΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΦΩΤΙΑΣ
Αν είχαμε δει τη φωτιά και είχαμε τη γνώση να την αναγνωρίσουμε,
θα λέγαμε "Είναι φωτιά επένδυσης. Δεν σταματά.
Ας μην προσπαθήσουμε καν και ας εκκενώσουμε το κτίριο".
Αν είχαμε αυτήν τη γνώση, τα πράγματα θα ήταν διαφορετικά.
Ίσως να είχαν πεθάνει άνθρωποι. Θα είχαν πεθάνει τόσοι;
Δεν ξέρω.
ΕΚΤΙΜΩ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΖΩΗ
Ήθελα να δω τους μάρτυρες που δούλευαν για την Arconic...
Η ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΤΙΠΟΤΑ ΑΛΛΟ
...που είχαν αποφασίσει να μείνει το προϊόν στην αγορά
παρά τις δοκιμές.
Ήθελα να τους ρωτήσουν "Γιατί το κάνατε αυτό;"
Η Arconic είναι μια τεράστια αμερικανική εταιρεία,
αλλά τρεις από τους υπαλλήλους της αρνούνται να καταθέσουν.
Είδαμε ότι οι μάρτυρες της Arconic
που επέλεξαν να μην εμφανιστούν στη δημόσια έρευνα
είναι, κατά τη γνώμη μου,
δειλοί χωρίς κότσια.
Μια βρετανική δημόσια έρευνα έχει τη δύναμη
να αναγκάσει τους πολίτες να παρευρεθούν,
αλλά δεν έχει δύναμη να το κάνει για μη Βρετανούς πολίτες.
Δεν ήρθαν άνθρωποι σαν τον Κλοντ Βέρλε,
που είχε και έχει να απαντήσει σε πολλές ερωτήσεις.
Αλλά υπήρχαν μέιλ που κυκλοφόρησαν σε ένα τεράστιο πακέτο μέιλ
που ήρθε από την Arconic.
Μέσα στα μέιλ ο Κλοντ Βέρλε χρησιμοποίησε τη φράση
"Θεέ μου, μη δώσετε τις πληροφορίες δοκιμών στον πελάτη".
ΚΑΝΕΝΑ ΕΓΓΡΑΦΟ ΣΤΟΝ ΠΕΛΑΤΗ
- Θεέ μου! - Πώς θα τους βοηθήσει κάποιος;
Ανώτεροι της εταιρείας έλεγαν στο προσωπικό
να κρατήσει εμπιστευτική την αντίδραση του προϊόντος στη φωτιά.
- Έχει μωρά στο κτίριο! - Πού είναι ο κόσμος;
Τα μέιλ του Κλοντ Βέρλε έλεγαν "Δεν είμαστε καθαροί".
Φύγετε από τον πύργο!
Αποκαλύφθηκε ένα τεράστιο εταιρικό σκάνδαλο.
..."ΚΑΝΟΝΙΖΟΝΤΑΣ" ΝΑ ΠΕΡΑΣΕΙ
Ήξεραν ότι με τη δημοσιοποίηση αυτής της πληροφορίας,
ο κόσμος δεν θα αγόραζε το προϊόν.
ΔΕΝ ΕΙΜΑΣΤΕ "ΚΑΘΑΡΟΙ"
Μάθαμε ότι κατά τη διάρκεια της συμφωνίας Γκρένφελ,
ένα στέλεχος ζήτησε έκθεση πυρασφάλειας για την επένδυση.
Έμαθε ότι η επένδυση πολυαιθυλενίου δεν έκανε για ψηλά κτίρια...
ΕΥΦΛΕΚΤΟ
...κι ότι υπήρχε κίνδυνος φλεγόμενων σταγονιδίων σε φωτιά.
Σε ένα ψηλό κτίριο χρειάζεται ισχυρότερη πυραντίσταση.
Της είπαν ότι η εταιρεία πούλησε χιλιάδες τ.μ. PE για τον Γκρένφελ,
βγάζοντας 115.000 ευρώ.
Αλλά δεν ρώτησαν για την ασφάλεια.
Αυτή είναι η σκοτεινή καρδιά
μιας εταιρικής πολυεθνικής κουλτούρας,
όπου το κέρδος γίνεται
τόσο σημαντικό,
που ξεχνιούνται όλα τα άλλα.
Είναι οι εταιρείες πίσω από τον Γκρένφελ.
Arconic.
Celotex, κατασκευάστρια της εύφλεκτης μόνωσης.
Μαζί με μια άλλη εταιρεία, την Kingspan.
Όλοι αυτοί οι κατασκευαστές επικρίνονται έντονα για τα υλικά τους
που χρησιμοποιήθηκαν στην κατασκευή του Γκρένφελ.
Στην έρευνα, μου ζήτησαν να γίνω ανεξάρτητος ειδικός
για τα θύματα και τους πενθούντες. Θα βοηθούσα τους δικηγόρους.
Με κάλεσαν να εξετάσω κάποια έγγραφα.
Προέκυψε ότι η Kingspan δοκίμασε ένα προϊόν που λεγόταν Κ15 το 2005.
Αλλά το προϊόν που κυκλοφόρησε στην αγορά δεν ήταν το ίδιο.
Η Arconic κάνει το ένα, η Celotex και η Kingspan κάνουν το άλλο.
Δείξε μου ένα καλό παράδειγμα.
Έναν καλό άνθρωπο να παίρνει τη σωστή απόφαση,
να είναι ο ήρωας της ιστορίας.
Δεν υπάρχει ήρωας στην ιστορία.
Η βασική αιτία που η φωτιά εξαπλώθηκε στον πύργο
ήταν η παρουσία της επένδυσης PE ACM.
Σκέφτηκα "Ο ένας κατηγορεί τον άλλον!"
Η εξωτερική πυρκαγιά προκλήθηκε σε συντριπτικό βαθμό
από τα πάνελ επένδυσης ACM με πολυαιθυλένιο Reynobond της Arconic.
Αν όλοι αυτοί έχουν δίκιο,
τότε δεν έφταιγε κανείς. Αυτό είναι το πρόβλημα.
Η στάση της Celotex και της Kingspan
που διαβεβαίωναν την αγορά
ότι τα προϊόντα ήταν κατάλληλα για μεγάλα ύψη
ήταν η αποφασιστική αιτία αποτυχίας στην υπόθεση της πυρκαγιάς στον Γκρένφελ.
Δεν θα έριχνα όλο το φταίξιμο σε μία εταιρεία ή σε ένα άτομο.
Είναι συστημικό πρόβλημα.
Γιατί δεν υπήρξε ένας να σηκωθεί και να πει
"Δεν θα το κάνουμε αυτό. Δεν είμαστε τέτοιοι".
ΓΚΡΕΝΦΕΛ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΣΤΙΣ ΚΑΡΔΙΕΣ ΜΑΣ
Νομίζω ότι η έρευνα αποκάλυψε
ότι η δημόσια ασφάλεια
δεν είχε τόσο ενδιαφέρον
όσο η ατομική επιδίωξη ιδιωτικού κέρδους.
Η ερώτησή μου ήταν η εξής.
Ισχύει ότι ο ΤΜΟ έψαχνε
τη φθηνότερη επένδυση
για να μειωθεί ο συνολικός προϋπολογισμός;
Δεν ψάχναμε τη φτηνότερη.
Ψάχναμε κάτι που θα έπαιρνε πολεοδομική άδεια.
Είναι αλήθεια ότι η σχέση μεταξύ των κατοίκων του Πύργου Γκρένφελ
και του ΤΜΟ δεν ήταν καλή.
Αυτή είναι μια αναφορά μιας έκθεσης έρευνας
για μακροχρόνιες διαμαρτυρίες στον ΤΜΟ του Κένσινγκτον και του Τσέλσι.
"Κάποιοι ένοικοι, μισθωτές και δικαιούχοι
νιώθουν θλίψη που τα προβλήματα δεν έχουν επιλυθεί από τον TMO,
παρά τα πολλά χρόνια παραπόνων".
Έχετε ξαναδεί αυτό το έγγραφο;
Δεν θυμάμαι να μου το έστειλαν.
Κι αν μου το έστειλαν, δεν θυμάμαι
να το διάβασα λεπτομερώς.
Έβλεπες ανικανότητα κατανόησης της κατάστασης.
Υπήρχε μια απάθεια, μια άγνοια.
Θέλω να σας ρωτήσω για μια καταγγελία
από τον κύριο Νταφάρν για την πυρασφάλεια.
Γράψαμε αυτό το μπλογκ τον Νοέμβριο του 2016.
"KCTMO: Παίζοντας με τη Φωτιά.
Είναι μια τρομακτική σκέψη ότι η Ομάδα Δράσης Γκρένφελ
πιστεύει ακράδαντα ότι μόνο ένα καταστροφικό γεγονός
που θα οδηγήσει σε απώλειες ζωής
θα ρίξει φως στις πρακτικές
που χαρακτηρίζουν την κακή διοίκηση αυτής της μη λειτουργικής οργάνωσης".
Το γράψαμε έξι μήνες πριν από τη φωτιά.
Η απάντησή σας είναι στην πρώτη σελίδα.
"Το μπλογκ του κυρίου Νταφάρν τρομοκρατεί τους ενοίκους".
Μάθαμε ότι το μπλογκ της Ομάδας Δράσης Γκρένφελ
μπλοκαρίστηκε και στον δήμο και στους διακομιστές του KCTMO,
για να μη δει το προσωπικό τι γράφαμε.
Ζήτησα να αφαιρεθεί το μπλοκάρισμα. Ένιωσα ότι δεν ήταν χρήσιμο.
Η κοινότητα ήταν άνθρωποι προς διαχείριση,
και όχι άτομα με σπίτια.
Μπορώ να φανταστώ ότι πολλοί από αυτούς θα σκέφτηκαν
"Τι νόημα είχε; Γιατί έγιναν όλα αυτά;"
Όταν ξεκίνησε η έρευνα,
είχα απογοητευτεί πολύ προσωπικά
από την άρνηση της κυβέρνησης να απαντήσει σε οποιεσδήποτε ερωτήσεις.
Κλήθηκε για ανάκριση ο Μπράιαν Μάρτιν.
Ήταν ο υπεύθυνος υπάλληλος για την πυρασφάλεια
για σχεδόν 20 χρόνια πριν από τον Γκρένφελ.
Του είπα "Αν είχε συμβεί μέσα στη νύχτα,
ο αριθμός των νεκρών θα ήταν δεκαπλάσιος
των έξι που πέθαναν στο Λάκαναλ".
Η απάντησή του ήταν "Πού 'ναι τα στοιχεία; Δείξε μου τα πτώματα".
Είπατε "Πού είναι τα στοιχεία; Δείξε μου τα πτώματα;"
Δεν θα το έλεγα.
Ο Μπράιαν Μάρτιν θα μπορούσε να έχει πιο αποφασιστική στάση
για την πυρασφάλεια,
ειδικά μετά τη φωτιά στο Κτίριο Λάκαναλ.
Θα πάμε στις συστάσεις που έστειλε η ιατροδικαστής...
Αλλά ίσως ακολούθησε
μια πιο παθητική προσέγγιση.
Το σχόλιο
"Πρέπει να της απαντήσουμε, όχι και να τη γλείψουμε κιόλας"
αποκαλύπτει τη στάση σας στις συστάσεις της ιατροδικαστή.
Δείχνει ότι δεν τις πήρατε στα σοβαρά.
- Συμφωνείτε; - Προφανώς, είναι ένα ανεπίσημο σχόλιο.
Προσπαθήσαμε, μα δεν μπορέσαμε να επηρεάσουμε πιο γρήγορα.
Προσωπικά, νιώθω ότι δεν μπόρεσα να κάνω αρκετά
για να αποτρέψω την τραγωδία...
Ναι, προσπαθώ να το αποδεχτώ.
Δεν ήθελαν ν' ακούσουν τότε.
Τους τελευταίους μήνες εξετάζω τα στοιχεία.
Έγινε σαφές ότι υπήρξαν πολλές περιπτώσεις
που θα μπορούσα να το έχω αποτρέψει.
Ως αποτέλεσμα, κατέληξα να είμαι
το μοναδικό σημείο αποτυχίας στο τμήμα.
Γι' αυτό νομίζω ότι δεν καταφέραμε να το αποτρέψουμε.
Γι' αυτό λυπάμαι πικρά.
Συμφωνείτε που αυτοαποκαλείται μοναδικό σημείο αποτυχίας;
Ενδιαφέρον. Όχι απαραίτητα.
Φταίνε κι άλλοι, όπως το βλέπω εγώ.
Ορκίζομαι στον Θεό ότι...
Ο Έρικ Πικλς ήταν ο υπεύθυνος υπουργός για την πυρασφάλεια πριν από τον Γκρένφελ.
...μόνο την αλήθεια.
Είναι σημαντικό για όσους καταθέτουν σε δημόσια έρευνα
να καταλάβουν ότι σκοπός είναι η αλήθεια.
Και στην κατάθεση, νομίζω ότι ο κόσμος πρέπει να καταλάβει
πως αυτή η έρευνα γίνεται επειδή πέθαναν άνθρωποι.
Κάντε μου όσες ερωτήσεις θέλετε,
αλλά να σας υπενθυμίσω με κάθε σεβασμό
ότι υποσχεθήκατε πως θα ολοκληρώναμε το πρωί...
ΔΕΥΤΕΡΗ ΜΕΡΑ
...και άλλαξα το πρόγραμμά μου για να χωρέσει αυτό.
Έχω μια πολύ κουραστική μέρα με συναντήσεις.
Αλλά αυτό είναι το πιο σημαντικό.
Χρησιμοποιήστε τον χρόνο σας με σύνεση.
Μάλιστα.
Ο Πικλς ρωτήθηκε επανειλημμένα
για την προσπάθεια των Συντηρητικών
να απαλλαγούν από κανόνες ασφαλείας τα χρόνια πριν από τον Γκρένφελ.
Η τότε κυβέρνηση,
προτού γίνω πρωθυπουργός, ήθελε πολύ να διασφαλίσει,
όσο γινόταν, τη μείωση του αριθμού των κανονισμών.
Αυτό που είδαμε από την έρευνα ήταν ότι πολλοί άνθρωποι
δεν αντιμετώπιζαν τους κανονισμούς
αναγνωρίζοντας τη σημασία τους για την ασφάλεια του κόσμου.
Για την ακρίβεια,
το τμήμα σας ήταν πάντα θετικό στην ατζέντα της άρσης των κανονισμών
που οδήγησε σε πλήρη απουσία ελέγχων
όσον αφορά την ασφάλεια ζωής.
Δεν το θεωρώ ακριβές.
Και πρέπει να πω,
χωρίς να φορτιστώ συναισθηματικά,
ορκίστηκα στη Βίβλο, διάολε!
Ορκίστηκα στη Βίβλο.
Είμαι χριστιανός.
Στον Γκρένφελ υπήρχε κανονισμός,
αλλά δυστυχώς δεν ήταν ο κατάλληλος.
Δεν έκανε τη δουλειά του. Οι εταιρείες μπόρεσαν να τον παρακάμψουν.
ΑΓΝΟΟΥΝΤΑΙ
Δεν πρέπει να χάνουμε τον στόχο.
Δεν αφορά την άρση των κανονισμών.
Τελικά, όλα καταλήγουν στους ανώνυμους...
Νομίζω ότι σκοτώθηκαν 96 άτομα στη φωτιά στον Γκρένφελ.
Αυτούς πρέπει να σκεφτούμε.
Όπως όλοι ξέρουν, πέθαναν 72 ένοικοι στον Γκρένφελ.
Ενενήντα έξι ήταν τα θύματα στην καταστροφή του Χίλσμπορο.
72 ΓΚΡΕΝΦΕΛ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ
Το νούμερο 72 πρέπει να σου μείνει
αν είναι σημαντικό για σένα.
Αν δεν είναι σημαντικό για σένα, τότε είναι κάτι που ξεχνάς.
Θα το μπερδέψεις με άλλους νεκρούς της εργατικής τάξης.
ΓΚΡΕΝΦΕΛ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΣΤΙΣ ΚΑΡΔΙΕΣ ΜΑΣ
Όλοι είχαν μια ζωή και προσδοκούσαν να ζήσουν κι άλλο.
Ήταν μια φωτιά που μπήκε στα σπίτια τους απ' έξω.
Και αυτό για μένα,
ήταν μια εισβολή του παγκόσμιου τρόμου.
Υπάρχουν πολλά πράγματα που πρέπει όλοι να μάθουμε.
Ένα από τα βασικά θέματα για μένα ήταν
ότι μια χώρα ένιωθε
πως υπήρχε μια ομάδα ανθρώπων,
των οποίων η κατοικία
σήμαινε ότι ήταν, κατά μία έννοια, κατώτερης τάξης από άλλους.
Το έχουμε δει ξανά και ξανά.
Τις αρχές να τους θεωρούν πολίτες δεύτερης κατηγορίας.
Και ελπίζω ότι μετά την τραγωδία του Γκρένφελ,
θα μπορέσουμε να σβήσουμε αυτήν την αίσθηση.
ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ
Τριακόσιες δώδεκα μέρες και 300.000 έγγραφα μετά,
η έρευνα τελείωσε.
Ο πρόεδρος θα κάνει συστάσεις μέσω της αναφοράς.
Προς το παρόν, οι οικογένειες μπορούν μόνο να περιμένουν.
Ξεκίνησαν συγκεντρώσεις της κοινότητας
στις 14 κάθε μήνα έξω από τον πύργο.
Και μετά γινόταν μία πορεία κάθε χρόνο στην επέτειο.
Είναι μια διαμαρτυρία από την κοινότητα
που λέει "Είμαστε ακόμα εδώ, περιμένουμε δικαιοσύνη".
Άρχισα να κοιτάω τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Πρόσεξα ένα μήνυμα από έναν φίλο μου.
Είχα καιρό να του μιλήσω.
Και τότε
συνειδητοποίησα ότι έψαχνα την ανιψιά του.
Νομίζω ότι σιγά σιγά έγινε σαφές ότι, αντί να κατέβει...
ΤΖΕΣΙΚΑ ΟΥΡΜΠΑΝΟ
...είχε ανέβει για να ξεφύγει από τον καπνό.
Είχε πάει στην κορυφή του πύργου
και πέθανε στον 23ο όροφο.
Ο κόσμος μου διαλύθηκε.
ΤΖΕΣΙΚΑ ΟΥΡΜΠΑΝΟ ΡΑΜΙΡΕΖ 12 ΕΤΩΝ
ΡΕΪΜΟΝΤ ΜΠΕΡΝΑΡΝΤ (ΜΟΟΥΖΙΣ)
Ξάπλωσε τις γυναίκες και τα παιδιά στο κρεβάτι.
Πρέπει να ήταν ο τελευταίος που πέθανε.
Και το πτώμα του βρέθηκε στα πόδια του κρεβατιού.
Ήταν καθισμένος στο πάτωμα.
Οπότε, ξέρουμε και γι' αυτό λέμε ότι εκείνος θα τους παρηγόρησε.
Ήταν...
ένας αξιοπρεπής άνθρωπος.
Θα πρέπει να τους φρόντισε μέχρι το τέλος.
ΡΕΪ ΜΠΕΡΝΑΡΝΤ, "ΜΟΟΥΖΙΣ" 63 ΕΤΩΝ
ΤΖΕΡΕΜΑΪΑ ΝΤΙΝ ΖΕΪΝΑΜΠ ΝΤΙΝ
Τους σκέφτομαι πολύ.
Μάθαμε για τους ανθρώπους που χάσαμε και δεν μπορέσαμε να σώσουμε.
Δεν το έχω ξανακάνει.
Και ήταν δύσκολο.
ΖΕΪΝΑΜΠ ΝΤΙΝ 32 ΕΤΩΝ
ΤΖΕΡΕΜΑΪΑ ΝΤΙΝ 2 ΕΤΩΝ
ΜΟΧΑΜΕΝΤ ΑΛ-ΧΑΤΖ ΑΛΙ
Δεν είχε άλλη επιλογή από το να βγει από το παράθυρο.
Προσπάθησε να χρησιμοποιήσει τα σεντόνια που ήταν δεμένα μεταξύ τους.
Ωστόσο, δεν νομίζω ότι τα κατάφερε μέχρι κάτω,
οπότε έπεσε από το παράθυρο.
Αν πηδάς από το παράθυρο, σημαίνει ότι έχασες κάθε ελπίδα.
ΜΟΧΑΜΕΝΤ ΑΛΧΑΤΖ ΑΛΙ 24 ΕΤΩΝ
Κι είμαι πολύ θυμωμένος με όσους ευθύνονται για τον θάνατό του.
Μετά τη φωτιά, μας πήγαν στο Νοσοκομείο Κινγκς Κόλετζ.
Οι γιατροί είπαν ότι έπρεπε να μου μιλήσουν.
Είπαν ότι θα έπρεπε να αποφασίσουμε αν θα σώσουμε την Αντρέια ή το μωρό.
Είπαν "Υπό τέτοιες συνθήκες, παίρνουμε το μέρος της μητέρας".
Είπα "Αυτό πρέπει να κάνετε".
Τότε είπαν ότι ο Λόγκαν είχε πεθάνει.
ΑΝΤΡΕΪΑ
Εβδομήντα δύο άνθρωποι πέθαναν.
Τα 18 ήταν παιδιά.
Ο γιος μου ήταν το μικρότερο θύμα.
ΛΟΓΚΑΝ
Τους στέρησαν
τη ζωή.
ΜΕΧΝΤΙ ΕΛ-ΓΟΥΑΧΑΜΠΙ
Μια φορά κι έναν καιρό, υπήρχε...
ΜΕΧΝΤΙ ΕΛ-ΓΟΥΑΧΑΜΠΙ 8 ΕΤΩΝ
...ένα αγόρι σε μια βάρκα.
Κι έζησε αυτός καλά κι εμείς καλύτερα.
ΝΟΥΡ ΧΟΥΝΤΑ ΕΛ-ΓΟΥΑΧΑΜΠΙ 15 ΕΤΩΝ
ΙΣΑΑΚ ΠΑΥΛΟΣ 5 ΕΤΩΝ
ΓΙΑΧΙΑ ΧΑΣΙΜ 13 ΕΤΩΝ
ΓΙΑΚΟΥΜΠ ΧΑΣΙΜ 6 ΕΤΩΝ
ΦΙΡΝΤΟΟΥΣ ΧΑΣΙΜ 12 ΕΤΩΝ
ΦΙΡΝΤΟΟΥΣ ΧΑΣΙΜ
Νιώθεις ενοχές, κατά κάποιον τρόπο.
Νιώθω ενοχές
που είμαι εδώ και ζω τη ζωή μου...
και εκείνοι όχι.
4 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2024
Επτά χρόνια μετά την πυρκαγιά του Γκρένφελ,
θα δημοσιευτεί η τελική αναφορά για το τι προκάλεσε την καταστροφή.
Η έρευνα δεν έχει δύναμη να τιμωρήσει ή να αποζημιώσει.
Είναι πιθανό να υπάρξουν χωριστές ποινικές δίκες.
Θα μάθουμε από τον πρόεδρο.
Δεν φέρουν όλοι την ίδια ευθύνη,
αλλά όλοι συνέβαλαν με τον έναν ή τον άλλον τρόπο,
ενίοτε λόγω ανικανότητας,
αλλά σε κάποιες περιπτώσεις λόγω ανεντιμότητας και απληστίας.
Τελική αναφορά για την καταστροφή στον Γκρένφελ.
Είναι τόσα τα παραδείγματα αμέλειας, που είναι αδιανόητο.
"Μπορούσε να αποφευχθεί". Σου μένει η φράση.
Οι οικογένειες θέλουν ποινικές διώξεις.
Αλλά τους είπαν ότι αυτό θα πάρει χρόνια.
Οι ζωές τους είναι σε αναμονή, ενώ οι υπεύθυνοι κυκλοφορούν ελεύθεροι.
Η έρευνα έκανε 58 συστάσεις.
Στην κορυφή της λίστας, μια αλλαγή στον οικοδομικό κανονισμό.
Θα ήθελα να σας παρουσιάσω τον Πιτ Απς,
έναν δημοσιογράφο που στήριξε τον αγώνα για δικαιοσύνη στην κοινότητα
από τη φωτιά και μετά, επτά χρόνια τώρα.
Ένα θερμό καλωσόρισμα.
Όπως πολλοί από εσάς εδώ, έρχομαι στις σιωπηλές διαμαρτυρίες
εδώ κι επτά χρόνια.
Σε κάθε πορεία, πάντα διαβάζονται 72 ονόματα.
Σήμερα θα σας δώσω μια άλλη λίστα.
Είναι τα ονόματα που θέλουν να ξεχάσουμε, αλλά δεν θα το κάνουμε.
Θυμηθείτε τον δήμο RBKC.
"Ζητώ συγγνώμη με όλη μου την καρδιά
σε πενθούντες, επιζώντες κι ενοίκους
που δεν τους προστατεύσαμε".
Ο δήμος εφάρμοσε τις πρώιμες συστάσεις από την έρευνα
και θα συνεχίσει.
Θα γίνει μια εξωτερική ανεξάρτητη αξιολόγηση
με συμβουλευτική επιτροπή για να διασφαλιστεί η ανάληψη ευθύνης.
Θυμηθείτε την πυροσβεστική.
"Η μεγαλύτερη πρόκληση
που κληθήκαμε να αντιμετωπίσουμε".
Η πυροσβεστική άλλαξε εκπαίδευση, εξοπλισμό και πολιτικές
και συνεχίζει να μαθαίνει.
Εφαρμόστηκαν οι πρώτες συστάσεις
και συνεχίζεται η δουλειά.
Να πω την αλήθεια, σίγουρα μπορεί να ξανασυμβεί.
Αλλά ακόμα δεν ξέρουμε ποιοι θα μπουν στη φυλακή,
οπότε αυτό με κάνει να νιώθω χαμένος.
Ο Πικλς ζήτησε συγγνώμη για το φέρσιμό του.
"Θυμόμαστε τα θύματα όχι σαν νούμερα, μα με αξιοπρέπεια".
Δεν σχολίασε την ταινία.
Μπήκε στη Βουλή των Λόρδων το 2018.
Θυμηθείτε τον KCTMO.
"Ξέρουμε τον τρομερό αντίκτυπο που είχε η τραγωδία
σε πενθούντες, επιζώντες και την κοινότητα.
Δεχόμαστε ότι ο ΤΜΟ συνέβαλε και λυπόμαστε πολύ".
Πέρασε τόσος καιρός, και άλλαξαν ελάχιστα.
Αυτό είναι ο Γκρένφελ.
Είναι μια ιστορία
σπαρακτικής, απίστευτης σκληρότητας
σε πολίτες μιας χώρας που δεν θεωρούμε ότι μας φέρεται έτσι.
Θυμηθείτε την Kingspan.
"Η αναφορά εξηγεί ότι το είδος της μόνωσης ήταν άσχετο
και ο κύριος λόγος για την εξάπλωση της φωτιάς
ήταν η επένδυση PE ACM".
Αναφέρεται ότι το προϊόν Κ15 ήταν ασφαλές σε ένα συμβατό σύστημα.
Θυμηθείτε τη Celotex.
Η εταιρεία είπε ότι οι δοκιμές έδειξαν πως η μόνωση θα ήταν ασφαλής
αν συνδυαζόταν με άκαυστη επένδυση, σε αντίθεση με του Γκρένφελ.
Όσο η ανθρώπινη ζωή δεν είναι πάνω από το κέρδος,
τα πράγματα δεν θα αλλάξουν ποτέ.
Μιλάμε για χιλιάδες κτίρια
που έχουν ακόμα την εύφλεκτη επένδυση.
Θυμηθείτε την Arconic.
"Το προϊόν ήταν ασφαλές ως δομικό υλικό
κι επιτρεπόταν η πώληση.
Η εταιρεία δεν απέκρυψε πληροφορίες
και δεν παραπλάνησε κανέναν".
Ο Κλοντ Βέρλε, η Rydon κι ο Μπράιαν Μάρτιν δεν σχολίασαν την ταινία.
Δικαιοσύνη δεν είναι μόνο η απομάκρυνση
της επικίνδυνης επένδυσης
από όλα τα άλλα κτίρια,
αλλά και οι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων
σε αυτές τις οργανώσεις
να λογοδοτήσουν
για τον θάνατο του αδερφού μου και τα άλλα 71 θύματα.
Μη νομίζετε ότι τη γλιτώσατε.
Θα κρατήσουμε τα ονόματά σας
στο μυαλό μας και στα χείλη μας
μέχρι να αποδοθεί δικαιοσύνη για τα 72 ονόματα
που έχουμε στην καρδιά.
Ευχαριστώ πολύ.
Η κυβέρνηση λέει ότι δέχεται τα ευρήματα της έρευνας
και τα προβλήματα.
Εκατοντάδες χιλιάδες κάτοικοι
ζουν ακόμα σε κτίρια με επικίνδυνη επένδυση.
Το Μη Βγεις είναι σε ισχύ για τα περισσότερα κτίρια.
Θέλουμε απλώς δικαιοσύνη.
Δεν νομίζω ότι ζητάμε πολλά.
ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ
Η ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΦΩΤΙΑ ΤΟΥ 2017 ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΝΦΕΛ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ.
ΜΕΧΡΙ ΤΑ ΓΥΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΑΣ, ΔΕΝ ΕΙΧΕ ΓΙΝΕΙ ΚΑΜΙΑ ΣΥΛΛΗΨΗ.
ΘΥΜΟΜΑΣΤΕ ΤΙΣ 72 ΖΩΕΣ ΠΟΥ ΧΑΘΗΚΑΝ ΣΤΟΝ ΓΚΡΕΝΦΕΛ
Υποτιτλισμός: Γκέλη Τόγια