Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
Ve şimdi, Stiller ve Meara'nın komedi gösterisi.
Teşekkürler.
Bayanlar baylar, tahmin edilemez bir toplumda yaşıyoruz.
Her şey olabilir.
Jerry ve ben dünyada kalan son iki insan karşılaşsa
neler olabileceğini sizlere göstermek istiyoruz
-Selam. -Selam.
-Seni gördüğüme çok sevindim! -Ben de sevindim!
Çok fena bir şeydi.
Evet, her yerde birini arıyorum ama kimse yok.
-Sadece ben kaldım sanmıştım. -Ben de.
-Çok şanslıyız. -Hem de nasıl.
-Hiç beklemezdim. -Evet.
Burç yorumumda "Hiçbir plan yapma" yazıyordu.
Altıncı Cadde'ye olanı gördün mü?
Evet, üstelik daha yeni asfaltlamışlardı.
İş bize düştü.
İş bize düştü, diyorum.
Ne demek istiyorsun?
Sanırım baskı bizim üzerimizde.
Her şeyi yeniden başlatmak için.
Evet. Haklısın. Yapacak çok işimiz var.
Yeniden inşa edip ayağa kaldırmalı, sebze falan ekmeliyiz.
Evet, onlar da var.
Ama ben şunu diyordum, sen son kadınsın,
ben de son erkeğim
ve daha önemli bir işimiz var.
Ondan.
Bir şeyler üretmeliyiz.
Hani küçük şeyler.
- Sanat ve zanaat falan mı? - Hayır, benim dediğim…
İnsanlar. Küçük insanlar yapmalıyız.
Şov dünyasındaki bir ailede büyümek nasıldı?
Baban ve annen nasıldı?
Bu programda annene ve babana bayılıyoruz.
- Stiller ve Meara. -Stiller ve Meara.
Bu genç adamın annesi ve babası.
Anne ve Jerry! Stiller ve Meara. Sen onların küçük oğlusun.
Baban, Seinfeld'deki en komik karakter.
-Kesinlikle. -Katılıyorum.
Kafasının üstüne indiriyor. Gülmekten kırılıyorsun.
Aileni hiç dâhil edecek misin?
-Neye dâhil etmek… -Herhangi bir şeye.
Ailen bir komedyen olarak neler verdi?
- Nasılsın? - Selam.
-Şu an çekimde misin?
-Bunun olacağını biliyordum. -Bu yüzden mikrofon taktım.
-Bu cinéma-vérité mi? -Evet.
Amy and Benjy.
-Neredeyse… -Selam!
Tanrım.
Vay canına, bakın kim babasının kıvırcık saçlarını almış.
Aynen öyle, üstelik onunki doğal.
- Anne, babanıza gülüyor musunuz? - Evet.
Sizce komikler mi?
Bu Anne ve Jerry. Bu fotoğrafa bayılıyorum.
Evde prova yaparlar mı?
Harika fotoğraflar var.
Skeçleri ilk siz mi izliyorsunuz?
Çocuklarımı nasıl istismar edersin? Amacın özel hayatımı kurcalamak.
Hayır, sadece skeçleri evde de…
Bu sektöre girmek istiyor musunuz?
Müzik yapıyor musunuz?
Yoksa anneniz ve babanız gibi komik şeyler mi yapıyorsunuz?
Amy?
Açılışta sadece daireye yürüyerek giriyorsun.
-Evet. -Ama tam olarak bir bağlamı yok.
Ben de filmin açılışı şöyle olabilir mi acaba dedim.
Daireyi sattığımız için her şeyi gözden geçirebiliriz.
Ya da…
Önce bir soru sorulabilir, açılıştan sonra
burada devam ederiz ve sonra…
Soru şu olabilir: "Bu filmi neden yapıyorsunuz ki?"
Evet yani…
-Ben mi soracağım? -Evet.
Tamam.
-Evet. -Evet.
Şu an çekimdeyiz, şimdi yapayım mı?
Tabii.
Falan filan.
Söylesene Ben.
Sessiz.
Beş, dört, üç, iki…
Bu film bizim hakkımızdaysa,
Stiller ve Meara hakkındaysa.
Nasıl olur da iki insan…
Sırf birlikte çalışmalarını değil
ayrıca birbirlerinden sıkıldıklarında da ne olduğunu göstermek istiyoruz.
-Dışarı çık. Dışarı. -Dışarı mı?
- Dışarı mı? -Evet.
Tabii. Daha önce neden düşünemedim? Gitmemi istiyorsun…
Bence oradan her yöne gidebilir. Şöyle de olabilir…
Bence Anne ve Jerry'de kalmalıyız, Jerry ve Anne.
Onlar süperstar falan değil.
Sadece ekrandan tanınan gösteri sanatçıları.
Evliler ve çocukları var,
iki tarafı da ellerinden geldiğince yürütmeye çalışıyorlar.
Babam 2020'de öldü,
annem ise ondan beş yıl önce ölmüştü.
Kariyerim uzun zamandır devam ediyordu,
ama özel hayatımda işler pek iyi değildi.
Kendimi dengesiz, mutsuz ve bir şekilde kopuk hissediyordum.
Ailemden
ve çocuklarımdan, biraz uzaklaşmış gibiydim.
Vay be, bu gerçekten güzelmiş.
Hayır, beni çekme.
Ailemi düşünmeye başladım ve…
Çocukken gördüğüm tüm o stres ve gerginlikleri hatırladım.
Ve birlikte çalıştıklarındaki baskıyı.
Tüm bunlara rağmen nasıl birlikte kaldıklarını.
Birlikte kalacağız.
- Bence… -Artık biliyorum.
Bir zamanlar bilmiyordum ama artık biliyorum.
Sanırım onların bunu nasıl başardığını bir şekilde anlamak istedim.
Vay canına.
-Hepsi kaset. - Evet.
-Jerry her şeyi kaydederdi. -Vay canına.
Bu bizim hayatımızın gerçeği.
Bu inanılmaz.
Evlenmeden önce
böyle davranacağımı bilseydin
-benimle evlenir miydin? - Yıllar içinde mi?
Muhtemelen seninle evlenmezdim.
Bu delilik. "Amy ve Benjy konuşuyor." "Benjy ve Amy konuşuyor."
Sana bir şey sorayım Benjy. Amy ile en çok ne yapmayı seversin?
Her şeyi kaydetmesi inanılmaz.
Mutlu Surat oynamayı.
- Mutlu Surat ne Benjy? - Bir oyun.
Her şeyi kaydetmek zorundaydı, ister kişisel olsun…
Ama o zamanlar beni deli ediyordu.
Sanırım Anne'i de öyle.
"Bu kasetleri yapıyorsun ama kimse dinlemeyecek Jerry,
öldüğünde hepsi kalacak" derdi.
Pek haksız da sayılmazdı.
New York'ta nerede yaşıyorsunuz?
Riverside Drive'da yaşıyoruz Mike.
-Ve… - Evet.
Üç dakikalık amatör videomuz var.
Yapmayı biliyor musun?
Düşük moda almam lazım. Önce ışıkları mı kapatıyoruz?
-Yoksa gösterip… -Işıklar için endişelenme.
Büyüdüğümüz daireyi satmamız gerekeceğini biliyordum,
ilk aklıma gelen orayı çekmek oldu.
Garip mi, değil mi bilmiyorum.
Babamın her zaman yaptığı şeydi bu.
Sinema üstüne çalışıyorum. Filmlerin nasıl yapıldığını öğreniyorum.
Kurguyu, görüntü çekmeyi,
görüntü oluşturmayı, her şeyi bir araya getirmeyi.
Masanın üstünde güvercin var.
Gerçek ev videoları.
Kendi evinizde göremeyeceğiniz bir şeyi göstermeye çalışmıyoruz.
Yine olmadı. Bekle.
Senin ailenin hep bir istisna olduğunu düşündüm
çünkü her şey kayıt altına alınmış.
Fotoğraf istemem. Fotoğraf yok.
Yok.
Sanki hiçbir şeyin unutulmasını istemiyordu.
Bence Jerry'nin bir ihtiyacı var.
O da adını yaşatmak ve nedense şöyle düşünüyor,
biz bu dünyadan göçüp gittiğimizde
Smithsonian Enstitüsü onun hatıra eşyalarını isteyecek.
Sizlerin neyi tutmak istediğini öğrendikten sonra…
-Fotoğraflar, kıyafetler… -Evet.
…neleri Ulusal Komedi Merkezi'ne verebileceğimizi göreceğiz.
Sakladığı şeyler akıl almaz.
63. Cadde YMCA aile günü üyelik formu.
Bir dalış maskesi.
Ben de şöyleyim…
Ah dostum.
Yazın gişe yapar denen bir filmin çuvallamasını anlatan makaleyi saklamış.
"Eleştirmenler filmi hiç komik bulmadı."
Vah vah.
KOMEDYEN BİR AİLENİN OĞLU
Bu ilginç. Bu…
New York, Binghamton'daki Windermere Oteli'nden
Bayan Anne Meara'ya,
Cornelia Caddesi 11 numaraya.
"Salı. Sevgili Annesie,
bu mektubu yazmak gerçekten çok zor.
Verandadaki basamaklara oturmuş Charles Adası'na bakıyorum.
Hava puslu, seni çok özlüyorum sevgilim.
İşte, bir şey söyledim."
1953'te tanıştık ve o yılın eylül ayında evlendik.
Ona "Benimle evlenmezsen artık burada kalamazsın" dedim.
Evlendi çünkü sanırım yatıya kalmayı seviyordu.
"Küçük Meara'ya, seni özlüyorum bebeğim, özlüyorum.
Seni çok seviyorum."
"Seni aramadığım için beni affet.
Muhtemelen saatlerce bekledin.
Sana dokunmak, seni hissetmek için ölüyorum sevgilim."
"Anne, yazdıklarımı yeniden okudum.
Sadece üstünkörü okursan ne demek istediğimi tam anlayamazsın.
Bu yüzden mektubun başını tam olarak nasıl okuman gerektiğini söyleyeceğim.
Sabah aramasından sonra, salı günü. Şakayla karışık."
"Küçük Meara'ya. Yoğun duygularla. Seni özlüyorum. Kalpten.
Bebeğim. Seni özlüyorum." Vurgulayarak yazmış.
"Seni özlüyorum." Bu başlı başına bir olay.
Gerçekten çılgınca.
İnanılmaz. Bunları hiç bilmiyordum.
Aynen. "Hayatım, hayatım" kısmına bayıldım.
Biz sadece tiyatroda tutunmaya çalışan iki insandık.
Bir şekilde birbirimizin hayatına dâhil olduk
çünkü kimse bize inanmıyordu.
"Jerry, tam bir çılgınsın.
Mektubunun ilk kısmını bana açıklamana gerek yoktu.
İnan bana, anlamıştım.
Ama tatlım, iyi ki açıklamışsın
çünkü sahne yönergeleri harikaydı."
"Jerry, bana dokunmak için can attığını söyledin.
Beni hissetmek için.
Ben de, sevgili erkeğim, dokunulmak ve hissedilmek için can atıyorum.
Senin tarafından …'boşluk'… yapılmak için."
Bu bayağı iyiymiş.
Şuna bir bakayım.
Oh.
Evliliğimiz parçalıydı. Birbirimizi göremiyorduk.
Kim olduğumuzu bilmiyorduk. Telefona çok para harcıyorduk.
"Seni çok seviyorum canım. Jerry"
"Seni çok özlüyorum. Anne."
Vay canına.
Bu da bizi birlikte bir şeyler yapmaya mecbur bıraktı.
Bu harika.
Jerry hep komedi yapmak isterdi.
ben hep buna tepeden bakardım.
Komediye küçümseyerek bakardım.
Hayatımın o döneminde çok ciddi bir oyunculuk öğrencisiydim.
Bir kolumda Eleonora Duse'un hayat hikâyesi vardı.
Diğer kolumda Stanislavski'den "Bir Aktör Hazırlanıyor."
Yaşlandığında bile
hep daha ciddi işler yapmamı isterdi.
Ben ise Müzede Bir Gece ya da Yakar Top falan çekerdim.
Hiç seninki gibi bir özgeçmiş görmedim.
Tamam!
Bu bir iltifat değildi.
"Ama ben Permanent Midnight'ı ya da Greenberg'i seviyorum" derdi.
-Greenberg'i çok severdi. -Kapalı gişe mi oynamıştı?
-Sayılır. Bana öyle gelmişti. -Evet.
İroniktir ki annen komedide gerçekten çok iyiydi.
Evet, doğaçlama yapabiliyordu. Canlı performansta doğuştan yetenekliydi.
Evet.
Babamın daha çok çabalaması gerekiyordu.
Komedi yapmak istiyorduk.
Ben hep oyunculuğu daha çok sevdim ama o benim komik olduğumu düşünürdü.
Ben her zaman Anne'in…
Gösterinin asıl gücü olduğunu düşünmüşümdür.
Hem zeki hem komik.
O bir şeyi nasıl komik yapacağını bilirdi. Ben komik olmak için çabalıyordum.
Babam çocukken vodvil izleyerek büyümüş.
Eddie Cantor ya da Jack Benny gibi.
Her ne kadar o komik adam olmak istese de
Anne'in ne kadar doğal yetenekli olduğunu gördü.
Bir performans sanatçısı olarak ona hayrandı.
Ona ihtiyaç duyuyordu.
-Onu gerçekten komediye çekti. - Evet.
Ve o zaman bir şeyler ortaya koyup
kendimize bir isim ve geçim kaynağı yaratabileceğimizi düşündük.
Bu yüzden bir gösteri oluşturmaya karar verdik ve çok çalıştık.
Teyp karşısında doğaçlama yaptık.
Hadi deneyelim. Ne olacağını görelim.
Ne istiyorsun?
Miss Teenage yarışmasının kazananıyla konuşmaya geldik.
Rosemary'yle mi konuşacaksın? -Evet.
Seninle konuşmak istiyor.
Bak Rosemary, o bilmiş suratına bir tane patlatacağım şimdi.
- Peki hanımefendi. -Miss Teenage.
Çocuğunuzu kıskanıyor musunuz?
Bebeğimi kıskanmak mı? Şaka mı bu?
Neden kıskanayım ki? Yani o Miss Teenage.
En popüler, en güzel bir kız.
Genç ve… Neden kıskanayım ki?
Ağlama anneciğim.
-Şaka mı yapıyorsun? -Şaka yapıyorum.
Bak Amy, buna teyp diyoruz.
Eğer bir şarkı söylemek istersen bunu kasede kaydedebiliriz.
- Söylemek ister misin? - Evet.
Şuna bak. "Saat 15.00'da hastaneye girdim
ve 19:48'de bir kız çocuğu doğurdum.
Amy Belle Sawyer Stiller bugün doğdu."
Vay canına.
Bu inanılmaz, bunu doğduğun gün mü yazmış?
"Too-Ra-Loo-Ra-Loo-Ral"ı söyle.
Too-ra-loo-ra-loo-ral
"Çok güzel bir kız. Jerry trenle geldi.
Sabah 10'da buradaydı. Çok mutlu.
Saat 13.00'te ayrılmak zorunda kaldı çünkü 17.30'daki gösteriye yetişmeliydi."
Bir bebeğimiz olduğunda
başarılı olma ihtiyacı hayatımızda çok önemli bir hâle geldi.
Aile geçindirecek kadar para kazanamamaktan çok korkuyordum.
Bence onun için başarı ihtiyacı
ailesine güvence sağlamak kadar yaratıcı ifade etme isteği de demekti.
Çok sevgi dolu biriydi.
Ve sevilmek istiyordu.
Çünkü çocukken o şefkati gördüğünü sanmıyorum.
Babama aktör olmak istediğimi söyledim, şunu dedi:
"Niye sahne arkasında çalışmıyorsun?
Sen kim oluyorsun da Eddie Cantor,
Jack Benny ya da George Burns gibi olmaya çalışıyorsun?"
Ailemin Büyük Buhran'da hayatta kalmaya çalışmasına şahit oldum.
Babam önce taksi şoförüydü, sonra otobüs şoförü oldu.
Şirketin adı neydi?
Adını hatırlıyor musun?
-New York City Omnibus. - Aynen öyle.
- Belediyede çalıştım. -Evet.
Bıraktım, aktör de olabilirdim ama başaramadım.
Aktör olmak istedim.
Ne yaptın? Sahneye çıkıp şansını denedin mi?
Sanırım bir kere denedim Belki iki. Hatırlamıyorum.
Evet. Yetenekliydim. Hâlâ da yetenekliyim. Evet.
Ne oldu? Neden bıraktın?
Bilmiyorum. Yapabileceğimi hissetmedim.
-Yine de geçinip gittim. - Geçimini sağladın mı yani?
Aynen öyle. Ne olursa yaptım. Hepsi bu.
Şikâyet etmenin ne faydası var?
Annemle babam korkunç kavgalar ederlerdi.
Hep para yüzünden.
DOREEN STILLER JERRY'NİN KARDEŞİ
Hep para yüzünden.
Çoğu zaman yatağın altına saklanırdım.
Çünkü çok korkardım ve Jerry beni hemen oradan çıkarırdı.
Jerry bana karşı hep çok iyiydi.
Üçümüz için de bir baba figürü gibiydi.
O dönem hem beni hem Arnold'u korurdu.
Koruyucuydu.
-Evet, her zaman. -Evet.
- Jerry gitmek istiyordu. -Evet.
O zaman tek çıkış yolu askere katılmaktı.
Babamın askerdeki ceketi.
Hangisi?
Döndükten sonra Syracuse Üniversitesi'ne gitti.
O zamanlar oyunculukla iyice ilgilenmeye başladı.
Çocukken sevdiği komedyenler bence
onun için, kız ve erkek kardeşi için bir kaçıştı.
Tiyatroda kendine bir yuva buldu.
Annesini ölmeden önce onu Golden Apple tabelasını görmeye götürdü.
Broadway'de yer aldığı oyuna.
Annesi hiçbir şey söylemedi.
Ama okulda oynadığı bir oyunda ona "Berbattın" demişti, değil mi?
Gerçekten korkunç.
"Anne'e şöyle dedim:
'Bana ailemin destek olup olmadığını sorduklarında,
destek olacak bir şey olmadığını söylüyorum.
Gerçek şu ki babam bana destek olacak tek kelime etmedi.
Her şeyi kendim yaptım.'"
Aynen öyle.
"'Belki de korkmuşlardır, incinmeni istememişlerdir' dedi.
Bir anda gerçeği gördüm. Anne haklıydı.
Üzülmemi ya da küçük düşmemi istememişlerdi."
Vay anam, bu gece güzel vakit geçirdin mi? Yani…
İyi vakit geçirdin mi? Yani, şey…
Joel, güzel vakit geçirmek ne kelime! Fena hâldeyim.
Çok uzun zaman olmuştu, dün aradığında
"Joel kim?" dedim, anlıyor musun?
Köyde ve küçük kahvecilerde sahne almaya başladık.
Onun gibi yerlerde.
Birden beni yemeğe,
gösteriye götürdüğünde ne hissettiğimi tahmin edersin.
- Evet. -"Ne oluyor?" dedim.
Oturma odalarında bir skeç yazdılar.
Broadway'in 20 sokak yukarısı.
Sonra bunu sahnede oynayıp tüm dünyaya yayınlayacaklardı.
Şehir koordinatörü geldi ve bizi izledi.
Bizi beğendi, bir şans vermek için işe aldılar.
Ed Sullivan'da gösteri.
Yukarıdaki tabelaya bakıyorsunuz. Vay canına, düşünsenize.
"Ed Sullivan Sahnesi: Stiller ve Meara, Rolling Stones" yazıyor!
Ve şimdi karşınızda, New York'tan canlı olarak Ed Sullivan.
Düşününce insanın boğazı düğümleniyor.
Ed Sullivan çıktığında
büyük, küçük demeden tüm aile
aynı programı izlerdi.
Ed Sullivan Show'u
her hafta yaklaşık 20 ila 30 milyon kişi izliyordu.
Bu doğal ve rahat geliyor mu?
İyi mi? Planladığımız gibi mi?
-Selam. Seni görmek güzel. - Ne haber?
New York'tan canlı yayındı.
Saturday Night'tan önceydi.
"Ed Sullivan Sahnesi'ne geçer misiniz?" diye sordular.
"Ed Sullivan Sahnesi'nde olmak göz korkutucu değil mi?" dedim.
Şimdi karşınızda The Supremes!
Evet, doğru. Elvis Presley!
The Beatles!
Yani bu, gösteri dünyasının zirvesiydi.
Evet.
Annem yukarıdaki kulisten çıkarken ne kadar gergin olduğunu anlatırdı.
Sahneye inen asansöre yürürken
kusacak gibi hissettiğini.
Sahne arkasında herkes kusuyordu.
Akıllı olsaydık bir şeyler alırdık.
İnanılmaz bir baskı var.
Gerçekten merak ediyorum… Bunları düşünür müsün? Çünkü…
"Bu şakaları yapacak tek şansın var, sakın batırma" diye düşünürüm.
-Doğru. -Yani…
Yüzüme sertçe iki kez tokat atarım.
Cidden mi?
-Böyle mi? Hazır. -Evet.
-Öyle mi? -İşte bu.
Evet.
Onlar için böyleydi.
İyi performans sergilersen haftaya tekrar davet ederdi.
Teşekkürler.
Şimdi izleyeceğiniz bu ekip tamamen yeni. Komediye farklı bir yaklaşımları var.
Şu an Severance'ın yönetmeni ve yapımcısı.
The Late Show'a tekrar hoş geldin…
Genç adam Jerry Stiller
ve hanımefendi Anne Meara, onlara güzel bir alkış verelim.
Jerry Stiller ve…
Tüm zamanların
en büyük insani öykülerinden birine tanıklık ediyoruz.
Bu adam dev bir balinanın karın boşluğuna
24 saat boyunca canlı canlı hapsoldu.
Adınız ne?
Jonah.
Ne tuhaf tesadüf ki karşımızda oturan bu adam
yıllar önce benzer bir kaderi yaşamış biriyle aynı isme sahip.
Buyurun Bay Jonah.
Bunu benden önce başkası da yaşadı mı?
Çok uzun zaman önce efendim.
Kaliforniya epey tuhaf bir yer.
Uzun zaman önceydi Bay Jonah.
Daha önce olduysa tekrar olur.
-Sanırım anlamadınız efendim. -Orayı şeritle çevirmeliler.
- Kesinlikle çevirmeliler. -Orayı açık bırakmazsınız!
Ed Sullivan Show'a 63'te çıkmaya başladılar.
Sonra tekrar çağrıldılar ve çıkmaya devam ettiler.
Ben yeni doğmuştum, onlar da Riverside Drive'da yeni eve taşınmıştı.
O daireye 11.000 dolar ödemişlerdi.
Sullivan Show hep bir stresti.
Altı dakikalık gösteri hazırlamalıydık ve bu komik olmalıydı.
- Hepsini siz mi yazdınız? - Tabii ki.
Bu güvenceleri olmuştu.
Ama öte yandan her seferinde bunu yapmak zorundaydılar.
Çünkü Ed Sullivan'daki gösteri tarihi her yaklaştığında
iki haftada bir yeni metin hazırlamamız gerekiyordu.
- Dünya çıldırıyor. Çıldırıyor! - Bayan Claus…
Meshuggah.
Bayan Claus, bunu demene sevindim
-çünkü bir şeyi kanıtladı. -Burada öğrendiğim bir Eskimo kelimesi.
Harika.
Bu bomba gibi.
Malzeme tükendi, biliyorsun.
Adam ve uzun boylu kız vardı, patron ve eşi vardı.
Anne, Noel Ana rolünü oynuyordu.
-O elfin ağzı çok bozuktu. -Anlıyorum.
-En ufak bir meshuggenah anlayışı yok. -Ne dediniz?
Mahallede öğrendiğim bir Eskimo kelimesi.
Anladım.
Bunlar onların imza skeçleri hâline geldi.
-Bilgisayar Arkadaşlığı gibi. -Evet. Vay be.
Kendi etnik geçmişimizi oynama fikri
daha önce hiç gündeme gelmemişti.
Bilgisayarda arkadaşlık temalı bir skeç yaptılar,
o sıralar yeni icat edilmişti.
Yahudi bir adam ve İrlandalı Katolik bir kız birlikteydi.
Bu, Jerry'nin fikriydi.
Eve gidip Hershey Horowitz'i ve Mary Elizabeth Doyle'u yarattık.
İşte harika bir ekip.
Şimdi sizin için bir şey sergileyecekler.
Bence bu her zaman hatırlanacak bir klasik olacak.
Stiller ve Meara ekibi bu ruhu yansıtıyor.
-Nasılsın? -Nasılsın?
Ben Hershey Horowitz.
Ben Mary Elizabeth Doyle.
Doyle mu?
Horowitz mi?
Horowitz.
H-O-R-O-W-I-T-Z.
-Oh. -Hershey.
İlk denememizi, provalarımızı izleyenler
"Bu sahnelenemez çünkü tüm ülkeye hitap etmiyor" derdi.
Daha önce kimse böyle bir şey yapmamıştı.
Kardeşin var mı?
-Üç erkek kardeşim var. -Ah.
Bach, Buzi and Saul.
-Bach mı? -Bach.
-Ba-ch. -Hayır. Bach.
Bach. Pardon.
Sanırım insanlarda karşılık buldu.
Tabii Ed Sullivan'da da çünkü o İrlandalıydı,
karısı Sylvia Yahudiydi.
Skeç bittiğinde köşede duruyordu
ve o güzel mavi gözleri yaş içindeydi, ağlıyordu.
Kendine gelememişti…
Bu onların simge skeci hâline geldi.
Belli bir noktaya ulaştık…
Zirve mi?
Evet, bu güzel.
Ed Sullivan Show bizim
kulüplerde sahne almamızı ve iyi paralar kazanmamızı sağladı.
Kendilerine has bir komedi tarzları var. Jerry Stiller ve Anne Meara.
Karşınızdalar.
Bizi Cleveland, Detroit, Milwaukee ve Chicago'da sahneye çıkardılar.
Anne Meara ve Jerry Stiller'ın komedi gösterisi.
Uzun zamandır izlediğim en iyi komedi buydu.
Gerçek hayatta evliler. Adam Yahudi, kadın ise İrlandalı.
Gerçekten öyle.
Çok teşekkürler hanımlar ve beyler.
Şimdi hepinizin çok sevdiği iki ünlü yıldızı çağırmak istiyorum.
Stiller ve Meara.
Teşekkür ederim, gelmenize çok sevindim.
Şunu söylemeliyim, orada Annie'ye baktığınızda
sadece sahnedeki partnerime değil, iki çocuğumun annesini de görüyorsunuz.
Ve bu da birinin babası.
Çok çalışmaya başladılar.
İnsanlar onları tanıyordu, ünlüydüler.
Ve Jerry buna bayıldı.
Tanınmak hoşuna giderdi,
imza vermekten mutluluk duyardı,
övgüleri çok severdi.
Jerry, hangisi rahatsız eder?
Sen iyi olduğunu düşünürken performansının eleştirilmesi mi
yoksa sen kötü olduğunu düşünürken
-birinin performansını övmesi mi? -Birinin eleştirmesi.
Bildin. Doğru. Herkes bildi.
Bu başarı onun için gerçekten çok önemliydi.
Annem işini önemsiyordu ama bu onun kimliği değildi.
Sahneden inince bilmek ister misin?
- Merak ettim. -Hayır, ben gerçekten…
Özellikle merak etmem.
Babam kendini ortaya koyardı. Bence bazen annemi çileden çıkarırdı.
Hayranlarla bağ kurmaya bayılırdı.
Sohbet ederken biri gelir "Jerry, seni seviyorum" derdi.
Annem de "Konuşuyoruz" derdi.
Babam ise "Bana çocuklarından bahset" derdi.
Doğru. Evet.
Hiç unutmuyorum, bir keresinde sokakta
bize yeterince ilgi göstermediğinden bahsediyordum
ve biz konuşurken biri gelip
"Jerry, seni çok beğeniyorum" dedi.
O da o adamla konuşmaya başladı.
Bu çok komik çünkü birkaç hafta önce bir restorandaydık
ve ben üniversite konularından dolayı çok stresliydim,
oradaki insanlar da seninle fotoğraf çekilmek istiyordu.
Çok sinirlendiğimi hatırlıyorum.
O fotoğraf için her şeyin durması gerekiyordu.
-Anlıyor musun? -Sanırım babama daha çok benziyorum.
-Yani anneme kıyasla. -Evet, aynen.
-Bir şey isteyeyim mi? -Evet.
-Amy ve Benjy'ye iyi geceler diyeyim mi? -Tabii.
İyi geceler Amy ve Benjy.
Annemle babam bir oyun, bir talk show için
Los Angeles'a gittiklerinde
öncelikle onları özlerdik.
Ama çok da eğlenceli geçerdi.
-Geç saate kadar uyumazdık. - Evet.
Kendi aramızda gizli duvar tıklama oyunu oynardık.
Evet.
Vur.
İyi geceler.
İyi geceler, sonunda.
- Buh-buh-buh! - B-b-b-b…
Sonra ben de "Pat!" derdim.
-Bu bizim küçük dünyamızdı. - Evet.
Binamız kendi başına bir ekosistemdi çünkü çok büyüktü.
Sürekli insanların daireleri arasında
gidiş geliş olurdu.
Asansörlerle yukarı çıkıp inerdik ya da merdivenleri kullanırdık.
Bilirsiniz, o zamanlar 70'lerdi.
Yani mahalle pek güzelleştirilmemişti ve daha güvensizdi.
Ama güçlü bir topluluk duygusu vardı.
Tüm arkadaşlarım aynı binadaydı.
Adam Max. Babası sanatçı Peter Max'ti.
Oraya çıkardık ve Peter'ın evinde hep çok ilginç insanlar olurdu.
Swami Satchidananda gibi
70'lerin havalı, özgür ruhlu insanları.
Binada büyük bir yaratıcı enerji vardı ve…
Babamın yaptığı gibi kamera kullanmaya başladım.
Kendi filmlerimi yapıyordum.
İyi akşamlar. Benjamin Stiller Saati'ne hoş geldiniz.
Ara.
Babam bana Super 8 kamera almıştı.
Kurgu ekipmanları da verdi.
Benim için bu bir tür sığınak oldu.
Evde olmadıklarında, kavga ettiklerinde…
…ya da çok çalıştıkları için bizimle ilgilenmediklerinde
bu sığınabileceğim bir şeydi.
Bu daire artık olmayacak, buna inanmak zor.
Ne zaman "Tamam, eşyaları çıkardık" deseniz
emlakçılar gelip
"Tamam, her şeyi boşaltalım ve toparlayalım" diyecek.
Bana gerçek gelmiyor. Şu anda onunla bağ kuramıyorum.
- Evet. Bu… -Açıkçası öyle.
Her şeyin gerçek hissettirmesini sağlayacak olan şey bu.
- Kesinlikle. -Bu yerin artık burada olmaması.
Babam sesimi kaydedecek…
- Bir skeç yapacağız. - Dinle.
Biz skeç yaparken sen onu boya.
Çocukken hayal ettikleri şeyi birlikte bulan çok az insan vardır.
Açıkçası yaptığımız işte sevgimizi
ve mutluluğumuzu bulduğumuz için çok şanslıyız.
Bunu gerçekleştirmek bize büyük bir haz veriyor.
Katlanır beyaz bir akordeon kapı olduğunu hatırlıyorum.
Her şey olmam gerekiyordu.
Eş, sevgili, dost, aşçı. Sonra diyorsun ki "Yemekleri ben yaparım."
O kapı kapalıysa, çalışıyorlar demekti.
Eskiden oyuncuydum. Senden önce iyi bir oyuncuydum.
O zaman onları rahatsız etmememiz gerekirdi.
Gelip de "Evet, haftada elli dolara" diyorsun.
Haftada elli dolara herkes yapar.
Bazen kahkaha duyulurdu, bazen sesler yükselirdi.
- Yemeği ben yaparım. - Yap.
Temizliği kim yapacak? Ben. Her yeri dağıtıyorsun.
Gerçekten kavga mı ediyorlar, prova mı yapıyorlar, anlayamazdım.
O, sahnede de dışında da dünyanın en komik kadını.
Olay şu ki, o komik bir şey yaptığında
bundan faydalanıyorum, fırsatçıyım.
Hemen kalem alıp yazmaya başlıyorum. Tam o anda…
"Bunu gösteride kullanabiliriz" der. Onu öldüresim gelir.
Yine aynı şey, gösteri nerede bitiyor, evlilik nerede başlıyor?
Senden nefret ediyorum.
Benden mi? Ben senden nefret ediyorum.
Sen nefretin ne olduğunu, sana nefretimi bilmiyorsun.
Benim nefretim öyle bir nefret ki…
…çok canlı bir nefret.
En kalbi duygularımla nefret ediyorum.
"Nefret" diye bir skecimiz var.
Nefretinin sıcaklığı…
Anne'e "Senden nefret ediyorum" diyorum. O da bana diyor.
Bir gün altı yaşındaki Amy odaya geldi,
bunları birbirimize söylediğimizi duydu, bir an ona baktık
ve ne diyeceğimizi bilemedik.
"Amy, annenle baban prova yapıyor" dedik.
Amy bize baktı ve gülümsedi.
Yaklaşık iki hafta sonra kavga ediyorduk.
Amy içeri girdi ve dedi ki…
"Prova mı yapıyorsunuz?" "Hayır, kavga ediyoruz."
-"Çık buradan!" -Biraz karmaşık olabiliyor.
-Seni tanımadan nefret ediyordum. -Sen doğmadan nefret ediyordum.
Aklıma takılan şeylerden biri de bu.
Yani nasıl oldu da "Evet işte bu komik, bu espri" dediler.
Ama o hikâyenin arka planı ne?
Bilmiyoruz Ben.
Bu yüzden bu kadar dağınığız. Bu yüzden…
Bu yüzden mi belgeseli yapıyoruz?
Belki bu şeyleri inceleyerek çözeceğiz.
Anne ve Jerry, West Side'daki büyük bir dairede
kızları Amy ve oğulları Benjy ile yaşıyor.
Komedi malzemelerinin çoğu evde çıkıyor.
Görünüşe göre bu, iletişim sorunu olmayan bir evlilik.
-Ben… -İç çamaşırını bile yerden almaz. Yapmaz.
New York halkının önünde böyle mi konuşuyorsun sen?
Sen nerede büyüdün…
Sanatçıysan iç çamaşırını düşünmezsin.
-Böyle şeyleri kafana takmazsın… -Ben neyim? İskele babası mı?
Ama önemli olan aile hayatını birinci planda,
şov dünyasını ikinci planda tutmaları.
Yıl 1976 ve oğlum Benjy'nin yokuştan inişini çekiyorum.
Bu çılgınca şeyde saatte beş kilometre hızla.
Hiç tiyatroya girme hayalin oldu mu ya da…
Bu zımbırtı da ne böyle?
Ben Ben Stiller, programın seslendirmesini ben yapıyorum.
Harikalar Diyarı'ndan tanıdığımız o sevimli küçük Alice'e ne oldu?
Saat çok erken. Sabah 6.30.
Yatıyorum. Hoşça kal.
Ailen eşsiz tiyatrocular, onların etrafında büyüyorsun.
Evet.
Hep tuhaf doğaçlamalar falan yapmaya hazır oluyorsun.
ABC Sports, büyük İtalyan atlayıcıyla röportaj yapıyor.
Kazanacağıma eminim çünkü şanslı tişörtüm üzerimde.
-Hadi, dalışını görelim. - Şaka mı bu?
-Reklama gir! Çabuk. -Kes! Kes!
Küçükken çılgın karakterler yapardı.
Bunu sen de yapıyorsun.
- Bunu yapmamızı seviyorum. -Ben de. Biz böyleyiz.
Artık gitsem iyi olacak.
Seni seviyoruz Bay Elma.
Bir şey daha. Adım Bay Anaragreenapopo.
Baba, onu bir daha, yüksek sesle yapar mısın?
Anaragreenapopo.
Benjy, annen büyüyüp
büyük bir yapımcı olmanı
ve sonra ona ve babana başrol vermeni istiyormuş.
Onları işe alır mıydın?
-Hayır. - Almaz mıydın? Benjy.
-Neden? - Neden? Evet.
Ne çabuk unutuyorlar!
Başkasını tutardım.
-Neden? -Neden?
Sizinle çalışmak zor.
Benjy, annenle babanı filmine alır mıydın, rol verir miydin?
Hayır.
-Neden? -Sanmıyorum, onlara rol vermezdim.
Bence onlarla çalışmak zor olurdu.
Sanırım başka birini oynatırdım.
Ben öyle konuşmuyordum.
Yani yapacağım filme uygun olmazlardı.
Yani… Olmazdı…
Dışişleri'nde çalışmaya ne dersin?
Hayır, neden? Film ne hakkında?
Macera veya cinayet filmi falan çekeceğim ama asla komedi olmayacak.
Komedi sevmiyorum.
Ah!
Benim adım Ben Bu benim şovum, yo
"Fox'un yeni programı The Ben Stiller Show
yarın akşam saat 19.30'da Channel 5'ta başlıyor.
Yetersiz skeçlerden oluşan bir derleme,
hiç hazır olmayan bir komedyen de başrolünde."
"Aileniz şov dünyasının içinden geliyorsa Ben Stiller gibi
sizin de bir şovunuz olabilir.
Anne Meara ve Jerry Stiller gibi başarılı komedyenlerin oğlu."
"Komedyen bir ailenin oğlu."
Benim için gidip kendi kariyerimi kurmaya çalışmam
büyük oranda anne babamla bağlantılıydı.
Üzerimde büyük bir gölgeleri vardı.
Hem sanatçı, oyuncu, komedyen olarak hem de insan olarak.
Bence uzun bir süre bu beklentileri karşılamam gerektiğini hissettim.
Bir yanım gerçekten
-onlardan biraz uzaklaşmak istiyordu. -Evet.
Bay Munster.
Sen böyle deyince gülüyorum
çünkü kendinle tamamen çelişiyorsun.
Çünkü yaptığın şeylerde ya biri ya ikisi hep vardı.
Çünkü aptal değildim. Komiklerdi.
Saturday Night Live seçmesindeki kasetimde bile…
Bak anne, bana bir iyilik yap.
İçeride zorlanan bir yazar var.
Bir sürü malzemeye ihtiyacım var.
-Çok hızlı konuştun. -Baştan al.
-Bu ne? -Eski şeyler.
-Babanla ben önceden… -Stiller ve Meara mı?
-Evet canım, Sullivan Show'da. -Güzelmiş.
-Hayır, değil. -Bekle.
30 yıllık. Güncel değil.
Onları kullanıyordum.
Yeni katıldıysanız bu sıradan bir günüm.
Skeçlerden birinde hep birlikte aile terapisine gidiyorduk.
Ailem şov dünyasından.
Cidden gittik.
Bu benim hayatım.
Başarım karşısında
ailemin geri kalanının nasıl ezildiğini konuşmak istiyorum.
Jerry, lütfen.
Yani bence bu çok bariz.
Daha başarılı olduğum gerçeğini kabul edemiyorsun.
Ne diyor bu?
Ben'in hep sohbeti kendine getirmesinden bıktım.
-Hep böyle oluyor. -Tamam.
-Bu benim kız kardeşim Amy. -Hayır, gerçekten, buraya gelip
koca bir bebek gibi davranıyorsun.
Hayatlarımızı küçük programın için malzeme yapıyorsun, iğrenç.
-Küçük program mı? -Küçük program.
Neden kız arkadaşınlayken altına işediğini anlatmıyorsun?
-Kapa çeneni Amy! -Bu doğru!
- Yeter! -Sus! Senden nefret ediyorum!
Çok saçmaydı çünkü o zamanlar beni kimse tanımıyordu.
Sen de köpeğin de defolun!
Dikkat edin! Yumurtası var! Ah!
Ama bizim ailede sınırlar hep fluydu.
Birlikte çalıştıkları bir ortamda büyüdük,
doğaçlama yaparak skeçler üretiyorlardı.
Biz de çocukken aynısını yaptık çünkü onlar yapıyordu ve işe yarıyordu.
Ağzını yüzünü dağıtırım senin!
-Bir kadın sanırım… -Annen konuşuyor tatlım.
Öyle ki resmen kimlikleri ve geçim kaynakları hâline geldi.
Ben hep kazara komik olmuşumdur. Beni komediye yönlendiren Jerry'ydi.
Kazara komik olmak bir gece kulübünde bilerek komik olmaktan…
- Ve ben… -…çok daha kolay.
O hep annemin içindeki cevheri çıkarıp dururdu
çünkü ona hayrandı.
Ama bu da ilişkilerinde ve özellikle annemde baskı yaratıyordu.
Her hikâyenin şaheser olacağını sanıyorsun.
Ama sen anlatınca komik olmuyor.
-Ben anlatırsam komik oluyor. - Evet.
Bu inanılmaz stresli işlerden sonra
sadece biraz rahatlamak istiyordu.
Patsy's'e gidip votkasını içerdi.
Zordu.
Bu yaz biraz gergindim.
Karavandaydık. Benjy yanıma geldi. Ben de "Ne var?" dedim.
Sonra Amy, Benjy'nin yanına gelip "Annemi rahat bırak.
Ne kadar stresli olduğunu görmüyor musun?" dedi.
Şöyle oluyor, onlara bağırıyor ve çocuklar bana garip garip bakıyorlar.
"Ne demek istiyor?"
"Yarın akşam gösterisi var" diyorum.
"Gösteri yüzünden biraz gergin. Aldırmayın."
Niye fısıldıyorsun? Watergate mi bu?
Bu ne şimdi? Kayda konuşsana.
- Merhaba de Ben. -Merhaba.
Ne yaptığını bilmiyorum. Deli gibi davranıyorsun.
Bu çocuk…
…bu etkinlik için tutuldu.
- Merhaba. - Adın ne?
-Benjy, dedim ya. -Senin adın ne?
-Bu küçük kızı tuttuk. -Amy.
Tanrım!
Amy bir ebeveyn bekliyor…
Sence bizim…
Sence renkli bir çocukluğumuz olmadı mı?
Evet. Anneme bakıyorum da… Yani bana göre bu…
Bence bu… Elbette renkliydi.
Ama aynı zamanda annemin kesinlikle sarhoş olduğunu da görüyorum.
Sarhoş olduğunu mu düşünüyorsun? Sanmam.
Şaka mı yapıyorsun?
Ve bence bu tepkimin nedeni de bu zaten.
-Görüyorum… -Evet.
"Neden deli gibi davranıyorsun?"
Sarhoş muydu bilmiyorum.
Ya da sadece şakalaşıyorlardı. Babam da pek normal sayılmazdı.
Onu mutlu görüyorum. Evet yani kesinlikle…
- Seni rahatsız eden ne? -Öyle mi bilmiyorum…
- Bu küçük kızı tuttuk. -Amy.
Oradan çıktığında kaç içki içmiştin bilmiyorum.
Kendimi kaybediyorum.
Ne diyeceğimi, ne yapacağımı bilmiyorum. Bu…
Olan oldu, yaptın işte.
Çizgiyi aştın.
Evet, fazla içtim. İçiyorum.
Dünyanın sonu değil.
Jerry'yle birlikteyken ikinci içkini içince hemen "Yeter" diyor.
"Kendini bilmiyorsun."
İki kadehten sonra saçmalıyor mu?
"Yapma şunu, ne yaparsan bana da yansıyor." diyor.
Böyle olunca Anne genelde paltoların üstünde uyuyor.
Evet, cidden öyle. Paltoların olduğu odaya giriyorum.
Birinin kürküne salyamı akıtıyorum.
-Hayır. Bu çok zararsız. -Benim değil. Benim kürküm yok.
-Benim değil. -Bugün…
Annem içtiğinde babam onunla nasıl başa çıkacağını hiç öğrenemedi.
Sence bu konuda onunla konuşmaya korkuyor muydu?
Bence ona çok âşıktı.
-Ona çok bağlıydı. -Evet.
Ayrıca birlikte yaptıkları gösteri ve işin
-yürümesi onun için çok önemliydi. -Evet.
Onunla başa çıkmanın yolunu kendi bulmalıydı.
Ama bunu bize hiç dile getirmediği için ona içerliyordum.
Bizi her şeyden çok seviyordu ama sanırım o bununla
-baş etmeye çalışıyordu. -Evet.
Yanımızda olmadığı için ona çok kızgındım.
Ama bunun ben bile farkında değildim.
-Evet. -Bir süre.
Seni suçlamıyorum.
Suçlusu benim… Verdiğim tepkilerin sorumluluğunu
tamamen ben almalıyım.
- Çok üzgünüm. -Tamam.
- Sana kahve yaptım. -Teşekkürler, alırım. Sağ ol.
Arkamda duran kişi Amy Stiller.
İlk kez İrlanda'ya geldi.
İstediğini söyle.
Şu anda İrlanda'dayız ve bu bizim ilk tatilimiz.
Tatile çıktığımızda aslında tatilde olmuyoruz
çünkü bir yere gittiğimizde hep çalışıyorsunuz.
Ne diyorsun sen?
Hep çalışıyorlar.
Bu hiç adil bir tatil değil
çünkü ne zaman bir yere gitsek
annemle babam oraya
gece kulüplerinde ya da başka yerlerde çalışmak için gidiyorlar.
Suçluluk duygusundan kafayı yiyeceğim.
Dünyanın en kötü eşi ve annesiyim.
Şimdi kendimi yeriyorum
çünkü bunu söyleyince daha iyi hissederim diye umuyorum, anladın mı?
Herkese mi?
Çocuklar da "Hayır anne" diyor.
Evet, yeter ki desinler çünkü evde yeterince bulunamıyorum.
Eğer bunu başarabilseydim sorun etmezdim ama kendimi çok kötü hissediyorum.
Bence annen her zaman kendi kusurlarını açıkça kabul ederdi.
Evet, bu konularda çok açıktı.
Gerçekten çok açıktı.
Ve yapamadığı şeylerden konuşmayı severdi.
Anne olarak, ebeveyn olarak
yaptığı hatalardan, "Çalışıyorduk, şunu kaçırdık" derdi.
Beni yeni bir anne olarak görürdü
ve öyle anlarda,
her şeyin çılgın ve kaotik olduğu anlarda annen
harika iş çıkardığımı söylerdi.
Yani yaptığım işle ilgili kendimi iyi hissetmemi sağlardı.
Ama kendi yapamadıklarını da kabul ederdi.
"Ve kalbi sıkışmayı bıraktığı anda…"
Ama bence bunların çoğu
bir anne olarak bunalmış olmasından kaynaklanıyordu.
çünkü kendini anne olmaya çok hazırlıksız hissediyordu.
Evet.
Travmatik olan annesini çok genç yaşta kaybetmesi.
Ve sonra Amy ve beni doğurduğunda bunun altında ezildi
ve Ed Sullivan'da gösteri yapmanın,
gösteri yapmanın stresi çok zordu.
Sizin ailede nasıldı? En küçük çocuk sen miydin?
Sanırım senin gibiyim. Tek çocuk musun?
Hayır, öyle gibi davranıyorum.
Bu ne mi demek? Yani biraz şımarığım.
Hem en iyisiyim hem en kötüsüyüm çünkü tek çocuğum.
Tek çocuk muydun? Annenle mi daha yakındın, babanla mı?
Ben sanırım… Annem ben küçükken öldü.
Babamla yakındık.
Long Island'lı bir İrlandalı prensesiydim.
Annem sinemayı çok severdi.
O sevdiği için ben de seviyordum.
Onun gibi olmak istiyordum. O beyaz perdede olmak istiyordum.
ANNEME
Bu… Annesine yazdığı bir şey.
"Anneme. Sanırım şiir konusunda pek başarılı değilim.
Ama tek diyebileceğim şey şu: Bence sen bir tanesin.
-Sevgiler, Anne." -Benim el yazıma benziyor.
Vay canına.
"Anneler Günü'nde seni mutlu etmesi için küçük bir hediye. Sevgiler, Anne."
Tanrım.
Sadece babam ve bendik. Bilirsin.
Babamı parmağımda oynatabilirdim
çünkü annem öldüğünden beri mahvolmuş ve gergindi.
Çok kötü günlerdi.
"15 Ekim 1940,
kiraladığımız bir bungalovun yanında süt kasasına oturmuştum,
Baker Hill Road'daki eski evimizden çok uzaktaydık.
Ve annem hâlâ mutsuzdu.
Ön bahçede birçok komşu dolanıyordu,
bir ambulans kaldırıma yanaşmıştı.
Babam, annemi hayata döndürmeye çalışan sağlık görevlileriyle birlikte evdeydi.
Annem gazı açmış ve sonsuzluğu içine çekmişti."
Bana annesinin intiharını anlatmıştı.
Şok olmuştum.
Annesinin depresyonda olduğu açıktı ama moralinin bozulduğunu söylerlerdi.
-Depresyonu değil. - Morali bozuk derlerdi.
-Morali bozukmuş. - Evet.
JOHN GUARE OYUN YAZARI
Bence Anne'in komedi yeteneği de buradan geliyordu,
May'i neşelendirmeye çalışmasından.
Bence annesi May seyircinin hep bir adım arkasındaydı.
Annesini yaşatmak için oradaydı.
Anne de Jerry de karanlık bir yerden gelmişti.
Hep ışığa uzanmaya çalışıyorlardı.
Anne'le çalışmayı seviyorum.
Onunlayken başka hiç kimseyle hissetmediğim şeyleri hissediyorum.
Bunun neden olduğunu açıklayamam.
Belki de bir insanın diğerine duyduğu
derin bir ihtiyaçtır, bunu çok derinden hissediyorum.
Büyürken onların birlikte çalışmasını gördüm
ve onları ileriye taşıyan şey buydu.
Ama evliliklerinde farklı şeyler istemelerinden doğan bir gerginlik vardı.
Ama yine de birbirlerine bağlıydılar.
-Kavga edince ne mi yapıyoruz? -Çok ağlıyoruz, birbirimize vuruyoruz.
İnsanlar ne yapıyor ki?
Anne'le karı-koca kavgalarını çözmenin bir yolunu bulduk…
Birinin başına gelebilecek en kötü şey kayıtsızlıktır, yokluktur.
Sana karşı kayıtsız kalmadım Jerry. Hep bir şey hissettim, önem verdim.
Asla kayıtsız kalmadım. Ben…
-Ne hissettiğini anlat. -Hayır, sen…
Hep söyleyecek bir şeyin olduğunda…
İçindeki gerçek duygularla bağ kur.
Gerçek şu ki biriyle evlendiğinde…
Duygularını öğrenmek istiyorlar.
Aralarındaki tüm dinamik şöyle bir şeydi:
"Jerry, sus artık. Bu ilginç değil."
Bu ne demek, bilmiyorum Jerry.
Artık "Kapa çeneni" diyeceğim.
Dana önce ben sözünü kesmeden hiç bu kadar uzun
konuşmamıştın sanırım.
Neden izin verdiysem?
İkimizin de katkı vermesi gereken bir şey.
İnsanlar senin bir fikrini engellediğimi düşünmesini istemem.
O hâlde istiyorsan konuş Jerry.
Sahnede işe yaradığını biliyorlardı,
gerçek hayattaki dinamikleri de buydu.
Bence izleyen her kadın bunu anlar.
Günde 24 saat birlikteyseniz Lily, basbayağı delirebilirsiniz.
-Gerçekten, öncelikle ortalığı dağıtıyor… - Onu nadiren görüyorum.
-Hafta sonları bir iki kez. -Evet, o konuda…
Onu konuşacaktım.
Bazen bu durumun ilişkilerine ne kadar zarar verdiğini merak ediyorum.
Derek, her şey yolunda mı? Bir haftadır ulaşmaya çalışıyorum.
Bir hafta mı?
Bence bizim ilişkimizde benden böyle bir enerji alıyordun?
Birlikte olmaya başlayıp birlikte çalıştığımızda,
en başta
içgüdüsel bir isteksizlik hissediyordum.
- Evet. -Bunu hissettin mi?
Bunun geçmişi varmış gibi hissediyorum.
Burada mesele bunun bir ilişki için ne anlama geldiği konusunda
senin deneyimlediğin şeylerdi.
Sürekli birlikte yemek yiyip, uyuyup
birlikte nefes alıyorsan fazladan bir baskı yaratabilirdi.
Dünya senin etrafında dönmüyor.
Güzel.
Ayrıca bizim için bir korku olduğunu da hissettim,
dışarıdan nasıl görüneceğiyle ilgili bir korku.
- Yani çok yoğundu. -Evet.
İçimden "Bekle, ailem gibi olmak istemiyorum" diyordum.
Burası babamın odasıydı.
Annemin odası hemen yanda.
Ne zaman bu noktaya geldiler ve ayrı odalarda uyumaya başladılar
bilmiyorum ama öyle oldu.
Yan yana odalar. Güzel bir süit. Ama sanırım istedikleri buydu.
Tam 62 yıl evli kaldılar.
İlişkileri nasıldı?
Bu kadar uzun süre birlikte kalabilmelerini sağlayan şey neydi?
Buna yakınlık açısından bakmıyorum.
Çünkü bence çok yakındılar.
Ama aynı zamanda çok da farklıydılar.
Benim Margaret Mary 15 yaşında.
-Einstein değil. -Evet.
Hudson Tünelleri'yle fallop tüplerini ayırt edemiyor.
Anladım. Bayan Mulcahy…
New Jersey'e gitmeye çalışırsa başı fena hâlde belaya girer.
Bayan Mulcahy…
Peki sence…
Gösterilerini izlediğimde babamın çok çabaladığını görüyorum.
Sürekli çalışıyor ve hiçbir şeyi berbat etmek istemiyor.
Annem ise sadece akışına bırakıyor.
Annem şöyle demişti:
"Baban sabah beşe kadar repliklerini ezberledi."
Bence seninle benim ondan miras aldığımız bir mükemmeliyetçilik var.
Bir kısmı iyi…
Ama bir kısmı…
-Bir kısmı iyi. -Ama bir kısmı
bazı şeylerden keyif almamızı engelliyor.
Aynen öyle.
Jerry çok ciddiydi, sabah, öğle, akşam prova yapardı.
Tamamdır, hallettim.
Tamam Jerry.
Her kelimeyle, her cümleyle boğuşurdu.
Evet.
Bunu kendi yöntemimle yapmalıyım. Hazırlanmalıyım. Kendimi hazırlamalıyım.
Sen hazırlanmak istemiyorsun.
Bunu nasıl söylersin?
Ah tatlım. Bu kötü bir şey değil. Sen…
Hazırlanmadığımı nasıl söylersin! Hazırlanıyorum!
İkimizin hazırlanma anlayışı birbirinden farklı.
Katılıyorum.
-Jerry, sana bir şey söylemek istiyorum. -Ne Anne?
- Üzerimizde çok baskı var. -Biliyorum.
Beni çok baskı altına sokuyorsun.
Bunu doğru düzgün yapabilecek kadar özgür olabilmem bile mucize.
Babam bir iş disiplinine sahipti, bu onu ayakta tutuyordu.
Bulunduğu yere böyle geldi ama bırakması imkânsızdı.
Kendini soktuğun o baskının altına ben giremem.
Evet. Tamam, o benim baskım.
Evet ama o baskı yayılıyor
ve öyle bir hava yaratıyor ki bıçakla kesilecek gibi oluyor.
Yaşadıklarımı ne açıklayabilirim ne inkâr edebilirim
ne de haklı gösterebilirim.
Akşam sona erdiğinde "Tanrım, sonunda bitti" diyorum.
-Evet. -"Onun için elimden geleni yaptım."
Peki kendin için yaptın mı?
Umurumda değil.
Tatlım, sen de birçok garip şey yapıyorsun.
Yapıyorum.
Tabii yapıyorsun.
-Sen de tuhaf şeyler yapıyorsun. -Kişiselleştirmeye gerek yok.
"Kola kullanmayın" yazan bir yakaya neden kola isteyeyim ki?
Çeneni dik tutmak için.
-Zayıf bir çenen var. -Benim zayıf bir çenem var?
Annenin de öyle.
Babam olmasaydı acaba annem nerede olurdu?
Annem olmasaydı babam nerede olurdu?
Annem olmasa babamın komedyenlik kariyeri olur muydu, bilmiyorum.
Ona o kadar bağlıydı ki
birlikte çalışmaları gerekiyordu, onu çok seviyordu.
Onu kaybetme riskini göze almak istemedi
Onun yanında ya da gösterilerde olmaması riskini.
İyi bir gösteri miydi?
-Bir fikrin var mı… - Çünkü sen oradaydın.
Yaptığın işi, insanlardan aldığın tepkileri biliyorum.
Bu koşullarda bile gösterdiğin performanslar harika.
Hep oradasın.
Bunları biliyorum.
Farkındayım.
Sonunda işler az çok düzgün gittiğinde
o rahatlaman utanç verici oluyor.
"Tanrım, harikaydı, bu…" gibi oluyorsun.
Nasıl geçti? İyi biri olarak mı göründün?
Evet, iyi görülmek istiyorum.
-Bu senin zihnini karıştırıyor. -Zihnimi karıştırmıyor Anne.
Hayır Anne, insanlar bize sevgiyle bakıyor.
-Dışarıda kimse… - Bir şey var.
Ne?
İkimizden biri bu dünyadan ayrılmadan önce
insanların seni nasıl gördüğünü düşünmeden
kendinle ilgili farkındalığa ulaşmanın bir yolu olmalı.
Neşesiz bir şey.
Tam anlamıyla neşesiz bir şey.
Hep annemi düşünürdüm
ve Christine'le nasıl bağ kurduğunu.
İşe çok fazla odaklandığımda
sanki annemin sesini kafamda duyabiliyordum.
Annemin bana "Ailene destek olmalısın" dediğini hatırlıyorum.
Üç buçuk kilo. Bu bir hafta önceydi.
Bir dönem iş gerçekten çok büyük bir öncelikti.
Şimdi bunu konuşurken babanla olan paralelliği görebiliyorum.
Gerçekten iyi bir iş ortaya koyduğunda bile
iyi olmayan tek şeye takılıp kalıyordun.
- Evet. -Yenilgi. Mutlak yenilgi.
İşin arka planında bunu idare etmemiz
neredeyse bir aile ritüeline dönüştü. "Tamam da ya şöyle olursa?" gibi.
"İyi gitmezse falan filan."
"İyi giderse de…" -Evet.
Ve bence… Bilirsin…
-Sanırım doğru kelime… -Bu berbat.
Evet, aynı zamanda
"Seni etkilemiyormuş gibi yapma" der gibi.
-"Sadece dile getir." -Doğru.
Yani iyi ya da kötü.
Anne beni kenara çekip şöyle derdi:
"Kendine dikkat et."
-Arkamı kollardı. -Evet.
Sen onun oğluydun.
Neden bu kadar üzgünsün?
Ben telefonda biraz soğukmuş gibi hissettim.
- Sana kötü mü davrandı? -Hayır da…
-İşine mi dönmesi gerekti? -Evet.
- Hepsi bu. -Çok yoğun.
Ondandır.
Görüşmek istiyor mu?
İstediğini sanmıyorum.
Sürekli şu cümleyle yüzleşiyorum: "Armut dibine düşer."
Sen de ebeveyn olduğunda
ailenin yaptığı hataları yapmayacağını sanıyorsun.
-Ama sonunda… - Aynı hatalara düşüyorsun.
Ayrı hatalar yapıyorsun, bazı aynı hataları yapıyorsun.
Ella yakın zamanda bana şöyle dedi:
"Büyürken yanımda olduğunu hiç hatırlamıyorum."
Evet.
Geçen hafta neler yaptığına geçelim.
Çok çalışıyordum. Ailem LA'deydi.
Bu yüzden tam zamanlı çalıştım.
Bu hafta bir gün izin yaptım.
-Yani evet… -Ah, peki…
Ama ebeveyn olarak yaptığım hatalar… Evet, birkaç tane yaptım.
Seni şok ettiğini biliyorum.
Ve ayrıca evet, filmden çıkarıldım.
Walter Mitty'nin Gizli Yaşamı'ndan seni çıkardım.
Hayatımda verdiğim en kötü karar olabilir.
-Ne? -Kıyafetinle çok tatlı görünüyorsun.
Şey için… Çalışıyorum.
-Her şey seninle ilgili değil Walter. -Ne?
- Çok tatlısın. -Çok korkmuştum.
Çok korktuğumu hatırlıyorum. Filmde çok saçmaydı.
Hayır, ben… Aslında olay işime olan takıntımdı.
-Mükemmeliyetçiliğim. -Evet.
Bunu anlıyor musun?
-Belki. Evet, sanırım. -Öyle mi?
Bence bazen, zor bir günün ardından
ya da bir şeyler ters gidince
çok fazla düşüncelere dalabiliyorsun.
Bence insan bir kez o ruh hâline girince
çıkması zor oluyor.
Bu da tatilde olmanın eğlenceli kısmına biraz gölge düşürüyor, biliyorsun.
Bir sürü rolün var ve hepsini dengelemeye çalışıyorsun.
Yönetmen, oyuncu, yapımcı, yazar olmak.
Bir yandan da baba olmak.
Bazen babalık görevi diğer şeylerin gölgesinde kalmış gibi hissediyordum.
Bir keresinde
Quinn küçükken mutfakta onunla oturuyordum
ve ona Müzede Bir Gece 3'te oynayacağımı,
birkaç ay Kanada'ya gideceğimi söylüyordum.
Yüzünün düştüğünü gördüm ve bana şöyle dedi:
"Keşke evde kalabilseydin."
Acınası bir şekilde şöyle dediğimi hatırlıyorum:
"Ama Müzede Bir Gece'yi seviyorsun ya." Onun için hiçbir önemi yoktu.
İşin ironik tarafı ebeveynlerimden çok daha iyi bir iş
çıkardığımı sanıyordum, hafta sonları eve geliyordum,
çocukların sete gelince oynayabilecekleri özel alanlar ayarlıyordum.
Ama gerçekte ve şimdi onları bu konuda konuşurken dinleyince anladım ki
onlar için bu, benim çocukken yaşadığım şeyle aynıydı.
O zamanlar bunu hiç fark edememiştim.
-Biz ayrıldığımızda… - Evet.
"Bu konuda başarısız oluyorum, anne babama bak" dedim.
Onların 50 yılı aşan muhteşem bir evlilikleri vardı.
-Evet. -Ben buna yaklaşamıyorum bile.
Seninle evli olmak o kadar da kolay değil, anlıyor musun?
-Beni seviyor musun? -Ne?
Beni seviyor musun?
Ne yapıyor muyum?
Beni seviyor musun?
Çocuklar büyüyor Annen geri döndü
Canın sıkkın, gitmek istiyorsun İçeri gir, uzan biraz
Gece kulüpleri beni deli ediyordu.
Sahneye çıkıp bir gecede iki kere sürekli komik olmaya çalışıyordun.
Kim olduğumu umursamayan insanların önünde.
Bilirsin.
"Jerry, gösteri nerede bitiyor, evlilik nerede başlıyor bilmiyorum" dedim.
Sana soruyorum…
Stiller ve Meara kimliği onlar için bir yük haline gelmişti.
İçinde sıkışmış hissediyorlardı.
Eşim Annie komedyen olmanın yanında
ayrıca dramatik bir oyuncudur.
Ama biz komedyenken kimse bunu bilmiyordu.
Bu onun her zaman istediği bir şeydi.
Komedyenken aynı anda iki farklı imaj sunamazdın.
"Bu tarz şeyler yapmak istiyorum,
o şekilde olmasını istiyorum" dedi. "Yapabilirsin" dedim.
Onca yıldan sonra
Bunu bilmek güzel
Seni seviyorum.
Gösteriyi bırakmak zorunda kaldık.
Bu da riskliydi çünkü bir bakıma yükselmeye başlamıştık.
Benim artık gösterişle, kibirle,
skandallarla, hepsiyle işim bitti.
Tanrım, o ucuz şeylere harcadığım yıllar!
TRUCK + WAREHOUSE TİYATROSU
The House of Blue Leaves adlı oyunu yazmıştım.
Bunny adında bir karakter vardı, kahramanın sevgilisi.
Rol için herkesi denedik.
Bir gün yapımcı beni aradı ve şöyle dedi:
"Russian Tea Room'da öğle yemeği yiyordum ve Bunny'i gördüm.
Yan masada oturuyor ve onu dinliyorum.
O kişi Anne Meara."
"Ama Stiller ve Meara'yla mı çalışıyor?
Yoksa tek başına mı?" dedim. "Bunu öğrenmenin tek yolu var" dedi.
Anne'le tanışıp Ulysses in Nighttown'un kadrosunda olan
ciddi bir oyuncu olduğunu öğrenince
çok heyecanlandım.
Menajeri onun off-Broadway bir oyunda oynamasını istemedi.
O dönem off-Broadway prestijli değildi,
gerçek anlamda alternatif bir tiyatroydu.
Menajeri bunun kariyerine zarar vereceğini düşündü.
Umursamadı ve işi kabul etti.
Bir de şöyle bir şey olmuştu,
Anne küçük oğlunu getirmişti.
Ben.
Truck and Warehouse Tiyatrosu'ndayız.
Senaryom elinde, onu inceliyorsun, değişiklikler yapıyor,
sayfalarını koparıyorsun…
Ben de eğilip "Evet, teşekkürler Bay Stiller" diyorum.
Evet.
Beni etkileyen şey yıllarca komedi yaptıktan sonra
ciddi rollere geçiş yapabilmiş olması.
Eugene O'Neill, Richard Greenberg ile saygıdeğer oyun yazarlarının eserlerine.
Annie'nin bunu yapıyor olması
bir hayalin gerçekleşmesi gibi, beni çok önemli hissettiriyor.
Ev içinde rekabet varken evliliği nasıl ayakta tutuyorsunuz?
İkiniz de oyuncusunuz.
Karı koca arasında doğal bir rekabet zaten vardır.
Bizim durumumuzda görünürlük açısından şu anda tüm işi Annie yapıyor.
The House of Blue Leaves isimli bir oyunda
ve bu onu sürekli meşgul ediyor.
Bence tek başına çalışma düşüncesi
istediği bir şeydi
ama elde edilen onca başarıdan sonra
bunu tek başına yapması onu ürkütüyordu da.
İnsanlar babamın spiritüel biri olduğunu bilmiyorlardı.
Onda bir tür enerji vardı.
Mesela dirseğini falan incitsen,
gelip oraya elini koyar, enerji gönderirdi, öyle şeyler.
Gerçekten derin bir insandı.
Kendine olan inancı çok yüksekti.
Hatırlıyorum, bir keresinde hep birlikte tatile İspanya'ya gitmiştik.
İnsanları aşağı davet ettiler. Kansız bir boğa güreşiydi.
O boğa ringine çıktı.
Bunu yaptı.
İçinde öyle bir şey vardı ki o ringe atlayıp denemeye hazırdı.
Onun gibi biri olabilmek için sürekli çabalıyormuşum gibi hissediyorum.
Bak, baban bir tür aziz gibiydi.
Dokuz yaşında bir çocuğun ruhu vardı.
-Evet. -Bilirsin.
-Orada kalan. -Evet.
-Babanın bir notu var. -Vay canına.
"Sevgili Chris Aynadaki notun benim aynamda duruyor.
Harrods'un o ipek şortlarının içinde gaz çıkarmaya devam et."
Evet.
Tüm bunlar gerçekten inanılmaz.
Evet. Hurlyburly.
Bu oyunu çok iyi hatırlıyorum
çünkü siz yaptınız, Mike Nichols yönetti.
Sen ve Jerry orada mı yakınlaştınız?
Hayır, Jerry'yi ondan çok önce tanıyordum.
-60 yıl önce. - Doğru.
Joe Papp, Delacorte Tiyatrosu'nu kuruyordu.
- Shakespeare in the Park. -Evet. Jerry onun için oyunlar yaptı.
- Evet. -Belki Anne de.
- Evet, o da en başta. -Onlarla o zaman tanıştım.
Annen beni biraz korkuturdu.
Evet.
Annen bana baktığında
onun beni çözdüğünü bilirdim.
- Değil mi? -Evet.
Bana baktığında "Ne dolaplar çevirdiğini biliyor" derdim.
Evet.
Ama Jerry'yle de çalıştım.
Biriyle çalışmak çok samimi bir şeydir.
Doğru.
Ben bunu sirk gibi düşünürüm.
Hani trapezde takla atarsın, ve biri seni tutacak mı bilmen gerekir ya.
Onları tutabileceğini.
Jerry öyleydi. Gerçekten güvenilirdi.
Ne haber Z?
-İnanamayacaksın. -Beni tanıyorsun, her şeye inanırım.
Bir tren kaçırılmış.
İnanmıyorum.
Bir film çektim.
Taking of Pelham One Two Three diye bir filmde oynamam istendi.
Harika bir film.
Burası Pelham. Garber'a ne oldu?
Büyük adamlar da işer.
Bu hepimizi heyecanlandırıyor, değil mi?
Senin de heyecanlandığını görebiliyorum.
-Çünkü sen de… - Evet, ben de…
Bir sahnede arka koltuktaydın.
Ulaşım idaresi çalışanı.
Ödemeniz gerekiyor.
O sahneyi çektikleri sırada arabada arka koltuktaydım.
Hayatımda ilk kez bir film setindeydim.
Bugün neredeydin Bay Latimer?
Onu çekerken "Bu harika" diye düşündün mü?
"Babamın oyunu, Walter Matthau'yla."
İçimde bir şey kıpırdadı. "Böyle şeyler yapmak istiyorum."
-Emin misin? -Emin mi? Herkese sor.
Bu sinema tarihinin en klasik sonlarından biri.
Rahatsız ettiysek kusura bakmayın Bay Longman. Hadi Rico.
Hapşırır, kamera kapıya döner, kapı açılır
ve Walter Matthau kafasını uzatır.
Sonra müzik girer. Da-da-da…
Eğer gerekirse
bence yarın bir kulüpte sahne alırız, eğer gerekirse.
Ama bundan çok daha keyif alıyorum, bence sen de öyle.
İstersen susmamı söyle.
-Sus. Hakkımızda ben konuşayım. -Tamam.
- Katılıyor musun? -Baskın olmasını seviyorum.
Burası Paramount Tiyatrosu, The Ritz oynuyor,
başrollerde Rita Moreno ve Jerry Stiller var.
The Ritz hit oldu.
Dinleyin, New York'a gelirseniz
kocamı mutlaka görün çünkü harika.
Jack Weston ile Rita Moreno da oyunda rol alıyorlar.
Adı The Ritz.
Konusu ne?
Eş cinsel hamamında geçiyor.
Çok komik.
Aldıkları tekliflere ve geliştirdikleri projelere bakarsak
popülerliklerinin zirvesindeydiler.
Bu Airport 1975'in senaryosu.
Kaliforniya, ben geliyorum
Airport 1975'i yorumlayarak Airport 1976'yı yaptım.
Başrolünde Amy, Adam'ın kardeşi Libra Max ve alt kattan Halle Michaels vardı.
İşte bu. Dua edin millet.
Bu ayrılık fikrine gittikçe daha fazla yaklaşıyoruz.
Birbirimizden uzak
ama aynı zamanda birlikte olmanın iyi gelen bir yanı var.
Son zamanlarda birbirinizi sık görebildiniz mi?
Pek sayılmaz ama ben çalışmayı ve onun çalışmasını izlemeyi seviyorum.
Kavuşmak harika.
Sonunda havalimanına ulaştık.
Tabii oradayken bazı hayranlar annemle babamı görüp fotoğraf çekti.
Kaliforniya'ya taşındık.
Westview Tower adlı bir apartmanda yaşıyorduk.
Sunset'in hemen güneyindeydi.
Disneyland'e, lunaparka,
Universal Studios'a tura gidiyorduk.
Annemin dizisinin setindeydik.
Özel bir konuğum var, Annie Meara.
Anne, CBS'in Kate McShane isimli yeni projesinde başrolde.
- Çok teşekkür ederim. -Anne bu kez ciddi biri olacak.
- Evet. -Kate ciddi bir karakter.
-Evet, o bir avukat. -Şaka yok yani.
-Nasıl görünüyorum? İyi mi? -Gergin görünüyorsun.
Ne çocuksun ama.
O çocuğa öylece vurma, sadece sinirlenirsen vur.
Üzgünüm evlat. Üzgünüm.
İlk oynadığım yapım annemin dizisiydi.
Bana onun bir müvekkilinin oğlunu oynattılar.
Paramount Studios'taydım ve sahneyi bekliyordum.
Bir kırmızı ışık vardı, sinyal ışığıydı.
"Işık yanınca çıkacaksın" dediler.
Çıkarken çok heyecanlıydım.
Biliyorum.
Benden daha cesurdun.
Sekiz yaşındayken Lovers and Other Strangers'ta oynamıştın.
Biliyorum ama ödüm kopuyordu.
Çok komik, detone oldum ve Cloris Leachman gelip bana yardım etti.
Seni çok seviyorum
Gerçekten çok
-Detone söyledi ve… -Hayır, detone söylemedi.
Çocuk çok tatlıydı.
O kadar tatlısını görmemiştim. Amy Stiller.
Benjy de harika bir çocuk. Belki izliyordur diye söylüyorum.
Şarkı söylüyor mu?
Hayır ama kaşık çalıyor.
Burası belgeselin montajını yapıp
The Mike Douglas Show'a geçtiğimiz kısmı, yıl 1974.
Sakin ol. Sadece 30 milyon kişi izliyor.
Işıklar çok parlaktı.
Hata yapmak istemiyordum, Ne kadar kötü çaldığımızı fark etmemişim.
-Sanmıyorum. -Evet.
Bravo!
Jerry Stiller ve eşi Anne Meara.
Dizi nasıl gidiyor? Anne sonbahar için yeni dizi çekiyormuş.
Jerry'nin de dizisi var.
- Joe and Sons. -Harika değil mi?
-İkinizin de bu yıl bir dizisi var. -Evet, bu…
CBS evliliğimizi ayakta tutuyor.
Eğer bu dizilerin ikisi de başarılı olsaydı
hayatımız bambaşka olurdu.
Ya LA'ye taşınmaları ya da orada çok kalmaları gerekecekti.
-Sen nesin? Bir ağaç mı? -Ben ulu bir meşe ağacıyım.
- Anne Meara. -Ne?
1975 yılı hakkındaki duygularını alayım.
Jerry'yle birlikte çok iyi bir yıl geçirdik.
-Duygusal olarak mı? -Dizileriniz bitirildi.
-Nasıl iyi? -En azından yapabildik.
Ne bileyim. Evet, ikimizin de dizisi kaldırıldı.
Pollyanna gibi konuşmak istemem
ama hiç yapmamaktan daha iyidir.
Bu yıl güzel Noel hediyeleri aldık.
Gelecek yıl aileye hiçbir şey vadetmiyoruz.
-Babama bak. -"Gene!" der gibi.
-Baba suratına patlatmak istiyor. -Evet.
Annem sahneye çıkmadan da mutlu olmak istiyordu.
Bence babam için sahneye çıkmak çok önemliydi.
-Öyle mutlu oluyordu. - Doğru.
Bu yüzden aralarında bir gerginlik vardı.
Ama benimle bu konuda konuşmazlardı.
Sonuçta kariyer meseleleriyle neden canımızı sıksınlar?
Ama yine de içinde oluyordun.
-Bunu hissediyorduk. Evet. -O gerginliği. Evet.
Sektörde işler değişiyordu
ve bu onlar için zor bir dönemdi.
ÖZEL KONUK OYUNCU ANNE MEARA
Farklı dizilerde konuk oyuncu olarak yer alıyorlardı.
VE ANNE MEARA
Zaman zaman birbirlerinden bağımsız başarılar elde ediyorlardı.
Farklı yerlerde roller almaya başlamışlardı.
Bu bir insanlık trajedisi Tommy.
Taşı bile ağlatır!
Annem Archie Bunker's Place'te oynadı.
Archie Bunker's Place'le iki adaylık aldı.
Siz çocuklar kendinizden başka birini düşünmez misiniz?
Kendi yollarını ayrı ayrı bulmaya çalışıyorlardı.
Bence bu dönem babam için daha zordu çünkü onay görmeye çok ihtiyacı vardı.
Onun işine takıntılı olması gibi
ben de büyüyüp çocuklarım olduğunda aynı hataları yaparken
bunun çok zor olduğunu fark ettim.
Bunu dengelemek
gerçekten zor, ben de çok hata yaptım.
Hatta babamdan daha çok hata yaptım.
İşte şimdi oldu.
Takım elbisen güzelmiş.
-Babamın takımı. -Özel biri olmalı.
Düşündüğüm zaman
kriz anlarında yanımızda hep o olurdu.
Kampta ev hasreti çektiğimde kalkıp beni ziyarete gelmişti.
Ya da 16 yaşındayken LSD alıp paniklediğimde
benimle meditasyon yapan o olurdu.
Annem bu gibi şeylerle baş edemezdi. Bir nevi içine kapanırdı.
Ama o yanımda olduğunda çok duyarlı ve babacan olabiliyordu.
Bence bize hissettiği acıyı yansıtmamaya çalışıyordu.
Ben'i bu sektör için teşvik ettin mi?
Hayır, bence çok zor bir iş.
Reddedilme fikrinden nefret ediyordum.
Ben'in ya da Amy'nin bunu yaşamasını istemedim.
Yardım etmeden duramayan bir insandı.
Bana söylemezdi. Bu da beni deli ederdi.
Ben çalışmaya başladıktan sonra kötü bir eleştiri alsam
eleştirmene mektup yazardı.
Yanıldığını söylerdi.
Babamın aşırı korumacılığı beni boğuyordu.
Kendi başımıza yapabileceğime inanmadığı şeyleri…
Kendi yapardı.
Hata yapmalısın. Düşmelisin.
O bunu istemezdi ve bence…
Ben de felç olmuş gibi hissederdim.
Ama senin kendini adamaya değer bir şeyin vardı.
Benim öyle hissettiğim bir şey hiç olmadı.
Korkuyordum ve daha büyük olduğum için üzerimde hep bir beklenti vardı.
- Sessizlik! -Hayır, sessizlik yok.
Bıktım artık. Babamdan bıktım. Her şeyden…
Her şeyden bıktım. Çekil…
Bu filmler hep karamsar oluyor.
Kadınlar için gerçekten zor bir dönemdi.
Evet, tanınıyorduk da.
Yani gizlice başarısız olamıyorduk.
Evet, birçok fırsatım oldu
ama onlarla ne yapacağımı bilmiyordum.
Kim olduğumu bilmiyordum.
Geriye dönüp baktığımda acı verici olduğunu görüyorum.
-Ve… Ben… -Evet. Peki sen…
Ne yapmak istiyordun?
Yani… Ben sadece…
Romeo ve Juliet'te hemşire rolünü oynarken
"İnsanları güldürmek istiyorum" dedim.
İşte o yüzden sen ünlenirken ben hep garsonluk yaptım.
Ne kadar zor olduğunun farkında mısın?
Bir nebze kişiliğime katkıda bulundu ama bir yere kadar.
Açıkçası oyuncu çocuklarının hayatta kendi sorunları…
- Doğru. -…oluyor.
Bu durumda sen oyuncu bir baba olsan da
bir oyuncu çocuğu olduğun için seninle bağ kurabiliyorum.
-Doğru. Evet. -Annemle bu bağı kuramıyorum.
-Evet çünkü o… -O da oyuncu bir anne sonuçta.
-Onun annesi babası normal. -Normal.
Bu çok kötü.
İki çocukları var.
Evlilikleri 21 yıldır başarıyla sürüyor.
En azından bu program ve tekrarı
yayınlanana kadar onlardan ayrılmamalarını istedik.
Sonra ne isterseniz yaparsınız.
-Sonra ayrılabiliriz. -Evet, ayrılabilirsiniz.
Başladığımız zaman
gösterinin başarısı evliliği de götürür diye düşünüyorduk.
Sonra işler değişti.
-Hayatta başarılı olman gerek. - O baskı.
Eğer o başarı
istediğiniz türden bir evliliğe engel oluyorsa
o zaman bir şeylerden vazgeçmeye hazır olmalısın.
İşin başında ne olacağını bilemiyorsun.
Yaptığın evliliğin bu kadar süreceğini biliyor musun?
Yanlış nedenlerle evlendik.
Evet, sonra birdenbire büyüyorsun.
Yol boyunca evliliği kafanda yeniden tartıyorsun.
Evlilikleri…
Bunun için çok çabaladılar.
Bireysel terapiye gittiler.
Çift terapisine de.
Sanırım haftada iki, üç kere gidiyorlardı.
Terapiden sonra da birlikte kahve içip konuşurlardı, yakınlaşırlardı.
Terapide şunu da öğrendik,
kişisel hayatlarımız, sahne hayatımızdan daha önemliydi.
Hayatımıza farklı bir gözle bakmaya başladım.
Bence o kırgınlıkların çoğunu bıraktılar.
Daha yakınlaştıklarını ve birbirleriyle ilgilendiklerini gördüm.
Televizyon dizilerimiz iptal edildi ama evliliğimiz yaşıyor.
Bu doğru.
Bu sektörde bunu başarmak çok zor.
Ayrı ayrı veya birlikte yaptığımız şeylerden sonra
Kaliforniya'ya gitseydik Anne ile
birlikte kalabilir miydik, bilmiyorum.
Bunu yaptığımız için çok mutluyum. Gerçekten işe yaradı.
-Bu bayağı güzel. Bunu okuyabilir miyim? -Evet.
Bir pilot bölümleri vardı, biliyorsun.
-Ve… -Evet.
Şöyle yazıyor: "CBS program kadrosunu duyurdu…"
-Kim? Babam mı? -Evet.
Jerry, şu an bunun için vaktimiz yok.
Ne için? Mutlu yıl dönümleri dilemek istedim.
Evet. Mutlu yıl dönümleri.
"Pilot bölümün kabul edilip edilmeyeceğiyle ilgili
tahmin yürütmekten vazgeçmeliyim.
Anne 'Pilot bölümden bahsedip birlikte vaktimizi berbat etme' diyor.
Aramızdaki mesafeyi yaratan şey buymuş.
Sahnedeki başarımızla aramızdaki bağı sürekli ilişkilendirmeye
ihtiyaç duyuyorum.
Başarıya öyle sıkı sıkıya tutunuyor, onu o kadar çok istiyordum ki
içimde beni artık daha tamam hissettiren bir şeyin farkına vardım."
- Bunca zaman nereye gidiyor? - Bilmiyorum.
Daha çok hayat istiyorum.
Şu anda tüm ihtimalleri görüyorum.
Ben olabilirdim…
Bir rakipten fazlası olabilirdim…
Sözümü kesmeden duramıyorsun.
Tamam ama dinlemen gerek.
-Dinlemen gerek. -Bak Jerry, bir şey yapıyorum.
Okuyorum. Bitirmemi beklemek zorundasın.
-Ama… - Yeter!
-Şu an kendi kendime konuşuyorum. -O zaman kendi kendine özel olarak konuş.
Frank Costanza'ya kimse ne yapacağını söyleyemez!
Evet! Kim onlar? Nasıl cüret ederler?
Ah! Baba.
65 yaşındaydım, iş alamıyordum.
Öylece kalmıştım.
Larry David aradı.
"Seinfeld'deki babayı değiştirmek istiyoruz" dedi.
Şu paralardan birini harcamaya elim gitmiyordu.
Bir tür…
…fobim vardı.
Saçma mı? Şimdi sana saçmayı gösteririm. Ver şunu!
-Sanki içinde tuttuğu tüm o şeyler… -Seinfeld'de dışa vuruldu.
Tansiyonum yükseldiğinde banttaki adam bana…
…"Sakin!" diyordu.
"İçsel öfkeme" ulaştım.
En azından…
Karım Anne Meara öyle derdi.
Biz… Konuşmak ister misin Jerry? Sözünü kesmek istemem.
Bir şey söylemek istersen söyle.
Bu hafta Mike'ın programında konuğuz.
-Doğru… -Yardımcı sunucular olarak
bir katkıda bulunabiliriz.
Hayat boyunca bastırdığı
tüm o duyguları serbest bırakmıştı.
O karakterin kökeni belki de buydu.
Millet, hep birlikte!
Beni maça götür…
Tiyatroyu ne kadar sevsen de,
seyirciden ne kadar enerji alsan da,
televizyona çıktığında tüm dünya seni izliyor.
Bu benim için harikaydı çünkü beni herkesin sevmesini istiyordum.
-Nasılsın? -Dizini izledim. Beğendim.
-Jerry Stiller, değil mi? Meara nasıl? - Anne Meara gayet iyi.
Babam Seinfeld'de yer aldığında
sanki annem de biraz rahatladı
çünkü artık Jerry'nin başarılı olması için ona ihtiyaç yoktu.
Bu da onu rahatlatmış olabilir.
Öyle bir yaşa geldim ki
eğer bu yaşta hâlâ bir şeyleri sorgulamıyorsan
mahvoldun demektir, değişim için asla geç değildir. Bu doğru.
Sigara içmeyi bıraktı. İçkiyi bıraktı.
Tüm o şeylerin nereden geldiğini de kabul etti.
Pek çok insan bazı konulara girmeyi
çok acı verici bulur
ama ben geçmişte yaşanan ve o an çözülmemiş üzüntülerle
temasa geçmenin çok faydalı olduğunu gördüm.
O an çözülmeyen meseleler
genellikle sonradan verimsiz şekillerde ortaya çıkar.
Çok güzeldi. Yani o gerçekten…
…büyümüştü.
Ama babam bunu asla kabul etmezdi.
Annem, Adsız Alkolikler'e gidip her gün toplantılara katılırken
"Jerry, ben bir alkol bağımlısıyım" dediğinde bile
"Kendine karşı bu kadar sert olma" derdi.
"Bu büyük bir baskı ve…"
Onu hiç o şekilde eleştirmek istemezdi.
Ona karşı her zaman koşulsuz bir sevgisi vardı.
-Orijinal After-Play klasörü mü? - Eşyaları arasında buldum.
Vay be, çok iyiymiş.
Anne, New York'taki Theater Four'da oynanan
After-Play adlı off-Broadway oyununun oyuncusu ve yazarıydı.
Kafa karıştırıcıydı. Mikey!
Bu bir destan, Tanrı aşkına!
-Eldivenli sahne! - Ne eldiveni?
İki kızdan bahsediyor. Sanırım bizi temsil ediyorlar.
"Suzie ve Polly mi? Ne var onlarda? Harikalar."
"Çok öfkeliler. Hiç onların yanında olamadım.
Oradayken bile orada değildim."
"Kendine yüklenme. Harika bir anneydin."
"İkimizin de bir kariyeri vardı."
"İkimiz de zengin ve ünlü olmaya çalışıyorduk."
Oradaki hâlimle konuşuyormuşum gibi geliyor.
Belki de çünkü… Anne'in yazdığı o replikler
bir zamanlar gerçekten söylediğimiz şeylerdi.
"Sizlerle olmak harika. Belki bir içki daha alırım.
Raziel küpeyi ona uzatır.
Sanırım bunu düşürdünüz."
"Küpem! Kayboldu sanıyordum."
"Hiçbir şey kaybolmaz hanımefendi."
Bilmiyorum, belki evliliğimde yaşadıklarımdan dolayıdır
ama artık onlara çok daha fazla empati duyuyorum.
Çünkü yaşadığım şeylerden dolayı
yaptıklarının ne kadar zor olduğunu görebiliyorum.
Buraya gelmeyi çok severdi.
-Jerry deden. - Evet.
Christine'le birkaç yıldır ayrıydık
ve COVID olunca
çocuklarla birlikte eve geri dönme kararı aldık.
- Ve şu ağaç… - Ve şuradaki.
Onun en sevdiği ağaçtı. Şu büyük çam.
Hepimiz evdeydik ve birdenbire
o dönem bu filmi yapmaya başladım.
Yani her şey bir araya geldi.
-Onun "neşesiz" kelimesini kullanması. -Evet.
Biz de kendi yaşadıklarımız, sorunlarımız hakkında konuşmaya başladık
ve anne babamın neler yaşadığını
hiç düşünmediğim şekilde düşünmeye başladım.
Biri bana bu yaşımda gençliğimde olduğumdan
daha mutlu olacağımı söyleseydi
"Bu nasıl olabilir?" derdim.
Bu harika, değil mi? Bunun mümkün olduğunu keşfetmek.
Teşekkürler. Çok naziksiniz.
Size biraz hayatımdan bahsetmek istiyorum ve umarım…
Akşamları sahneye çıkıp
kendi hayatımı anlatıyorum.
Bundan büyük keyif alıyorum.
Hayatımın o kısmı… Aslında hep yapmak istediğim şey buydu.
Hep tek çalışmak istemiştim.
Biliyorum. Sadece…
Çok teşekkürler…
Buradaymış. Bu…
Bu benim eşim. Sevgili… …Anne Meara
Bu o, evet.
Gariptir ki Anne bazen seyircinin arasında oturur
ve beni bölmeye başlardı.
Çok ciddileşiyorsun.
Sıkıcı oluyor.
Bar mitzvah'ta haftarah okuyormuşsun gibi oluyor.
Bir anda yine
Stiller ve Meara oluyorduk.
-Nasılsın? -Sen nasılsın?
Ben Hershey Horowitz.
Ben de Mary Elizabeth Doyle.
- Sen misin? - Sen misin?
-Benim. -Benim.
-Mary Elizabeth Doyle. -Hershey Horowitz.
-Seni görmek ne güzel. -Hiç değişmemişsin.
Yok canım.
Kariyerinizdeki en gurur duyduğunuz başarı ne?
Hayatımdaki en gurur duyduğum başarı
eşimi gerçek anlamda tanımaktır.
Ona ve birlikte yaptıklarımıza saygı duymak.
Tamam. Yarısını ister misin?
- O tofu şeyinden nefret ediyorum.
Önce birkaç oyun yazdı, sonra da hayatını yazdı.
Bütün bunlar birer rüya gibi.
"Jerry, Nantucket'ta benimle ve Ben'le yatakta uzanıyor.
Jerry ve ben el ele tutuşuyoruz.
Elini ve tenini hissediyorum.
Güneş sırtımda, pencere kenarındaki yatakta uzanıyorum.
Jerry de 'Uçak kalkmadı, eve döndüm' diyor."
Nantucket'ta evimiz vardı.
En sevdikleri yerlerden biriydi.
İkisi de oraya, yan yana gömüldü.
Annem felç geçirdikten sonra
neredeyse hiç iletişim kuramıyordu.
Ama gözlerine baktığında hâlâ orada olduğunu görüyordun.
Neredeyse tamamen felçliydi.
Ama o…
Ama biz komik bir şey söylediğimizde gülerdi.
Tek yapabildiğimiz onunla vakit geçirip onu güldürmeye çalışmaktı.
Amy tiplemeler yapardı, ben tiplemeler yapardım.
Eğer onu güldürebildiysem iyi bir iş başarmış gibi hissederdim.
Çünkü zor bir izleyiciydi.
Birkaç yıl boyunca,
iki, üç yıl kadar, her neyse.
Sonra ben…
Oyuncu olmak istedim ve ben…
New York'ta okula falan gittim ve…
Anne Meara'yla tanıştım.
Önemli bir şeydi.
Hayatımda gördüğüm en inanılmaz insandı Anne Meara.
Onun gibi biriyle hiç tanışmamıştım.
Ben…
Âşık olduk, öyle bir şeydi.
Hiç kırgınlık kaldı mı?
- Hayır, kesinlikle yok. Kalmadı. -Tamam.
- Seni çok seviyorum. -Biliyorum. Ben de seni çok seviyorum.
- Seni seviyorum. - Seni seviyorum.
- Söylesene baba. - Evet?
Hayatta olmaktan daha iyi bir şey var mı?
Evet. Hayat böyle.
Öyle mi? Gittiğimizde beraber gideriz, sen ve ben.
Evet, tamam. Ele ele falan tutuşuruz.
Doğru, el ele tutuşuruz.
Gittiğimiz yerde de iyi vakit geçirebiliriz.
Evet.
Orada da gösteriye götürür müsün?
Eskiden götürürdüm. Evet, gittiğimde seni her yere götürürüm.
- Ben'e bir şey diyecek misin? - Selam. Nasılsın?
Amy'ye de selam vermek istersin.
O da gösteri dünyasında. Çok yetenekli bir küçük kız.
Bu bir mucize. Bir kişiden…
bir kişiden diğerine geçiyor…
Mucize demek istersen diyebilirsin.
- Evet, diyebilirim. -Evet, o yetenek bazen
insanın içinde oluyor ve devam ediyor.
Evet. Evet.
- Bu ne? - Teyp.
- Teyp mi? -Evet.
Bu kasette söyleyeceğin şeyleri
-sonsuza dek duyabilecekler. -Evet.
Hiç unutulmayacaksın.
BU FİLMİ YAPMAMA YARDIMCI OLAN DOSTUM MARK ROMANEK'E TEŞEKKÜRLER.
Alt yazı çevirmeni: Şebnem Öztürk