Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
İşte başlıyoruz.
Herkes neden elimde kamerayla dolaştığımı merak ediyor.
Claudine burada. Tahsilat ekibinden biri.
Annem iş yerimi görsün diye çekiyorum.
Burası tahsilat departmanı ama kimse yok sanırım.
Ben varım ya şapşal.
Diğer tarafa bakıyordum.
Burada da Pammy var. Dünyalar tatlısı biri.
Evet.
19 NİSAN 1995 ALFRED P. MURRAH BİNASI, OKLOHAMA CITY
Merkezdeki federal binasında kredi birliğinde çalışıyordum.
Merhaba Bay Mog. Ben kredi birliğinden Amy.
Çok heyecanlıydım
çünkü ilk ev satışımı tamamlamak üzereydim.
O sabah işe gittiğimde
arkadaşlarla gevezelik ediyordum.
- Claudette burada. - Selam!
Öyle koşuşturup gelen herkesle sohbet ediyordum.
Bir iş yapmıyordum.
Merhaba annesi.
İş arkadaşlarımı çok severdim.
Binada bir topluluk hissi vardı.
Mary.
Selam anne, baba.
Tüm arkadaş grubum iş yerindendi.
Arkadaşım onlardı.
Kıymetini bilemedim.
Federal binasındaki bulunan kurumlar
Sosyal Güvenlik, İskan ve Kentsel Kalkınma,
Alkol, Tütün, Ateşli Silahlar Bürosu, Gizli Servisti, bir de kreş vardı.
Küçük Tony o dönem altı aylıktı.
Ben de cadde sonundaki bölge adliyesinde mübaşir olarak çalışıyordum.
Gün boyu onu kontrol etmek isterdim.
Murrah Binası'ndaki kreş bana yakındı.
O yüzden onu oraya yazdırdık.
Bugünkü Oklahoma At Four'da güzel bir haberimiz var.
Sizleri fantezi dünyasına doğru gezintiye...
Otuz yaşındaydım.
Channel 9'da çalışmaya başlayalı daha dokuz gün olmuştu.
O sabah işe giderken çok heyecanlıydım çünkü 16.00 haberlerini ben sunacaktım
ve Channel 9'da başlayacak
yeni bir programın zeminini oluşturmaya başlamıştık.
Yeşil ceketim, geniş, beyaz gömleğim vardı.
Güzel bir takı takayım, demiştim.
Güzel görünmek istemiştim.
Büyük heyecanla işe gittiğimi hatırlıyorum.
Güzel bir gündü.
Hiç şey var mı...
Acil tıp ve travma servisinde
üç yıldır asistan doktor olarak çalışıyordum.
07.00'de kalktığımda yarı başım dönüyor, yarı midem bulanıyor
ve geri yatmak istiyordum.
Bir arkadaşım arayıp kahvaltıya gitmek istedi.
Oklahoma Üniversitesi'ndeki dört senemde hiç kahvaltıya gitmedim
ama o gün gitmeyi kabul ettim.
İş arkadaşlarımdan yedi aylık hamile olan Robin
gelip yanımdaki masaya oturdu.
Sonra telefon çaldı.
Sonra birden kafamın içinde bir kükreme sesi duyuyordum.
AMERİKA'DA TERÖR: OKLAHOMA CITY BOMBALI SALDIRISI
Beyler, şehir merkezinde patlama oldu.
- Konum verir misin? - Broadway ve Beşinci Cadde.
Federal binasının tüm ön cephesi gitti.
Çatıya kadar tüm katlar.
Tüm itfaiyeleri, tüm ambulansları getirin.
Dostum, beni dinle. Durum kötü.
19 Nisan özel bir gündü.
Özel Olimpiyatlar için bağış topluyorduk. Golf turnuvası vardı.
Kolluk kuvvetlerinin neredeyse her müdürü oradaydı.
İlk vuruşlarımızı yeni yapmıştık ve birden çağrı cihazım çaldı.
Sonra diğer birim müdürlerinin çağrı cihazları da çalmaya başladı.
Federal binasında
bir tür bombalı saldırı olduğunu söylediler.
Sonra Oklahoma City'ye döndük
ama o büyüklükte olmasını hiç beklemiyorduk.
Ben TV 9'dan Tammy Payne.
Şehir merkezindeyseniz muhtemelen duyup hissetmişsinizdir.
Şehir merkezinde bir tür patlama yaşandı.
Ranger 9'dan canlı görüntü aktarıyoruz.
Jesse helikopter dokuzda.
Jesse, havadan neler gördüğünü anlat.
Tammy, merkezdeki belediye binasından
yoğun, siyah bir duman yükseldiği görülüyor.
Merkezdeki yaklaşık beş blok ötedeki diğer ofis binalarının camları patlamış.
Tammy.
Binanın bir parçası patlatılmış gibi görünüyor.
Diğer taraftan dolaşmamız gerek.
Söylenene göre burası federal binası.
Mikrofonum açık, doğru mu? Mümkünse mikrofonum açık kalsın.
Jesse'yle konuşabileyim.
Helikopter dokuz federal binasının etrafından dolanırken...
- Tanrı aşkına, inanamıyorum. - Şuna bakın. İnanılacak gibi değil.
Federal binasının bir kenarı patlamış. Jesse.
Binanın üçte biri havaya uçmuş.
Duman ve molozlar var. Yerde yangın var.
Şehir merkezinde, yerde.
İç parçalayıcı bir durum.
Patlamanın sebebini henüz bilmiyoruz.
Kahvaltı yapıyorduk.
Sonra masamızı sallayan bir patlama oldu.
Kalkıp kapıya yöneldim. Havadan kâğıt gibi bir şey yağıyordu.
Kar yağar gibi kâğıt yağıyordu. Her yerde moloz vardı.
İnanılmaz bir andı, çıt çıkmıyordu.
Uzaktan araba alarmı sesi geliyordu. Kuş cıvıltıları duyuluyordu.
Sokak boyu yayılan bir şok dalgası
yüksek binaların pencerelerini patlatmış.
Arabaları dümdüz etmiş.
Koşarak federal binasına gittim.
MURRAH BİNASI BÖLGE ADLİYESİ
Patlama gerçekleştiğinde adliyedeydik, patlamayı hissettik.
Tavan döşemeleri düştü.
Camlar kırıldı.
- Hadi. - Binayı boşaltın.
İnsanlar "Çıkın. Binayı tahliye edin" diye bağırıyordu.
Kaos çıkmıştı.
Herkes "Ne oldu?" diye soruyordu.
O an bir polisin kalabalık içinden birine
Murrah Binası'nda patlama yaşandığını söylediğini duydum.
Olamaz, dedim. Çığlık atmaya başladım.
Vardığımda sokağın karşısındaki otopark tamamen alevler içindeydi.
Binanın yarısı tıraşlanmıştı. Binanın içi görülüyordu.
İnsanlar dışarı çıkmış, zombi gibi yürüyordu.
Olabildiğince uzaklaşıp yere yığılıyorlardı.
Şoktaydılar.
Genç bir kadın kaldırıma kadar yürüdü,
öylece boşluğa bakıyordu.
Yanına gidip "İyi misin?" dedim.
Bana bakıp "Bilmiyorum" dedi.
Başına neler geldiğinden bihaberdi.
Robin olay yerinde.
- Robin, hatta mısın? - Evet. Akıl almaz bir an.
Herkes "Bunun Oklahoma City'de olacağına asla inanmazdık" diyor.
Bir muhabir, birey ve insan olarak orası benim camiamdı.
İnsan bin farklı yöne çekiliyor.
İşimi nasıl yapacağım, onların acısını nasıl anlayacağım?
Tedavi ettiklerin oldu. Yaralılar neler anlattı?
Şok içindeler. Şoktaydılar.
Hatırlarım, yakınımda bir polis memuru vardı, tüm bu yaşananları
kaldıramamıştı.
Yaşananları hepimiz için bu kelimeyle tarif edebiliriz.
Kimse kaldıramadı.
Karşımızda büyük bir dava olduğunda kargaşa çıkacağını anlarsınız.
Resmen saçmalık, yani bunu... Aklım almıyor.
Yaptığım ilk şey alanı kontrol altına almaktı.
Çünkü suç mahallini korumaya çalışıyorduk.
Söylememize gerek yok, açılın.
Sokaklar trafiğe kapandı.
Girmeye çalıştım, giremedim çünkü geçmemize izin vermediler.
Bir polis memuruna bağırdım.
"Geçmem gerek. Oğlumun yanına gitmeliyim. Kreşte" dedim.
O an bana "Tüm çocuklar hastaneye götürülüyor" dedi.
Hengâme var. Kontrolü sağlamaya çalışıyorlar.
Şu an hayatını kaybedenlere dair bir rakam yok.
Dediğim gibi pek çok yaralı var.
Elbette olan biteni anlamaya çalıştık
ama o noktada öncelik can kurtarmaktı.
Her şey çok hızlı ilerliyordu. Birini 10, 15 saniyede teşhis ediyorduk.
Tamam, hazır olduğunda biz de...
Sadece yaşam belirtisi arıyordum. Ne olursa.
Kornea refleksi, solunum, kalp atışı, nabız.
Yaşam belirtisi olduğunu gösterecek herhangi bir şey arıyordum.
Kimin ilk gidip
kimin birkaç dakika bekleyebileceğini söylüyordum.
Bunun durumu kritik.
Bir de kimin gitmeyeceğini.
Toplu zayiat triyajı böyle yapılır.
Adını söyler misin?
Bunların üzerine bir de çocuklar vardı.
Adını söyler misin?
Bebeklerimiz...
Sadece bir çocuğun yaşam belirtisi gösterdiğini gördüm.
Tam arkasında yaşlı bir kadın vardı.
Sedyeyle çıkarttılar. İkisi de zar zor nefes alıyordu.
Çocuğun başında çok ciddi yaralanmalar vardı.
Kadını sarıp
hazırladığımız geçici morga almalarını ve nefes almayı bırakana kadar
birinin çocuğun yanında kalmasını söyledim.
Pek çok kişi bunu iyi karşılamadı ve bana küfretti.
"Şaka herhâlde, amına koyayım" dedi.
"Kurtaracak bir şey yok. Burada bir kadın var.
İki kişi daha çıkıyor. Çok fazla kişi var" dedim.
Arkamı döndüğümde annesi arkamdaydı.
Kendini kaybetmişti ve...
Çocuğuyla gitmedi, sadece el salladı.
Böyle...
Çocuğunu aldığımızda sadece el salladı
ve uzaklaştı.
10.20 BOMBALI SALDIRIDAN 1 SAAT, 18 DAKİKA SONRA
Oklahoma City merkezi tüm birimleri şehir merkezine yönlendiriyordu.
Büyük bir olay olduğunu anlamıştık.
Merkezden bir çağrı geldi.
Bölgemde kalıp rutin devriyeye devam etmemi söyledi.
Eyaletler arası yoldaydım. Eski, sarı bir Mercury'nin arkasındaydım.
Aracın arkasında plaka olmadığını gördüm.
Işıkları ve sireni açıp onu sağa çektim.
Sonra kapımı açıp "Şoför, araçtan in" diye bağırdım.
İnmesi zaman aldı.
Tekrar bağırdım. "Şoför, araçtan in."
Aracın sürücü kapısı açıldı.
Uzun boylu, sıska bir adamdı.
Asker tarzı saç kesimi vardı.
"Ehliyetin var mı?" diye sordum.
Eli sağ cebine gitti, sol kolunun altında silah gibi görünen bir şişkinlik gördüm.
Ceketindeki şişkinliği kavrarken
aynı zamanda silahımı çektim
ve başına dayadım.
"Benim silahım dolu" dedi.
Tabancamın namlusuyla ensesine dürtüp "Benimki de dolu" dedim.
Üzerini arayıp kelepçeledim. Ehliyetini aldım ve merkezi aradım.
Tim McVeigh'in aranıp aranmadığını sordum.
NCIC ANA KAYITLARI MCVEIGH, TIMOTHY JAMES
Araba çalıntı değildi. Adam da aranmıyordu.
Herhangi bir sabıka kaydı bulamadım ama dolu silah taşıyordu
ve bu yüzden gözaltına aldım.
NOBLE BÖLGE NEZARETHANESİ PERRY, OKLAHOMA
O gün aklımda.
Gözümü televizyondan ayıramıyordum.
Sonra Charlie gayet sıradan görünen birini getirdi.
Kabahat suçundan.
Standart prosedüre göre
trafik ve kabahat suçundan içeri alınan biri ertesi sabah salınır.
Parmak izlerini aldım.
Terli değildi.
Avuçları terli değildi.
Sakindi, bizimle televizyon izliyordu.
Marsha Moritz'le televizyonda gördüklerimizi konuşuyorduk.
McVeigh televizyona birkaç kez baktı
ama gördükleri hakkında hiçbir yorum yapmadı.
Ondan sonra fotoğrafını çektim.
İşçiler enkazın arasından emekleyerek geçiyor...
Gözüm televizyondaydı, sesi dinlemeye çalışıyordum.
...kurbanlarla konuşuyorlar...
Sonucu ilk kez o televizyonda gördüm.
Bedenim uyuşmuş hâldeydi.
Hareket edemedim.
Pek bir şey hissetmiyordum.
Çok sıcak ve karanlıktı.
Hiçbir şey göremedim.
Nefes aldığımda yanıyordum.
Öldüğümü düşündüm.
Ama sonra uzaktan bir siren sesi duydum.
Diri diri gömüldüğümü anladım.
Yardım çığlıkları atıyordum ama hiçbir şey duymadım.
Yaşadığım en iğrenç...
...en korkunç histi.
Tek kelimeyle...
Yapayalnızdım.
O noktada iletişim kesilmişti.
Telefon sistemleri çalışmıyordu.
Biz de bir komuta merkezi kurduk.
Alandaki farklı kolluk kuvveti birimlerine
birileri koşarak giderek mesaj iletirdi.
Patlamanın kaynağını hemen belirlememiz gerekiyordu.
Aldığımız duyumlara göre patlamanın kaynağı
ana gaz borusu patlaması olabilir.
Sebebini bilmiyoruz.
İtfaiye şu an gaz patlaması ihtimalini araştırıyor.
Gaz kaçağı veya öyle bir şey değilse,
bombalı saldırıysa karşımızda karmaşık bir olay var demektir.
Bomba teknisyenlerimin de dediğine göre
binanın hemen önünde büyük bir krater vardı.
Yani patlamanın kaynağı bu kraterdi.
Patlamanın yönü binaya çevrilmişti.
Bu bilgileri toplayınca bunun gerçekten bombalı saldırı olduğu sonucunu çıkardık.
ABD'de hiç böyle bir bomba patlamamıştı.
Artık karşımda muhtemelen
FBI tarihinin en kapsamlı soruşturması vardı.
Açılın!
Soruşturmacılar artık emin,
federal binasındaki büyük patlama...
Yaralı ve kayıp sayısı henüz kesin değil.
Hâlâ bir şüpheli veya saldırıyı üstlenen biri yok.
...Oklahoma'daki saldırıdan sorumlu.
Bill Neely'nin dediği gibi...
Hiçbir rapor yok...
- ...Los Angeles, hiç... - ...tek şüpheli İran...
...ceza mahkemesi binası. Bu bina daima...
Oklahoma City bombalı saldırısı yaşandığı andan itibaren
dünyanın gündemine oturdu.
Hiçbirimiz daha önce öyle bir haber vermemiştik.
Çok büyük bir haberdi.
FBI bunun terörist saldırısı olduğunu söylemeden önce bile
insanlar saldırıya bakıp
sorumlunun kim olabileceğini anlamaya çalıştı.
Başlarda çok saçma ihbarlar geliyordu.
Üç adam gördüm.
Amonyak nitrat dolu bir kamyonet aldılar.
Taksiye bindi, ya yeşil...
Bıçakları botlarına soktu.
Kürekleri, çapaları vardı.
Dalgalı saçlı...
Sanki bir tür...
Esmer, sakallı Araplar...
1,67 ila 1,70 boylarında.
Saldırıyı onlar düzenledi, eminim.
FBI, içinde Orta Doğulu iki kişinin oturduğu
kahverengi SUV aradıklarını bildirdi.
İki şüpheli Orta Doğulu,
yirmi, 25 ve 35, 38 yaşlarında; ikisi de sakallı.
Birden hepimiz Orta Doğu'nun ilgisi var mı diye
araştırmaya başladık.
ABD hükûmeti kaynağının CBS News'a verdiği bilgiye göre
saldırı Orta Doğu terörüne benziyor.
Resmî olmasa da FBI bu saldırıyı
Orta Doğu bağlantılı saldırı olarak görüyor.
Müslüman bir kadın ve çocuk.
Kızıyla birlikte çok hızlı, çok yüksek tempolu bir şekilde geçti.
Hepsi süslenmişti, bunu tuhaf buldum.
Oraya bir sürü Orta Doğulu girip çıktı.
Tipleri nasıldı?
Bana... Üzgünüm ama bana göre hepsi birbirine benziyor.
Bugün Waco'nun ikinci yıl dönümü mü, birisi öğrenebilir mi?
- Aynı gün. - Aynı gün mü patladı?
- Bu yüzden 19'u. - Waco'yla aynı gün.
- Tanrım. - 1993'te.
Muhabirlerimizden biri o günün ayın 19'u olduğunu
ve ülke içi terörizm olabileceğine söyledi.
Bu saldırının iki sene önce bugün
Waco'da yaşananlara misilleme olduğu ihtimalini elemek için
şu an çok erken.
1993 BRANCH DAVIDIAN YERLEŞKESİ, WACO, TEKSAS
1993'te Branch Davidian'lara bir baskın düzenlendi.
Başlarında David Koresh vardı
ve Waco'da yasa dışı silahlardan oluşan çok büyük bir cephanelik topluyorlardı.
911, acil durumunuz nedir?
Binamızın etrafında 75 adam var, ateş açıyorlar.
Burada çocuklar ve kadınlar var. Geri çekin!
Sonunda silahlı çatışma ve 51 günlük bir kuşatma oldu.
FBI içeri girdi.
Waco'daki Branch Davidian kuşatmasının başında olan ajanlardan biri Bob Ricks'ti.
Çıkıp çıkmayacaklarına odaklanmaya çalışıyoruz.
Onlar da sürekli "Tanrı'dan bir mesaj bekliyorum" dedi.
Waco olayını çözüme kavuşturmanın son derece zor olacağını
başından beri biliyorduk.
19 NİSAN 1993
19 Nisan'da Davidian'ları göz yaşartıcı gazla çıkarmaya çalıştılar
ve yangın çıktı, 22'si çocuk, toplam 76 kişi öldü.
FBI'ın modern tarihinde en dibe battığı dönemlerden biri Waco olayıydı
ve pek çok insan hükûmetin ele geçirdiği silahlarla
ne yapacağını konusunda endişeye kapıldı.
Kadınlar ve çocuklar çok endişe veriyor.
Oraya neden gittiler ki?
Bulundurmaya hakları olan
lanet silahlar yüzünden.
Ülke genelinde protestolar düzenlendi.
Mesela 1776 Komitesi, Vaşington, Lincoln Anıtı'nda düzenledi.
Silah bulundurma ve taşıma hakkımızı elimizden alan,
kanunsuz ve adaletsiz yasalar çıkarırsanız Tanrı yardımcınız olsun.
İNTİKAM GELİYOR
Milisler oluşturan gruplar oldu.
Asıl suçlu ATF, ben değilim. Ben kanunlara uyan vatandaşım.
Waco'da 80 küsur insanı katleden ben değilim.
Misillemeden bahseden aşırı sağcı gruplar vardı.
Federal hükûmetin yaptıklarına bir karşılık verilmeli diyorlardı.
Oklahoma City bombalı saldırısından önce
başsavcı burayı ziyaret ettiğinde onunla bir konuşmam oldu.
Dedim ki "Belki anlamıyorsunuz ama burası Waco'yu hâlâ atlatamadı."
O da "Bence artık kimse Waco'yu düşünmüyor" dedi.
Hatta artık Waco hakkında konuşmama emri aldık.
Bombalı saldırı gününe ait o fotoğrafları görünce
Waco'yla bağlantılı olduğunu hemen anladım.
Öyle sarsıcı bir andı ki
arabayı durdurup bir hendeğe kusmam gerekti.
Asistanım "Bob, bugün 19 Nisan" dedi.
Bunu duyduğum an başımdan kaynar sular döküldü
ve tam o ilk anda
bu saldırının büyük ihtimalle Waco'yla ilgili olduğunu düşündüm.
Bu ülkede sayıları binlere varan pek çok insan,
Waco'daki terör saldırısını, terör saldırısı diyorum, öyle görüyorlar,
oradaki çatışmayı ve sonunda çıkan yangını
savaşı başlatan ilk kurşun olarak görüyor.
Hükûmetle savaşta olduklarını düşünüyorlar ve o olayı ilk kurşun olarak görüyorlar.
Bu saldırının çok daha büyük bir olayın
başlangıcı olduğu yönünde büyük bir korku vardı.
O sabah televizyonu açtım ve duman bulutunu gördüm.
Oklahoma City bölümüne atanmış bir FBI ajanıydım.
A.P. Murrah Federal Binası'nda pek çok kurum vardı.
Herkesi tanıyordum.
Binayı görünce hemen arabama atladım,
çakarı taktım, sireni açtım ve süratla Oklahoma City merkeze gittim.
Uçuyordum.
Her yerde sirenler vardı, arabalardan siyah dumanlar çıkıyordu.
Bir köşeyi dönünce federal binasını gördüm.
Görebiliyordum
ama beynim gördüklerimi tam kabullenmiyordu.
Saldırı sonrası hayatta kalan
ve hâlâ binada olan kişileri bulmak için içeri girdim.
Ama bir bomba patlatan kişinin ikinci bir patlayıcı düzenek yerleştirmesi
oldukça sık görülür.
O ikinci bomba müdahale eden ekiplere bir saldırıdır.
Bina içinde ikinci bir düzenek arayan kişiler vardı.
Kanıt aradık, kenara atılmış herhangi bir patlayıcı,
insanlara zarar verecek bir şey arıyorduk.
Bina dokuz katlıydı.
Her kat şu kalınlıkta betondan oluşuyordu ve ortasında betonarme demiri vardı.
Katlar birbirinin üstüne kat kat çökmüştü.
Üst kat bir alt katın üstüne, o da bir alt katın üstüne çökmüştü.
Zemine kadar çökmüşlerdi. Böyle bir alandan geçmemiz gerekti.
İlk olarak yaralı aradık.
Doktorlar geldi,
orada, binanın içinde ampütasyon yaptılar.
Bir cerrah ampütasyon yapmak için bir deliğe girdiğinde
cüzdanını verip "Tepeme çökerse bunu karıma ver" dedi.
Binanın içinde hareket etmek çok zordu.
Binanın yıkılıp yıkılmayacağını bilen yoktu.
Bir hemşire yardım etmek için koşarak binaya girdi
ve başına bir beton parçası düştü.
Sonra hemşire öldü.
Burada cesetler var. Bir adam var.
Erkek sesleri duydum.
Bağırmaya başladım, o da "Canlı var, destek lazım" diye bağırdı.
Sonra "Seni göremiyoruz.
Sesini takip etmemiz gerek. Konuşmaya devam et" dedi.
Bir tane daha var!
Güzel.
Hattı kontrol et.
Yaklaştıklarını duyabiliyordum, sağ elimi molozlar arasından çıkarmıştım.
Birinin elimi okşadığını hissettim.
"Sanırım elime dokundun" dedim.
"Gömleğinin rengi ne?" dedi.
"Bilmiyorum" dedim. "Düşün, gömleğinin rengi ne?" dedi.
"Yeşil" dedim.
Yeşil der demez birinin elimi kavradığını hissettim.
"Kurtuldum. Bir, iki, üç deyip beni çıkaracaklar" dedim.
Çıkarmaya hazırlanıyorlardı.
10.28. BOMBALI SALDIRIDAN 1 SAAT 26 DAKİKA SONRA
Binanın etrafında dolaştım, sonra moloz yığınının tepesine baktım.
Tam o an LAWS roket kutusunu gördüm.
LAWS roketi omuzdan atılan bir rokettir.
Büyük bir füze atar.
Füze çarpınca patlar.
Tankları patlatırlar.
Aniden Murrah binasında
başka bir bombanın bulunduğuna dair bir uyarı geldi.
Bu bina tam ortasındaydı, annem içeride.
Bomba var!
Bomba! Koşun!
Herkes geri çekilsin, bomba!
Bir bomba daha! Aman tanrım!
Durun.
Herkes tahliye etsin.
Tüm birimler binanın doğusunu boşaltsın.
Aşağıda acil bir durum var.
Büyük bir gürültü duydum.
Molozlar sallanmaya başladı.
İnsanların üstümden koşarak geçtiğini duyabiliyordum.
- Ne oluyor? - Başka bomba bulundu.
Komuta dâhil herkese çıkın diyorlar.
Herkes tüm hızıyla binadan ayrılıyordu.
Ben gitmedim.
Bir otoban polisi silah doğrultup "Gitmezsen seni vururum" dedi.
"Ama hastalarım var" dedim. "Gitmezsen seni bacağından vururum" dedi.
Ben de gittim.
İkinci bir patlamadan korkuluyor. Oklahoma City merkezini tahliye ediyorlar.
Sağlık görevlileri de uzaklaşıyor.
O adamlar "Bir bomba daha var" demeye başladı.
Neler olduğunu anladım.
Onlara ismimi ve ailemi sevdiğimi söylemeye başladım.
Beni diri diri gömülü bırakıyorlardı.
Hayatımı düşünmeye başladım.
İlişkilerimi,
başkalarına yardım etmeyi düşündüm.
Hiç anne olmamıştım.
Sonra birden
her şey çok netleşti.
Hayatımda kendime dürüst olmamıştım.
Ölmeye hazır olduğumda bunu düşünüp artık böyle yaşamak istemediğimi anladım.
Farklı yaşamak istiyordum ama artık çok geçti.
Daha da geriye gidin. Daha geriye gidin. Daha da geriye.
- Yürü geri zekâlı! - Daha geriye gidin.
O otoban polisiyle bir merdivenden çıktık.
O merdiveni kullanarak sekiz katlık bir moloz yığınından
hızlı şekilde inmem gerekiyordu çünkü bombayı patlatmak istemiyordum.
Yanına gittim, LAWS roketinin durumuna bakınca
patlamaya hazır olduğunu anladım.
Sonra bomba etrafına ip geçirdik.
Kutuyu aşağıya indiriyorduk.
İndirdik.
Kamyona koyduk.
Bölgedeki bomba poligonuna götürdüler ve ateşe verdiler.
Gerçek bir cihaz değildi.
Gümrüğün gizli operasyonunda kullanılacak sahte bir bombaydı.
Bu olay sinirleri son derece gerdi
çünkü kurtarma çalışmalarını sekteye uğratmıştı.
Sonra insanları tekrar binaya alabildim.
Şunu da bildirelim, ATF ajanları buldukları
ve bu yüzden insanları alandan uzaklaştırdıkları patlayıcının
ATF ofisinde bulunan eğitim cihazı olduğunu teyit etti.
Saha ofislerinden biri Oklahoma City'de, o binada yer alıyor.
İçeride hâlâ insanlar var.
Yaşayıp yaşamadıklarından emin değiller.
Sokakta koşuyordum, bir itfaiye kamyonuna bindim.
Özel Ajan Matt Lotspeich'i gördüm, çok üzgün olduğu görülüyordu.
"Matt, ne oldu?" dedim.
"Binada canlı birini bıraktım" dedi.
Dönüp binaya baktık. Sonra ikimiz de tekrar içeri koştuk.
Nerede?
Çok yoğun bir toz vardı.
Binanın hâlâ oynadığını hissedebiliyorduk.
Çocuklarıma onları sevdiğimi
keşke bir kez daha söyleyebilseydim diye düşündüm
çünkü o an...
...o binadan çıkıp çıkmayacağımızı bilmiyordum.
Sonra Amy'nin gömülü olduğu molozlara ulaştık.
Şöyle duran bir beton parçası vardı.
Amy tam altındaydı.
Tonlarca molozun altındaydı.
Adamların seslerini duydum, biri elimi tuttu.
Tuttum.
Birinin elini tutabildi. Tuttuğu adam çalışıyordu.
Amy'nin elini Matt'in botuna koydu. Matt'in botunu tutuyordu.
Bu kez bırakmayacaktım.
Matt ve itfaiyeciler yanımızdaki polislere vermem için
bana moloz veriyordu.
Sonra Amy'yi görmeye başladık. "Nasıl hayatta olabiliyor" dedik.
Sıkışıp kalmıştım ve üzerimdekileri aldıkça
üç metre moloz altında hâlâ sandalyemde,
baş aşağı şekilde gömülü olduğumu söylediler.
Sonra birden "Üçe kadar sayacağız. Muhtemelen canın yanacak" dediler.
Üçe kadar sayıp beni çektiler. Molozların altından kurtuldum.
Her yerim acıyordu.
Tüm sinirlerim uyandı
ama önemi yoktu.
Binanın arkasından çıkardılar.
Gözlerime inanamadım.
Nasıl yaralandığımı bilmiyordum.
Arkadaşlarıma ne olduğunu bilmiyordum ama şunu hiç unutmayacağım,
gökyüzüne bakıp o temiz havayı soludum ve Tanrı'ya söz verdim,
ve bir daha aynı hayatı yaşamayacaktım.
SALDIRIDAN 2 SAAT, 28 DAKİKA SONRA
Oklahoma City'de hâlâ büyük korku var.
Yetkililer kimin yaptığını,
sonrasında olabilecekleri anlamaya çalışıyor.
Bombalı saldırı vakaları çoğu zaman son derece zordur
çünkü deliller de yok olur.
Yaklaşık 10 blokluk alanı aramamız
ve bulabildiğimiz tüm delilleri toplamamız gerekti.
Kimden yardım almak istediğimi sordular.
Danny Coulson'ın çok yardımcı olabileceğini düşündüm.
Rehine kurtarma ekibinin başındaydı.
Oraya gidince hemen komuta merkezine gidip Ricks'le buluştum.
"Delil toplama işini sen üstlen. Soruşturmayı ben yönetirim" dedi.
Delil müdahale ekibini içeri gönderip alanı aramaya başladık.
Alanda çalışan yüzlerce insan vardı.
Soruşturmayı sistematik olarak yürüttük.
Kolluk kuvvetleri arabaya yerleştirilmiş bomba olduğunu düşünüyor.
Henüz kanıtlanmadı. Adli tıp henüz bir karar vermedi.
Pek çok şeyi gözden geçirdik.
En önemli delil kamyonun diferansiyeliydi.
Ele geçirdiğimiz ilk kilit delil federal binasından bir blok ötede,
Regency Towers adlı bir apartmanın önünde bulundu.
Dışarıda bir adam varmış. Helikopter gibi bir pervane sesi duymuş.
Bir arka aks birden bir arabaya doğru uçmuş.
On altı yıl boyunca araba hırsızlıklarında çalıştığım için
FBI bana geldi.
Federal binasından o kadar uzağa gelmiş o araba aks kovanını görünce
binayı havaya uçuran kamyondan fırladığını anladım.
Patlamanın şiddeti o kadar büyüktü ki
bombanın taşındığı kamyonun
arka aksı fırlamıştı.
Sadece son rakamı görebiliyordum.
Kimyasal temizleme aleti ve fırçayla metalin boyasını çıkardım.
Sonra sondaki numarayı aldım.
Bu büyük bir keşifti.
Ulusal Araç Hırsızlığı Bürosunu aradım,
"Bu kısıtlı rakamdan tam bir şase numarası çıkarın" dedim.
"Faal olarak kiralanan bir kamyona ait" dedi.
O kamyon iki gün önce Junction City'deki Elliotts's Tamirhanesi'nden kiralanmıştı.
Saldırının yaşandığı gün Salina, Kansas'taki ofiste tektim.
Davayı TV'den izleyeceğimi düşünüp bir şey yapamayacağım için sinirlenmiştim
ama saat 15.00 gibi telefon geldi.
Kamyonun Junction City, Kansas'ta kiralandığını söylediler.
"Hemen oraya git, belgeleri al ve laboratuvara geri getir" dediler.
Elliott's Tamirhanesi'nden kiralama belgelerini incelerken
kiralayan kişinin kullandığı ismin Robert Kling olduğunu gördüm.
Elliott's Tamirhanesi'ndekilerin ifadelerini almaya başladık.
Robot resim çıkarma imkânımız vardı.
Büro beni arayıp
robot resim ressamının uçağa bindiğini, sabaha orada olacağını söylediler.
16.30 BOMBALI SALDIRIDAN 7 SAAT, 28 DAKİKA SONRA
Başkan Clinton saldırıyı federal acil durum ilan etti.
Ryder kamyonu bilgisini
yayınlayıp yayınlamama konusu çok tartışıldı.
Sonunda bu bilgiyle binlerce ihbar geleceğini düşünüp
bu bilgiyi sakladık.
Şu an bu bombalı saldırıyı kimin yapmış olabileceğine dair
hiçbir varsayımımız yok.
Görgü tanıklarından yüzlerce,
hatta binlerce ihbar aldık.
Her bir ihbar ciddiyetle değerlendiriliyor.
Şu noktada sorumlunun kimliğine dair bir spekülasyonda bulunamayız.
Amacım Amerikan kamuoyunu
bu olayın çözüleceğine inandırmaktı.
FIRST CHRISTIAN KİLİSESİ OKLAHOMA CITY
FELAKET KURBANI AİLELERİNİN BULUŞMA YERİ
Sonunda kiliseye gittim.
Herkesin gitmesi için acil durum bölgesi seçilmişti.
Bütün aileler oradaydı.
Herkesin binada bir yakını vardı.
Tony'nin geldiğini hatırlıyorum.
Ve
hatırladığım tek şey yüzüydü.
Konuşamadık bile. Sadece birbirimize sarıldık.
Benim görevim gece oluncaya kadar sevdiklerine ne olduğunu bilmeyen
oradaki tüm ailelerle konuşmaktı.
Robin Marsh'a bağlanacağız.
Robin şu an haber bekleyen ailelerin yanında. Robin.
Evet, şu an yanımızda Cooper ailesi var.
Elimizde küçük Antonio'nun fotoğrafı var. Altı aylık.
Şu an hepimiz bu bebek için dua ediyoruz.
Henüz ismi belirlenmeyen bir çocuğun
Cooper bebek olabileceğini duyduk.
Bayan Cooper, merkezdeydiniz. Sabahınız nasıl geçti?
Antonio bebeği her zaman kreşe götürür müydünüz?
Evet, her gün kreşe bırakırdım.
Öğle arasında onu görürdüm. Bugün göremedim.
Hatırlıyorum, ilk gece hava çok soğuktu.
Sıcaklık düştü.
Yağmur başladı, "Tanrı'm, lütfen bebeğim üşümüş
ve aç hâlde, acılar içinde o binada olmasın"
dedim.
Ömrümün en kötü gecesiydi.
Burada isteyeceğimiz son şey buydu, yağmur yağması
ama arkamda ürkütücü bir manzara var.
Kurtarma çalışmaları bu akşam da devam ediyor
ve hayatta kalan birilerine ulaşacaklarını umut etseler de
tüm gün molozlar içinden kurbanları çıkaran bir kadın
ölü sayısının yüzlere dayanacağından korktuğunu belirtti.
20 NİSAN 1995 BOMBALI SALDIRIDAN 1 GÜN SONRA
Bu sabah Oklahoma City'de mutlu sonlu bir hikâye var.
Murrah Binası'nın molozları altında beş saat mahsur kalan
ve nihayet kurtarılan Amy Petty'nin hikâyesi.
Bu sabah Oklahoma City'deki Presbyterian Hastanesi'nde.
Nasılsın?
Ağrılarım var ama yaşadığım için çok şanslıyım.
Doktorlar durumun hakkında ne diyor?
Ağrılarım devam edecekmiş, bacağımda büyük bir kesik var.
Ama iyileşeceğim.
Telefon durmadan çalıyordu.
İş arkadaşlarımın aileleri
o gün belli kişileri iş yerinde görüp görmediğimi,
ne giydiklerini bilip bilmediğimi soruyordu.
Hatırlamıyordum.
Umarım onları bulurlar.
Umarım bulurlar ve hayattadırlar.
19 Nisan korkunç bir gündü.
20 Nisan'da insanların bir araya geldiği
gündü.
İnsanlar yemekler getiriyor, çeşitli şeyler getiriyordu.
Tabelada görülüyor. Herkes yardım etmek için sıraya giriyor.
Farklılıklarımız olsa da birine yardım etmek için
en azından el ele verebiliyoruz.
Bu tek bir delilik ve dehşet eylemi karşısında
yüzlerce, hatta binlerce iyilik yapıldığını
görebilirsiniz.
İnsanlar yaraları sarmak için yardım eli uzatıyordu.
Yakınımızda alışveriş merkezi kurdular.
Botu olmayana bot verirlerdi.
Yiyecek isteyene verirlerdi. Tek kuruş almazlardı.
Oklahoma halkı inanılmazdı.
Herkesi ayakta tutan bence buydu.
YARDIMLARINIZ İÇİN TEŞEKKÜRLER! TANRI HEPİNİZİ KUTSASIN!
Robot resim ressamı geldi.
Elliott's Tamirhanesi'nden üç tanıkla çalışmaya başladı.
İlk tanık askerlik geçmişine sahip beyaz, erkek tarif ettiği,
Orta Doğulu birini tarif etmediği için şaşırmıştı.
Saat 19.00 olmuştu ve elimizde iki robot resim vardı.
Kimliği belirsiz iki kişi.
Timlere Junction City bölgesini tarayıp
bu iki kişiyi aramalarını emrettim.
Ryder kamyonu veya büyük bir...
Çevirme noktaları kurduk.
Ryder kamyonu veya o bölgede şüpheli bir faaliyet
görmüş olabilecek herkesle konuştuk.
O sabah adliye katibi ofisini aradım.
McVeigh'i o gün mahkemeye çıkarmaya çalışıyordum.
"Onu bugün çıkaramayız, yoğunuz" dediler. Ben de "Tamam" dedim.
McVeigh'i bir gün daha tuttuk.
Merhaba, Oklahoma City saldırısı üzerinde soruşturma yürütüyoruz.
Ajanlar robot resmin kopyasını alıp
restoranlara, kaportacılara veya otellere gitti.
FBI ajanları resmen kapı kapı dolaşıp
"Bu adamları gördünüz mü?" diye sordu.
Dört saat içinde pek çok iş yerine gittiler.
Sonra şansımız yaver gitti.
Bir tim Dreamland Hotel'e gidip
otel sahibi Lea McGowan'la konuştu.
Ona "Ryder kamyonuyla gelen birini gördünüz mü?" diye sorunca
"Aslında gördüm" demiş.
Elliott's Tamirhanesi'ndekilerle çıkardığımız resimleri gösterdiğimizde
"Evet, Ryder kamyonuyla buraya gelen o kişiye çok benziyor" demiş.
Genel hatlarıyla Bay McVeigh'in fotoğrafıydı.
Bana bakıp yalan atıyormuşum gibi "McVeigh?" dediler.
Yalan değil. Bay McVeigh yazdı.
Tim McVeigh ismini ilk kez o an duyduk.
"Bu isim üzerinde NCIC çevrimdışı arama yapıldı mı?" dedim.
NCIC ülkede yapılan her tutuklamanın bulunduğu veri tabanıdır.
1995'te bilgisayar kasetleri bir kişinin
polis tarafından çevrilip çevrilmediğini gösterirdi.
Nerede çevrildiğini, ne zaman çevrildiğini gösterirdi
ama o çevrimdışı verilerden bir bilgi istiyorsanız
bilgisayardan o ismi bulmanız gerekirdi.
Kaseti takardınız ve arardı.
Çıkarıp başka kaset takar ve arardınız.
Ağır çekimde gibiydi.
Aynı zamanda telefon kayıtlarına baktık.
McVeigh'in Dreamland Motel'de tuttuğu 25. odadan yapılan tüm aramaları istedik.
Cumartesi gecesi bölgedeki bir restoranı aramış
ve Robert Kling adına bir sipariş vermiş.
Ryder kamyonunu Robert Kling adıyla kiraladığını biliyoruz.
Böylece ya Timothy McVeigh aslında Robert Kling'di
ya da Robert Kling'le bağlantısı var.
Bu bombalı saldırının ardındaki kişilerden en az birinin kimliğini tespit etmiştik.
16.08 BOMBALI SALDIRIDAN 31 SAAT SONRA
Dedektifler dün Oklahoma City'deki
federal binasına yapılan saldırıda
kullanılan aracı tespit etti.
Daha detaylı araştırmalarda
aracın iki beyaz erkek tarafından kiralandığını tespit ettik.
Bu iki adamın robot resimleri çıkarıldı.
Bu iki adama dair bilgisi olanlar
en yakın FBI ofisine bilgi vermeli.
Eskizleri görünce aklım başımdan gitti.
Bizim Güneylilere benziyorlardı. Bira kamyonu soygunundan arananlara.
Bu inanılmaz saldırıyı planlayabilecek birine benzemiyorlardı.
Sanırım başkasının yaptığını düşünmek istedik.
Mitch, Jenifer; büyük bir değişiklik oldu.
Konuşulan her şeye bakınca
İslamcı kökenli bir saldırı olduğu düşünülüyordu
ama şimdi dikkatimizi tekrar Waco'ya çevirdik.
Uluslararası terörizmdense ülke içi terörizm olduğuna odaklanılıyor.
Sonra fark ettik ki...
"Vay be. Bu bizden biri" dedik.
21 NİSAN 1995 BOMBALI SALDIRIDAN 2 GÜN SONRA
Hâlâ büyük bir hüzün var
ve Oklahoma City'de her geçen saat katlanıyor.
Öfkemiz de büyük. Arayanlardan bunu anlıyoruz.
FBI'ın dün öğlen yayınladığı şüpheli hakkındaki bilgilere bakalım.
Önce medya 1,77 boyunda, beyaz erkek olduğunu söyledi.
Komiktir, ben hücredeyken robot resmi tarif ettiler.
1,75'le 1,81 arasında.
İçerideki adamlardan biri
"Tanrım, sen yeni geldin" dedi ama şakasına.
"Tarifi dinlesene. Ben değilim.
Benim boyum 1,87" dedim. Şakalaşmaya devam ettik.
Ondan sonra tarife uymadığım yalanına tamamen inandılar.
Ondan sonra hiç şüphelenmediler.
1 SONUÇ - TOMITHY JAMES MCVEIGH DETAYLARI GÖR
Ertesi sabah kalkıp komuta merkezine geldim.
Herkes heyecanlıydı, "Neler oluyor?" dedim.
Walt Lamar ofisime gelip "Patron, buna inanamayacaksın.
Timothy McVeigh bombalı saldırıdan yaklaşık bir saat sonra
Perry, Oklahoma'da tutuklanmış" dedi.
Sabah FBI'dan bir telefon geldi.
Tim McVeigh'in hâlâ hapiste olup olmadığını sordular.
"Onlara McVeigh mahkeme salonuna gönderildi
ve şu an yargıç karşısında" dedim.
Kapıdan 35, 45 dakika önce çıkmıştı.
Tüm soruşturmayı bir arada tutacak kilit nokta oydu.
Danny'ye Perry'ye gidip
McVeigh'in Oklahoma City'ye sevk edilmeye hazırlanmasını söyledim.
"Danny, onu getir" dedi.
Bir tutuklama olduğunu,
birinin Perry, Oklahoma'daki Noble Bölge Adliyesi'nde olduğunu duyduk.
Bir fotoğrafçıyla arabaya atlayıp Perry'ye gittik.
CBS'ten özel bir bilgi aldık. Bir tutuklama olabilir.
Detayları almaya çalışalım.
Bir şüphelinin Perry, Oklahoma'da tutuklandığı bilgisini aldık.
Bu kişi dün iki şüpheli için yayınlanan robot resimdeki eşkâle uyuyor.
Aynı anda Perry'de
Decker, Michigan'da bir baskın olduğunu öğrendik.
Hapse giriş formunda
McVeigh ev adresi olarak Decker'da bir adresi göstermişti.
Timothy McVeigh,
Dreamland Motel'de Michigan'daki aynı adresi kullanmıştı.
Yani o evdeki birinin bombayla doğrudan bağlantısı vardı.
Bu haber de hızlı bir şekilde ulusal medyaya düştü.
Yetkililer kırsal kesimdeki evde olası bir şüpheli tespit etti.
Federal yetkililer, bölge yetkilileri ve eyalet yetkilileri evin etrafını sardı.
Haber odasında televizyonlar var, kafamızı kaldırdığımızda
Decker, Michigan'daki çiftlik evi canlı yayındaydı.
Evi basıyorlardı.
O çiftlik evinin James Nichols'a ait olduğunu
ve orada yaşayan Terry Nichols adında kardeşi olduğunu öğrendik.
Bu evde veya arkasındaki ek binada
Jerry Lynn Nichols, James Douglas Nichols,
bir veya iki kardeşi veya ailesinden başkaları olabilir.
Bu iki isim
Oklahoma City bombalı saldırısının iki olası şüphelisi.
Decker, Michigan'la ilişkisi bu.
Perry, Oklahoma'da tutuklanan adamın isminin
Timothy McVeigh olduğunu öğrendik.
Bugün Perry, Oklahoma'da tutuklanan kişi de o.
Evin etrafını sardık, ulusal televizyona çıktı.
Yani son derece tehlikeliydi.
Eve giriyorlar. Eve doğru yürüyorlar.
Benden daha iyi görüyorsunuzdur.
Görünüşe göre eve giriyorlar.
FBI, Decker'daki eve girdi ve kimseyi bulamadı.
Şu an Robin Marsh'la Perry, Oklahoma'ya gidiyoruz, Robin.
Biz orada canlı yayın yapıyorken
daha çok insan geldi, etrafına baktım ve binlerce insan vardı.
Oklahoma'daki bu küçük kasabaya
dünyanın dört bir yanından basın mensupları geldi.
Bazı sivil yetkililerin Noble Bölge Nezarethanesi'ne
girdiğini görüyorsunuz.
Oklahoma Otoyol Devriyesi getirdi.
McVeigh mahkeme salonundan çıkmaya çok yakındı, oradan çıkacaktı.
Ama şansımıza salınmadan oraya vardık.
Timothy McVeigh'i o an bulmasaydık
olayın içindeki herkes için yıpratıcı şekilde zaman geçerdi.
Hatırlarım, merdivenlerden çıktım,
orada kovboy şapkalı bir adam vardı.
Gelip "FBI'dan mısınız?" diye sordu.
"Evet" dedim.
"Delil konusunda sorun yaşarsanız
onu arka kapıdan salın, biz alırız" dedi.
Gerilim yüksekti. Kalabalık adamı görmek istiyordu.
Önden çıkarmalılar, bize teslim etmeliler.
Suçluysa şerefsizi öldürün.
- Kameraya söyle. - Öldürün.
- Bence de öldürmeliler.
Yukarı baktım, Noble Bölgesi Adliyesi tepesinde
SWAT timi vardı.
Bu adamı çıkarmalılar diye düşündüm.
Kötü birinin onu öldürmeye çalışmasından çok endişelenmiştim.
Yani bir örgütün parçasıysa
ve o örgütün başında ben olsaydım onu öldürürdüm.
Konuşmasını istemezdim.
Öylece bekledik. Beklenti çok yükseliyordu.
McVeigh'i ilk gördüğümde robot resmine benzettim.
"Niye buradayız biliyor musun?" dedi.
"Evet, galiba Oklahoma City meselesi için" dedim.
"Bundan sonrası için avukat istiyorum" dedim.
McVeigh'i korumak benim görevim.
Onu korumak istemiyordum ama bu benim işimdi.
" Yelek alabilir miyim? Kurşun geçirmez yelek.
Kurşun yiyeceksem yerim ama tekrar soruyorum.
Yelek verecek misiniz?" dedim. "Hayır" dediler.
"Ayakkabı nasıl olur?" dedim.
"Ayakkabı da olmaz" dediler.
Teşekkürler.
Söylenenleri tek tek anlamak zordu, hep bir ağızdan bağırıyorlardı.
Ama bir söz aklımda.
"Buraya bak orospu çocuğu, bebek katili. Yüzüme bak" dedi.
Başta "Oraya bakarak sana bu zevki yaşatmayacağım" dedim.
Bay McVeigh Küçük Perry, Oklahoma'daki Noble Bölge Adliyesi'nden uzaklaştı.
Buraya trafik ve silah suçlarından getirilmişti
ama savcı ve yargıç bu adamın kim olduğunu fark etmedi.
Başka işler nedeniyle yargıçla sabahı beklememiz gerekti.
Tüm gün söyledik, çoğu durumda bu adam dün çıkardı.
Bu konuda ne düşünüyorsun?
Tanrı bizi kolladı.
Aynı zamanda FBI delil toplamaya başladı.
James Nichols ve kardeşi Terry'nin evinde.
Nichols kardeşler hükûmet karşıtıydı.
Hükûmet sistemimize, bankalarımıza inanmıyorlar.
Hükûmete karşı nefret dolular.
Terry Nichols hakkında çok şey öğrendik.
Timothy McVeigh'in en yakın dostlarından biriydi.
FBI çok geçmeden Tim McVeigh'in bir süre orada yaşadığını
ve Terry Nichols'ın askerlik arkadaşı olduğunu öğrendi.
Hem Terry Nichols'ın hem de Tim McVeigh'in bulunduğu
askerlik fotoğrafı bulduk.
O an tüm önceliğimi Terry Nichols'ı bulmaya verdim.
Terry Nichols'ın eski eşi, Lana Padilla'yı öğrendik.
Padilla bize Terry'nin Herington, Kansas'ta yaşadığını söyledi.
Herington, Ryder kamyonunun kiralandığı Junction City, Kansas'ın devamındaydı.
Artık Terry Nichols'a odaklanmıştık.
Terry Nichols'ın evini izlemeye aldık.
Talimatlarımız
hem görünmemeye çalışmak hem de kaçmasına izin vermemekti.
Ajanlar bir süre orada bekledi.
Sonra Terry Nichols'ın karısı ve çocuklarıyla dışarı çıkıp
kamyonete binip, gittiğini gördü.
Ajanlar takip ederken
Terry Nichols dönüp yaşadığı sokaktan geçerek
Herington Kamu Güvenliği Departmanına gitmeye başladı.
Muhtemelen ortamı gözetledi
ve bölgesindeki karakola gidip teslim oldu.
Şimdilik Michigan'lı Terry Nichols olduğu tespit edildi.
Herington, Kansas'da karakola teslim olduğunu söylediler.
McVeigh arabamda arkadaydı.
Kalkmaya çalıştı, onu oturttum.
"Yolda düzgün duracaksın yoksa canını yakarım.
Uslu durursan bir şey yapmayız" dedim. Anlaşıldı dedi.
Onu helikopterin ortasında yere kelepçeledim
çünkü elimden kaçıp kendini öldürmesini istemedim.
O adamı canlı istiyorduk. Ölmesini istemiyorduk.
Elimizde ne olduğunu bilmiyorduk.
Bu bir adamdı. Tek bir adam.
Büyük bir komplonun parçası mı? Onu öldürmeye çalışanlar var mı?
Hiç bilmiyorduk. Pilotla interkomdan konuştum.
"Alçaktan uç. LAW roketi yemek istemiyorum" dedim.
Şöyle yaptı...
Resmen çitlerin üstünden atlıyorduk. O kadar alçaktan uçuyorduk.
McVeigh gözünü hiç kırpmadı.
Böyle oturdu.
Ne sola ne sağa baktı.
Donup kalmıştı.
TINKER HAVA KUVVETLERİ ÜSSÜ OKLAHOMA
Bob onu Tinker Hava Kuvvetleri Üssü'ne götürmemizi istedi.
Ayrıca emniyeti için FBI, SWAT timi gönderdi.
Bu akşam bir Amerikalı tutuklandı, başka bir Amerikalı sorguda.
Herington'daki karakolda
Terry Nichols'ı 10 saattir sorguluyorlar.
Onunla konuşmaya başladık.
Kızgın görünmüyordu. Gergin görünmüyordu.
Soğuk ve sakindi.
Silah fuarlarına gitmelerine,
bomba yapmaktan konuşmalarına değindik.
Yaptığım en uzun sorguydu.
Karşısına çok sağlam şeyler çıkarabildik.
"Bunu McVeigh'in yapmış olma ihtimali var mı?" dedim.
Şu cevabı verdi,
"Haberim olmadan yapmış olabilir."
Sonra Terry şöyle dedi,
"McVeigh bomba yapmaktan ne kadar anlıyorsa ben de o kadar anlarım"
Ona hiç "Ben yaptım" veya "Biz yaptık" dedirtemedik
ama bu cümleleri duyduğumda bana sorarsanız ihtiyacım olanı almıştım.
Bu adamı jürinin karşısına çıkarırsak onu suçlu bulacaklarına dair şüphe yoktu.
22 NİSAN 1995 BOMBALI SALDIRIDAN 3 GÜN SONRA
Öncelikle bu sabahki manşetlere bakalım.
Federal ajanlar bombalı saldırı soruşturmasında ilerliyor.
Hızlı ilerliyorlar diyebiliriz.
Biri suçlu bulundu, diğerleri sorgulanıyor.
Daha fazla tutuklama olacak gibi.
Terry teslim olmuşken FBI ajanları evini arıyordu.
Artık sorulan sorular "Bu işte tek mi?
Bir grubun üyesi mi? Bu olay tekrar yaşanacak mı?"
Bir patlama tetikleyecek bir tuzak teli olup olmadığını bilmiyorlardı.
Bu yüzden arama ekipleri aramaya başlamadan önce
geniş önlemler alıyordu.
O evin içi resmen delil hazinesiydi.
Beş rulo kapsül fünye, patlayıcı kapsülü bulduk.
Telefon kartı bulduk.
Dokuz yüz kilogramlık amonyum nitrat fişi bulduk.
Bombalı saldırıdan sonra Nichols bunlardan kurtulmaya çalışıyordu.
Bahçesine o kadar çok amonyum nitrat gübresi atmış ki
komşular kar yağmış gibi göründüğünü söylemiş.
Hem Terry Nichols'a hem Tim McVeigh'e karşı
sağlam bir dava oluşturmaya başlamıştık
ama böyle bir davada içeriden birine ihtiyacımız vardı.
Buffalo'daki birimi aradım. McVeigh oraya gitmişti.
Babasını aldırdım.
Babasını çok yakından anlıyordum.
Bunu benim oğlum yapsaydı
buna dayanamazdım, felaket olurdu.
"Oğlun bunu kiminle yapmış olabilir?" diye sordum.
"Terry Nichols ve Michael Fortier" dedi.
Bingo.
Michael Fortier, Terry Nichols
ve Tim McVeigh aynı zamanda askerlik yapmış.
Aralarından su sızmazmış.
Çok yakınlarmış, üçü de hükûmete karşıymış.
Artık Arizona'da yaşıyordu.
Bob Ricks "Fortier'le konuşmalıyız. Senin konuşmanı istiyorum" dedi.
Onunla konuşmak için şeriften onu içeri almasını istedik.
Fareye benziyordu.
"Oklahoma'daki saldırı hakkında konuşalım" dedik.
Küplere bindi.
Tim'in Oklahoma'da bir yeri patlattığını düşünmüyorum.
McVeigh geçmişte dönem dönem Kingman'da yaşadı.
Fortier iş bulmasına yardım etti.
Konuşmak istemiyorum.
McVeigh'in askerlik arkadaşı, Kingman'da yaşayan Mike Fortier
bazı kaynaklara göre davada önemli bir tanık.
FBI, Fortier'in karavanını bastı.
Federal ajanlar, medya son birkaç haftada Fortier'in hayatını altüst etti.
O dönemki sorun Fortier'i suçlu bulacak yeterli delilimizin olmamasıydı.
NICHOLS'UN EVİ HERINGTON, KANSAS
Terry Nichols'ın evinde bulunanlar içinde
Fortier'i bombayla ilişkilendiren en önemli şey telefon kartıydı.
Biraz geçmişe gitmemiz gerek çünkü cep telefonlarımız yoktu.
Ön ödemeli telefon kartları alırdık.
Arada karta tekrar para yüklemeniz gerekirdi.
Kimliklerini saklayacaklarını düşündüklerinden kart almışlar.
O kart sayesinde bir harita çıkardık.
Bu kart FBI'ın tüm şebekenin haritasını çıkartmasını sağlayan
çok önemli bir delildi.
FBI'ı başka türlü bilemeyecekleri yerlere çıkardı.
Şimdi geri dönüp bomba malzemelerini almak için
ülke boyunca gittikleri yerleri
takip edebiliyorduk.
Telefon kartının bize gösterdiği bir diğer şey de
başta düşündüğümüz geniş çaplı, kapsamlı bir planın aksine
saldırıyı küçük bir grubun gerçekleştirmiş olmasıydı.
Ama yargılanmaları için yeterli delili toplamamız gerekiyordu.
İçeriden biri neler olduğunu anlattı. Bu çok önemli.
Özellikle söyledikleri her şeyi teyit edebilirseniz.
Bu konuda çok tartışsak da sonuca vardık. Bazen şeytanla anlaşma yapmalısınız.
"Anlamıyorsunuz, savaştayız" dedi.
"Yok, seni çoktan öldürürdüm" dedim.
"Anayasayla ilgili" dedi. "Evet. Seni anayasaya dayanarak tutuklayacağız.
Anayasaya dayanarak mahkûm edileceksin
ve bir gün
seni bir sedyeye bağlayıp koluna bir iğne yapacağız
ve seni anayasaya dayanarak idam edeceğiz" dedim.
Hepimiz Michael Fortier'e tahammül edemesek de
bunu yapmamız gerekiyordu.
Bize bir sürü bilgi verdi.
Davanın seyrini bu değiştirmiş olabilir.
Mutfağında McVeigh'le buluştuğunu,
McVeigh'in de bomba yapmaktan bahsettiğini anlattı.
McVeigh'e patlayıcı yapmayı öğretmek için iki teneke kutu kullanmış.
Terry Nichols ve Tim McVeigh bomba malzemelerini aldıktan sonra
bu malzemeleri Michael Fortier'e göstermişler.
Timothy McVeigh onu Oklahoma City'ye gitmeye ikna etmiş.
Bombalı saldırının nerede yapılacağını göstermiş.
Ondan sonra Michael Fortier işin ciddiyetini anladı.
Tim McVeigh'in ne yapacağını biliyordu.
İsimsiz bir telefonla tüm bunlara engel olabilirdi.
Bombalı saldırıyı önceden bilmekten suçlanıp
daha hafif ceza almak için McVeigh ve Nichols aleyhinde
tanıklık edecek.
ALFRED P. MURRAH FEDERAL BİNASI
Hepimiz için zordu, üç bebeğin hâlâ binada olabileceğini anladık.
Şu an o bebeklerin bulunabileceği yerlere yoğunlaştık.
Bebeklerin cesetlerinin bulunduğu yere
girebildiklerini duyurdukları günü hatırlıyorum.
Onları buldukları için çok sevindik.
Hayatta olduklarından değil, buldukları için.
Olay buna dönüşmüştü.
Lütfen hepsi orada olsun, dedik.
Ondan sonra geceleri
adamın bulunduğu hapishaneye giderdim.
Orada otururdum.
Karanlıkta öylece otururdum.
Onun canını yakmak için içeri nasıl girebileceğimi düşünürdüm.
Tim McVeigh'in beceriksiz deyip kin güttüğü hükûmet
büyük bir beceri, şans ve zamanlamayla
bu şahsı tutukladı.
Çok fazla soru var.
En kafa karıştırıcı sorulardan biri şu, o iddialardan suçluysa bunu neden yaptı?
Herkes kim olduğunu, bunu neden yaptığını öğrenmek istedi.
Lou Michel adında Buffalo'lu bir gazeteci
bombalı saldırının haberini yapan herkesin yapmak isteyeceği bir özel haber yaptı.
ABD YÜKSEK GÜVENLİKLİ CEZAEVİ FLORENCE, COLORADO
Hapisteyken
Dan Herbeck'le birlikte onunla 60 saat konuşmamızı kaydettik.
Çoğunlukla
bu konuşmaların derinliğini daha önce kimse duymamıştı.
Birinci Körfez Savaşı gazisi olduğu, silahları sevdiği konuşuluyordu
ama aslında herkes için gizemli biriydi.
Çocukluğuyla başladık.
Boyum çok kısa olduğu için kimse beni takımlarına seçmezdi.
Sürekli alay edilen sıska bir çocuk olduğu için
zorbalanmak resmen DNA'sına işlemişti.
Sıska olduğum için bana Zargana McVeigh demeye başladılar.
Zargana, zargana çorbası, zargana kızartma, zargana McVeigh.
Çok fazla yakın arkadaşım olduğunu söyleyemem.
Bir kadınla anlamlı bir ilişki yaşadığına dair bir şey bulamadık.
Okullara saldırı düzenleyenlerin kişiliğine sahipti.
Çizgi roman koleksiyonu vardı.
Silah satın almak için
bu çizgi roman koleksiyonunu sattı, silahlar ona güvende hissettiriyordu.
Çok küçük yaştan itibaren silahları çok seviyordu.
McVeigh bir fotoğrafında ağaçtan sarkıyor,
omzunda içi dolu bir tabanca kılıfı var.
Olmaya çalıştığı o maço asker tipine uyuyordu.
IRAK, 1991
Başkomutan olarak
saldırganlığın mağlup edildiğini söyleyebilirim.
Savaş sona erdi.
Birinci Körfez Savaşı'ndan döndü.
Bronz Yıldızı vardı.
Birkaç Iraklı öldürmüştü.
Orduda bile dışlanıyordu.
Orduya katıldığında özgürlüğün elinden alındı.
Bir şey gidince kıymetini anlarsın.
Hükûmetimin beni ne için kullanacağı konusunda
hiçbir seçim hakkım yoktu.
Birinci Körfez Savaşı'ndan sonra kendini kaybetmişti.
Oradan oraya dolaştı,
Nichols kardeşlerle Decker, Michigan'dan
Kingman, Arizona'ya, Michael Fortier'in yanına gitti.
Askerden döndüğümde
temel haklar meselesini derinden anlamak istedim.
Özellikle silah bulundurma ve mülkiyet haklarını.
McVeigh ülke boyunca bir silah fuarından diğerine giderken
aralık vermeden aşırı sağcı radyo sunucularını dinliyordu.
Komplo teorileri yayan, hükûmet karşıtı söylemler kusan kişileri.
"Hükûmetten nefret ediyoruz. Silahlarımızı alacaklar."
McVeigh de bu kafadaydı.
Öldü. Tam kalbinden vurdum.
Haklarımızı elimizden alıyorlar.
Hangi hakları?
Silah haklarımızı.
Hükûmete karşı duyduğu öfke giderek artıyordu.
O da idolleştirdiği kitaba, The Turner Diaries'e sığındı.
The Turner Diaries
uzun zamandır neo-Nazi olan William Pierce tarafından yazılmış bir kitap.
Beyaz ırkın üstünlüğü savunan kişilerin bir devrim yapıp
federal hükûmete karşı ayaklanmasını konu alıyor.
SAVAŞTAYIZ. IRKIMIZIN GELECEĞİ BU SAVAŞA BAĞLI.
Aşırı sağcıların İncil'i olarak görülür.
Ön kapakta kız tabanca, adam da AR-15'le ateş ediyor.
Şöyle yazıyor, "The Turner Diaries,
silahlarınızı almaya geldiklerinde ne yapacaksınız?"
The Turner Diaries'de ifade edilen en önemli fikir
her bireyin seyirci olmayı bırakıp katılması gerektiğidir.
The Turner Diaries'de ana karakter bomba yüklü bir kamyonla
FBI merkezini havaya uçuruyor.
Kamyonda McVeigh'in saldırıda kullandığı aynı tür amonyum nitrat patlayıcılar var.
Sonra 1993'te Waco olayı yaşanıyor.
Bugün geldim.
Birisi bana çoğu kişinin
böyle bir şey yapmaktan korkacağını söyledi.
Dün çıkan yangında 86 kişinin hayatını kaybettiği düşünülüyor.
Bunların 17'si çocuk.
FBI'ın neden böyle bir güç uygulamayı seçtiği konusunda ciddi sorular var.
Tüm bunların bir arama emri
ve iddiaya göre yasa dışı silah zulasıyla başladığına inanmak güç.
Bu olay McVeigh gibi biri için federal polisin
onun gibi insanların peşinde olduğunun somut deliliydi.
Artık bir amacı vardı.
Murrah Binası'nda insanları öldürme kararımı
kişisel çıkarım için yapmadım.
Bunu çoğunluğun iyiliği için yaptım.
Yeter artık. Bu savaşı Waco başlattı.
Umarım Oklahoma bitirir.
Hükûmet herkesin silahını almadan önce Amerika'daki herkese
harekete geçme zamanının geldiğini gösterecek kahraman olabileceğini düşündü.
Bu bombalı saldırının devrim kıvılcımını yakmasını umuyordu.
Hiçbir duygumdan utanmıyorum çünkü ben bir insanım
ve zayıflıklarım veya hatalarım varsa bunu söylerim
ama yok.
Pişman mıyım?
Hayır.
10 AĞUSTOS 1995
Büyük jüri ABD'de görülen en dehşet terörist saldırısının yaşandığı bölgenin
hemen karşısındaki adliyede iddianamesini sundu.
İddianameye göre Timothy McVeigh ve Terry Nichols saldırıyı
yalnız başlarına planlayıp gerçekleştirdi.
Bugün ayrıca Michael Fortier de suçlanıyor.
Saldırı gerçekleşmeden bildiği için suçlanıyor.
Daha az ceza alma umuduyla McVeigh ve Nichols aleyhinde tanıklık edecek.
Mahkeme salonuna giderken bu davanın çok ağır olduğunu söyledi.
ABD FEDERAL ADLİYESİ DENVER, COLORADO
Bugün hükûmetin baş tanığı Oklahoma City saldırısı duruşmasında
McVeigh aleyhinde tanıklık edecek.
Michael Fortier'in jüriye McVeigh'in bomba yapıp
Oklahoma City'deki binaya saldırı düzenleyeceğini
detaylıca anlattığını söylemesi bekleniyor.
Duruşmada gerçekten çok zorlandım.
Duruşmanın parçası olmak istemedim.
Duruşmaya gitmek istemedim.
Öyle bir şey yokmuş gibi davranmaya çalıştım.
Sadece 11 gün süren ifade verme sürecinde savcı karşısına 90'dan fazla tanık çıktı.
McVeigh'in saldırı nedeni ve adımları anlatıldı.
İşin sonunda McVeigh gerçekleştirdiği bombalı saldırıyı
üstlenmek istiyordu.
Oklahoma'da hayatını kaybeden insanlar için
üzgünüm ama ne diyeceğim, evladını kaybeden ilk anne siz değilsiniz.
Torununu kaybeden ilk büyükanne veya büyükbaba siz değilsiniz.
"Kapa çeneni lan, özel değilsin" diyorum.
Aşın artık.
Jüri olarak Timothy McVeigh davasında birinci suçlama için şu sonuca vardık,
komplo,
suçlu.
Karar okunduğunda
biri sanki bir lastiğin havasını boşalttı.
Bitmişti.
Bu maddeler düşünüldüğünde jürinin oy birliğiyle bulunacağı öneri
şu cezanın verilmesidir,
sanık Timothy McVeigh ölüm cezasına çarptırılmalıdır.
JÜRİDEN MCVEIGH'E: CANIN CEHENNEME!
Onu idam etmeye karar verdiklerinde ölmesini istemedim.
İtiraz etmek istedim.
Timothy McVeigh tepki göstermedi.
Jürinin idam kararını duyduğunda kılı bile kıpırdamadı.
Bu doğru değil. Adil değil.
Kolay yoldan gidiyor. Biz bununla yaşamak zorundayız, o değil.
Oklahoma Standard'la konuştuğumda durum gerçekti.
O gün ilk müdahaleye giden insanların yüzlerce hikâyeleri var.
Kurbanlara ve ailelerine yardım etmek istiyorum sadece.
Birbirlerine destek oldular.
Göz kulak oldular.
Dünyada iyiliğin ölmediğini gösteriyoruz.
Birbirlerini kurtardılar.
OKLAHOMA CITY VE GÖNÜLLÜLERE... TEŞEKKÜRLER
Birbirleri için dua ettiler.
Evet, hayatını kaybeden insanlar için dua.
Verilen bu toplu tepkinin ne anlama geldiğini bir düşünün.
İnsanların dayanacak, elinden tutacak, onlara sarılacak birine ihtiyacı var.
Komşular, arkadaşlar, akrabalar, anneler, babalar.
Çocukları.
Hepsi biziz.
TANRI ÇOCUKLARI KORUSUN
Oklahoma Standard güneş gibi parladı.
Oklahoma halkının gerçek yüzünü, sevgi dolu insanlar olduklarını gösterdi.
Aldığım toplu zayiat eğitiminde
insan faktörü üzerinde bir kez bile eğitim vermediler.
Müdahaleye giderken bilmediğim tek şey
bana neler yapacağıydı.
Bu hâlâ canımı sıkar. Triyaj yaptığım o küçük kız.
Bırakmam gereken kız.
Canımı çok sıkar.
Dr. Carl Spengler acil tıpta 20 yıldan fazla çalıştıktan sonra
emekli oldu.
Tulsa'da yaşıyor ve emlakçılık yapıyor.
İkinci oğlum Carlos Moore Jr. küçük Tony'nin doğum gününde doğdu.
Uzun süre, yıllar boyu onun üzerine titredim.
Olsun. Bunu sorun etmiyorum.
Renee Moore hâlâ Oklahoma City'de yaşıyor.
O benim hayatımın aşkı.
Evet. Şu an 22 yaşında. İnanamıyorum.
Ama evet, onu seviyorum.
İkinci bir şansı elde ettiğim için çok ama çok mutluyum.
İkinci şansıma kucak açmam...
...umarım ikinci bir şansı elde edemeyen insanlara onur verir.
Amy Downs 1995'te çalıştığı Krediler Birliğinin CEO'su.
Motivasyon konuşmacısı, triatlet
ve bir anne.
Michael Fortier, McVeigh'in planını yetkililere bildirmediğini kabul etti.
Hapishanede 10 yıldan fazla geçirdi.
Eşiyle birlikte federal tanık koruma programında yaşıyor.
Terry Nichols, Oklahoma eyaletinde 161 farklı cinayetten suçlu bulundu.
Florence, Colorado'daki federal yüksek güvenlikli cezaevinde
şartlı tahliye imkânı olmadan müebbet ve 161 ayrı müebbet hapis cezası aldı.
Timothy McVeigh, 11 Haziran 2001'de zehirli iğne yöntemiyle idam edildi.
Bombalı saldırı kurbanlarının aileleri ve dostları
McVeigh'in idamını kapalı devre televizyondan izledi.
19'u çocuk 168 kişi 19 Nisan 1995'te, Okhahoma City'de hayatını kaybetti.
Bu belgesel o insanları kurtarmaya çalışan kişilere,
onları özleyen dostlarına ve ailelerine adanmıştır.
Alt yazı çevirmeni: Ömür Gencer