1 00:00:02,000 --> 00:00:07,000 Downloaded from YTS.MX 2 00:00:08,000 --> 00:00:13,000 Official YIFY movies site: YTS.MX 3 00:00:21,521 --> 00:00:25,734 PANTAI UTARA, O'AHU 4 00:01:21,164 --> 00:01:28,129 Pada mulanya, saya perlu belajar berada di dalam air bersamanya. 5 00:01:29,214 --> 00:01:31,841 Biasanya, orang yang dikejar ikan yu 6 00:01:31,925 --> 00:01:34,803 akan terus lari keluar dari laut… 7 00:01:36,221 --> 00:01:37,472 Klip di belakang. 8 00:01:37,555 --> 00:01:41,768 …tapi oleh sebab saya tak lari keluar selepas dikejar olehnya, 9 00:01:41,851 --> 00:01:44,270 saya dapat lihat perilaku semula jadinya 10 00:01:44,354 --> 00:01:46,564 dan dari situ, saya mula belajar 11 00:01:47,565 --> 00:01:48,942 bahasa ikan yu. 12 00:01:50,360 --> 00:01:52,695 Semua orang kenal Ocean Ramsey. 13 00:01:52,779 --> 00:01:55,365 - Ocean Ramsey. - Ocean Ramsey. 14 00:01:55,448 --> 00:01:56,950 Berani. Tak gentar. 15 00:01:57,033 --> 00:01:59,577 Dia masuk berita di seluruh dunia. 16 00:01:59,661 --> 00:02:01,287 - Namanya Ocean? - Ya. 17 00:02:02,705 --> 00:02:04,749 Tapi orang tak tahu tentangnya. 18 00:02:05,834 --> 00:02:07,377 Saya nak meneroka. 19 00:02:07,460 --> 00:02:09,212 Saya nak mencabar batasan. 20 00:02:11,089 --> 00:02:13,007 Ini seolah-olah takdir saya. 21 00:02:21,558 --> 00:02:24,477 Emosi dan hubungan yang saya rasa, 22 00:02:25,186 --> 00:02:26,813 amat mendalam. 23 00:02:27,522 --> 00:02:29,190 Inilah tujuan hidup saya. 24 00:02:35,488 --> 00:02:37,907 Saya tak gila. 25 00:02:37,991 --> 00:02:40,660 Saya sedar akan kemampuannya. 26 00:02:40,743 --> 00:02:44,122 Tapi ikan yulah tujuan hidup saya. 27 00:02:48,543 --> 00:02:51,588 Dia melepasi batasan. Perkara buruk boleh berlaku. 28 00:02:51,671 --> 00:02:55,675 Ia dipercayai merupakan yu putih terbesar yang pernah wujud 29 00:02:55,758 --> 00:02:57,218 dalam sejarah dunia. 30 00:02:57,302 --> 00:03:00,263 Apabila masuk ke dalam air, dia tanya, 31 00:03:01,806 --> 00:03:03,349 "Kenapa saya perlu takut?" 32 00:03:19,824 --> 00:03:21,284 DILARANG BERENANG OMBAK BERBAHAYA 33 00:03:21,367 --> 00:03:22,535 ARUS DERAS OMBAK TINGGI 34 00:03:38,426 --> 00:03:39,761 Pengalaman membesar di Hawaii 35 00:03:40,553 --> 00:03:43,348 telah membentuk diri saya. 36 00:03:44,933 --> 00:03:48,937 Saya suka memandang laut dengan warnanya yang berbeza-beza 37 00:03:50,438 --> 00:03:52,774 dan merasai kuasa ombak. 38 00:03:56,110 --> 00:03:58,738 Semasa membesar, saya agak pemalu. 39 00:03:58,821 --> 00:04:00,823 Saya sangat pendiam. 40 00:04:04,160 --> 00:04:06,079 Saya lebih tertarik 41 00:04:06,162 --> 00:04:09,540 kepada interaksi dengan haiwan di alam semula jadi 42 00:04:11,084 --> 00:04:16,339 daripada bergaul dengan manusia lain. 43 00:04:17,006 --> 00:04:18,549 Saya umpama budak liar. 44 00:04:25,181 --> 00:04:26,432 Berada di alam semula jadi… 45 00:04:30,144 --> 00:04:33,273 menghubungkan saya dengan kuasa yang lebih besar 46 00:04:33,356 --> 00:04:35,191 daripada saya. 47 00:04:40,780 --> 00:04:46,953 Pada kali pertama saya lihat ikan yu, saya baru berusia tujuh atau lapan tahun. 48 00:04:54,877 --> 00:04:57,797 Ia berada betul-betul di bawah saya 49 00:05:04,679 --> 00:05:07,223 dan pada saat itu, saya ada pilihan. 50 00:05:07,307 --> 00:05:08,850 Patutkah saya mengekorinya 51 00:05:09,684 --> 00:05:12,979 atau patutkah saya berasa takut kepadanya? 52 00:05:17,442 --> 00:05:19,527 Saya mengekorinya sekejap. 53 00:05:23,197 --> 00:05:28,328 Pengalaman dan rasa minat itu ialah sesuatu yang menarik. 54 00:05:33,333 --> 00:05:36,711 Minat itu kekal hingga sekarang. 55 00:05:45,845 --> 00:05:49,182 Apabila saya bersama ikan yu, saya rasa bersemangat. 56 00:05:50,391 --> 00:05:54,354 Ia bukan rasa debaran, tapi rasa seperti kami berhubung 57 00:05:56,189 --> 00:05:59,484 dan saya rasa sangat selesa. 58 00:06:06,532 --> 00:06:10,620 Bagi saya, ada sesuatu yang menarik tentang ikan yu. 59 00:06:11,621 --> 00:06:15,750 Saya rasa begitu mungkin kerana itulah tujuan hidup saya. 60 00:06:17,418 --> 00:06:19,170 Itu matlamat hidup saya. 61 00:06:38,898 --> 00:06:42,235 Saya minat fotografi melalui kegiatan meluncur. 62 00:06:42,777 --> 00:06:48,199 Pada peringkat awal hidup saya, saya nak jadi jurugambar luncur air. 63 00:06:48,282 --> 00:06:50,034 Malangnya, lama-kelamaan, 64 00:06:50,118 --> 00:06:54,205 saya sedar jika saya mahu jadi jurugambar luncur air, 65 00:06:54,288 --> 00:06:57,333 saya perlu meninggalkan aktiviti meluncur 66 00:06:57,417 --> 00:07:00,044 untuk cari makan dengan mengambil gambarnya. 67 00:07:00,128 --> 00:07:02,922 Saya terkejut sebab saya tak menjangkakannya. 68 00:07:04,715 --> 00:07:09,720 Tapi walaupun saya peluncur yang membesar di Hawaii, saya takut ikan yu. 69 00:07:11,305 --> 00:07:13,433 Semasa saya kira-kira tujuh tahun, 70 00:07:14,225 --> 00:07:17,520 ada banyak kes serangan ikan yu. 71 00:07:18,312 --> 00:07:21,065 Seterusnya, serangan ikan yu terbaru di O'ahu. 72 00:07:21,149 --> 00:07:23,025 Ikan yu muncul dari bawah. 73 00:07:23,109 --> 00:07:25,862 Ia serang dua kali dan dapat gigit lengannya. 74 00:07:25,945 --> 00:07:28,614 Kita tak rasa selesa apabila keluar meluncur. 75 00:07:29,907 --> 00:07:32,452 Perasaan takut menyelubungi seluruh komuniti 76 00:07:32,535 --> 00:07:34,370 dan sepanjang zaman kecil saya. 77 00:07:34,454 --> 00:07:37,165 Ekoran industri pelancong yang berjaga-jaga, 78 00:07:37,248 --> 00:07:41,210 Hawaii melancarkan pasukan khas untuk menangani serangan ikan yu. 79 00:07:41,294 --> 00:07:44,839 Satu keputusan penuh kontroversi untuk membunuh ikan yu telah dibuat. 80 00:07:46,632 --> 00:07:49,635 Saya fikir, "Ikan yu memang patut mati." 81 00:07:56,476 --> 00:07:58,769 Saya pergi ke Pelabuhan Hale'iwa. 82 00:07:58,853 --> 00:08:01,939 Yu tenggiri bergelimpangan atas peluncur kapal. 83 00:08:02,023 --> 00:08:05,526 Ada dalam 20 atau 30 ekor dan orang ramai bersorak untuk nelayan. 84 00:08:05,610 --> 00:08:07,153 Saya rasa takut. 85 00:08:08,279 --> 00:08:10,114 Saya tak tahu apa-apa. 86 00:08:16,496 --> 00:08:18,748 Sedih rasanya sebab itulah hidup saya 87 00:08:19,790 --> 00:08:24,921 kerana apabila saya menyelam dengannya, keadaannya tak sama langsung. 88 00:08:31,093 --> 00:08:34,847 Saya dan kawan saya mula bawa orang menyelam… 89 00:08:37,850 --> 00:08:40,478 dan cuba ajar mereka tentang ikan yu. 90 00:08:42,605 --> 00:08:45,900 Kami antara perintis industri sangkar dalam laut di sini. 91 00:08:50,613 --> 00:08:53,658 Ia amat sukar dibuat pada waktu itu 92 00:08:54,408 --> 00:08:57,453 kerana masyarakat masih dibelenggu perasaan takut. 93 00:08:57,537 --> 00:09:00,790 Malah, ada yang tak mahu lagi berkawan sebab saya suka ikan yu. 94 00:09:00,873 --> 00:09:04,001 Mereka kata, "Awak bawa haiwan ganas ke pekan kita." 95 00:09:04,085 --> 00:09:07,129 Saya kata, "Ia tak ganas dan wujud sebelum kita. 96 00:09:07,213 --> 00:09:09,590 Kita perlu belajar hidup bersamanya." 97 00:09:09,674 --> 00:09:13,010 Jadi, itulah yang… 98 00:09:13,094 --> 00:09:16,764 menjadi asas kepada pertemuan saya dengan Ocean. 99 00:09:19,809 --> 00:09:22,562 Saya mengenalinya pada 2006. 100 00:09:24,897 --> 00:09:26,440 Dia jurulatih skuba. 101 00:09:26,983 --> 00:09:29,569 Saya kapten bot ikan yu. 102 00:09:35,449 --> 00:09:39,787 Pada hari pertama, dia kata, "Kalau kamu nak saya luluskan kamu, 103 00:09:40,830 --> 00:09:44,458 kamu perlu menyelam dengan saya dan lihat ikan yu dalam laut, 104 00:09:45,334 --> 00:09:48,296 Sebab saya nak kamu tahu tentang ikan yu." 105 00:09:50,840 --> 00:09:55,303 Saya terus rasa kagum dan jatuh cinta dengannya. 106 00:09:58,806 --> 00:10:03,352 Semasa kami berkenalan, saya baru putus cinta selepas dua tahun bercinta 107 00:10:03,436 --> 00:10:05,229 dan belum bersedia berteman. 108 00:10:09,817 --> 00:10:12,403 Saya fikir, "Dia tak suka saya dan pendiam. 109 00:10:12,486 --> 00:10:14,572 Dia tak mahu bercakap dengan saya." 110 00:10:15,906 --> 00:10:18,409 Saya perlu fokus pada ikan yu. 111 00:10:19,827 --> 00:10:22,747 Saya hidup kerana ikan yu. 112 00:10:25,625 --> 00:10:29,503 Di Hawaii, ada lebih 30 spesies ikan yu. 113 00:10:32,089 --> 00:10:34,133 Kebanyakannya tak hiraukan kita. 114 00:10:37,345 --> 00:10:41,140 Tapi yu tenggiri berbeza. 115 00:10:44,769 --> 00:10:47,897 Bahagian atasnya gelap dengan jalur yang cantik. 116 00:10:52,276 --> 00:10:56,072 Ia boleh membesar hingga mencapai kepanjangan 5.5 meter. 117 00:11:00,493 --> 00:11:03,788 Ia bersifat ingin tahu, tajam fikiran dan boleh mencerap. 118 00:11:10,711 --> 00:11:14,006 Ia boleh makan apa-apa saja. 119 00:11:18,427 --> 00:11:21,889 Ia boleh gigit cangkerang penyu dan tulang. 120 00:11:21,972 --> 00:11:23,933 Mayat wanita berusia 60 tahun… 121 00:11:24,016 --> 00:11:25,643 Dia langsung tak perasan. 122 00:11:25,726 --> 00:11:29,563 Ia juga mampu memecut pada kelajuan yang luar biasa. 123 00:11:31,857 --> 00:11:32,817 Yu tenggiri! 124 00:11:34,860 --> 00:11:37,655 Orang takut kepadanya. 125 00:11:42,159 --> 00:11:45,162 Rasa takut itu wujud kerana mereka tak memahaminya. 126 00:11:50,793 --> 00:11:54,505 Ikan yu dah wujud paling kurang 400 juta tahun. 127 00:11:55,089 --> 00:11:57,925 Sylvia adalah antara pembela laut paling tegar. 128 00:11:58,008 --> 00:12:01,387 Kesungguhannya menjadikan dia ibarat bangsawan lautan 129 00:12:01,470 --> 00:12:03,139 hingga dia digelar Tuanku Samudera. 130 00:12:03,222 --> 00:12:04,974 Boleh kita berbual dalam air? 131 00:12:06,058 --> 00:12:07,601 Ikan yu komponen penting 132 00:12:07,685 --> 00:12:10,646 yang membolehkan laut berfungsi. 133 00:12:10,730 --> 00:12:12,148 Nama saya Kim Holland. 134 00:12:12,231 --> 00:12:15,359 Saya profesor penyelidikan di Institut Biologi Marin Hawaii, 135 00:12:15,443 --> 00:12:19,238 dan saya pengasas kumpulan penyelidikan yu 40 tahun lalu di sini. 136 00:12:20,114 --> 00:12:23,075 Yu kini menjadi pemangsa utama. 137 00:12:23,159 --> 00:12:25,411 Jika ikan yu tiada, 138 00:12:25,494 --> 00:12:28,998 seluruh rantai makanan akan terjejas. 139 00:12:29,081 --> 00:12:32,001 Kita perlukan laut yang sihat. 140 00:12:32,084 --> 00:12:34,712 Semua komponennya perlu berfungsi 141 00:12:34,795 --> 00:12:38,883 seperti sebelum kewujudan manusia. 142 00:12:38,966 --> 00:12:43,053 Jika kita ganggu ekosistem, walaupun kita tak tahu kesannya, 143 00:12:43,137 --> 00:12:44,138 akibatnya pasti buruk. 144 00:12:44,722 --> 00:12:48,058 PENYELIDIK IKAN YU 145 00:12:48,142 --> 00:12:52,396 Kejahilan ialah salah satu musuh ikan yu, 146 00:12:52,480 --> 00:12:55,232 dan itu sebahagian daripada masalah manusia. 147 00:12:56,233 --> 00:12:58,486 Keseimbangannya tiada. 148 00:12:58,569 --> 00:13:01,655 Kami tak faham kehidupan haiwan ini. 149 00:13:01,739 --> 00:13:06,327 Kami tak tahu kesukaran yang ia lalui dalam kehidupan seharian. 150 00:13:06,410 --> 00:13:07,745 Jika tak, keadaannya berbeza. 151 00:13:14,835 --> 00:13:18,380 Saya tertarik kepada Juan 152 00:13:18,464 --> 00:13:21,383 kerana cara dia bercakap tentang ikan yu. 153 00:13:23,010 --> 00:13:26,055 Saya dapat lihat rasa kasihnya terhadap ikan itu. 154 00:13:29,683 --> 00:13:31,644 Sebelum itu, 155 00:13:31,727 --> 00:13:34,980 saya tak pernah jumpa sesiapa 156 00:13:36,273 --> 00:13:38,108 yang cakap begitu. 157 00:13:39,109 --> 00:13:40,611 Saya terus tertawan. 158 00:13:40,694 --> 00:13:41,904 Ya, saya dah sedia. 159 00:13:44,031 --> 00:13:48,160 Selepas itu, kami menyelam bersama setiap hari. 160 00:13:51,372 --> 00:13:53,916 Dia seperti haiwan liar yang indah… 161 00:13:56,460 --> 00:13:58,796 yang cuba hidup sebagai manusia. 162 00:14:01,298 --> 00:14:02,925 Saya cuba menyainginya. 163 00:14:06,720 --> 00:14:10,683 Saya gembira bersama Juan dan suka menyelam dengannya sepanjang masa 164 00:14:10,766 --> 00:14:13,853 dan saya rasa minatnya mendalam seperti saya. 165 00:14:20,025 --> 00:14:23,445 Dulu, dia selalu nak tengok ikan yu. 166 00:14:24,238 --> 00:14:25,447 Sepanjang masa. 167 00:14:28,242 --> 00:14:30,870 Itu jadi seakan-akan satu obsesi. 168 00:14:35,124 --> 00:14:36,709 Tapi di Hawaii, 169 00:14:36,792 --> 00:14:40,796 yu tenggiri amat membimbangkan manusia, 170 00:14:40,880 --> 00:14:45,342 kerana ia sangat berkuasa dan boleh membunuh dengan pantas. 171 00:14:55,269 --> 00:14:57,521 Saya rasa orang tak sedar 172 00:14:57,605 --> 00:15:01,525 betapa banyaknya masa yang dihabiskan untuk mengenal pasti lokasi 173 00:15:01,609 --> 00:15:04,236 untuk kita melihatnya. 174 00:15:08,490 --> 00:15:11,201 Kami menyelam ribuan kali dengan didorong arus… 175 00:15:13,162 --> 00:15:15,539 dari musim ke musim, 176 00:15:16,790 --> 00:15:20,127 kami tanda pada GPS setiap kali kami nampak ikan yu… 177 00:15:22,588 --> 00:15:23,964 spesiesnya, 178 00:15:25,174 --> 00:15:26,550 dan jumlahnya. 179 00:15:28,594 --> 00:15:31,055 Selepas menemui banyak ikan yu… 180 00:15:34,975 --> 00:15:39,521 akhirnya, kami jumpa tempat yang hampir tepat. 181 00:15:48,572 --> 00:15:52,117 Arus tumpu yang kuat 182 00:15:52,201 --> 00:15:55,329 mungkin merupakan sebab utama yang membawanya ke sana. 183 00:15:58,666 --> 00:16:02,127 Arus itu tertumpu pada satu tempat 184 00:16:02,211 --> 00:16:04,630 disebabkan bentuk dasar laut 185 00:16:04,713 --> 00:16:07,967 dan bentuk darat. 186 00:16:11,887 --> 00:16:15,057 PANTAI UTARA, O'AHU 187 00:16:15,140 --> 00:16:19,395 Orang fikir kita perlukan sangkar kerana ikan yu berbahaya. 188 00:16:20,354 --> 00:16:24,358 Tapi mereka yang berani buat benda baru yang akan membuat perubahan. 189 00:16:28,153 --> 00:16:32,574 Saya nak buktikan yang ikan yu tak ganas. Itulah matlamat saya. 190 00:16:52,720 --> 00:16:54,680 Terus terang, 191 00:16:54,763 --> 00:16:58,183 saya rasa takut-takut tapi saya tak tunjuk 192 00:16:58,267 --> 00:17:02,021 walaupun adakalanya saya rasa tak selesa. 193 00:17:02,104 --> 00:17:07,359 Tapi Ocean lebih mendominasi dalam hubungan kami 194 00:17:07,443 --> 00:17:09,111 dan saya pun tak kisah. 195 00:17:11,780 --> 00:17:13,449 Dia yang mengetuai, 196 00:17:14,491 --> 00:17:15,909 dan saya cuma rakam. 197 00:17:22,041 --> 00:17:25,461 Kulitnya tebal, giginya tajam dan lebih laju daripada saya. 198 00:17:30,716 --> 00:17:33,052 Mustahil saya boleh perasan. 199 00:17:36,138 --> 00:17:38,348 Semuanya berlaku dengan pantas. 200 00:17:39,892 --> 00:17:42,936 Saya berada betul-betul di depan mulut ikan yu itu. 201 00:17:43,020 --> 00:17:45,606 Otak saya cuma terfikir, "Saya kena hidup." 202 00:17:45,689 --> 00:17:48,650 Jadi, saya pun mula tekan ke bawah. 203 00:18:02,247 --> 00:18:04,458 Walaupun ia nampak tak terkawal, 204 00:18:04,541 --> 00:18:07,503 dia sering berjaya mengawal keadaan. 205 00:18:14,510 --> 00:18:17,846 Apabila saya menyelam lebih lama, 206 00:18:17,930 --> 00:18:21,934 saya dapati ikan yu akan mula menganggap saya sebagai ikan yu lain. 207 00:18:24,603 --> 00:18:28,524 Tapi setiap beberapa minit, saya perlu ambil nafas. 208 00:18:34,863 --> 00:18:37,825 Jadi, saya mula tahan nafas lebih lama 209 00:18:38,659 --> 00:18:40,911 agar dapat bersamanya lebih lama. 210 00:18:47,417 --> 00:18:52,506 Jika kita nak bersama ikan yu, lebih baik jika kita menyelam bebas 211 00:18:54,133 --> 00:18:57,761 kerana kita akan rasa seperti haiwan marin lain 212 00:18:57,845 --> 00:18:59,471 dan akan lebih tangkas. 213 00:19:03,976 --> 00:19:07,354 Saya memang cekap menyelam bebas. 214 00:19:08,188 --> 00:19:10,524 Tapi saya nak jadi lebih baik. 215 00:19:17,489 --> 00:19:22,995 Apabila kita rasa kita perlu bernafas dan terfikir untuk menyedut udara, 216 00:19:23,829 --> 00:19:26,290 kita boleh ajar badan supaya berfikir, 217 00:19:26,373 --> 00:19:30,419 "Tidak, badan saya masih boleh bertahan." 218 00:19:42,848 --> 00:19:47,311 Ia benar-benar mengubah cara otak saya mentafsirkan kesakitan. 219 00:20:03,827 --> 00:20:06,371 Saya sentiasa berusaha lebih keras… 220 00:20:10,542 --> 00:20:14,463 dan ikan yulah pendorong saya. 221 00:20:25,265 --> 00:20:28,310 Sekarang, saya boleh tahan nafas lebih enam setengah minit. 222 00:20:34,775 --> 00:20:39,238 Jadi, saya dapat lihat ia berinteraksi sesama sendiri. 223 00:20:39,321 --> 00:20:43,033 Saya juga dapat melihat bahasa dan cara ia berkomunikasi. 224 00:20:48,705 --> 00:20:51,208 Semasa saya kecil, saya baca kisah berikut. 225 00:20:54,378 --> 00:20:57,547 Seseorang kaji lebah di sarang lebah… 226 00:20:59,925 --> 00:21:04,304 dan dia mendapati yang lebah ada pergerakan tertentu untuk berkomunikasi. 227 00:21:06,974 --> 00:21:10,352 Dari situlah saya dapat idea. 228 00:21:17,359 --> 00:21:19,069 Yu tak berenang secara rawak. 229 00:21:25,492 --> 00:21:27,911 Pergerakannya ada banyak corak. 230 00:21:40,674 --> 00:21:43,552 Ia menggambarkan hierarki sosial. 231 00:21:46,138 --> 00:21:48,307 Mengikut atau menumpang. 232 00:21:50,642 --> 00:21:52,602 Memintas atau mengadang. 233 00:21:56,315 --> 00:22:00,444 Salah satu pergerakan paling jelas ialah renangan selari. 234 00:22:02,904 --> 00:22:05,198 Dua yu berenang sebelah-menyebelah, 235 00:22:06,241 --> 00:22:07,617 menilai satu sama lain. 236 00:22:11,121 --> 00:22:13,290 Biasanya ikan yu yang lebih besar 237 00:22:13,373 --> 00:22:15,917 yang akan ambil kedudukan lebih tinggi. 238 00:22:20,589 --> 00:22:23,300 Atau kadangkala, seekor yu akan berpaling 239 00:22:23,383 --> 00:22:28,930 daripada yu yang menilainya, seolah-olah berkata, "Jangan buat begitu." 240 00:22:46,448 --> 00:22:48,867 Mengeluarkan sirip pektoralnya. 241 00:22:50,619 --> 00:22:52,871 Itu cara ia tunjuk kuasa. 242 00:22:57,626 --> 00:23:01,630 Jika saya rasa tegang, gementar atau tertekan, 243 00:23:01,713 --> 00:23:05,801 tak kira apa perasaannya, ia akan dapat dilihat pada badan kita. 244 00:23:06,426 --> 00:23:09,054 Dalam bentuk pergerakan otot yang tak ketara. 245 00:23:10,305 --> 00:23:13,141 Evolusi membolehkan ikan yu mengesan semua itu. 246 00:23:16,144 --> 00:23:18,230 Ia seperti boleh baca fikiran kita. 247 00:23:21,358 --> 00:23:24,736 Jika kita boleh menjelaskan niat dalam fikiran kita, 248 00:23:24,820 --> 00:23:27,781 otot badan kita akan menggambarkannya, 249 00:23:30,742 --> 00:23:34,037 dan membolehkan kita melihat dunia seperti ikan yu. 250 00:23:42,087 --> 00:23:46,007 Memahami kebolehan ikan yu itu telah membuka mata saya. 251 00:23:58,019 --> 00:24:00,647 Jadi, tak lama selepas itu, 252 00:24:00,730 --> 00:24:05,402 saya mula cam ikan yu tertentu. 253 00:24:16,163 --> 00:24:18,999 Saya tak cam yang ikan yu itu Nikki. 254 00:24:19,082 --> 00:24:23,044 Kami belum benar-benar rapat, tapi saya cam ikan yu itu. 255 00:24:25,297 --> 00:24:28,049 Saya cam beberapa parutnya… 256 00:24:31,052 --> 00:24:33,555 dan rasa macam nak kata, "Awak ingat saya? 257 00:24:34,639 --> 00:24:35,932 Itu awakkah?" 258 00:24:38,393 --> 00:24:41,563 Seolah-olah melambai dan menyapa kawan kita. 259 00:24:45,942 --> 00:24:50,530 Ikan yu ada membran kelip yang berfungsi sebagai kelopak mata 260 00:24:50,614 --> 00:24:53,408 dan ia boleh dilipat ke atas, bukan ke bawah. 261 00:24:54,451 --> 00:24:56,453 Ia digunakan untuk perlindungan. 262 00:24:59,498 --> 00:25:01,416 Saya suka lihat ia melawannya. 263 00:25:02,375 --> 00:25:05,086 Makin ia mendekati kita, ia cuba buka mata 264 00:25:05,170 --> 00:25:06,963 untuk melihat kita. 265 00:25:14,471 --> 00:25:17,974 Apabila Nikki mendekati saya, ia akan buka mata 266 00:25:18,850 --> 00:25:20,852 dan pandang saya. 267 00:25:23,647 --> 00:25:25,565 "Saya kenal awak." Macam itulah. 268 00:25:31,112 --> 00:25:35,158 Apabila membran mata dilipat, ia menunjukkan yang ia percayakan kita. 269 00:25:37,369 --> 00:25:39,496 Bagaimana jika saya hulurkan tangan? 270 00:25:40,664 --> 00:25:44,000 Saya akan sesuaikan diri dengan apa saja perbuatannya. 271 00:25:44,709 --> 00:25:46,336 Nikki bertindak balas. 272 00:25:58,181 --> 00:26:00,850 Saya tak dapat jelaskan apa yang berlaku. 273 00:26:00,934 --> 00:26:03,228 Mereka berkomunikasi. 274 00:26:06,565 --> 00:26:10,485 Pada saat kami bersentuhan, banyak yang disampaikan. 275 00:26:12,988 --> 00:26:14,739 Ikan yu ada sistem deria 276 00:26:14,823 --> 00:26:18,326 yang membolehkannya merasa elektrik yang organisma hasilkan. 277 00:26:18,910 --> 00:26:22,122 Jadi, dia dapat rasakan kehadiran saya 278 00:26:22,205 --> 00:26:25,375 pada tahap yang berbeza daripada manusia. 279 00:26:35,260 --> 00:26:38,096 Ia bukan sesuatu yang boleh dihitung. 280 00:26:40,682 --> 00:26:43,351 Tapi ia tak bermakna ia tak berlaku. 281 00:26:52,944 --> 00:26:56,448 Jadi, pada masa itu, saya dapat banyak gambar menarik 282 00:26:56,531 --> 00:26:58,533 dan saya cuba menyebarkannya 283 00:27:00,035 --> 00:27:01,870 untuk menyampaikan mesej Ocean. 284 00:27:02,537 --> 00:27:03,538 LIHAT SEMUA KOMEN 285 00:27:04,581 --> 00:27:07,208 Tapi orang masih rasa ia makhluk ganas. 286 00:27:07,292 --> 00:27:10,086 #GANAS 287 00:27:10,920 --> 00:27:15,008 Tapi kita perlu ubah pandangan terhadap ikan yu. 288 00:27:16,217 --> 00:27:17,802 Ubah sepenuhnya. 289 00:27:34,736 --> 00:27:36,946 Semasa saya tunjuk gambar Ocean, 290 00:27:38,031 --> 00:27:41,993 orang hairan dan mula fikir, "Kenapa dia tak dibaham?" 291 00:27:47,707 --> 00:27:48,667 BAGAIMANA DIA BUAT? 292 00:27:48,750 --> 00:27:50,502 HANTARAN, PENGIKUT, MENGIKUT 293 00:27:50,585 --> 00:27:52,295 Mulai saat itu, saya sedar 294 00:27:52,379 --> 00:27:55,632 bahawa aspek manusia dalam interaksi kita dengan ikan yu 295 00:27:55,715 --> 00:27:58,927 membolehkan manusia melihat ikan yu dari sudut berbeza. 296 00:28:00,470 --> 00:28:02,681 Wah, mungkin ia bukan macam Jaws. 297 00:28:07,143 --> 00:28:11,690 Sejak saat itu, saya rakam semua interaksi sebanyak mungkin. 298 00:28:15,735 --> 00:28:17,696 Itulah tugas saya setiap hari. 299 00:28:22,117 --> 00:28:23,910 Apabila kita menampilkan diri, 300 00:28:25,787 --> 00:28:28,164 kita perlu berani hadapi kritikan. 301 00:28:34,045 --> 00:28:37,757 Saya bimbang dengan kisah Ocean Ramsey ini. 302 00:28:37,841 --> 00:28:42,470 Menurut amalan orang Hawaii, kita tak paksa sesuatu berlaku. 303 00:28:42,554 --> 00:28:44,305 Kita biar ia datang sendiri. 304 00:28:45,890 --> 00:28:47,517 Dia terkenal kerananya. 305 00:28:48,101 --> 00:28:51,563 Semua pemain industri ikan yu kenal dan tahu perbuatannya. 306 00:28:51,646 --> 00:28:54,482 Tangkap untuk Instagram dan gambar. 307 00:28:54,566 --> 00:28:57,485 Apabila orang melihatnya, mereka tertarik dan nak buat juga. 308 00:28:58,069 --> 00:28:59,863 Tidak, saya tak galakkannya. 309 00:28:59,946 --> 00:29:04,117 Tapi orang tak peduli dan cuma peduli apabila masalah timbul. 310 00:29:04,200 --> 00:29:07,370 Perbuatan mereka merakam dan menyebarkannya 311 00:29:08,163 --> 00:29:11,958 akan beri mesej yang salah kerana orang akan cuba menirunya. 312 00:29:12,041 --> 00:29:17,130 Jika ikan itu bina hubungan dengan kita, tak apalah. 313 00:29:17,213 --> 00:29:22,135 Saya nak kenal, rasa dan memahami awak. 314 00:29:22,218 --> 00:29:26,389 Jika awak rasa awak perlu sangat menyentuhnya, 315 00:29:27,056 --> 00:29:29,768 pastikan awak faham semua risikonya. 316 00:29:30,602 --> 00:29:32,312 Ocean dan Juan, 317 00:29:33,271 --> 00:29:35,315 mereka faham sifat ikan yu. 318 00:29:36,316 --> 00:29:38,943 Tak ramai orang macam mereka. 319 00:29:39,027 --> 00:29:42,363 Mereka faham sepenuh hati dan sehaluan. 320 00:29:42,447 --> 00:29:44,783 Bukan saja dengan ikan yu, tapi juga dengan laut. 321 00:29:44,866 --> 00:29:49,496 Wanita yang tenang dengan haiwan gergasi ini 322 00:29:49,579 --> 00:29:52,499 membolehkan kita melihat ikan itu menerusi pandangannya 323 00:29:53,708 --> 00:29:54,959 dari sudut berbeza. 324 00:29:55,043 --> 00:29:59,506 Saya rasa itu cara yang baik untuk mengubah tanggapan manusia. 325 00:29:59,589 --> 00:30:01,341 Mereka cuba tunjuk 326 00:30:01,424 --> 00:30:04,511 yang kita tak perlu takut kepada haiwan itu. 327 00:30:04,594 --> 00:30:09,432 Itulah yang mereka nak orang faham. 328 00:30:09,516 --> 00:30:11,226 Apabila dia menyelam… 329 00:30:13,269 --> 00:30:16,773 dia tanya, "Kenapa saya perlu takut?" 330 00:30:16,856 --> 00:30:19,317 Besar kemungkinan, dia mungkin selamat, 331 00:30:19,400 --> 00:30:21,361 tapi kadangkala, mungkin tidak. 332 00:30:29,702 --> 00:30:33,832 Pelik rasanya kerana kami perlu cari keseimbangan 333 00:30:33,915 --> 00:30:37,669 antara menunjukkan sifat manusia dan personalitinya, 334 00:30:37,752 --> 00:30:40,630 kehebatannya dan hakikat yang ia tak ganas. 335 00:30:40,713 --> 00:30:45,051 Tapi ikan yu pemangsa puncak, bukan anak anjing… 336 00:30:48,221 --> 00:30:49,764 dan jika sesuatu berlaku, 337 00:30:50,682 --> 00:30:51,766 kami tanggunglah. 338 00:30:51,850 --> 00:30:52,684 Kami di laut. 339 00:30:52,767 --> 00:30:54,894 Bukannya sesiapa perlu tahu. 340 00:30:55,979 --> 00:30:57,647 Kami tak ada anak. 341 00:30:57,730 --> 00:31:01,651 Tiada apa-apa yang kami pertaruhkan kecuali nyawa kami. 342 00:31:03,903 --> 00:31:07,198 Saya sedia untuk mati bila-bila masa. Apa pepatah itu? 343 00:31:07,282 --> 00:31:11,369 Bukan jumlah tahun dalam usia kita, tapi pengalaman kita yang penting, 344 00:31:11,452 --> 00:31:13,621 dan saya… Aduh, Shark. 345 00:31:13,705 --> 00:31:16,499 - Sharkey tak senonoh! - Awak boleh buat orang pengsan. 346 00:31:16,583 --> 00:31:20,795 Dia nak tarik perhatian kita. 347 00:31:22,505 --> 00:31:24,716 Saya harap ia tak buat lagi, 348 00:31:24,799 --> 00:31:28,052 dan jika ia buat lagi begitu, saya akan buka tingkap. 349 00:31:30,471 --> 00:31:34,726 - Kami ikut rentak masa Hawaii. - Ya, kawan-kawan! 350 00:31:34,809 --> 00:31:36,269 Maaf kerana lambat! 351 00:31:37,312 --> 00:31:40,940 Kamu makin besar setiap kali kami datang. 352 00:31:41,024 --> 00:31:43,902 Tengoklah benda ini. Tatu ikan yu. 353 00:31:43,985 --> 00:31:45,403 - Terima kasih! - Ya! 354 00:31:46,112 --> 00:31:48,323 Kamu boleh buat tatu macam ayah kamu. 355 00:31:48,406 --> 00:31:54,787 Saya ingat nak ajak kamu buat gelang ikan yu yang comel ini. 356 00:31:54,871 --> 00:31:58,249 Bagaimana ikan yu boleh hilang giginya? 357 00:31:58,333 --> 00:32:01,419 Ikan yu bertuah sebab ia tak perlu jumpa doktor gigi. 358 00:32:01,502 --> 00:32:05,840 Saya jumpa Ocean dan Juan semasa saya buat satu projek dengan mereka. 359 00:32:05,924 --> 00:32:09,928 Selepas sekali menyelam dengan mereka, saya terus hubungi mereka, 360 00:32:10,011 --> 00:32:13,014 dan dia kata, "Hei, saya nak buat lagi." 361 00:32:17,852 --> 00:32:21,731 Apabila berenang dengan ikan yu yang besar, 362 00:32:23,566 --> 00:32:26,527 kita dapat rasa kuasa dan kehadiran 363 00:32:26,611 --> 00:32:28,488 yang sukar digambarkan. 364 00:32:36,037 --> 00:32:39,374 Kita akan sedar yang kita berenang dengan sesuatu 365 00:32:39,457 --> 00:32:43,378 yang wujud, mungkin dalam bentuk lain sebelum kewujudan pokok. 366 00:32:47,048 --> 00:32:49,133 Kita berenang dengan haiwan purba. 367 00:33:00,186 --> 00:33:03,856 Ocean dan Juan yakin dan berkemahiran 368 00:33:03,940 --> 00:33:05,775 dengan segala yang mereka buat. 369 00:33:07,485 --> 00:33:08,778 Ini hidup mereka. 370 00:33:12,824 --> 00:33:17,161 Saya rasa ia lebih berbahaya bagi mereka yang tak hidup seperti mereka. 371 00:33:27,338 --> 00:33:31,259 Sejujurnya, saya masih takut sampai sekarang. 372 00:33:35,471 --> 00:33:37,557 Tapi kita perlu bertenang 373 00:33:38,141 --> 00:33:41,894 dan tunjuk yang kita boleh jadi pemangsa apabila bersamanya. 374 00:33:42,895 --> 00:33:45,940 Jangan tunjuk kita lemah apabila bersamanya. 375 00:33:49,027 --> 00:33:52,780 Tapi apabila saya jumpa yu baru, kita tak tahu sejarah hidupnya. 376 00:33:54,615 --> 00:33:57,493 Saya tak tahu pengalamannya dengan manusia. 377 00:33:58,578 --> 00:34:02,832 Itu akan beri kesan kepada cara ia berinteraksi dengan saya. 378 00:34:06,544 --> 00:34:07,962 Aduhai. Ada… 379 00:34:08,046 --> 00:34:10,173 Okey. Kalihi… 380 00:34:12,175 --> 00:34:13,426 Hai, Kalihi! 381 00:34:14,135 --> 00:34:16,971 Kalihi bermaksud "pinggir" dalam bahasa Hawaii. 382 00:34:19,640 --> 00:34:24,854 Saya mengenalinya semasa ia masih muda dan kuat. 383 00:34:26,689 --> 00:34:29,817 Ia kurang sabar. 384 00:34:29,901 --> 00:34:31,986 Langgar. Gigit. 385 00:34:36,407 --> 00:34:39,327 Ia lebih bersemangat berbanding yang lain. 386 00:34:43,706 --> 00:34:44,791 Ia sangat bijak. 387 00:34:49,170 --> 00:34:53,257 Kalihi baling sesuatu yang saya tak pernah lihat. 388 00:34:54,467 --> 00:34:56,969 Ia buka dan tutup mulut di permukaan air… 389 00:35:02,934 --> 00:35:04,519 untuk menghasilkan buih, 390 00:35:05,728 --> 00:35:08,106 yang menghalang pandangan ke dalam air. 391 00:35:10,608 --> 00:35:13,152 Ia sukar diduga. 392 00:35:15,571 --> 00:35:19,367 Cara ia cuba memusingkan badannya, 393 00:35:20,952 --> 00:35:24,789 nampak seolah-olah ia belajar teknik saya. 394 00:35:26,582 --> 00:35:27,708 Entah bagaimana ia buat. 395 00:35:30,419 --> 00:35:34,507 Saya tahu ia sengaja buat dan saya tak boleh teragak-agak. 396 00:35:34,590 --> 00:35:37,051 Saya takkan biar ia meragui saya. 397 00:35:38,261 --> 00:35:39,804 Ini bukan permainan video. 398 00:35:42,849 --> 00:35:43,891 Tiada butang berhenti. 399 00:35:53,442 --> 00:35:55,153 Ia cabar Ocean. 400 00:36:05,621 --> 00:36:09,041 Terima risikonya. Mengaku kehadirannya dan sambung kerja. 401 00:36:20,219 --> 00:36:23,472 Ikan-ikan yu itu mengajar saya semasa saya menyelam. 402 00:36:23,556 --> 00:36:25,975 Ia bentuk pergerakan saya di dalam air 403 00:36:26,058 --> 00:36:28,436 sama seperti ia membentuk haiwan lain. 404 00:36:38,446 --> 00:36:42,617 Ia mendekati saya dari sudut berbeza. 405 00:36:56,631 --> 00:37:00,509 Ia tunjuk yang ia suka guna teknik penyamaran dari bawah. 406 00:37:11,062 --> 00:37:14,357 Pengalaman itu mengajar saya untuk mengubah arah. 407 00:37:15,316 --> 00:37:16,567 Dengan menolaknya ke bawah. 408 00:37:18,361 --> 00:37:19,946 Meluruskan siku. 409 00:37:31,249 --> 00:37:33,376 Ia seperti tarian yang indah. 410 00:37:34,460 --> 00:37:37,964 Jika dia mahu ikan yu datang dekat, dia tundukkan kepalanya 411 00:37:38,965 --> 00:37:40,383 dan mengerekot. 412 00:37:44,971 --> 00:37:48,140 Jika kita perlukan lebih ruang, berdiri menegak dan luruskan badan. 413 00:37:50,101 --> 00:37:52,937 Kita perlu bertentangan mata dengannya. 414 00:37:56,357 --> 00:38:00,444 Supaya ia rasa, "Saya juga pemangsa dan saya nampak awak." 415 00:38:04,156 --> 00:38:06,742 Kalau perlu, jangan berganjak. 416 00:38:14,875 --> 00:38:19,130 Ia sedar dan sangat berpengetahuan tentang haiwan ini. 417 00:38:26,846 --> 00:38:31,058 Bagi saya, saya cuma merakam, jadi kadangkala saya lupa diri. 418 00:38:33,477 --> 00:38:37,231 Apabila melihat melalui kanta, penglihatan kita sangat tertumpu. 419 00:38:40,151 --> 00:38:41,986 Saya perlu mengawasinya. 420 00:38:58,544 --> 00:39:00,421 Dia banyak mengajar saya. 421 00:39:03,090 --> 00:39:04,717 Semua tingkah laku ikan yu 422 00:39:04,800 --> 00:39:08,346 dan inilah cara untuk memastikan interaksi itu selamat. 423 00:39:12,516 --> 00:39:16,187 Ocean menjadikannya lebih saintifik. 424 00:39:37,041 --> 00:39:40,711 Jika kita guna papan luncur panjang atau berteman, 425 00:39:40,795 --> 00:39:42,630 ia akan menjauhi kita. 426 00:39:42,713 --> 00:39:47,510 Kurangkan percikan air atau apa-apa saja yang boleh menarik perhatian. 427 00:39:48,928 --> 00:39:51,972 Mengasingkan manusia daripada ikan yu mustahil. 428 00:39:52,056 --> 00:39:56,268 Orang mahu berenang, meluncur dan menyelam dan pasti terjumpa iklan yu. 429 00:39:56,352 --> 00:40:00,314 Saya nak orang selamat kerana kemalangan tak membantu usaha saya, 430 00:40:00,398 --> 00:40:04,693 usaha pemuliharaan atau memulihkan reputasi ikan yu. 431 00:40:04,777 --> 00:40:07,613 Jadi, saya rasa amat bertanggungjawab 432 00:40:07,696 --> 00:40:12,159 untuk pastikan orang selamat dan diajar cara untuk kekal selamat. 433 00:40:12,243 --> 00:40:17,456 Salah satu perkara tentang serangan ikan yu 434 00:40:17,540 --> 00:40:22,711 ialah orang yang diserang tak tahu mereka akan diserang. 435 00:40:23,295 --> 00:40:27,675 Jadi, mereka tak sempat mengelaknya. 436 00:40:28,300 --> 00:40:33,597 Bagi saya, dia buat hanya untuk publisiti dan bukan atas nama sains. 437 00:40:34,223 --> 00:40:37,309 Jika kita ahli sains atau bukan sekalipun, 438 00:40:37,393 --> 00:40:40,354 semua itu tak penting. Yang penting, 439 00:40:40,438 --> 00:40:46,402 ialah jumlah masa yang dihabiskan dengan haiwan itu. 440 00:40:46,485 --> 00:40:49,655 Dia amat memahami tingkah laku ikan yu 441 00:40:49,738 --> 00:40:52,616 kerana dia kerap habiskan masa dengan haiwan itu. 442 00:40:52,700 --> 00:40:55,119 Tapi dalam komuniti penyelidikan sebenar, 443 00:40:56,370 --> 00:40:57,997 dia tak dihormati. 444 00:40:58,622 --> 00:41:00,249 Bagi sesetengah orang, 445 00:41:00,332 --> 00:41:03,836 hanya kerana dia biar gambarnya diambil 446 00:41:03,919 --> 00:41:06,046 dan kisahnya diceritakan, 447 00:41:06,130 --> 00:41:09,133 dia tak boleh dianggap ahli sains. 448 00:41:09,216 --> 00:41:13,095 Tapi bukankah ahli sains juga memerhati dengan teliti 449 00:41:13,179 --> 00:41:15,139 dan berkongsi hasil pemerhatian? 450 00:41:16,348 --> 00:41:18,893 TAKUK, SEPARA BULAT HILANG, PATAH SEDIKIT 451 00:41:20,102 --> 00:41:22,980 Dah 15 tahun kami mengumpul data pengenalan. 452 00:41:23,063 --> 00:41:24,231 BAHAGIAN INI HILANG 453 00:41:24,315 --> 00:41:26,442 DAH HILANG PARUT HISAPAN SOTONG 454 00:41:26,525 --> 00:41:28,360 NIKKI/RATU NIKKI 455 00:41:29,361 --> 00:41:30,446 YU TENGGIRI JANTAN 456 00:41:30,529 --> 00:41:33,199 Kami dah kenal pasti 300 ekor ikan yu. 457 00:41:33,657 --> 00:41:35,409 PARUT EKOR HAMPIR SEMBUH 458 00:41:35,493 --> 00:41:37,244 YU TENGGIRI BETINA 459 00:41:37,328 --> 00:41:39,497 PEMALU DAN BERHATI-HATI LAMBAT MESRA 460 00:41:39,580 --> 00:41:41,332 KURANG RASA INGIN TAHU 461 00:41:41,415 --> 00:41:43,709 YU TENGGIRI BETINA 462 00:41:43,792 --> 00:41:45,628 SIRIP DORSAL BERGULUNG 463 00:41:45,711 --> 00:41:48,172 CENDERUNG UNTUK MENGEKORI SAYA. 464 00:41:48,756 --> 00:41:51,133 Bagi saya, ia sangat unik 465 00:41:51,217 --> 00:41:52,092 YU TENGGIRI BETINA 466 00:41:52,176 --> 00:41:53,928 sebagai individu berbeza 467 00:41:54,970 --> 00:41:58,349 sama penting seperti manusia. 468 00:41:58,432 --> 00:42:00,768 KEROSAKAN DORSAL SAMPAI 3/4 469 00:42:00,851 --> 00:42:03,062 YU TENGGIRI BETINA 470 00:42:03,771 --> 00:42:06,440 Saya dan Ocean mula bekerjasama pada 2006. 471 00:42:07,066 --> 00:42:10,361 Lima tahun kemudian, Roxy muncul dalam hidup kami. 472 00:42:10,444 --> 00:42:12,530 YU TENGGIRI BETINA 473 00:42:12,613 --> 00:42:14,532 Kali pertama kami melihatnya, 474 00:42:14,615 --> 00:42:17,743 rahangnya baru patah dan ia nampak parah. 475 00:42:17,826 --> 00:42:19,203 RAHANG PATAH AKIBAT CANGKUK? 476 00:42:19,787 --> 00:42:22,122 Saya dapat rasa kesakitannya. 477 00:42:23,541 --> 00:42:26,126 Saya boleh lihat daripada cara ia berenang 478 00:42:27,336 --> 00:42:33,717 dan saya rakam ia dan semua orang kata, "Itu raksasa hodoh yang menakutkan." 479 00:42:36,971 --> 00:42:39,265 Ia tak ganas. 480 00:42:39,348 --> 00:42:42,893 Manusia ganaslah yang mencederakannya. 481 00:42:48,857 --> 00:42:51,819 Bayangkan rahang kita patah. 482 00:42:53,696 --> 00:42:57,283 Bayangkan juga apa rasanya apabila kita cuba makan. 483 00:43:02,913 --> 00:43:06,000 Dia hanya boleh makan 484 00:43:06,083 --> 00:43:09,128 ikan yang sudah ditangkap atau sudah mati, 485 00:43:09,837 --> 00:43:12,715 yang biasanya dijumpai pada cangkuk atau jaring. 486 00:43:14,800 --> 00:43:16,385 Banyak betul cabarannya. 487 00:43:16,468 --> 00:43:18,637 Dia juga ada teg SAT… 488 00:43:20,514 --> 00:43:24,893 Akibatnya, dia lebih kerap terjerat berbanding haiwan lain. 489 00:43:32,776 --> 00:43:35,779 Biasanya, selepas kami cabut benda yang tersangkut pada ikan yu, 490 00:43:36,447 --> 00:43:37,990 ia akan terus pergi. 491 00:43:41,577 --> 00:43:45,122 Tapi selepas kerap membantu Roxy, 492 00:43:45,205 --> 00:43:47,541 saya tahu ia dah cam kami. 493 00:43:52,921 --> 00:43:56,383 Kami berkongsi banyak perasaan. 494 00:43:59,553 --> 00:44:03,098 Pada 1999, tulang belakang saya patah semasa memanjat batu. 495 00:44:05,809 --> 00:44:08,145 Talinya putus dan saya jatuh sejauh 15 meter. 496 00:44:12,149 --> 00:44:15,194 Apabila orang kata saya takkan boleh lagi berjalan, 497 00:44:15,277 --> 00:44:18,197 kecewanya bukan kepalang. 498 00:44:23,619 --> 00:44:25,579 Hidup rasa sia-sia. 499 00:44:31,919 --> 00:44:33,754 Saya selalu bersama Juan, 500 00:44:33,837 --> 00:44:37,841 jadi saya nampak kesakitan yang dia rasa pada belakang badannya. 501 00:44:42,930 --> 00:44:47,726 Saya dapat lihat yang hubungan Juan dan Roxy istimewa 502 00:44:47,810 --> 00:44:51,146 kerana kedua-duanya sentiasa bergelut dengan kesakitan. 503 00:44:53,524 --> 00:44:56,819 Indahnya cara mereka berdua berinteraksi. 504 00:44:59,363 --> 00:45:01,949 Kami sepatutnya luruskan siku, tapi… 505 00:45:10,124 --> 00:45:15,045 Kadangkala saya rasa tenang, jadi saya biarkan siku saya bengkok. 506 00:45:57,629 --> 00:46:02,134 Saya hairan betul memikirkan cara haiwan boleh dilayan. 507 00:46:04,511 --> 00:46:06,680 Ketika itulah kita sedar 508 00:46:07,264 --> 00:46:09,099 bahawa ikan yu tak dilindungi. 509 00:46:09,183 --> 00:46:11,977 Kita takkan dikenakan tindakan undang-undang 510 00:46:12,060 --> 00:46:13,479 jika kita bunuh ikan yu. 511 00:46:19,401 --> 00:46:23,739 Hampir 100 anak yu tukul ditemui mati di Hawaii. 512 00:46:23,822 --> 00:46:27,868 Kematiannya mungkin akibat tersangkut pada jaring nelayan. 513 00:46:30,078 --> 00:46:32,581 Mereka tak dilindungi daripada pembunuhan tak bersebab, 514 00:46:36,668 --> 00:46:38,462 seperti aktiviti memancing yu. 515 00:46:50,808 --> 00:46:53,977 Orang bunuh ikan yu, macam Roxy. 516 00:46:54,061 --> 00:46:57,231 Mereka patahkan rahangnya dan heret ia keluar dari air 517 00:46:57,314 --> 00:46:59,233 hanya untuk bergambar dengannya. 518 00:47:10,577 --> 00:47:12,037 Saya rasa… 519 00:47:16,250 --> 00:47:20,379 Saya tak pandai… 520 00:47:20,462 --> 00:47:22,673 meluahkan perasaan. 521 00:47:23,799 --> 00:47:28,554 Tapi mestilah saya rasa sedih memikirkan penderitaannya. 522 00:47:33,058 --> 00:47:34,518 Sekarang, 523 00:47:35,769 --> 00:47:41,316 populasi kebanyakan spesies ikan yu besar dah kurang daripada 10 peratus. 524 00:47:41,400 --> 00:47:42,734 PENURUNAN 50 TAHUN 525 00:47:42,818 --> 00:47:44,278 KEPUPUSAN 526 00:47:44,361 --> 00:47:47,698 Semuanya hampir pupus. 527 00:47:47,781 --> 00:47:49,449 PUPUS 528 00:47:49,533 --> 00:47:52,452 Okey, kita di mana sekarang? 529 00:47:52,536 --> 00:47:53,620 Di sini. 530 00:47:54,454 --> 00:47:57,416 Ke mana kita akan pergi… bagaimana… 531 00:47:58,417 --> 00:47:59,334 Pasar ikan. 532 00:48:01,086 --> 00:48:05,591 Apabila saya dapat tahu yang ikan yu dibunuh kerana siripnya… 533 00:48:08,510 --> 00:48:11,722 dan jumlahnya jatuh merudum di seluruh dunia 534 00:48:11,805 --> 00:48:15,767 hanya untuk semangkuk sup, saya rasa sangat marah. 535 00:48:21,023 --> 00:48:22,190 Ikan yu. 536 00:48:22,274 --> 00:48:27,154 Banyak negara di seluruh dunia bunuh ikan yu tanpa berfikir dua kali. 537 00:48:28,280 --> 00:48:31,867 Ini yu jenis apa? Ini yu pauskah? 538 00:48:33,493 --> 00:48:38,749 Yu yang bukan spesies utama pun masih sangat penting bagi ekosistem laut. 539 00:48:38,832 --> 00:48:42,377 Membunuh haiwan hanya untuk 2% bahagian badannya… 540 00:48:44,004 --> 00:48:46,632 Kenapa orang buat begitu untuk semangkuk sup? 541 00:48:51,428 --> 00:48:54,014 Apa masalah terbesarnya? 542 00:48:54,097 --> 00:48:57,142 Masalah terbesar yang saya nampak 543 00:48:57,225 --> 00:48:59,102 ialah pembunuhan ikan yu. 544 00:48:59,186 --> 00:49:00,270 Itulah masalahnya. 545 00:49:00,354 --> 00:49:03,857 Bagaimana nak sebarkan maklumat itu? Melalui imej visual. 546 00:49:08,445 --> 00:49:10,113 Saya akan guna rupa saya. 547 00:49:12,115 --> 00:49:14,785 Saya akan tonjolkan diri untuk tujuan ini. 548 00:49:18,246 --> 00:49:21,041 Orang biasa lihat sebelum mereka dengar. 549 00:49:22,000 --> 00:49:23,377 Tarik perhatian orang. 550 00:49:26,421 --> 00:49:29,675 Kemudian, sampaikan mesej yang baik ini. 551 00:49:31,343 --> 00:49:33,637 Itulah yang saya mahu buat. 552 00:49:34,221 --> 00:49:36,974 Ini berskala kecil. Ia berlaku setiap hari. 553 00:49:41,228 --> 00:49:43,939 Dengan semua imej itu, kita boleh capai 554 00:49:44,022 --> 00:49:48,527 lebih ramai orang berbanding semua usaha kami sebelum ini. 555 00:49:50,278 --> 00:49:53,198 Kami boleh sampaikan mesej ini kepada orang awam. 556 00:49:58,620 --> 00:50:00,622 #SERTAI KAMI 280,000 DIBUNUH SEHARI 557 00:50:05,502 --> 00:50:07,879 JANGAN TAKUT YU. RISAUKAN KESELAMATANNYA. 558 00:50:07,963 --> 00:50:09,756 SELAMATKAN YU KITA! CEPAT! 559 00:50:11,383 --> 00:50:12,426 CUKUPLAH 560 00:50:17,431 --> 00:50:21,184 Sebagai wanita, saya boleh dapat lebih perhatian, 561 00:50:21,268 --> 00:50:23,770 tapi kritikannya lebih banyak. 562 00:50:23,854 --> 00:50:26,023 WANITA INI MENANG ANUGERAH BAHLUL 563 00:50:26,106 --> 00:50:28,108 Tak semua orang akan setuju dengan kita. 564 00:50:28,191 --> 00:50:31,236 AWAK NAK AMBIL GAMBAR SAJA JANGANLAH GANGGU IKAN YU 565 00:50:31,319 --> 00:50:34,448 Jaguh siber, ribuan kilometer dari sini. 566 00:50:34,573 --> 00:50:36,074 JANGAN YAKIN SANGAT 567 00:50:39,828 --> 00:50:41,621 Orang kata, "Awak akan mati." 568 00:50:41,705 --> 00:50:44,374 "Semoga awak gembira dan panjang umur." 569 00:50:44,458 --> 00:50:46,376 PEMANGSA PUNCAK JADI FESYEN IG 570 00:50:46,460 --> 00:50:47,586 TUNJUK PUNGGUNG 571 00:50:47,669 --> 00:50:51,381 Kepada orang yang komen tentang rupa atau cara saya memulihara, 572 00:50:51,465 --> 00:50:53,216 cubalah atasi usaha saya. 573 00:50:53,300 --> 00:50:54,843 DIA BERMAIN DENGAN API 574 00:50:54,926 --> 00:50:56,803 Tapi itulah keadaannya. 575 00:50:56,887 --> 00:50:58,972 Kami manfaatkan apa saja yang ada. 576 00:51:03,685 --> 00:51:08,565 Pendek kata, kami perlu buat sesuatu yang melampau untuk mengubah kegilaan ini. 577 00:51:09,941 --> 00:51:11,068 Jaws. 578 00:51:15,072 --> 00:51:19,034 Benda yang orang paling takut tentang ikan yu 579 00:51:19,117 --> 00:51:21,203 berkait rapat dengan imej yu putih. 580 00:51:26,416 --> 00:51:29,836 Oleh itu, kami nak dapatkan gambarnya 581 00:51:29,920 --> 00:51:34,299 untuk cuba menunjukkan hubungan antara manusia dan yu putih, 582 00:51:35,050 --> 00:51:36,676 gambar yang anti-Jaws. 583 00:51:38,804 --> 00:51:42,808 Ia ada datang ke Hawaii setiap tahun, 584 00:51:42,891 --> 00:51:44,768 tapi ia sukar ditemui. 585 00:51:47,020 --> 00:51:49,022 Ia seperti unikorn di laut. 586 00:51:50,273 --> 00:51:51,983 Amat jarang dilihat, 587 00:51:52,067 --> 00:51:55,821 apatah lagi didekati olehnya di dalam laut. 588 00:52:01,910 --> 00:52:04,996 Hanya ada beberapa tempat untuk kami cari 589 00:52:05,080 --> 00:52:07,082 dan berenang bersama yu putih. 590 00:52:08,083 --> 00:52:09,292 Antaranya ialah Guadalupe. 591 00:52:29,229 --> 00:52:32,440 Pada kali pertama saya menyelam dengan yu putih, 592 00:52:33,608 --> 00:52:36,736 umpan dan ikan dibawa arus ke arah sana. 593 00:52:37,529 --> 00:52:40,240 Tiba-tiba, ikan yu itu datang dari arah itu. 594 00:52:40,323 --> 00:52:42,951 Ia datang dari arah haluan bot. 595 00:52:44,327 --> 00:52:48,039 Dengan mata terbuka, ia bertentang mata dengan semua orang. 596 00:52:54,754 --> 00:52:59,593 Kemudian, dia berenang ke bawah. Tiba-tiba, ia naik ke atas dengan pantas. 597 00:52:59,676 --> 00:53:02,429 Kami cuma nampak kelibatnya. Bum! 598 00:53:07,225 --> 00:53:11,521 Ketika itu saya sedar, jika ia nak baham manusia, 599 00:53:11,605 --> 00:53:13,315 kita pasti tewas. 600 00:53:13,398 --> 00:53:17,360 Kita bukan saja digigit olehnya, tapi akan hilang terus. 601 00:53:36,713 --> 00:53:38,965 Buat kali pertama dalam hidup saya, 602 00:53:39,049 --> 00:53:43,178 saya buat keputusan untuk pergi memerhati 603 00:53:43,261 --> 00:53:45,764 perilaku spesies ikan yu tertentu 604 00:53:47,182 --> 00:53:48,808 dari dalam sangkar. 605 00:54:06,034 --> 00:54:09,246 Memerhatikan ikan yu berinteraksi sesama sendiri, 606 00:54:10,664 --> 00:54:12,832 melihat perbualan mereka, 607 00:54:13,792 --> 00:54:15,710 dan cuba memahami bahasanya. 608 00:54:33,603 --> 00:54:38,024 Saya rasa agak gementar, tapi rasa terujanya lebih hebat, 609 00:54:44,197 --> 00:54:48,618 dan saya rasa, "Ya, saya bersedia untuk ini sekarang." 610 00:55:01,006 --> 00:55:06,303 Semasa belajar, memerhati, melihatnya ketika dikurung di dalam sangkar, 611 00:55:06,386 --> 00:55:09,556 tiba-tiba ada seekor di sebelah ini, tapi saya tak perasan. 612 00:55:13,643 --> 00:55:18,273 Adakah saya boleh tahu apa akan berlaku jika saya keluar dari sangkar? 613 00:55:18,898 --> 00:55:19,816 Tidak. 614 00:55:41,212 --> 00:55:43,465 Tiba-tiba, saya nampak yu yang cantik. 615 00:55:49,387 --> 00:55:52,015 Ia yu betina paling dominan di kawasan itu. 616 00:55:58,021 --> 00:56:02,150 Ia betul-betul hairan melihat saya. 617 00:56:08,198 --> 00:56:11,326 Ia pandang saya. 618 00:56:19,209 --> 00:56:24,297 Mungkin ini bukan perkataan yang tepat, tapi ia terasa seperti satu jemputan. 619 00:57:13,346 --> 00:57:18,643 Tiada sesiapa pernah berinteraksi begitu dengan yu putih sebelum hari itu. 620 00:57:25,984 --> 00:57:28,278 Ia bertentang dengan filem Jaws. 621 00:57:37,620 --> 00:57:38,830 Kami beri GoPro video itu. 622 00:57:38,913 --> 00:57:41,124 Mereka paparkannya bagi tujuan pemuliharaan. 623 00:57:41,207 --> 00:57:46,504 GOPRO: OCEAN RAMSEY BERSAMA YU PUTIH 624 00:57:46,588 --> 00:57:49,424 11.2 JUTA PELANGGAN TONTONAN 625 00:57:50,425 --> 00:57:52,385 Ketika itulah semuanya berubah. 626 00:57:52,469 --> 00:57:54,304 - Ocean Ramsey. - Ocean Ramsey. 627 00:57:54,387 --> 00:57:56,181 - Ocean Ramsey. - Ocean Ramsey. 628 00:57:56,264 --> 00:57:57,724 - Namanya Ocean? - Ocean. 629 00:57:57,807 --> 00:58:01,519 Wanita berani yang berenang dengan yu putih. 630 00:58:01,603 --> 00:58:04,272 Wanita ini berenang dengan yu putih. 631 00:58:04,355 --> 00:58:05,482 Biar betul! 632 00:58:05,565 --> 00:58:07,317 Itu ikan yu gergasi. 633 00:58:07,400 --> 00:58:09,444 Mungkin yu itu tak suka dia buat begitu. 634 00:58:09,527 --> 00:58:12,071 Yu putih sering disalah faham. 635 00:58:12,155 --> 00:58:14,616 Kerana rasional, dia berenang bersamanya. 636 00:58:14,699 --> 00:58:17,368 Kalau kita suruh orang teka sekarang, 637 00:58:17,452 --> 00:58:20,538 dan saya minta dua orang berdiri dengan awak, orang tentu takkan teka 638 00:58:20,622 --> 00:58:22,790 bahawa awaklah yang berenang dengan yu putih. 639 00:58:25,210 --> 00:58:27,170 Komuniti kami mula berkembang. 640 00:58:27,253 --> 00:58:28,671 HANTARAN, PENGIKUT, MENGIKUTI 641 00:58:28,755 --> 00:58:32,258 Selain itu, ada juga peluang perniagaan 642 00:58:33,051 --> 00:58:35,678 untuk meningkatkan kesedaran, 643 00:58:37,263 --> 00:58:39,182 dan ia bagus untuk ikan yu. 644 00:58:46,147 --> 00:58:48,066 Makin ramai orang 645 00:58:48,149 --> 00:58:51,569 yang mahu memahami dan belajar tentang perilaku ikan yu. 646 00:58:51,653 --> 00:58:54,239 Jadi, kami sedia memperkenalkan orang kepadanya… 647 00:58:54,322 --> 00:58:57,242 Kamu boleh masuk. Tapi jangan pergi jauh dari bot. 648 00:59:00,453 --> 00:59:02,413 …dan memastikan mereka selamat. 649 00:59:03,373 --> 00:59:08,253 Kami gembira dapat memperkasakan orang dengan pengalaman secara langsung. 650 00:59:08,336 --> 00:59:09,671 Supaya mereka dapat kata, 651 00:59:09,754 --> 00:59:12,966 "Saya menyelam dengan ikan yu dan ia pengalaman indah," 652 00:59:15,718 --> 00:59:21,057 dan dapat menghargai ikan yu 653 00:59:21,140 --> 00:59:24,102 dan rasa terdorong untuk melindunginya. 654 00:59:28,731 --> 00:59:33,736 Tapi cabarannya ialah mengimbangkan semuanya. 655 00:59:33,820 --> 00:59:40,618 Ya, kita perlu lindungi haiwan ini. 656 00:59:49,460 --> 00:59:55,967 Tapi saya nampak apa yang ia mampu buat kepada manusia. 657 00:59:56,676 --> 00:59:58,052 PANTAI UTARA, O'AHU 658 00:59:58,136 --> 01:00:02,223 Pagi ini, orang ramai berwaspada di tempat meluncur terkenal di O'ahu. 659 01:00:02,307 --> 01:00:05,435 Kali ini, peluncur berusia 25 tahun berada dalam keadaan kritikal 660 01:00:05,518 --> 01:00:07,103 selepas diserang ikan yu. 661 01:00:07,186 --> 01:00:09,981 Colin Cook sedang meluncur di Pantai Utara O'ahu 662 01:00:10,064 --> 01:00:12,567 apabila ikan yu itu tiba-tiba muncul. 663 01:00:14,027 --> 01:00:15,903 Cuaca hari itu amat indah. 664 01:00:16,404 --> 01:00:19,324 Air nampak jernih dan sangat menarik. 665 01:00:19,866 --> 01:00:22,535 Saya dah beberapa jam berada di luar, 666 01:00:22,619 --> 01:00:27,165 dan ketika itu, saya ingat saya perlu dapatkan gelombang 667 01:00:27,248 --> 01:00:29,292 dan tiba-tiba, saya ingat 668 01:00:29,375 --> 01:00:32,462 saya dihempas dan ditarik ke bawah. 669 01:00:32,545 --> 01:00:34,631 Saya buka mata dalam air dan nampak 670 01:00:34,714 --> 01:00:38,468 ada ikan yu besar yang meragut kaki saya. 671 01:00:39,093 --> 01:00:42,263 Saya dapat melepaskan diri dan terus ke permukaan air. 672 01:00:42,347 --> 01:00:44,307 Hujung jari ini dah hilang. 673 01:00:44,390 --> 01:00:46,643 Tiga jari ini tergantung di tepi. 674 01:00:46,726 --> 01:00:48,853 Saya fikir, "Itu saja. Saya okey." 675 01:00:48,936 --> 01:00:51,981 Apabila saya pandang kaki, ia dah hilang sepenuhnya. 676 01:00:52,065 --> 01:00:55,735 Ketika itu, saya fikir, "Habislah, ajal saya dah sampai." 677 01:00:57,612 --> 01:01:01,491 Saya cuma rasa seolah-olah saya sepatutnya berada di sana. 678 01:01:03,826 --> 01:01:06,954 Saya tak dapat nak gambarkan, 679 01:01:07,038 --> 01:01:09,248 tapi ikan itu gigit kakinya di sini, 680 01:01:10,625 --> 01:01:13,878 dan talinya diikat di buku lali. 681 01:01:13,961 --> 01:01:18,800 Colin dah naik ke atas papannya, tapi kedudukan gigitan itu 682 01:01:18,883 --> 01:01:23,012 menyebabkan ikan yu itu mengayunkan dia dengan tali pengikat. 683 01:01:23,596 --> 01:01:27,392 Saya toleh dan dengar dia kata, "Tunggu, saya datang." 684 01:01:27,475 --> 01:01:31,104 Keoni mendayung di sebelah saya di atas papan dayung berdiri. 685 01:01:31,187 --> 01:01:32,814 Ocean dan Juan cakap, 686 01:01:32,897 --> 01:01:37,110 "Ikan yu tenggiri sangat kuat apabila bergerak ke depan. 687 01:01:37,193 --> 01:01:39,445 Tapi jika awak boleh buat ia tersasar, 688 01:01:39,529 --> 01:01:43,199 awak akan ada 10 hingga 12 saat sebelum ia pusing balik." 689 01:01:43,991 --> 01:01:46,327 Jadi, saya pukul ia sekuat mungkin. 690 01:01:46,411 --> 01:01:49,122 Saya cuba tolak ia ke bawah. 691 01:01:49,205 --> 01:01:53,167 Sebaik saja saya pukul ia dan saya tahu yang mulutnya melepasi kami, 692 01:01:53,251 --> 01:01:56,421 saya baling dayung, letak Colin di belakang saya 693 01:01:57,714 --> 01:01:59,257 dan kayuh ke arah pantai. 694 01:01:59,340 --> 01:02:02,427 Saya dah nyawa-nyawa ikan. 695 01:02:02,510 --> 01:02:05,096 Saya sukar bernafas dan… 696 01:02:06,097 --> 01:02:08,808 Saya beritahu Keoni hajat terakhir saya. 697 01:02:09,517 --> 01:02:12,979 Dia kata, "Hei, beritahu mak saya yang saya sayang dia." 698 01:02:16,107 --> 01:02:19,235 Kami rapat sejak kejadian itu. 699 01:02:19,777 --> 01:02:22,613 Ia hubungan yang unik. 700 01:02:24,365 --> 01:02:26,868 Dia ibarat wira bagi saya. 701 01:02:26,951 --> 01:02:29,328 Cook berjaya sampai ke pantai dengan bantuan kawan. 702 01:02:29,412 --> 01:02:33,624 Namun, kaki kirinya terpaksa dipotong dan dia kehilangan dua jari, 703 01:02:33,708 --> 01:02:35,209 tapi dia masih hidup. 704 01:02:35,293 --> 01:02:38,629 Keoni Bowthorpe telah dianugerahkan Pingat Carnegie. 705 01:02:38,713 --> 01:02:42,467 Ia diberikan kepada mereka yang mempertaruhkan nyawa 706 01:02:42,550 --> 01:02:44,385 untuk menyelamatkan orang lain. 707 01:02:44,469 --> 01:02:47,638 Ia kisah wira hebat 708 01:02:47,722 --> 01:02:52,059 yang meremukkan hati saya. 709 01:02:53,060 --> 01:02:55,271 Ia sebuah tragedi. 710 01:02:55,354 --> 01:03:01,152 Saya hanya mampu mencari sudut positif dan dalam kejadian ini 711 01:03:01,235 --> 01:03:03,738 ialah hakikat yang ia jarang berlaku. 712 01:03:10,787 --> 01:03:15,208 Setiap hari, ikan yu melepasi peluncur, perenang dan penyelam. 713 01:03:24,550 --> 01:03:26,969 Jika ia anggap kita sebagai mangsanya… 714 01:03:30,515 --> 01:03:34,143 kejadian seperti ini tentu sering berlaku, 715 01:03:38,898 --> 01:03:41,317 tapi hakikatnya bukan begitu. 716 01:03:49,951 --> 01:03:53,955 Saya rasa saya bukan saja harus melindungi manusia daripada ikan yu… 717 01:03:56,123 --> 01:03:59,752 tapi juga melindungi ikan yu daripada manusia. 718 01:04:05,258 --> 01:04:09,053 Kadangkala kita kenal yu tertentu, 719 01:04:09,136 --> 01:04:11,264 kemudian ia menghilang selama beberapa tahun. 720 01:04:16,727 --> 01:04:19,730 Saya terfikir, "Ia kena tangkap dan patah rahangkah 721 01:04:19,814 --> 01:04:23,067 atau tersangkut dalam jaringkah? 722 01:04:24,110 --> 01:04:25,528 Ia dah matikah?" 723 01:04:28,322 --> 01:04:30,741 Kami dah lama tak jumpa Roxy. 724 01:04:38,291 --> 01:04:42,712 Dulu, ada tali yang bersambung dengan cangkuk yang di dalam perutnya. 725 01:04:48,259 --> 01:04:50,177 Saya gagal potong tali itu 726 01:04:50,261 --> 01:04:54,265 kerana jika saya tarik sikit saja pun ia akan rasa sakit. 727 01:04:56,183 --> 01:04:58,895 Hancur luluh saya melihatnya. 728 01:05:02,440 --> 01:05:04,984 Kita boleh nampak yang ia sangat lemah. 729 01:05:19,040 --> 01:05:23,669 Saya asyik terfikir, "Okey, ia takkan hidup lama." 730 01:05:31,010 --> 01:05:33,721 Jadi, saya perlu ucap selamat tinggal. 731 01:05:43,439 --> 01:05:47,109 Saya amat risau tentang ikan-ikan yu ini 732 01:05:47,193 --> 01:05:51,906 sehingga saya rasa saya dah jatuh cinta kepadanya. 733 01:05:52,490 --> 01:05:55,034 Jadi, saya bertindak untuk menyelamatkannya. 734 01:05:57,411 --> 01:05:59,956 Jadi, kami cuba mohon undang-undang 735 01:06:01,374 --> 01:06:03,000 yang mengubah dasar 736 01:06:04,210 --> 01:06:08,965 agar ikan yu dilindungi sepenuhnya daripada pembunuhan tanpa sebab di Hawaii. 737 01:06:10,299 --> 01:06:13,094 Rang undang-undang seterusnya, HB1734. 738 01:06:13,719 --> 01:06:15,554 Berkaitan perlindungan hidupan laut. 739 01:06:16,722 --> 01:06:17,974 Panjangnya. 740 01:06:28,818 --> 01:06:32,571 - Boleh awak guna mikrofon? - Maaf. Boleh anda dengar? 741 01:06:35,157 --> 01:06:38,369 Jadi, saya tinggalkan semua urusan lain. 742 01:06:38,452 --> 01:06:42,123 Kita teruskan strategi media sosial. 743 01:06:43,332 --> 01:06:49,046 Saya tak tidur. Kami cuma perlu sebarkan melalui media sebanyak mungkin. 744 01:06:49,130 --> 01:06:53,092 Saya Ocean Ramsey, penyokong pemuliharaan dan saintis yu dan marin. 745 01:06:53,175 --> 01:06:56,971 Ikan yu penting untuk kesihatan dan keseimbangan ekosistem marin 746 01:06:57,054 --> 01:06:59,098 dan ia perlu dan wajar dilindungi. 747 01:06:59,181 --> 01:07:03,227 Saya rasa dia berfikir macam ikan yu, dan itu satu pujian. 748 01:07:03,310 --> 01:07:05,938 Bantah penangkapan ikan yu dan memilih pemimpin tempatan 749 01:07:06,022 --> 01:07:08,441 yang akan membentuk undang-undang yang melindunginya. 750 01:07:09,191 --> 01:07:10,609 Hai, adik-adik. 751 01:07:13,946 --> 01:07:17,908 Kami dapatkan bantuan komuniti untuk mendesak ahli politik. 752 01:07:17,992 --> 01:07:24,165 Malangnya, lebih 100 juta ikan yu dibunuh setiap tahun. 753 01:07:24,248 --> 01:07:26,834 Kenapa lindungi ikan yu? Kenapa ia penting? 754 01:07:26,917 --> 01:07:29,920 Jika semua hidupan laut tiada, dunia akan musnah. 755 01:07:30,004 --> 01:07:32,423 Sebanyak 70% oksigen datang dari laut 756 01:07:32,506 --> 01:07:35,676 dan yu menyumbang kepada ekosistem marin yang sihat. 757 01:07:37,136 --> 01:07:39,263 Untuk buat perubahan 758 01:07:40,473 --> 01:07:41,766 dalam masa tercepat, 759 01:07:41,849 --> 01:07:44,977 kita perlu bekerjasama. 760 01:07:45,895 --> 01:07:47,772 Kita mesti kerja bersama. 761 01:07:48,981 --> 01:07:51,817 Di Maui Selatan, ada beberapa serangan. 762 01:07:51,901 --> 01:07:55,071 Beberapa kejadian ini mungkin berlaku 763 01:07:55,154 --> 01:07:58,532 kerana pertambahan orang yang berenang di dalam air. 764 01:07:59,075 --> 01:08:01,368 Saya Juan Oliphant, ahli pemuliharaan ikan yu… 765 01:08:01,452 --> 01:08:06,082 Bukan saya dan Juan saja yang berjuang, tapi juga seluruh ahli masyarakat. 766 01:08:06,165 --> 01:08:11,504 Bangunan Capitol Hawaii. Bilik 312. Saya harap anda dapat datang. 767 01:08:13,339 --> 01:08:17,551 Spesies yu akan pupus tanpa perlindungan kita. 768 01:08:17,635 --> 01:08:20,096 Ada ikan yu yang ditangkap 769 01:08:20,179 --> 01:08:23,891 dan lehernya dijerut dan digantung pada papan tanda jalan. 770 01:08:24,391 --> 01:08:26,811 Hantar testimoni dalam talian. 771 01:08:26,894 --> 01:08:28,813 SAYA SOKONG HB1734. YU & PARI 772 01:08:29,855 --> 01:08:32,900 Daripada pelbagai organisasi yang kerja dengan kami. 773 01:08:32,942 --> 01:08:34,985 KITA BOLEH UBAH LINDUNGI IA 774 01:08:35,069 --> 01:08:38,155 Dia sangat bersemangat di pelbagai platform. 775 01:08:39,657 --> 01:08:41,534 Susah nak ikut rentaknya. 776 01:08:42,952 --> 01:08:44,870 Tak semua orang setuju dengan kita. 777 01:08:45,538 --> 01:08:49,250 Penyokong ikan yu dan nelayan tak sehaluan. 778 01:08:49,333 --> 01:08:51,919 Sesetengah nelayan menentangnya. 779 01:08:52,002 --> 01:08:55,673 Saya tak rasa menangkap dan membunuh ikan yu 780 01:08:55,756 --> 01:08:57,383 masalah besar di Hawaii. 781 01:08:57,466 --> 01:08:58,425 Itu tak benar. 782 01:08:58,509 --> 01:09:00,302 Ia timbulkan banyak kekacauan. 783 01:09:00,386 --> 01:09:03,597 Ada pembunuhan berniat jahat yang disengajakan. 784 01:09:03,681 --> 01:09:06,976 - Adakah itu untuk mempertahankan diri? - Itu boleh dipertikaikan. 785 01:09:07,059 --> 01:09:09,937 Tidak. Kita perlu belajar daripada alam semula jadi. 786 01:09:10,020 --> 01:09:12,940 Jurnal akademik manakah yang awak dah terbitkan? 787 01:09:13,023 --> 01:09:15,943 Nampaknya laman web awak bersifat komersial. 788 01:09:16,026 --> 01:09:21,157 Mereka pandang rendah terhadap Ocean dan kecekalannya. 789 01:09:21,240 --> 01:09:24,285 NEGERI HAWAII 790 01:09:24,368 --> 01:09:26,078 Kami bantah rang undang-undang ini. 791 01:09:26,162 --> 01:09:27,746 Saya sokong sepenuhnya. 792 01:09:27,830 --> 01:09:29,540 Saya juga bantah. 793 01:09:29,623 --> 01:09:33,210 Saya datang untuk beri perlindungan penuh kepada manō. 794 01:09:36,505 --> 01:09:38,507 Kami berusaha keras. 795 01:09:43,470 --> 01:09:44,972 Tapi kami gagal. 796 01:09:53,564 --> 01:09:55,608 Tahun demi tahun. 797 01:10:00,446 --> 01:10:04,909 Ketika itulah dia berada dalam fasa paling gelap. 798 01:10:06,202 --> 01:10:07,912 Dia berubah. 799 01:10:08,412 --> 01:10:14,585 Pemikirannya menjadi lebih negatif. 800 01:10:17,171 --> 01:10:19,965 Dia tak boleh berhenti. 801 01:10:23,928 --> 01:10:26,722 Dia kerja gila-gila tanpa henti. 802 01:10:31,602 --> 01:10:34,647 Saya rasa dia bergelut dengan sesuatu yang sukar. 803 01:10:40,694 --> 01:10:44,907 Dia tak berterus terang dengan saya tentangnya kerana… 804 01:10:47,576 --> 01:10:48,786 Entahlah kenapa. 805 01:11:33,914 --> 01:11:38,961 Saya rasa seperti saya mengalami kemurungan hebat yang saya… 806 01:11:39,044 --> 01:11:42,089 Pelik sebenarnya kerana saya tak patut rasa murung 807 01:11:42,172 --> 01:11:46,677 sebab saya ada banyak peluang dan keadaan yang menyebelahi saya. 808 01:11:47,469 --> 01:11:51,056 Lagipun, semua orang ada dugaan masing-masing. 809 01:12:09,366 --> 01:12:13,495 Saya mahu rasa seperti saya melaluinya bersama dia. 810 01:12:17,750 --> 01:12:20,085 Saya tak boleh buat semua ini tanpanya. 811 01:12:21,128 --> 01:12:24,548 Dia saja yang memahami saya. 812 01:12:31,055 --> 01:12:35,392 Segala yang kami lalui bersama telah menguatkan kita. 813 01:12:43,817 --> 01:12:49,198 Pada 2019, dah empat tahun kami melobi supaya undang-undang itu diluluskan. 814 01:12:52,034 --> 01:12:54,745 Tarikh permohonan semula rang undang-undang itu 815 01:12:54,828 --> 01:12:56,997 akan berakhir hujung minggu ini. 816 01:12:58,624 --> 01:13:04,129 Kami tahu sekali lagi, kami gagal dapat sokongan ahli politik. 817 01:13:08,050 --> 01:13:10,052 Tiba-tiba, nasib menyebelahi kami. 818 01:13:16,683 --> 01:13:22,356 Kami dengar berita tentang ikan paus yang menuju ke terumbu di Waikiki. 819 01:13:25,442 --> 01:13:26,902 Ikan paus itu dah mati. 820 01:13:29,613 --> 01:13:31,907 Saya terus dapat idea 821 01:13:31,990 --> 01:13:36,203 kerana bangkai ikan paus akan menarik perhatian ikan yu. 822 01:13:37,913 --> 01:13:41,667 Ketika itu, kami sedang memerhatikan yu tenggiri di dalam air. 823 01:13:46,964 --> 01:13:50,092 Tiba-tiba, yu tenggiri itu lari. 824 01:13:58,183 --> 01:14:00,310 Keadaan sunyi sepi. 825 01:14:09,486 --> 01:14:13,073 Tapi saya dengar bunyi dolfin. 826 01:14:13,740 --> 01:14:16,243 Saya nampak kelibat di bawah. 827 01:14:21,832 --> 01:14:23,709 Tiba-tiba, dari dalam sana… 828 01:14:26,211 --> 01:14:30,174 muncullah seekor ikan yu putih yang sangat besar. 829 01:14:31,133 --> 01:14:32,718 Ya Tuhanku! 830 01:15:03,916 --> 01:15:07,211 Ia sangat besar, lebih 6 meter. 831 01:15:09,296 --> 01:15:12,424 Juan berjaya rakam dari dekat. 832 01:15:13,050 --> 01:15:17,471 Kita dapat lihat ikan yu membaham daging ikan paus itu sebanyak mungkin 833 01:15:20,849 --> 01:15:23,810 dan cebisan daging ikan paus 834 01:15:23,894 --> 01:15:27,940 bersepai di sisi insangnya. 835 01:15:38,825 --> 01:15:41,370 Nampak macam dalam mimpi. 836 01:15:43,789 --> 01:15:48,418 Saya tak dapat gambarkan pengalaman itu dengan kata-kata. 837 01:16:00,222 --> 01:16:02,140 Ia terus menuju ke arah bot. 838 01:16:03,934 --> 01:16:05,978 Bunyinya macam besi berlaga. 839 01:16:06,061 --> 01:16:09,064 Itu bukti betapa tebalnya kulit ikan itu. 840 01:17:01,366 --> 01:17:06,288 Ia nampak lebih cantik daripada yang saya bayangkan. 841 01:17:24,556 --> 01:17:27,351 Saya rasa berbeza apabila bersamanya. 842 01:17:28,644 --> 01:17:31,188 Saya tak rasa seperti perlu bernafas. 843 01:17:33,565 --> 01:17:36,610 Emosi dan hubungan yang saya rasa, 844 01:17:37,319 --> 01:17:39,154 tak dapat digambarkan. 845 01:17:47,621 --> 01:17:49,623 Inilah takdir hidup saya. 846 01:18:01,677 --> 01:18:03,679 Inilah tujuan saya hidup. 847 01:18:13,271 --> 01:18:16,191 Ini bukan filem, ia benar-benar berlaku. 848 01:18:16,274 --> 01:18:17,984 Ini yu putih sepanjang enam meter. 849 01:18:18,068 --> 01:18:22,030 Ia yu putih terbesar yang tercatat dalam rekod. 850 01:18:22,114 --> 01:18:24,991 Ia juga yang tertua pada usia 50 tahun. 851 01:18:25,075 --> 01:18:28,704 Yu gergasi itu muncul di pesisir pantai O'ahu minggu ini. 852 01:18:28,787 --> 01:18:31,331 Penyelam Ocean Ramsey berenang bersamanya. 853 01:18:31,415 --> 01:18:33,792 Ramsey mengkaji yu di seluruh dunia… 854 01:18:33,875 --> 01:18:39,464 Perhatian yang Hawaii dapat kerana kemunculan yu putih itu 855 01:18:39,548 --> 01:18:40,966 sangat hebat. 856 01:18:41,049 --> 01:18:46,012 Dia buat begini untuk menunjukkan yang tak semua ikan yu mahu bunuh manusia. 857 01:18:46,096 --> 01:18:49,766 Kita juga perlu melindunginya, dan bukan menganggapnya musuh. 858 01:18:49,850 --> 01:18:52,769 - Adakah awak setuju dengannya? - Tidak. 859 01:18:52,853 --> 01:18:56,690 Ada kontroversi mengatakan yang kita tak patut sentuh ikan yu. 860 01:18:56,773 --> 01:19:01,111 Kita tak perlu ganggu haiwan liar untuk tunjuk yang ia tak berbahaya. 861 01:19:01,194 --> 01:19:02,404 Lihat, tapi jangan sentuh. 862 01:19:07,576 --> 01:19:12,664 Kontroversi itu bagus kerana ia memastikan berita ini dibincangkan lebih lama. 863 01:19:15,041 --> 01:19:19,755 Ia juga menggambarkan ikan yu dari sudut yang positif… 864 01:19:22,007 --> 01:19:25,677 kerana orang kini setuju yang kita tak patut menyentuhnya. 865 01:19:26,470 --> 01:19:27,888 Mereka mula ambil berat. 866 01:19:30,348 --> 01:19:34,269 Ia buat saya gembira sebab orang ramai ambil berat terhadapnya. 867 01:19:37,731 --> 01:19:41,777 Ada banyak kontroversi tentang jarak untuk kita menghampiri yu putih. 868 01:19:41,860 --> 01:19:44,321 Sebenarnya, saya tak rasa ikan yu peduli. 869 01:19:45,739 --> 01:19:47,449 Saya tak rasa ia terganggu. 870 01:19:47,532 --> 01:19:49,075 Saya tak setuju dengannya, 871 01:19:49,159 --> 01:19:51,578 tapi sumbangan baik yang mereka buat 872 01:19:51,661 --> 01:19:54,915 untuk usaha pemuliharaan ikan yu… 873 01:19:56,500 --> 01:19:58,835 Kebaikannya banyak juga. 874 01:19:58,919 --> 01:20:02,881 Manusia bunuh antara 70 hingga 100 juta ikan yu setiap tahun. 875 01:20:02,964 --> 01:20:06,176 Jumlah yang dibunuh itu mengejutkan. 876 01:20:06,259 --> 01:20:07,427 Ia membimbangkan. 877 01:20:07,511 --> 01:20:10,096 Ikan yu itu muncul ketika Ramsey mendesak 878 01:20:10,180 --> 01:20:14,142 agar undang-undang ketat yang melindungi haiwan gergasi ini dibuat. 879 01:20:15,393 --> 01:20:16,812 Pada minggu itu, 880 01:20:16,895 --> 01:20:20,565 rang undang-undang untuk perlindungan yu akan dibentangkan. 881 01:20:21,149 --> 01:20:25,862 Saya fikir, "Okey, tiada dolak-dalih lagi. Jom kita perjuangkannya." 882 01:20:26,947 --> 01:20:28,657 BANGUNAN CAPITOL 883 01:20:28,740 --> 01:20:29,866 Ini Roxy. 884 01:20:29,950 --> 01:20:33,453 Sekarang, dia hidup dengan cangkuk di kerongkongnya. 885 01:20:33,537 --> 01:20:37,541 Ramai orang yang berjumpa dengannya terus menyukainya. 886 01:20:37,624 --> 01:20:42,254 Mereka selalu tanya di media sosial, "Ia hidup lagi tak?" Tapi saya tak tahu. 887 01:20:42,337 --> 01:20:45,423 Semua haiwan ini akan pupus dari planet ini 888 01:20:45,507 --> 01:20:47,634 dan takkan dapat dihidupkan kembali. 889 01:20:48,301 --> 01:20:49,553 Keadaannya genting. 890 01:20:49,636 --> 01:20:54,057 Sekaranglah peluang terbaik untuk kita. 891 01:20:54,140 --> 01:20:58,520 Hentikan pembunuhan ikan yu supaya kita dapat pulihkan laut. 892 01:21:00,272 --> 01:21:02,399 Terima kasih kerana datang. 893 01:21:02,983 --> 01:21:06,194 Anda dapat lihat yang bantahannya tak banyak, jadi… 894 01:21:06,278 --> 01:21:07,529 Ini bukan kebetulan. 895 01:21:07,612 --> 01:21:11,241 Ia berjaya kerana kamu menganjurkan dan mengetengahkan isu ini 896 01:21:11,324 --> 01:21:13,493 buat masa yang agak lama, jadi… 897 01:21:13,577 --> 01:21:15,453 Andai kata kita lebih terbuka 898 01:21:15,537 --> 01:21:19,457 kepada pandangan dari pelbagai sudut berbeza, 899 01:21:19,541 --> 01:21:23,169 pasti kita ada peluang lebih besar untuk mencari keseimbangan 900 01:21:23,253 --> 01:21:27,924 dan hubungan dengan makhluk lain di dunia ini. 901 01:21:28,008 --> 01:21:32,220 Manusia sentiasa menghapuskan sesuatu yang mereka takuti. 902 01:21:32,304 --> 01:21:35,348 Kita ceroboh kawasan mereka. 903 01:21:35,432 --> 01:21:38,810 Ia juga kawasan kita, tapi bagaimana untuk hidup bersama? 904 01:21:38,894 --> 01:21:40,604 Itulah pengajarannya. 905 01:21:45,150 --> 01:21:46,568 Ada berita baik! 906 01:21:48,069 --> 01:21:50,530 Rang Undang-undang 553, 907 01:21:50,614 --> 01:21:54,409 yang berkenaan perlindungan ikan yu. 908 01:21:54,492 --> 01:21:58,413 Ia menetapkan bahawa perbuatan dengan niat 909 01:21:58,496 --> 01:22:04,210 menangkap, menjerat atau membunuh ikan yu 910 01:22:04,294 --> 01:22:06,796 di laut negeri ini sebagai satu kesalahan. 911 01:22:08,465 --> 01:22:13,011 Rang Undang-undang 553 kini disahkan sebagai Akta 51. 912 01:22:23,021 --> 01:22:26,524 Sekarang, pembunuhan ikan yu di Hawaii diharamkan. 913 01:22:30,236 --> 01:22:34,699 Tapi kemenangannya lebih bermakna kerana dengan undang-undang ini, 914 01:22:34,783 --> 01:22:37,035 negeri lain boleh menggunakannya juga. 915 01:22:38,370 --> 01:22:41,790 Hanya dengan suara beberapa orang, perubahan boleh dibuat. 916 01:22:52,842 --> 01:22:54,970 Itu Roxy. 917 01:22:56,012 --> 01:22:59,224 Syukurlah! 918 01:23:01,851 --> 01:23:03,228 Apabila ia kembali, 919 01:23:04,229 --> 01:23:06,815 saya rasa amat teruja dan gembira 920 01:23:06,898 --> 01:23:10,026 kerana ia masih hidup dan sihat wal afiat. 921 01:23:10,110 --> 01:23:14,155 Saya sungguh tak sangka. Sayang, awak sihat? 922 01:23:15,448 --> 01:23:16,783 Saya sayang yu ini. 923 01:23:16,866 --> 01:23:19,285 Roxy. 924 01:23:36,177 --> 01:23:39,889 Kami teruja melihatnya dalam keadaan sihat. 925 01:23:43,977 --> 01:23:46,813 Sesuatu dah berlaku. Ada orang tolong Roxy. 926 01:23:46,896 --> 01:23:51,401 Ia sekarang nampak bersemangat dan gembira. 927 01:23:55,030 --> 01:23:58,908 Saya lega melihatnya sihat sejahtera, 928 01:24:02,370 --> 01:24:04,748 dan memikirkan yang Roxy, Nikki, Kalihi 929 01:24:04,831 --> 01:24:08,043 serta yu lain yang kami anggap sebagai keluarga 930 01:24:08,126 --> 01:24:10,295 kini dilindungi secara rasmi 931 01:24:10,378 --> 01:24:12,380 buat saya sangat gembira. 932 01:24:21,097 --> 01:24:24,309 Ibu saya juga mengajar saya tentang pemuliharaan. 933 01:24:25,977 --> 01:24:26,936 Dia selalu kata, 934 01:24:27,020 --> 01:24:30,774 Hidup kita di dunia ini terhad. 935 01:24:30,857 --> 01:24:33,610 Jadikanlah ia lebih baik daripada waktu kamu menerimanya. 936 01:24:33,693 --> 01:24:36,404 Itulah nasihat yang terpahat dalam hati saya. 937 01:24:36,488 --> 01:24:40,533 Jadi, saya perlulah cari sesuatu yang saya boleh buat 938 01:24:40,617 --> 01:24:43,203 agar dunia ini lebih baik daripada waktu saya menerimanya, 939 01:24:43,286 --> 01:24:47,165 dan saya rasa ikan yu dan lautlah jawapannya bagi saya. 940 01:24:47,248 --> 01:24:49,459 Ya, itulah yang saya akan pulihara. 941 01:24:50,627 --> 01:24:54,089 Ya, saya rasa sebak apabila teringat ibu saya. 942 01:24:54,172 --> 01:24:56,007 Saya terikut perasaan hari ini. 943 01:24:56,091 --> 01:24:58,843 Panasnya… Kamu buat tempat ini jadi panas. 944 01:25:12,774 --> 01:25:17,445 Mustahil untuk kita gambarkan betapa pentingnya usaha mereka. 945 01:25:18,738 --> 01:25:21,616 Mereka contoh yang baik 946 01:25:23,201 --> 01:25:24,828 untuk anak-anak kita. 947 01:25:37,132 --> 01:25:40,051 Saya rasa orang nak tandatangan saya 948 01:25:40,135 --> 01:25:44,722 sebab mereka rasa nilai buku ini akan naik kalau saya mati. 949 01:26:00,488 --> 01:26:04,284 Semua pencapaian saya diketahui oleh orang ramai 950 01:26:04,367 --> 01:26:08,913 berkat bakat, kemahiran dan ketajaman matanya yang luar biasa. 951 01:26:19,841 --> 01:26:22,343 Colin Cook selamat daripada serangan yu. 952 01:26:22,427 --> 01:26:25,346 Hujung minggu ini penting baginya kerana dia kembali meluncur. 953 01:26:25,930 --> 01:26:29,100 Hari ini indah untuk meluncur. Saya bersemangat melihat semua orang. 954 01:26:35,607 --> 01:26:39,944 Saya nak jumpa ikan yu lain dan menerokai planet yang indah ini. 955 01:26:40,028 --> 01:26:42,238 Sementara saya buat semua itu, 956 01:26:42,322 --> 01:26:44,908 saya takkan tahu bila ajal saya akan tiba. 957 01:26:46,201 --> 01:26:49,704 Tapi jika ia berlaku disebabkan ikan yu, saya nak jelaskan 958 01:26:49,787 --> 01:26:53,208 bahawa saya sendiri yang pilih risiko ini, 959 01:26:53,291 --> 01:26:55,585 jadi saya takkan salahkan ikan yu. 960 01:27:00,590 --> 01:27:06,054 Hawaii ialah negeri pertama di Amerika untuk mengharamkan pembunuhan ikan yu. 961 01:27:06,137 --> 01:27:12,143 Di seluruh dunia, 100 juta ikan yu masih dibunuh setiap tahun 962 01:27:22,237 --> 01:27:25,949 Ditujukan khas kepada ibu bapa Juan, Marlu dan Richard Oliphant, 963 01:27:26,032 --> 01:27:32,121 yang meninggal dunia semasa pembikinan filem ini 964 01:28:20,420 --> 01:28:23,423 Terjemahan sari kata oleh NN