Downloaded from YTS.BZ
Official YIFY movies site: YTS.BZ
Na-realize ko na gayon,
pag iniisip ko 'yong noon…
kung bakit ito lumaki nang hindi lang basta isang hockey game.
Sa ibang taon,
sa ibang kalaban, sa ibang panahon…
mag-iiba na ang kuwento.
Sa buong bansa, dito naka-focus ang mga tao.
Nagdadala pa rin ng ngiti sa mga tao.
'Yong matinding saya talaga.
Nakatulong itong ibalik tayo sa kung ano tayo dati,
at kung ano ang gusto nating magiging ulit.
'Yong buong bansa, kailangan natin noon ng ikakasaya natin.
At kami 'yon.
Ang meron tayo dito ngayon, ang pinakakakaibang sports event.
Hindi na kailangan ng mahabang pakilala, o mga pampagandang salita.
Ang United States at Soviet Union
sa isang sapin ng yelo sa Lake Placid, New York.
USA ang malinaw na dehado.
Hindi kami superstar. Kami 'yong mga makikita mo kahit saan.
Mga nagtatrabahong naka-hard-hat.
Kailangan nilang talunin ang mga Ruso, ang pinakamahusay.
Panalong-panalo na sila. Gano'n kalakas ang Soviet team noon.
Ang matinding paghaharap, Russia laban sa United States.
Parang muling nabubuhay ang Cold War dito sa Lake Placid.
Di lang 'yon basta hockey. Pamumuhay namin laban sa pamumuhay nila.
Hindi pa sikat ang hockey sa mga Amerikano,
pero sa di na mauulit at natatanging sandaling 'yon, di na naiwasang sumikat.
Ang yabang namin para maniwala na kaya namin.
Tapos alam mo?
'Yong buong bansa, "Kaya n'yo nga."
Hindi 'yong sports event, bahagi 'yon ng history ng America.
Slap shot, deflaction goal.
Na-save ni Craig, isa pang tira ni Petrov.
USA! USA!
Naagaw ni Pavelich. Na kay Schneider na.
Pasok ang slap shot!
Minsan lang ito sa buhay na hindi na kayang ulitin.
Heto na. Silk, centering pass.
Goal! Tabla ang hockey game na ito.
At maaaring nasa bingit na ang United Stated
ng pinakamalaking sorpresa sa kasaysayan ng Olympics.
Sabi nila "May makakahigit pa ba dito?"
At sabi ko, "Wala."
Naniniwala ba kayo sa milagro?
Eto na, Buzz.
Nakakatuwang makabalik.
MAKALIPAS ANG 45 TAON
Uy, 'yan 'yong section six. Diyan umupo 'yong pamilya.
- Kalagitnaan doon pataas, naaalala ko. - Oo, doon.
Okay, Buzz.
Galing.
Parang mas maliit tingnan mula dito.
Ang naaalala ko, basta sobrang lakas ng boses.
USA! USA!
Ramdam mo pag nakaupo ka dito,
madalas akong nakaupo dito, pero…
Pagpasok ko dito ngayon,
mas naiisip ko tungkol sa ka nila at 'yong pakikisama.
Tingin ko wala kaming idea noon na hahantong sa ganito.
Alam naming excited ang mga nasa Lake Placid,
at excited ang pamilya at mga kaibigan namin,
pero walang idea, walang-wala talaga,
na mauuwi ang event na 'yon sa kung ano 'yon ngayon.
Sa panahong 'yon, wala masyadong dahilan para magsaya.
Paggising mo, makikita mo ang balita. Ano nga ba ang magpapangiti sa 'yo?
Tapos kami 'yong nagpasimuno na…
Tipong nabuhayan ulit ang lahat dahil doon.
Sa lahat ng sports, para ang ice hockey pa ang magpasigla ng bansa,
medyo nagulat kami.
One-all ang score. Sampu't kalahating minuto pa.
Bago ang 1980, hindi kinokonsiderang malakas sa mundo ang US sa ice hockey.
Deflection, pumasok!
Malamang matatalo sila.
Medyo nahihirapan ang US team.
Wala nang magagawa ang US maliban sa matalo.
Halos triple ang dami ng tira nila kumpara sa mga Amerikano.
Pumasok ang USA sa laro ngayon bilang malinaw na dehado.
Kokonti lang ang may gusto sa Hockey noon sa US.
Walang naglalaro nito sa Mississippi o sa Texas.
Natanggap ako sa Globe noong bandang huli ng '73.
Isa ako sa mga nakatoka sa hockey, at di kasali ang US sa mga nangunguna.
Mga nasa pangpito o walo sa mundo.
Pero 'yong pakiramdam, wala silang pag-asa.
Dahil pinakamahusay sa mundo ang Soviet team.
At sa 1980, tuloy pa rin ang lakas nila.
Kung tutuusin, parang mas gumagaling pa nga.
Hindi lang sila laging nananalo, talagang malayong-malayo.
Ang naging susi sa 1980, home game kasi 'yon.
Ang iniisip ng lahat, paano kung tambakin tayo ng Russians sa TV?
Ayaw ng US Olympic Committee na mapahiya sila.
Kaya binago nila ang paraan.
Naglaro ako para sa US sa championship no'ng 1979,
at naging assistant coach ng hockey.
Pero masuwerte na kami kung may mapanalo kami.
Halos nga hindi talaga.
Kailangan namin ng pagbabago.
At si Herb ang perpektong tao, dahil may mga idea siya.
Marami sa inyo ang malapit nang sumali fraternity ng Minnesota hockey players.
Wala nang mas ipagmamalaki pa sa buhay kaysa dito.
Maghanda na tayo. Sige na.
Minnesota, noong si Herb ang coach, sunod-sunod ang panalo.
Punong-puno ng pagkapanalo ang panahon ni Herb Brook,
nanalo sa national championships noong 1974, 1976, at 1979.
Siya ang pinakamahusay na coach sa bansa.
At nagpakilala siya ng sistemang di pa namin alam noon.
Mas magiging skating game ito, mas magiging passing game.
Ayaw nating pabayaan ang side na pisikal…
Ang tatay ko, natural sa kanya ang pagiging coach,
at napaka-competitive, gaya ng iba.
Walang mas competitive pa sa kanya.
Napakaorganisado niya.
Wala pang nakaisip noon ba bumuo ng team,
maglaro ng 60 o 70 games, tapos dadalhin sila sa Olympics.
Bago 'yon.
Para sa mga atleta dito
sa National Sports Festival sa Colorado Springs,
ang paligsahang ito ang simula ng isang pangarap.
Isang pagkakataon na mag-represent ng bansa sa Olympic Games.
Huling nanalo ang United States ng gold sa hockey noong 1960 sa Squaw Valley.
Napakalaki ng hamon na hinaharap
ng team ni Herb Brooks sa Lake Placid noong 1980.
Guys, may footage kami gusto naming ipakita sa inyo.
Diyos ko, sino 'yan?
Kung isa ka sa mga tao rito ngayon, pinaglalaban mo ang posisyon mo.
Umaasa kang isa ka sa 25 na bubuo sa team.
- Si Janny ba 'yan? - Si Janny!
Paano ba namin nalaman na ikaw 'yon?
Kasi napuntusan.
Kung titingnan mo ang mga patakaran ng Olympics noon,
bawal kang bayaran para sa sports na ginagawa mo.
Kung naglaro ka sa NHL, de facto na hindi ka makapaglaro.
Ang kakaiba sa American team noon, mga amateur silang lahat.
Mga underdog, mga bata, hindi naglalaro para sa pera.
Nagdesisyon akong gawin ang lahat para maging handa sa tryouts,
Kaya nag-ensayo ako nang todo, higit pa sa lahat ng naging ensayo ko.
Masasabi kong halo ng kaba at excitement.
Ito na 'yong moment.
Ang gusto ko lang noon, makasama sa Olympic team.
Bago 'yon para sa aming lahat.
Wala pang nakaranas ng ganito noon.
PINILING OLYMPIC PLAYERS NI HERB
Twenty-six ang pinili.
Pero 20 ang puwesto sa Olympics.
Walang kasiguruhan na makakapasok ka sa final 20.
Kung lahat ng top players sa bansa
naglalaban para sa 20 spots, normal lang na kabahan ka.
Nagpa-bootcamp si Herb ng anim na buwan.
Alam niyang kailangan niyang gawin isang team ang mga 'to.
At ang pinakamahirap, 'yong tinawag niyang "regionalism."
Gusto natin 'yong pinakamalakas na team na posible.
Maraming Olympic at international athletes
ang galing sa University of Minnesota at sa Minnesota mismo.
Malaking bahagi ng team ay mga taga-Minnesota,
na tama lang naman
dahil kakapanalo lang nila ng national championship kasama si Herb.
Kayo ba ang top team sa college hockey?
Gusto naming isipin na kami nga ang top.
Napakagaling ng team namin.
Alam mo, yung maimbitahan lang sa Olympic tryouts,
'yon na ang pinakamagandang mangyayari.
At mula sa Boston University, nandiyan ang apat na BU boys.
Ako…
Jack O'Callahan,
Mike Eruzione,
at si Jim Craig.
Sa tingin ko, may healthy competition
sa pagitan ng mga mula sa East at sa mga naglalaro sa Midwest.
Sa amin, mga taga-Boston,
malinaw na di namin gusto 'yong mga player ng University of Minnesota
na naglaro kay Herb.
'Yong mga taga-Minnesota, akala nila ang lalakas nila,
tawag nila sa taga-Boston, ‘mga senyorito.’
Iniisip nila mga peppy kami.
Ano 'yong preppy? Ano, galing sa prep school?
Ewan. Ang tatanga nila.
Di ko talaga sila gusto.
Sabi ni Herb,
"'Yong mga ilalagay natin sa team, di sila magkakasundo."
Marami sa kanila, dating matitinding magkaribal bago sila napunta dito.
Dapat may chemistry para magkaisa.
Hindi pwedeng nagtatalo nasa yelo man o hindi.
APAT NA BUWAN BAGO ANG OLYMPICS
'Yong exhibition tour bago ang Olympics,
tingin ko mga 60 games 'yon.
Sobrang hirap no'n.
Nagpunta kami sa Europe ng ilang linggo
tapos naglaro sa Holland, Norway, at Finland.
Kinalaban namin ang Norway sa exhibition game.
Importante ’yong game para makita namin
kung paano kami laban sa team na makakatapat sa Olympics.
Gustong-gusto na nilang umuwi, pero alam mo na, mga lalaki.
May magagandang babae sa stand,
nakaupo sila sa bench at sinasabi, "Tingnan mo 'yon, o."
At nakita ko si Herbie sa bench, umuusok na ang ulo.
Natapos sa tabla, three-three.
Natapos ang laro,
nakipagkamay sa Norwegian players, aalis na ng rink.
Tapos bigla na lang…
"Maiwan ka sa rink."
Hindi nila sineryoso, hindi sapat ang gigil.
BOSES NI HERB BROOKS
Nagbakasyon lang sila.
At nagsimula kami ng Herbies.
Herbies ang tawag namin kasi gustong-gusto namin, e.
Kinuha namin sa coach namin.
Pagpapakamatay ang Herbie.
Pupunta sa blue line, balik sa simula.
Tapos sa red, balik sa simula.
Tapos sa far blue, balik sa simula.
Tapos luluhod ka, humawak sa board, at babalik.
Lumapit sa akin ang driver ng Zamboni, at sabi, "Kailangan n'yo nang umalis."
Pinatay na niya 'yong ilaw.
Patay na ang ilaw, si Herbie parang wala nang bukas kung magpatakbo.
Lumapit si Naggy, 'yong doktor, at sabi, ‘Herbie, pinapatay mo na sila.’
Sa buong practice,
grabe ang hampas ng stick sa board.
Naalala kong sinabi ni Herb,
"Kapag may narinig pa akong hampas ng stick sa board,
diyan na kayo mabubulok."
Naaalala ko, mga one hour 15 minutes kong ginawa 'yon.
Pagbalik namin sa locker room, sabi niya,
"Kung ganito ulit ang laro niyo bukas, magse-skate kayo ulit."
Kinabukasan, nanalo kami sa eight to zero.
Sabi ko, mula sa unang araw, dindi ako magiging best friend ninyo.
Hanga ako sa talento ninyo,
kaya pipigain ko kayo para mas mailabas ’yon.
Nakita ko kung ano ang tingin ng mga player sa kanya.
Hindi nila siya gusto.
Ewan ko kung ‘galit’ ang tamang salita, pero mahirap maglaro sa ilalim niya.
Takot ako kay Herb.
Ano'ng tawag dito, hook sa center?
Tigilan na ang paghabol sa hook, ayusin mo 'yong laro!
Sabi ng mga players, sobrang hirap maglaro sa ilalim niya nang isa,
dalawa, tatlo, o apat na taon sa University of Minnesota.
At ang sagot ko, "Subukan mong tumira kasama siya ng 20 years."
Magalit kayo! Pambihira!
Grabe ang tindi ni Herb,
wala na akong nakitang ganoon sa kahit sino simula noon.
Hoy, Stan, hindi 'to basketball, ano ba?
Baliw ang tingin ko sa kanya.
Bakit ang laki ng galit niya?
Si Herb, lagi niyang pinararamdam na di sapat ang galing mo.
Alam niya kung paano asarin ang bawat isa sa harap ng lahat.
Sabi niya, “Hindi ka gano’n kahusay para umasa lang sa talento.”
“Pang-milyon ang mga hita, pero bariya ang utak.”
"Kung maglaro ka akala mo may sampung kilong utot sa utak mo.”
Ano 'yon? Ano'ng itsura no'n?
Sixty-eight na ako, nagigising pa rin ako sa gabi na pawis na pawis.
"Janaszak, palala nang palala ang laro mo. Akala mo pitong araw ka na diyan."
Hinahanap ng forward 'yong mahina…
Tanging espesyal na tao lang ang makakatiis…
sa mga kagaguhan ni Herb.
Hoy! Gawin mo ang pinapagawa sa 'yo!
Ang maging coach siya? Sama ng ugali niya.
Marami sa kanila, mga senyoritong college players,
di pa daw sila napipigang gano'n.
Hindi ko tinuturuang maging magaling, hinuhugot ko lang 'yong nasa loob.
Talagang ginawang kalaban ng lahat ang sarili niya.
'Yon ang idea niya.
Para maging kami laban sa kanya, kaya natapos na 'yong alitan.
Iba na ang suot naming jersey, kumbaga.
Ang pagkakapareho namin,
lahat kami galing sa simpleng hanapbuhay.
Nagtatrabaho ang mga tatay namin sa minahan o nagtatrabaho sa mga gilingan.
Ganyan ang buong team,
kaya sa huli, talagang nagkasundo rin kami.
Pero habang nagsisikap kaming magkaisa, dumadaan sa hirap ang bansa.
Kumpirmado, magkakaroon ng resesyon sa United States ngayong taon.
Lumobo ang bilang ng walang trabaho, posibleng umabot sa isang milyon
kasabay ng ikalawang pinakamalalang inflation mula digmaan.
Walang trabaho kahit saan.
Naaapektuhan ang mga kagaya naming mahihirap. Kami ang dehado.
Unang dekada ko 'yon bilang columnist,
at sa Amerika noong 1979, lugmok ang kalagayan ng kultura.
Masasabi kong noon, parang buong bansa ay nagtatanong,
"Wala na bang maayos na bagay?"
Nangyari ang aksidente sa Three Mile Island nuclear power plant.
Naaalala ko, bilang isang bansa,
inis na inis na kaming lahat.
Walang pagbabago sa estado
ng hostage na Amerikano sa Tehran.
May mga hostage na nakakulong sa Iran.
Nasa 20% na ang prime rate.
Pumipila sila sa gasolinahan.
Dalawa na ang napilahan ko.
- Ngayong umaga? - Oo.
Wala na 'kong gas.
Bakit walang tumatawag sa presidente? Bakit niya hinayaang mangyari ito sa atin?
Ito ay krisis ng kumpiyansa,
nagbabanta sa pundasyon ng lipunan at pamahalaan ng Amerika.
Nawala na ba ang sigla natin?
Iyon ang nasa isip ng mga tao.
Nasa kasagsagan kami ng Cold War
na sobrang lamig, bago pa ito tuluyang uminit.
'Yong masasamang Russians.
Lahat ng tao, nakaalerto.
Tipong, magbobombahan na ba?
Muli na namang naging tensyonado ang superpower relations
sa Kremlin, Moscow at sa U.N. Security Council sa New York.
Sila ang kalaban, gaya ni Darth Vader.
Hindi lang sa pulitika, pati sa hockey.
Dalawa ang export nila.
Ang hockey team at vodka.
Alam ng Soviet Union
na simbolo ng kapangyarihan ang pagiging pinakamalakas sa sports.
Sa Russia, madalas mong maririnig ang nasha komanda.
"Team natin."
"Nakasalalay ang pagkakakilanlan ng bansa
sa performance ng nasha komanda sa Olympics."
"Sila ang pambato natin. Wala nang iba."
SOVIET HOCKEY TEAM ASTIG AT DOMINANTE
SOVIET OLYMPIC HOCKEY UMAARANGKADA SA TORNEO
Walang kupas ang Soviet, laging gold sa lahat ng Olympics simula 1960.
Kapag umarangkada ang Big Red Machine, mahirap na silang pigilan.
Sinanay sila para maging pinakamahusay sa mundo, at 'yon nga sila.
Sa mga taong iyon, tandaan, para sa amateurs ang Olympics.
Parang sinasabi ng Soviet Union, "Amateur, amateur. Wala kaming paki."
Ang totoo, lahat ng mula sa Soviet Union, nagtatarabaho sa gobyerno.
Sinasabi ng Soviets na ang players nila, estudyante o sundalo ang trabaho.
Professional hockey players talaga sila.
Si Tretiak ang pinakamahusay na goalie sa mundo.
Pwede mong sabihin, "Okay, tumutok tayo kay Kharlamov ngayon."
Okay, Krutov naman. Maltsev, Petrov, Fetisov.
Pwede mong isa-isahin 'yong players,
tapos mapapakamot ka na lang.
Ano'ng uunahin mo?
Walang makakatalo sa kanila. Masyadong magagaling.
Score!
Ano ang naging tingin mo sa pagkahumaling ng tatay mo sa Soviets?
'Yon ang bukang-bibig niya.
Sa panahon namin, ang mga kwento ng tatay nila
umiikot kina Joe Namath, Babe Ruth, at Mickey Mantle.
Si Alexander Yakushev at ang mga matitinding Russian players.
Sa mga practice ng Soviets noong '70s,
aalamin niya kung saan sila nagpa-practice at sisilip siya,
kokopyahin 'yong training.
Gusto niyang malaman ang ginagawa nila para matalo sila.
Maaga akong nakapagdesisyon.
Ibang-iba ang plano namin para sa laro.
Babaguhin ang paraan ng training at kung paano maglaro.
Para kaming experiment ni Herbie.
Nagbuo siya ng plano para ma-train niya kami tulad nila.
Bakit napakahusay ng mga Soviet?
Matinding conditioning.
TALON!
Tuwing lalabanan ang magagaling na European teams,
maglalaro lang ng isa o dalawang period, mamamatay ka na.
Di makasabay.
Hindi tayo mamamatay.
DALAWANG BUWAN BAGO ANG OLYMPICS
Ilayo mo.
Mike, alerto!
Isang araw, nakahiga si Davie Silk sa goal line
habang naghe-Herbies, sabi niya, “Tama na, ayoko na.
"Mamamatay na lang ako dito at siya ang may kasalanan."
Dapat magaling ka na diyan.
Weak side, Bobby!
Bugbog kami kay Herbie.
Pinahirapan ko sila.
Marami akong ginawa sa training
na nagpaalis sa kanila sa comfort zone nila.
Naisip ko na ang hockey club na 'to ang may pinakamagandang kondisyon,
maliban sa Soviets, sa buong mundo.
Haharapin mo o susuko ka.
Hindi ako susuko.
Pwede mo akong sigawan. Dalawang oras lang kitang titiisin.
Tapos ang practice. Pupunta sa bar, iinom nang konti.
Babalik sa apartment, at kinabukasan, maghahanda na ako ulit.
Inisip ko lang na isa akong taong masipag
dahil sa work ethic at mga values na natutunan ko no'ng bata pa ako.
274 Bowdoin Street, para sa tatlong pamilya ang bahay.
Sa first floor, sina Tita Ann at Tito Jerry,
tapos ang mga pinsan kong si Karen, si Geraldine, si Bubba.
Sa third floor, sina Tita A.T., Tito Tony,
ang mga pinsan kong sina Tony, Richard, Gail, Linda,
si Laurie, si Richard.
Sa second floor, ako, nanay ko, mga kapatid kong sina Connie,
Nancy, Jeannie, Nettie, Vinny.
Labing-apat na bata at anim na matatanda.
Pinayelo nila ang tennis court sa kalsada, at doon kami nagho-hockey.
Gusto ko rin kasi naglalaro ang mga kaibigan, pero wala akong skates.
Isusuot ko ang puting figure skates ng kapatid ko na may blue pom-poms
pupunta ako sa tennis courts
at maglaro ng ice hockey.
Twelve years old ako at gusto kong mag-aral ng hockey,
para sa dalawang linggong camp, $75.
Walang $75 ang mga magulang ko,
kaya tinanong ang Tito Tony ko.
Sabi ko, "Pwede pautang ng $75? Gusto kong pumunta sa hockey camp."
Sabi niya, "Oo naman."
Pumunta ako sa camp,
at sa taglamig, may mga snow storm,
at excited na ako no'n dahil makakapag-shovel at kumita ng pera.
At kumita ako ng $75 sa ilang bagyo,
ibinigay ko 'yon sa Tito Tony ko.
Tumingin siya sa akin at sinabing, "Maraming salamat."
Sabi niya, "Eto, o." Ibinalik niya ang pera.
Sabi niya, "Ngayon, natuto ka nang magbayad ng utang."
Dahil lumaki ako sa bahay na ‘yon at natuto ako sa pagsisipag,
tingin ko nakatulong 'yon sa 'kin.
Masaya ka ba sa players mo?
Oo, sobra.
Pero lagi tayong naghahanap ng paraan para palakasin ang club.
Gaano kalakas ang loob n'yo noon na makakasali kayo sa team?
Walang-wala talaga.
Malakas ba ang loob mo no'n?
Tryout ang bawat practice.
Buwan-buwan siyang nagbabawas.
Sa pasko, parang nasa 22 na lang.
At alam naming 20 ang makakapunta sa Lake Placid.
Tinakot niya ako na tatanggalin ako.
Ilang linggo bago ang Olympic Games
nagsimula siyang magreklamo, na hindi ako magaling
at sabi, "Tingin ko kailangan kitang tanggalin."
"Ibabalik kita bilang assistant coach."
"Sasabihin ko masakit ang likod mo, di ka makakapaglaro."
Sa loob-loob ko, "Di niya gagawin 'yon!"
Pero naiisip ko rin, "Gagawin niya 'yon."
Roommates kami ni Mike. Kinakabahan siya.
Kinakabahan kaming lahat.
Noong araw na 'yon, paalis na kami para pumunta sa New York.
Nakaimpake na kami ni Mike
at sinusundo na kami ng tatlo naming teammates
at iniisip naming lima na pupunta kami sa Lake Placid.
Nag-ring 'yong phone.
"Uy, Ralph, gusto kang makausap ni Herb."
Magmaneho papunta sa hotel,
literal na nagpa-panic na ako, akala ko masusuka na ako.
At pumasok ako sa pinto,
at aburido si Herb, na halos iiyak na. Namumula ang mga mata.
Mataas ang emosyon niya,
at sa loob ng ilang minuto, di siya nakapagsalita.
At tinuro niya ang upuan kung saan siya umuupo,
umupo siya, tapos nag-usap kami nang sampung minuto.
Mga bagay na na-appreciate niya sa akin,
pagiging desente, maayos na player, nagpapakita araw-araw, nag-eensayo.
"Pero di kita madadala sa Lake Placid."
Sa sandaling 'yon…
Alam niya ang pinagdadaanan ko, dahil naranasan niya 'yon.
Pinagdaanan ko mismo. Muntik akong makasali sa '60 Olympic team.
Dalawang araw bago ang Olympics, may kumatok sa pinto.
Sabi ng manager, "Puntahan mo ang coach."
Sabi niya, "Herb, kailangan kitang pakawalan."
Ako ang huling tinanggal.
Kaya umuwi ako. Pinanood ko 'yon sa TV.
Pero ito ang malaking laro ng Olympics. Ang United States laban sa USSR.
Nagpakitang-gilas ang America. Nanalo ng unang ginto ng bansa.
At tapos na ang laro! Nanalo ang United States!
Tumingin sa akin ang tatay ko.
Sabi niya, "Mukhang tama ang tinanggal ng coach, ano?"
Boom, grabe!
Masakit talaga 'yon para sa tatay ko.
Malalim ang sugat.
Ayaw niyang gawin 'yon. Mabigat sa loob niya.
Alam kong darating ang araw. Talagang…
Di ko alam kung paano, napakahirap.
Sabi ko, "Ang kinahihiyangan ko lang,
may kutob ako na may tsansa kayong manalo ng ginto.”
Tapos medyo natawa siya,
ngumiti siya, at sinabing, "Diyos ko, napakapositibo mo."
Sabi niya, "Masaya na ako kung makaabot sa labanan para sa kahit anong medal."
"Kahit anong kulay na medal."
Nag-team meeting kami,
at sabi ni Herbie kung gagalingan namin,
at suwertehin, baka manalo ng broze.
Kalimutan na ang ginto, sa Soviet ang ginto.
Baka humina ang tiwala na kaya silang talunin
pagkatapos ng Madison Square Garden game na ‘yon.
Lumipad kami sa New York para lumaban sa Russia.
Kaya kami nagsama ng anim na buwan.
Dito masusukat.
Alam ko nang delikado kami no'ng ipakilala ang Russia,
nagpalaklakan ang players namin.
No'ng tumapak kami sa yelo laban sa Soviets,
parang, "Lintik, ang galing nila."
Sinubukang umalis sa zone, wala.
Naghanda, tumira! Score!
Naunang nakapuntos ang Soviets.
Tira ni Alexander Maltsev.
Kharlamov, ang beterano.
Nakapuntos siya!
Papasok si Krukov. Tumira, nakapuntos sila!
Tinambakan kami.
Ang nasa kanang bahagi ay si Maltsev. May pagkakataon siya. Nakapuntos!
Naalala kong pinanood ko ang goal na 'yon, "Diyos ko, ano'ng ginawa niya?"
Ayan na siya mula sa kanan.
Sa short side mismo, napakagaling.
Pumunta ako sa bench, sabi ko "Herbie, wala tayong pag-asa."
Tumingin siya at sabi, "Mismo."
Dalawang US players ang nagbanggaan at natumba.
Grabeng banggaan.
Grabe ang tama. Ito na ang pinakamalakas na check.
Ayun, tambak na tambak.
10-3, baka umabot pa ng 20-3.
Sobrang galing nila kaysa sa amin.
Kung player ako, panghihinaan ako ng loob.
Pinaglaruan lang nila ang US.
Grabe ang takot ko
kapag iniisip ko ang posibleng mangyari sa Olympics.
Magiging tambak ang laban.
Sa tingin ko hindi exaggeration
ang pagsasabi na hindi lang ito dalawang team sa yelo,
kundi mga bansa
na kumakatawan sa magkaibang pananaw sa kasalukuyan at hinaharap.
Nagkaroon ng coup d'etat sa Afghanistan ngayon.
Tumulong ang Soviet na mapatalsik ang gobyerno.
Ang aksyon ng Soviet ay isang malaking banta sa kapayapaan.
Ngayon, opisyal na sinabi ni Pangulong Carter,
Hindi dapat lumahok ang United States sa Summer Olympics sa Moscow
hangga’t hindi inaalis ng Soviets ang tropa sa Afghanistan.
Sabi ni Jimmy Carter dapat may gawin,
at hindi tayo sasali sa Olympics sa Russia.
Isang mahalagang hakbang na may simbolikong kahulugan.
Hindi napigilan ang mga problema ng mundo na makialam sa Olympics,
pilit na sumisingit.
Habang nagtipon ang mga atleta sa upstate New York,
pulitika ng Cold War ang umiiral,
at nananatiling matindi ang lamig.
Kahit may tsansang mag-boycott ang U.S. sa Moscow Olympics,
hindi nito napigil ang pagnanais ng Soviets
na manalo ng ginto sa Lake Placid.
Ang mga Russian, nakatuon silang ipagmalaki ang bansa nila dito sa atin.
Kaya isa sa mga desisyon na ginawa nila,
"Sige, pupunta tayo sa US
at kukunin natin ang ginto lahat ng kaya natin."
"Sa ganito, magiging mas mahusay tayo."
Bear, dito.
'Yong mga issue tungkol sa pulitika…
Pinapaalala namin sa kanila na hindi 'yon ang pinunta namin.
Olympian ka.
Nagawa ko, nandito ako, sa Olympic Games.
Isang malaking karangalan.
Siyempre, nagdatingan ang Russian team suot ang kakaibang balahibong damit nila.
- Mukhang mainit. - Oo.
- Oo nga. - Malamig kasi.
- Ang lamig nga, di ba? - Nagyeyelo.
At ang mga Russian sa kanilang fur coat at malalaking fur na sumbrero.
Ang Russian bear at ang American cowboy.
At ngayon ang United States, ang host nation.
Buong buhay mong pinaghandaan ang sandaling 'yon,
ngayon dapat wala ka nang pagsisisi, dapat handa ka na.
Naglalakad sa opening ceremonies, ito ang pinangarap ko.
Masaya kong ipinapahayag ang opisyal na pagsisimula ng ika-13 Winter Olympics
sa Lake Placid.
Lumaki akong nanonood ng Olympics.
Kada apat na taon, nakatambay ako sa harap ng TV.
Ang pagiging bahagi ng Olympic team,
di mo inaasahan na magkakaroon ka ng pagkakataon na makasali.
Isa sa mga unang alaala ko, nagse-skate sa bakuran.
Lumaki sa Michigan.
Maliit na bahay, lugar ng middle-class.
Si Papa ang nag-udyok sa amin ng kapatid ko na magsimula sa hockey.
Pagkatapos umulan ng snow, tinatapakan namin 'yon ng bota.
Hihilahin namin ang hose mula sa basement,
bubuhusan ng tubig, at gagawa ng sarili naming rink.
Sa Flint, Michigan, halos lahat may kinalaman sa industriya ng sasakyan.
Nagtrabaho ang tatay ko sa pabrika, gumagawa ng auto parts.
Oiler ang opisyal niyang job title.
Umiikot siya para siguraduhin na maayos ang takbo ng lahat ng makina.
Nineteen ako noon.
At nagkasakit siya noong summer na 'yon.
Biglaan lang.
No'ng una, melanoma. Tapos naging brain cancer.
Mabilis na lumala ang kalagayan niya.
Oo, talagang…
Oo, talagang napakahirap.
Lalo na no'ng kailangan kong umalis at di ko siya masasamahan.
Pero mapilit siya
na kung may pagkakataon para maglaro para sa bansa mo, kunin mo.
MALIGAYANG PAGDATING NAGAWA NATIN
Dadaan ka sa makikitid na kalsada na pang-isang lane lang,
tapos bigla kang makarating sa isang lugar na…
siguro, 3,000 lang ang nandun, kasama na ang aso't pusa.
Nakadesenyo ang lahat para sa Olympics.
At parang medyo nasa maling lugar.
Tingnan mo ang speed skating rink.
Nasa tapat lang ng high school.
Nasasabik kaming lahat kay Eric Heiden. Siya ang bida, e.
Mataas ang expectation ng US speed skating team.
Hockey team naman…
Walang-wala.
IMPOSIBLENG MANALO ANG US TEAM
Pagdating namin sa Lake Placid, para kaming nakahiwalay sa lahat,
hindi namin naiintindihan ang nangyayari,
pero alam naming magiging mahirap.
Pag tiningnan mo ang Sports Illustrated…
Soviets ang makakakuha ng ginto.
Baka kaya ng Czechoslovakia na talunin ang Soviets.
Ang US, posibleng nasa ikapito hanggang ikalabindalawa.
Ang buong team,
tingin ko naiintriga kami, nababalisa,
iniisip kung paanong lalaban sa gano'ng level.
Eto ang pagkakaayos ng tournament noong 1980,
may 12 team na hinati sa dalawang grupo na tig-anim.
Lalabanan mo lahat ng team sa grupo mo.
Dalawang puntos sa panalo, isang puntos para sa tabla.
Pagkatapos ng round-robin,
dalawang nangungunang team sa bawat grupo ang papasok sa medal round.
Walang kakaiba sa paligid.
Ang Swedes ang inaasahang manalo.
Wala masyadong ingay.
Kalahati lang ang puno ng arena.
Rinig mo pa ang tunog ng puck na tumatama sa boards.
Naalala ko, naisip ko,
“Grabe, akala ko magiging mas masaya 'to.”
Ang galing ng Swedes.
Diyos ko, wala talagang pag-asa.
Magaling ang team ng Swedes, mabilis.
Pinasa ng 23 kay Berglund, na nag-deflect kay Craig.
At nangunguna ang Sweden, one-zero.
Sa unang period ng Sweden game, di masyado maganda.
Patakbo-takbo,
di ginagawa ang mga bagay na ramdam naming kaya namin.
Alam kong kinakabahan kaming lahat.
Tapos na-injure ako sa unang shift.
Ang hita ko, malaking pasa mula sa tuhod pataas sa balakang, talagang…
Hayop sa sakit. Sobra talaga. Di ako makalaro, di makagalaw.
Tapos na ako, akala ko tapos na.
Nasa locker room ako, nakahiga, tinanggal na 'yong gear.
Nakabaluktot ang binti ko, may yelo.
Umiiyak nga ako.
Isang shift sa laro, nayari na. Tapos na ang Olympic experience ko.
Tapos pumasok si Herbie.
Nagwala si Herbie kay Robbie.
Sabi di na siya maglalaro sa National Hockey League,
napakaduwag niya, kung anu-ano.
"Wag kang iyakin, lumabas ka do'n at maglaro."
Tatlong taon akong naglaro sa kanya sa Minnesota.
Ginawa ko lahat ng gusto niya. Palagi.
Naging masunuring sundalo.
Tapos hinahamon akong ganyan? Iniisip ko, "Lintik, ano?"
Pumitik ako.
Ganito na lang, seryoso—
Susuntukin ko na siya, tapos tumalikod siya at lumabas.
Muntikan na talaga.
Iniisip ko sa sarili ko, "Diyos ko, ito ang pinasok namin?"
Twenty minutes pa lang tayo,
pero kitang-kita na gumuguho na kami.
Nando'n ako noon,
at talagang nagduda ako kay Herbie first time sa buong buhay ko.
Naisip ko, "Diyos ko, nabaliw na siya, dito sa Olympics pa."
Sabi ko, "Di ikaw ang magsasabi kung maglalaro ako, ako ang magsasabi."
Gusto kong maglaro, kaya sinubukan ko.
Kumindat pa siya no'ng palabas siya, para bang "Mission accomplished."
Sabi ko, "Kailangan kong gisingin 'tong mga 'to."
Si McClanahan, kilalang-kilala ko 'yan kung paanong galitin.
Kaya pinili ko maging malupit. Ayun, naglaro. Tinodo niya.
Nagbihis si Robbie, bumalik na.
Hindi siya makaupo sa bench, kaya nakatayo siya pagkatapos ng shift.
Gumulong pabalik sa far side…
Pumuntos si Lundqvist!
Nakakagulat at nakakalungkot, pero nangunguna na ang Sweden.
Naaalala kong nakaupo kami ng nanay ko sa Sweden game…
- Umiiyak si Kelly. - Umiiyak ako.
Sabi ko, "Nandito na tayo pero natatalo tayo."
Mabagal kaming uminit,
tapos sa third period, lumakas kami nang lumakas.
Si Craig sa bangko, may 41 segundo lang natitira sa larong hockey.
Pag isa lang ang lamang nila,
huhugutin mo 'yong goalie para dagdagan ang attacker mo.
Ayan na. Kailangan namin maka-score.
Kung matalo kami sa unang laban sa Sweden, di na makakaabot sa medal round.
Kasama ko si Rammer, tapos ipinasa niya sa 'kin,
kaya hinampas ko sa board.
Nasa likod ng net ang laro, at isa lang ang lamang laban sa United States.
Labanan sa boards, umikot ang puck papunta sa harap, may tsansa! Pumasok!
Baker!
Nagwawala ang Olympic Arena dito sa Lake Placid.
Isang napakahalagang puntos para sa United States.
Nakakagulat ang ganda ng tira.
Oo. Oo, tama ka.
Baka 'yon ang pinakamahalagang goal sa Olympics.
Hindi pa kailanman nakalamang ang US sa Sweden.
Dahil lang sa mahusay na laro ni goalie Jim Craig kaya buhay pa sila.
Isa ako sa walo. Isang Irish na Katolikong pamilya.
Nagsusulat noon ng maikling love letter sa nanay ko tuwing umaga,
ilalagay ko 'yon sa mailbox at papasok ako sa school.
Laging sinasabi ng pamilya ko na ako ang paborito ng nanay ko,
naiinis ako pag sinasabi nila 'yon,
pero ngayon sinasabi ko, "Okay, paborito nga niya ako."
Nandoon ako sa likod ng classroom,
nagsusulat,
at si Mrs. Barry, teacher ko no'ng grade three,
sabi niya, "Ano'ng ginagawa mo?"
Sabi ko, "Nagpa-practice ng pirma." Sabi niya, "Para saan?"
Sabi ko, "Dahil balang araw tataas ang presyo nito."
Naglaro kami ng hockey sa basement,
naglaro kami ng hockey sa kusina. Iyon lang ang ginagawa namin.
Ayan si Jim Craig. Magaling na goalkeeper.
Fifteen to zero, pinakamataas niya ngayong season.
Unang taon ko sa BU, may sakit ang nanay ko.
Ayun, grabe talaga ang cancer.
Nasa Boston ako, siya naman sa Mass General.
Pagkatapos ng practice, di na ako kakain.
Sasakay sa Green Line, pupunta sa Mass General.
Itatabi ako ng nanay ko ng pagkain, uupo kami at kakain.
Napakalakas na babae ang nanay ko.
Tinulungan niya ako,
at pinayagan ako at inasahan niyang magpatuloy ako,
kung hindi, malulungkot siya.
Gumawa kami ng goal. Gusto kong makasama sa Olympic team.
Tapos sabi niya, "Huwag hayaang may humadlang."
Kapag may namamatay, hindi nawawala ang lakas nila.
napupunta 'yon sa taong karapat-dapat.
Kaya…
Ibig sabihin…
Binigyan ako ng lakas.
Napakasuwerte ng mga anak ko, nagkaroon sila ng pambihirang ina.
Talagang tapat siya sa ginagawa niya
buong buhay niya, sa mga anak at sa pamilya.
Hindi niya ginalaw ang mga damit ng nanay ko.
Mag-isa lang siya sa bahay.
Napakalungkot niya, nawalan siya ng best friend.
Nandoon siya sa punto na di niya alam ang gagawin.
Ang pinakamalaking saya na ibinigay sa akin ng Olympics,
'yong nabuhayan ulit ang tatay ko.
Sabi ng Greek Stoic na si Epictetus, “Tandaan mo isa kang aktor sa isang dula.”
Simpleng tao o isang hari,
tungkulin mong gampanan ang papel na ibinigay sa ’yo,
pero ang pipili ng papel na ’yon ay hindi ikaw.
Sa spring ng 1979, kakatapos lang ng national championship.
Most Valuable Player ng national championship,
Most Valuable Player ng team.
Magaling talaga.
Minnesota ang best team sa bansa. Number one tayo, the best tayo.
Batang-bata.
Gusto lang maglaro ng hockey.
No'ng manalo ng national championship,
nakaupo ako sa labas ng Bierman Field Athletic Building,
University of Minnesota, nagbabasa ng interview ni Herb Brooks.
At sinabi niya sa panayam na ito,
"Kung mananalo tayo sa 1980, Kailangan ng magaling na goal keeper."
At abot tenga ang ngiti ko.
Tapos sabi, "At itong batang 'to, Jim Craig, napakagaling na goal keeper."
Wow, magiging mahirap 'to.
Si Jim ang bagay sa amin.
Para sa ’kin, siya ang pinakamahusay na nandiyan.
At oo, masakit para kay Janaszak.
Pero kung konti lang ang playing time mo,
kailangan mong magpakita ng kakaibang attitude.
May 240 na players sa Lake Placid,
at ako lang ang hindi nagkaroon ng playtime.
Sa halip na maging negatibo, positibo si Steve.
Nagsipag siya nang nagsipag.
Ginampanan ko ang papel na ibinigay sa akin.
Hindi naglalaro, nakaupo lang, ang pinakamahirap na bagay na nagawa ko.
Dahil sanay kang maglaro,
tapos uupo ka lang doon at mananahimik.
May entertainment complex sa village.
Katabi ng cafeteria.
Isang grupo kaming pumunta do'n, manonood ng Saturday Night Fever.
Itong interpreter para sa International Olympic Committee
ay naglalakad doon.
Ang cute niya.
Sinubukan ko, baka makilala ko siya.
Dinalhan ko siya ng ice cream soda at kung ano
halos araw-araw habang labas-pasok kami doon.
Ang interpreter na 'yon, makalipas ang 15 buwan, naging asawa ko.
Nag-propose ako at ikinasal kami noong May ng 1981.
Siya ang pinakamagandang nangyari sa akin sa buong buhay ko.
At kahit hindi ako naglaro, ako ba ang pinakamasuwerte sa 20?
Oo naman, walang duda.
Oras ng unang lap, 31.803.
Walang dudang magiging napakaemosyonal itong laro.
Matindi ang schedule ng United States.
Nakatapat nila ulit ang naka-silver sa world championships noong isang taon,
ang Czechoslovakian team,
isang grupong sobrang lakas at maraming experience.
Unang dalawang laro, Sweden at Czechs, seryoso?
Para kang pinapain sa tigre.
Expectation ng lahat, dudurugin kami ng Czechs.
Matatalo nang malala.
Pero para sa amin, gagawin namin ang laro namin.
Sa labas lang ng Czechoslovakian line.
Hinabol ni Marián Šťastný si Broten, pasa sa kaliwa, at goal!
Tinira ni Eruzione at pantay na, one‑one!
United States, napakaganda ng laro.
Pine-pressure sila nang matindi.
Naipasok ni Schneider!
Mukhang gano'n-gano'n lang.
Ang Czechs, kilala bilang pangalawang pinakamalakas sa mundo.
At maganda ang naging laro namin.
Alam mong may magandang nangyayari, na pumapabor sa ’yo. Ramdam mo 'yon.
Nakapuntos si Mark Johnson!
Naka-score!
Nakalayo ang United States.
Schneider.
Hindi kapani-paniwala.
Nakuha ni McClanahan ang puck, sa harap ng net.
Tumira, score!
Kami ang humawak sa laro.
Malaking boost sa confidence ’yon.
Lahat nagsisimula nang pag-usapan ang hockey team.
USA! USA!
Iyon ang unang beses
na naaalala kong narinig ko ang sigawang "USA, USA".
Hindi pa 'yon nangyari noon.
Sa oras na 'yon, bumaligtad ang lahat,
dahil noong '70s,
nagsusunog kami ng bandila ng America.
Mula sa pagsunog ng mga bandila, naging pagwagayway.
Seven-zero,
at tuloy ang pagdiriwang dito sa Lake Placid.
Grabe ang inis ng Czechoslovakian team, hindi sila makapaniwala.
Matatalo sila ng apat na puntos?
Tapos bigla na lang, nagpaka-goons na 'yong isa.
Tatlong minuto na lang,
si Mark, tinira nang madumi ng isang Czech player.
May player na bumagsak.
Si Mark Johnson, na naglaro nang napakahusay ngayon.
- At di ko nakita ang nangyari. - Nakita ko. Sasabihin ko sa 'yo.
Kinross‑check siya ni Neliba sa may lalamunan.
Sobrang brutal.
Siya ang pinakamagaling naming player.
Umaasa kaming hindi malala ang tama.
Sa lalamunan mo mismo, 3.
Isasaksak ko 'yang stick sa lalamunan mo.
- Nakakatakot 'yong tingin niya. - Oo.
Pag ganyan ang tingin, at nakakita na ako niyan…
Di mo gugustuhin 'yan.
Galit na galit siya.
Do'n ko lang siya nakitang gano'n kagalit.
Lamuninmo 'yang buwisit na Koho, 3.
Tingin ko, nakita namin doon
na kahit mahirap siya maging coach, may malasakit siya sa amin.
- Galit na galit siya dahil si Magic 'yon. - Siya ang pinakamagaling.
Kung ako 'yon o iba, sasabihin niya, "Ay, kaya niya 'yan."
Wag si Mark. Pag wala si Mark, wala nang pag-asa.
Faceoff. Kay Šťastný.
Hindi niya nakontrol. Nakuha ni Stobel. Anim na segundo.
Five, four, three, two, one.
Tapos na ang laro sa pagsalo ni Jim Craig ng puck.
Nanalo ang USA
sa napakagandang laro laban sa Czechoslovakia.
Kapag tinanong mo kung ano ang pinaka‑impressive sa Olympics ngayon,
malamang US hockey team ang sagot nila.
Dumating ang team sa Olympics na di kilala at may pag-aalinlangan pa.
Nakikilala na sila bilang mga darling ng Olympics.
At ngayong araw, wala nang mas hihigit sa sigawan ng mga taong nandito.
Apatnapung ina, tatay, mga kapatid
ng American Olympic hockey players.
Binilisan kong maligo, lumabas agad, tiningnan ko 'to.
Nandiyan pa.
Tumakbo ako dito para magahit at magsipilyo.
Tapos nakalimutan ko 'yong toothpaste, tumakbo ako pabalik,
umaasang walang papasok.
Nakita ng mga nanay na pumunta ako do'n, sinara 'yong pinto.
Sa kanan ko.
Ano pa ang masasabi ko?
Grabe talaga. Tindi talaga ng tatay ko.
Sabi nila, "Kung ano ang puno…"
Sa tingin ko nga, siya ang puno at ako ang bunga.
Sa bayan ko, Charlestown, sa taas ng Boston.
'Yong bayan, puro pulis, bumbero, electrician naman ang tatay ko,
tubero, tagaayos ng pipe, at mga gangster.
Nandoon silang lahat, at lahat sila nagsisimba tuwing Linggo.
Alam namin kung sino sila. Pero walang magsasalita.
Pag lumaki ka sa bayan tulad ng Charlestown,
matututo kang umiwas sa gulo.
Minsan hindi mo maiiwasan, kaya marunong marunong kang unahan sila.
Gano'n talaga akong tao, kahit noong naglalaro ng hockey.
Ayaw kong natatalo.
Kaya ko naman tanggapin ang talo sa checker, di ako baliw.
Pero intense nga talaga ako sa laro.
Sa tingin ko, mas magiging maayos ang buhay ko dahil naranasan ko ’to.
Kahit isang milyon pa ang kapalit, pipiliin kong makasali dito.
Ang makapaglaro para sa sarili kong bansa ang pinakamasayang pakiramdam.
Wow.
Di ko pa 'yan nakita.
Para akong maiiyak no'ng nakit ako 'yan. Grabe.
Pangrap ko ang makapaglaro sa Olympics.
Gustong-gusto kong magawa 'yon.
Lalong umiinit ang mga pangyayari dito sa Lake Placid.
Isa na namang busy day ang darating, pinaka‑busy sa lahat.
Kagabi, sigawan ng “USA, USA, USA.” Ngayon naman, “Eric, Eric, Eric.”
Eric Heiden, ang unang atleta na nakakuha ng limang gold sa isang Winter Olympics.
Sa pagitan ng mga race ko, hockey fan ako.
Pag araw ko sa skating, rest day nila.
Pag rest day ko, may game sila.
Kaya nasa audience ako, nanonood.
Ang bayani ng Olympics, si Eric Heiden,
at ang darlings of the Games, ang hockey team.
Pinakamasaya at pinaka‑di‑inaasahang saya,
galing sa 20 rink rats mula sa upper Midwest at New England.
Pumasok ang Slapshot!
Napakaperpektong goal.
Wow, nanalo sila.
Makalipas ang dalawang araw, lintik, nanalo na naman.
Dumating ang US sa Lake Placid na halos walang tsansang manalo sa hockey,
pero pag natalo o natabla ang West Germany pasok sila sa medal round.
Pumasok ang rebound!
Di mo namalayan,
"Pambihira, may pag-asa tayo sa medal."
Nanalo ang US ngayong gabi, pero kailangan nilang labanan ang mga Soviet.
- Ang daya naman. - Oo nga.
Sa medal round, makakaharap ng mga America ang Soviet Union.
Mismong Soviet Team no'ng kailan lang, tinalo kayo nang pitong goal.
Habang umaarangkada na ang America,
tuloy-tuloy lang ang Russians sa dapat nilang gawin.
Tinatambak ang mga kalaban.
Tinapos ng Soviets nang walang hirap, 16–0.
Tinalo ng mga Soviet ang Holland 17–4.
Nalunod talaga sila sa lakas ng Soviets.
Pero parang walang pakialam ang Soviets, mas lalo pa kaysa dati.
Para bang ginawa na nila 'yon nang sandaan beses.
Si Herb, lagi niyang binibigyang-diin na bata pa kami.
"Tayo ang pinaka nasa kondisyon,
di sila makakasabay kung gagalingan natin."
May tiwala siya sa amin.
Ready kami.
Handa kami.
Hindi ibig sabihing mananalo ka, ibig sabihin handa ka.
Tinago ni Dad 'yong noted niya.
- Siguro mula '78 hanggang 2000. - Oo. Diyos ko.
Playbooks, notes sa players.
- Ito, Danny. Ito 'yong isa sa Soviets. - Oo.
Sabi, "Mayabang at masyadong kumpiyansa." "Hindi nirerespeto ang mga kalaban."
May saya, pananabik, at excitement sa bayan
na hindi pa natin nararanasan sa Winter Olympics.
Sino'ng magsasabi bago magsimula ang tournament
na magtatapat ang United States at Soviet Union na parehong undefeated?
Grabe ang anticipation noon.
Si Ken Dryden ang broadcast partner ko.
Habang naglalakad kami papunta sa arena, sabi ko,
"Pinaka‑maganda na
'yong 3–1 lang ang lamang ng Soviets sa gitna ng second period.”
Pero sabi niya, “Kung talagang alam mo ang hockey
at alam mo ang diperensya ng dalawang team… paano mangyayari 'yon?
Kung magiging totoo ako, at sarili kong opinyon 'to,
hindi natin sila kayang talunin. Walang tsansa. Kahit konti. Zero.
Libo-libong Amerikano ang nakatutok sa TV habang nasa ice ang American hockey team.
Halos lahat ng TV, iisang palabas lang.
At siguradong pinaka‑excited sa lahat ang Winthrop family.
Ang pamilya ni team captain Mike Eruzione.
Alam kong nanonood ang pamilya ko,
pero di ko alam kung gaano kalaki ang gulo.
Nagsimulang maglabasan sa sports pages ang tungkol dito.
At karamihan sa amin, doon nakikinig pagdating sa ganito,
at sinabi nila, “Hindi lang hockey game ’to.”
May mabubuti at masasama,
at sa kasong 'to, klarong-klaro kung sino ang sino.
Hindi namin alam kung gaano kalaki ang epekto namin sa buong bansa,
maliban sa mga telegram.
Kaya habang naglalakad sa hallway, mga 50–60 yards papuntang ice,
puro telegrams na bumabati sa amin.
Naalala ko yung isang natanggap namin mula sa isang babae sa Texas,
ang nakalagay lang, “Talunin ang buwisit na Soviets.”
May halong kaba at excitement sa locker room.
Pinaghahandaan namin sa sarili naming paraan
kung paano kami maglalaro,
habang naghihintay sa speech ni Herb.
Naaalala ko, may kinuha siya sa bulsa…
- Ito 'yong sikat na speech. - Oo.
- "Ipinanganak kayo para maging player."
"Nararapat kayo dito. Sa inyo ang moment na ito."
Tapos umalis na siya.
Palabas na kami, tumingin ako pataas,
at kahit hindi naman kalakihan yung lugar,
napakaraming tao.
Talagang "Wow."
'Yong nanay ni Dave Christian, ang lakas ng personality. Sabi,
"Painitin natin 'yong mga tao," tapos nagsimula siyang sumigaw ng "USA."
USA! USA!
Tatay ko, kapatid ko, at ang nanay ko.
USA! USA!
Wow.
Napakalakas ng boses nila.
USA! USA!
Tumataas ang excitement, tumitindi ang tension.
Napupuno na nang husto ang Olympic Center.
Hello ulit, ako si Al Michaels, kasama si Ken Dryden.
Magandang gabi ito.
Sigurado akong marami rito
hindi alam ang pagkakaiba ng blue line at clothes line.
Hindi na mahalaga, dahil nandito tayo ngayon,
sa pinakakakaibang sporting event.
Hindi na kailangan ng mahabang pakilala, o mga pampagandang salita.
Sa political o nationalistic na pananaw,
iba‑iba siguro ang tingin ng mga tao.
Pero sa huli, hockey game ito.
Ang United States at Soviet Union
sa isang sapin ng yelo sa Lake Placid, New York.
Ken, ano'ng masasabi mo bago magsimula ang game?
Al, para sa US team, oras ito ng discovery.
Iba ang pagiging bata at promising, at iba ang pagiging talagang magaling.
At sa susunod na 2.5 oras,
dadaan ang US team players sa isa sa pinaka‑mahirap, pinaka‑demanding
pero pinakanakaka‑excite na sandali ng buhay nila.
Pagkatapos nito, ang dami nilang matutuklasan tungkol sa sarili nila.
Malalaman nila kung gaano sila kagaling.
Grabe. Nakaranas na kami ng malalaking moments noon, pero walang katulad nito.
Pero ang maganda sa sports…
Sa huli, magkakaalaman kung sino'ng magaling.
Heto na, nagsisimula na ang laro.
Hirap ang America makalabas ng puck sa zone nila.
At tandaan, 13 days ago, tinambakan sila ng Soviets, ten to three.
Sobrang bilis.
Mararamdaman mong ibang laro ito.
Tinira!
Na-save ni Craig!
Ang lalaki ng mga binti nila.
Nandun ka, kalaban sila, at parang hindi mo matitinag.
Magkaribal kami noon ni Krutov.
Tinawag siyang Russian Tank.
Ilang beses kaming nagsalpukan sa game,
at parang bumabangga sa pader.
Kinuha ni Pavelich.
At isang angle shot na nailigtas ni Tretiak!
Na kay Buzzy ang puck, na-slash siya, lumipad ang puck.
Slapshot, na-decfect at pumasok.
Itinulak niya, at pumasok.
Okay, natatalo tayo.
Wala pang tuloy‑tuloy na atake ang United States,
mukhang naipit sila ng checking pattern ng Russians.
Kung iniisip mong matatalo ka, talo ka nga.
Kinakabahan kami, pero alam kong hindi kami natatakot.
Sigurado ako doon.
Kinuha ni Pavelich.
Dinala ni Mark ang lahat sa kanan.
Nag‑cross screen siya ng pasa sa ’kin, at nahuli ko siya.
Tumira, score!
Buzzy Schneider!
Ayan si Buzzy sa zone at binanatan ng tira si Tretiak.
At yung ganitong goal, hindi normal na pinapalusot ni Tretiak.
Alam namin kung paano sila laruin.
Pero parang may konting pakiramdam sa sikmura mo na may mangyayari.
Si Golikov, number 23, ibinibigay kay Makarov.
Sinubukan niyang ibalik kay Golikov, bumalik sa kanya, at naka‑score.
Na‑deflect sa American defenseman, at nauuna na ang Soviets, two to one.
'Yong ten–three na talo namin sa Madison Square Garden,
tingin ko 'yon ang nagpa‑kampante sa kanila.
Para sa kanila, hindi kami hockey team, mga bata lang sa college.
Walang respeto ang Soviets sa amin. Wala.
Tapos na ang period,
nasa US end ang puck,
Hindi na sila aatake.
Paubos na ang oras.
Labindalawang segundo na lang ang natitira.
Tumingin ako sa orasan at nakikita ko, walong segundo.
Tumingin ako sa kaliwa, na kay Davey Christian ang puck.
Papunta na ako sa bench, iniisip ko tapos na ang period.
Bigla kong nakita si Mark na parang lumipad sa harap ko, naisip ko,
"Saan siya pupunta?"
Long shot, madaling nasalo ni Tretiak.
Pero nasundan ni Johnson at score!
Isang segundo na lang sa period!
At ngayon, blanko na ang orasan…
'Yong dalawang tagadepensa nila tumigil saglit, nagkaoras akong makasulot.
Ang iniisip ko lang, baka ubos na ang oras.
Kaya pagharap ko at tumingin sa orasan…
May oras pa ba? Ika-count ba nila ang goal?
Counted ang goal!
Tinabla ng US ang laro, two-two!
Kaya Magic ang tawag namin sa kanya. Siya ang Magic Johnson namin.
Pinakamagaling naming player.
Tuwang-tuwa kami.
Ito na ang pinakamalaking game na nalaro namin. Di man magaling, two-two.
'Yong goal ni Mark, nagpasiklab ng kumpiyansa.
At nagsimula ang sigawan. "USA, USA."
USA! USA!
Ayan na, hockey game na talaga.
USA! USA!
Lahat ng nasa locker room, sobrang saya namin.
"Masasabayan natin sila, matatalo natin sila."
Pagsisimula ng second period, may pagbabago sa Soviet Union.
Si Vladimir Myshkin na ang bagong goalie
matapos makalusot ang dalawa kay Tretiak sa first period.
Nagulat kami na binagko si Tretiak.
Gulat na gulat.
Nasa bench si Tretiak, isang sitwasyon na hindi karaniwang nakikita sa kanya.
Ang pakiramdam namin, baka may sakit o may iniinda si Tretiak.
Hindi mo basta‑basta tatanggalin ang pinakamagaling na goalie sa mundo.
Kharlamov, number 17, ang beterano.
Ngayon laban kay Petrov.
Nilalabanan namin 'yong mga halimaw, at dikit na.
Pero parang naghihintay kami darating 'yong mabigat.
Si Maltsev sa breakaway.
Naitawid ni Maltsev ang puck kay Craig at naibigay niya ang lamang sa Soviets.
Sa second period nilang sinabi,
"Okay, tatapusin na namin 'tong laro."
Kumakapit na lang kami noon, 'yong second period na 'yon.
Nasalo ni Craig!
Si Craig ang dahilan bakit buhay pa kami, parang nababaliw na siya.
Nailigtas ulit ni Craig!
Nailigtas ni Craig ang US.
Narealize ko na ang isang period kontra sa Russians,
kapantay na ng isang buong game laban sa ibang team.
Hindi ko naisip na matatalo.
Inisip kong maigi ang laro, ang pwedeng mangyari,
ang bawat laro, paanong mangayayari,
para pagdating ng mismong laro, nakita ko na lahat sa isip ko.
Kung makapagbitaw sila ng trentang tira, posibleng trenta rin ang maipasok nila.
Gano'n sila kalupit.
Pero kapag sinabi mong hindi ko magagawa, patutunayan kong kaya ko.
USA! USA!
Tapos na ang second period.
Kung may isa pa silang maipasok, 'yon na siguro ang dulo.
Hindi ka makakahabol sa Soviets kapag dalawang goal ang lamang nila.
Para sa second period sa Olympic Ice Center
three points pa rin sa Soviet Union, at sa United States, dalawa.
USA! USA!
USA!
Nakaupo ako sa locker room after second period, at nag-iisip,
"Kailangan lang makuha 'yong susunod."
Pagsisimula ng third period, nauuna ang Soviet Union, three‑two.
Kailangan bilisan ng US team ang takbo ng laro.
Kailangan nilang dagdagan ang pressure sa opensa.
Sumingit si Makarov sa gitna ng depensa, pero hindi niya mailabas ang shot!
Sinuwerte ang US.
Maganda ang galaw ni Silky pero natumba siya,
at tumalbog ang puck diretso sa stick ko.
Hinataw niya.
Sinundan ni Johnson, pumasok!
Akala ko magigiba na 'yong lugar.
Tabla ang laban. Sino'ng mag-aakala?
Hockey na talaga 'to.
labing-isang minuto na lang, tabla ang laban.
Ramdam ko 'yong energy sa lugar na 'yon.
USA! USA!
Kahit ano puwedeng mangyari ngayon.
Pero hindi mo pa rin 'yon inaasahan.
Inilayo ni Harrington mula sa center.
Nakuha ng Soviets ang puck.
Nabawi ni Schneider. Papasok si Schneider.
Nag-slapshot. Tumalon 'yong puck. Sinugod ni Mike.
Tinalunan ko 'yong board.
Pumunta sa corner si John Harrington, nakikipag-agawan sa Soviet.
Ipinasa ni Pav 'yong puck sa 'kin.
No'ng hinataw ko, akala ko napalakas, tapos nakita ko 'yong reaction ng mga tao.
Nakapuntos si Eruzione! Mike Eruzione!
Grabe ang hiyawan.
Do'n ko lang nagawang mag-celebrate nang gano'n, bago 'yon. Ewan ko bakit.
USA! USA!
May mga pagkakataon na may pakiramdam ang tunog.
USA! USA!
USA goal, naipasok ni number 21, Eruzione.
No'ng nakabalik na kami sa bench, tumingin kami sa score,
tapos sabi namin, "Wow, may ten minutes pa."
Mapapanatili ba nila ang 4-3 na lamang?
Makakapuntos sila ng sampu sa sampung minuto.
Tuwing nakakakakita ako ng ten minutes sa orasan, 'yan ang naaalala ko.
Parang di nababawasan 'yong 10 minutes.
Ayaw gumalaw ng orasan.
Tinitingnan namin 'yong bench nila, at alam naming magaling sila,
ang iniisip namin,
"Uy, mas gagalingan ba nila,
tulad ng lagi nilang ginagawa?"
Kapag may nakalamang, at nagkakaroon ng pag-asa, kinukuha ng Soviets.
Talagang naasar na sila.
Matindi ang pressure na binibigay ng Soviet sa US.
Krukov…
Mukhang tumama sa poste.
Ang daming malulupit na save ang ginawa ni Jim
sa huling sampung minuto.
Napakagaling na save!
Na-save ulit ni Craig!
Tahimik lang si Herbie sa bench.
Gano'n lang siya. Siya pa rin si Herb sa buong oras.
Paulit-ulit lang niya sinasabi, "Ilabas n'yo ang laro n'yo."
Ilabas n'yo ang laro n'yo.
Sinasabi niya lang, "Ilabas n'yo ang laro n'yo." Wala nang iba.
"Ilabas n'yo ang laro n'yo."
Ang iisipin n'yo na ngayon, okay, anim na buwan nating ginagawa 'to.
Kaya nga ginawa 'yong Herbies.
Walong minuto na lang.
Di pa natatalo ng America ang Soviets sa loob ng dalawang dekada.
Nagkakagulo na sa bench ng Soviet.
6:47 na lang ang natitira.
Nagpa-panic. Nabibitawan 'yong puck. Ginagawa ang mga di nila ginagawa.
Tumira si Lebedev! Malayong-malayo.
Nag-iba ang laro nila.
Di pa nila nararanasan 'yon. Di nila alam ang gagawin.
Dalawang minuto na lang.
Di nila hinatak ang goalie nila.
USA! USA!
McClanahan. Lumipad ang tira.
Walang may gusto sa puck,
ayaw magkamali.
- USA! USA! - Isang minuto at 12 segundo.
Galaw-galaw lang, ilayo.
Kay Johnson naman. 19 segundo.
Johnson kay Ramsey. Na-check ni Ramsey si Bilyaletdinov.
Nandiyan si McClanahan, nakawala ang puck.
Eleven seconds. Ten seconds. Ayan na ang countdown.
Morrow, ipinasa kay Silk. Limang segundo na lang.
- Tapos na. - Naniniwala ba kayo sa himala?
- Yes! - Grabe 'to!
Akala nila imposible! Himala 'to! Di ako makapaniwala!
Hinagis ko 'yong stick ko sa board, tapos tumalon ako.
Ang bilis ng yakapan nila.
USA! USA!
Talon na sila nang talon sa tuwa
habang nanonood lang ang Russians sa celebration.
Di ko masasabing natutuwa silang panoorin kami,
pero nalimutan na siguro nila kung gaano kasayang manalo.
USA! USA!
Totoo ba talaga 'to? Nanalo ba tayo?
Oo, nanalo tayo.
Gusto mo na nang kurutin ang sarili mo.
Tinalo namin ang Russians. Di kami makapaniwala.
Napakagaling.
Tingnan mo si Jim Craig. Tingnan mo!
Pambihira.
Ang US hockey team, hindi kilala, walang nakakakilala no'ng isang linggo,
nanalo sila.
Tinalo ang Soviet Union,
ang pinaka-imposibleng pangyayari
na maiisip mo.
Final score, ang USA, apat, ang Soviet Union, tatlo.
USA! USA!
Matapos ang laro sa Russian, pumunta kami sa hotel kasama ang mga magulang.
Gusto lang naming maranasan ang saya sa village.
Ano'ng pakiramdam? Sobrang saya ko!
USA! USA!
Hindi 'yon hockey game, himala 'yon.
Sa lahat ng sulok ng bansa, dama ng mga tao ang pagiging makabayan.
- Ano'ng masasabi mo dito? - Naku, grabe!
God bless America…
Naging proud ako na Amerikano ako.
USA! USA!
Number one, USA!
Sobrang laking sorpresa
na para mapantayan 'yon, siguro kailangan bumalik sa David and Goliath.
Pati mga taong di alam ang pagkakaiba ng hokey puck sa uling, naging fan na.
Makikita mong— Di ko pwedeng sabihin.
Walang masyadong pagdiriwang sa Russian Embassy sa New York,
pero sa kabilang kalye, nagpaskil ng paalala ang fire station.
Kaya lang namin pinaskil 'yon
minsan mahirap alamin 'yong out-of-town scores,
para sa publiko 'yan.
Ano kaya ang pakitamdam ng magulang mo?
Siguro taas noo talaga sila. SIguro proud sila.
Tanong ko lang kung nakadama ka na ba ng ganyan?
Hindi pa.
Malaking panalo 'to sa amin,
at malaking bagay para sa akin, pamilya ko, sa bayan ko, sa magulang ko.
Ang ganda ng laro.
Binabati kita, Mike. Jim…
Nakakatuwa 'yon.
‘Yong saya nila habang pinapanood ako…
Malaking bagay sa akin.
Alam ko gaano kahalaga ‘yon para sa kanila.
Ngayon lang ako nakakita ng ganito kaemosyonal na laro.
Naramdaman n'yo ba sa rink?
Ramdam na ramdam namin,
sa buong laro, lalo na sa huling sampung minuto.
Ang makita ang tatay ko doon,
makita kung gaano siya kasaya, sa lungkot niya noon, sobrang…
'Yon ang ginto.
Sabado ng umaga, pumunta kami sa locker room,
at sa isang iglap, nasa amin na.
Lahat ng atensyon.
'Yon yata ang unang beses na nag-sign ako ng autograph.
Picture, autograph, tawanan,
tapos dumating si Herb at nagwala,
sumisigaw siya, "Ano'ng ginagawa niyo?"
May mga stick sa training table, pinipirmahan nila 'yong stick.
Dumating siya, tinulak niya lahat, "Wala pa kayong napapanalunan."
Pagkatapos, pinasok niya kami agad sa isa sa pinakamahirap na practice namin.
Pinanatan kami nang todo.
Sabi pa namin, “Anong problema niya? Nanalo na nga tayo sa Soviets.”
Kung iisipin ko ngayon,
siguro gusto lang niyang ipakita na may susunod pang laban.
Inaayos namin ang pananaw
para hindi namin isipin na sobrang galing namin,
alam namin na malakas ang kalaban.
Malakas ang hockey team ng Finland.
Ang goal, manalo ng gold metal, hindi lang para talunin ang Russia.
Maaalala ng lahat ang nangyari noong Friday night,
pero magagawa ba ng US ngayon laban sa Finland?
Laging may speech si Herbie bago ang bawat laro.
Pumasok si Herbie, naglakad-lakad, humarap sa aming lahat at sinabing,
"Kung matalo kayo, dadalhin n'yo 'yan hanggang kamatayan."
Tumalikod, pumunta sa pinto, lumingon sa at sinabing,
"Sa putang inang kamatayan."
Hindi nagmumura si Herbie.
Di niya ginagamit ang PI. Do'n ko lang siya narinig magsabi no'n.
Naintindihan namin siya.
Heto na ang US team.
Mula sa talunan, naging paborito na.
Ibang-iba ang pressure.
Sige, Jimmy!
USA! USA!
Ito na naman ang sigawan na lagi nating naririnig ngayong linggo.
USA! USA!
United States ay asul, Finland ay puti.
Nakataya ang gold ng US.
Na-save ni Craig. Nakakapit siya.
First period laban sa Finland, maganda ang laro namin.
Tayo!
Pero magaling ang Finland. Mahusay silang team.
Sa lahat ng laro sa Olympics, lagi kaming naghahabol.
At dahil sa slapshot, one-zero, lamang ang Finland.
Pwede ka matalo nang maaga,
pero di ka nananalo nang maaga.
Kaya tingin ko iyon ang pakiramdam.
Konting kaba, konting pag-aalala.
USA! USA!
Ilabas mo na, Broten. Sige na, Michael!
Ang nasa isip mo, kailangan naming makabawi.
Tuloy lang dapat kami.
USA! USA!
Score!
Nakapuntos si Steve Christoff na naka-backhand!
Tabla na, pero kulang ang tabla lang.
Johnson, nasa Finnish blue line.
Natumba si Mark.
Tingin ko ang hindi naiisip ng marami
'yong emosyonal na pagod mula sa Russian game.
May lakas ka pa bang natitira?
Darating ang puntong ubos na ang lakas mo, pag naubos na nga, ano na?
Nakagitna sa harap.
Tira ni Silk, na-save.
Nandiyan pa ang puck.
Tabla na para sa faceoff.
Lumipad ang stick ni Schneider, at lalabas siya ng dalawang minuto.
Kailangang manatiling kalmado ang US team.
Dumating na si Kiimalainen sa point.
Deflection, pumasok.
Two-one, lamang ang Finland.
Lamang ang Finland sa katapusan ng second period, two-one.
Iniisip namin ang pinakamasama.
Kung matalo sila,
habang buhay mo maririnig sa mga tao,
"Ano'ng nangyari?"
"Natalo mo ang mga Soviet, natalo ka sa Finland?"
Noong naglalakad kami sa locker room,
hindi ako makaupo.
Hinahampas ko sila sa tuhod, sabi ko,
"Hindi tayo papatalo sa buwisit na Finns.”
Dikitan pa talaga.
"Hindi maaagaw ng Finns ang ginto sa akin, hindi rin nila maaagaw sa inyo."
Tapos naalala ko si Phil Verchota tumayo bigla at sabi niya,
“Tama si Jack. Hindi tayo matatalo sa mga ‘yan.”
“Hindi talaga!” Tapos bumabanat na siya. Hanggang sa lahat kami nakatayo na.
Nasa hallway kami sa labas ng locker room,
sabi ni Herbie, "Craig, di na sila nakikinig sa 'kin,
kausapin mo sila."
Pumasok ako, dalawang salita lang. Sabi ko, "Uy, guys…"
At sabi ni OC, "Patty, tumigil ka na."
"Hinding-hindi tayo papatalo dito."
Sabi ko, "Okay." Bumalik ako sa hallway at sabi ni Herbie, "Ano?"
"Okay na."
Dalawampung minuto na lang, nagsisimula na ang third period.
Lamang ang Finland, two‑to‑one.
Itong huling 20 minutes natin, kahit ito na ang huli bilang team,
gawin natin ang makakaya.
‘Yon ang pinakapinagmamalaki namin bilang team sa dalawang linggo.
'Yong third period ang pinakamatindi.
Nakataya lahat, doon nilabas ang best hockey namin.
Natabla ni Phil.
Nakapuntos si Phil Verchota at tabla na ang laro.
Ewan ko paano pero mas ginagalingan mo, mas lumalakas.
At 'yong pagod na naramdaman mo no'ng simula ng period,
boom, lumabas ang adrenaline.
Tapos naka-score si Robbie.
Score!
McClanahan! Nangunguna ang US!
Nasa kaliwa ko si Eric Strobel. Ipapasa ko sana kay Eric.
Halos mabasa na ng goalie na ipapasa ko.
Bigla niyang iniunat ‘yung paa niya. Kaya tinira ko na lang diretso.
Ang US, tatlo. Finland, dalawa.
Natanggal si Verchota. Nandoon si Johnson.
Christoff lumalaban pa rin, naipasa niya sa harap, hawak ng America.
Papasok si Johnson. Tira.
Binitawan niya, pasok!
USA! USA!
Nangunguna ang US, four-two!
Noong nakapuntos ako ng pang-apat, naisip ko, “Mangyayari ‘to.”
“Tayo na ‘to, atin na ‘to.”
USA! USA!
Limang segundo na lang, gold na. Apat na lang sa gold.
- Three, two, one! - Nagkatotoo ang imposibleng pangarap!
USA! USA!
Hinahanap ni Jim Craig ang ama niya sa stand.
Ginawa ko ‘to para ipakita sa tatay ko ang respeto ko sa nanay ko.
Kahit wala siya, ramdam ko na nandiyan siya, at…
natupad namin.
Lahat ng sakripisyo niya.
Ang lakas na nawawala sa kanya, na nakukuha ko.
Sabi niya sa akin.
Sabi niya sa akin,
"Proud na proud ang nanay mo sa ’yo."
Hindi lumabas si Herb sa ice no'ng nanalo kami.
Dumiretso siya sa locker.
Walang nakakaalam kung ano ang tumatakbo sa isip niya noon.
Pero dahil sa nangyari noong 1960,
tingin ko sobra niyang ipinagmamalaki ang nagawa ng team namin.
‘Yon ang ginto na hindi niya nakuha no'ng 1960.
Dalawampung taon niyang hinintay ‘to.
Ang galing, Ramsey.
Nanalo ng gold ang United States.
Three, two, one!
Mula pa 1948 ako nagre-report ng sports sa telebisyon.
Ito na ang pinakamatinding sandaling nakita ko.
Pinakamalaking nagawa ng isang grupo ng mga kabataang lalaki.
Pinakamagandang alaala ko ‘yong nangyari pagkatapos.
Nasa locker room ako.
Nandoon si Walter Mondale, tapos tinawagan pa nila si Jimmy Carter.
Hello, Mr. President.
Sabihin mo sa buong team na mahal ko sila.
Magkikita tayo bukas sa White House. Proud kami sa inyo.
- Salamat po, pupunta po kami. - Good luck sa inyo.
- Good luck din po. - Mag-celebrate kayo.
Hindi na.
Nagsaya kami nang husto.
Nag-enjoy talaga kami.
Uy, OC.
Ano ang pakiramdam
maging nag-iisang gold medal winner mula Charlestown?
Ah, nandoon kasi kami sa lilim ng Bunker Hill, alam mo na.
Panalo ang Americans sa Bunker Hill, panalo rin sa Lake Placid.
Hindi nanalo ang Americans sa Bunker Hill.
Ayaw kong marinig 'yan.
Diyos ko, naparami yata ako ng Kirin.
May babagay bang “Brooksism” para ilarawan ‘tong sandali?
Talong‑talo tayo kahit anong piliin.
At ‘yong, pag minsan mo akong naloko, akin ‘yon, pag inulit mo, ikaw na 'yon.
Mga tatlong beer na 'yan pagkatapos ng laro,
nagpapakaano lang…
Pilyo, as usual.
Gaya ng sinabi ko,
Para kaming unggoy na nagkakalat doon sa dalawang period.
Sa totoo lang, ‘yon talaga 'yon.
Nakakatawa 'yon.
- Ayos, Harrington. Lasing. - Naku.
Kalokohan.
Anim na buwan pa lang mula nang magsama kami,
mula sa iba’t ibang lugar ng US, iba‑iba ang background at pinaniniwalaan,
pero naging isang matibay kaming team.
Malungkot isipin na maghihiwahiwalay na kami,
at ewan ko kung makikita ko pa sina John Harrington o David Christian.
Nakakadismaya ‘yon para sa ’kin.
At medyo makakahinga rin, siguro.
Sorry.
Wala sa amin ang nag-isip
na magkakaroon kami ng ganitong klaseng habambuhay na koneksyon.
Nagkahiwa‑hiwalay na kami ng landas.
At…
Pero bumalik pa rin dito.
Sobrang nakakatuwa talaga.
Parang may laro tayo mamayang gabi.
Hindi ko ramdam na 45 taon ang nakalipas.
Medyo naaalala ko pa
'yong pakiramdam na ayaw kong mabigo ang mga nandito
sa anumang paraan.
Naging team tayo sa pagtagal.
- At… - Oo.
‘Yong magdamag na skating sa Norway, ‘yong mga binabantaan na matatanggal,
at ‘yung iba na ipinagtatanggol ‘yong mga kasama.
‘Yuong style ni Herbie, pinabilis niya ang pagbuo natin bilang team.
- Oo. - Tayo ang laban sa kanya.
- Oo. - Oo. Gano'n nga.
Gaano katagal nang namatay si Herb?
- Mga 20 taon? - Oo.
- Twenty-two years. - Twenty-two years.
Sana man lang minsan,
nag-relax siya at nakipagkuwentuhan sa amin nang ganito.
May nakita akong sulat ilang buwan na ang nakalipas,
hindi ko alam na nasa akin.
Nasa original na envelope pa, galing kay Herb.
Siguro pinadala niya ‘to sa lahat.
June 1980 ‘to, mga ilang buwan pagkatapos.
"Sa hiwalay na padala,
may matatanggap kang laminated team picture mula sa ’min ni Craig.
Simbolo ‘to ng buong respeto namin sa inyo
bilang atleta at bilang tao.
Para sa’kin, ito ang pinakamasayang taon ko sa pagko-coach,
pero ito rin ang pinakamahirap.
Pinakamahirap kasi napakarami kong kailangang gawin na mabibigat na desisyon
tungkol sa final team.
Dahil doon, at para maging patas ako sa lahat,
umiwas ako sa sobrang personal na pakikipaglapit sa inyo.
Malaking hamon ang taong ‘to para sa ating lahat.
Hamon na mabuhay at magtrabaho bilang isang unit, maglaro nang positibo,
at sulitin ang pangarap natin.
Hinarap ninyo lahat ‘yon at nalampasan.
Kung may team man na gusto kong makilala sa personal na paraan, kayo ‘yon.
Sana dumating ang araw na iyon.
Wow.
Tingin ko pinakamalaking panghinayang niya pagkatapos ng lahat ng ginawa namin,
‘yong hindi siya naging malapit sa ibang players.
Sa palagay ko, kinain siya ng isip na ‘yon hanggang sa mamatay siya.
Nakalimutan niyang patawarin ang sarili niya.
Sobra ang respeto ko sa lahat ng binigay at ginawa niya para sa’kin,
pero sana nakilala ko siya bilang tao.
Sa tingin ko, mahirap para sa kanya na hindi makihalubilo,
hindi makipagtawanan, hindi makipagbiro.
Kinailangan niyang manatiling malayo.
USA! USA!
Para sa ’kin, ‘yong mga sports moments na hindi mo nakakalimutan,
'yan ang "sports plus."
At ‘yung sa Lake Placid, "plus" 'yon.
Mas malalim ‘yon, higit pa sa moment ng atleta.
USA! USA!
Sa loob ng dalawang linggo,
unti-unting kumalat ang mga kuwento namin.
Galing man sa iba’t ibang parte ng bansa,
iba‑iba ang pananaw at kultura,
may isa kaming pagkakapareho, mga Amerikano kami.
At pag nagtutulong-tulong,
marami talagang kayang gawin.
May naramdaman ako noong sandaling ‘yon, at…
halos bumigay na ako.
Hindi ako makapagsalita on air dahil puno na ng emosyon ang dibdib ko.
Sunod-sunod ‘yong emosyon.
Ang sarap na naibahagi ko ‘yon kasama ng mga tao sa stands.
Nakita ko si Uncle Tony… Kita mo, nagtaas ako ng kamao.
Siya ‘yong nagmaneho papunta sa game.
Siya ‘yong nagpa-utang sa ’kin.
Kasama niya ang kapatid ko at pinsan ko, at palihim silang nakapasok sa loob.
'Yon ang…
‘Yon ang pinakapuro na tuwang puwede mong maramdaman.
Nagawa namin ‘yong bagay na imposible pa sa imposible.
Maiisip mo lahat ng tumulong sa ’yo.
Nanay ko, kapatid kong babae, kapatid kong lalaki.
Ang tatay ko.
Grabe…
pagkatapos ng bawat national anthem, sinisigurado ko
na nagpapasalamat ako sa kanya.
Sa buong career ko…
pati sa NHL.
Hindi mangyayari lahat ‘to kung wala siya at pamilya ko.
O say does that star-spangled banner
Yet wave
O’er the land of the free
And the home of the brave
Lahat ng ‘to, gawa ng team, hindi ng kanya‑kanya.
Yon ang gusto kong buuin, isang team.
USA! USA!
Mahal namin ang isa't isa.
Pamilya kami noon. Hanggang ngayon.
Milagro kung paano nagsama ‘tong grupo ng kabataan
at tinalo ang imposibleng kalaban.
Pinaka‑espesyal na moment na nakita ko sa sports.
May nagtatanong, “May makakahigit pa ba dito?”
At sabi ko, "Wala."
USA! USA!
Walang kapantay ‘yong pakiramdam na kasama mo ‘yong 19 pang kasama mo,
tapos may nagawa kayong gano'n.
At hanggang ngayon, kinikilabutan pa rin ako.
Team USA!
Yes!
Salamat!
Simpleng bata lang kami noon.
‘Yong nakikita mong naglalaro ng street hockey o stickball sa kanto.
Kaya siguro naka-relate ang mga tao sa amin.
Naging proud kami dahil sa inyo.
- Salamat! - Salamat sa inyo.
Kapag may lumalapit sa ’yo at nalaman na kasama ka sa team na ‘yon,
tapos sila pa ang naiiyak…
‘Yong reaksiyon na nakukuha ko, pati mga sulat, 45 years na,
‘yon ang pinakamasarap na bahagi para sa ’kin.
Hindi na ako nakapasok sa stadium na may ganoong enegy, kahit kailan.
- Kinikilabutan ako pag naiisip ko. - Oo.
Bilang bansa, bugbog kami noon,
tapos biglang may grupo ng kabataan
na nagdala ng saya sa buong Amerika no'ng kailangan talaga.
Mga taong naghahanap ng kahit anong puwedeng ikasaya nila, at kami ang sagot.
Kailangan natin ng 1980 ulit ngayon.
SA ALAALA NI
Nagsalin ng Subtitle: Donna Escuin