1 00:00:02,000 --> 00:00:07,000 Downloaded from YTS.LT 2 00:00:03,670 --> 00:00:08,800 Elk jaar kijken we opnieuw naar het verhaal van de eerste kerst. 3 00:00:08,000 --> 00:00:13,000 Official YIFY movies site: YTS.LT 4 00:00:08,884 --> 00:00:10,177 Bedankt. 5 00:00:10,260 --> 00:00:14,139 Misschien weet je er iets van, of misschien juist heel veel. 6 00:00:15,140 --> 00:00:16,767 Ik dacht dat ik veel wist. 7 00:00:17,559 --> 00:00:21,063 Net als velen van jullie was ik een kind... 8 00:00:21,146 --> 00:00:25,776 toen ik voor het eerst de Bijbelverhalen en over de wonderen hoorde. 9 00:00:26,360 --> 00:00:30,906 Een van mijn eerste Kerstmissen leek groter dan alles. 10 00:00:32,199 --> 00:00:37,913 Ik denk dat ik ongeveer vier was... 11 00:00:37,996 --> 00:00:43,377 toen ik herder was in de kerstopvoering van onze kerk. 12 00:00:44,670 --> 00:00:47,548 Voor mijn acteerdebuut moest ik één ding zeggen. 13 00:00:47,631 --> 00:00:52,719 'Hoor.' Ik wist precies wat ik moest zeggen... 14 00:00:54,137 --> 00:00:56,723 maar zag niet of de ster was verschenen... 15 00:00:56,807 --> 00:01:02,145 omdat m'n enorme tulband over m'n ogen was gezakt. 16 00:01:03,146 --> 00:01:08,986 Het toneelstuk ging verder, maar ik liet m'n grote moment niet wegglippen. 17 00:01:09,820 --> 00:01:11,780 Het maakte niet uit waar we waren. 18 00:01:11,863 --> 00:01:15,284 Ik wees omhoog en riep mijn tekst zo hard als ik kon... 19 00:01:16,201 --> 00:01:18,453 waardoor het toneelstuk even stillag. 20 00:01:19,288 --> 00:01:23,375 M'n moeder moest er vast wel om lachen. 21 00:01:24,042 --> 00:01:26,420 M'n vader niet. 22 00:01:28,297 --> 00:01:33,719 Maar het stuk ging door en het jaar erna was ik een Wijze. 23 00:01:34,386 --> 00:01:39,891 Toen kon ik het cadeau voor Jezus niet uitspreken. 24 00:01:39,975 --> 00:01:41,310 Wierook. 25 00:01:41,977 --> 00:01:46,940 Ik vind het nog steeds moeilijk. Het rolt niet lekker van m'n tong. 26 00:01:47,524 --> 00:01:54,323 Ik ben die avonden en de toneelstukken nooit vergeten. 27 00:01:56,116 --> 00:02:01,371 Die liedjes die we zongen zijn me altijd bijgebleven. 28 00:02:07,044 --> 00:02:13,216 Je kunt Kerstmis zien als de drukste tijd van het jaar. 29 00:02:13,300 --> 00:02:16,011 Alles gaat zo snel. 30 00:02:16,094 --> 00:02:19,097 We denken aan de Kerstman, rendieren... 31 00:02:21,058 --> 00:02:25,812 versieringen voor het huis, pakjes onder de boom, familie en vrienden. 32 00:02:26,396 --> 00:02:30,400 Deze periode heeft veel fijne elementen. 33 00:02:31,777 --> 00:02:33,945 Maar laten we Christus niet vergeten. 34 00:02:35,280 --> 00:02:38,575 Ruim een derde van de wereldbevolking gelooft dat Jezus... 35 00:02:38,659 --> 00:02:41,203 een van de belangrijkste mensen ooit was. 36 00:02:41,828 --> 00:02:46,583 Ze noemen hem al 2000 jaar Verlosser en Heer. 37 00:02:47,876 --> 00:02:52,589 Maar hoe is het begonnen? Wat is het echte verhaal? 38 00:02:54,591 --> 00:02:57,636 Het verhaal wordt vaak afgebeeld... 39 00:02:57,719 --> 00:03:01,848 als een baby die geboren wordt in een schuur en omringd door dieren. 40 00:03:03,350 --> 00:03:04,976 Maar er is nog een versie. 41 00:03:06,019 --> 00:03:11,316 Die begint met een zwangere, ongehuwde tiener... 42 00:03:12,317 --> 00:03:13,443 een beschaamde minnaar... 43 00:03:14,403 --> 00:03:21,201 en een hachelijke reis, gevolgd door een geboorte in een donkere grot. 44 00:03:22,411 --> 00:03:28,250 De komst van Jezus in onze wereld liep anders dan wat de mensen verwachtten. 45 00:03:29,292 --> 00:03:34,047 Heel anders dan de versie die ik speelde toen ik vier was. 46 00:03:38,260 --> 00:03:42,347 Of je nu gelooft of sceptisch bent... 47 00:03:43,390 --> 00:03:46,518 of gewoon nieuwsgierig naar het echte verhaal... 48 00:03:47,644 --> 00:03:52,441 ik nodig je uit om met mij terug te gaan naar de eerste Kerstmis. 49 00:04:01,324 --> 00:04:03,076 {\an8}JUDEA, GALILEA, ROMEINSE RIJK 50 00:04:03,160 --> 00:04:07,414 {\an8}Ons verhaal begint in het obscure binnenland van het Romeinse Rijk. 51 00:04:07,998 --> 00:04:11,877 Het leven was simpel en draaide om traditie en familie. 52 00:04:13,253 --> 00:04:17,132 Nazaret was een klein dorp met een paar honderd inwoners. 53 00:04:18,091 --> 00:04:22,304 Het kan heel goed dat Maria en Jozef samen zijn opgegroeid. 54 00:04:23,180 --> 00:04:26,391 De twee jeugdvrienden zetten nu een grotere stap. 55 00:04:27,017 --> 00:04:30,479 Dit is geen huwelijk, maar bijna net zo belangrijk. 56 00:04:30,562 --> 00:04:31,563 Een verloving. 57 00:04:32,189 --> 00:04:35,984 En wie vraagt of hij zich met mijn dochter Maria mag verloven? 58 00:04:36,985 --> 00:04:40,655 Ik, Jozef, zoon van Heli, afstammeling van het Huis van David. 59 00:04:40,739 --> 00:04:45,368 En wat, Jozef, zoon van Heli, is de bruidsprijs voor deze verloving? 60 00:04:46,453 --> 00:04:48,371 210 zilveren Tyrische sjekels. 61 00:05:00,759 --> 00:05:03,094 Ik, Joachim... 62 00:05:06,097 --> 00:05:07,766 vader van Maria... 63 00:05:12,687 --> 00:05:13,688 accepteer. 64 00:05:32,666 --> 00:05:37,254 {\an8}De jonge Maria was oud genoeg om zwanger te raken. 65 00:05:40,215 --> 00:05:43,635 In het jodendom was de huwelijksleeftijd... 66 00:05:43,718 --> 00:05:48,098 voor vrouwen vrij jong, zo'n 12 tot 14 jaar oud. 67 00:05:48,932 --> 00:05:53,436 {\an8}Er werd een verlovingscontract getekend. 68 00:05:57,023 --> 00:06:00,235 Dit stel zou nu niet oud genoeg zijn om te stemmen... 69 00:06:01,152 --> 00:06:03,738 maar toen moest je snel volwassen worden. 70 00:06:05,073 --> 00:06:08,493 Jozef moest z'n aanstaande bruid verzorgen en beschermen. 71 00:06:09,703 --> 00:06:13,123 De verlovingstijd was om te bewijzen dat hij dat kon. 72 00:06:14,875 --> 00:06:17,544 Het lijkt zeker dat ze verliefd waren. 73 00:06:32,726 --> 00:06:33,768 Was je nerveus? 74 00:06:37,063 --> 00:06:40,734 Een beetje, maar ik heb vaak geoefend, dus... 75 00:06:41,776 --> 00:06:45,697 Heb je hardop geoefend? Voor mij? Wat lief. 76 00:06:53,747 --> 00:06:59,586 Maria, kunnen we al trouwen? - Jozef, kijk eens om je heen. 77 00:07:01,171 --> 00:07:04,215 Iedereen werkt hard aan ons bruiloftsfeest. 78 00:07:06,551 --> 00:07:10,347 De wijn is pas over drie maanden klaar. - Drie maanden? 79 00:07:11,264 --> 00:07:12,891 We hebben geen wijn nodig. 80 00:07:13,433 --> 00:07:17,520 Na een jaar sparen, kun je heus nog wel drie maanden wachten. 81 00:07:17,604 --> 00:07:19,105 Precies. Een heel jaar. 82 00:07:22,400 --> 00:07:28,323 Geduld leidt tot veel begrip, maar ongeduld leidt tot domme fouten. 83 00:07:31,159 --> 00:07:33,578 Er is geen versie van ons die fout is. 84 00:08:08,154 --> 00:08:12,534 De kleine Hebreeuwse natie Judea was slechts een van de vele naties... 85 00:08:12,617 --> 00:08:17,080 onder de voet van het machtige Rome, geleid door keizer Caesar Augustus. 86 00:08:18,832 --> 00:08:24,254 Dit rijk van 45 miljoen mensen had zich uitgebreid... 87 00:08:24,337 --> 00:08:29,342 van het huidige Engeland in het westen tot het huidige Irak in het oosten. 88 00:08:29,968 --> 00:08:33,388 Ze waren de grootste macht in de wereld tot dan toe. 89 00:08:36,558 --> 00:08:41,062 Bij decreet van Caesar Augustus, keizer van het Romeinse Rijk... 90 00:08:44,357 --> 00:08:47,277 moet iedereen zich registreren in hun geboorteplaats... 91 00:08:47,360 --> 00:08:51,823 voor de volkstelling van Quirinius. De registratie begint bij zonsopgang. 92 00:08:56,411 --> 00:09:03,209 Rome moest af en toe tellen hoeveel mensen zich in hun regio bevonden. 93 00:09:03,293 --> 00:09:05,962 {\an8}Het was een enorme onderneming. 94 00:09:06,296 --> 00:09:10,300 {\an8}Een precies getal leverde meer belasting op. 95 00:09:13,887 --> 00:09:19,601 {\an8}Rome liet mensen elke god aanbidden die ze wilden... 96 00:09:19,684 --> 00:09:23,938 {\an8}zolang ze Caesar als heer erkenden. 97 00:09:25,690 --> 00:09:31,946 Half-Assyrische, half-Joodse Samaritanen werden gebruikt als handhavers. 98 00:09:33,823 --> 00:09:36,743 Joden en Samaritanen haatten elkaar. 99 00:09:42,874 --> 00:09:44,375 Galileese wijn. 100 00:09:47,295 --> 00:09:48,797 Deze is gereserveerd. 101 00:09:51,758 --> 00:09:54,594 Het lijkt erop, jongen... 102 00:09:57,764 --> 00:09:59,641 dat je een lesje moet leren. 103 00:10:09,192 --> 00:10:13,530 Een goede burger van Rome moet vrijgevig zijn naar de staat... 104 00:10:16,783 --> 00:10:18,034 in al z'n zegeningen. 105 00:10:24,082 --> 00:10:25,708 Laten we een ritje maken. 106 00:10:26,292 --> 00:10:27,585 Nee. - Maria. 107 00:10:31,589 --> 00:10:32,757 Laat m'n dochter vrij. 108 00:10:34,551 --> 00:10:36,970 Panthera. Genoeg. 109 00:10:38,304 --> 00:10:42,642 Stom beest. Geen wonder dat ze jullie haten. 110 00:10:43,184 --> 00:10:44,853 Ga helpen bij de telling. 111 00:11:08,710 --> 00:11:14,632 {\an8}JERUZALEM, HOOFDSTAD VAN JUDEA 112 00:11:14,716 --> 00:11:18,344 {\an8}Judea was al eerder veroverd door buitenlandse indringers. 113 00:11:19,220 --> 00:11:22,140 Maar niemand was zo lang aan de macht geweest. 114 00:11:24,434 --> 00:11:28,813 Judea werd geregeerd door een marionet van de Romeinen. 115 00:11:28,897 --> 00:11:31,316 Hij knapte hun vuile werk op. 116 00:11:31,941 --> 00:11:35,653 De Koning der Joden noemde zichzelf Herodes de Grote. 117 00:11:36,404 --> 00:11:40,200 {\an8}Herodes was koning, maar geen onafhankelijke koning... 118 00:11:40,283 --> 00:11:42,952 {\an8}zoals we die nu kennen. 119 00:11:43,036 --> 00:11:45,663 {\an8}Je zou hem een cliëntkoning kunnen noemen. 120 00:11:45,747 --> 00:11:47,665 Rome had alle macht. 121 00:11:47,749 --> 00:11:53,213 Herodes moest het Joodse volk onderdrukken met intimidatie en wreedheid. 122 00:11:54,339 --> 00:11:57,342 Herodes was door en door cynisch. 123 00:11:57,425 --> 00:12:03,514 {\an8}Dat wil zeggen dat hij geen eerbied voelde voor welke god dan ook... 124 00:12:03,598 --> 00:12:07,769 {\an8}of het nu de God van Israël was of de heidense Romeinse goden. 125 00:12:09,145 --> 00:12:13,566 Herodes bouwde grote bouwwerken die z'n Romeinse meesters rijkdom brachten. 126 00:12:15,902 --> 00:12:20,198 {\an8}Josephus schreef dat het goed mogelijk was dat Herodes gek was. 127 00:12:20,281 --> 00:12:22,700 {\an8}Herodes leefde naar de dood. 128 00:12:23,534 --> 00:12:27,080 Hij stond bekend om z'n grote ego en gouden kroon... 129 00:12:27,163 --> 00:12:31,042 en had chronische pijn die z'n mentale toestand beïnvloedde. 130 00:12:34,128 --> 00:12:39,884 Herodes is paranoïde en wreed en doet alles om z'n troon te behouden. 131 00:12:39,968 --> 00:12:42,887 De gevaarlijkste soort vechter. 132 00:13:01,531 --> 00:13:05,535 Vader. U wilde me spreken? 133 00:13:08,121 --> 00:13:09,580 Antipater. 134 00:13:13,251 --> 00:13:14,460 Goed. 135 00:13:15,295 --> 00:13:18,214 Kom erbij, zoon. 136 00:13:30,476 --> 00:13:31,477 Vader. 137 00:13:33,062 --> 00:13:34,605 Kan ik iets voor u doen? 138 00:13:36,482 --> 00:13:37,567 Ja. 139 00:13:40,778 --> 00:13:42,363 Er is wel iets. 140 00:13:48,286 --> 00:13:54,792 Ik hoorde geruchten over een complot om me te vergiftigen. 141 00:14:00,548 --> 00:14:02,300 Vader, dat is niet waar. 142 00:14:02,884 --> 00:14:04,844 Hoe kan ik u m'n trouw tonen? 143 00:14:09,432 --> 00:14:15,021 Er is één manier waarop je me gerust kunt stellen. 144 00:14:15,855 --> 00:14:18,066 Wat u maar wilt. 145 00:14:25,948 --> 00:14:28,201 Domme jongen. 146 00:14:49,889 --> 00:14:51,724 Herodes was paranoïde. 147 00:14:53,226 --> 00:14:59,857 Herodes' kwaadaardige zus Salome begon geruchten te verspreiden. 148 00:15:06,364 --> 00:15:07,865 Nee. 149 00:15:09,033 --> 00:15:10,827 Wat heb je gedaan? 150 00:15:12,036 --> 00:15:13,454 Wat heb je gedaan? 151 00:15:15,289 --> 00:15:20,837 Dus Herodes gelooft dat twee van zijn zoons met Mariamne... 152 00:15:20,920 --> 00:15:24,841 die de meest waarschijnlijke troonopvolgers waren... 153 00:15:24,924 --> 00:15:29,137 probeerden om hem weg te werken om het over te nemen. 154 00:15:29,971 --> 00:15:32,723 Hij is onze zoon. Je zoon. 155 00:15:35,268 --> 00:15:37,145 Je eigen vlees en bloed. 156 00:15:37,895 --> 00:15:40,064 Augustus zei ooit: 157 00:15:40,148 --> 00:15:43,401 'Je kunt beter Herodes' varken zijn dan z'n zoon.' 158 00:16:01,335 --> 00:16:05,298 De naam Maria was de meest voorkomende naam voor Joodse vrouwen. 159 00:16:06,215 --> 00:16:10,428 Een tienermeisje met een laag inkomen dat een gewone dag beleeft. 160 00:16:11,971 --> 00:16:18,102 Maar deze dag was allesbehalve gewoon en ze was niet zo maar een Maria. 161 00:16:53,679 --> 00:16:55,014 Gegroet, Maria. 162 00:16:56,724 --> 00:16:57,975 De Heer is met je. 163 00:17:01,187 --> 00:17:04,106 De engel Gabriël van God... 164 00:17:04,190 --> 00:17:07,360 bracht de boodschap naar de Heilige Moeder. 165 00:17:10,529 --> 00:17:11,822 Wees niet bang, Maria. 166 00:17:13,324 --> 00:17:15,701 God heeft je zijn gunst geschonken. 167 00:17:17,036 --> 00:17:21,374 {\an8}Dit was een bijzonder moment, want in de geschiedenis van de verlossing... 168 00:17:21,457 --> 00:17:25,711 {\an8}is het altijd zo dat wanneer een mens in contact komt met een engel... 169 00:17:25,795 --> 00:17:29,423 {\an8}de mens eerbied toont voor de engel... 170 00:17:29,507 --> 00:17:32,635 {\an8}omdat de engel schittert van genade... 171 00:17:32,718 --> 00:17:35,054 {\an8}omdat de engel God in het echt ziet. 172 00:17:36,764 --> 00:17:37,890 Rustig maar. 173 00:17:39,308 --> 00:17:44,730 In de Bijbel zie je dat Gabriël een boodschap komt brengen. 174 00:17:44,814 --> 00:17:49,694 {\an8}En er is altijd een verhaallijn dat de Heer zal werken... 175 00:17:49,777 --> 00:17:53,990 {\an8}op een manier die je niet verwacht. 176 00:17:55,575 --> 00:17:58,869 Dus als Gabriël bij Maria verschijnt... 177 00:17:58,953 --> 00:18:03,583 zie je een tiener die nieuws krijgt dat de mensheid zal veranderen. 178 00:18:11,090 --> 00:18:14,427 Je zult zwanger worden en een zoon baren. 179 00:18:15,428 --> 00:18:17,013 Je moet hem Jezus noemen. 180 00:18:17,930 --> 00:18:22,268 Hij zal een groot man worden en Zoon van de Allerhoogste worden genoemd. 181 00:18:23,311 --> 00:18:25,813 God zal hem de troon van zijn vader David geven. 182 00:18:25,896 --> 00:18:28,649 Tot in eeuwigheid zal hij koning zijn van Israël. 183 00:18:29,233 --> 00:18:31,110 Aan zijn koningschap komt geen einde. 184 00:18:32,820 --> 00:18:35,656 Hoe zal dat gebeuren? Ik ben nog maagd. 185 00:18:41,746 --> 00:18:46,375 De heilige Geest komt over je en de kracht van de Allerhoogste zal je bedekken. 186 00:18:46,459 --> 00:18:52,923 Daarom zal het kind dat geboren wordt, heilig worden genoemd en Zoon van God. 187 00:19:08,105 --> 00:19:12,693 De Heer wil ik dienen: laat er met mij gebeuren wat u hebt gezegd. 188 00:19:35,549 --> 00:19:38,427 {\an8}Maria vraagt: 'God, waarom heeft u mij gekozen? 189 00:19:38,511 --> 00:19:43,265 {\an8}Ik ben uw nederige dienares. Ik ben niet bijzonder. 190 00:19:43,349 --> 00:19:46,310 {\an8}Ik ben geen koningin, mijn familie is niet belangrijk.' 191 00:19:46,394 --> 00:19:52,149 Al die wereldse maatstaven voor succes... 192 00:19:53,442 --> 00:19:54,902 heeft Maria niet. 193 00:19:55,569 --> 00:19:57,446 Wat ze wel heeft... 194 00:19:57,530 --> 00:20:02,660 is de bereidheid om te doen wat God wil. 195 00:20:04,412 --> 00:20:10,251 Maria is een subliem en puur mens. 196 00:20:14,422 --> 00:20:17,883 Nadat de engel haar begroette, zei ze niet: 'Dit kan niet.' 197 00:20:17,967 --> 00:20:19,385 Ze zei: 'Hoe zal dat gebeuren?' 198 00:20:23,973 --> 00:20:26,308 En de engel Gabriël zegt: 199 00:20:26,392 --> 00:20:29,395 'De kracht van de Allerhoogste zal je bedekken.' 200 00:20:30,604 --> 00:20:35,776 Dit is de vervulling van de profetie van Jesaja over de maagd... 201 00:20:35,860 --> 00:20:39,655 die de Zoon van God, Immanuel de Christus, baart. 202 00:20:40,239 --> 00:20:43,409 Dit is het keerpunt in de geschiedenis van de mens. 203 00:20:51,500 --> 00:20:54,962 Er was een scheiding tussen God en de mensheid. 204 00:20:55,045 --> 00:21:01,427 God wil de mensheid bereiken, maar is er een kloof. 205 00:21:01,510 --> 00:21:05,681 En die kloof moet gevuld of verbonden worden via een brug. 206 00:21:05,765 --> 00:21:09,101 Die brug is een mens. 207 00:21:09,185 --> 00:21:11,896 En die brug is God de Zoon. 208 00:21:15,024 --> 00:21:17,818 God wilde ons laten zien hoe hij was. 209 00:21:18,319 --> 00:21:22,281 {\an8}Wij willen bewijzen hoe geweldig we zijn... 210 00:21:22,364 --> 00:21:24,909 {\an8}maar God zegt: 'Ik gebruik de nederigen.' 211 00:21:26,452 --> 00:21:28,829 Mijn ziel prijst en looft de Heer. 212 00:21:33,834 --> 00:21:36,170 Dit is enorm. 213 00:21:36,253 --> 00:21:43,260 Je hebt het over de eerste keer dat God in een mens zit. 214 00:21:46,013 --> 00:21:48,808 Mijn hart juicht om God, mijn redder. 215 00:21:52,102 --> 00:21:56,106 Maria gelooft dat God z'n belofte nakomt... 216 00:21:56,190 --> 00:21:59,318 om z'n volk via de Messias te verlossen. 217 00:21:59,401 --> 00:22:02,279 En een baby krijgen... 218 00:22:02,363 --> 00:22:06,033 die de Messias wordt, de Gezalfde, de Koning... 219 00:22:06,867 --> 00:22:09,829 is een belofte in de Heilige Schrift. 220 00:22:27,304 --> 00:22:31,100 Ze was bereid om alles over te geven aan God. 221 00:22:31,183 --> 00:22:34,436 {\an8}Ze was de juiste persoon... 222 00:22:34,520 --> 00:22:38,607 {\an8}omdat ze geloofde... 223 00:22:38,691 --> 00:22:41,861 {\an8}dat God het onmogelijke kon doen. 224 00:22:44,113 --> 00:22:48,951 Maria vroeg niet om de moeder van Jezus te zijn, maar ze was beschikbaar voor God. 225 00:22:50,494 --> 00:22:55,916 God zag haar dienaarhart en haar trouw. En zij besloot te gehoorzamen. 226 00:22:57,209 --> 00:22:59,420 Maar gehoorzaamheid kan een prijs hebben. 227 00:23:00,546 --> 00:23:03,924 Voor Maria was die prijs haar reputatie... 228 00:23:04,008 --> 00:23:08,220 haar aanstaande huwelijk met Jozef en zelfs haar leven. 229 00:23:18,647 --> 00:23:22,818 Het Romeinse Rijk besloeg andere volkeren. 230 00:23:22,902 --> 00:23:29,033 Die volkeren konden vaak hun taal en gebruiken behouden... 231 00:23:29,116 --> 00:23:32,828 maar ze moesten belasting betalen... 232 00:23:33,579 --> 00:23:38,667 aan de centrale regering, die behoorlijk rijk werd. 233 00:23:42,379 --> 00:23:43,547 In een rechte rij. 234 00:23:44,590 --> 00:23:46,050 Maak een rechte rij. 235 00:23:48,093 --> 00:23:49,136 Zet ze in de rij. 236 00:23:54,642 --> 00:24:00,898 Maria had gehoord dat haar nicht Elisabet ook zwanger was en ging haar snel helpen. 237 00:24:02,691 --> 00:24:03,692 Naar binnen. 238 00:24:03,776 --> 00:24:07,071 De Heilige Moeder is een voorbeeld van discipelschap. 239 00:24:07,154 --> 00:24:11,283 Wat deed ze toen de engel Gabriël haar bezocht? 240 00:24:11,367 --> 00:24:16,997 Ze haastte zich door de heuvels om Elisabet te bezoeken en te helpen. 241 00:24:17,081 --> 00:24:19,792 Om haar te dienen tijdens haar zwangerschap. 242 00:24:24,546 --> 00:24:27,132 Maria. 243 00:24:29,551 --> 00:24:30,552 Jozef. 244 00:24:33,347 --> 00:24:34,348 Waar ga je heen? 245 00:24:37,685 --> 00:24:39,937 Ik ga naar m'n nicht, Elisabet. 246 00:24:40,437 --> 00:24:41,438 Nu? 247 00:24:43,565 --> 00:24:45,275 En onze plannen dan? 248 00:24:51,281 --> 00:24:52,908 Alles is anders. 249 00:24:57,037 --> 00:24:59,915 Anders? Wat is er anders? 250 00:25:05,170 --> 00:25:08,507 Dat kan ik niet zeggen. Nog niet. 251 00:25:15,139 --> 00:25:19,059 Maria, ik begrijp niet wat er gebeurt, maar ik zal je begeleiden. 252 00:25:20,185 --> 00:25:25,149 Alleen reizen is niet veilig. Ik vertel het m'n vader en dan kom ik. 253 00:25:25,232 --> 00:25:26,233 Jozef. 254 00:25:27,526 --> 00:25:31,321 Ik reis met anderen. Ik moet deze reis zonder jou maken. 255 00:25:32,364 --> 00:25:34,700 Ik bid dat de Heer je vertelt waarom. 256 00:25:45,961 --> 00:25:47,212 In de rij, jongen. 257 00:25:49,173 --> 00:25:50,966 Wij komen niet uit Nazaret. 258 00:25:52,551 --> 00:25:55,721 Jullie moeten terug naar waar jullie vandaan komen... 259 00:25:56,388 --> 00:26:01,143 en jullie voor het eind van het consulaire jaar daar melden. 260 00:26:16,325 --> 00:26:20,496 In het begin van de zwangerschap is Maria bij haar nicht Elisabet. 261 00:26:21,330 --> 00:26:23,082 Daarna keert ze terug. 262 00:26:25,209 --> 00:26:30,047 Ze is zwanger en heeft een verhaal over hoe dat is gebeurd. 263 00:26:30,547 --> 00:26:33,634 {\an8}Ze geloofde... 264 00:26:34,551 --> 00:26:38,347 {\an8}dat God het op zou lossen. Dat zegt ze in het Magnificat. 265 00:26:38,430 --> 00:26:41,600 {\an8}Alle generaties zullen haar gezegend noemen. 266 00:26:41,683 --> 00:26:47,022 Dat zegt ze, maar ze ziet ook in... 267 00:26:47,523 --> 00:26:52,778 dat als mensen haar niet geloven, ze zullen denken dat ze gezondigd heeft. 268 00:26:54,780 --> 00:26:56,323 {\an8}Vanuit Joods perspectief... 269 00:26:56,406 --> 00:27:01,537 {\an8}in de ultraconservatieve maatschappij waarin ze leefden... 270 00:27:02,079 --> 00:27:05,958 {\an8}kon ze veroordeeld worden als overspelige vrouw... 271 00:27:06,041 --> 00:27:10,963 {\an8}en zou ze ter dood veroordeeld en gestenigd worden. 272 00:27:12,589 --> 00:27:16,885 Maar ze is een jonge vrouw die ervan overtuigd is... 273 00:27:16,969 --> 00:27:19,304 dat ze dit moet doorstaan... 274 00:27:19,388 --> 00:27:24,351 en het haar taak is om het woord van God te vervullen. 275 00:28:02,973 --> 00:28:05,601 Maria, wat heb je gedaan? 276 00:28:07,895 --> 00:28:09,354 Ik zal het uitleggen. 277 00:28:21,283 --> 00:28:22,951 Als een tiener zou zeggen... 278 00:28:23,035 --> 00:28:26,413 dat ze zwanger was van de Zoon van God en nog maagd was... 279 00:28:26,914 --> 00:28:28,123 zou je dat geloven? 280 00:28:29,541 --> 00:28:35,923 Haar moeder, haar toekomstige schoonouders en man stonden voor dezelfde vraag. 281 00:28:36,882 --> 00:28:39,927 Er stond veel op het spel voor deze jonge vrouw... 282 00:28:40,510 --> 00:28:44,431 en voor Jozef en hun beide families. 283 00:29:16,254 --> 00:29:18,340 Ik maak je niet te schande. 284 00:29:28,642 --> 00:29:31,144 Ik zal je niet van ontrouw beschuldigen. 285 00:29:37,150 --> 00:29:42,155 Ik zal de verloving stilletjes beëindigen en proberen om je reputatie te beschermen. 286 00:30:10,225 --> 00:30:12,811 Volgens de Bijbel was Jozef een goed mens. 287 00:30:13,729 --> 00:30:16,606 Maar ook goede mensen kunnen hartzeer hebben. 288 00:30:18,358 --> 00:30:20,944 Deze twee tieners hoorden bij elkaar. 289 00:30:21,486 --> 00:30:25,365 God koos niet alleen Maria, maar ook Jozef. 290 00:30:31,455 --> 00:30:34,833 Ze riepen allebei tot dezelfde God met hetzelfde gebed. 291 00:30:36,043 --> 00:30:38,003 'Openbaar u, Heer.' 292 00:30:39,588 --> 00:30:42,299 En God was trouw en beantwoordde beiden. 293 00:31:13,705 --> 00:31:18,001 Jozef, zoon van David, wees niet bang om Maria tot je vrouw te nemen. 294 00:31:18,960 --> 00:31:22,047 Het kind in haar is verwekt door de heilige Geest. 295 00:31:23,215 --> 00:31:27,302 Ze zal een zoon baren en jullie moeten hem Jezus noemen. 296 00:31:27,886 --> 00:31:30,180 Hij zal z'n volk van hun zonden redden. 297 00:31:30,972 --> 00:31:32,224 Kijk. 298 00:32:01,795 --> 00:32:02,796 Jozef. 299 00:32:03,338 --> 00:32:05,048 Wat doe jij hier? 300 00:32:05,132 --> 00:32:08,343 Ik moet Maria zien. Ik moet haar zien. 301 00:32:10,053 --> 00:32:11,054 Ik weet het. 302 00:32:12,931 --> 00:32:15,058 Je weet wat? - Ik weet het. 303 00:32:16,226 --> 00:32:17,227 Jozef? 304 00:32:22,566 --> 00:32:26,695 Lieve Maria, je bent de liefde van mijn leven... 305 00:32:29,364 --> 00:32:35,120 moeder van mijn Verlosser, de Messias, de Zoon van God. 306 00:32:46,339 --> 00:32:48,592 Wil je met me trouwen? 307 00:32:49,384 --> 00:32:52,804 Ik beloof m'n hele leven voor jou en het kind te zorgen. 308 00:33:01,897 --> 00:33:05,150 Jozef en Maria trouwden waarschijnlijk stilletjes. 309 00:33:06,109 --> 00:33:09,613 Ze hadden waarschijnlijk geen grote Joodse bruiloft. 310 00:33:10,697 --> 00:33:15,160 Een zwangere bruid is een bron voor roddelpraat. 311 00:33:16,244 --> 00:33:19,039 Jozef wilde niet dat Maria eronder leed. 312 00:33:20,707 --> 00:33:24,169 {\an8}Jozef is degene die God koos. 313 00:33:24,252 --> 00:33:30,175 {\an8}Niet alleen om de Heilige Moeder te verzorgen en beschermen... 314 00:33:30,258 --> 00:33:33,678 {\an8}maar ook Christus Jezus. 315 00:33:34,930 --> 00:33:38,099 Dit is nogal een verantwoordelijkheid. 316 00:33:40,977 --> 00:33:44,147 Maanden na de bruiloft begonnen Maria en Jozef... 317 00:33:44,231 --> 00:33:47,317 aan de 145 km lange reis naar Bethlehem... 318 00:33:47,943 --> 00:33:50,654 waar ze zich inschreven voor de volkstelling. 319 00:33:51,613 --> 00:33:57,661 {\an8}Jozef moest binnen een bepaalde tijd naar zijn geboortestad reizen... 320 00:33:58,453 --> 00:34:00,205 {\an8}om zich te registreren. 321 00:34:02,332 --> 00:34:04,251 In Bethlehem wist niemand... 322 00:34:04,334 --> 00:34:09,422 of de baby van Jozef was of niet. 323 00:34:09,506 --> 00:34:15,428 {\an8}Men zou een getrouwd stel zien en aannemen dat het zijn baby is. 324 00:34:15,512 --> 00:34:20,183 {\an8}Dus geen geroddel en geen vernedering. 325 00:34:20,267 --> 00:34:25,814 {\an8}Dat zou wel het geval geweest zijn als de baby bij Jozef thuis was geboren. 326 00:34:28,400 --> 00:34:32,279 Jozef, zorg dat ze twee keer per dag eet. - Natuurlijk. 327 00:34:32,362 --> 00:34:35,198 En zorg dat ze genoeg water drinkt. - Begrepen. 328 00:34:35,907 --> 00:34:39,035 Jozef, wees voorzichtig. 329 00:34:40,370 --> 00:34:42,831 Zorg goed voor m'n dochter en kleinzoon. 330 00:34:43,540 --> 00:34:44,874 Met m'n leven, meneer. 331 00:34:47,961 --> 00:34:50,588 Anders dan in de meeste beschrijvingen... 332 00:34:50,672 --> 00:34:55,468 waarin Jozef en Maria 145 km alleen reizen met één ezel... 333 00:34:57,178 --> 00:35:01,308 is het aannemelijker dat ze in een groep reisden ter bescherming. 334 00:35:20,368 --> 00:35:24,998 Er was een goede reden voor de families om bezorgd te zijn over de reis. 335 00:35:26,166 --> 00:35:28,418 Er waren groepen bandieten. 336 00:35:29,294 --> 00:35:32,464 En er waren daar leeuwen en beren. 337 00:35:33,590 --> 00:35:36,134 De Romeinse soldaten daar... 338 00:35:36,217 --> 00:35:39,971 pleegden willekeurig geweld, gewoon omdat ze dat konden. 339 00:36:05,205 --> 00:36:10,418 Kleinere, afgelegen gemeenschappen hadden vaak te maken met geweld. 340 00:36:21,680 --> 00:36:27,018 Eén valse beschuldiging door soldaten kon catastrofaal zijn. 341 00:36:43,034 --> 00:36:46,204 Soldaten zeiden dat dit dorp rebellen herbergt. 342 00:36:47,539 --> 00:36:49,541 Op haar na is iedereen vermoord. 343 00:36:50,041 --> 00:36:52,544 We moeten hier weg. Kom op. 344 00:37:04,681 --> 00:37:10,812 Je kunt je bijna niet voorstellen hoe barbaars ze waren. 345 00:37:11,604 --> 00:37:14,983 Vaak lieten ze één getuige leven om over de aanval te vertellen. 346 00:37:16,943 --> 00:37:20,405 Dingen die toen als normaal werden beschouwd... 347 00:37:21,239 --> 00:37:25,452 zou men tegenwoordig niet aankunnen. 348 00:37:26,745 --> 00:37:29,539 Het leven was niet makkelijk. 349 00:37:38,256 --> 00:37:41,134 Hoe gaat het? - Goed. 350 00:37:41,217 --> 00:37:44,345 Mooi. - Hij bewoog weer. 351 00:37:47,682 --> 00:37:50,477 Voel je hem bewegen? - Ja. 352 00:37:54,022 --> 00:37:56,941 Ze wisten dat als mensen hen niet geloofden... 353 00:37:57,025 --> 00:38:03,072 over de plannen van God voor hun leven, dat ze zouden worden uitgelachen of erger. 354 00:38:03,156 --> 00:38:05,241 Door dat allemaal te erkennen... 355 00:38:05,325 --> 00:38:08,578 denk ik dat we meer waardering kunnen hebben voor... 356 00:38:08,661 --> 00:38:13,833 de toewijding van Maria en Jozef om Jezus op te voeden... 357 00:38:13,917 --> 00:38:17,962 al wisten ze niet wat het allemaal zou inhouden. 358 00:38:18,046 --> 00:38:20,632 Jozef is het model voor elke man. 359 00:38:20,715 --> 00:38:22,509 Hij was een goede beschermer... 360 00:38:23,176 --> 00:38:27,847 en had de Heilige Moeder lief met de hoogste vorm van liefde, agape. 361 00:39:02,465 --> 00:39:04,884 Ik moet je waarschuwen voor m'n neven. 362 00:39:05,635 --> 00:39:07,428 Ga je gang. 363 00:39:08,012 --> 00:39:13,685 Neef Aser is een kletskous. Bla, bla, bla. 364 00:39:13,768 --> 00:39:18,565 Hij is zo irritant als een ouwe vrijster die over eten praat tijdens het vasten. 365 00:39:18,648 --> 00:39:20,984 Jozef, wees aardig. 366 00:39:21,067 --> 00:39:22,277 Dat ben ik. 367 00:39:22,944 --> 00:39:23,945 Voor jou. 368 00:39:24,028 --> 00:39:26,072 Laat je niet in de hoek drijven. 369 00:39:49,679 --> 00:39:53,558 Op een gegeven moment verlieten Maria en Jozef hun groep... 370 00:39:54,225 --> 00:39:57,353 en gingen ze naar het huis van zijn familie. 371 00:39:58,229 --> 00:39:59,647 Het dorp Bethlehem. 372 00:40:00,148 --> 00:40:03,484 Het voorouderlijk huis van koning David. 373 00:40:10,408 --> 00:40:11,492 Bewoog hij weer? 374 00:40:12,160 --> 00:40:14,329 Nee, dit is iets anders. 375 00:40:15,580 --> 00:40:18,041 We zijn er bijna. Nog een paar stappen. 376 00:40:21,127 --> 00:40:24,005 Jozef, wat is dat? 377 00:40:44,984 --> 00:40:49,364 {\an8}Kruisiging was een executiemethode... 378 00:40:49,447 --> 00:40:53,576 {\an8}voor ernstige feiten als opruiing en verraad. 379 00:40:56,746 --> 00:41:03,419 Ze kozen voor kruisiging omdat die manier van executie... 380 00:41:03,503 --> 00:41:07,966 een hele langzame en pijnlijke dood was. 381 00:41:09,342 --> 00:41:14,222 Velen beweerden de Messias te zijn en de Romeinen te gaan verslaan... 382 00:41:14,305 --> 00:41:16,975 en het Joodse volk voor altijd te bevrijden. 383 00:41:17,475 --> 00:41:20,853 Ze werden allemaal gepakt en als voorbeeld gesteld. 384 00:41:21,354 --> 00:41:26,567 Er was geen genade voor iemand die het Romeinse Rijk durfde uit te dagen. 385 00:41:32,657 --> 00:41:33,700 Jozef. 386 00:41:34,701 --> 00:41:35,952 Rustig maar, Maria. 387 00:41:38,329 --> 00:41:39,455 We zijn er bijna. 388 00:41:59,392 --> 00:42:01,644 Diep ademhalen. 389 00:42:10,236 --> 00:42:16,576 Toen m'n kinderen klein waren, zetten we de kerststal bij de openhaard. 390 00:42:17,076 --> 00:42:19,954 Soms onder de boom in een bedje van katoen. 391 00:42:20,663 --> 00:42:22,874 Samen keken we naar de figuren. 392 00:42:22,957 --> 00:42:27,045 Het kindje Jezus in een dekentje... 393 00:42:28,212 --> 00:42:31,883 de herders en de Drie Wijzen op hun knieën... 394 00:42:32,550 --> 00:42:34,761 in het bijzijn van engelen en dieren. 395 00:42:35,928 --> 00:42:41,684 Het is een goed verhaal voor kinderen en een goede herinnering voor ons. 396 00:42:42,685 --> 00:42:47,398 Maar dit verhaal is het waard om dieper te gaan. 397 00:42:49,317 --> 00:42:53,154 Ik heb een nieuw respect... 398 00:42:53,237 --> 00:42:57,450 voor wat deze tieners moeten hebben opgeofferd... 399 00:42:57,533 --> 00:42:59,702 om de ouders van Jezus te zijn. 400 00:43:00,912 --> 00:43:05,500 Wat het Maria en Jozef heeft gekost om hem in leven te houden. 401 00:43:14,175 --> 00:43:15,927 {\an8}4 V.CHR. - BETHLEHEM, JUDEA 402 00:43:16,010 --> 00:43:19,222 {\an8}Het leven toen was wreed, vanaf de eerste dag. 403 00:43:21,182 --> 00:43:24,060 Bevallen was toen extreem gevaarlijk. 404 00:43:24,143 --> 00:43:27,021 Alsjeblieft. Doe open. 405 00:43:29,899 --> 00:43:32,568 Neef Jozef. - Aser, mijn vrouw heeft weeën. 406 00:43:32,652 --> 00:43:34,737 Kom binnen. Kom uit die regen. 407 00:43:34,821 --> 00:43:37,406 Raya. 408 00:43:37,990 --> 00:43:39,242 Raya, kom snel. 409 00:43:39,325 --> 00:43:43,788 Het sterftecijfer van baby's was 20 keer hoger dan tegenwoordig. 410 00:43:43,871 --> 00:43:47,542 Jongens, hou op. Gedraag jullie. 411 00:43:47,625 --> 00:43:51,796 Om nog maar te zwijgen over moeders die stierven tijdens de bevalling. 412 00:43:52,713 --> 00:43:55,716 Haar vliezen zijn gebroken. - Volg mij. 413 00:43:56,676 --> 00:43:58,970 Van de levend geboren baby's... 414 00:43:59,053 --> 00:44:00,179 Meer water. 415 00:44:00,972 --> 00:44:03,266 Rachel, haal wat dekens. 416 00:44:03,850 --> 00:44:06,435 ...stierf de helft in het eerste jaar. 417 00:44:10,148 --> 00:44:13,568 Het kleine stadje Bethlehem was geïsoleerd en arm. 418 00:44:14,443 --> 00:44:18,281 In tegenstelling tot het kerstlied over de volle herberg... 419 00:44:18,865 --> 00:44:21,534 is het de vraag of Bethlehem er wel een had. 420 00:44:22,493 --> 00:44:26,831 Het is waarschijnlijker dat Jozef bij familie wilde logeren. 421 00:44:27,999 --> 00:44:32,295 {\an8}Gastvrijheid in de oude wereld, en dit gold voor Joden en Romeinen... 422 00:44:32,378 --> 00:44:35,214 {\an8}was zeer belangrijk. 423 00:44:35,715 --> 00:44:39,510 Als er bezoek was... 424 00:44:39,594 --> 00:44:44,682 was het belangrijk dat het een maaltijd en onderdak kreeg. 425 00:44:45,183 --> 00:44:49,729 Toen Maria en Jozef aankwamen, zagen ze dat er veel andere mensen waren... 426 00:44:49,812 --> 00:44:52,940 die in Bethlehem waren voor de volkstelling. 427 00:44:53,524 --> 00:44:56,360 Alle extra kamers waren bezet. 428 00:44:56,444 --> 00:44:59,572 Voorzichtig, kom mee hierheen. 429 00:45:00,615 --> 00:45:03,492 Bethlehem staat bekend om de kalksteengrotten. 430 00:45:04,493 --> 00:45:08,039 De grotten onder de huizen fungeerden als een soort kelder. 431 00:45:09,290 --> 00:45:13,252 Ze waren ook een soort stal waar de dieren 's nachts veilig waren... 432 00:45:13,336 --> 00:45:15,379 en bij nood, een plek voor gasten. 433 00:45:16,297 --> 00:45:19,467 Maria kon niet bevallen in een drukke kamer. 434 00:45:19,550 --> 00:45:21,928 Ze moest een eigen plek hebben. 435 00:45:22,511 --> 00:45:26,682 Niet alleen om religieuze redenen, maar ook om praktische. 436 00:45:27,683 --> 00:45:29,852 In die tijd was het behelpen. 437 00:45:29,936 --> 00:45:32,313 Onderdak was altijd waardevol. 438 00:45:33,856 --> 00:45:36,525 Anders dan sommige versies van het verhaal... 439 00:45:36,609 --> 00:45:42,073 werd dit jonge stel niet weggestuurd door onverschillige mensen. 440 00:45:42,156 --> 00:45:43,199 Jozef. 441 00:45:43,699 --> 00:45:45,952 Kom op. Pas op waar je loopt. 442 00:45:47,328 --> 00:45:51,123 We zijn er bijna. - We zijn er bijna. Nog een paar stappen. 443 00:45:51,707 --> 00:45:54,085 Blijf diep ademhalen. 444 00:45:59,674 --> 00:46:03,552 {\an8}Er zijn verschillende theologische speculaties... 445 00:46:03,636 --> 00:46:07,723 {\an8}over de geboorte van Jezus en het effect op de Heilige Moeder. 446 00:46:09,016 --> 00:46:14,981 Er is een theorie die suggereert dat ze pijn had... 447 00:46:15,064 --> 00:46:18,776 net zoals elke andere moeder tijdens een bevalling. 448 00:46:19,402 --> 00:46:22,280 Een andere theorie... 449 00:46:22,363 --> 00:46:26,909 is dat omdat de Heilige Moeder geen erfzonde heeft geleden... 450 00:46:26,993 --> 00:46:33,124 ze misschien geen pijn heeft gevoeld bij de bevalling. 451 00:46:35,126 --> 00:46:39,297 We kunnen ons bezighouden met details of speculeren... 452 00:46:39,380 --> 00:46:43,050 maar het belangrijkste is dat Christus is geboren. 453 00:46:44,385 --> 00:46:46,095 Hier. Breng haar hierheen. 454 00:46:46,178 --> 00:46:47,972 Naar boven. 455 00:46:48,556 --> 00:46:51,767 Het was eeuwenlang de gewoonte... 456 00:46:51,851 --> 00:46:56,564 dat vrouwen baby's kregen en dat ze verzorgd werden door andere vrouwen. 457 00:46:59,525 --> 00:47:05,698 {\an8}Er was hoogstwaarschijnlijk minstens één vroedvrouw aanwezig. 458 00:47:05,781 --> 00:47:08,951 {\an8}Misschien met nog een paar vrouwen erbij. 459 00:47:11,912 --> 00:47:13,914 Hier. Rustig maar. 460 00:47:13,998 --> 00:47:19,211 Pas in de 17e eeuw bevielen vrouwen het eerst liggend op hun rug. 461 00:47:21,047 --> 00:47:27,053 Volgens kunstwerken bevielen ze voor die tijd staand, zittend of knielend. 462 00:47:27,803 --> 00:47:28,888 Al goed, Jozef. 463 00:47:29,430 --> 00:47:30,431 Het is goed. 464 00:47:30,514 --> 00:47:34,810 Mannen mochten de moeder niet aanraken tijdens de bevalling. 465 00:47:35,311 --> 00:47:38,898 Nieuwe vaders voelen zich hulpeloos tijdens de bevalling. 466 00:47:40,024 --> 00:47:42,151 Jozef was vast niet anders. 467 00:47:42,234 --> 00:47:44,362 Dank je. Ik heet Maria. 468 00:47:46,364 --> 00:47:47,490 Ik ben Raya. 469 00:47:48,199 --> 00:47:49,617 Graag gedaan, Maria. 470 00:47:50,117 --> 00:47:51,494 Dit is nicht Rachel. 471 00:47:52,244 --> 00:47:55,414 Maria, jij en je baby zijn in goede handen bij Raya. 472 00:47:55,915 --> 00:48:00,378 Ze heeft mijn zonen ter wereld gebracht en de meeste kinderen in het dorp. 473 00:48:00,461 --> 00:48:03,422 En je hebt m'n man Aser al ontmoet. 474 00:48:03,506 --> 00:48:05,257 Jullie zijn zeer welkom. 475 00:48:06,342 --> 00:48:07,760 Bedankt, neef Aser. 476 00:48:08,803 --> 00:48:13,057 Jozef heeft me alles over je verteld. - Goede dingen, neem ik aan. 477 00:48:15,142 --> 00:48:17,728 Ik kan niet geloven dat Jozef vader wordt. 478 00:48:18,229 --> 00:48:22,233 Zijn geboorte lijkt wel gisteren. Het werd dagenlang gevierd. 479 00:48:22,316 --> 00:48:26,070 Echtgenoot, genoeg gekletst. Maak een vuurtje. 480 00:48:27,154 --> 00:48:29,698 Het moet lekker warm zijn als de baby komt. 481 00:48:29,782 --> 00:48:31,242 Ja, natuurlijk. 482 00:48:33,452 --> 00:48:37,123 Rachel, kijk bij het kokende water. We hebben het snel nodig. 483 00:48:42,711 --> 00:48:47,258 Maria, het is tijd. Ik tel met je mee. Klaar? 484 00:48:50,469 --> 00:48:52,430 Ja, ik ben klaar. 485 00:48:56,684 --> 00:49:02,648 De oude tekst zegt dat er die nacht ook een nieuwe ster werd geboren. 486 00:49:03,357 --> 00:49:08,737 Dus je snapt wel waarom we een ster als piek op de kerstboom zetten. 487 00:49:09,447 --> 00:49:13,784 {\an8}De Heilige Schrift vertelt over een spektakel in de hemelen... 488 00:49:13,868 --> 00:49:16,662 {\an8}om de geboorte te vieren. 489 00:49:16,745 --> 00:49:19,206 {\an8}In de heuvels van Bethlehem... 490 00:49:19,290 --> 00:49:23,043 {\an8}regende er een kerstwonder op een groep herders. 491 00:49:24,253 --> 00:49:29,717 Herders waren gewone mensen uit de lagere klasse. 492 00:49:29,800 --> 00:49:33,679 {\an8}God zegt: 'Maar ik gebruik de nederigen.' 493 00:49:33,762 --> 00:49:38,058 Het zou ons niet moeten verbazen dat God zegt: 494 00:49:38,142 --> 00:49:41,312 'Ik ga mezelf openbaren aan die herders.' 495 00:49:41,896 --> 00:49:45,774 Zoon, wees voorzichtig. De lucht is gevaarlijk. 496 00:50:17,515 --> 00:50:19,141 Wees niet bang. 497 00:50:19,767 --> 00:50:23,395 Ik heb goed nieuws dat iedereen vreugde zal brengen. 498 00:50:26,774 --> 00:50:29,735 Drie, twee, één. 499 00:50:29,818 --> 00:50:31,111 Persen. 500 00:50:45,501 --> 00:50:49,004 Stel je een engelenkoor voor. 501 00:50:49,088 --> 00:50:52,216 Niet zomaar een lief liedje. 502 00:50:52,299 --> 00:50:56,512 Dit waren hemelse wezens... 503 00:50:56,595 --> 00:51:02,101 die samen Jezus aanbaden en zongen. 504 00:51:15,656 --> 00:51:17,449 De Verlosser. 505 00:51:17,533 --> 00:51:23,205 De Heer, de Messias, is vandaag geboren in Bethlehem, de stad van David. 506 00:51:24,415 --> 00:51:27,042 Hij is hieraan te herkennen. 507 00:51:27,543 --> 00:51:32,548 Jullie zien een baby liggen in stroken stof in een kribbe. 508 00:51:34,049 --> 00:51:35,968 Eer aan God in den hoge. 509 00:51:36,635 --> 00:51:40,639 En vrede op aarde en in mensen een welbehagen. 510 00:51:44,727 --> 00:51:46,145 Hij is prachtig. 511 00:51:48,606 --> 00:51:49,857 Jij bent prachtig. 512 00:51:59,283 --> 00:52:02,202 Het voelt alsof hij daarboven is. 513 00:52:02,286 --> 00:52:04,496 Zij zijn daar en wij hier. 514 00:52:04,580 --> 00:52:09,084 Maar het was alsof die laag weg was. 515 00:52:09,168 --> 00:52:13,213 Ineens waren hemel en aarde samen. 516 00:52:13,297 --> 00:52:18,260 Dat is een beeld van de incarnatie van Christus. 517 00:52:19,553 --> 00:52:21,722 Hemel en aarde zijn nu samen. 518 00:52:31,273 --> 00:52:35,903 We moeten gaan. - Ja, we moeten naar Bethlehem. 519 00:52:35,986 --> 00:52:38,197 Naar waarover de Heer heeft verteld. 520 00:53:04,473 --> 00:53:05,724 Jozef. 521 00:53:10,104 --> 00:53:11,105 Sjalom. 522 00:53:13,107 --> 00:53:14,400 Wat is er, jongen? 523 00:53:18,529 --> 00:53:22,241 Sjalom. Hij zei dat hij hier zou zijn. 524 00:53:25,119 --> 00:53:26,495 Precies zo. 525 00:53:31,375 --> 00:53:36,088 Wie zei dat hij hier zou zijn? - De engel van de Heer. 526 00:53:37,047 --> 00:53:41,468 Het waren er veel. Je had het moeten zien. 527 00:53:47,182 --> 00:53:49,685 Kom maar dichterbij als je wilt. 528 00:54:11,540 --> 00:54:15,961 Is dit een nachtelijke geitenveiling? - Het geeft niet, Raya. 529 00:54:16,044 --> 00:54:17,713 Ze zijn hier welkom. 530 00:54:18,464 --> 00:54:23,927 Als moeder het zegt. Hou jullie vieze handen thuis. 531 00:54:25,053 --> 00:54:26,930 En praat niet zo hard. 532 00:55:02,716 --> 00:55:07,804 Na het zien van het kindje Jezus, precies zoals voorspeld door de engelen... 533 00:55:07,888 --> 00:55:13,310 vertelden de herders iedereen over wat ze die nacht hadden meegemaakt. 534 00:55:13,894 --> 00:55:19,233 Het feit dat een schare engelen, niet eentje, maar een hele schare... 535 00:55:19,316 --> 00:55:22,569 verscheen aan herders in plaats van keizers of koningen... 536 00:55:22,653 --> 00:55:26,740 moet veel gezegd hebben over het koninkrijk dat God wilde opbouwen. 537 00:55:26,823 --> 00:55:31,703 Een koninkrijk waar geloof en nederigheid belangrijker waren dan macht en rijkdom. 538 00:55:32,329 --> 00:55:34,122 Een omgekeerd koninkrijk. 539 00:55:34,206 --> 00:55:37,459 {\an8}HET PARTHISCHE RIJK 540 00:55:37,543 --> 00:55:44,049 {\an8}Honderden kilometers naar het oosten zagen de Magi ook een nieuwe ster. 541 00:55:45,592 --> 00:55:48,554 Ze waren mogelijk religieuze astrologen. 542 00:55:49,888 --> 00:55:53,517 Ze waren verbijsterd door wat ze in de sterrenhemel zagen. 543 00:55:54,851 --> 00:56:00,816 De Magi in het evangelie zijn zoroastrische priesters. 544 00:56:00,899 --> 00:56:03,777 {\an8}Dat zijn priesters uit het oude Perzië... 545 00:56:03,860 --> 00:56:07,155 {\an8}gespecialiseerd in de interpretatie van dromen... 546 00:56:07,239 --> 00:56:11,118 {\an8}de interpretatie van de nachtelijke hemel en hemellichamen. 547 00:56:11,201 --> 00:56:15,622 Op basis daarvan voorspelden of interpreteerden ze gebeurtenissen. 548 00:56:17,791 --> 00:56:21,920 De Magi zagen de nieuwe ster vast als een teken van boven. 549 00:56:22,879 --> 00:56:26,216 Misschien bevestigd door hun oude profetieën. 550 00:56:27,175 --> 00:56:29,886 Een teken dat de Messias er eindelijk was. 551 00:56:31,346 --> 00:56:35,684 Niet alleen voor de Joden, maar voor iedereen. 552 00:57:02,336 --> 00:57:06,715 Vanaf ver reisden ze naar de door de ster aangewezen plek. 553 00:57:12,846 --> 00:57:15,849 Ze reisden maandenlang door gevaarlijk terrein... 554 00:57:15,932 --> 00:57:18,352 om de nieuwe koning der Joden te vinden. 555 00:57:19,686 --> 00:57:20,854 De Zoon van God. 556 00:57:22,898 --> 00:57:27,486 De Ster van Bethlehem was hun gidsend licht. 557 00:57:37,204 --> 00:57:42,668 {\an8}De Magi-koningen uit het oosten hebben geen Joodse wortels. 558 00:57:42,751 --> 00:57:49,383 Dit zijn zoekers en mystici en ze komen van ver om de koning te aanbidden. 559 00:57:57,766 --> 00:58:04,564 Herodes' rijk was het tegenovergestelde van het Hemelse Rijk: een puinhoop. 560 00:58:04,648 --> 00:58:08,068 Een chaotisch bewind, geleid door angst en wantrouwen. 561 00:58:08,151 --> 00:58:11,405 Met een sterfelijke koning die tot alles bereid was... 562 00:58:11,488 --> 00:58:15,409 om de macht te behouden zolang z'n zieke lichaam het toestond. 563 00:58:16,076 --> 00:58:20,414 Maar Herodes had niet veel tijd meer. Het einde was nabij. 564 00:58:22,666 --> 00:58:26,586 Binnen de hofmuren was het een ingewikkelde, chaotische puinhoop. 565 00:58:28,046 --> 00:58:30,090 Z'n jaloerse zus Salome... 566 00:58:31,049 --> 00:58:34,678 vertelde Herodes dat zijn favoriete vrouw, Mariamne... 567 00:58:35,846 --> 00:58:38,974 een affaire had met zijn jonge oom. 568 00:58:40,851 --> 00:58:44,020 Salome overtuigde haar broer er ook van... 569 00:58:44,104 --> 00:58:49,693 dat de minnaars hem wilden vermoorden en de troon over wilden nemen. 570 00:58:52,487 --> 00:58:54,990 Gedreven door angst en paranoia... 571 00:58:55,073 --> 00:58:58,326 liet koning Herodes zijn favoriete vrouw doden. 572 00:59:00,370 --> 00:59:01,621 Mijn liefste. 573 00:59:13,925 --> 00:59:17,804 Volgens één verhaal besloot Mariamne op eigen wijze te sterven... 574 00:59:20,098 --> 00:59:22,976 waardoor Herodes nog meer buiten zinnen raakte. 575 00:59:28,940 --> 00:59:31,902 Herodes bouwde een monument voor zijn koningin. 576 00:59:32,944 --> 00:59:35,864 De Mariamne-toren was een van de monumenten... 577 00:59:35,947 --> 00:59:39,117 die werden gebouwd door uitbuiting van Joodse mensen. 578 00:59:56,468 --> 00:59:58,887 Volgens de Talmoed... 579 00:59:58,970 --> 01:00:03,308 bewaarde Herodes het lichaam van z'n vrouw in een vat honing. 580 01:00:06,394 --> 01:00:10,357 Jezus werd geboren in een duister en verloren koninkrijk. 581 01:00:12,025 --> 01:00:16,488 Misschien was de reden voor zijn bestaan wel om licht te brengen. 582 01:00:19,908 --> 01:00:21,910 Om een kapotte wereld te helpen. 583 01:00:44,099 --> 01:00:46,518 {\an8}JERUZALEM, HOOFDSTAD VAN JUDEA 584 01:00:53,400 --> 01:00:58,113 Maria en Jozef moesten hun zoon naar de hoofdstad Jeruzalem brengen. 585 01:00:58,196 --> 01:01:00,991 Dat was maar acht kilometer van Bethlehem. 586 01:01:01,074 --> 01:01:04,870 Ze moesten hem opdragen aan de Heer van de Heilige Tempel... 587 01:01:04,953 --> 01:01:07,038 zoals gesteld in de mozaïsche wet. 588 01:01:10,083 --> 01:01:11,418 Wat een drukte. 589 01:01:13,378 --> 01:01:15,964 De Tempel van Jeruzalem is legendarisch. 590 01:01:17,090 --> 01:01:20,510 Een enorm gebouw dat was opgeknapt voor de Joden... 591 01:01:20,594 --> 01:01:23,805 maar niet wegens religieuze toewijding. 592 01:01:24,598 --> 01:01:27,726 Herodes, een van de meest gehate mannen in het rijk... 593 01:01:27,809 --> 01:01:32,439 had de spectaculaire tempel voor z'n eigen glorie vergroot. 594 01:01:35,275 --> 01:01:41,281 {\an8}De tempel in Jeruzalem had vele hectares met binnenplaatsen. 595 01:01:42,407 --> 01:01:45,869 Herodes de Grote was een bouwkoning. 596 01:01:45,952 --> 01:01:51,708 Om te laten zien hoe geweldig je bent, doe je veel bouwprojecten. 597 01:01:52,876 --> 01:01:54,294 Opzij. 598 01:01:55,837 --> 01:01:59,132 'Opzij', zei ik. 599 01:02:00,550 --> 01:02:03,303 Als de straten van Jeruzalem konden praten... 600 01:02:03,386 --> 01:02:04,471 Opzij. 601 01:02:05,555 --> 01:02:07,641 ...zouden ze veel te zeggen hebben. 602 01:02:09,392 --> 01:02:13,271 Herodes de Grote wist niet wie er die dag in zijn koninkrijk was. 603 01:02:14,648 --> 01:02:18,568 Z'n aankomende grootste bedreiging, de ware Messias. 604 01:02:23,490 --> 01:02:26,451 Het was gebruikelijk dat een moeder werd gedoopt... 605 01:02:26,534 --> 01:02:29,287 als haar zoon 40 dagen oud was... 606 01:02:29,371 --> 01:02:33,583 en voordat ze in de tempel offers brachten. 607 01:02:39,464 --> 01:02:41,132 Wat een mooie traditie. 608 01:02:46,680 --> 01:02:52,185 Buiten de tempel gaat het er minder heilig aan toe. Het is een bedrijf. 609 01:02:57,565 --> 01:02:58,942 Sorry, nee. 610 01:03:04,155 --> 01:03:05,740 Hé. Kom hier. 611 01:03:07,200 --> 01:03:10,495 Mag ik er twee? - Ja. 612 01:03:12,288 --> 01:03:16,835 Millennialang brachten Joden hun offers... 613 01:03:16,918 --> 01:03:21,631 uit dankbaarheid of boetedoening voor hun zonden. 614 01:03:24,300 --> 01:03:26,636 Maria en Jozef waren niet anders. 615 01:03:27,679 --> 01:03:31,808 Ze wisten niet dat hun zoon ooit een levend offer zou zijn. 616 01:03:34,060 --> 01:03:38,356 En dat een traditie van duizenden jaren voorgoed zou veranderen. 617 01:03:43,945 --> 01:03:46,114 Opzij voor de koning. 618 01:03:46,197 --> 01:03:49,951 De Bijbel zegt dat Simeon een rechtschapen en vrome man was. 619 01:03:50,035 --> 01:03:51,995 Opzij. 620 01:03:52,078 --> 01:03:54,956 Hij wachtte op de komst van de Messias... 621 01:03:55,040 --> 01:03:59,294 om Israël te bevrijden van Herodes en het Romeinse Rijk. 622 01:03:59,377 --> 01:04:02,756 'Opzij voor de koning', zei ik. 623 01:04:04,424 --> 01:04:10,555 De Heer had hem gezegd dat hij pas zou sterven als hij de Messias had gezien. 624 01:04:10,638 --> 01:04:14,809 Hij ging dagelijks naar de tempel om op die belofte te wachten. 625 01:04:17,103 --> 01:04:23,151 {\an8}Simeon was een man die wachtte, ergens naar uitkeek en hoopte. 626 01:04:24,319 --> 01:04:26,988 Hij twijfelde niet aan zijn geloof. 627 01:04:33,536 --> 01:04:36,581 Toen het zover was, was hij blij. 628 01:04:36,664 --> 01:04:38,708 Hij wist wat hij moest doen. 629 01:04:38,792 --> 01:04:41,086 Hier had hij op gewacht. 630 01:04:44,923 --> 01:04:46,007 Sjalom. 631 01:04:54,557 --> 01:04:57,310 Het kind. 632 01:04:59,896 --> 01:05:02,816 Mijn ziel maakt een sprong van vreugde. 633 01:05:04,901 --> 01:05:07,862 Hij moet de Messias zijn. 634 01:05:08,947 --> 01:05:10,156 Sjalom. 635 01:05:10,907 --> 01:05:13,076 Ja, hij is degene die u zoekt. 636 01:05:16,996 --> 01:05:20,792 Mag ik het kind zegenen? 637 01:05:26,339 --> 01:05:28,007 Dat zou ons voorrecht zijn. 638 01:05:43,898 --> 01:05:45,525 Soevereine Heer... 639 01:05:46,776 --> 01:05:51,406 laat uw dienaar nu in vrede sterven, zoals u beloofde. 640 01:05:54,826 --> 01:06:00,123 Ik heb uw verlossing gezien, die u voor alle naties hebt voorbereid. 641 01:06:01,541 --> 01:06:08,298 En hij is een licht om God te onthullen aan de naties. 642 01:06:10,049 --> 01:06:15,138 En hij is de glorie van uw volk, Israël. 643 01:06:32,780 --> 01:06:37,911 Dit kind zal velen in Israël doen vallen... 644 01:06:39,495 --> 01:06:41,581 en zal vele anderen doen rijzen. 645 01:06:43,041 --> 01:06:45,919 Hij is een teken van God... 646 01:06:48,504 --> 01:06:50,256 maar velen zullen tegen hem zijn. 647 01:06:51,758 --> 01:06:58,223 Als gevolg daarvan zullen de diepste gedachten van vele harten onthuld worden. 648 01:07:04,562 --> 01:07:08,107 En een zwaard zal je ziel doorboren. 649 01:07:26,584 --> 01:07:32,799 Simeons profetie erkent dat Maria intense pijn zal ervaren als moeder van Jezus. 650 01:07:34,634 --> 01:07:37,679 De taak van de Zoon van God was hartverscheurend. 651 01:07:38,221 --> 01:07:40,932 Zijn perfecte leven voor ons opofferen. 652 01:07:42,767 --> 01:07:46,104 Maar de Heer zal haar en haar zoon bijstaan. 653 01:07:56,447 --> 01:08:02,954 De Wijzen zouden net als de herders bij de geboorte van Christus zijn verschenen... 654 01:08:03,037 --> 01:08:06,582 maar het was waarschijnlijk pas twee jaar na z'n geboorte. 655 01:08:08,710 --> 01:08:11,879 We hebben slechts een idee van hun startpunt... 656 01:08:11,963 --> 01:08:14,590 en hoelang hun reis duurde. 657 01:08:14,674 --> 01:08:18,177 We weten wel dat ze uiteindelijk in Jeruzalem aankwamen. 658 01:08:19,304 --> 01:08:21,639 Ze dachten dat de koning van de Joden... 659 01:08:21,723 --> 01:08:26,352 ergens in de stad geboren was en tot het koningshuis behoorde. 660 01:08:26,436 --> 01:08:32,275 {\an8}De Magi worden gezien als wijs en belangrijk. 661 01:08:32,358 --> 01:08:36,946 {\an8}Het is niet onredelijk dat koning Herodes ze wil ontvangen. 662 01:08:38,197 --> 01:08:41,284 Waar heb ik uw aanwezigheid... 663 01:08:41,367 --> 01:08:45,663 in ons nederige koninkrijk aan te danken? 664 01:08:51,252 --> 01:08:53,212 We zijn hier maar met één doel. 665 01:08:56,174 --> 01:09:00,887 Waar is de pasgeborene? Koning der Joden. 666 01:09:06,517 --> 01:09:08,853 We zagen z'n ster rijzen. 667 01:09:11,522 --> 01:09:13,274 We komen hem aanbidden. 668 01:09:19,572 --> 01:09:23,159 We dachten dat hij hier was, in uw paleis. 669 01:09:27,789 --> 01:09:30,875 Bij u, de voorlopige koning der Joden. 670 01:09:41,719 --> 01:09:44,514 Voorlopige koning? 671 01:09:52,146 --> 01:09:54,023 Priesters. 672 01:09:54,107 --> 01:10:00,780 Waar zou die Messias geboren moeten zijn? 673 01:10:00,863 --> 01:10:03,074 In Bethlehem. In Judea. 674 01:10:05,201 --> 01:10:06,285 U kunt gaan. 675 01:10:10,081 --> 01:10:14,335 De Magi verwachtten dat iedereen het zou vieren. 676 01:10:14,419 --> 01:10:18,214 Er was iets gedenkwaardigs gebeurd, er was een koning geboren. 677 01:10:18,840 --> 01:10:22,760 Herodes is de koning en hij weet vrij zeker... 678 01:10:22,844 --> 01:10:27,473 dat er geen baby is die hem zal opvolgen. 679 01:10:27,557 --> 01:10:30,101 Hij is bang dat de baby hem zal vervangen. 680 01:10:45,783 --> 01:10:47,243 Ga naar Bethlehem. 681 01:10:48,619 --> 01:10:52,707 En zoek goed naar het kind. 682 01:10:53,708 --> 01:10:56,461 Het is niet ver van hier. 683 01:10:57,628 --> 01:11:04,093 Als jullie hem vinden, komen jullie het mij gelijk vertellen. 684 01:11:05,928 --> 01:11:09,640 Zodat ik hem ook kan aanbidden. 685 01:11:16,272 --> 01:11:22,278 {\an8}Herodes wilde ten koste van alles z'n macht behouden. 686 01:11:23,196 --> 01:11:26,616 Hij misleidde de Wijzen... 687 01:11:26,699 --> 01:11:32,371 om erachter te komen waar het kind, deze nieuwe koning van Israël, was. 688 01:11:33,998 --> 01:11:39,003 Hij wilde het weten, zodat hij Christus Jezus kon doden. 689 01:11:40,755 --> 01:11:44,675 De gekke koning wil de Magi gebruiken om de baby te vinden. 690 01:11:45,343 --> 01:11:49,180 Een gezegend kind dat door de sterren de Messias is genoemd. 691 01:11:51,933 --> 01:11:57,772 Als het waar is, is Herodes de Grote nu wat hij altijd al wist dat hij was. 692 01:11:58,940 --> 01:12:00,399 Een bedrieger. 693 01:12:06,697 --> 01:12:09,784 Het was vast vreemd voor Maria en Jozef... 694 01:12:09,867 --> 01:12:14,330 dat hun speelse peuter de Zoon van God was. 695 01:12:15,331 --> 01:12:20,962 En dat gelovigen grote afstanden reisden om voor hem te knielen. 696 01:12:29,679 --> 01:12:32,181 Jozef, Maria, jullie hebben gasten. 697 01:13:09,427 --> 01:13:13,389 {\an8}Jezus verwelkomt de zoekers... 698 01:13:13,472 --> 01:13:16,809 {\an8}ongeacht of ze zichzelf christenen of joden vinden. 699 01:13:17,685 --> 01:13:24,525 {\an8}Het is alsof de Magi zich aangetrokken voelen tot het licht, tot de waarheid. 700 01:13:25,359 --> 01:13:30,156 Die aantrekkingskracht, bracht ze van grote afstand als een magneet... 701 01:13:30,239 --> 01:13:35,745 om eer te bewijzen en de koning te aanbidden. 702 01:13:45,463 --> 01:13:49,216 Als kind zong ik kerstliedjes over de cadeaus van de Magi... 703 01:13:50,051 --> 01:13:53,012 of zoals wij ze noemen, de Wijzen. 704 01:13:53,804 --> 01:13:56,849 Goud, wierook en mirre. 705 01:13:56,933 --> 01:14:00,227 Ik wist wat goud was. Meer niet. 706 01:14:01,187 --> 01:14:05,858 Wierook was waardevol en mirre was een kostbaar parfum. 707 01:14:27,922 --> 01:14:32,927 Ze werden gezien als koningsgeschenken en waren zeldzaam in Judea. 708 01:14:33,010 --> 01:14:36,180 Stel je voor hoe het was voor deze tieners... 709 01:14:36,263 --> 01:14:39,725 uit Nazaret om zulke geschenken te krijgen. 710 01:14:45,314 --> 01:14:50,653 Herodes wilde dat de Magi terugkwamen om te zeggen waar de nieuwe koning was. 711 01:14:53,155 --> 01:14:55,491 Maar de Magi hadden een engelendroom. 712 01:14:57,284 --> 01:15:01,080 Ze moesten via een andere weg terugkeren... 713 01:15:02,456 --> 01:15:05,167 en de verbolgen koning mijden. 714 01:15:12,883 --> 01:15:17,346 Herodes was woedend toen hij besefte dat ze hem te slim af waren geweest. 715 01:15:19,807 --> 01:15:23,644 Maar hij zou de dreiging om z'n troon niet onbestraft laten. 716 01:15:25,187 --> 01:15:28,858 Typerend voor het type leider dat hij was, gaf hij het bevel... 717 01:15:28,941 --> 01:15:32,737 alle jongens in en rond Bethlehem te doden. 718 01:15:40,453 --> 01:15:44,331 In een droom had Jozef nog een ontmoeting met een engel. 719 01:15:45,499 --> 01:15:49,003 De engel van de Heer zei: 'Jozef, sta op. 720 01:15:49,670 --> 01:15:52,298 Neem kind en moeder mee naar Egypte. 721 01:15:53,466 --> 01:15:55,676 Blijf daar tot ik je terugroep... 722 01:15:55,760 --> 01:15:59,597 want Herodes gaat het kind zoeken om hem te doden.' 723 01:16:23,079 --> 01:16:25,998 In de Heilige Schrift staat dat de echte strijd... 724 01:16:26,082 --> 01:16:30,628 niet tegen vlees en bloed is, maar tegen de spirituele kracht van het kwaad. 725 01:16:31,295 --> 01:16:34,840 Door zo'n gruwelijke daad te bevelen, kun je je afvragen... 726 01:16:34,924 --> 01:16:38,844 of Herodes werd gebruikt door een nog machtiger kwaad. 727 01:16:40,596 --> 01:16:46,352 {\an8}Het kwaad dat Herodes pleegde tegen weerloze, onschuldige mensen... 728 01:16:46,435 --> 01:16:48,687 {\an8}toont aan hoever een mens kan gaan... 729 01:16:48,771 --> 01:16:53,234 {\an8}als hij toegeeft aan het verlangen naar aardse macht. 730 01:16:55,903 --> 01:16:58,948 En het toont aan dat God geen kwaad beoogt. 731 01:16:59,031 --> 01:17:02,910 Hij staat het kwaad toe, zodat er een groter goed kan gebeuren. 732 01:17:07,248 --> 01:17:13,129 {\an8}Het doden van deze jongetjes in opdracht van Herodes is zo tragisch. 733 01:17:13,212 --> 01:17:16,924 {\an8}Maar veel mensen zien ze als martelaars. 734 01:17:18,217 --> 01:17:25,057 Ze maken deel uit van Gods verlossing, dus hun levens waren niet tevergeefs. 735 01:17:26,142 --> 01:17:30,104 Herodes' doodseskader arriveert en toont geen genade. 736 01:17:31,772 --> 01:17:33,482 Geen teken van menselijkheid. 737 01:17:34,942 --> 01:17:39,029 Geen spoortje van wat dan ook, behalve puur, ongefilterd kwaad. 738 01:17:40,656 --> 01:17:44,076 En ze nemen bewijs mee voor Herodes. 739 01:17:48,998 --> 01:17:50,332 Achteruit. 740 01:17:59,383 --> 01:18:00,801 Moshe. 741 01:18:00,885 --> 01:18:02,678 Rachel. - Nee. 742 01:18:10,311 --> 01:18:12,438 Het is een vreselijk hoofdstuk. 743 01:18:13,689 --> 01:18:15,816 Het toont hoe wreed we kunnen zijn... 744 01:18:15,900 --> 01:18:20,571 als we onze eigen belangen boven de wil van God stellen. 745 01:18:25,117 --> 01:18:29,246 In de oude tekst staat dat er een kreet en geween werd gehoord. 746 01:18:30,915 --> 01:18:32,708 Rachel huilt om haar kinderen. 747 01:18:34,001 --> 01:18:36,420 Ze is ontroostbaar omdat ze dood zijn. 748 01:18:38,297 --> 01:18:43,677 Niets is pijnlijker dan een ouder die z'n kind verliest. 749 01:18:45,846 --> 01:18:47,598 En gelukkig... 750 01:18:50,017 --> 01:18:51,644 gaat het verhaal verder. 751 01:18:53,938 --> 01:18:57,566 De engel had het leven van de jonge Jezus gered. 752 01:19:00,486 --> 01:19:03,530 Maar Herodes heeft vele anderen het leven benomen. 753 01:19:22,174 --> 01:19:23,259 Het is volbracht. 754 01:19:26,470 --> 01:19:27,471 Sire. 755 01:19:44,113 --> 01:19:46,991 Het kwaad keerde zich tegen z'n gastheer... 756 01:19:47,074 --> 01:19:50,619 en kannibaliseerde Herodes' geest en lichaam nog meer. 757 01:19:51,412 --> 01:19:54,290 Herodes zou erg gekweld zijn geweest. 758 01:19:54,373 --> 01:19:56,625 Waarom heb je niets gezegd? 759 01:19:57,167 --> 01:20:00,838 {\an8}Hij zou spoken hebben gezien. 760 01:20:07,261 --> 01:20:10,097 Iedereen zag dat hij niet helder was. 761 01:20:11,598 --> 01:20:14,893 Hij heeft geprobeerd zelfmoord te plegen. 762 01:20:17,855 --> 01:20:21,275 Herodes pleegde ernstige, vreselijke daden. 763 01:20:21,358 --> 01:20:25,446 Het draaide allemaal om één ding. Macht. 764 01:20:26,613 --> 01:20:29,616 Hij is een weerzinwekkend historisch figuur. 765 01:20:31,744 --> 01:20:37,291 Door het verdriet in het verhaal van de eerste Kerstmis... 766 01:20:37,374 --> 01:20:41,378 voelt het soms of er geen gerechtigheid is. 767 01:20:41,462 --> 01:20:44,381 Alles draait om macht en machtsvertoon. 768 01:20:44,465 --> 01:20:47,426 Maar het kerstverhaal... 769 01:20:48,635 --> 01:20:55,225 begint een groter verhaal over genezing, wonderen en grote vreugde. 770 01:21:02,149 --> 01:21:06,028 Maria, Jozef en de jonge Jezus vluchtten naar Egypte... 771 01:21:06,570 --> 01:21:09,073 waar ze lange tijd vredig leefden. 772 01:21:12,284 --> 01:21:16,497 Na Herodes' dood verscheen er weer een engel aan Jozef. 773 01:21:16,580 --> 01:21:19,416 Die zei dat ze naar huis konden. 774 01:21:19,500 --> 01:21:25,339 Uiteindelijk keerde het gezin terug naar de plek waar ons verhaal begon, Nazaret. 775 01:21:26,215 --> 01:21:30,177 Daar groeide Jezus, net als wij, stukje bij beetje. 776 01:21:30,928 --> 01:21:35,307 Z'n vader leerde hem timmeren, maar de Heilige Schrift... 777 01:21:35,391 --> 01:21:38,477 vertelt verder weinig over het leven van het gezin. 778 01:21:38,560 --> 01:21:42,231 Maar zoals alle goede ouders brachten Maria en Jozef... 779 01:21:42,314 --> 01:21:46,443 vast alle offers om hun kinderen te onderhouden en beschermen. 780 01:21:47,528 --> 01:21:51,073 We weten niet veel over Jezus' vormingsjaren... 781 01:21:51,824 --> 01:21:58,497 maar om over z'n jaren als volwassene te vertellen, zijn meerdere levens nodig. 782 01:22:02,167 --> 01:22:04,586 Net als Simeon voorspelde... 783 01:22:04,670 --> 01:22:08,006 werd Maria's ziel doorboord toen ze zag hoe haar zoon... 784 01:22:08,090 --> 01:22:12,886 aan een Romeins kruis werd geëxecuteerd voor misdaden die hij niet had gepleegd. 785 01:22:13,720 --> 01:22:19,184 Hij werd in een grot gelegd die mogelijk veel leek op de grot waar hij was geboren. 786 01:22:19,268 --> 01:22:24,273 Velen, waaronder ikzelf, geloven dat hij niet lang in die grot bleef... 787 01:22:24,356 --> 01:22:28,277 en dat hij opstond uit de dood om gelovigen te redden. 788 01:22:29,236 --> 01:22:31,947 Jezus' boodschap veranderde de wereld. 789 01:22:32,030 --> 01:22:36,577 Z'n volgelingen heetten 'volgelingen van Christus' of 'christenen'. 790 01:22:36,660 --> 01:22:41,081 De vroege christenen werden vervolgd... 791 01:22:41,165 --> 01:22:45,043 maar zelfs Rome zou een christelijk rijk worden. 792 01:22:45,752 --> 01:22:48,338 De volgelingen van Jezus vonden een manier... 793 01:22:48,422 --> 01:22:52,593 om zijn woord te verspreiden naar meer dan 200 landen. 794 01:22:53,385 --> 01:22:56,597 Jezus zei dat we elkaar moeten liefhebben... 795 01:22:57,181 --> 01:23:00,392 vijanden moeten vergeven, voor armen moeten zorgen... 796 01:23:00,476 --> 01:23:03,061 kansarmen moeten steunen... 797 01:23:03,145 --> 01:23:05,731 en nederig en in goedheid moeten leven. 798 01:23:06,565 --> 01:23:11,820 En onder de laag van liedjes, inpakpapier en versierde kerstbomen... 799 01:23:11,904 --> 01:23:14,615 is dat waar Kerstmis om draait. 800 01:23:25,626 --> 01:23:27,044 Vrolijk kerstfeest.