Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
SÃO MIGUEL, AZORES
Puno ng cocaine ang apat na sulok ng isla ng São Miguel.
Nasa 300 kilo ng cocaine ang nahanap kahapon ng hapon
sa hilagang baybayin ng isla ng São Miguel.
Dinala ito ng isang Italyano,
at tinapon niya ang daan-daang kilo nito bago siya mahuli.
Oo, akala ng marami, basura 'yon.
May pakete kung saan-saan.
"Naku, hindi. Di ako naniniwala."
Pag-angat niya ng ulo, nakita niya ang maraming plastic na lumulutang.
2.6 MILLION DOSES "BAGGED" AT SEA
Punit ang bag, sa likod niya, at nahulog ang mga plastic sa lupa.
Sa 5,000 escudo, makakabili na ng maliit na balot. Puno pa!
Ginamit ng mga babae na breading ng isda ang cocaine. Akala nila ay harina.
Minarkahan ng mga bata ang soccer pitch gamit ang cocaine.
Sobrang ganda ng isla, parang paraiso.
Ang daming droga kung saan-saan.
Di pa sila nakakita ng cocaine.
Pinamigay siya nang mura.
Nakakatakot at makakapinsala ang kahihinatnan nito.
Nahulihan ako ng 33 pistol at 2,000 bala.
Namatay ang mga kaibigan ko.
Puno ng coke ang kotse, may mga tumpok pa sa sahig. Baliw ang lalaking 'yon.
Nasa labas araw-araw, nasa lansangan araw-araw.
Mula umaga hanggang gabi, araw-araw sa lansangan.
Laging may bodyguard na may baril.
Ang mayayaman ay yumayaman, at ang mahihirap ay nagbebenta ng droga.
TURN OF THE TIDE THE SURREAL STORY OF RABO DE PEIXE
NOONG 2001, MAY BANGKANG PUNO NG COKE NA DUMATING SA ISLA NA BUMAGO DITO.
SWERTE 'YON O MALAS, DEPENDE SA NAGKUKUWENTO…
Halos parang droga ang adrenaline.
Nauuwi siya sa dependency. Nakakaadik.
At totoo nga na nakakaadik ang kapulisan.
Unang beses akong nakakita ng mga baril sa Angola. Doon ako ipinanganak.
Eight ako no'ng unang beses akong nagpaputok ng baril.
Normal lang 'yon, dahil no'ng mga panahong 'yon, tumindi ang labanan
dahil sa liberation movements at may mga patayan.
Kaya naramdaman ng Estado na kailangan nila
na mamigay ng armas sa mga sibilyan para sa proteksyon.
Dumating ako sa Azores noong 1993.
Nagsimula akong magtrabaho sa narcotics division noong 1994.
Naghahanap ng ebidensya, droga, pera… Parang laro ng pusa at daga.
Lagi kong sinasabing nasa isang panig ang nanghuhuli, at sa kabila ang biktima.
At lalabas ang adrenaline.
IN 2015, THE WORLD LEARNED OF THE EVENTS IN SÃO MIGUEL.
A SAILBOAT. AN ITALIAN. COKE ADRIFT.
TWO REPORTERS PUBLISHED THE STORY IN EL PAÍS. THE SPANISH WOMEN.
Una kong napuntahan ang isla ng São Miguel noong 2009.
Dumating ako dito no'ng June 25,
at pumunta ko para magtrabaho sa Portuguese public television,
pero napunta ako sa public radio.
Unang beses akong nakapunta sa Azores noong 2010.
Pumunta ako sa São Miguel dahil doon nag-aral ng biology ang kapatid ko.
Pagkatapos ng apat na araw na paggagala, sabi niya, "Punta tayo sa Rabo de Peixe."
Naalala kong pumunta ako sa Rabo de Peixe at sabi ng kapatid ko,
"Isara mo ang mga bintana at i-lock ang mga pinto. Lugar 'to ng…"
Ang alam ko, "labanan" ang sabi niya. Di ko maalala 'yong mismong salita.
Mahalaga sa akin ang Rabo de Peixe.
Lumaki ako sa mga Rapexinho, kasama ng mga pinsan ko sa Rabo de Peixe.
Walang madali sa Rabo de Peixe. Walang libre.
Lahat nagsisikap.
Mga mandaragat, mangingisda, trabahador.
Di ipinapayong pumunta doon. Walang mag-iimbita sa 'yo na pumunta doon.
Kamakailan lang, ito ang pinakamahirap na lugar sa Europe,
na may mataas na level ng illiteracy.
Ano'ng nangyari dito?
Parang may dumaang bagyo kaya naging sugatan ang mga tao do'n.
Hindi 'to kahirapan. May pakiramdam na may nangyari.
Noong 2001, maraming cocaine ang dumating sa isla
sakay ng bangka na nasira.
Karamihan sa coke ang napunta sa Rabo de Peixe,
na inanod ng tubig at iba pa.
No'n lang nakakita ang mga tagaro'n ng cocaine.
Pagdating ko sa Azores, wala akong alam sa totoong crime rate.
Kung may nangyari, kilala na namin kung sino ang gumawa.
At ang ninakaw na gamit ay nagkakahalaga ng nasa limang euro.
Pudding, piraso ng karne, mga ganoon.
Parang pambata lang 'yong krimen.
Noong mid-1990s, nakakita kami ng mga kakaibang krimen sa Azores.
'Yong mga na-deport galing US, sanay sa armadong pagnanakaw,
ipinasa 'yong mga alam nila sa paggawa ng krimen
sa mga taong gumagawa ng krimen dito.
Sa America, Portuguese ang tawag sa kanila.
Sa Portugal, Amerikano ang tawag sa kanila.
Di sila mamamayan ng kahit anong lugar.
I'm from Rabo de Peixe But don't be afraid
A jug makes me thirsty I'm a boozer
I looked at the gun And I never went to school
Strolling down the street Selling Coca-Cola
I'm not gonna cry
This life wasn't for me
I'm not gonna cry
Taga-São Miguel, Santa Clara ako.
Nag-immigrate kami dito ng mga magulang ko. Nine years old ako.
Lumipat kami sa Boston, Winter Hill.
Lugar ng mga Italian, Irish, lugar ng Mafia.
At doon ako lumaki.
Noong 13 ako, tinuruan ako ng pinsan ko
kung paano magbenta ng cocaine,
at nagsimula akong magbenta ng droga para sa kanya.
Dapat mas may energy. Mas parang…
Lagyan mo pa ng swag.
G2! I left the streets
Grabe.
-Kailangan ko yatang ulitin. -Yo. Teka.
Mario, ipasok mo siya sa booth. Pumasok ka sa booth.
Kailangan ma-record natin 'to.
Di naging madali
ang pagsasama-sama ng mga repatriate.
Maraming tao ang pinauwi dahil sa droga.
Pinauwi sila dahil sa away, nakaw na kotse…
Kriminal ang tingin sa kanila.
Pero pagdating nila sa maliit na isla,
di nila kayang gawin ang mga krimeng ginawa nila dito.
Nakulong sila at nakalaya.
Dinala sila sa airport at ibinaba sa Ponta Delgada.
May mga pamilyang tumangging kupkupin sila.
Pinabalik sila. Karamihan sa kanila walang pamilya rito.
Ano'ng ginagawa nila rito? Wala silang kakilala.
Dumami ang mga kriminal.
Karamihan sa kanila ay tinuloy ang paggamit ng droga.
Kailangan nilang magbayad, kaya gumawa sila ng maliit na krimen.
May mga malalalang sitwasyon
kung saan kailangang gumawa ng mga repatriate ng malalang krimen.
NAGING BANGUNGOT ANG AMERICAN DREAM NG MARAMING AZOREAN.
DI SILA MAMAMAYAN NG KAHIT ANONG LUGAR. ANG MGA REPATRIATE.
ANTONIO PACHECO REPATRIATE
Noong 1969, ilang taon nga ako?
Walong taon, at pumunta kami sa America, sa New Jersey,
malaking lungsod, at walang nagsasalita ng Portuges sa eskuwelahan.
At ako, isang batang galing sa maliit na parokya,
ay takot sa lahat ng mga tao,
kaya sinundan ko ang mga kaklase ko.
Sinundan ko sila dahil wala akong ibang kakilala.
Ni hindi ko sila makausap.
Kaya medyo mahirap.
Sangkot si Tony sa ibang sitwasyon,
maliliit na krimen, pagbebenta ng konting droga.
'Yong palayaw niya, 'yong alyas niya, Fenais Tony.
'Yong Lopes, buwisit na pulis,
na gustong magka-medal sa pagkulong ng mga tao, na ginawa niya sa 'kin.
Sabi ng mga tao sobrang sama niya,
at ayaw niya sa mga tao na nagdo-droga o nagbebenta.
Rui Couto…
Di ko masayadong tanda.
Galing yata siya sa United States,
at nakulong siya dahil sa pagpuslit ng droga sa America.
Di ko alam ang tungkol sa pagnanakaw, pero totoo 'yong drug trafficking.
Tingin ko pinauwi siya galing sa US,
at tumira siya no'n, sa north coast, sa Achadinha.
Galing sa America si Rui Couto. Pinauwi siya.
At sa Achadinha,
konti lang ang marunong mag-English o nagma-marijuana,
pero ginawa 'yon ni Rui Couto.
Tagarito si Rui, sa New Bedford. Pinauwi siya doon.
Alam ni Rui ang cocaine.
Okay si Rui.
Mabait siya.
Kapareho natin siya.
RUI COUTO "ANG TOTOONG GANGSTER"
Sixteen ako no'ng nagsimula akong mag-drugs sa America.
Nanalo ako sa drawing competition.
Inalok ako ng scholarship sa Boston University,
pero tinanggihan ko.
Laging sinasabi ng nanay ko, "Magiging maginoo ang Rui natin ngayon."
Pero 'yon ay… Di ko alam.
Nahuli akong may marijuana noong 1978 at isang taon ako sa kulungan.
Tapos kusa akong pinauwi sa Azores.
Kung di ako umalis sa America, patay na 'ko ngayon.
Pumunta ako rito, nag-volunteer ako sa army.
Ang saya ko no'n, at hinayaan nila akong pumunta sa Terceira.
Nagustuhan ko. Bartender ako do'n.
Malaki ang naitulong no'n sa 'kin. Nagbenta ako ng marijuana sa army.
Di ko dapat sinabi 'yon.
Liblib na lugar ang Azores.
Ang mga isla ay nasa North Atlantic,
humigit-kumulang 800 nautical miles mula sa mainland Portugal
at 1,600 nautical miles mula sa coastal United States.
Lahat ng naglalayag galing sa baybayin ng America,
ang unang mararating nila papunta sa Europe,
ang unang bahagi ng Europa, ay laging Azores.
AYON SA DRUG TRAFFICKING REPORT NG EUROPOL AT EU
AZORES ANG PANGUNAHING DAANAN NG COCAINE PAPUNTANG EUROPE.
ANG TAGUAN JUNE 7TH 2001
Alerto 'yon ng mangingisda,
galing sa lalaking nangingisda gamit ang rod.
Nakita niya ang droga,
mga bag ng droga,
at inalerto niya ang pulis.
Nangisda ako kasama ang katrabaho ko.
Marami na siyang huli.
Umalis siya at pagkatapos ng 15 minuto, 20 minuto, pumunta ako.
Pag-alis ko, nakita ko ang lead sa lupa.
"Ang daming lead! Itatago ko 'to sa kuweba."
Medyo natagalan, ang bigat kasi. Itinago ko sa kuweba.
Pagdating ko sa kuweba, marami pa 'kong nakitang bag sa likod. "Ang daming bag!"
Tapos kinuha ko ang isa at tinanggal ang goma.
Tinanggal ko ang goma,
tapos binuksan ko ang plastik, plastik ulit, tapos goma ulit.
Inabot ako ng kalahating oras para lang mabuksan ang isang pakete.
Tapos may nakita akong puting tablet.
Kinuha ko at tinapik para makita kung ano 'yon. Pero hindi ako tanga.
Gusto kong makita kung droga o ibang bagay. Pero droga talaga 'yon.
Napakabatong dalusdos no'n,
at may mababaw na kuweba,
mga 30 o 50 metro mula sa mga alon.
Markado ang daan, para kita galing sa dagat.
May mga krus, ilang sirang tambo.
Markado ang daan.
Pagdating ko do'n, nakita ko si Ze Manel Brasileiro.
"Uy, Parceiro. Ang ganda ng isda mo, a."
"Marami ka bang nahuli?"
"May nahuli akong mas maganda."
Nilabas ko ang nasa ilalim, inalis lahat ng plastik at ipinakita sa kanya.
"Hindi 'yan droga. Purong cocaine 'yan!"
Kinuha ng PSP at Maritime Police ang mga droga.
Pumunta sila sa lugar at dinala ang droga sa Ponta Delgada.
Tiningnan nila ang lugar kung saan nakita ang 277 pakete,
at wala na silang nakita.
Kumalat ang balita at lahat ng tao,
mga bata, babae at lalaki, nagsipuntahan do'n.
Bumaba sila, lumusong sa tubig at inakyat lahat ng droga.
Halos 420 kilo ang nakuha nila galing sa baba.
Nasa 300 kilo ng cocaine ang natuklasan kahapon ng hapon
sa hilagang baybayin ng São Miguel.
Mula noon, nagsagawa ng malaking operasyon ang pulisya,
kaya hindi sila nagbibigay ng dagdag na detalye tungkol sa kaso.
Mula noon, sinimulan din naming imbestigahan ang bangka.
Sinabi ng mga tao na sa northern coast lumayag ang bangka
papuntang Rabo de Peixe.
Nalaman naming galing ang bangka sa daungan ng Rabo de Peixe,
papuntang kanluran.
Tumigil ito sandali sa Pilar da Bretanha,
kung saan ito unang nagbagsak.
Pagkatapos narinig naming pumasok ito sa Ponta Delgada marina.
Nagpadala kami agad ng team doon,
at isa pang team sa Rabo de Peixe.
Mahirap magtrabaho sa Rabo de Peixe.
Mahirap para sa 'ming pumunta do'n.
Bigla kaming napaligiran ng mga tao, at di kami pwedeng lumapit masyado
Masisira ang imbestigasyon. Pwede siyang mawala.
May isa pa kaming imbestigasyon,
kung saan may malinaw na koneksyon
sa pagitan ng mga taong sangkot
at ni Rui Couto at Tony.
No'ng pangalawang araw ko sa Azores, nakilala ko ang kaibigan kong si Tony.
Naglakad-lakad kami.
At nag-usap kami. "Galing ako sa America…" At iba pa.
Nagsimula kaming mag-English.
Marijuana. Kaya binigyan ko siya ng marijuana.
Para puntahan niya 'ko araw-araw.
Di 'to tungkol sa marijuana. Pinuntahan niya 'ko para makipag-usap.
Nakilala ko si Rui Couto.
Parang kapatid ko na si Pacheco. Higit pa siya sa kaibigan.
Para na siyang kapatid.
Nagsimula akong magbenta ng coke.
Purong coke. Dalawang beses akong pumunta sa Venezuela.
No'ng unang beses, halos isang kilo ng coke ang nilunok ko.
Sabi sa 'kin no'ng lalaki, wala pa siyang nakitang pumutok na pakete mula noon.
Ang galing nila, at nakita ko 'yon. Nakita ko.
Kinukuha nila 'yong mga puting seal press.
May lima, pito at sampung gramo.
Kinuha ko 'yong pinakamaliliit. Di kasya 'yong malalaki sa lalamunan ko.
Nilagay nila sa press,
binalot ng transparent na plastik.
Pinasok nila ang daliri nila, itinali ng dental floss at ginupit.
Tapos isa pang daliri, isang buhol sa loob ng isa pa,
i-stretch at ulitin nang apat na beses.
Tapos isasawsaw sa purong honey, na gumagawa ng harang sa goma
para di masira ng asido sa tiyan, para hindi sumabog.
Para lunukin, nilalagay nila sa mangkok ng yelo para mamanhid ang lalamunan mo.
Lulunok ako ng sampu, maglakad-lakad sa apartment.
Tapos konting chicken soup, isang kutsara lang ng sabaw,
para kumalma ang tiyan.
Tapos bibigyan nila ako ng injection at larga na.
No'ng unang beses kong nilunok 'yon, natulog ako.
Medyo natakot ako. Akala ko mamamatay ako.
Nasa tiyan ko 'yon nang tatlong araw.
Pwede kang uminom ng sabaw, beer o whiskey. Kahit ano.
Di ka lang makakain ng marami.
Di ka pwedeng uminom ng gatas o yogurt,
walang dairy products.
Pagdating ko sa Azores, at uminom ako ng gatas
at umupo ako sa bathtub na parang inahin.
'Yon ang kuwento sa 'kin!
Sa Porto Formoso ako pumunta no'ng unang beses ko sa Azores.
Nahuli akong naninigarilyo ng hash joint,
nasa 500 escudos yata.
Hindi, isang libong escudos pa rin. Hindi, 500. 'Yong pinakamababa.
At nagbayad ako ng 65 libong escudo.
Sabi ng judge, "Mr. Rui, di ka gumagamit ng hard drugs, tama?"
Sabi ko, "Hindi, ma'am." "Soft drugs lang."
Tapos tumayo ako sa harap niya na may 2.5 kilo ng coke.
Grabe!
At naalala niya ang mukha ko!
Pumunta si Rui Couto sa Venezuela. Dinala siya do'n ng mga kakilala niya
para magdala ng maleta na may dalawang kilo ng cocaine.
Dumating si Rui Couto sa Lisbon kasama ang isa pang Rui, mula sa Ribeira Grande,
na kinuha para akuin ang krimen kung pumalpak sila.
Tagahatid lang siya,
dadalhin ang maleta at aakuin ang krimen kung pumalpak, at nangyari 'yon.
Bumalik si Rui sa isla, 'yong isa nasa pre-trial detention sa Lisbon.
Nag-request din ng phone taps para sa kanila,
para malaman namin ang pinaplano nila,
ano'ng interes nila,
at kung talagang maraming droga ang tinutulak nila.
Isang buwan 'to bago binaha ng cocaine ang isla.
MGA NAWALANG PAKETE JUNE 16, 2001
Mukhang kalmado sa ibabaw ang karagatan sa Azores,
pero laging marami ang undercurrents.
No'ng malapit na si Antonino Quinci sa baybayin,
kailangan maibagsak na niya ang cargo.
May nakita kaming sea chart
kung saan itinago niya ang records niya, at binantayan ang paglalayag.
Minarkahan niya ang two-thirds ng ruta,
sa pagitan ng Venezuela at Azores islands,
kung saan niya nasira ang timon,
at mula doon, nagawa niyang makarating sa São Miguel.
Alam niyang kailangan niyang maibagsak ang cargo para makapasok sa daungan,
kung sakaling halughugin ng customs ang bangka
tapos kitang-kita ang mga balot ng droga.
Lumapit siya sa hilagang-kanluran ng isla
at dumiretso sa Pilar da Bretanha sakay ng rubber boat.
Malamang doon niya ibinaba ang karamihan ng droga niya.
Tapos pumunta siya sa silangan,
sa hilagang baybayin, papuntang Capelas
at, sa isang cove sa dulo ng Capelas,
sa maliit na look, nagpasya siyang magtago
at ibinagsak ang natirang droga.
No'ng bitbit na niya ang cocaine papunta sa pampang,
sa dulo ng Capelas, may nakita siyang mangingisda.
Nakita ng mangingisda mula sa malayo na may dinadala siya sa pampang.
Itinali lang ni Quinci ang rubber boat
sa sailboat at nagpasyang
bumalik sa kanluran papuntang Bretanha.
Doon niya nilubog ang cargo gamit ang anchor, na may kadena.
Nilubog niya ang huling coke niya doon.
Halos nasa 100 kilo ang nando'n.
Ano'ng ginawa niya? Binalot niya ang droga sa mga bag,
pinabigat niya…
Baka hindi matibay ang packaging nila
para makayanan ang agos sa ilalim ng tubig.
Kaya siguro naghiwalay ang bag at mga pakete,
at kumalat sa buong isla.
May mga package na lumabas sa hilaga at timog na baybayin.
"Gusto kang makausap ng pinsan mo."
Isang araw, tinawagan ko siya at sinabi niya, "Sandro, mayaman na tayo."
"Milyonaryo na tayo."
"Puntahan mo kami."
Lumabas 'yong tungkol sa sitwasyon.
Baka may nakakita. May agarang paghahanap ng cocaine.
Hindi lang isa. Nasa 100, 200, 300.
Sobrang dami.
No'ng nakita naming may bangka sa Capelas,
yate na nawalan ng kilo-kilong coke o itinapon nila sa dagat,
pumunta kami sa Capelas para tingnan kung makakahanap kami
ng isa o dalawang gramo para lang magkasiyahan.
Maraming tao ang di alam kung ano 'yon.
Ang nakakaalam ay 'yong repatriates.
Walang sinuman sa mundo ang maniniwala.
Parang pera.
Mga supot ng pera galing sa karagatan.
Pareho lang 'yon.
Sa magandang isla. Malaparaisong isla, maganda…
Ang daming droga kung saan-saan.
Nagsimula akong mag-research.
Walang kahit ano sa internet.
Wala talaga.
Paanong nangyari na ang ganitong trahedya sa loob ng European Union,
sa Europe, ay hindi na-report?
Kaya nagsimula kaming magplano,
naghanda kaming pumunta sa Azores,
para subukang ikuwento 'to.
Pagkarating sa Rabo de Peixe, may nakilala kaming teenagers.
Kaya dumating kami at sinabing,
"Taga-Spain kami, at iniimbestigahan namin ang nangyari sa Rabo de Peixe."
Nagtawanan sila.
Medyo nakakatakot ang reaksyong 'yon.
At biglang sumandal sa poste 'yong kaibigan namin,
inilabas 'yong hashish na kakukuha niya lang
tapos sinindihan niya.
Pinalibutan kami ng mahigit 20 bata.
Tapos bumukas ang testosterone circle, at dumating si Telmo.
TELMO RAPEXINHO (LOKAL NG RABO DE PEIXE)
Tumayo siya sa harap namin, tiningnan kami at sinabing,
"Ano'ng gusto n'yo?"
'Yon ang daanan sa buong Rabo de Peixe.
No'ng araw,
nagugutom ang mga tao rito.
'Yong mga kaibigan ko,
pumupunta sila sa bahay at kakain. Gutom talaga.
Cocoa, asukal, tinapay, tuna, chickpeas.
Kumain kami ng chickpeas, binibilang ang bawat isa.
Hinati namin ang lata ng chickpeas, nasa lima o anim kami.
Sausages? Nagnanakaw ako ng sausages sa nanay ko.
Mga lata ng sausage. Nagagalit siya.
Kukuha ako ng dalawa.
At minsan nagtatago ako. Kukuha ako ng isang lata, dalawang sausage,
hihilahin ko paharap at iwan sa gitna.
Para sa nanay ko, Mrs. Margarida, no'ng mga panahong 'yon…
At no'ng 12 kami, nag-surf kami gamit ang fins.
Di namin alam kung ano 'yon.
Sinimulan naming sirain, kinayod namin sa mga bato. Di namin alam.
Pinintahan namin ang mga bato, pinintahan lahat, tapos tumakas kami.
Pinulot ng mga bata at ginamit na panulat sa sahig.
"Maria loves João," "Gago si Luis."
Isang araw, gusto naming maglaro ng soccer pero walang whitewash,
para markahan ang pitch para makapaglaro kami.
Pagdating ko, may marka na.
Minarkahan nila ang mga linya sa pitch ng mga paketeng nakita nila sa dagat.
Napakarami no'n kaya nakakalat kung saan-saan.
Akala ng marami, basura 'yon.
Sobrang daming pakete, di ko alam… 20, 30, 40 dito,
sampu, lima o anim do'n, 50 do'n.
Kilo-kilo.
Sa Calhetas, sa buong baybayin.
'Yong mga paketeng nakita ko… Nakita 'yon ng mga mangingisda sa lambat nila.
Pati sa mga isla.
Parang nagpunta sa tindahan para bumili ng isang kilong asukal. Kasaganaan.
May nakita akong packet na hugis bola, kumuha 'ko ng kutsilyo at hiniwa 'yon.
No'ng hiniwa ko, may narinig akong tunog. Nakita ko, parang glass.
No'ng binasag ko ng bato, may nakita akong pulbo sa loob.
Bato talaga.
Naglagay ako ng konti sa kutsilyo at tinikman.
Di ko alam kung ano, at 'yong kaibigan ko na ilang taong nasa ibang bansa,
harina daw 'yon pamprito ng isda at binigyan ako ng 400 escudo.
Malaking bato 'yon, ganito kalaki at ganito kakapal.
Nasa isang kilo ng street cocaine.
At pareho 'yong mga kuwento nila.
Ginamit ng mga babae na breading ng isda ang cocaine.
Akala nila ay harina.
O nilalagyan ng cocaine ang kape, dahil akala nila asukal.
Parang science fiction.
Totoong di kapani-paniwala 'yong mga kinuwento nila,
pero paulit-ulit nilang sinasabi.
'Yong matitinong tao, na maaayos ang mga buhay,
ibinalik 'yon sa pulis.
Pero ang mga wais, 'yong mga mafia, kinolekta nila 'yon. Halata naman.
Siyempre, kokolektahin nila 'yon. Alam nila ang gagawin do'n.
Alam ng maraming repatriate do'n kung ano ang droga.
Maalam sila sa krimen.
Nahulihan ako ng 33 pistol at 2,000 bala.
Alam nila ang buhay sa kalye.
Kasama ang droga sa buhay sa kalye, meron ding prostitusyon,
pagnanakaw sa bangko, pagpatay, kahit ano.
Pumunta kami sa Capelas at naghintay hanggang 2 a.m. para sa nagtutulak.
At dumating siya ng 2 a.m.,
na may isang gramo ng droga.
Kinagabihan, nag-party kami,
uminom kami, suminghot ng ilang linya.
Kinabukasan, no'ng ala-una ng hapon,
May narinig akong motor sa labas ng bahay ko
at naisip na baka ako 'yong sadya.
May kumatok sa pinto. Si Rui Couto,
na may construction glove na puno ng cocaine.
Kumatok siya, binuksan ko ang pinto, pumasok siya.
Pumunta siya sa mesa ko sa kusina, binaba ang hawak niya at sinabing,
"Ikaw na'ng bahala diyan at kakausapin kita mamayang gabi."
'Yong nakasundo kong kaibigan, tinanong ako kung may heroin ako.
Sabi ko may 100 gramo ako.
Sumakay ako sa kotse niya at tinapon niya 'yong 300 gramong bola sa likod.
Sabi niya, "Para sa 'yo."
Nakakita rin si Jacky ng maraming pakete sa Capelas,
pero nandito rin siya. Nasa bahay siya ni Rui.
Coke lahat. Malalaking tumpok. Sobrang dami sa sahig.
Sabi ko, "Baliw ang lalaking 'to." May amoy ang coke.
Sabi ko pa, "Nandito ba ang coke?"
Sabi ko, "May coke ka sa buong kotse!"
Sabi niya, "Rui, sinira niyan ang buhay ko dati
at gagawin ko ulit 'yon."
Nag-usap talaga kami.
Patay na si Jacky.
Sa bahay na 'yon, nagbenta kami ng walong kilo.
Gusto niya ng walong milyong escudo. Isang milyon kada kilo.
Nakipagtawaran kami kay Rui, na mas magaling kesa sa 'min.
"Magkaibigan naman tayo. Bigyan mo naman kami ng discount."
Limang milyon 'yong walong kilo na 'yon.
Sa kotse, may dalawang kilo pa siya.
Pagbukas ng trunk, may mga sausage siya. Mga tupperware at keso,
tapos nagbenta siya ng wine glasses puno ng coke. Baliw siya.
Kaya kinausap namin siya. Sobrang daming kilo ng coke.
Parang himala para sa kanila.
Parang, "Naku."
"Hindii ako makapaniwalang pinapanood tayo ni Hesus mula sa langit."
Para sa maraming tao, himala 'yon.
Isang araw, naghahanda ako para pag-aralan ang paglalayag,
at sa pasukan ng marina, may nakita akong yate nakababa ang anchor.
Kapag naka-angkla ang yate, may problema.
Tinanong ko kung may problema sila at, totoo nga, sabi nila,
"Oo, may problema kami sa timon. Gusto naming dumaong."
Lahat ng aayusin
sa gumagalaw na bahagi ng vessel,
sa ilalim ng waterline,
lahat ng nakalubog, dapat gawin sa lupa.
'Di mo maaayos ang timon nang di binubutasan ang bangka.
May dalawang crew.
'Yong mga nasa labas.
At isa sa kanila, 'yong pinakabata,
dumating na may dalang pera.
Escudo pa rin no'n.
Isang malaking balumbon ng pera.
"Babayaran ka namin. Tulungan mo kaming dumaong."
Sabi ko, "Ayoko ng pera. Di mo 'ko kailangang bayaran."
Tinulungan ko silang dumaong at 'yon na 'yon.
Kahit sino'ng mag-angkla ng bangka bago mag-check in,
o pumunta sa daungan maliban sa kung saan merong mga awtoridad,
talagang kahina-hinala.
Kung hindi ka European at kailangan mong pumasok sa Europe,
ang una mong gagawin ay magtanong sa mga awtoridad.
Pagdating namin sa bangka, may hagdanan,
at tanda ko, may pinapalabas kami.
Nang lumapit siya, sabi ko, "Pulis kami."
"May court order para sa paghahanap."
Medyo magulo 'yong buhok niya. Mahaba at kulot ang buhok niya.
Matangkad siya, lagpas 1.80 m, siguro 1.90 m.
Malaki at malakas na lalaki.
Ginamit niya ang pekeng pangalan niya, Giovanni Speranza.
Sa tingin ko, Italian identity 'yon. Marami siyang dokumento.
Sa katunayan, noong hinalughog namin ang bangka,
marami pa kaming nakitang mga dokumento
na pagmamay-ari ng Spanish citizen Javier Gomez ang pangalan,
at pati ang identity ni Antonino Quinci. Sabi namin, pekeng pangalan uli.
Pero hindi. No'ng naayos na ang sitwasyon,
siniguro ni Antonino Quinci na siya talaga 'yon.
Mainit niya kaming tinanggap. Lagi naming tinatanong 'yong hinahanapan namin,
"May dala ka bang ilegal
o magdidiin sa 'yo, o hahanapin na lang namin?"
Sabi ni Quinci, wala siyang dalang ilegal.
Ipinaliwanag ko sa kanya, sa Italian yata, kung ano'ng gagawin namin.
May sniffer dog kami, trained sa paghahanap ng droga.
Naaalala ko cocker spaniel 'yong aso. Maliit lang.
Sumampa 'yong aso at nag-ikot-ikot sa bangka.
Alam kong amoy cocaine ang bangka,
pero hindi napansin ng aso.
No'ng bumaba 'yong aso,
nakita kong nakahinga nang maluwag si Quinci.
Bumagal na naman ang tibok ng puso niya.
At sinamahan niya 'kong bumaba uli ung hagdan, na parang sinasabing,
"Walang nahanap ang aso. Umalis ka na."
At sabi ko, "Hindi pa kami aalis."
"Hahalughugin namin ang bangka. Sisimulan na namin."
Maraming imagination ang kasama sa pagtatago ng droga.
Gumagawa sila ng mga pekeng compartment, pekeng pader.
Nilagay nila sa mga de lata,
na mukhang pagkain para sa biyahe.
Kinailangan naming alisin lahat ng laman, o bahagi no'n,
para makapaghanap kami, mula sa likod hanggang sa harap
ng buong bangka, para sa mga nakatagong compartment
kung saan pwedeng itago ang droga.
Napansin kong nag-alala si Quinci.
Masasabi mong may matinding amoy ng cocaine.
Nakaimbak sila, tumatawid sa Atlantic ng ilang linggo,
at hindi mo maiiwasan ang amoy na 'yon, di mo matatakpan.
Nakahanap kami ng halos isang kilo, 960 grams…
Isang pakete na binawasan niya para gamitin niya.
Doon ko napagtanto na naramdaman na niyang nahuli na siya.
Di na siya makakawala kasi may droga siya.
Dahil na rin sa detalye ng bag kung saan nakalagay ang cocaine.
Pareho 'yong pakete ng cocaine
sa droga na unang na-recover.
Konektado ang bag ng droga sa isa pang bag,
dahil din sa itsura ng bag mismo.
Isang Italyanong pinaghihinalaang may dalang kilo-kilong cocaine sa yate
ay naaresto sa Ponta Delgada.
Sapat na ang drogang nasamsam para makagawa ng higit 2.5 million doses.
PAULO LINHARES ABOGADO
Tingin ko kamukha niya 'yong piratang nasa isip ko no'ng bata pa 'ko.
Baka dahil marino siya, pero gano'n ang dating niya.
Pumunta ako sa kulungan para kausapin si Mr. Quinci,
at tipid lang siyang magsalita.
Kabaligtaran ng normal na relasyon ng abogado at kliyente,
kung saan kinukuwento nila 'yong nangyari para makagawa kami ng defense strategy.
Hindi 'yon nangyari.
Tinanong niya 'ko,
at hindi siya sumasagot o nag-aalangan na magbigay ng impormasyon.
Lagi siyang nag-aalala tungkol sa extradition.
Hindi tungkol sa pagkakulong sa Portugal,
pero sa posibilidad na mapauwi siya.
Nakakatakot siya dahil sa katahimikan niya,
'yong matalim niyang titig,
'yong mahabang panahon ng katahimikan, dahil di siya nagsasalita.
Ibang klase siya.
Magandang gabi. Sapat para sa higit 2.5 million doses ng cocaine.
456 na pakete ng droga.
Kinumpiska ito sa iba't ibang lugar sa baybayin ng São Miguel.
JULY 15TH 2001 ANG DROGA NG ITALYANO
Pinapagana nito ang functions ng katawan,
para mas may energy ka, mas maraming kayang gawin.
Pero kaya rin nitong mag-trigger
ng development ng psychoses,
paranoia, kawalan ng tiwala sa mundo, at nagpapahina sa 'yo.
Parang tumatakbo ka nang 100 miles per hour, buong araw, araw-araw.
Tinatawag 'tong hungry drug.
Dahil sa epekto nito sa utak,
pag mas marami kang sisinghutin, mas gusto mong ulitin.
Di hinaluan ang cocaine.
98% pure.
Sabi ko, "Ano'ng coke 'yan?"
Karaniwan, 'yong tinging cocaine na binebenta sa merkado ay may halo.
Dinadagdagan ng mga sangkap para dagdagan ang dami at bigat,
para mas kumita.
Laging puro ang transatlantic cocaine.
Kung di nasa 95%, nasa 90 o 85,
pero laging puro.
'Yong nakikita sa kalye, nasa 10%, 15%,
siguro 20% ng kung ano ang nasa source.
Bihira ka lang makakakuha ng cocaine dito, at 'yong di masyadong malakas.
No'ng lumabas 'to, medyo…
-Iba ang droga ng Italyano. -Puro.
Tinawag namin 'yong "Cocaine ng Italyano."
"'Yan ang coke ng Italyano, kita mo?"
Pag mas puro ang cocaine, mas malakas ang epekto nito sa tao.
Pwedeng mas matamaan sila dahil sa epekto no'n sa utak,
o ma-overdose at mamatay.
Nandito na tayo, mga kaibigan.
Nakikita mo lang 'to sa pelikula.
Lahat sila may napag-aralan.
'Yong natututunan sa droga, gano'n.
Kasi walang nakakaalam kung ano 'yon.
Ibinebenta nila nang naka-cup. Di nila alam kung pa'no ilalagay sa bag.
Nilagay nila sa cup, para ibenta ang cup. Tapos naubos ang mga cup.
Paano ang mga mangingisda?
Nakita nila ang droga.
Nasa dagat sila nanghuhuli ng kabibe o isda, tapos nakita nila 'yon.
At ibinenta nila ng 100 o 200 libong escudo, mani lang.
Kayang bilhin nang mura ng mga may pera.
Mag-alok lang sila ng 100 o 200 libo, may isa, dalawa o tatlong kilo na…
Maraming tao ang kumita ng malaki.
May batang sumisisid at tumama ang bag sa snorkel niya.
Inahon niya ang ulo niya at nakita niyang maraming bag na lumulutang sa dagat.
At sabi niya, "Ano 'tong mga 'to?"
Tapos tumingin siya sa bato at nakitang may isa pang lalaki
na nilalagay ang mga pakete sa lumang sako.
Napunit ang sako. Nasa likod niya
at tumatapon ang mga bag. Marami ring nahanap ang batang 'yon.
Laging lasing ang batang 'yon. Malakas siyang uminom.
At pag uminom siya, pumupunta siya sa mga café at kinukuwento ang mga bag.
At may tumulak sa kanya sa bato.
'Yung mga nagbenta no'n nang mura, hindi alam ang nasa kamay nila.
Hindi nila naisip kung gaano kadelikado ang droga.
Sa 5,000 escudo, makakabili na ng maliit na balot. Puno pa!
Madali 'tong makuha at sobrang dami
kaya di 'to binebenta per gram, ibinenta kada cup.
Mga baso ng kape, para sa limang euro
o limang libong escudos, mga gano'n.
Sa kalye. Wala sa bag, nasa bulsa nila.
"Ano'ng gusto mo? Eto."
Huhugutin nila sa bulsa nila, tapos iaabot. Ganoon no'n.
Dahil sa kasakiman nilang magkapera, 'yong mga meron, ibinenta 'yon ng…
May isang nagbenta sa halagang sampu, may nagbenta ng otso o lima.
Sasabihin pa nila, "May coke ka ba?" "Ga'no karami ang gusto mo?" "Ganito."
Walang kontrol.
Ang problema, hindi na nila mabenta. Dahil meron na ang lahat.
Isa pang paraan ng pagbebenta ng droga
ay dalhin sila sa America, Canada, Portugal, Europa.
May mga bumibili ring taga-mainland.
Bumili sila ng ilang kilo, para ihalo sa kung ano.
Malalaman nila.
Noon, cocaine lang ang bukambibig nila.
Tinuruan ng Italyano ang Rabo de Peixe kung ga'no kasarap ang coke.
Kahit isang linya di pa nakakakita ang mga lokal, pa'no pa kung kilo?
May interesting na nangyari.
Nagkaro'n ng parang Stockholm Syndrome 'yong ilang tao
na may contact sa Italyano.
Kinuwento sa 'min 'yong matipunong lalaki.
Hindi agresibo, pero malakas.
Pero kinuwento nila na parang mabait 'yong lalaki.
Sabi nila may puso siya, hindi siya masama.
Umapela ako… Tanda ko na kinausap ko siya at sinabi sa kanya
na may nagyayaring gulo sa isla. Na isa 'tong sakuna.
Nag-isip muna siya at sinabing,
"Oo, sige. May gulo nga. Narinig ko sa balita."
Labinlimang araw na siyang malaya,
at nakita niya ang sitwasyon sa balita.
"Ipapakita ko sa inyo ang lugar."
Pero nalaman din namin
na 705 kilo ng cocaine pala dapat ang dala-dala niya.
Binantayan ng mga awtoridad ng Spain ang mga smuggler.
Malaking network 'yon
na umangkat ng 22 hanggang 25 tonelada ng cocaine sa isang taon sa Spain.
Bilbao at Barcelona.
Tingin ko di 'yon totoo.
Bukod sa kapasidad ng bangka,
kapag dinala mo ang gano'ng uri ng cargo mas marami ang dadalhin mo.
Ang 47-foot Sun Kiss ay bangka
na kayang magsakay ng 3,500 hanggang 4,000 kilo.
Maraming usapan noon na 'yong nakita ng pulis
ay malamang mas kaunti
kesa sa naanod sa pampang.
Higit pa kesa sa ipinaalam sa publiko
at opisyal na ini-report.
Binilang ko, at sinabi kong nasa 420 kilo,
na ikinarga nila sa kotse at dinala.
Ang nangyari sa korte, 210 kilo ang sabi ng judge.
Inulit niya ng tatlong beses.
Sinabi ko sa kanya na di 'yon totoo, na 420 kilo talaga.
At lagi siyang nagagalit.
Kakalikutin niya 'yong makina sa tabi niya,
at laging 210 kilo ang lumalabas.
Kung gusto niyang maging 210, sige, e, di 210.
INANUNYO NG MGA AWTORIDAD ANG PAGKUMPISKA SA 750 KG.
MAY MGA ULAT NA NASA 3,000 KG RAW ANG INANOD.
No'n lang ako nakakita ng gano'n karaming droga. Parang pelikula.
Lahat meron no'n, inabuso namin.
Nagkaroon ng globalisasyon at demokratisasyon.
Mangingisda, magsasaka,
Mukhang totoo ang demokratisasyon.
Sinasabi namin dati na para sa mayayaman ang droga.
Nakakurbata ang kliyente, mukhang abogado o doktor,
soccer player, negosyante.
Sila ang magagandang kliyente.
Hindi na 'to limitado sa mga mayayaman. Kumalat na 'to.
Pag pumupunta 'ko sa nightclub,
gusto kong lumabas kada limang minuto.
Pipila ka uli papasok.
Lahat nagda-drugs.
Sa isang gabi dito, naubos namin ang 300 gramo.
Puno ng bato 'yong lamesa. Punong-puno!
Gumagamit no'n ang lahat. Sa mga nightclub,
strip bar, bahay-aliwan… Meron ang mahihirap at gusto ng mayayaman.
Nakita 'tong parang social upgrade, di ba?
Ang pagkakaroon ng access sa bagay
na dati ay para lang sa nakapag-aral o may pera.
Dumating ako ng 10, 11 a.m. Pagdating ko, sumisinghot silang lahat.
"Sandrinho!"
"Kumusta? Gusto mo ng linya? Eto, puro."
Sa heroin, masusuka ka o mamumutla ka.
Hindi sa cocaine, ito…
May gano'ng epekto na kahit lasing ka, pag suminghot ka ng linya, ayos ka na.
Titino at dadaldal, at nando'n ka, nagmamadali.
Sa ganitong kalye sila nagbebenta, kaliwaan.
Mga mangingisda at manggagawa,
mga tapat na tao, lalapit sa 'min at sasabihing,
"Uy, di maganda 'yan, alam mo ba 'yon?"
Dahil dumadaan 'yong mga taong magsisimba…
Kaya nag-meeting kami at nagdesisyon
na di kami magbebenta ng mga kasamahan ko
tuwing Linggo,
banal na araw. Masama kasi 'yon.
Uunahin ko ang kuwentong ikinababahala ng komunidad sa Ponta Delgada,
na di kapani-paniwala at nakakaalarma.
Ang apat na sulok ng isla ng São Miguel ay puno ng cocaine.
JUNE 18TH, 2001 FIRST DEATH
Ang unang pagkamatay sa overdose.
Binago ng kamatayan ang daloy
ng ginagawang imbestigasyon
at sa paggawa ng balita.
Alas-tres pa lang.
Naalerto ng emergency ang ER ng Ponta Delgada hospital sa Azores.
Pumunta ako sa ospital
at suwerte naman, kung maituturing…
Minalas ako no'ng nakita ko
'yong babaeng inilabas sa ambulansya
sa nakakakilabot na kalagayan ng…
Wag na.
Sobrang daming sininghot na cocaine no'ng babae.
Delikado ang buhay niya at mahalaga ang bawat segundo.
Nadaanan nila 'ko sa hallway ng ospital.
"Ibang kaso 'to," sabi ng kasama namin.
"Isa na namang kaso ng overdose."
Sa kasong ito, nasa panganib siya,
pero dumating siya sa tamang oras
para magawan ng paraan
para maayos ang daanan ng hangin niya at ng puso niya.
Nagsimula kaming makakita ng pagdagsa ng mga tao na gumagamit ng cocaine,
marami sa kanila, unang beses, at nasa mga seryosong sitwasyon.
Nagkaroon ng pagbabago ang emergency department dahil do'n.
Hindi kami handa para gamutin ang gano'ng uri ng pasyente.
Na-overwhelm ang ospital.
Maraming tao, sobrang daming tao,
ang nao-overdose sa cocaine.
Dalawa, tatlo, apat, limang sunod-sunod na overdose.
Maraming magkakasunod na overdose. May namamatay… araw-araw.
May record ng 20 hanggang 30 pagkamatay.
Di ako naniniwala. Tingin ko mas marami pa.
Di pangkaraniwan 'yong sitwasyon at nag-iwan 'to ng marka, siyempre.
Lumaki ang problema, at sa mga sumunod na taon,
marami pa'ng namatay
dahil sa problemang 'to.
May dalawa 'kong kaibigan na namatay sa overdose.
Ang daming pinatay ng drogang 'yon. Maraming batang lalaki.
Sobrang lala ng problema
at dapat nakakuha 'yon ng mas maraming atensyon
kesa sa binigay dito, kahit na di ito ang focus.
Pakiramdam namin inabandona kami.
Kung alam nila ang panganib na kinakaharap nila,
at na pwedeng biglang matapos ang buhay nila,
nang walang saysay, sa murang edad…
Kung makakatulong 'yon
para lumayo sila sa droga,
ang mensaheng ibibigay ko sa kanila ay, "Tigil na."
Mahigpit na babala.
"Tigilan mo na. Tigil na."
May mga nakakatakot na sitwasyon.
May kilala kaming maliliit na bata, nasa 12 o 13 taong gulang,
na nagtuturok ng cocaine diretso sa dugo nila.
Di 'yon normal at sobrang nakakabahala.
Nagawa kong di kumain nang isang linggo.
Araw at gabi ako dito.
Sinabi niyang gumamit siya
ng halos kalahating kilo ng cocaine.
Tinusok niya ang ugat na 'to
at ipinasok ang plunger ng 200 ml na syringe.
'Yong mga syringe na ginagamit nila sa mga baka.
Pinatigil niya ang pagdurugo,
inayos ang hiringgilya na parang salubsob
at apat o limang araw siyang gumagamit.
Ginamit niya lahat ng meron siya.
Naisip niya, "Bago may kumuha ng kasiyahan ko,
ng reward na 'to…" ginamit niya lahat ng cocaine.
Sa isang punto, hindi na makasinghot ang mga tao.
Pakiramdam mo may sipon ka.
Hindi ka na makasinghot. Barado ang ilong mo, di mo na kaya.
Nagsimulang manigarilyo ng crack ang mga tao.
Kaya isa sa title ng mga kanta ko ay "Crack na Cozinha."
Iba ang crack do'n sa isa.
Mas nagiging paranoid ka. Mas nababaliw.
Nagsimula ang lahat bandang 8:30 a.m.,
no'ng tumakas ang 24-year-old na lalaki sa tingin namin ay pulis
at pumasok sa garahe ng number 2, Rua Cidade de San Leandro.
"Bakit ka nandito?" "Tinatakasan ko ang mga pulis dahil…"
Tapos nagkuwento na siya tungkol sa drogang nakita sa Rabo de Peixe.
Sa loob ng higit dalawang oras, kinumbinsi ang lalaki na wag magpakamatay.
May hawak siyang syringe, nagbabanta,
hanggang sa 'yong kakilala ng dapat na magpapakamatay
ay napigilan siya.
JULY 1ST, 2001 ARRIVEDERCI
Ang kaibigan ko sa Lomba da Maia, si Tony,
nasa kulungan siya no'ng weekend dahil sa lisensiya niya.
Nawalan ng lisensiya? Maraming beses.
Sabi ng judge, "Mr. Antonio, ikaw na naman?" Sobrang daming…
Kaya nakakulong ako pag weekend.
At kahit nakakulong ako pag weekend, nagmamaneho pa din ako.
Sasabihin ng hukom, "Mr. Antonio na naman? Di ko na alam ang gagawin sa 'yo."
"Kailangan mong ulitin ang test."
Tinulungan talaga ako no'ng judge.
Kailangan kong pumunta do'n. Diretso ako sa selda sa second floor.
Pero maraming expatriate, marami akong kilala, kaibigan…
"Hello, Tony! Pupunta siya sa ikalawang selda, second floor!"
Ang saya!
Masarap ang pagkain.
Ang daming pumunta rito galing sa mainland
at sinabing hotel 'to. Sobrang sarap ang pagkain.
Gano'n din ang tingin ko.
Maraming magbigay. Masarap kumain dito.
Doon daw malalaking kaldero lang ng isda at kanin.
Pero nakilala ko ang Italyano no'ng nakakulong ako ng weekend.
Noong pumunta siya sa kulungan,
ang tagal na no'ng Italyano sa kulungan.
'Yong mga kulungang mahihigpit ang security.
No'ng makita niya ang mababang pader ng kulungan na 'yon,
sabi niya: "Hindi 'to kulungan, eskuwelahan 'to."
Walang masyadong kinakausap 'yong Italyano,
at si Tony lang ang kinakausap niya.
Ayaw niyang makulong, pero sa tingin ko,
nakatakas na siya sa ibang lugar at maraming beses nang nahuli.
Nakakulong si Tony mula Biyernes at lalabas ng Linggo ng hapon.
Nakakulong siya no'n.
Marunong siya ng konting English, Portuguese at Spanish.
Kaya ko siya nakilala.
Kinakausap niya ang mga tao, pero walang nakaintindi.
Kaya nagsama sila tapos isang araw…
Noong oras na ng yard break,
di siya sumali sa laro.
Lumipat siya sa likod ng bakuran,
papunta sa coastal highway.
Mababa ang pader.
May mga sementong upuan sa loob.
Nang lumabas ang bola sa boulevard,
tatayo sila sa mga upuan, naghihintay na may dumaan,
tapos tatayo sila at sisigaw, "Pakihagis 'yong bola!"
At ibabato nila pabalik.
No'ng nakulong ako, 1.20 meters ang pader.
Tatayo ako sa bangko at ipapaabot sa mga dumadaan ang bola.
Walang bola. Paghahanapin ko sila kaliwa't kanan,
pero wala silang makikita.
Kumatok ang guwardiya sa pinto gamit ang susi. Ting-a-ling!
Alam na namin. Nag-ikot ulit kami at nagpatuloy 'yong iba,
kaya umikot nang umikot ang Italyano sa bakuran.
Tapos bigla na lang siyang tumalon.
Tinalon niya 'yong maliit na pader na may manipis na net, papunta sa kalsada.
Nasa tore ang guwardiya na may dalang shotgun.
Boom, boom!
Pero sabi ng Italyano, "Wag mo 'kong patayin!"
Sabi niya, "Ciao" at tumakbo.
At naghihintay si Tony dala ang bike niya.
Naghihintay ako do'n.
Matapang siya, at ako rin. Pareho kaming matapang.
Sabi ng mga guwardiya, malaki raw 'yong motor, dahil nawala agad siya.
Mas mabilis kang makakatakas sa big bike.
Pero hindi, scooter lang 'yon.
Sumakay siya sa motor at umalis na kami.
At sa kaguluhan sa kalye at motor sa lungsod,
pag nakasuot ng helmet, sino'ng makakaalam kung siya ang Italyano?
Dumaan ako sa mapuputiik na daan at mababatong kalsada.
Bumaba ako sa Ribeira Seca, at binagtas
ang lumang yabag ng mga magsasaka, hanggang sa viewpoint.
Nabalitaan ko ang pagtakas niya.
Pambihira 'yon.
Malapit nang magtanghali at patapos na ang yard break.
Tumalon si Antonino Quinci sa bakod na 'yon,
nagpaputok ng ilang warning shot ang guwardiya,
pero tumakas siya sa highway…
Sa kasalukuyang pader ng kulungan,
kitang-kita mo kung gaano 'to kataas dati.
Malayo sa taas nito ngayon.
Sabi ng prison director, "Salamat."
"Dahil sa'yo at sa news report mo,
nagdesisyon ang directorate ng prison services
na payagan at bigyan ako ng pondo para itaas ang pader."
Hindi ako nagulat o kung ano pa.
Naalala ko nasa bahay ako no'ng nabalita, sabi ko sa pamilya ko, "Kliyente ko 'yon."
Nakakabilib na tumakas siya,
lalo na sa 'kin, dahil kliyente ko siya.
Lahat ay konektado sa kanya. Yate ng Italyano, coke niya,
aksidente niya…
Pero nawala siya na parang bula. Walang nakakaalam tungkol sa kanya.
No'ng araw na tumakas siya,
si Rui Couto, ang kaibigan ko, at ako
ay pumunta sa lungsod para kumuha ng ilang gramo ng heroin.
Mga 20 o 30, di ko na maalala nang malinaw.
No'ng makarating kami sa Lomba da Maia,
na may daan papunta sa Furnas,
nakakita kami ng maraming pulis, at may harang sa daan.
At may 20 o 30 gramo kami sa kotse.
Takot na takot kami. Sabi ko, "Patay na tayo."
Tiningnan niya kami sa kotse at sinabing buksan ang trunk.
Tiningnan niya ang trunk at sinabing, "Sige, makakaalis na kayo."
Nagpasalamat kami, kahit nalilito.
"Ano 'yon? Anong klaseng paghahanap 'to?"
Hinalughog nila ang buong isla.
Sa Ribeira Grande at Rabo de Peixe, may dalawa pang harang,
at isa pa sa lungsod. Hindi namin naintindihan.
No'ng kinabukasan na, nasa balita, at sa mga diyaryo,
nakita na namin ang nangyayari.
NAKATAKAS NA PRESO, DI PA RIN NAHAHANAP
POLICE RAIDS SA RABO DE PEIXE, TULOY-TULOY PA RIN
Pinakuha ko sa katrabaho ko sa viewpoint anf sasakyan
dahil wala akong helmet.
Naalala ko may kaibigan ako sa Achadinha, si Rui.
Sinundo niya ang Italyano sa motor niya at dinala sa bahay ni Rui Couto.
Lumapit sa 'kin si Tony at nagtanong kung gusto kong bumili ng ilang kilo ng coke.
"Ayoko. Tama na 'ko."
"Nasa labas ang may-ari." "Ano'ng ibig mong sabihin?"
"Laya na ang Italyano. Tumakas siya."
"Iniwan mo siya sa labas? Papasukin mo."
Hindi ko alam na pagkalipas ng ilang araw,
pupunta sa bahay ko ang may-ari. Ano ba 'yon?
Kaya nag-isip si Rui kung paano niya matutulungan ang lalaki.
Nakahanap siya ng matutulugan.
Binigyan ko siya ng beer at um-order ng octopus para kainin niya,
at hiniram niya ang cellphone ko.
Binigay ko sa kanya at nanghingi siya ng antiseptic para sa binti niya.
Nakapantalon siya, at tracksuit sa ilalim.
Tumalon siya sa barbed wire at nahiwa ang binti niya.
Humingi siya ng antiseptic. at binigyan ko siya.
Tapos tinawagan niya ang kaibigan niya,
at narinig ko, sabi niya, nasa magandang pamilya daw siya.
Noong ibinaba niya ang telepono,
tinanong ko siya at sabi niya ayaw niyang makagulo sa pamilya ko.
Di niya alam na nagtutulak ako.
Konti lang kami.
May anim o pitong opisyal kami dito sa narcotics unit.
Marami kaming problemang dapat ayusin pero kulang sa tauhan.
Naghanap kami sa dagat. Lumayag kami sa baybayin.
Naghahanap kami ng iba pang package.
Madalas naming makita ang Judicial Police sa mga kapihan, sa kalye.
Noon, nakakotse silang walang marka.
Hindi alam ng mga tao na may mga kotse silang walang marka.
Marami silang nahuli sa mga kotseng walang marka.
Ang daming pulis kahit saan, lalo na sa Rabo de Peixe.
Ilang buwan silang naghahanap.
At minsan nasa pinto kami, hahalughugin ang isang bahay,
at di sila sumisigaw ng "Ayan na ang pulis," pero "Ayan na si Lopes!"
'Yon ang warning nila.
Pag naghanap sila, nakatago na.
Itinatago 'to sa mga pader, sa mga bukid…
Wala sa loob ng bahay, laging sa labas.
Nagnanakawan sila ng droga.
Minsan matagal nilang naiiwan, at 'yong may alam,
na magtatago sila ng droga do'n, nanakawan sila.
Itatago nila, babalikan pagkatapos ng anim na buwan pero konti na lang.
Konti na lang 'yong natitira. Natuwa 'yong mga nagnakaw.
Nagsaya sila buong gabi.
Nag-e-enjoy rin sila sa cocaine.
May kasamahan kaming pulis
na pinalit din ang droga.
Nagtira siya ng ilang kilo ng cocaine para sa sarili niya.
Inaresto siya at pinatalsik.
Minsan kailangan kong tumakas sa pulis. Takot ako sa kanila.
Natakot ako. Sobrang daming pulis.
Maraming kumita, maraming yumaman.
Nauwi sa pagnanakaw,
pagkuha nang palihim.
Maraming ginto at diamond ang nawala.
At nagsimula silang gumamit. Di nila alam kung ano'ng ginagamit nila.
Wala nang natitirang pera,
at maraming tao ang namatay dahil sa cocaine.
Nang nagdurusa.
Dagdag pa sa nakakabahalang sitwasyon
ng pagsubok na pigilan at alisin ang naligaw na cocaine sa merkado,
kailangan pang mahuli uli si Quinci.
Ang weird kasi wala na kaming narinig tungkol sa Italyano.
Medyo naging curious din kami dahil do'n. Hindi medyo, sobra.
Pero iilan lang ang nakakaalam na nandito siya.
Alam ng kaibigan ko sa bangka.
Alam din ni ng kaibigan ko, si Uncle Antonio.
Hindi alam ni Pacheco, at best friend ko siya.
Sinusubukan ni Rui…
Nakukuha n'yo ba 'ko?
Ayaw niyang sabihin sa 'king nando'n ang Italyanong may dala ng coke.
Ayaw niyang sabihin sa 'kin. Di ko alam kung bakit.
Tatlong linggo siya dito at walang nakaalam.
Ginawa ko ang routine ko, at nasa middle house siya.
May 400 na bag ako ng marijuana do'n.
Binigyan ko siya ng rechargeable fluorescent lamp,
at may Johnnie Walker at Marlboros siya.
Lagi kong binibili ang gusto niya.
At sinabi niya sa 'kin na dalawang linggo siyang hindi kumain.
Naghalo siya ng coke at darak, gumawa ng sigarilyo para mawala ang gutom niya.
Bumili si Antonio ng mga phone card.
Twenty cards o higit pa. Para kanino 'yon?
Ilang segundo lang niya ginamit ang cards para hindi sila magsimulang mag-record.
Kung sakali sigurong may nakikinig na pulis.
Nagsimula kaming mag-usap,
tapos sinabi niya sa 'kin, "Rui, aalis ako bukas,
at sa susunod na linggo, may sasakyan na 'ko. Ito ang buhay ko."
Dumating ang pinsan niya at nagsimula silang magplano
kung paano siya ilalabas nang walang nakakakita.
Hindi pwedeng sa daungan.
Nakilala ko ang pamangkin niya. Dalawang pamangkin niya.
Yumakap sila sa 'kin, nagpapasalamat sa ginawa ko para sa tiyuhin nila.
May bangka galing Madeira,
dumadaan sa hilaga.
Susunduin siya dito, tapos tatakas sila.
Ang plano niya, may bangka na susundo sa kanya at iiwan namin siya…
Ihahatid siya ng kaibigan niya sa Formigas.
Ang opinyon ko no'n, gaya ng sinabi ko kay Chief Inspector João Soares,
kailangan naming maging matiyaga.
Baka nagtatago siya kung saan,
at aalis lang siya dito…
Isang buwan ang palagay kong limit para makaalis na siya.
JULY 16TH, 2001 RAID
May isang search para kay Antonio Pacheco at tingin ko dalawa para kay Rui Couto.
'Yong huling araw para sa paghahanap, na 30 araw, ay Lunes, July 16.
Dahil sa dalawang kilo ng cocaine galing sa Venezuela.
Sa Lunes ng 6:15 a.m., nandito kami,
pagsasama-samahin namin ang team at maghahanap kami.
No'ng pumunta sila sa bahay ko, pinagbuksan ko sila at sinabing, "Pulis?"
Binuksan ko ang pinto at sinabing, "Pulis na naman?"
"Ano'ng gusto mo?" Pinapasok ko sila dahil wala akong tinatago.
Pagbukas ko ng pinto, lahat sila…
Sabi ko, "Bakit may mga baril kayo? Ibaba n'yo."
"Nandito ang anak ko at asawa ko."
"Magbihis ka, sir." Naka-boxers ako.
Nagbihis ako.
Sabi ko, "Tungkol ba 'to sa droga? Walang droga dito."
"Wag kang gagalaw." "Walang gano'n dito."
Nakalimutan ko sa sala na may lalagyan na may heroin
at isa pang may coke.
Itinago ko ang coke sa ilalim ng toilet brush.
Nakita ako ng mga pulis na naglalakad sa bintana. Sabi ko itatali ko ang aso.
Sabi niya, "Mabuti, dahil kakainin ng aso 'yong tingga." Sabi ko baliw siya.
Nasa bahay ko at sa bahay ni Rui ang mga pulis.
Kinuha ko ang cell phone ko.
Nakita niya ang cell phone ko at susi.
Sabi niya, "Kaninong telepono 'yan?" "Akin." "Lopes, kunin mo ang phone niya."
Kinuha ko ang telepono at hinagis sa pader nang sobrang lakas, natusok pa ang paa ko.
Tingnan mo 'tong bahay mo.
May tumira sa bahay. Maganda at malinis no'ng pumunta kami.
Ibang-iba na ngayon. Sira na.
Nandito si Rui sa kuwartong 'to.
Nagalit siya sa katotohanan
na haharap na naman siya sapolice intervention.
Nagulat siya, inis na inis. "Kayo ulit?"
Normal lang sa amin na makakuha ng gano'ng reaksyon.
Ito ang Rui Couto na kilala namin no'ng dumating siya,
ibang-iba sa kung sino siya ngayon.
Wala yata kaming nahanap na importante sa bahay na 'to.
maliban sa 250,000 pesetas sa bahay niya.
2,000 kilometro ang layo namin sa Spain.
Ano'ng ginagawa niya sa katumbas ng 1,250 euro sa isang bahay sa Azores?
Inikot namin ang buong lugar.
Hindi ganito ang itsura, siyempre. Maayos ang bahay.
Dumating kami… Normal sa kanila na magtago ng droga minsan,
ng pera, timbangan at iba pang kahina-hinalang gamit sa labas ng bahay,
sa labas ng lugar na karaniwang hinahalughog.
Naghanap kami ng hinukay na lupa, at anumang butas
na may laman.
Inikot namin ang paligid
at pumunta doon sa baba,
na nasa ibabaw ng kapirasong lupa,
nasa two meters below.
May natural na harang doon
at may outbuilding.
Pumunta lang kami para tingnan 'yong lupain,
at doon sa lugar na 'yon, may narinig kaming ingay sa baba.
Umikot kami sa buong paligid ng ari-arian,
at napagtanto kong may pinto doon.
Pagdating ko dito,
nakita kong may platform.
May platform na nasa dalawang metro ang taas, siguro 2.20,
na may straw. Hindi ko makita ang kabila.
May straw na umaakyat papunta sa sulok na 'yon.
May makikita kang bakas sa straw.
Natapakan 'to nang ilang beses no'ng dumadaan.
Sa puntong 'yon, dahil di ko alam kung sino'ng nandoon,
Inilabas ko ang baril ko
at naglakad papunta sa pader.
Habang naglalakad ako, may narinig ako.
Boses ni Quinci.
At sinabi niya sa Italian, "Wag kang magpaputok. Ako 'to, si Quinci."
Di ako makapaniwala.
Nang tumayo siya at tumingin sa 'kin, sabi niya…
May sinabi siya sa Italian.
"Ikaw na naman, Lopes. Ikaw ang demonyo ko."
"Ikaw ang demonyo ko."
Sabi ko, "Hindi, nasa maling lugar ka sa maling pagkakataon." Gano'n.
Kaya naaresto namin si Quinci
dahil sa suwerte, pero ikaw ang gagawa ng suwerte mo.
Kailangan. Hindi 'yon basta lalapit sa 'yo.
Tumawag 'yong mga pulis sa bahay ni Rui sa mga pulis na kasama ko sa kotse,
sabi nila, "Uy, nahanap na namin ang pugante."
Sabi ko, "Sinong pugante?" "'Yong tumakas!"
"Sinong pugante?" "'Yong Italyanong pugante!"
"Boy, sinuwerte kayo!"
ITALYANO, HULI
Sumakay ako sa kotse. Nabasa ko sa diyaryo.
"Wanted na lalaki, natagpuan sa Achada do Nordeste."
Dumating kami sa istasyon ng pulis,
tapos si Pacheco, nakasakay sa jeep kasama no'ng Italyano.
Dumating sila at sinabi ng Italyano, "Pahinging tubig."
At sabi ni Pacheco, "Ito 'yong Italyano."
Tapos sabi no'ng pulis, "Hindi mo siya kilala?"
Pero hindi talaga alam ni Pacheco. Akala nila nagbibiro siya.
Pagdating namin, sabi ni Pacheco, "Pucha, nasa bahay mo siya?"
Buwisit…
Pinasok nila ang Italyano, at nasa kotse lang ako sa labas, mag-isa.
Nakaparada ang kotse sa gitna ng kalsada.
Tumitingin ang mga taxi driver at lumabas ako na parang pulis.
Bumaba ako ng kotse, Isinara ko ang pinto, bam!
Naglakad ako sa ilalim ng mga arko, at pinatunog ang bell.
Sumagot ang doorman. "Iiwan mo ba 'ko dito?"
Binuksan niya ang pinto at pumasok ako. Hindi ko na siya nakita uli.
Labing-isang taong pagkakakulong ang hatol na ibinigay kay Antonino Quinci,
isang Italyano, na nagpakalat ng cocaine
sa isla ng São Miguel six months ago.
Napatunayan ng korte ng Ponta Delgada
na galing ang higit sa 500 kilong drogang nakumpiska noong Hunyo sa yate ni Quinci,
kaya maraming kabataan ang na-overdose. Tatlo ang namatay.
DECEMBER 14TH, 2001 PAGLILITIS
Siyam na taong pagkakakulong ang sentensiya ko.
Anim na taon at walong buwan, pare. Umabot hanggang 11.
Hindi sulit ang droga.
Sabi ko sa judge,
"Bibigyan mo ako ng pito, walo o siyam na taon sa kulungan
para sa trafficking?"
Tinanong niya kung may sasabihin ako, at meron.
Hinatulan ba niya ako bilang drug dealer?
Para sa akin, ang drug dealer ay taong may mga ari-arian
at kumikita mula doon.
Ginastos ko lang ang pera ng tatay ko.
Kailangan nating ihiwalay 'yong mga utak-kriminal
at nasa mundo ng droga para kumita lang,
at 'yong mga nagbebenta para makakuha ng mas maraming droga.
Kailangang alam natin ang pagkakaiba.
Ang huli ay mga halang ang bituka dahil sa pathology nila,
ang mga nauna ay mga kriminal na gustong kumita.
Dapat mabigat ang hatol sa mga ganitong kaso,
dahil maraming namamatay dahil sa trafficking, sa paggamit,
kaya mabigat ang parusa sa mga nagtutulak.
No'ng nakulong ako,
nagbabalat 'yong mga kamay ko
sa paghawak ng coke, pagbabasag ng bato, at pagbabalot.
Pumunta ako sa infirmary at sabi ng nurse,
"Mr. Rui, humahawak ka ng mga kemikal, at di mo dapat ginagawa 'yon."
Sabi ko, "Ganito ang kamay ko bago makulong. Dahil sa coke."
Bandang 7 p.m., nakakulong na kami, at lumabas ang droga.
May kumatok sa pinto.
"Rui, Pacheco, maghanda ka ng foil para masubukan 'to."
Sino'ng namimigay ng droga? 'Yong guwardiya.
May kaibigan akong pumunta sa kulungan para sa hash. Di siya makakuha sa labas.
Binigyan ko siya ng pitong piraso sa selda para ibigay pag bumisita siya,
at sabi ng guwardiya, "Lakad ka nang lakad, a."
Nagkunwari akong may kukuning papeles para sa abogado.
May pitong bar ako na nakabalot sa papel.
Walang hash sa labas. Pero marami sa kulungan.
Grabe, di ba?
Wala sa labas. Kaya sa kulungan kukuha.
Hindi nahanap ng pulis ang cocaine sa bahay ni Rui
dahil no'ng kumatok ang pulis sa pinto,
pumunta do'n si Rui na may dalang Tupperware, 'yong maliit.
Itinago niya sa banyo.
May brush siya para sa inidoro.
Inilagay niya 'yong Tupperware sa ilalim
tapos 'yong brush nasa ibabaw.
Siyempre di 'yon hahawakan ng pulis, kaya hindi nila nakita.
'Yong kapatid niya ang nakahanap ng Tupperware.
Dinalaw ako ng kapatid kong si Luis sa kulungan, at di ko na siya uli nakita.
Kinuha niya ang kotse ni Rui, na nakaparada do'n.
Nakasinghot siya o nagturok ng droga. Hindi ko alam kung ano.
Papunta siya sa Nordeste at nalampasan ang liko sa daan.
Nagtuloy-tuloy siya sa matarik na dalusdos sa tabi ng ilog at namatay.
Nando'n lang siya. Sobrang lala.
Makalipas ang ilang linggo, nakakulong ako,
at nalungkot ang tatay ko na di niya pinalaki nang tama ang mga anak niya.
Sa burol ng kapatid ko,
nakita ng mga pinsan ko si Tatay na may hawak na kutsilyo, magpapakamatay.
Na-depress siya. Mabuting tao ang tatay ko.
Mabuti siyang tao.
May presong galing mainland na dumating sa kulungan dito.
Lumapit siya sa 'kin at sinabing narinig niya sa kulungan
na iniutos ng Italyano na ipapatay ang kapatid ko.
Naniniwala ka bang gawa-gawa niya 'yon? Pow! Sinuntok ko siya sa panga.
Para 'yon sa pagsasalita tungkol sa kapatid ko.
Sinuntok ko uli dahil sinungaling siya. Alam mo'ng ibig kong sabihin?
May di pa kami nagawa. Pakiramdam namin may nakalimutan kami.
At si Quinci 'yon.
Mukhang biktima rin siya,
lalo na no'ng napagtanto namin na malamang di niya 'yon mag-isang ginawa.
Bakit siya ang umako ng kasalanan dito, lahat ng responsibilidad?
Umaatras siya no'ng tinatanong siya.
Sabi niya di niya tinuro 'yong mga lokasyon…
May karapatan siya sa abogado. Ginampanan niya 'yon.
Baka pinayuhan siya ng abogado niya
na iwasan ang responsibilidad, 'yong mabigat na pasanin
ng pagkasira at pagkawasak na ginawa niya sa isla ng São Miguel.
Naisip namin na may nawawalang piraso sa puzzle.
Nasaan si Quinci?
Pumunta si Antonino Quinci sa Coimbra,
sa kulungan ng Coimbra. Sa Coimbra siya ikinulong,
kung saan sinubukan niyang magbenta ng mga mapa ng kayamanan.
Gumawa si Quinci ng mapa ng isla, at may X na marka sa treasure spot.
At binili ng mga tao ang mapa at pumunta dito sa Azores
para hanapin 'yong mapa ng kayamanan,
'yong lugar na may marka na X
sa basic sketch ng isla.
'Yong X sa isang milimetro ng mapa
ay pwedeng mag-represent ng ten kilometers ng baybayin
na imposibleng mahanap.
Kinausap ko siya tungkol sa mga mapa, at tumawa siya,
nakangiti pa siya, at sinabing,
"'Yon ang pambayad ko sa sigarilyo." Gano'n 'yong sinabi niya.
Nag-move on siya, isinabuhay ang kuwento niyang konektado sa pagtutulak at droga.
At sa Rabo de Peixe, patuloy na naging biktima ng droga ang mga tao.
Ang buhay ay tuloy-tuloy, permanente at di patas na siklo.
Kailangan nating tanggapin
na nag-iwan ang operasyon
para mabawi ang cocaine
ng mataas na watermark sa kasaysayan ng paggamit ng droga sa São Miguel.
Tumagal ng ilang taon.
Nagpatuloy ang paggamit ng apat, lima, anim na taon.
Puno ang mga club,
lahat nagda-drugs sa banyo…
Kahit saan ka magpunta, nangyayari 'yon.
Rock and roll buong gabi.
Kumalat ang drogang 'yon sa buong mundo.
Boston, New York, Montreal, Toronto,
Providence, Rhode Island…
Dumating ang droga sakay ng eroplano, sakay din ng bangka.
May dalawang paraan para mailabas 'yon.
Na parang tao. Paano bibisita sa Portugal galing America?
Umaamoy ng droga ang mga aso sa Azores…
Naghahanap yata sila ng keso. Di nila alam ang coke.
No'ng kumita ang matatalino, tumakas sila papuntang Canada at America.
Nag-invest ang mga tao sa mga café, bar, mga apartment at kung ano pa.
At may mga kilala din ako na nagbaon ng pera pero nawala ang mga 'to.
Pero maraming tao na hindi nagkapera sa buong buhay nila.
Sila ang pinakamatagumpay.
Inipon nila ang pera nila. No'n lang sila nakakita ng gano'ng pera.
Para sa kanila, milyonaryo na sila, mayaman…
'Yon ang sagot sa mga dasal nila.
Kahit ngayon, makalipas ang dalawampung taon,
sabi nila may konting droga pa rin na nakatago doon.
Eto naman.
Ginawa ko lahat 'yan, itong buong kalye.
Ang mga daanan, itong semento…
No'ng 2009,
umalis ako sa Azores at pumunta rito.
May anak ako dito, si Lesandro,
Lesandro Prince. G3. Two pounds siya no'ng ipinanganak.
Noong ipinanganak siya, may mga makinang nakakabit sa kanya,
at hindi namin alam kung mabubuhay siya o mamamatay.
Kinausap ako ng tatay ko at sinabing,
"Marami ka nang anak, kailangan mong tumino." Blah, blah.
Kaya nangako ako sa kanya
na titigil na 'ko sa pagbebenta ng droga,
lalayo na 'ko sa gano'ng bagay,
at magbabagong-buhay na 'ko.
Lahat ng ginawa ko, mabuti o masama, Ipinasa ko sa mga anak ko
para mas maganda ang gawin nila kesa sa 'kin.
Sabi ng tatay ko, "Para 'yan sa pagsasara."
Hindi ako dinala ng tatay ko sa bangko,
o sa pagpupulong ng fish market.
Kuha mo?
Hindi 'yong ganoon. Ipapasa ko 'yon sa mga anak ko.
Para alam nila kung ano'ng dapat nilang gawin para sa kinabukasan nila.
May nararamdaman akong special connection,
hindi lang sa kuwentong 'to, kundi sa Rabo de Peixe.
May mga problema doon, pero totoo 'yon kahit saan.
Pwede kang umalis ng Rabo de Peixe, pero di mo maaalis 'yon sa 'yo.
May mahiwagang natitira sa 'yo.
Pag nakulong ka, 'yong buhay mo…
bumabaligtad.
Pag nasa kulungan,
mas nagiging palasikreto ka habang nasa loob ka.
Hindi ako masyadong nag-o-open up sa mga babae o lalaki.
Medyo natagalan, mga tatlo o apat na taon.
Tapos naisip ko na kailangan kong bumalik sa kung ano ako dati.
'Yung palabiro, laging nagbibiro…
Kaya 'yon.
Ang hirap.
Parang natutulog na dragon ang addiction.
Pinapatulog mo pag ginamot mo
at pag di ka na gumagamit.
Pero nagigising ang halimaw na 'yon,
ang halimaw na adik sa droga.
Pwede 'yong magising anumang oras kung di ka matatag,
o may 'di inaasahang sitwasyon sa buhay ng tao.
Pakikipaghiwalay, pagkamatay ng mahal sa buhay, o iba pa,
tulad ng masisante o anuman.
Natutulog ang halimaw na 'yon, pero nagigising siya kahit ano'ng oras.
Naadik ako sa drugs,
at kinuha nito ang lahat ng mahal ko.
Kinuha nito ang pamilya ko, kinuha nito ang lahat, pare.
Nakagawa ako ng mga bagay na hindi ako.
Binabago niyan ang tao, pare.
Gusto ko nang bumalik, pare. Hindi ko…
Nawalan ako ng asawa, mga anak…
Mahal kong asawa.
Mabilis mawala ang perang madaling nakuha.
Hindi rin maganda 'yon.
Sobrang hirap maiwanan ng pamilya.
Oo.
No'ng nasa ospital ang anak ko,
nagdasal ako.
Sabi ko, "Panginoon, pakiusap, pahingi ng pabor."
"Kung mailigtas at mabuhay ang anak ko,
ititigil ko na lahat 'to."
"Itong negosyong nakakasakit ng tao,
na naglalagay ng lason sa buhay nila."
At 'yon na 'yon. Pangako ko 'yon hanggang ngayon, salamat sa Diyos…
Ayoko nang malaman uli 'yon. Ayoko nang maging parte no'n.
Para sa 'kin, basura 'yon.
Basurang nakakasira ng pamilya.
Buhay 'yon ng kasinungalingan,
buhay na puno ng mga daga at tiktik,
buhay na, alam mo na…
Kaya kang barilin ng best friend mo sa likod ng ulo
kung sobrang yaman mo na.
Sa droga, walang kaibigan.
Wala kang kaibigan sa droga.
PAGKATAPOS MAHATULAN,
NA-DEPRESS SI RUI COUTO DAHIL SA PAGKAMATAY NG ANAK NIYA.
NALULONG SIYA SA DROGA AT NAARESTO.
KASALUKUYAN SIYANG NAGHIHINTAY NG LUGAR PARA MAGPAGAMOT.
INAYOS NI ANTONIO PACHECO ANG BUHAY NIYA
AT PATULOY NA NANIRAHAN SA PAREHONG LUGAR.
HINDI NA ULI SIYA NAARESTO.
Matagal gawin ang mga makinang 'to, lahat ng parte, dapat dahan-dahan.
NA-DEPORT SA USA SI TONY 25 YEARS AGO
AT HINDI NA NAKABALIK.
NANGANGARAP SIYANG MAKABALIK PARA MAKITA ANG PAMILYA NIYA.
NAGSIMULA SI TELMO NG MATAGUMPAY NA FISH DISTRIBUTION BUSINESS.
SA RABO DE PEIXE PA RIN SIYA NAKATIRA.
'Yang side, 'yang mga gilid. Lahat 'to.
KASAMA PA RIN NI SANDRO G SA US ANG ASAWA AT TATLONG ANAK NIYA.
NAGTAYO SIYA NG CONSTRUCTION COMPANY NA MAY HIGIT 40 EMPLEYADO.
SA UTOS NG KORTE, HINDI SIYA PWEDENG UMALIS NG USA.
DI PA SIYA NAKAKABALIK NG AZORES MULA 2013.
NAKULONG SA BRAZIL SI ANTONINO QUINCI NOONG 2021
SA BANGKANG MAY 630 KG NG HASHISH.
ITINAPON NIYA 'YON SA DAGAT.
NAHULI SIYA SA AKTO AT NA-RECOVER NG PULIS ANG MGA PACKAGE.
NINE YEARS ANG SENTENSIYA.
TUMAKAS SIYA ULI, AT KASALUKUYANG WANTED NG BRAZILIAN POLICE.
SA KABILA NG KAHIRAPAN, ISA NANG TOURIST ATTRACTION ANG RABO DE PEIXE.
LIBO-LIBONG TURISTA ANG BUMIBISITA SA LUGAR.
ANG KUWENTO NG RABO DE PEIXE
ANG INSPIRASYON NG MOST-WATCHED FICTIONAL SERIES.
DI NA NAKABALIK SA DATI ANG RABO DE PEIXE.
I miss my homeland
Go, go, go, go
This ain't gonna stop
Everybody talking
That's right
And the thugs smokin'
The sunshine's waiting for me
Down by the sea
You'll see that everybody's talking
About the Azores and Portugal
We're Rapexinhos, the best
Everybody dancing at the party
I'm always at the party
What about tomorrow?
Tomorrow I'll be at the party
I'm always at the party
Nagsalin ng Subtitle: Erica A.